വിക്കിപീഡിയ
mlwiki
https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
മീഡിയ
പ്രത്യേകം
സംവാദം
ഉപയോക്താവ്
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം
വിക്കിപീഡിയ
വിക്കിപീഡിയ സംവാദം
പ്രമാണം
പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം
മീഡിയവിക്കി
മീഡിയവിക്കി സംവാദം
ഫലകം
ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം
സഹായം
സഹായത്തിന്റെ സംവാദം
വർഗ്ഗം
വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം
കവാടം
കവാടത്തിന്റെ സംവാദം
കരട്
കരട് സംവാദം
TimedText
TimedText talk
ഘടകം
ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം
Package
Package talk
Event
Event talk
വിക്കിപീഡിയ:സ്വാഗതം (Welcome)
4
3462
4678451
4591729
2026-10-21T16:53:13Z
Vis M
30920
/* More Info */ all are inactive now. Not needed.
4678451
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Welcome_to_Malayalam_Wikipedia}}
{{Helpindex}}
താങ്കൾക്ക് ഇതു വായിക്കാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ താങ്കളുടെ ബ്രൗസർ മലയാളം വായിക്കാൻ സജ്ജമാണ്. ''If you have problem reading Malayalam , please [[സഹായം:To Read in Malayalam|click here]].''
On this page we will try to explain how to contribute to Malayalam Wikipedia. Malayalam Wikipedia uses [[:w:Unicode|Unicode]] to encode its pages.
==Editing Pages==
Please take a look at [[:w:Wikipedia:How to edit a page|how to edit a page]] and the [[w:Wikipedia:Welcome, newcomers|Welcome page]] from English Wikipedia for guidelines. In order to contribute to Malayalam Wikipedia, you'll need to use either
(i) Transliteration software like [http://varamozhi.sourceforge.net Varamozhi] that uses an intuitive scheme to produce Malayalam letters from
Malayalam-typed-in-English text, or<br>
(ii) Software that supports Malayalam keyboards (the usual keyboard in
which the keys are interpreted differently).
All contributors to Malayalam Wikipedia use Varamozhi at the time of
writing this (May, 2003). Varamozhi doesn't have direct support for
Unicode. You need to choose some non-Unicode font which Varamozhi supports
for displaying the Malayalam letters in Varamozhi. Malayalam text from
Varamozhi's window '''must not''' be cut and paste into Wikipedia's edit window
since this is not in Unicode. Note that the Thoolika font option in
Varamozhi refers to a non-Unicode font of the same name. You '''have''' to use
the "export to UTF8" feature in Varamozhi which will open up a browser
showing the material encoded in Unicode. This should be cut-and-paste into
Wikipedia's edit box and appropriate edits done. You are strongly
recommended to use the [[:w:Wikipedia:Sandbox|Sandbox]] page to get some
practice in adding and manipulating material before editing real articles.
Note that "export to UTF8" crashes in Win95/98 with older versions of
Varamozhi. This bug has now been fixed. Some other bugs which produced
incorrect Unicode have also been fixed very recently. So it is highly
recommended that you grab the latest version of Varamozhi from
[http://varamozhi.sourceforge.net http://varamozhi.sourceforge.net] before
you start using it for contributing to Wikipedia.
[http://malayalamkeyboard.com/ Aksharamala] and [http://www.clickeralam.org/ C-dit's Nila] are two other places to get help in writing Malayalam using transliteration method.
===Additional Points===
A few points to remember when adding material:
* Do register and always remember to login before adding material.
* Please try to add the Unicode encoded text produced by Varamozhi without trying to correct the apparent "spelling mistakes". Most of these "mistakes" are due to problems with the font and script processor which we hope will be fixed in the near future.
* If you use Varamozhi, try to post the English text you used to produce the Malayalam text in the "Discuss this page" page for the corresponding article. See for eg., [[Talk:മഹാത്മാഗാന്ധി|this]] discussion page for the article[[മഹാത്മാഗാന്ധി]]. This is a temporary measure for easily correcting some potential mistakes in Unicode encoding produced by Varamozhi till Varamozhi and Unicode support become bug free.
0szo3ghb346oxjy27xrb0q16wvnpxbh
ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം
0
6948
4678460
4676048
2026-10-21T17:10:35Z
Vishalsathyan19952099
57735
/* ശർക്കര സമർപ്പണം */
4678460
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Chottanikkara Temple}}
{{Infobox temple
| name = ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം
| image = Chottanikkara Temple.jpg
| alt =
| caption = ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം
| map_type = India Kerala
| map_caption = Location in Kerala
| coordinates = {{coord|9.933|N|76.391|E|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| other_names =
| native_name = ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state = [[കേരളം]]
| district =[[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]]
| location = [[ചോറ്റാനിക്കര]]
| elevation_m =
| deity = ആദിപരാശക്തി ([[മഹാസരസ്വതി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[ദുർഗ്ഗ]], [[ഭദ്രകാളി]])
| primary_deity_Goddess = ആദിപരാശക്തി (ലക്ഷ്മീനാരായണൻ), കീഴക്കാവ് ഭദ്രകാളി
| utsava_deity_God =
| utsava_deity_Goddess=
| Direction_posture =കിഴക്ക് (മേൽക്കാവ്), പടിഞ്ഞാറ് (കീഴ്ക്കാവ്)
| Pushakarani =
| Vimanam =
| Poets =
| Prathyaksham = കണ്ണപ്പൻ, [[വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ]]
| festivals = [[മകം (നക്ഷത്രം)|മകം]]-[[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] തൊഴലുകൾ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]]
| architecture =
| temple_quantity =
| monument_quantity=
| inscriptions =
| creator =
| website =
|temple_board=[[കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ്]]}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിൽ]] [[കണയന്നൂർ താലൂക്ക്|കണയന്നൂർ താലൂക്കിൽ]] [[ചോറ്റാനിക്കര|ചോറ്റാനിക്കരയിലുള്ള]] പ്രസിദ്ധമായ ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് '''ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം'''<ref>https://www.keralatourism.org/temples/ernakulam/chottanikkara</ref>. കേരളത്തിന്റെ വ്യാവസായിക തലസ്ഥാനമായ [[കൊച്ചി]] നഗരത്തോട് ചേർന്ന്, [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]] പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ആറു കിലോമീറ്റർ അകലെ ചോറ്റാനിക്കരയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ മഹാക്ഷേത്രം, കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ഭഗവതി ക്ഷേത്രമാണ്. എറണാകുളം നഗരത്തിന് സമീപം ആയതിനാൽ നഗരം സന്ദർശിക്കുന്നവർക്ക് ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാൻ എളുപ്പമാണ് എന്നൊരു സൗകര്യവുമുണ്ട്.
ജഗദീശ്വരിയായ [[പരാശക്തി| ആദിപരാശക്തിയാണ്]] ചോറ്റാനിക്കര
ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. 'ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഈ ഭഗവതിയെ [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവിനോടൊപ്പം]] ലക്ഷ്മീനാരായണ സങ്കല്പത്തിലാണ് പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന് താഴെ '''കീഴ്ക്കാവ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന [[ഭദ്രകാളി]] ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഭഗവതിയ്ക്കും മഹാവിഷ്ണുവിനും ഭദ്രകാളിയ്ക്കും തുല്യപ്രാധാന്യമുള്ളതിനാലാണ് "അമ്മേ നാരായണാ, ദേവീ നാരായണാ, ലക്ഷ്മീ നാരായണാ, ഭദ്രേ നാരായണാ" എന്നീ തിരുനാമങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രസിദ്ധമായത്.
പ്രഭാതത്തിൽ [[മഹാസരസ്വതി]]യായാണ് ദേവി ദർശനം നൽകുക. ഈ സമയത്ത് ഭഗവതിയെ വെളുത്ത വസ്ത്രം ചാർത്തി അലങ്കരിക്കുന്നു. നട തുറക്കുന്നത് മുതൽ പന്തീരടി പൂജവരെയുള്ള സമയത്ത് ([[കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാക്ഷേത്രം|കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക]]) ദേവിയുടെ സാന്നിധ്യം ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഉണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഉച്ചപൂജയുടെ സമയത്ത് ചെമ്പട്ട് ചാർത്തി ഐശ്വര്യദായിനിയായ [[മഹാലക്ഷ്മി|മഹാലക്ഷ്മിയായി അമ്മ സാന്നിധ്യം അരുളുന്നു]] സന്ധ്യയ്ക്ക് ദീപാരാധന മുതൽ അത്താഴ പൂജവരെ [[ദുർഗ്ഗ]]യായി സങ്കല്പിക്കുന്നതിനാൽ നീല / പച്ച പട്ട് ചാർത്തിയാണ് അലങ്കരിക്കുക. കൂടാതെ ശിവസവിധത്തിൽ വാഴുന്നതിനാൽ പാർവ്വതിയായും കീഴ്കാവിൽ ഭദ്രകാളിയായും അമ്മയെ ആരാധിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ ദേവിയുടെ എല്ലാ ഭാവങ്ങളും ചേർന്ന പ്രതിഷ്ഠയായതിനാൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മയെ രാജരാജേശ്വരീസങ്കല്പത്തിലാണ് ആരാധിച്ചുവരുന്നത്.
മാനസിക രോഗമുൾപ്പെടെയുള്ള തീരാത്ത വ്യാധികളും ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ പരിഹരിയ്ക്കും എന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം ദുരിതം അനുഭവിക്കുന്ന നിരവധി ഭക്തർ ഇവിടെ ഭജനം പാർക്കാൻ എത്താറുണ്ട്. 41 ദിവസം ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചാൽ ഏത് മഹാരോഗവും മാറുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഉൾപ്പെട്ടതാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം തേടി ദൂരസ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നു പോലും ആളുകൾ ഇവിടേയ്ക്ക് എത്താറുണ്ട്.
<ref>https://www.thekeralatemples.com/knowmore/108_durga_temples.htm</ref>[[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമലയും]] [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂരും]] [[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ആറ്റുകാലും]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂരും]] കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവുമധികം ഭക്തർ ദർശനത്തിനെത്തുന്ന കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രവും ചോറ്റാനിക്കരയാണ്.<ref>{{Cite web |url=https://www.eastcoastdaily.com/2019/06/11/chottanikkara-bagawathi-temple.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2022-04-20 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307053252/https://www.eastcoastdaily.com/2019/06/11/chottanikkara-bagawathi-temple.html |url-status=dead }}</ref>{{cn}}
ചോറ്റാനിക്കരയിൽ മേൽക്കാവ്, കീഴ്ക്കാവ് എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട് മേൽക്കാവാണ് പ്രധാന ക്ഷേത്രം.
ആദിപരാശക്തിയുടെ ഉഗ്രഭാവമായ ഭദ്രകാളിയാണ് കീഴ്ക്കാവിലെ പ്രതിഷ്ഠ. ഇവിടെയാണ് പ്രസിദ്ധമായ "ഗുരുതി പൂജ" നടക്കുന്നത്. കീഴ്ക്കാവിലേക്ക് പോകാനായി മേൽക്കാവിൽ നിന്ന് അനേകം പടികളുള്ള വഴിയുണ്ട്. [[ബ്രഹ്മാവ്]], ശിവൻ, [[ഗണപതി]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ധർമ്മശാസ്താവ്]],
[[ഹനുമാൻ]], [[ജ്യേഷ്ഠ|ജ്യേഷ്ഠാഭഗവതി]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]] എന്നിവരാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾ. ഇവരിൽ ധർമ്മശാസ്താവിന് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ദേവിയുടെ അംഗരക്ഷകന്റെ ഭാവമാണ് ഇവിടുത്തെ ശാസ്താവിന്. തന്മൂലം, ദേവിയുടെ ഓരോ ചടങ്ങിനും സേവകനായി ശാസ്താവുമുണ്ടാകും. ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ ധാരാളമായി ഇവിടം സന്ദർശിക്കുന്നു. [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിൽ]] [[രോഹിണി (നക്ഷത്രം)|രോഹിണി നാളിൽ]] കൊടിയേറി [[ഉത്രം]] നാളിൽ ആറാട്ടോടെ സമാപിക്കുന്ന ഒമ്പത് ദിവസത്തെ ഉത്സവവും ഇതിനിടയിൽ വരുന്ന [[മകം (നക്ഷത്രം)|മകം]], [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] തൊഴലുകളുമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[വിദ്യാരംഭം]], [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ദീപാവലി|ദീപാവലി]], [[മഹാശിവരാത്രി]] എന്നിവയും വിശേഷമാണ്.
[[കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ്|കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.
==ഐതിഹ്യം==
=== സ്ഥലനാമം ===
വിദ്യാസമ്പന്നരുടെ നാടായ കേരളത്തിൽ, വിദ്യാ ഭഗവതിയായ മഹാസരസ്വതിയ്ക്ക് ഒരു ക്ഷേത്രം പോലുമില്ലെന്നതിൽ അത്യധികം ദുഃഖിച്ച, [[അദ്വൈതം|അദ്വൈത സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ]] മുഖ്യപ്രയോക്താവായിരുന്ന [[ശങ്കരാചാര്യർ|ആദിശങ്കരാചാര്യർ]], ദേവീപ്രീതിയ്ക്കായി മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രത്തിൽ പോയി തപസ്സിരുന്നു. ശങ്കരൻ്റെ ഭക്തിയിൽ പ്രസാദിച്ച ജഗദംബ അദ്ദേഹത്തിന് മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും കേരളത്തിലേക്ക് വരാൻ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, ഒരിയ്ക്കലും തിരിഞ്ഞുനോക്കരുതെന്നും അപ്പോൾ താൻ അപ്രത്യക്ഷയാകുമെന്നും ഭഗവതി ഒരു നിബന്ധന വെച്ചു. അവർ ബഹുദൂരം സഞ്ചരിച്ചു. കൊല്ലൂർ എന്ന സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോൾ പെട്ടന്ന് ദേവിയുടെ കാൽച്ചിലമ്പൊലി കേൾക്കാതായി. നിബന്ധന മറന്ന് ആചാര്യർ തിരിഞ്ഞു നോക്കിയപ്പോൾ ഭഗവതി അവിടെ കുടിയിരുന്നതായി കണ്ടു. അതാണ് പ്രസിദ്ധമായ [[കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാക്ഷേത്രം]].
നിബന്ധന ലംഘിച്ചതിനാൽ തനിക്ക് കൂടെ
വരാൻ കഴിയില്ലെന്നും കൊല്ലൂരിൽ തന്നെ കുടികൊള്ളുകയാണെന്നും ഭഗവതി അറിയിച്ചു. ഏറെ വിഷമിച്ച ശങ്കരാചാര്യർ ഭഗവതിയുടെ പാദങ്ങളിൽ വീണ് മാപ്പിരന്നു. ശങ്കരൻ്റെ ഭക്തിയിൽ അലിഞ്ഞ ദേവി കേരളത്തിലെ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ നടതുറക്കുമ്പോൾ തന്റെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടാകുമെന്നും അവിടെ നിർമ്മാല്യവും ഉഷഃപൂജയും കഴിഞ്ഞേ കൊല്ലൂരിൽ എത്തുകയുള്ളൂവെന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിൽ വന്ന് തന്നെ ദർശിക്കുന്ന ഭക്തരുടെ സർവ്വാഭീഷ്ടങ്ങളും നിറവേറുമെന്നും ഭഗവതി അനുഗ്രഹിച്ചു. ഈ ഐതിഹ്യപ്രകാരം ഇന്നും കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാ ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ അഞ്ചുമണിയ്ക്കാണ് നട തുറക്കുന്നത്. ചോറ്റാനിക്കരയിൽ നാലുമണിയ്ക്ക് നട തുറന്ന് നിർമ്മാല്യവും ഉഷഃപൂജയും കഴിഞ്ഞാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. അങ്ങനെ ശങ്കരാചാര്യർ മൂകാംബികയുടെ ജ്യോതി ആനയിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന സ്ഥലം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ ''ജ്യോതിയാനയിച്ചകര'' എന്ന് സ്ഥലത്തിന് പേരുവന്നു. പിന്നീട് അത് ലോപിച്ചാണ് ചോറ്റാനിക്കരയായത് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
=== ക്ഷേത്രസ്ഥാപനം ===
ഇന്ന് ക്ഷേത്രം ഇരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം പണ്ട് കൊടുംകാടായിരുന്നു. [[ആദിവാസി]]കളായ [[മലയരയൻ|മലയരയന്മാർ]] അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നു. മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടിയും കായ്കനികൾ പറിച്ചും ജീവിതവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്ന അവർ തങ്ങളുടേതായ രീതിയിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിച്ചുവന്നിരുന്നു. അവരുടെ നേതാവായ കണ്ണപ്പൻ എന്നയാൾക്ക് അടുത്തുള്ള ഗ്രാമങ്ങളിൽ പോയി പശുക്കളെ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടുവരുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്നു. മാത്രമല്ല, അവയിൽ ഏറ്റവും ലക്ഷണമൊത്ത ഒന്നിനെ അയാൾ കാളിയ്ക്ക് ബലികൊടുക്കുകയും അതിന്റെ മാംസം അനുചരന്മാർക്ക് വീതിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും. കണ്ണപ്പന്റെ ഭാര്യ
വളരെ മുമ്പേ മരണപ്പെട്ടു. അയാൾക്ക് ഈ ഭൂമിയിൽ സ്വന്തമെന്ന് പറയാൻ ഒരു മകൾ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവളെ അയാൾ പ്രാണനായി കരുതി. അച്ഛൻ്റെ പ്രവൃത്തിയെ മനസ്സുകൊണ്ട് എതിർത്തിരുന്നെങ്കിലും ഉഗ്രപ്രതാപിയായ അച്ഛനോട് അതിനെപ്പറ്റി പറയാൻ അവൾക്ക് ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല.
ഒരു ദിവസം അതിവിശിഷ്ടയായ ഒരു പശു
ഇവരുടെ കുടിലിലേയ്ക്ക് എത്തിച്ചേർന്നു. നല്ലവളായ കണ്ണപ്പന്റെ മകൾ, അതിനെ സ്വന്തമാക്കി വളർത്താൻ തുടങ്ങി. പതിയെ
കണ്ണപ്പനും അതിനോട് സ്നേഹം കാണിച്ചു തുടങ്ങി. കാലം കടന്നുപോയപ്പോൾ കണ്ണപ്പന് നാട്ടിൽ പശുക്കളെ കിട്ടാതായിത്തുടങ്ങി. ഗത്യന്തരമില്ലാതെ അയാൾ തന്റെ മകൾ വളർത്തുന്ന പശുവിനെത്തന്നെ കാളിയ്ക്ക് ബലികൊടുക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇതറിഞ്ഞ
കണ്ണപ്പൻ്റെ മകൾ ഓടിവന്ന് ആ പശുവിന് പകരം തന്നെ ബലികൊടുത്താൽ മതിയെന്ന് കരഞ്ഞപേക്ഷിച്ചു. ആ വാക്കുകൾ കണ്ണപ്പൻ്റെ മനസ്സിനെ മാറ്റിമറിച്ചു. അതോടെ അയാൾ മൃഗബലി നിർത്താൻ തീരുമാനിച്ചു. പിന്നീടുള്ള കാലം അയാൾ കായ്കനികൾ തേടലും പശുവിനെ വളർത്തലുമായി കഴിഞ്ഞു. പക്ഷേ, പൂർവകർമ്മത്തിന്റെ ഫലമെന്നോണം ഒരുനാൾ അയാളുടെ മകൾ അകാലചരമം പ്രാപിച്ചു. ഈ സംഭവം അയാളെ ഏറെ വേദനിപ്പിച്ചെങ്കിലും മകളുടെ പശുവിനെ പരിപാലിച്ച് അയാൾ ശിഷ്ടകാലം ചെലവഴിച്ചു.
അങ്ങനെയിരിയ്ക്കേ ഒരു ദിവസം രാത്രി കണ്ണപ്പൻ അതിവിചിത്രമായ ഒരു സ്വപ്നം കാണാനിടയായി. തന്റെ തൊഴുത്തിൽ പശു ഒരു കല്ലായിക്കിടക്കുന്നു. അടുത്തുതന്നെ മറ്റൊരു കല്ലുമുണ്ട്. അവയ്ക്കടുത്തായി ഒരു ദിവ്യസന്ന്യാസി നാമജപങ്ങളോടെ നിൽക്കുന്നു. പിറ്റേന്ന് രാവിലെ വന്നുനോക്കുമ്പോൾ സ്വപ്നം യാഥാർത്ഥ്യമായതായി കണ്ടു. കാര്യം മനസ്സിലാകാതെ കണ്ണപ്പൻ നിലവിളിച്ചു. അപ്പോൾ അവിടെ വന്ന ദിവ്യസന്ന്യാസി കണ്ണപ്പനോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു:
{{quote|കണ്ണപ്പാ, നീയൊരു പുണ്യാത്മാവാണ്. മഹാലക്ഷ്മിയാണ് ഇത്രയും കാലം നിന്നോടൊപ്പം പശുവായി കഴിഞ്ഞത്. അടുത്ത് കാണുന്ന ശില സാക്ഷാൽ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. നിത്യവും നീ ഇവിടെ ആരാധന നടത്തുക. കാലാന്തരത്തിൽ, ഇവിടെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം ഉയർന്നുവരും. അന്ന് നിന്റെ ഈ ജന്മത്തിലെ പുണ്യം കാരണം വീണ്ടും ഇവിടെ വരാനിടയാകും.}}
ഇത്രയും പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം അപ്രത്യക്ഷനായി. അത് സാക്ഷാൽ [[വേദവ്യാസൻ|വേദവ്യാസൻ്റെ]] അച്ഛനും ഹോരാശാസ്ത്രത്തിന്റെ പിതാവുമായ [[പരാശരൻ|പരാശരഋഷി]]യാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. പിറ്റേന്ന് കണ്ണപ്പൻ തൻ്റെ കൂട്ടാളികളോടൊപ്പം തൊഴുത്ത് വൃത്തിയാക്കുകയും ആരാധന തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നീടുള്ള കാലം മുഴുവൻ അവർ ഭക്തിപുരഃസരം പൂജകൾ നടത്തിപ്പോന്നു. ഒടുവിൽ അവരുടെ ഭക്തിയിൽ സംപ്രീതരായ ലക്ഷ്മീനാരായണന്മാർ അവർക്ക് ദർശനം നൽകുകയും കാലാന്തരത്തിൽ അവിടെ തങ്ങളുടെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം ഉയർന്നു വരുമെന്ന് അരുൾ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
കണ്ണപ്പൻ്റെയും കൂട്ടരുടെയും കാലശേഷം അവർ പൂജിച്ചിരുന്ന ലക്ഷ്മീനാരായണ ചൈതന്യം ആരുടെയും ശ്രദ്ധയിൽ പെടാതെ കാടുപിടിച്ചുകിടന്നു. വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം
ഇവിടെ പുല്ലുചെത്താനായി വന്ന ഒരു പുലയസ്ത്രീ അവരുടെ അരിവാളിന് മൂർച്ഛ കൂട്ടാനായി അടുത്തുള്ള കല്ലിൽ ഉരച്ചു നോക്കിയപ്പോൾ അതിൽ നിന്ന് രക്തം ഒഴുകുന്നത് കണ്ട് ഭയപ്പെട്ട് അവിടുത്തെ നാട്ടുപ്രമാണിയും താന്ത്രികാചാര്യനുമായിരുന്ന എടാട്ട് നമ്പൂതിരിയെ വിവരം അറിയിച്ചു. അദ്ദേഹം പ്രശ്നം വച്ച് നോക്കിയപ്പോൾ വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് കണ്ണപ്പനും കൂട്ടരും പൂജിച്ചിരുന്ന അതേ ലക്ഷ്മീനാരായണ ശിലകൾ തന്നെയാണ് അവയെന്ന് കണ്ടെത്തി. നമ്പൂതിരി ഉടനെത്തന്നെ ചിരട്ടയിൽ നിവേദ്യം സമർപ്പിച്ചു. ഇതുമൂലം ഇന്നും രാവിലത്തെ നിവേദ്യം ചിരട്ടയിലാണ് നൽകുന്നത്. അങ്ങനെ പഞ്ചപ്രാകാരങ്ങളോടുകൂടിയ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം അവിടെ ഉയർന്നുവന്നു. ഒമ്പത് ഇല്ലക്കാർ സംയുക്തമായി അതിന്റെ നടത്തിപ്പ് ഏറ്റെടുത്തു. എടാട്ട് നമ്പൂതിരിയായിരുന്നു ശാന്തിക്കാരൻ. ഈ ക്ഷേത്രമാണ് ഇന്നത്തെ പ്രസിദ്ധമായ ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം.
ഇന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയമ്മയുടെ ശ്രീകോവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്ഥലമായിരുന്നു കണ്ണപ്പന്റെ കുടിൽ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലം. കണ്ണപ്പന്റെ തൊഴുത്ത് നിന്നിരുന്ന സ്ഥലമാണ് നാലമ്പലത്തിനുപുറത്ത് തെക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[പവിഴമല്ലി]]ത്തറ. ആദ്യമായി ദേവി കുടികൊണ്ട ഭാഗമായതിനാൽ ഇവിടം ഇന്ന് '''ശ്രീമൂലസ്ഥാനം''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ കുടികൊണ്ട വിഗ്രഹങ്ങൾ കാലാന്തരത്തിൽ വടക്കോട്ട് മാറുകയായിരുന്നുവെന്നാണ് കഥ. കണ്ണപ്പന്റെ ഗുരുതിത്തറയായിരുന്നു ഇന്നത്തെ കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രം. ഇവിടെ ഗുരുതിപൂജ നടത്തുന്നത് ഈയൊരു സങ്കല്പം കൂടി വച്ചാണ്
=== ഭഗവതി വധിച്ച യക്ഷിയും, രണ്ടാം അഭിഷേകവും ===
ചോറ്റാനിക്കരയ്ക്കടുത്തുള്ള കണ്ടാരപ്പള്ളി ഇല്ലത്തെ കാരണവരായിരുന്നു ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി. വേദപണ്ഡിതനും മഹാമാന്ത്രികനുമായിരുന്നെങ്കിലും കടുത്ത സ്ത്രീലംബടനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ഒരു [[കഥകളി|കഥകളിഭ്രാന്തൻ]] കൂടിയായിരുന്ന ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി ഒരു ദിവസം വൈകീട്ട് അടുത്തുള്ള [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]]യിൽ കഥകളി കാണാൻ പോകുകയായിരുന്നു. അന്ന് ഇന്നത്തേപ്പോലെ റോഡുകളൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അത്യന്തം ദുർഘടം പിടിച്ച വഴികളിലൂടെയാണ് പോകേണ്ടിയിരുന്നത്. അതിനാൽ, ചൂട്ട് കത്തിച്ചാണ് അദ്ദേഹം പുറപ്പെട്ടത്. പോകുന്ന വഴിയിൽ ഗുരുനാഥനായ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരിപ്പാടിനെ കണ്ട് [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]] കൊടുക്കാനുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാൽ, അദ്ദേഹത്തിന് തിരക്കിട്ട് പുറപ്പെടേണ്ടിവന്നു. അന്ന് [[പൗർണ്ണമി|പൗർണ്ണമിയായിരുന്നു]]. നടന്ന് ക്ഷീണം തോന്നിയ അദ്ദേഹം ഒരു [[പാല]]മരം കണ്ടപ്പോൾ അതിന്റെ ചുവട്ടിൽ വിശ്രമിയ്ക്കാനും [[വെറ്റില]] മുറുക്കാനും തീരുമാനിച്ചു. പെട്ടെന്ന് എവിടെനിന്നോ പാലപ്പൂവിന്റെ മണം ഒഴുകിവരാൻ തുടങ്ങി. തൊട്ടുപിന്നാലെ, അതീവസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ മുന്നിൽ വന്നുനിൽക്കുന്നതായി ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരിയ്ക്ക് തോന്നുകയും ചെയ്തു. മുമ്പിൽ വന്ന സ്ത്രീ താൻ വൈന്തലക്കോട്ട് വാരിയത്തെ കാമാക്ഷി വാരസ്യാരാണെന്ന് സ്വയം പരിചയപ്പെടുത്തി. പിന്നീട് ഇരുവരുമൊന്നിച്ച് പല വർത്തമാനങ്ങളും പറഞ്ഞ് ഒരുപാട് ദൂരം നടന്നു. അങ്ങനെ ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരിയും കാമാക്ഷി വാരസ്യാരും നടന്നുനടന്ന് കോശാപ്പിള്ളി മനയുടെ മുന്നിലെത്തി. മഹാമാന്ത്രികനായ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി ശിഷ്യന്റെ വരവും കാത്ത് പൂമുഖത്തുണ്ടായിരുന്നു. ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി ഉടനെത്തന്നെ അകത്തുപോയി ഗുരുനാഥനെ വണങ്ങി കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ദേവീമാഹാത്മ്യം അദ്ദേഹത്തിന് സമ്മാനിച്ചു. ഗ്രന്ഥം കൊടുത്തതിന് പിന്നാലെ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി ശിഷ്യനോട് ഒരു കാര്യം പറഞ്ഞു: വാരസ്യാരുടെ വേഷത്തിൽ നിൻ്റെ കൂടെ വന്നിരിയ്ക്കുന്നത് ഒരു [[യക്ഷി]]യാണ്!
ദേവീമാഹാത്മ്യഗ്രന്ഥം നിൻ്റെ കൈവശം ഉണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് ഇത്രയും നേരം യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവമില്ലാതിരുന്നത്. എന്നെ തൊട്ടുകൊണ്ട് നോക്കു. അങ്ങനെ ചെയ്തതും യക്ഷിയുടെ ഭീകരരൂപം ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി കണ്ടു. ഏറെ ഭയപ്പെട്ട അദ്ദേഹം ഗുരുവിന്റെ കാലിൽ വീണ് കരഞ്ഞു. കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി തന്റെ കൈവശമുള്ള പന്ത്രണ്ട് മാന്ത്രികക്കല്ലുകൾ ശിഷ്യന് നൽകിയിട്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: {{quote|നേരേ ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് പോകൂ. അമ്മയുടെ പടിവാതിൽക്കൽ എത്തിയാൽ നീ സുരക്ഷിതനാണ്. യക്ഷി നിൻ്റെ തൊട്ടുപുറകെ എത്തിയാൽ ഇതിൽ ഒരു കല്ലെടുത്ത് പുറകോട്ട് എറിയുക. അവിടെ അവൾ ഒരു തടസ്സം നേരിടും.}} ഗുപ്തൻ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് ഓടാൻ തുടങ്ങി. പിന്നാലെ യക്ഷിയുമുണ്ട്. കല്ലുകൾ പന്ത്രണ്ടും ചോറ്റാനിക്കരയെത്തും മുമ്പേ തീർന്നു. യക്ഷി തന്നെ ഭക്ഷിയ്ക്കുമെന്ന് തോന്നിച്ച ഗുപ്തൻ വഴിയിൽ കണ്ട മറ്റൊരു മാന്ത്രികനായ പള്ളിപ്പുറത്ത് നമ്പൂതിരിയോട് കാര്യം പറഞ്ഞു. മനസ്സലിഞ്ഞ പള്ളിപ്പുറത്ത് നമ്പൂതിരി, തന്റെ കയ്യിലുള്ള ഈറൻ തോർത്ത് ഗുപ്തന് നൽകിയിട്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:{{quote| ഇതാ, ഇത് വീശിക്കൊണ്ട് അമ്പലത്തിലേക്ക് പോയ്ക്കൊള്ളു. അവൾ അടുത്ത് വരില്ല. അമ്പലത്തിൽ എത്തിയാൽ തോർത്ത് വെളിയിലേക്ക് എറിയണം. വിഴുപ്പ് തോർത്തുമായി ക്ഷേത്രത്തിൽ കയറുന്നത് ശരിയല്ല.}} ഓട്ടം തുടർന്ന ഗുപ്തൻ താമസിയാതെ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കേ നടയിലെത്തി. സമയം ഏഴരവെളുപ്പ് കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ, ക്ഷേത്രനട തുറന്നിരുന്നു. നിർമ്മാല്യവും അഭിഷേകവും മലർ നിവേദ്യവും കഴിഞ്ഞ സമയമായിരുന്നു അത്. കൈവശമുള്ള വിഴുപ്പുതോർത്ത് പുറത്തേയ്ക്കെറിഞ്ഞ് ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് കടക്കാൻ നോക്കിയ ഗുപ്തനെ യക്ഷി പിടിച്ചുവലിയ്ക്കാൻ തുടങ്ങി. അപ്പോൾ, ശ്രീലകത്തുനിന്ന് ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപത്തിൽ ഇറങ്ങിവന്ന ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ തന്റെ പള്ളിവാളെടുത്ത് യക്ഷിയുടെ തലവെട്ടി തെക്കേക്കുളത്തിലെറിഞ്ഞു. ആ കുളം ഇന്നും 'രക്തക്കുളം' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ദേവിയുടെ ഉടയാടയിൽ ചോരപ്പാടുകൾ കണ്ട അന്നത്തെ മേൽശാന്തി, അയനിക്കാട്ട് നരസിംഹൻ നമ്പൂതിരി, ഉടയാട മാറ്റി വീണ്ടും അഭിഷേകം നടത്തി. ഇതിന്റെ സ്മരണയ്ക്ക് ഇന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിൽ രാവിലെ അഭിഷേകവും നിവേദ്യവും കഴിഞ്ഞ് വീണ്ടും അഭിഷേകം നടത്തുന്നു. ദേവിയുടെ കൈകൊണ്ട് മോക്ഷം കിട്ടിയ യക്ഷിയെ അടുത്തുള്ള കണയന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിൽ കുടിയിരുത്തി.
=== വില്വമംഗലം സ്വാമിയാരും മകം തൊഴലും കീഴ്ക്കാവിലമ്മയും ===
ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ആട്ടവിശേഷമാണ് കുംഭമാസത്തിലെ മകം നക്ഷത്രവും പൗർണ്ണമിയും കൂടിയ ദിവസം നടക്കുന്ന 'മകം തൊഴൽ'. ഈ ചടങ്ങ് തുടങ്ങാൻ കാരണമായ ഒരു കഥയുണ്ട്. ഇതേ കഥ തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് താഴ്ചയിൽ കാണപ്പെടുന്ന കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉദ്ഭവത്തിനും കാരണം. അതിങ്ങനെയാണ്: ഒരിയ്ക്കൽ, പരമഭാഗവതനായ [[വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ]] ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ മാഹാത്മ്യം കേട്ടറിഞ്ഞ് ഇവിടെ വരാനിടയായി. കുംഭമാസത്തിൽ മകം നക്ഷത്രവും പൗർണ്ണമിയും കൂടിയ ദിവസമാണ് അദ്ദേഹം ചോറ്റാനിക്കരയിൽ എത്തിയത്. ക്ഷേത്രദർശനത്തിന് മുന്നോടിയായി അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ കുളിയ്ക്കുമ്പോൾ കാലിൽ എന്തോ തടഞ്ഞു. അതൊരു ഭദ്രകാളി വിഗ്രഹമായിരുന്നു. തുടർന്ന്, അദ്ദേഹവും ശിഷ്യഗണങ്ങളും കൂടി കുളത്തിന്റെ കിഴക്കേക്കരയിൽ പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി ആ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അങ്ങനെയാണ് കീഴ്ക്കാവ് ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ പിറവി. ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച് വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ കണ്ണപ്പന്റെ പുനർജന്മമാണ്. ശിഷ്യന്മാർ കണ്ണപ്പന്റെ അനുചരന്മാരുടെയും. മുജ്ജന്മത്തിലെ പുണ്യമാണ് അവരെ
ഇവിടെയെത്തിച്ചത്.
തുടർന്ന് മേൽക്കാവിലേയ്ക്ക് നോക്കിയ സ്വാമിയാർ അത്ഭുതകരമായ ഒരു കാഴ്ച കണ്ടു. ശ്രീനാരായണനോടൊപ്പം
രാജരാജേശ്വരിയായി ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു! സ്വാമിയാർ ദേവീപാദങ്ങളിൽ വീണ് നമസ്കരിച്ചു. ഈ സംഭവമുണ്ടായത് കുംഭമാസത്തിൽ മകം നാളിൽ ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് രണ്ടുമണിയ്ക്കാണ്. ഈ സമയത്താണ് ഇന്നും മകം തൊഴൽ ദർശനം നടക്കുന്നത്. ശംഖ-ചക്ര-വരദാഭയങ്ങളോടെ, സർവാഭരണ വിഭൂഷിതയായി നിൽക്കുന്ന ദേവിയെ തൊഴുത് നിരവധി ഭക്തർ മുക്തിയടയുന്നു. മകം തൊഴുതാൽ ആഗ്രഹസാഫല്യമുണ്ടാകും. മകം തൊഴൽ സ്ത്രീകൾക്കും പിറ്റേന്നുള്ള പൂരം തൊഴൽ പുരുഷന്മാർക്കും അതിവിശേഷമാണ്. ജാതിമത ഭേദമന്യേ നിരവധി ആളുകളാണ് ഈ രണ്ട് ദിവസങ്ങളിലായി ഇവിടെ എത്തുന്നത്.
==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി==
=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും ===
==== ക്ഷേത്രപരിസരം ====
ചോറ്റാനിക്കര ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്ത നടുക്കാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. [[ചോറ്റാനിക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]] ഓഫീസ്, പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ, ഗവ. സ്കൂൾ, ബസ് സ്റ്റാൻഡ്, വിവിധ കടകമ്പോളങ്ങൾ, ഹോട്ടലുകൾ എന്നിവ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാല് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ''ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം'' എന്ന പേരിൽ സാധാരണയായി അറിയപ്പെടുന്നത് മേൽക്കാവ് ക്ഷേത്രമാണ്. രണ്ടേക്കറോളം വിസ്താരമുള്ള മതിൽക്കെട്ടോടു കൂടിയ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ദർശനം കിഴക്കോട്ടാണെങ്കിലും ആ ഭാഗത്ത് റോഡിൽ നിന്നും പ്രവേശനമില്ല. പടിഞ്ഞാറേ നടയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ പ്രവേശനകവാടം. പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ തെക്കേ വരിയിലാണ് ദേവസ്വം ഓഫീസും ചെരുപ്പ് കൗണ്ടറുമുള്ളത്. കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിൽ ഏറ്റവുമധികം വരുമാനമുള്ള ക്ഷേത്രമായ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം, തന്മൂലം ഒരു സ്പെഷ്യൽ ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസർക്കാണ് ക്ഷേത്രാധികാരം.
==== മതിലകം ====
അകത്തുകടന്നാൽ പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ വിശേഷിച്ചൊന്നും കാണേണ്ടതില്ല. കിഴക്കേ നടയിൽ വലിയ ആനക്കൊട്ടിൽ പണിതിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം നാലഞ്ചാനകളെ അണിനിരത്തി എഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഈ ആനക്കൊട്ടിലിലുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ചോറൂണ്]], [[തുലാഭാരം]], [[ഭജന]] തുടങ്ങിയവ നടത്തുന്നതും ഇവിടെയാണ്. മുമ്പ് ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആനക്കൊട്ടിൽ 2013-ൽ പൊളിച്ചു മാറ്റിയ ശേഷമാണ് ഇപ്പോഴത്തേത് പണിതത്. ഇതിനപ്പുറത്താണ് സ്വർണ്ണക്കൊടിമരം നിലകൊള്ളുന്നത്. 200 അടി ഉയരമുള്ള കൊടിമരം ദൂരെനിന്നും കാണാൻ സാധിക്കും. കൊടിമരത്തിന് മുകളിൽ ദേവിയുടെ വാഹനമായ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] രൂപമാണെങ്കിൽ, താഴെ [[അഷ്ടദിക്പാലകർ|അഷ്ടദിക്പാലകരുടെ]] രൂപങ്ങളാണ് കാണാൻ കഴിയുക. കൊടിമരത്തിനപ്പുറം ബലിക്കൽപ്പുരയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ വലിയ ബലിക്കല്ല് ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ദേവിയുടെ മുഖ്യ സൈന്യാധിപയായ ബ്രാഹ്മിയെയാണ് വലിയ ബലിക്കല്ല് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. അധികം പൊക്കമുള്ള ബലിക്കല്ലല്ല ഇവിടെയുള്ളത്. അതിനാൽ, ആനക്കൊട്ടിലിൽ നിന്നു നോക്കിയാൽത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. പ്രധാന ബലിക്കല്ലിന് താഴെയായി ചെറിയ ചില ബലിക്കല്ലുകളും കാണാം. കിഴക്കുഭാഗത്ത് കാളി, തെക്കുകിഴക്ക് കരാജി, തെക്കുഭാഗത്ത് വിരജ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് വന്ദര, പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് വിന്ധ്യവാസിനി, വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് സുപ്രഭ, വടക്കുഭാഗത്ത് സിംഹവക്ത്ര, വടക്കുകിഴക്ക് ദൈത്യമർദ്ദിനി എന്നിങ്ങനെയാണ് ക്രമം. പുറത്തെ ബലിവട്ടത്തിൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ സ്ഥാനങ്ങളിലും ഇവർക്കായി ബലിക്കല്ലുകൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. ശീവേലിസമയത്ത് അവിടങ്ങളിലാണ് ബലിതൂകുന്നത്.
മേൽക്കാവിലെ പ്രദക്ഷിണവഴി കരിങ്കല്ല് പാകിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിന്റെ മുകളിലൂടെ ശീവേലിപ്പുരയും കാണാം. തെക്കുഭാഗത്താണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ലക്ഷ്മീ ഭഗവതി ആദ്യം കുടിയിരുന്ന സ്ഥലം എന്ന അർത്ഥത്തിലാണ് ഈ പേരുവന്നത്. ഐതിഹ്യ പ്രകാരം കണ്ണപ്പന്റെ തൊഴുത്തുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലമാണിത് . ഇവിടെ ഒരു [[പവിഴമല്ലി]]മരമുണ്ട്. അതിനാൽ ഇവിടം '''പവിഴമല്ലിത്തറ''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ തൊഴുതുവേണം ഭഗവതിയെ തൊഴാൻ എന്നാണ് ആചാരം. നവരാത്രിക്കാലത്ത് പവിഴമല്ലിത്തറയിൽ നടക്കുന്ന [[ചെണ്ടമേളം]] പ്രസിദ്ധമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും ഗണപതിയും സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നു. ഒന്നരയടി ഉയരമുള്ള ഈ ശിവലിംഗത്തിന് നിത്യവും രാവിലെ അഞ്ച് മണിയ്ക്കും പതിനൊന്നുമണിയ്ക്കും [[ധാര (ഹൈന്ദവം)|ധാര]] നടത്തിവരുന്നു. ബാധോപദ്രവമുള്ള ചിലർ ഇവിടെയെത്തുമ്പോൾ തന്നെ ഉറഞ്ഞു തുള്ളുന്നത് കാണാം. പ്രദോഷപൂജ, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ശിവനുള്ള മറ്റ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനോടു ചേർന്ന് പണിതിട്ടുള്ള ഒരു കൊച്ചുമുറിയിലാണ് ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ. '''ഒക്കത്ത് ഗണപതി''' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഇതിൻ്റെ ഉയരം അരയടി മാത്രമാണ്.
ഇതിൽ വെള്ളിഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗണപതി പ്രീതിയ്ക്കായി നിത്യേന ഗണപതിഹോമം നടത്തുന്നു. ഇതുകൂടാതെ ഒറ്റയപ്പം, കറുകമാല, നാരങ്ങാമാല തുടങ്ങിയവയും വിശേഷമാണ്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് തൊട്ടടുത്ത് മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത തറയിൽ നാഗദൈവങ്ങളുടെയും ജ്യേഷ്ഠാ ഭഗവതിയുടെയും ദമ്പതിരക്ഷസ്സുകളുടെയും പ്രതിഷ്ഠകൾ കാണാം. ആദിദ്രാവിഡ സംസ്കാരത്തിന്റെ അവശേഷിപ്പുകളായാണ് മൂവരെയും കണക്കാക്കുന്നത് . ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം അമംഗളയായ ജ്യേഷ്ഠയ്ക്ക് പ്രതിഷ്ഠയുള്ള കേരളത്തിലെ ഏക ക്ഷേത്രമാണിത് . ദാരിദ്ര്യം, കലഹം, വൃത്തിക്കുറവ് എന്നിവയുടെ ഭഗവതിയായ ജ്യേഷ്ഠ മഹാലക്ഷ്മിയുടെ മുതിർന്ന സഹോദരിയാണ്. ഭവനങ്ങളിൽ നിന്നും ഒഴിഞ്ഞു പോകുവാനാണ് ജ്യേഷ്ഠയോട് പ്രാർഥിക്കേണ്ടത്. പ്രധാന ഭഗവതിയുടെ ഉച്ചിഷ്ടമാണ് ജ്യേഷ്ഠയുടെ നിവേദ്യം. അനന്തൻ തുടങ്ങിയ നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് നൂറുംപാലും, മഞ്ഞൾപ്പൊടി അഭിഷേകം, പാൽപ്പായസം, ആയില്യപൂജ, എന്നിവയാണ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. രക്ഷസ്സുകൾക്ക് പാൽപ്പായസമാണ് പ്രധാന നിവേദ്യം. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് മതിൽക്കെട്ടിന് പുറത്തായി ഒരു അന്നദാന മണ്ഡപം കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന നടക്കുന്ന അന്നദാനത്തിൽ ആയിരങ്ങളാണ് പങ്കെടുക്കുന്നത്.
വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് വഴിപാട് കൗണ്ടറുകൾ കാണാം. മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ടും ഗുരുതിപൂജയുമാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. ഇവയ്ക്ക് വലിയ തുകയുണ്ട്. കൂടാതെ, പാൽപ്പായസം, ശർക്കരപ്പായസം, ചെത്തിമാല, തുളസിമാല, വെണ്ണ, കദളിപ്പഴം, ശർക്കര തുടങ്ങിയവയും പ്രധാനമാണ്. മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെ വിവിധതരം പുഷ്പാഞ്ജലികളും ഇവിടെയുണ്ട്. വടക്കുവശത്ത് നെടുനീളത്തിൽ ഊട്ടുപുര പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. രണ്ടു നിലകളോടു കൂടിയ ഊട്ടുപുര പുതുക്കിപ്പണിത രൂപത്തിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. പണ്ട് ഇതിന്റെ രണ്ടുനിലകളിലും ഊട്ട് ഉണ്ടാകുമായിരുന്നു. ഇന്ന് വിശേഷ ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രമാണുള്ളത്. ഊട്ടുപുരയുടെ താഴത്തെ നില ക്ഷേത്രം വക ഓഡിറ്റോറിയമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ഇതിന് 'നവരാത്രി മണ്ഡപം' എന്നാണ് പേരിട്ടിട്ടുള്ളത്. വിശേഷ ദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെ കലാപരിപാടികൾ നടത്തിവരുന്നു.
==== കീഴ്ക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം ====
കിഴക്കേ നടയിൽ നിന്ന് 57 കരിങ്കൽപ്പടികൾ ഇറങ്ങി ചെന്നാൽ കീഴ്ക്കാവിലെത്താം. കീഴ്ക്കാവിലേയ്ക്കുള്ള വഴിയിൽ വടക്കു ഭാഗത്ത് ഒരു നക്ഷത്രവനം നട്ടുപിടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. 27 നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും വൃക്ഷങ്ങൾ യഥാക്രമത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഇവിടെ ആരാധന നടത്തുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നു. വഴിയുടെ തെക്കുഭാഗത്ത് ഒരു കൊച്ചു ക്ഷേത്രം കാണാം. പൂർണ്ണാ- പുഷ്കലാസമേതനായ ശാസ്താവാണിവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. കിഴക്കോട്ടാണ് ദർശനം. ഉപദേവതകളായി ഗണപതി, ഹനുമാൻ, സാളഗ്രാമം എന്നിവർക്കും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ഉത്സവനാളിൽ ഭഗവതി എഴുന്നള്ളുമ്പോൾ
അംഗരക്ഷകനായ ശാസ്താവ് ഒപ്പമുണ്ടാകും. ശബരിമല തീർത്ഥാടനകാലത്ത് അയ്യപ്പഭക്തർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നെതുമെല്ലാം ഇവിടെയാണ്. ഇവിടെ ഈ പ്രതിഷ്ഠ വന്നതിനുപിന്നിൽ ഒരു കഥയുണ്ട്. അതിങ്ങനെ:
ഈ ധർമ്മശാസ്താവ്, ആദ്യം ശങ്കരാചാര്യരുടെ മാതൃകുടുംബമായ മേൽപ്പാഴൂർ മനയിലാണ് കുടികൊണ്ടിരുന്നത്. ഒരിക്കൽ മേൽപ്പാഴൂരിലേയ്ക്ക് പറയെടുപ്പിനായി പുറപ്പെട്ട ഭഗവതിയുടെ സംഘത്തെ ചില ഗുണ്ടകൾ ആക്രമിച്ചു. മനയിലെ കാരണവർ തന്റെ കുടുംബ ദേവതയായ ശാസ്താവിനെ രക്ഷയ്ക്കായി അവരോടൊപ്പം അയച്ചു. ദേവിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ശാസ്താവ് ചോറ്റാനിക്കരയിൽ തുടരാൻ തീരുമാനിച്ചു. അങ്ങനെയാണത്രേ ഇവിടെ ശാസ്താവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം വന്നത്. ഇവിടെനിന്ന് ഒരല്പം മാറിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ വെടിപ്പുര. [[കതിനാവെടി|വെടിവഴിപാട്]] ഇവിടെ പ്രധാനമാണ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഓരോ ചടങ്ങിനും വെടിശബ്ദമുണ്ടാകും. ക ഇവിടെനിന്ന് ഒരല്പം കൂടി പടികളിറങ്ങിയാൽ കീഴ്ക്കാവിലെത്താം.
കാലേക്കറിൽ താഴെ വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഒരു കൊച്ചുക്ഷേത്രമാണ് കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രം. തൊട്ടുമുന്നിൽ ക്ഷേത്രക്കുളം കാണാം. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കും ഒന്നിച്ചാണ് കുളം. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള കുളമാണിത്. ഭദ്രകാളിയാണ് കീഴ്ക്കാവിലെ പ്രതിഷ്ഠ. പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ദർശനം. ഗുരുതിപൂജ നടക്കുന്നത് ഇവിടെയാണ്. ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുകിഴക്കു ഭാഗത്തുള്ള [[പാല]] മരത്തിൽ ധാരാളം ഇരുമ്പാണികൾ അടിച്ചു വച്ചിട്ടുണ്ട്. ബാധോപദ്രവക്കാരെ കൊണ്ടുവന്നശേഷം അവരെ പിടികൂടിയിരിയ്ക്കുന്ന ബാധയെ ദേഹത്തുനിന്ന് ഒഴിപ്പിയ്ക്കുകയും തുടർന്ന് അവയെ സത്യം ചെയ്യിയ്ക്കുകയും ചെയ്ത ശേഷമാണ് ഇവയെ തളയ്ക്കുന്നത്. പാലമരത്തിൽ ആണിയടിച്ചാണ് ഈ കർമ്മം നടത്തുന്നത്. പാലമരത്തിൽ തന്നെ ധാരാളം കളിപ്പാവകളുടെയും കളിപ്പാട്ടങ്ങളുടെയും രൂപങ്ങളും കാണാം. ഇവയും ബാധോപദ്രവത്തിന്റെ സൂചനകളാണ്. ഇതിനടുത്ത് ഒരു [[അരയാൽ]] മരമുണ്ട്. പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന്റെ അടിയിൽ ബ്രഹ്മാവും നടുവിൽ വിഷ്ണുവും മുകളിൽ ശിവനും വസിക്കുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. [[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തീസ്വരൂപമായ]] അരയാലിനെ ദിവസവും രാവിലെ ഏഴുവലം വയ്ക്കുന്നത് പുണ്യകരമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
=== ശ്രീകോവിൽ ===
ചതുരാകൃതിയിൽ തീർത്ത ഒരു കൊച്ചു ശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഒരു നില മാത്രമേ ഇതിനുള്ളൂ. അത് ചെമ്പുമേഞ്ഞ് മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടത്തോടെ ശോഭിച്ചുനിൽക്കുന്നു. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ശ്രീകോവിലിനകത്ത് മൂന്ന് മുറികളുണ്ട്. അവയിൽ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്താണ് വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹം. മൂന്നടിയോളം ഉയരം വരുന്ന രുദ്രാക്ഷ ശിലാനിർമ്മിതമായ സ്വയംഭൂ പ്രതിഷ്ഠയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശ്രീ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ വാഴുന്നു. സ്ഥിരമായ ആകൃതിയില്ലാത്ത ഒരു ശിലാഖണ്ഡത്തിൽ ദേവിയെ ആവാഹിച്ചിരിയ്ക്കുകയാണ്. അതിൽ സ്വർണ്ണഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
രത്നപീഠത്തിൽ നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ദേവിയുടെ പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ ശ്രീചക്രവും പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ ശംഖും കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ ഭക്തരുടെ ദുഃഖങ്ങൾ സ്വീകരിയ്ക്കാനായി താഴ്ത്തി വച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. മുന്നിലെ ഇടതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്നു. ദേവീ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് അടുത്തായി അതേ ഉയരത്തിൽ മറ്റൊരു ശിലാഖണ്ഡം കാണാം. അത് മഹാവിഷ്ണു സാന്നിദ്ധ്യമാണ്. രണ്ടും ഒരേ പീഠത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അതു കൊണ്ടാണ് ഇവിടെയെത്തുന്ന ഭക്തർ 'അമ്മേ നാരായണാ, ദേവീ നാരായണാ, ലക്ഷ്മി നാരായണ, ഭദ്രേ നാരായണ" എന്ന് ജപിയ്ക്കുന്നത്. ഉപദേവതകളായി ബ്രഹ്മാവ്, ശിവൻ, ഗണപതി, ശാസ്താവ്, സുബ്രഹ്മണ്യൻ എന്നിവരുമുണ്ട്. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ഉൾക്കൊണ്ട് സാക്ഷാൽ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ ലോകമാതാവ്, സ്വയംഭൂവായി ശ്രീലകത്ത് കുടികൊള്ളുന്നു.
ശ്രീകോവിൽ കാര്യമായ ശില്പചിത്രകലാ വൈദഗ്ദ്ധ്യങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ വളരെ ലളിതമായ നിർമ്മാണരീതിയിലാണ്. അകത്തേയ്ക്ക് കടക്കാൻ മൂന്ന് പടികളുണ്ട്. വടക്കുഭാഗത്ത് ഓവ് പണിതിട്ടുണ്ട്. അഭിഷേകജലം ഇതിലൂടെ ഒഴുകി ഒരു അന്തർദ്ധാരയിലൂടെ അടുത്തുള്ള ഓണക്കുറ്റിച്ചിറയിൽ എത്തുന്നുവെന്നാണ് വിശ്വാസം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം ഒരു കിലോമീറ്റർ വടക്കുമാറിയാണ് ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. വളരെ ചെറിയൊരു തീർത്ഥക്കുളമാണിത്. ഇതിന്റെ കരയിൽ ഭഗവതിയുടെ ചെറിയൊരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. [[വനദുർഗ്ഗ]]യായാണ് ഇവിടെ ദേവിയുടെ സങ്കല്പം. ഇവിടെ ശ്രീകോവിൽ പണിതിട്ടില്ല. മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ഒരു തറയിൽ അരൂപമായ ഒരു ശിലയിലാണ് ദേവീപ്രതിഷ്ഠ. പ്രകൃത്യാരാധനയുടെ അവശേഷിപ്പുകളിൽ പെടുന്നതാണ് ഈ ക്ഷേത്രവും ഇതിന്റെ പരിസരവും. കുംഭമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിനിടയിൽ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ ശാസ്താവിനോടൊപ്പം ഇവിടെയും ആറാട്ടിന് എഴുന്നള്ളാറുണ്ട്. ഇതിനിടയിലെ പൂരം നാളിൽ ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ ഭഗവതിയടക്കമുള്ള ദേവിമാർ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മയെ കാണാനും എഴുന്നള്ളുന്നു.
=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. താരതമ്യേന വളരെ സ്ഥലം കുറവാണ് നാലമ്പലത്തിൽ. നാലമ്പലത്തിലേയ്ക്കുള്ള പ്രവേശന കവാടത്തിനിരുവശവും വാതിൽമാടങ്ങൾ കാണാം. തെക്കേ വാതിൽമാടത്തിൽ വച്ചാണ് വിശേഷാൽ പൂജകളും ഹോമങ്ങളും കാണുന്നത്. വടക്കേ വാതിൽ മാടത്തിൽ പൂജാ സമയത്തൊഴികെയാണെങ്കിൽ [[ചെണ്ട]], [[മദ്ദളം]], [[തിമില]], [[ഇടയ്ക്ക]] തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങൾ തൂക്കിയിട്ടിരിയ്ക്കുന്നത് കാണാം. തെക്കു കിഴക്കേ മൂലയിൽ പതിവുപോലെ [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിട്ടുണ്ട്. വടക്കു കിഴക്കേമൂലയിൽ [[കിണർ|ക്ഷേത്രക്കിണറും]] കാണാം. കിണറിന് തൊട്ടടുത്തായി ഒരു ചെറിയ ശ്രീകോവിലിൽ പൂർണ്ണാപുഷ്കലാ സമേതനായ ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. കൂടുതൽ പഴക്കമുള്ള ശാസ്താക്ഷേത്രം ഇതാണ്. രൂപമില്ലാത്ത മൂന്ന് ശിലകളാണ് ദേവിയുടെ അംഗരക്ഷകനായ ശാസ്താവിനെയും, പത്നിമാരായ പൂർണ്ണ-പുഷ്കല ദേവിമാരെയും പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഇതിലും ഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്. അമ്പും വില്ലും ധരിച്ചുനിൽക്കുന്ന വനശാസ്താവിന്റെ രൂപത്തിലാണ് ഗോളക. നീരാജനമാണ് ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാട്.
ശ്രീകോവിലിനു ചുറ്റും അകത്തെ ബലിവട്ടം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. [[അഷ്ടദിക്പാലർ|അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിര്യതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രഹ്മാണി]], [[മഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ).
[[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗത്ത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), ദുർഗ്ഗാദേവി (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), [[അനന്തൻ]] (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ [[മുണ്ഡിനി]]) തുടങ്ങിയവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ ബ്രാക്കറ്റിൽ കൊടുത്ത സ്ഥാനങ്ങളിലായി കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവയിൽ ബലിതൂകുന്നു. ലക്ഷ്മീനാരായണ ക്ഷേത്രമായതിനാൽ '''ഉത്തരമാതൃക്കൾ''' എന്ന മറ്റൊരു സങ്കല്പവും ഇവിടെയുണ്ട്. വാഗീശ്വരി, ക്രിയ, കീർത്തി, ലക്ഷ്മി, സൃഷ്ടി, വിദ്യ, ശാന്തി എന്നിവരാണ് ഉത്തരമാതൃക്കൾ.
സപ്ത മാതൃക്കളുടെ വൈഷ്ണവ രൂപഭേദങ്ങളായ ഇവർക്ക് വടക്കു ഭാഗത്താണ് സ്ഥാനം കല്പിച്ചിട്ടുള്ളത്.
സപ്ത മാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ഗണപതിയും വീരഭദ്രനും എന്നതുപോലെ ഉത്തരമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ശ്രീധരൻ, അശ്വമുഖൻ എന്നീ ദേവന്മാർ അംഗരക്ഷകരായുണ്ട്. ഇവരെ ബലിക്കല്ലിന്റെ രൂപത്തിൽ കാണിയ്ക്കാറില്ല. എന്നാൽ, ശീവേലിസമയത്ത് ഇവർക്കും സങ്കല്പത്തിൽ ബലിതൂകും. ബലിക്കല്ലുകൾ ഭഗവാന്റെ/ഭഗവതിയുടെ വകഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം, ഇവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടുതലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.
=== നമസ്കാരമണ്ഡപം ===
ശ്രീകോവിലിന് നേരെമുന്നിൽ ചതുരാകൃതിയിൽ നമസ്കാരമണ്ഡപം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. നാലുകാലുകൾ മാത്രമുള്ള വളരെ ചെറിയൊരു മണ്ഡപമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. അതിനാൽ, ഭക്തർക്ക് നമസ്കരിയ്ക്കാൻ സ്ഥലമില്ല. എങ്കിലും കലശപൂജയും മറ്റും നിർബാധം നടത്താം. മണ്ഡപത്തിന്റെ മേൽക്കൂര ചെമ്പുമേഞ്ഞ് സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടത്തോടുകൂടി തിളങ്ങിനിൽക്കുന്നു.ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാടായ മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട് നടക്കുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കാര്യമായ ശില്പാലങ്കരങ്ങൾ ഒന്നും തന്നെ ഇവിടെയില്ല.
==നിത്യപൂജകൾ==
നിത്യേന അഞ്ചുപൂജകളും മൂന്നുശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീഭഗവതിക്ഷേത്രം. രാവിലെ മൂന്നുമണിയ്ക്ക് നിയമവെടി. തുടർന്ന് ഏഴുതവണ ശംഖുവിളിയും പിന്നാലെ [[തവിൽ|തവിലും]], [[നാദസ്വരം|നാദസ്വരവും]] ഉപയോഗിച്ചുള്ള പള്ളിയുണർത്തലുമുണ്ടാകും. അതിനുശേഷം നാലുമണിയ്ക്ക് നടതുറക്കുന്നു. നിർമ്മാല്യദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. തുടർന്ന് അഭിഷേകവും നിവേദ്യവും. മൂലവിഗ്രഹം രുദ്രാക്ഷശില കൊണ്ടുള്ളതായതിനാൽ ജലാഭിഷേകം മാത്രമേ സാധിയ്ക്കൂ. മറ്റ് അഭിഷേകങ്ങൾക്ക് ഒരു അർച്ചനാബിംബമുണ്ട്. മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചതുപോലെ ആദ്യം ഭഗവതിയ്ക്ക് നിവേദ്യം സമർപ്പിച്ചത് ചിരട്ടയിലാതുകൊണ്ട് ഇവിടെ ചിരട്ടയിലാണ് രാവിലെ നിവേദ്യം. പിന്നീട് നാലരയ്ക്ക് ഉഷഃപൂജയും അഞ്ചരയ്ക്ക് എതിരേറ്റുപൂജയും നടത്തുന്നു. ഇവയ്ക്കിടയിൽ അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് ശിവന്റെ നടയിൽ ധാരയുമുണ്ട്. എതിരേറ്റുപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ ആറരയ്ക്ക് ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് നിവേദ്യം സമർപ്പിയ്ക്കുന്നത് ഭഗവതി നേരിട്ടുകാണുന്നു എന്നതാണ് ഇതിനുപിന്നിലുള്ള അർത്ഥം. ശീവേലി കഴിഞ്ഞാൽ എട്ടുമണിയോടെ പന്തീരടിപൂജയും അഭിഷേകങ്ങളും നടത്തുന്നു. അതുകഴിഞ്ഞാൽ പതിനൊന്നുമണിയ്ക്ക് ശിവന്റെ നടയിൽ വീണ്ടും ധാരയാണ്. പതിനൊന്നരയ്ക്ക് ഉച്ചപൂജ. ഉച്ചപൂജയ്ക്കുശേഷം ഉച്ചശീവേലി. രാവിലത്തെ ശീവേലിയ്ക്കുള്ള അതേ ചടങ്ങുകളാണ് ഇതിനും. തുടർന്ന് പന്ത്രണ്ടരയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു.
വൈകീട്ട് നാലുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. അതത് ദിവസത്തെ സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ചാണ് ദീപാരാധന. പിന്നീട് ഏഴരയ്ക്ക് അത്താഴപൂജയും എട്ടുമണിയ്ക്ക് അത്താഴശീവേലിയുമാണ്. അതുകഴിഞ്ഞ് എട്ടരയോടെ മേൽക്കാവിൽ നടയടയ്ക്കുന്നു. അതിനുശേഷം കീഴ്ക്കാവിൽ ഗുരുതിപൂജ തുടങ്ങും. ശാക്തേയപൂജാവിധികളാണ് ഗുരുതിപൂജയ്ക്കുള്ളത്. വാഴകൊണ്ട് തോരണം കെട്ടി പരിസരം മുഴുവൻ അലങ്കരിച്ച് വൃത്തിയാക്കിയശേഷം മേൽശാന്തി വന്ന് പ്രത്യേകപൂജകൾ നടത്തുന്നു. തുടർന്ന് ഗുരുതിതർപ്പണം തുടങ്ങുന്നു. ഇത് കണ്ടുതൊഴാൻ ധാരാളം ഭക്തരുണ്ടാകും. ബാധോപദ്രവമുള്ളവർ ഈ സമയമാകുമ്പോൾ ഉറഞ്ഞുതുള്ളാൻ തുടങ്ങുന്നത് ചോറ്റാനിക്കരയിലെ പതിവുകാഴ്ചയാണ്.
സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: കൊടിയേറ്റുത്സവം, നവരാത്രി, തൃക്കാർത്തിക, [[വിഷു]], [[ഓണം]]) ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും [[സൂര്യഗ്രഹണം|സൂര്യ]]-[[ചന്ദ്രഗ്രഹണം|ചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങളുള്ള]] ദിവസങ്ങളിലും പൂജാവിധികൾക്ക് മാറ്റമുണ്ടാകും. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ആകെ പതിനെട്ട് പൂജകളാണുണ്ടാകുക. കൂടാതെ വിശേഷാൽ നിറമാല, ചുറ്റുവിളക്ക്, ഗുരുതിപൂജ തുടങ്ങിയവയുമുണ്ടാകും. ഗ്രഹണദിവസങ്ങളിൽ ഗ്രഹണത്തിന് ഒരു മണിക്കൂർ മുമ്പ് അടയ്ക്കുന്ന നട, ഗ്രഹണശേഷം ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടത്തിയേ തുറക്കൂ. പൂജകൾക്കും ദീപാരാധനയ്ക്കും നടയടയ്ക്കുമ്പോഴെല്ലാം ഇടയ്ക്ക കൊട്ടി [[അഷ്ടപദി]] പാടുക പതിവുണ്ട്.
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തന്ത്രാധികാരം തൃപ്പൂണിത്തുറ, [[എളവള്ളി]] പുലിയന്നൂർ മനകൾക്കാണ്. ഇവർ ഓരോ വർഷവും മാറിമാറി പ്രവർത്തിയ്ക്കുന്നു. കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ് നിയമിയ്ക്കുന്ന വ്യക്തികളാണ് മേൽശാന്തിയും കീഴ്ശാന്തിയുമാകുക. മേൽക്കാവിലും കീഴ്ക്കാവിലും പ്രത്യേകം ശാന്തിക്കാരുണ്ട്. ഇവർ ഓരോ മാസവും മാറിമാറി പ്രവർത്തിയ്ക്കുന്നു.
== വഴിപാടുകൾ ==
=== പ്രധാന വഴിപാടുകൾ ===
==== മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട് ====
ചോറ്റാനിക്കര മേൽക്കാവിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടാണ് മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട്. പേര് സൂചിപ്പിയ്ക്കുന്നതുപോലെ ക്ഷേത്രത്തിലെ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ വച്ചുനടക്കുന്ന [[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട്|ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ടാണ്]] പ്രധാന ചടങ്ങ്. ''ബ്രാഹ്മണിയമ്മ'' എന്ന് സ്ഥാനപ്പേരുള്ള സ്ത്രീ നടത്തുന്ന പാട്ടായതുകൊണ്ടാണ് ഇത് ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട് എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. [[പുഷ്പകർ|പുഷ്പകസമുദായത്തിൽ]] പെട്ട സ്ത്രീകളാണ് <nowiki>''ബ്രാഹ്മണിയമ്മ''</nowiki> എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഇത് അവരുടെ കുലത്തൊഴിൽ കൂടിയാണ്. എന്നാൽ, ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട് മാത്രമല്ല, അതിനോടൊപ്പം ഉദയാസ്തമനപൂജ, ഗുരുതിപൂജ, അന്നദാനം, ചുറ്റുവിളക്ക്, നിറമാല എന്നിവയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടും. അതിനാൽത്തന്നെ വൻ ചെലവുള്ള വഴിപാടാണിത്. ഇന്ന് ഇത് നേരുന്നവർ അപൂർവ്വമാണ്.
പാട്ട് നടക്കുന്ന ദിവസം [[കുരുത്തോല]]യും [[മാവ്]], [[പ്ലാവ്]] തുടങ്ങിയ മരങ്ങളുടെ ഇലകളും പുണ്യപുഷ്പങ്ങളും കൊണ്ട് മണ്ഡപം പൂർണ്ണമായും അലങ്കരിച്ചിട്ടുണ്ടാകും. കൂടാതെ മണ്ഡപത്തിൽ നിരവധി വിളക്കുകളും [[ചന്ദനത്തിരി]], [[കർപ്പൂരം]] തുടങ്ങിയവയും കൊളുത്തിവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ശ്രീകോവിലിൽ നടക്കുന്ന സകല പൂജകളും ഈ സമയത്ത് മണ്ഡപത്തിലുമുണ്ടാകും. ദേവിയുടെ ചൈതന്യത്തിൽ അല്പം മണ്ഡപത്തിലേയ്ക്കും ആവാഹിച്ചശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. മേൽപ്പറഞ്ഞ ചടങ്ങുകൾക്കെല്ലാം ശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. സർപ്പംപാട്ടിന് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നതുപോലെയൊരു വാദ്യം വായിച്ചുകൊണ്ടാണ് ബ്രാഹ്മണിയമ്മ പാടുന്നത്. പ്രത്യേകതാളത്തിലുള്ള ദേവീസ്തുതികൾ ആലപിയ്ക്കുമ്പോൾ സമീപം നിരവധി ഭക്തർ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നുണ്ടാകും. ''[[ചതുശ്ശതം]]'' എന്നുപേരുള്ള പ്രത്യേകതരം പായസമാണ് അന്ന് ദേവിയ്ക്കുള്ള പ്രധാന നിവേദ്യം. 101 നാഴി [[അരി]], 101 [[കദളിപ്പഴം]], 101 പലം [[ശർക്കര]], 101 [[നാളികേരം]] എന്നിവ ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന പായസമാണ് ചതുശ്ശതം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഇവയ്ക്കെല്ലാം ശേഷം ബ്രാഹ്മണിയമ്മയ്ക്ക് യഥാശക്തി ദക്ഷിണയും നൽകുന്നതോടെ ചടങ്ങ് പൂർത്തിയാകുന്നു.
==== ഗുരുതിപൂജ ====
ചോറ്റാനിക്കര കീഴ്ക്കാവിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടാണ് ഗുരുതിപൂജ അല്ലെങ്കിൽ ഗുരുതിക്കൂട്ട്. കടുത്ത ദുരിതങ്ങളും, മാനസിക പ്രശ്നങ്ങളും, രോഗങ്ങളും പരിഹരിക്കാനാണ് ഈ വഴിപാട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ആദിദ്രാവിഡ ആരാധനയുടെ ബാക്കിപത്രമായ ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്നത്, മേൽക്കാവിൽ അത്താഴശീവേലി കഴിഞ്ഞ് നടയടച്ചശേഷമാണ്. ഇതിനുമുന്നോടിയായി ക്ഷേത്രനട മുഴുവൻ കുരുത്തോല കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ടാകും.
==== ഭജനമിരിയ്ക്കുക ====
ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭജനമിരിയ്ക്കുന്നത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു വഴിപാടാണ്. പല പല കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടും ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ നിരവധി ആളുകൾ വരാറുണ്ട്, വിശേഷിച്ചും മാനസികാസ്വാസ്ഥ്യമുള്ളവർ. ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ ആഗ്രഹിയ്ക്കുന്നവർ ഭജനം തുടങ്ങുന്നതിന് തലേദിവസം തന്നെ വന്ന് ദർശനം നടത്തേണ്ടതും ക്ഷേത്രത്തിലെ എല്ലാ പൂജകളിലും പങ്കുകൊള്ളേണ്ടതുമാണ്. 3, 5, 7, 12 തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളിലാണ് ഭജനമിരിക്കുന്നത്. ഭജനമിരിയ്ക്കുന്ന കാലയളവിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ അന്നദാനവും, നിവേദ്യവും മാത്രമേ ഭക്ഷിയ്ക്കാൻ പാടുള്ളൂ. [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]], [[ലളിതാ സഹസ്രനാമം]], [[മഹാലക്ഷ്മി അഷ്ടകം]], [[കനകധാരാ സ്തോത്രം]], [[ദേവീസൂക്തം]], [[ഭദ്രകാളിപ്പത്ത്]], അമ്മേ നാരായണ തുടങ്ങിയവയുടെ ജപം ഉത്തമം എന്ന് വിശ്വാസം. ഉത്സവദിവസങ്ങളിൽ ദേവി ശാസ്താവിനൊപ്പം പറയെടുക്കാൻ പോകും എന്നതിനാൽ ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ സാധിയ്ക്കുന്നതല്ല.
==== ചതുശ്ശതം ====
ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിയുടെ പ്രധാനനിവേദ്യം 'ചതുശ്ശതം' എന്നുപേരുള്ള ഒരു പായസമാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന് പ്രധാനം പാൽപായസം.
==== പട്ടും താലിയും സമർപ്പിക്കുക ====
ഭഗവതിയ്ക്ക് പട്ടും താലിയും ചാർത്തുന്നത് മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാടാണ്. മംഗല്യഭാഗ്യമാണ് ഇതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം.
=== ശർക്കര സമർപ്പണം ===
ഉണ്ടശർക്കര സമർപ്പണം ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകളിൽ ഒന്നാണ്. ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ശർക്കര പ്രിയ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇതിന് പ്രത്യേക രസീതോ ഒന്നും തന്നെ ആവശ്യമില്ല. ഭക്തർ കൊണ്ടുവരുന്ന ശർക്കര മേൽക്കാവ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നേരിട്ട് സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ഇത് അത്താഴപ്പൂജയ്ക്കുശേഷം ഭക്തർക്ക് വിതരണം ചെയ്യാറുണ്ട്.
=== മറ്റു വഴിപാടുകൾ ===
നെയ്പായസം, കടുമ്പായസം, കൂട്ടുപായസം തുടങ്ങിയവ ഓരോ പൂജയ്ക്കും ഭഗവതിയ്ക്ക് നേദിയ്ക്കാറുണ്ട്. കൂടാതെ സാധാരണക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാറുള്ളതുപോലെ വിവിധ മന്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള പുഷ്പാഞ്ജലികൾ, ചന്ദനം ചാർത്ത്, ആയുധസമർപ്പണം, വിവാഹം, ചോറൂണ്, തുലാഭാരം തുടങ്ങിയവ ഇവിടെയുമുണ്ട്. നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് എല്ലാ ദിവസവും നൂറും പാലും നേദിയ്ക്കാറുണ്ട്. എല്ലാ മാസവും ആയില്യം നാളിൽ വിശേഷാൽ നാഗപൂജയും കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും സർപ്പംപാട്ടുമുണ്ടാകും. . വിഘ്നേശ്വരപ്രീതിയ്ക്കായി എല്ലാ ദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതിഹോമം നടന്നുവരുന്നു. ശാസ്താവിന് നീരാജനം കത്തിക്കലാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. ശിവന് ധാര, രുദ്രാഭിഷേകം, മൃത്യുഞ്ജയഹോമം, മൃത്യുഞ്ജയ അർച്ചന തുടങ്ങിയവ പ്രധാന വഴിപാടുകളാണ്. വെടിവഴിപാടാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു വഴിപാട്.
==വിശേഷദിവസങ്ങൾ==
=== കൊടിയേറ്റുത്സവവും മകം, പൂരം തൊഴലുകളും ===
കുംഭമാസത്തിലെ [[രോഹിണി (നക്ഷത്രം)|രോഹിണി നാളിൽ]] കൊടിയേറി [[ഉത്രം (നക്ഷത്രം)|ഉത്രം നാളിൽ]] ആറാട്ടോടെ സമാപിക്കുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവവും അതോടനുബന്ധിച്ചുള്ള മകം, പൂരം തൊഴലുകളുമാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആട്ടവിശേഷങ്ങൾ.
ധ്വജാദിമുറയ്ക്ക് അനുസരിച്ചുള്ള ഉത്സവമാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്നുവരുന്നത്. ഒമ്പതുനാൾ നീണ്ടു നിൽക്കുന്ന ഉത്സവത്തിന് വലിയ ഭക്തജന തിരക്കാണുണ്ടാവുക.ഉത്സവത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടക്കും. രോഹിണിനാൾ രാത്രിയിലാണ് കൊടിയേറുക. തുടർന്നുള്ള ഒമ്പത് ദിവസം ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം ഭക്തജനങ്ങളാൽ നിറയും. ധാരാളം താന്ത്രികച്ചടങ്ങുകളും കലാപരിപാടികളും ഈ ദിവസങ്ങളിൽ അരങ്ങേറും.
പറയെഴുന്നള്ളിപ്പുകളും ആറാട്ടുമാണ്
ഇവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനം. കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഉത്സവക്കാലത്ത് നിത്യേന ആറാട്ടുണ്ടാകാറുണ്ട്. ചോറ്റാനിക്കരയിലും ഇത് പതിവാണ്. കൊടിയേറ്റത്തിന് മുമ്പും ഇവിടെ ആറാട്ടുണ്ടാകും. ഉത്സവനാളുകളിൽ ഭഗവതി, അംഗരക്ഷകന്റെ സ്ഥാനം അലങ്കരിയ്ക്കുന്ന ധർമ്മശാസ്താവിനോടൊപ്പം പരിസരത്തെ വീടുകളിലേയ്ക്കും സ്ഥാപനങ്ങളിലേയ്ക്കും എഴുന്നള്ളുന്നു. വീട്ടുകാരും നാട്ടുകാരും നിറപറയും നിലവിളക്കുമായി ഇരുവരെയും
സ്വീകരിയ്ക്കുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഇറക്കിപ്പൂജയുണ്ടാകും. മകം, പൂരം ദിവസങ്ങൾക്കുശേഷം ഉത്രം നാളിൽ മുരിയമംഗലം ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ നടക്കുന്ന വലിയ ആറാട്ടിനുശേഷം കൊടിയിറക്കുന്നു. അത്തം നാളിൽ കീഴ്ക്കാവിൽ നടക്കുന്ന വലിയ ഗുരുതിയോടുകൂടി ഉത്സവം
പരിസമാപ്തിയിൽ എത്തുന്നു.
=== പ്രസിദ്ധമായ മകം തൊഴൽ ===
ഉത്സവത്തിൻ്റെ ഏഴാം ദിവസമാണ് പ്രസിദ്ധമായ 'മകം തൊഴൽ'. വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ കീഴ്ക്കാവിലമ്മയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതും അദ്ദേഹത്തിന് ലക്ഷ്മീനാരായണ ദർശനമുണ്ടായതുമായി പറയപ്പെടുന്ന ഈ പുണ്യദിനത്തിൽ പ്രഭാതപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് നടയടച്ചാൽ ഉച്ചയ്ക്ക് രണ്ടുമണിയ്ക്കു തന്നെ നട തുറക്കും. വില്വമംഗലത്തിന് ദർശനം നൽകിയ ഭാവത്തിലാണ് അന്ന് ദർശനം. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ ഇടം കൈ കൊണ്ട് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുമ്പോൾ മകം, [[തൃക്കാർത്തിക]] നാളിൽ വലം കൈകൊണ്ടു അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. മകം തൊഴുന്നത് സർവമംഗളകരമാണ്. അന്ന് സർവ്വാഭരണവിഭൂഷിതയായി, നിൽക്കുന്ന ഭഗവതിയെ കണ്ട് സായൂജ്യമടയാൻ അഭൂതപൂർവ്വമായ ഭക്തജനത്തിരക്കാണ് ഉണ്ടാവുക.
=== പൂരം ===
മകത്തിന് പിറ്റേന്ന് പൂരം നാളും പൗർണമിയും ചേർന്നുവരുന്ന ദിവസവും അതിവിശേഷമാണ്. പൂരം തൊഴൽ പുരുഷന്മാർക്ക് ഐശ്വര്യ പ്രദമാണ്. അന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയ്ക്ക് സമീപത്തുള്ള മറ്റ് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മൂർത്തിളെല്ലാം ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് എഴുന്നള്ളുന്നു. എല്ലാവരും ഒന്നിച്ചുള്ള കൂട്ടി എഴുന്നള്ളത്ത് വിശേഷമാണ്. അതിനാൽ പൂരം തൊഴുന്നത് മകം പോലെ തന്നെ സർവ്വമംഗളകരമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ചോറ്റാനിക്കരയമ്മമാർ (മേൽക്കാവ് ഭഗവതി, കീഴ്ക്കാവ് ഭദ്രകാളി), ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ ധർമ്മശാസ്താവ്, കുഴിയേറ്റ് ശിവൻ, തുളുവൻകുളങ്ങര മഹാവിഷ്ണു, ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ ഭഗവതി, എടാട്ട് ഭഗവതി, കർത്തക്കാട്ട് ഭഗവതി എന്നിവരാണ് ഈ എഴുന്നള്ളത്തിൽ അണിനിരക്കുന്നത്.
=== നവരാത്രി ===
കന്നിമാസത്തിലെ വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ [[പ്രഥമ]] മുതലുള്ള ഒമ്പതുദിവസങ്ങളാണ് നവരാത്രിയായി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. രാജ്യമെമ്പാടും വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ ഇത് ആചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. കേരളത്തിൽ സരസ്വതീപൂജയായിട്ടാണ് ആചരിച്ചുവരുന്നത്. എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും വിശേഷമാണെങ്കിലും ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ് കൂടുതലും നവരാത്രി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ ഭഗവതിക്ഷേത്രമായ ചോറ്റാനിക്കരയിൽ നവരാത്രിയിൽ ഒമ്പതുദിവസവും അതീവ വിശേഷമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും. നവരാത്രി ഉത്സവത്തിനിടയിൽ [[ദുർഗ്ഗാഷ്ടമി]] നാളിൽ നടന്നു വരുന്ന പവിഴമല്ലിത്തറ മേളം പ്രസിദ്ധമാണ്. നിരവധി പ്രസിദ്ധ വാദ്യകലാകാരന്മാർ ഇതിന് അണിനിരക്കാറുണ്ട്. കുറച്ചുകാലമായി ഇതിന് പ്രാമാണ്യം വഹിയ്ക്കുന്നത് പ്രശസ്ത ചലച്ചിത്രനടനായ [[ജയറാം|ജയറാമാണ്]]. പഞ്ചവാദ്യത്തിന്റെയും നാദസ്വരത്തിന്റെയും അകമ്പടിയോടുകൂടിയ ശീവേലികളും ഈയവസരങ്ങളിൽ പ്രധാനമാണ്.
എട്ടാം ദിവസമായ ദുർഗ്ഗാഷ്ടമിനാളിൽ സന്ധ്യയ്ക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പുസ്തകങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ, സംഗീതോപകരണങ്ങൾ മുതലായവ പൂജയ്ക്ക് വയ്ക്കുന്നു. ഇതിനുശേഷമാണ് ദീപാരാധന നടക്കുന്നത്. ഒൻപതാം ദിവസമായ [[മഹാനവമി]] ദിവസം അടച്ചുപൂജയാണ്. [[വിജയദശമി]] ദിവസം രാവിലെ പൂജ കഴിഞ്ഞ് പൂജവച്ച പുസ്തകങ്ങളും മറ്റും തിരിച്ചുകൊടുക്കുന്നു.
=== വിദ്യാരംഭം ===
വിജയദശമി ദിവസം ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾ ഇവിടെ ഹരിശ്രീ കുറിയ്ക്കുന്നു. മൂകാംബിക [[സരസ്വതി]] സാന്നിധ്യമുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ചോറ്റാനിക്കരയിലെ വിദ്യാരംഭം കൊല്ലൂർ മൂകാംബികയിലേതുപോലെ അതിവിശേഷമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. നിരവധി വിദ്യാർഥികളും നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ ദർശനത്തിനായി എത്താറുണ്ട്.
=== മണ്ഡലകാലം ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന വിശേഷമാണ് [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസം]] ഒന്നാം തീയതി മുതൽ 41 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന മണ്ഡലകാലം. ചോറ്റാനിക്കരയിൽ പ്രധാന ഉപദേവനായ ധർമ്മ ശാസ്താവിന് അതീവ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിയുടെ തിരുമകനും, കാവൽക്കാരനും ആണിവിടെ ശാസ്താവ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വൻ തിരക്കായിരിയ്ക്കും. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രനട പതിവിലും അര മണിക്കൂർ നേരത്തേ (മൂന്നരയ്ക്ക്) തുറക്കും. ശബരിമല ദർശനത്തിനുപോകുന്ന നിരവധി ഭക്തർ ഈ സമയത്ത് ചോറ്റാനിക്കരയിലെത്താറുണ്ട്. അവർക്കായി ദേവസ്വം നിരവധി സൗകര്യങ്ങൾ ചെയ്തുകൊടുക്കാറുണ്ട്. ശബരിമല യാത്രയിലെ പ്രധാന ഇടത്താവളങ്ങളിലൊന്നാണ് ചോറ്റാനിക്കര. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രനടയിൽ അയ്യപ്പൻപാട്ട് പതിവാണ്.
=== തൃക്കാർത്തിക ===
മണ്ഡലകാലത്തുതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന ഉത്സവമായ തൃക്കാർത്തിക വരുന്നതും. ഭഗവതിയുടെ ജന്മദിനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന തൃക്കാർത്തിക കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം വിശേഷദിവസമാണ്. എന്നാൽ, മറ്റുള്ള ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഇത് മൂന്നുദിവസത്തെ ആഘോഷമാണ്. പ്രധാന ദിവസമായ [[കാർത്തിക]] കൂടാതെ അടുത്ത ദിവസങ്ങളിലും ([[രോഹിണി]], [[മകയിരം]]) ഇത് ആഘോഷിച്ചുവരുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും.
തൃക്കാർത്തിക ദിവസം രാവിലെ അഖണ്ഡനാമജപം തുടങ്ങുന്നു. ഭഗവതിയെ മകം തൊഴുന്ന ദിവസത്തിലെ പോലെ തന്നെ മനോഹരമായി അണിയിച്ചൊരുക്കിയിട്ടുണ്ടാകും. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ ഇടം കൈ കൊണ്ട് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുമ്പോൾ മകം, തൃക്കാർത്തിക നാളിൽ വലം കൈകൊണ്ടു അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഉച്ചയ്ക്ക് ഭക്തർക്ക് പിറന്നാൾ സദ്യ നൽകുന്നു. അന്ന് സന്ധ്യയ്ക്കാണ് കാർത്തിക വിളക്ക്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ദീപസ്തംഭങ്ങളും വിളക്കുമാടവും ദീപമാലകളാൽ അലംകൃതമാകുന്നു. ഇതേസമയത്ത് ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് പലയിടത്തും ചിരാതുകൾ കത്തിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ഈ സമയത്തെ ദീപാരാധന വിശേഷമാണ്. അതിനുശേഷം 51 കുത്തുവിളക്കുകളുടെയും അഞ്ച് ഗജവീരന്മാരുടെയും പഞ്ചവാദ്യത്തിന്റെയും അകമ്പടിയോടെ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ എഴുന്നള്ളുന്നു. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഇത് കാണാനായി ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്നത്.
രോഹിണി, മകയിരം ദിവസങ്ങളിൽ കാര്യമായ ആഘോഷങ്ങളൊന്നുമില്ലെങ്കിലും കാർത്തികദിവസം പോലെ അപ്പോഴും വിളക്കുകളുണ്ടാകും. ഈയവസരങ്ങളിൽ ചെണ്ടമേളമാണ് അകമ്പടി സേവിയ്ക്കുന്നത്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഇവയോടൊപ്പം വെടിക്കെട്ടുമുണ്ടാകും. തൃക്കാർത്തിക ദിവസത്തെ ഭഗവതി ദർശനം സർവ്വ അനുഗ്രഹദായകമാണ് എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. മകം തൊഴാൻ സാധിയ്ക്കാത്തവർ കാർത്തിക തൊഴാൻ എത്തുന്നതും കാണാം.
== മറ്റു പ്രധാന ദിവസങ്ങൾ ==
ചൊവ്വ, വെള്ളി ദിവസങ്ങൾ (വിശേഷിച്ച് മലയാള മാസത്തിലെ ആദ്യത്തെ ചൊവ്വയും വെള്ളിയും), ശനിയാഴ്ച, പൗർണമി, അമാവാസി ദിവസങ്ങൾ, വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച, മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി, എല്ലാ മാസവും കാർത്തിക, മകം നക്ഷത്രങ്ങൾ, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസം തുടങ്ങിയവയും ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനത്തിന് പറ്റിയ ദിവസങ്ങളാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഭക്തജനത്തിരക്കുണ്ടാവാറുണ്ട്. ശിവന് ഞായറാഴ്ച, തിങ്കളാഴ്ച, [[പ്രദോഷവ്രതം]], [[ശിവരാത്രി]], ധനുമാസ തിരുവാതിര തുടങ്ങിയ അവസരങ്ങളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഗണപതിയ്ക്ക് [[വിനായക ചതുർത്ഥി]] ദിവസം ക്ഷേത്രം അഷ്ടദ്രവ്യ ഗണപതിഹോമവും ഗജപൂജയും ആനയൂട്ടുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് എല്ലാമാസവും ആയില്യം നക്ഷത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും, കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും പതിവാണ്.
== അമ്മേ നാരായണാ എന്ന സ്തുതി ==
ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉടലെടുത്ത പ്രശസ്തവും വ്യത്യസ്തവുമായ ഭഗവതി സ്തുതിയാണ് അമ്മേ നാരായണാ. ഈ സ്തുതിയിൽ സ്ത്രീലിംഗവും പുല്ലിംഗവും ഒരുമിച്ചു വരുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്. അമ്മേ എന്നത് ഭഗവതി സ്തുതിയും നാരായണാ എന്നത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സ്തുതിയുമാണ്. ചോറ്റാനിക്കരയിലെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ പ്രത്യേകത കൊണ്ട് ഉണ്ടായതാണ് ഈ സ്തുതി. മേൽക്കാവിൽ ഭഗവതിപ്രതിഷ്ഠയുടെ വലതുവശത്ത് കൃഷ്ണശിലയിൽ തീർത്ത ചെറിയ മഹാവിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠയുമുണ്ട്. രണ്ടും ഒരേ പീഠത്തിലാണ് നിൽക്കുന്നത്. ഇതുകൂടാതെ, കീഴ്ക്കാവിൽ ഭദ്രകാളിപ്രതിഷ്ഠയുമുണ്ട്. ഇതിനാൽ മൂന്ന് പേരെയും കൂടിചേർത്താണ്
അമ്മേ നാരായണാ
ദേവീ നാരായണാ
ലക്ഷ്മീ നാരായണാ
ഭദ്രേ നാരായണാ
എന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഭക്തർ ജപിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് യഥാർത്ഥത്തിൽ വിഷ്ണുസമേതയായ ഭഗവതിയെ സ്തുതിയ്ക്കുന്നതാണ്. കേരളത്തിലെ മറ്റു ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഇന്നിത് ഉപയോഗിച്ച് കാണാറുണ്ട്.
==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ==
1. ദേവി മാഹാത്മ്യം
ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ.
സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.
ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.
സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ.
ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.
രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി.
സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം.
2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ.
3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!
സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!
പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്)
4. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ.
5. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ.
6. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.
7. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ:
8. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ.
9. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത
10. ‘’‘ദേവി സൂക്തം’‘’
യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ
==എത്തിച്ചേരുവാനുള്ള വഴി ==
[[എറണാകുളം]] നഗരഹൃദയത്തിൽ നിന്നും ഏതാണ്ട് 15 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തായാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം. കൊച്ചി നഗരപ്രദേശത്തിനോട് ചേർന്നു കിടക്കുന്നതിനാൽ നഗരം സന്ദർശിക്കുന്നവർക്ക് എളുപ്പത്തിൽ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാൻ സാധിക്കും. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ നിന്നും ധാരാളം ബസുകൾ ഇവിടേക്ക് സർവീസ് നടത്താറുണ്ട്.
[[വൈറ്റില|വൈറ്റിലയിൽ]] നിന്നും 11 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിലും, ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ [[കാക്കനാട്]] നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ അകലെയും ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. തൃപ്പൂണിത്തുറ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ (കൊച്ചി മെട്രോ) ആണ് അടുത്തുള്ള മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ- ചോറ്റാനിക്കര റോഡ് (കുരീക്കാട്). ഇവിടെ [[കോട്ടയം]] വഴിയുള്ള മെമു, പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകൾ മാത്രമേ നിർത്താറുള്ളൂ.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - തൃപ്പൂണിത്തുറ - ആറു കിലോമീറ്റർ അകലെ - ഇവിടെ പ്രധാനപ്പെട്ട പല എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകളും നിർത്താറുണ്ട്. ഇതിൽ വേണാട്, പരശുറാം, പാലരുവി, മലബാർ, ഗുരുവായൂർ-മധുര തുടങ്ങിയ പല ട്രെയിനുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. തൃപ്പൂണിതുറ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷന് സമീപത്ത് നിന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് ലഭ്യമാണ്.
എറണാകുളം നഗരത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളായ [[എറണാകുളം ജങ്ക്ഷൻ തീവണ്ടിനിലയം|എറണാകുളം സൗത്ത്]], [[എറണാകുളം ടൗൺ തീവണ്ടിനിലയം|നോർത്ത്]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളുടെ പരിസരത്ത് നിന്നും ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് ലഭ്യമാണ്.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം [[നെടുമ്പാശ്ശേരി|നെടുമ്പാശ്ശേരിയിലുള്ള]] [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]]. ഏകദേശം 35 കിമി ദൂരം.
== അടുത്തുള്ള മറ്റു പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ ==
*[[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം]]: ഏതാണ്ട് 6 കി.മി. അകലെ. 20 മിനിറ്റ് യാത്ര.
*[[എറണാകുളം ശിവക്ഷേത്രം]]: 15 കി.മി. അകലെ. ഏതാണ്ട് 47 മിനിറ്റ് യാത്ര.
*[[തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം|തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിൽ]] നിന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് 31 കി.മി. ദൂരം
*[[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്ന്]] ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് ഏതാണ്ട് 46 കി.മി. (NH 66 വഴി)
*[[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂരിൽ]] നിന്നും ചോറ്റാനിക്കരലേക്ക് 94 കി.മി. (NH 66 വഴി)
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commonscat|Chottanikkara Temple}}
[http://www.chottanikkarabhagavathy.org ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വെബ്സൈറ്റ്]
==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{Famous Hindu temples in Kerala}}
{{എറണാകുളം ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
{{Hindu-temple-stub}}
0r9siwhv9qsef1avg2394i44gg67mso
4678461
4678460
2026-10-21T17:11:49Z
Vishalsathyan19952099
57735
/* കീഴ്ക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം */
4678461
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Chottanikkara Temple}}
{{Infobox temple
| name = ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം
| image = Chottanikkara Temple.jpg
| alt =
| caption = ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം
| map_type = India Kerala
| map_caption = Location in Kerala
| coordinates = {{coord|9.933|N|76.391|E|type:landmark_region:IN|display=inline,title}}
| other_names =
| native_name = ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതിക്ഷേത്രം
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state = [[കേരളം]]
| district =[[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]]
| location = [[ചോറ്റാനിക്കര]]
| elevation_m =
| deity = ആദിപരാശക്തി ([[മഹാസരസ്വതി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[ദുർഗ്ഗ]], [[ഭദ്രകാളി]])
| primary_deity_Goddess = ആദിപരാശക്തി (ലക്ഷ്മീനാരായണൻ), കീഴക്കാവ് ഭദ്രകാളി
| utsava_deity_God =
| utsava_deity_Goddess=
| Direction_posture =കിഴക്ക് (മേൽക്കാവ്), പടിഞ്ഞാറ് (കീഴ്ക്കാവ്)
| Pushakarani =
| Vimanam =
| Poets =
| Prathyaksham = കണ്ണപ്പൻ, [[വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ]]
| festivals = [[മകം (നക്ഷത്രം)|മകം]]-[[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] തൊഴലുകൾ, [[നവരാത്രി]], [[തൃക്കാർത്തിക]]
| architecture =
| temple_quantity =
| monument_quantity=
| inscriptions =
| creator =
| website =
|temple_board=[[കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ്]]}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം ജില്ലയിൽ]] [[കണയന്നൂർ താലൂക്ക്|കണയന്നൂർ താലൂക്കിൽ]] [[ചോറ്റാനിക്കര|ചോറ്റാനിക്കരയിലുള്ള]] പ്രസിദ്ധമായ ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് '''ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം'''<ref>https://www.keralatourism.org/temples/ernakulam/chottanikkara</ref>. കേരളത്തിന്റെ വ്യാവസായിക തലസ്ഥാനമായ [[കൊച്ചി]] നഗരത്തോട് ചേർന്ന്, [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]] പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ആറു കിലോമീറ്റർ അകലെ ചോറ്റാനിക്കരയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ മഹാക്ഷേത്രം, കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ഭഗവതി ക്ഷേത്രമാണ്. എറണാകുളം നഗരത്തിന് സമീപം ആയതിനാൽ നഗരം സന്ദർശിക്കുന്നവർക്ക് ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാൻ എളുപ്പമാണ് എന്നൊരു സൗകര്യവുമുണ്ട്.
ജഗദീശ്വരിയായ [[പരാശക്തി| ആദിപരാശക്തിയാണ്]] ചോറ്റാനിക്കര
ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. 'ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഈ ഭഗവതിയെ [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവിനോടൊപ്പം]] ലക്ഷ്മീനാരായണ സങ്കല്പത്തിലാണ് പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന് താഴെ '''കീഴ്ക്കാവ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന [[ഭദ്രകാളി]] ക്ഷേത്രമുണ്ട്. ഭഗവതിയ്ക്കും മഹാവിഷ്ണുവിനും ഭദ്രകാളിയ്ക്കും തുല്യപ്രാധാന്യമുള്ളതിനാലാണ് "അമ്മേ നാരായണാ, ദേവീ നാരായണാ, ലക്ഷ്മീ നാരായണാ, ഭദ്രേ നാരായണാ" എന്നീ തിരുനാമങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രസിദ്ധമായത്.
പ്രഭാതത്തിൽ [[മഹാസരസ്വതി]]യായാണ് ദേവി ദർശനം നൽകുക. ഈ സമയത്ത് ഭഗവതിയെ വെളുത്ത വസ്ത്രം ചാർത്തി അലങ്കരിക്കുന്നു. നട തുറക്കുന്നത് മുതൽ പന്തീരടി പൂജവരെയുള്ള സമയത്ത് ([[കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാക്ഷേത്രം|കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക]]) ദേവിയുടെ സാന്നിധ്യം ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഉണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഉച്ചപൂജയുടെ സമയത്ത് ചെമ്പട്ട് ചാർത്തി ഐശ്വര്യദായിനിയായ [[മഹാലക്ഷ്മി|മഹാലക്ഷ്മിയായി അമ്മ സാന്നിധ്യം അരുളുന്നു]] സന്ധ്യയ്ക്ക് ദീപാരാധന മുതൽ അത്താഴ പൂജവരെ [[ദുർഗ്ഗ]]യായി സങ്കല്പിക്കുന്നതിനാൽ നീല / പച്ച പട്ട് ചാർത്തിയാണ് അലങ്കരിക്കുക. കൂടാതെ ശിവസവിധത്തിൽ വാഴുന്നതിനാൽ പാർവ്വതിയായും കീഴ്കാവിൽ ഭദ്രകാളിയായും അമ്മയെ ആരാധിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ ദേവിയുടെ എല്ലാ ഭാവങ്ങളും ചേർന്ന പ്രതിഷ്ഠയായതിനാൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മയെ രാജരാജേശ്വരീസങ്കല്പത്തിലാണ് ആരാധിച്ചുവരുന്നത്.
മാനസിക രോഗമുൾപ്പെടെയുള്ള തീരാത്ത വ്യാധികളും ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ പരിഹരിയ്ക്കും എന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം ദുരിതം അനുഭവിക്കുന്ന നിരവധി ഭക്തർ ഇവിടെ ഭജനം പാർക്കാൻ എത്താറുണ്ട്. 41 ദിവസം ഭഗവതിയെ ഭജിച്ചാൽ ഏത് മഹാരോഗവും മാറുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങളിൽ]] ഉൾപ്പെട്ടതാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം തേടി ദൂരസ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നു പോലും ആളുകൾ ഇവിടേയ്ക്ക് എത്താറുണ്ട്.
<ref>https://www.thekeralatemples.com/knowmore/108_durga_temples.htm</ref>[[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമലയും]] [[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂരും]] [[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ആറ്റുകാലും]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂരും]] കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവുമധികം ഭക്തർ ദർശനത്തിനെത്തുന്ന കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രവും ചോറ്റാനിക്കരയാണ്.<ref>{{Cite web |url=https://www.eastcoastdaily.com/2019/06/11/chottanikkara-bagawathi-temple.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2022-04-20 |archive-date=2021-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210307053252/https://www.eastcoastdaily.com/2019/06/11/chottanikkara-bagawathi-temple.html |url-status=dead }}</ref>{{cn}}
ചോറ്റാനിക്കരയിൽ മേൽക്കാവ്, കീഴ്ക്കാവ് എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട് മേൽക്കാവാണ് പ്രധാന ക്ഷേത്രം.
ആദിപരാശക്തിയുടെ ഉഗ്രഭാവമായ ഭദ്രകാളിയാണ് കീഴ്ക്കാവിലെ പ്രതിഷ്ഠ. ഇവിടെയാണ് പ്രസിദ്ധമായ "ഗുരുതി പൂജ" നടക്കുന്നത്. കീഴ്ക്കാവിലേക്ക് പോകാനായി മേൽക്കാവിൽ നിന്ന് അനേകം പടികളുള്ള വഴിയുണ്ട്. [[ബ്രഹ്മാവ്]], ശിവൻ, [[ഗണപതി]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ധർമ്മശാസ്താവ്]],
[[ഹനുമാൻ]], [[ജ്യേഷ്ഠ|ജ്യേഷ്ഠാഭഗവതി]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[ബ്രഹ്മരക്ഷസ്സ്]] എന്നിവരാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതകൾ. ഇവരിൽ ധർമ്മശാസ്താവിന് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ദേവിയുടെ അംഗരക്ഷകന്റെ ഭാവമാണ് ഇവിടുത്തെ ശാസ്താവിന്. തന്മൂലം, ദേവിയുടെ ഓരോ ചടങ്ങിനും സേവകനായി ശാസ്താവുമുണ്ടാകും. ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ ധാരാളമായി ഇവിടം സന്ദർശിക്കുന്നു. [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിൽ]] [[രോഹിണി (നക്ഷത്രം)|രോഹിണി നാളിൽ]] കൊടിയേറി [[ഉത്രം]] നാളിൽ ആറാട്ടോടെ സമാപിക്കുന്ന ഒമ്പത് ദിവസത്തെ ഉത്സവവും ഇതിനിടയിൽ വരുന്ന [[മകം (നക്ഷത്രം)|മകം]], [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം]] തൊഴലുകളുമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[വിദ്യാരംഭം]], [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]], [[ദീപാവലി|ദീപാവലി]], [[മഹാശിവരാത്രി]] എന്നിവയും വിശേഷമാണ്.
[[കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ്|കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.
==ഐതിഹ്യം==
=== സ്ഥലനാമം ===
വിദ്യാസമ്പന്നരുടെ നാടായ കേരളത്തിൽ, വിദ്യാ ഭഗവതിയായ മഹാസരസ്വതിയ്ക്ക് ഒരു ക്ഷേത്രം പോലുമില്ലെന്നതിൽ അത്യധികം ദുഃഖിച്ച, [[അദ്വൈതം|അദ്വൈത സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ]] മുഖ്യപ്രയോക്താവായിരുന്ന [[ശങ്കരാചാര്യർ|ആദിശങ്കരാചാര്യർ]], ദേവീപ്രീതിയ്ക്കായി മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രത്തിൽ പോയി തപസ്സിരുന്നു. ശങ്കരൻ്റെ ഭക്തിയിൽ പ്രസാദിച്ച ജഗദംബ അദ്ദേഹത്തിന് മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുകയും കേരളത്തിലേക്ക് വരാൻ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു. പക്ഷേ, ഒരിയ്ക്കലും തിരിഞ്ഞുനോക്കരുതെന്നും അപ്പോൾ താൻ അപ്രത്യക്ഷയാകുമെന്നും ഭഗവതി ഒരു നിബന്ധന വെച്ചു. അവർ ബഹുദൂരം സഞ്ചരിച്ചു. കൊല്ലൂർ എന്ന സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോൾ പെട്ടന്ന് ദേവിയുടെ കാൽച്ചിലമ്പൊലി കേൾക്കാതായി. നിബന്ധന മറന്ന് ആചാര്യർ തിരിഞ്ഞു നോക്കിയപ്പോൾ ഭഗവതി അവിടെ കുടിയിരുന്നതായി കണ്ടു. അതാണ് പ്രസിദ്ധമായ [[കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാക്ഷേത്രം]].
നിബന്ധന ലംഘിച്ചതിനാൽ തനിക്ക് കൂടെ
വരാൻ കഴിയില്ലെന്നും കൊല്ലൂരിൽ തന്നെ കുടികൊള്ളുകയാണെന്നും ഭഗവതി അറിയിച്ചു. ഏറെ വിഷമിച്ച ശങ്കരാചാര്യർ ഭഗവതിയുടെ പാദങ്ങളിൽ വീണ് മാപ്പിരന്നു. ശങ്കരൻ്റെ ഭക്തിയിൽ അലിഞ്ഞ ദേവി കേരളത്തിലെ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ നടതുറക്കുമ്പോൾ തന്റെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടാകുമെന്നും അവിടെ നിർമ്മാല്യവും ഉഷഃപൂജയും കഴിഞ്ഞേ കൊല്ലൂരിൽ എത്തുകയുള്ളൂവെന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിൽ വന്ന് തന്നെ ദർശിക്കുന്ന ഭക്തരുടെ സർവ്വാഭീഷ്ടങ്ങളും നിറവേറുമെന്നും ഭഗവതി അനുഗ്രഹിച്ചു. ഈ ഐതിഹ്യപ്രകാരം ഇന്നും കൊല്ലൂർ മൂകാംബികാ ക്ഷേത്രത്തിൽ രാവിലെ അഞ്ചുമണിയ്ക്കാണ് നട തുറക്കുന്നത്. ചോറ്റാനിക്കരയിൽ നാലുമണിയ്ക്ക് നട തുറന്ന് നിർമ്മാല്യവും ഉഷഃപൂജയും കഴിഞ്ഞാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. അങ്ങനെ ശങ്കരാചാര്യർ മൂകാംബികയുടെ ജ്യോതി ആനയിച്ചു കൊണ്ടുവന്ന സ്ഥലം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ ''ജ്യോതിയാനയിച്ചകര'' എന്ന് സ്ഥലത്തിന് പേരുവന്നു. പിന്നീട് അത് ലോപിച്ചാണ് ചോറ്റാനിക്കരയായത് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
=== ക്ഷേത്രസ്ഥാപനം ===
ഇന്ന് ക്ഷേത്രം ഇരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം പണ്ട് കൊടുംകാടായിരുന്നു. [[ആദിവാസി]]കളായ [[മലയരയൻ|മലയരയന്മാർ]] അവിടെ താമസിച്ചിരുന്നു. മൃഗങ്ങളെ വേട്ടയാടിയും കായ്കനികൾ പറിച്ചും ജീവിതവൃത്തി കഴിച്ചിരുന്ന അവർ തങ്ങളുടേതായ രീതിയിൽ പരാശക്തിയെ ആരാധിച്ചുവന്നിരുന്നു. അവരുടെ നേതാവായ കണ്ണപ്പൻ എന്നയാൾക്ക് അടുത്തുള്ള ഗ്രാമങ്ങളിൽ പോയി പശുക്കളെ മോഷ്ടിച്ചു കൊണ്ടുവരുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്നു. മാത്രമല്ല, അവയിൽ ഏറ്റവും ലക്ഷണമൊത്ത ഒന്നിനെ അയാൾ കാളിയ്ക്ക് ബലികൊടുക്കുകയും അതിന്റെ മാംസം അനുചരന്മാർക്ക് വീതിച്ചു കൊടുക്കുകയും ചെയ്യും. കണ്ണപ്പന്റെ ഭാര്യ
വളരെ മുമ്പേ മരണപ്പെട്ടു. അയാൾക്ക് ഈ ഭൂമിയിൽ സ്വന്തമെന്ന് പറയാൻ ഒരു മകൾ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അവളെ അയാൾ പ്രാണനായി കരുതി. അച്ഛൻ്റെ പ്രവൃത്തിയെ മനസ്സുകൊണ്ട് എതിർത്തിരുന്നെങ്കിലും ഉഗ്രപ്രതാപിയായ അച്ഛനോട് അതിനെപ്പറ്റി പറയാൻ അവൾക്ക് ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല.
ഒരു ദിവസം അതിവിശിഷ്ടയായ ഒരു പശു
ഇവരുടെ കുടിലിലേയ്ക്ക് എത്തിച്ചേർന്നു. നല്ലവളായ കണ്ണപ്പന്റെ മകൾ, അതിനെ സ്വന്തമാക്കി വളർത്താൻ തുടങ്ങി. പതിയെ
കണ്ണപ്പനും അതിനോട് സ്നേഹം കാണിച്ചു തുടങ്ങി. കാലം കടന്നുപോയപ്പോൾ കണ്ണപ്പന് നാട്ടിൽ പശുക്കളെ കിട്ടാതായിത്തുടങ്ങി. ഗത്യന്തരമില്ലാതെ അയാൾ തന്റെ മകൾ വളർത്തുന്ന പശുവിനെത്തന്നെ കാളിയ്ക്ക് ബലികൊടുക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇതറിഞ്ഞ
കണ്ണപ്പൻ്റെ മകൾ ഓടിവന്ന് ആ പശുവിന് പകരം തന്നെ ബലികൊടുത്താൽ മതിയെന്ന് കരഞ്ഞപേക്ഷിച്ചു. ആ വാക്കുകൾ കണ്ണപ്പൻ്റെ മനസ്സിനെ മാറ്റിമറിച്ചു. അതോടെ അയാൾ മൃഗബലി നിർത്താൻ തീരുമാനിച്ചു. പിന്നീടുള്ള കാലം അയാൾ കായ്കനികൾ തേടലും പശുവിനെ വളർത്തലുമായി കഴിഞ്ഞു. പക്ഷേ, പൂർവകർമ്മത്തിന്റെ ഫലമെന്നോണം ഒരുനാൾ അയാളുടെ മകൾ അകാലചരമം പ്രാപിച്ചു. ഈ സംഭവം അയാളെ ഏറെ വേദനിപ്പിച്ചെങ്കിലും മകളുടെ പശുവിനെ പരിപാലിച്ച് അയാൾ ശിഷ്ടകാലം ചെലവഴിച്ചു.
അങ്ങനെയിരിയ്ക്കേ ഒരു ദിവസം രാത്രി കണ്ണപ്പൻ അതിവിചിത്രമായ ഒരു സ്വപ്നം കാണാനിടയായി. തന്റെ തൊഴുത്തിൽ പശു ഒരു കല്ലായിക്കിടക്കുന്നു. അടുത്തുതന്നെ മറ്റൊരു കല്ലുമുണ്ട്. അവയ്ക്കടുത്തായി ഒരു ദിവ്യസന്ന്യാസി നാമജപങ്ങളോടെ നിൽക്കുന്നു. പിറ്റേന്ന് രാവിലെ വന്നുനോക്കുമ്പോൾ സ്വപ്നം യാഥാർത്ഥ്യമായതായി കണ്ടു. കാര്യം മനസ്സിലാകാതെ കണ്ണപ്പൻ നിലവിളിച്ചു. അപ്പോൾ അവിടെ വന്ന ദിവ്യസന്ന്യാസി കണ്ണപ്പനോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു:
{{quote|കണ്ണപ്പാ, നീയൊരു പുണ്യാത്മാവാണ്. മഹാലക്ഷ്മിയാണ് ഇത്രയും കാലം നിന്നോടൊപ്പം പശുവായി കഴിഞ്ഞത്. അടുത്ത് കാണുന്ന ശില സാക്ഷാൽ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. നിത്യവും നീ ഇവിടെ ആരാധന നടത്തുക. കാലാന്തരത്തിൽ, ഇവിടെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം ഉയർന്നുവരും. അന്ന് നിന്റെ ഈ ജന്മത്തിലെ പുണ്യം കാരണം വീണ്ടും ഇവിടെ വരാനിടയാകും.}}
ഇത്രയും പറഞ്ഞ് അദ്ദേഹം അപ്രത്യക്ഷനായി. അത് സാക്ഷാൽ [[വേദവ്യാസൻ|വേദവ്യാസൻ്റെ]] അച്ഛനും ഹോരാശാസ്ത്രത്തിന്റെ പിതാവുമായ [[പരാശരൻ|പരാശരഋഷി]]യാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. പിറ്റേന്ന് കണ്ണപ്പൻ തൻ്റെ കൂട്ടാളികളോടൊപ്പം തൊഴുത്ത് വൃത്തിയാക്കുകയും ആരാധന തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. പിന്നീടുള്ള കാലം മുഴുവൻ അവർ ഭക്തിപുരഃസരം പൂജകൾ നടത്തിപ്പോന്നു. ഒടുവിൽ അവരുടെ ഭക്തിയിൽ സംപ്രീതരായ ലക്ഷ്മീനാരായണന്മാർ അവർക്ക് ദർശനം നൽകുകയും കാലാന്തരത്തിൽ അവിടെ തങ്ങളുടെ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം ഉയർന്നു വരുമെന്ന് അരുൾ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
കണ്ണപ്പൻ്റെയും കൂട്ടരുടെയും കാലശേഷം അവർ പൂജിച്ചിരുന്ന ലക്ഷ്മീനാരായണ ചൈതന്യം ആരുടെയും ശ്രദ്ധയിൽ പെടാതെ കാടുപിടിച്ചുകിടന്നു. വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം
ഇവിടെ പുല്ലുചെത്താനായി വന്ന ഒരു പുലയസ്ത്രീ അവരുടെ അരിവാളിന് മൂർച്ഛ കൂട്ടാനായി അടുത്തുള്ള കല്ലിൽ ഉരച്ചു നോക്കിയപ്പോൾ അതിൽ നിന്ന് രക്തം ഒഴുകുന്നത് കണ്ട് ഭയപ്പെട്ട് അവിടുത്തെ നാട്ടുപ്രമാണിയും താന്ത്രികാചാര്യനുമായിരുന്ന എടാട്ട് നമ്പൂതിരിയെ വിവരം അറിയിച്ചു. അദ്ദേഹം പ്രശ്നം വച്ച് നോക്കിയപ്പോൾ വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് കണ്ണപ്പനും കൂട്ടരും പൂജിച്ചിരുന്ന അതേ ലക്ഷ്മീനാരായണ ശിലകൾ തന്നെയാണ് അവയെന്ന് കണ്ടെത്തി. നമ്പൂതിരി ഉടനെത്തന്നെ ചിരട്ടയിൽ നിവേദ്യം സമർപ്പിച്ചു. ഇതുമൂലം ഇന്നും രാവിലത്തെ നിവേദ്യം ചിരട്ടയിലാണ് നൽകുന്നത്. അങ്ങനെ പഞ്ചപ്രാകാരങ്ങളോടുകൂടിയ ഒരു മഹാക്ഷേത്രം അവിടെ ഉയർന്നുവന്നു. ഒമ്പത് ഇല്ലക്കാർ സംയുക്തമായി അതിന്റെ നടത്തിപ്പ് ഏറ്റെടുത്തു. എടാട്ട് നമ്പൂതിരിയായിരുന്നു ശാന്തിക്കാരൻ. ഈ ക്ഷേത്രമാണ് ഇന്നത്തെ പ്രസിദ്ധമായ ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം.
ഇന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയമ്മയുടെ ശ്രീകോവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന സ്ഥലമായിരുന്നു കണ്ണപ്പന്റെ കുടിൽ നിന്നിരുന്ന സ്ഥലം. കണ്ണപ്പന്റെ തൊഴുത്ത് നിന്നിരുന്ന സ്ഥലമാണ് നാലമ്പലത്തിനുപുറത്ത് തെക്കുഭാഗത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[പവിഴമല്ലി]]ത്തറ. ആദ്യമായി ദേവി കുടികൊണ്ട ഭാഗമായതിനാൽ ഇവിടം ഇന്ന് '''ശ്രീമൂലസ്ഥാനം''' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ കുടികൊണ്ട വിഗ്രഹങ്ങൾ കാലാന്തരത്തിൽ വടക്കോട്ട് മാറുകയായിരുന്നുവെന്നാണ് കഥ. കണ്ണപ്പന്റെ ഗുരുതിത്തറയായിരുന്നു ഇന്നത്തെ കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രം. ഇവിടെ ഗുരുതിപൂജ നടത്തുന്നത് ഈയൊരു സങ്കല്പം കൂടി വച്ചാണ്
=== ഭഗവതി വധിച്ച യക്ഷിയും, രണ്ടാം അഭിഷേകവും ===
ചോറ്റാനിക്കരയ്ക്കടുത്തുള്ള കണ്ടാരപ്പള്ളി ഇല്ലത്തെ കാരണവരായിരുന്നു ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി. വേദപണ്ഡിതനും മഹാമാന്ത്രികനുമായിരുന്നെങ്കിലും കടുത്ത സ്ത്രീലംബടനായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ഒരു [[കഥകളി|കഥകളിഭ്രാന്തൻ]] കൂടിയായിരുന്ന ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി ഒരു ദിവസം വൈകീട്ട് അടുത്തുള്ള [[തൃപ്പൂണിത്തുറ]]യിൽ കഥകളി കാണാൻ പോകുകയായിരുന്നു. അന്ന് ഇന്നത്തേപ്പോലെ റോഡുകളൊന്നുമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അത്യന്തം ദുർഘടം പിടിച്ച വഴികളിലൂടെയാണ് പോകേണ്ടിയിരുന്നത്. അതിനാൽ, ചൂട്ട് കത്തിച്ചാണ് അദ്ദേഹം പുറപ്പെട്ടത്. പോകുന്ന വഴിയിൽ ഗുരുനാഥനായ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരിപ്പാടിനെ കണ്ട് [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]] കൊടുക്കാനുമുണ്ടായിരുന്നു. അതിനാൽ, അദ്ദേഹത്തിന് തിരക്കിട്ട് പുറപ്പെടേണ്ടിവന്നു. അന്ന് [[പൗർണ്ണമി|പൗർണ്ണമിയായിരുന്നു]]. നടന്ന് ക്ഷീണം തോന്നിയ അദ്ദേഹം ഒരു [[പാല]]മരം കണ്ടപ്പോൾ അതിന്റെ ചുവട്ടിൽ വിശ്രമിയ്ക്കാനും [[വെറ്റില]] മുറുക്കാനും തീരുമാനിച്ചു. പെട്ടെന്ന് എവിടെനിന്നോ പാലപ്പൂവിന്റെ മണം ഒഴുകിവരാൻ തുടങ്ങി. തൊട്ടുപിന്നാലെ, അതീവസുന്ദരിയായ ഒരു സ്ത്രീ തന്റെ മുന്നിൽ വന്നുനിൽക്കുന്നതായി ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരിയ്ക്ക് തോന്നുകയും ചെയ്തു. മുമ്പിൽ വന്ന സ്ത്രീ താൻ വൈന്തലക്കോട്ട് വാരിയത്തെ കാമാക്ഷി വാരസ്യാരാണെന്ന് സ്വയം പരിചയപ്പെടുത്തി. പിന്നീട് ഇരുവരുമൊന്നിച്ച് പല വർത്തമാനങ്ങളും പറഞ്ഞ് ഒരുപാട് ദൂരം നടന്നു. അങ്ങനെ ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരിയും കാമാക്ഷി വാരസ്യാരും നടന്നുനടന്ന് കോശാപ്പിള്ളി മനയുടെ മുന്നിലെത്തി. മഹാമാന്ത്രികനായ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി ശിഷ്യന്റെ വരവും കാത്ത് പൂമുഖത്തുണ്ടായിരുന്നു. ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി ഉടനെത്തന്നെ അകത്തുപോയി ഗുരുനാഥനെ വണങ്ങി കൈവശമുണ്ടായിരുന്ന ദേവീമാഹാത്മ്യം അദ്ദേഹത്തിന് സമ്മാനിച്ചു. ഗ്രന്ഥം കൊടുത്തതിന് പിന്നാലെ കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി ശിഷ്യനോട് ഒരു കാര്യം പറഞ്ഞു: വാരസ്യാരുടെ വേഷത്തിൽ നിൻ്റെ കൂടെ വന്നിരിയ്ക്കുന്നത് ഒരു [[യക്ഷി]]യാണ്!
ദേവീമാഹാത്മ്യഗ്രന്ഥം നിൻ്റെ കൈവശം ഉണ്ടായിരുന്നതിനാലാണ് ഇത്രയും നേരം യക്ഷിയുടെ ഉപദ്രവമില്ലാതിരുന്നത്. എന്നെ തൊട്ടുകൊണ്ട് നോക്കു. അങ്ങനെ ചെയ്തതും യക്ഷിയുടെ ഭീകരരൂപം ഗുപ്തൻ നമ്പൂതിരി കണ്ടു. ഏറെ ഭയപ്പെട്ട അദ്ദേഹം ഗുരുവിന്റെ കാലിൽ വീണ് കരഞ്ഞു. കോശാപ്പിള്ളി നമ്പൂതിരി തന്റെ കൈവശമുള്ള പന്ത്രണ്ട് മാന്ത്രികക്കല്ലുകൾ ശിഷ്യന് നൽകിയിട്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: {{quote|നേരേ ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് പോകൂ. അമ്മയുടെ പടിവാതിൽക്കൽ എത്തിയാൽ നീ സുരക്ഷിതനാണ്. യക്ഷി നിൻ്റെ തൊട്ടുപുറകെ എത്തിയാൽ ഇതിൽ ഒരു കല്ലെടുത്ത് പുറകോട്ട് എറിയുക. അവിടെ അവൾ ഒരു തടസ്സം നേരിടും.}} ഗുപ്തൻ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് ഓടാൻ തുടങ്ങി. പിന്നാലെ യക്ഷിയുമുണ്ട്. കല്ലുകൾ പന്ത്രണ്ടും ചോറ്റാനിക്കരയെത്തും മുമ്പേ തീർന്നു. യക്ഷി തന്നെ ഭക്ഷിയ്ക്കുമെന്ന് തോന്നിച്ച ഗുപ്തൻ വഴിയിൽ കണ്ട മറ്റൊരു മാന്ത്രികനായ പള്ളിപ്പുറത്ത് നമ്പൂതിരിയോട് കാര്യം പറഞ്ഞു. മനസ്സലിഞ്ഞ പള്ളിപ്പുറത്ത് നമ്പൂതിരി, തന്റെ കയ്യിലുള്ള ഈറൻ തോർത്ത് ഗുപ്തന് നൽകിയിട്ട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:{{quote| ഇതാ, ഇത് വീശിക്കൊണ്ട് അമ്പലത്തിലേക്ക് പോയ്ക്കൊള്ളു. അവൾ അടുത്ത് വരില്ല. അമ്പലത്തിൽ എത്തിയാൽ തോർത്ത് വെളിയിലേക്ക് എറിയണം. വിഴുപ്പ് തോർത്തുമായി ക്ഷേത്രത്തിൽ കയറുന്നത് ശരിയല്ല.}} ഓട്ടം തുടർന്ന ഗുപ്തൻ താമസിയാതെ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കേ നടയിലെത്തി. സമയം ഏഴരവെളുപ്പ് കഴിഞ്ഞിരുന്നതിനാൽ, ക്ഷേത്രനട തുറന്നിരുന്നു. നിർമ്മാല്യവും അഭിഷേകവും മലർ നിവേദ്യവും കഴിഞ്ഞ സമയമായിരുന്നു അത്. കൈവശമുള്ള വിഴുപ്പുതോർത്ത് പുറത്തേയ്ക്കെറിഞ്ഞ് ക്ഷേത്രത്തിലേയ്ക്ക് കടക്കാൻ നോക്കിയ ഗുപ്തനെ യക്ഷി പിടിച്ചുവലിയ്ക്കാൻ തുടങ്ങി. അപ്പോൾ, ശ്രീലകത്തുനിന്ന് ഭദ്രകാളിയുടെ രൂപത്തിൽ ഇറങ്ങിവന്ന ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ തന്റെ പള്ളിവാളെടുത്ത് യക്ഷിയുടെ തലവെട്ടി തെക്കേക്കുളത്തിലെറിഞ്ഞു. ആ കുളം ഇന്നും 'രക്തക്കുളം' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ദേവിയുടെ ഉടയാടയിൽ ചോരപ്പാടുകൾ കണ്ട അന്നത്തെ മേൽശാന്തി, അയനിക്കാട്ട് നരസിംഹൻ നമ്പൂതിരി, ഉടയാട മാറ്റി വീണ്ടും അഭിഷേകം നടത്തി. ഇതിന്റെ സ്മരണയ്ക്ക് ഇന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിൽ രാവിലെ അഭിഷേകവും നിവേദ്യവും കഴിഞ്ഞ് വീണ്ടും അഭിഷേകം നടത്തുന്നു. ദേവിയുടെ കൈകൊണ്ട് മോക്ഷം കിട്ടിയ യക്ഷിയെ അടുത്തുള്ള കണയന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിൽ കുടിയിരുത്തി.
=== വില്വമംഗലം സ്വാമിയാരും മകം തൊഴലും കീഴ്ക്കാവിലമ്മയും ===
ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ആട്ടവിശേഷമാണ് കുംഭമാസത്തിലെ മകം നക്ഷത്രവും പൗർണ്ണമിയും കൂടിയ ദിവസം നടക്കുന്ന 'മകം തൊഴൽ'. ഈ ചടങ്ങ് തുടങ്ങാൻ കാരണമായ ഒരു കഥയുണ്ട്. ഇതേ കഥ തന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് താഴ്ചയിൽ കാണപ്പെടുന്ന കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉദ്ഭവത്തിനും കാരണം. അതിങ്ങനെയാണ്: ഒരിയ്ക്കൽ, പരമഭാഗവതനായ [[വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ]] ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ മാഹാത്മ്യം കേട്ടറിഞ്ഞ് ഇവിടെ വരാനിടയായി. കുംഭമാസത്തിൽ മകം നക്ഷത്രവും പൗർണ്ണമിയും കൂടിയ ദിവസമാണ് അദ്ദേഹം ചോറ്റാനിക്കരയിൽ എത്തിയത്. ക്ഷേത്രദർശനത്തിന് മുന്നോടിയായി അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ കുളിയ്ക്കുമ്പോൾ കാലിൽ എന്തോ തടഞ്ഞു. അതൊരു ഭദ്രകാളി വിഗ്രഹമായിരുന്നു. തുടർന്ന്, അദ്ദേഹവും ശിഷ്യഗണങ്ങളും കൂടി കുളത്തിന്റെ കിഴക്കേക്കരയിൽ പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി ആ വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. അങ്ങനെയാണ് കീഴ്ക്കാവ് ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ പിറവി. ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച് വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ കണ്ണപ്പന്റെ പുനർജന്മമാണ്. ശിഷ്യന്മാർ കണ്ണപ്പന്റെ അനുചരന്മാരുടെയും. മുജ്ജന്മത്തിലെ പുണ്യമാണ് അവരെ
ഇവിടെയെത്തിച്ചത്.
തുടർന്ന് മേൽക്കാവിലേയ്ക്ക് നോക്കിയ സ്വാമിയാർ അത്ഭുതകരമായ ഒരു കാഴ്ച കണ്ടു. ശ്രീനാരായണനോടൊപ്പം
രാജരാജേശ്വരിയായി ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു! സ്വാമിയാർ ദേവീപാദങ്ങളിൽ വീണ് നമസ്കരിച്ചു. ഈ സംഭവമുണ്ടായത് കുംഭമാസത്തിൽ മകം നാളിൽ ഉച്ചതിരിഞ്ഞ് രണ്ടുമണിയ്ക്കാണ്. ഈ സമയത്താണ് ഇന്നും മകം തൊഴൽ ദർശനം നടക്കുന്നത്. ശംഖ-ചക്ര-വരദാഭയങ്ങളോടെ, സർവാഭരണ വിഭൂഷിതയായി നിൽക്കുന്ന ദേവിയെ തൊഴുത് നിരവധി ഭക്തർ മുക്തിയടയുന്നു. മകം തൊഴുതാൽ ആഗ്രഹസാഫല്യമുണ്ടാകും. മകം തൊഴൽ സ്ത്രീകൾക്കും പിറ്റേന്നുള്ള പൂരം തൊഴൽ പുരുഷന്മാർക്കും അതിവിശേഷമാണ്. ജാതിമത ഭേദമന്യേ നിരവധി ആളുകളാണ് ഈ രണ്ട് ദിവസങ്ങളിലായി ഇവിടെ എത്തുന്നത്.
==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി==
=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും ===
==== ക്ഷേത്രപരിസരം ====
ചോറ്റാനിക്കര ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്ത നടുക്കാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. [[ചോറ്റാനിക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]] ഓഫീസ്, പോസ്റ്റ് ഓഫീസ്, പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ, ഗവ. സ്കൂൾ, ബസ് സ്റ്റാൻഡ്, വിവിധ കടകമ്പോളങ്ങൾ, ഹോട്ടലുകൾ എന്നിവ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ നാല് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ''ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം'' എന്ന പേരിൽ സാധാരണയായി അറിയപ്പെടുന്നത് മേൽക്കാവ് ക്ഷേത്രമാണ്. രണ്ടേക്കറോളം വിസ്താരമുള്ള മതിൽക്കെട്ടോടു കൂടിയ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ദർശനം കിഴക്കോട്ടാണെങ്കിലും ആ ഭാഗത്ത് റോഡിൽ നിന്നും പ്രവേശനമില്ല. പടിഞ്ഞാറേ നടയിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ പ്രവേശനകവാടം. പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ തെക്കേ വരിയിലാണ് ദേവസ്വം ഓഫീസും ചെരുപ്പ് കൗണ്ടറുമുള്ളത്. കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിൽ ഏറ്റവുമധികം വരുമാനമുള്ള ക്ഷേത്രമായ ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം, തന്മൂലം ഒരു സ്പെഷ്യൽ ഗ്രേഡ് ദേവസ്വമാണ്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഓഫീസർക്കാണ് ക്ഷേത്രാധികാരം.
==== മതിലകം ====
അകത്തുകടന്നാൽ പടിഞ്ഞാറേ നടയിൽ വിശേഷിച്ചൊന്നും കാണേണ്ടതില്ല. കിഴക്കേ നടയിൽ വലിയ ആനക്കൊട്ടിൽ പണിതിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം നാലഞ്ചാനകളെ അണിനിരത്തി എഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യം ഈ ആനക്കൊട്ടിലിലുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ചോറൂണ്]], [[തുലാഭാരം]], [[ഭജന]] തുടങ്ങിയവ നടത്തുന്നതും ഇവിടെയാണ്. മുമ്പ് ഇവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആനക്കൊട്ടിൽ 2013-ൽ പൊളിച്ചു മാറ്റിയ ശേഷമാണ് ഇപ്പോഴത്തേത് പണിതത്. ഇതിനപ്പുറത്താണ് സ്വർണ്ണക്കൊടിമരം നിലകൊള്ളുന്നത്. 200 അടി ഉയരമുള്ള കൊടിമരം ദൂരെനിന്നും കാണാൻ സാധിക്കും. കൊടിമരത്തിന് മുകളിൽ ദേവിയുടെ വാഹനമായ [[സിംഹം|സിംഹത്തിന്റെ]] രൂപമാണെങ്കിൽ, താഴെ [[അഷ്ടദിക്പാലകർ|അഷ്ടദിക്പാലകരുടെ]] രൂപങ്ങളാണ് കാണാൻ കഴിയുക. കൊടിമരത്തിനപ്പുറം ബലിക്കൽപ്പുരയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ വലിയ ബലിക്കല്ല് ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ദേവിയുടെ മുഖ്യ സൈന്യാധിപയായ ബ്രാഹ്മിയെയാണ് വലിയ ബലിക്കല്ല് പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. അധികം പൊക്കമുള്ള ബലിക്കല്ലല്ല ഇവിടെയുള്ളത്. അതിനാൽ, ആനക്കൊട്ടിലിൽ നിന്നു നോക്കിയാൽത്തന്നെ പ്രതിഷ്ഠ കാണാം. പ്രധാന ബലിക്കല്ലിന് താഴെയായി ചെറിയ ചില ബലിക്കല്ലുകളും കാണാം. കിഴക്കുഭാഗത്ത് കാളി, തെക്കുകിഴക്ക് കരാജി, തെക്കുഭാഗത്ത് വിരജ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് വന്ദര, പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് വിന്ധ്യവാസിനി, വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് സുപ്രഭ, വടക്കുഭാഗത്ത് സിംഹവക്ത്ര, വടക്കുകിഴക്ക് ദൈത്യമർദ്ദിനി എന്നിങ്ങനെയാണ് ക്രമം. പുറത്തെ ബലിവട്ടത്തിൽ മേൽപ്പറഞ്ഞ സ്ഥാനങ്ങളിലും ഇവർക്കായി ബലിക്കല്ലുകൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. ശീവേലിസമയത്ത് അവിടങ്ങളിലാണ് ബലിതൂകുന്നത്.
മേൽക്കാവിലെ പ്രദക്ഷിണവഴി കരിങ്കല്ല് പാകിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിന്റെ മുകളിലൂടെ ശീവേലിപ്പുരയും കാണാം. തെക്കുഭാഗത്താണ് ശ്രീമൂലസ്ഥാനം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ലക്ഷ്മീ ഭഗവതി ആദ്യം കുടിയിരുന്ന സ്ഥലം എന്ന അർത്ഥത്തിലാണ് ഈ പേരുവന്നത്. ഐതിഹ്യ പ്രകാരം കണ്ണപ്പന്റെ തൊഴുത്തുണ്ടായിരുന്ന സ്ഥലമാണിത് . ഇവിടെ ഒരു [[പവിഴമല്ലി]]മരമുണ്ട്. അതിനാൽ ഇവിടം '''പവിഴമല്ലിത്തറ''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ തൊഴുതുവേണം ഭഗവതിയെ തൊഴാൻ എന്നാണ് ആചാരം. നവരാത്രിക്കാലത്ത് പവിഴമല്ലിത്തറയിൽ നടക്കുന്ന [[ചെണ്ടമേളം]] പ്രസിദ്ധമാണ്. ശ്രീമൂലസ്ഥാനത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും ഗണപതിയും സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നു. ഒന്നരയടി ഉയരമുള്ള ഈ ശിവലിംഗത്തിന് നിത്യവും രാവിലെ അഞ്ച് മണിയ്ക്കും പതിനൊന്നുമണിയ്ക്കും [[ധാര (ഹൈന്ദവം)|ധാര]] നടത്തിവരുന്നു. ബാധോപദ്രവമുള്ള ചിലർ ഇവിടെയെത്തുമ്പോൾ തന്നെ ഉറഞ്ഞു തുള്ളുന്നത് കാണാം. പ്രദോഷപൂജ, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ശിവനുള്ള മറ്റ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനോടു ചേർന്ന് പണിതിട്ടുള്ള ഒരു കൊച്ചുമുറിയിലാണ് ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ. '''ഒക്കത്ത് ഗണപതി''' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഇതിൻ്റെ ഉയരം അരയടി മാത്രമാണ്.
ഇതിൽ വെള്ളിഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗണപതി പ്രീതിയ്ക്കായി നിത്യേന ഗണപതിഹോമം നടത്തുന്നു. ഇതുകൂടാതെ ഒറ്റയപ്പം, കറുകമാല, നാരങ്ങാമാല തുടങ്ങിയവയും വിശേഷമാണ്. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിന് തൊട്ടടുത്ത് മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത തറയിൽ നാഗദൈവങ്ങളുടെയും ജ്യേഷ്ഠാ ഭഗവതിയുടെയും ദമ്പതിരക്ഷസ്സുകളുടെയും പ്രതിഷ്ഠകൾ കാണാം. ആദിദ്രാവിഡ സംസ്കാരത്തിന്റെ അവശേഷിപ്പുകളായാണ് മൂവരെയും കണക്കാക്കുന്നത് . ഹൈന്ദവ വിശ്വാസപ്രകാരം അമംഗളയായ ജ്യേഷ്ഠയ്ക്ക് പ്രതിഷ്ഠയുള്ള കേരളത്തിലെ ഏക ക്ഷേത്രമാണിത് . ദാരിദ്ര്യം, കലഹം, വൃത്തിക്കുറവ് എന്നിവയുടെ ഭഗവതിയായ ജ്യേഷ്ഠ മഹാലക്ഷ്മിയുടെ മുതിർന്ന സഹോദരിയാണ്. ഭവനങ്ങളിൽ നിന്നും ഒഴിഞ്ഞു പോകുവാനാണ് ജ്യേഷ്ഠയോട് പ്രാർഥിക്കേണ്ടത്. പ്രധാന ഭഗവതിയുടെ ഉച്ചിഷ്ടമാണ് ജ്യേഷ്ഠയുടെ നിവേദ്യം. അനന്തൻ തുടങ്ങിയ നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് നൂറുംപാലും, മഞ്ഞൾപ്പൊടി അഭിഷേകം, പാൽപ്പായസം, ആയില്യപൂജ, എന്നിവയാണ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. രക്ഷസ്സുകൾക്ക് പാൽപ്പായസമാണ് പ്രധാന നിവേദ്യം. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് മതിൽക്കെട്ടിന് പുറത്തായി ഒരു അന്നദാന മണ്ഡപം കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യേന നടക്കുന്ന അന്നദാനത്തിൽ ആയിരങ്ങളാണ് പങ്കെടുക്കുന്നത്.
വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് വഴിപാട് കൗണ്ടറുകൾ കാണാം. മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ടും ഗുരുതിപൂജയുമാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. ഇവയ്ക്ക് വലിയ തുകയുണ്ട്. കൂടാതെ, പാൽപ്പായസം, ശർക്കരപ്പായസം, ചെത്തിമാല, തുളസിമാല, വെണ്ണ, കദളിപ്പഴം, ശർക്കര തുടങ്ങിയവയും പ്രധാനമാണ്. മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിലെപ്പോലെ വിവിധതരം പുഷ്പാഞ്ജലികളും ഇവിടെയുണ്ട്. വടക്കുവശത്ത് നെടുനീളത്തിൽ ഊട്ടുപുര പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. രണ്ടു നിലകളോടു കൂടിയ ഊട്ടുപുര പുതുക്കിപ്പണിത രൂപത്തിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. പണ്ട് ഇതിന്റെ രണ്ടുനിലകളിലും ഊട്ട് ഉണ്ടാകുമായിരുന്നു. ഇന്ന് വിശേഷ ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രമാണുള്ളത്. ഊട്ടുപുരയുടെ താഴത്തെ നില ക്ഷേത്രം വക ഓഡിറ്റോറിയമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ഇതിന് 'നവരാത്രി മണ്ഡപം' എന്നാണ് പേരിട്ടിട്ടുള്ളത്. വിശേഷ ദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെ കലാപരിപാടികൾ നടത്തിവരുന്നു.
==== കീഴ്ക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം ====
കിഴക്കേ നടയിൽ നിന്ന് 57 കരിങ്കൽപ്പടികൾ ഇറങ്ങി ചെന്നാൽ കീഴ്ക്കാവിലെത്താം. കീഴ്ക്കാവിലേയ്ക്കുള്ള വഴിയിൽ വടക്കു ഭാഗത്ത് ഒരു നക്ഷത്രവനം നട്ടുപിടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. 27 നക്ഷത്രങ്ങളുടെയും വൃക്ഷങ്ങൾ യഥാക്രമത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഇവിടെ ആരാധന നടത്തുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നു. വഴിയുടെ തെക്കുഭാഗത്ത് ഒരു കൊച്ചു ക്ഷേത്രം കാണാം. പൂർണ്ണാ- പുഷ്കലാസമേതനായ ശാസ്താവാണിവിടെ പ്രതിഷ്ഠ. കിഴക്കോട്ടാണ് ദർശനം. ഉപദേവതകളായി ഗണപതി, ഹനുമാൻ, സാളഗ്രാമം എന്നിവർക്കും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. ഉത്സവനാളിൽ ഭഗവതി എഴുന്നള്ളുമ്പോൾ
അംഗരക്ഷകനായ ശാസ്താവ് ഒപ്പമുണ്ടാകും. ശബരിമല തീർത്ഥാടനകാലത്ത് അയ്യപ്പഭക്തർ മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നെതുമെല്ലാം ഇവിടെയാണ്. ഇവിടെ ഈ പ്രതിഷ്ഠ വന്നതിനുപിന്നിൽ ഒരു കഥയുണ്ട്. അതിങ്ങനെ:
ഈ ധർമ്മശാസ്താവ്, ആദ്യം ശങ്കരാചാര്യരുടെ മാതൃകുടുംബമായ മേൽപ്പാഴൂർ മനയിലാണ് കുടികൊണ്ടിരുന്നത്. ഒരിക്കൽ മേൽപ്പാഴൂരിലേയ്ക്ക് പറയെടുപ്പിനായി പുറപ്പെട്ട ഭഗവതിയുടെ സംഘത്തെ ചില ഗുണ്ടകൾ ആക്രമിച്ചു. മനയിലെ കാരണവർ തന്റെ കുടുംബ ദേവതയായ ശാസ്താവിനെ രക്ഷയ്ക്കായി അവരോടൊപ്പം അയച്ചു. ദേവിയുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ശാസ്താവ് ചോറ്റാനിക്കരയിൽ തുടരാൻ തീരുമാനിച്ചു. അങ്ങനെയാണത്രേ ഇവിടെ ശാസ്താവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം വന്നത്. ഇവിടെനിന്ന് ഒരല്പം മാറിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ വെടിപ്പുര. [[കതിനാവെടി|വെടിവഴിപാട്]] ഇവിടെ ദേവിയ്ക്ക് അതിപ്രധാനമാണ്. രാവിലെ പള്ളിയുണർത്തുന്നതുമുതൽ രാത്രി നടയടയ്ക്കുന്നതുവരെയുള്ള, ക്ഷേത്രത്തിലെ ഓരോ ചടങ്ങിനും വെടിശബ്ദമുണ്ടാകും. ഇവിടെനിന്ന് ഒരല്പം കൂടി പടികളിറങ്ങിയാൽ കീഴ്ക്കാവിലെത്താം.
കാലേക്കറിൽ താഴെ വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഒരു കൊച്ചുക്ഷേത്രമാണ് കീഴ്ക്കാവ് ക്ഷേത്രം. തൊട്ടുമുന്നിൽ ക്ഷേത്രക്കുളം കാണാം. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കും ഒന്നിച്ചാണ് കുളം. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള കുളമാണിത്. ഭദ്രകാളിയാണ് കീഴ്ക്കാവിലെ പ്രതിഷ്ഠ. പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ദർശനം. ഗുരുതിപൂജ നടക്കുന്നത് ഇവിടെയാണ്. ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുകിഴക്കു ഭാഗത്തുള്ള [[പാല]] മരത്തിൽ ധാരാളം ഇരുമ്പാണികൾ അടിച്ചു വച്ചിട്ടുണ്ട്. ബാധോപദ്രവക്കാരെ കൊണ്ടുവന്നശേഷം അവരെ പിടികൂടിയിരിയ്ക്കുന്ന ബാധയെ ദേഹത്തുനിന്ന് ഒഴിപ്പിയ്ക്കുകയും തുടർന്ന് അവയെ സത്യം ചെയ്യിയ്ക്കുകയും ചെയ്ത ശേഷമാണ് ഇവയെ തളയ്ക്കുന്നത്. പാലമരത്തിൽ ആണിയടിച്ചാണ് ഈ കർമ്മം നടത്തുന്നത്. പാലമരത്തിൽ തന്നെ ധാരാളം കളിപ്പാവകളുടെയും കളിപ്പാട്ടങ്ങളുടെയും രൂപങ്ങളും കാണാം. ഇവയും ബാധോപദ്രവത്തിന്റെ സൂചനകളാണ്. ഇതിനടുത്ത് ഒരു [[അരയാൽ]] മരമുണ്ട്. പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന്റെ അടിയിൽ ബ്രഹ്മാവും നടുവിൽ വിഷ്ണുവും മുകളിൽ ശിവനും വസിക്കുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. [[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തീസ്വരൂപമായ]] അരയാലിനെ ദിവസവും രാവിലെ ഏഴുവലം വയ്ക്കുന്നത് പുണ്യകരമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
=== ശ്രീകോവിൽ ===
ചതുരാകൃതിയിൽ തീർത്ത ഒരു കൊച്ചു ശ്രീകോവിലാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഒരു നില മാത്രമേ ഇതിനുള്ളൂ. അത് ചെമ്പുമേഞ്ഞ് മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടത്തോടെ ശോഭിച്ചുനിൽക്കുന്നു. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ശ്രീകോവിലിനകത്ത് മൂന്ന് മുറികളുണ്ട്. അവയിൽ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്താണ് വിഗ്രഹം പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹം. മൂന്നടിയോളം ഉയരം വരുന്ന രുദ്രാക്ഷ ശിലാനിർമ്മിതമായ സ്വയംഭൂ പ്രതിഷ്ഠയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശ്രീ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ വാഴുന്നു. സ്ഥിരമായ ആകൃതിയില്ലാത്ത ഒരു ശിലാഖണ്ഡത്തിൽ ദേവിയെ ആവാഹിച്ചിരിയ്ക്കുകയാണ്. അതിൽ സ്വർണ്ണഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
രത്നപീഠത്തിൽ നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ് പ്രതിഷ്ഠ. ദേവിയുടെ പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ ശ്രീചക്രവും പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ ശംഖും കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ ഭക്തരുടെ ദുഃഖങ്ങൾ സ്വീകരിയ്ക്കാനായി താഴ്ത്തി വച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. മുന്നിലെ ഇടതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്നു. ദേവീ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് അടുത്തായി അതേ ഉയരത്തിൽ മറ്റൊരു ശിലാഖണ്ഡം കാണാം. അത് മഹാവിഷ്ണു സാന്നിദ്ധ്യമാണ്. രണ്ടും ഒരേ പീഠത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അതു കൊണ്ടാണ് ഇവിടെയെത്തുന്ന ഭക്തർ 'അമ്മേ നാരായണാ, ദേവീ നാരായണാ, ലക്ഷ്മി നാരായണ, ഭദ്രേ നാരായണ" എന്ന് ജപിയ്ക്കുന്നത്. ഉപദേവതകളായി ബ്രഹ്മാവ്, ശിവൻ, ഗണപതി, ശാസ്താവ്, സുബ്രഹ്മണ്യൻ എന്നിവരുമുണ്ട്. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ഉൾക്കൊണ്ട് സാക്ഷാൽ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ ലോകമാതാവ്, സ്വയംഭൂവായി ശ്രീലകത്ത് കുടികൊള്ളുന്നു.
ശ്രീകോവിൽ കാര്യമായ ശില്പചിത്രകലാ വൈദഗ്ദ്ധ്യങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ വളരെ ലളിതമായ നിർമ്മാണരീതിയിലാണ്. അകത്തേയ്ക്ക് കടക്കാൻ മൂന്ന് പടികളുണ്ട്. വടക്കുഭാഗത്ത് ഓവ് പണിതിട്ടുണ്ട്. അഭിഷേകജലം ഇതിലൂടെ ഒഴുകി ഒരു അന്തർദ്ധാരയിലൂടെ അടുത്തുള്ള ഓണക്കുറ്റിച്ചിറയിൽ എത്തുന്നുവെന്നാണ് വിശ്വാസം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം ഒരു കിലോമീറ്റർ വടക്കുമാറിയാണ് ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. വളരെ ചെറിയൊരു തീർത്ഥക്കുളമാണിത്. ഇതിന്റെ കരയിൽ ഭഗവതിയുടെ ചെറിയൊരു ക്ഷേത്രമുണ്ട്. [[വനദുർഗ്ഗ]]യായാണ് ഇവിടെ ദേവിയുടെ സങ്കല്പം. ഇവിടെ ശ്രീകോവിൽ പണിതിട്ടില്ല. മേൽക്കൂരയില്ലാത്ത ഒരു തറയിൽ അരൂപമായ ഒരു ശിലയിലാണ് ദേവീപ്രതിഷ്ഠ. പ്രകൃത്യാരാധനയുടെ അവശേഷിപ്പുകളിൽ പെടുന്നതാണ് ഈ ക്ഷേത്രവും ഇതിന്റെ പരിസരവും. കുംഭമാസത്തിലെ ഉത്സവത്തിനിടയിൽ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ ശാസ്താവിനോടൊപ്പം ഇവിടെയും ആറാട്ടിന് എഴുന്നള്ളാറുണ്ട്. ഇതിനിടയിലെ പൂരം നാളിൽ ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ ഭഗവതിയടക്കമുള്ള ദേവിമാർ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മയെ കാണാനും എഴുന്നള്ളുന്നു.
=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. താരതമ്യേന വളരെ സ്ഥലം കുറവാണ് നാലമ്പലത്തിൽ. നാലമ്പലത്തിലേയ്ക്കുള്ള പ്രവേശന കവാടത്തിനിരുവശവും വാതിൽമാടങ്ങൾ കാണാം. തെക്കേ വാതിൽമാടത്തിൽ വച്ചാണ് വിശേഷാൽ പൂജകളും ഹോമങ്ങളും കാണുന്നത്. വടക്കേ വാതിൽ മാടത്തിൽ പൂജാ സമയത്തൊഴികെയാണെങ്കിൽ [[ചെണ്ട]], [[മദ്ദളം]], [[തിമില]], [[ഇടയ്ക്ക]] തുടങ്ങിയ വാദ്യങ്ങൾ തൂക്കിയിട്ടിരിയ്ക്കുന്നത് കാണാം. തെക്കു കിഴക്കേ മൂലയിൽ പതിവുപോലെ [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിട്ടുണ്ട്. വടക്കു കിഴക്കേമൂലയിൽ [[കിണർ|ക്ഷേത്രക്കിണറും]] കാണാം. കിണറിന് തൊട്ടടുത്തായി ഒരു ചെറിയ ശ്രീകോവിലിൽ പൂർണ്ണാപുഷ്കലാ സമേതനായ ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. കൂടുതൽ പഴക്കമുള്ള ശാസ്താക്ഷേത്രം ഇതാണ്. രൂപമില്ലാത്ത മൂന്ന് ശിലകളാണ് ദേവിയുടെ അംഗരക്ഷകനായ ശാസ്താവിനെയും, പത്നിമാരായ പൂർണ്ണ-പുഷ്കല ദേവിമാരെയും പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. എന്നാൽ, ഇതിലും ഗോളക ചാർത്തിയിട്ടുണ്ട്. അമ്പും വില്ലും ധരിച്ചുനിൽക്കുന്ന വനശാസ്താവിന്റെ രൂപത്തിലാണ് ഗോളക. നീരാജനമാണ് ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാട്.
ശ്രീകോവിലിനു ചുറ്റും അകത്തെ ബലിവട്ടം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. [[അഷ്ടദിക്പാലർ|അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിര്യതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുഭാഗത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രഹ്മാണി]], [[മഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ).
[[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗത്ത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനുമിടയിൽ), ദുർഗ്ഗാദേവി (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), [[അനന്തൻ]] (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ [[മുണ്ഡിനി]]) തുടങ്ങിയവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ ബ്രാക്കറ്റിൽ കൊടുത്ത സ്ഥാനങ്ങളിലായി കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവയിൽ ബലിതൂകുന്നു. ലക്ഷ്മീനാരായണ ക്ഷേത്രമായതിനാൽ '''ഉത്തരമാതൃക്കൾ''' എന്ന മറ്റൊരു സങ്കല്പവും ഇവിടെയുണ്ട്. വാഗീശ്വരി, ക്രിയ, കീർത്തി, ലക്ഷ്മി, സൃഷ്ടി, വിദ്യ, ശാന്തി എന്നിവരാണ് ഉത്തരമാതൃക്കൾ.
സപ്ത മാതൃക്കളുടെ വൈഷ്ണവ രൂപഭേദങ്ങളായ ഇവർക്ക് വടക്കു ഭാഗത്താണ് സ്ഥാനം കല്പിച്ചിട്ടുള്ളത്.
സപ്ത മാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ഗണപതിയും വീരഭദ്രനും എന്നതുപോലെ ഉത്തരമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം ശ്രീധരൻ, അശ്വമുഖൻ എന്നീ ദേവന്മാർ അംഗരക്ഷകരായുണ്ട്. ഇവരെ ബലിക്കല്ലിന്റെ രൂപത്തിൽ കാണിയ്ക്കാറില്ല. എന്നാൽ, ശീവേലിസമയത്ത് ഇവർക്കും സങ്കല്പത്തിൽ ബലിതൂകും. ബലിക്കല്ലുകൾ ഭഗവാന്റെ/ഭഗവതിയുടെ വകഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം, ഇവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ടുതലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.
=== നമസ്കാരമണ്ഡപം ===
ശ്രീകോവിലിന് നേരെമുന്നിൽ ചതുരാകൃതിയിൽ നമസ്കാരമണ്ഡപം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. നാലുകാലുകൾ മാത്രമുള്ള വളരെ ചെറിയൊരു മണ്ഡപമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. അതിനാൽ, ഭക്തർക്ക് നമസ്കരിയ്ക്കാൻ സ്ഥലമില്ല. എങ്കിലും കലശപൂജയും മറ്റും നിർബാധം നടത്താം. മണ്ഡപത്തിന്റെ മേൽക്കൂര ചെമ്പുമേഞ്ഞ് സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടത്തോടുകൂടി തിളങ്ങിനിൽക്കുന്നു.ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാടായ മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട് നടക്കുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കാര്യമായ ശില്പാലങ്കരങ്ങൾ ഒന്നും തന്നെ ഇവിടെയില്ല.
==നിത്യപൂജകൾ==
നിത്യേന അഞ്ചുപൂജകളും മൂന്നുശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീഭഗവതിക്ഷേത്രം. രാവിലെ മൂന്നുമണിയ്ക്ക് നിയമവെടി. തുടർന്ന് ഏഴുതവണ ശംഖുവിളിയും പിന്നാലെ [[തവിൽ|തവിലും]], [[നാദസ്വരം|നാദസ്വരവും]] ഉപയോഗിച്ചുള്ള പള്ളിയുണർത്തലുമുണ്ടാകും. അതിനുശേഷം നാലുമണിയ്ക്ക് നടതുറക്കുന്നു. നിർമ്മാല്യദർശനമാണ് ആദ്യത്തെ ചടങ്ങ്. തുടർന്ന് അഭിഷേകവും നിവേദ്യവും. മൂലവിഗ്രഹം രുദ്രാക്ഷശില കൊണ്ടുള്ളതായതിനാൽ ജലാഭിഷേകം മാത്രമേ സാധിയ്ക്കൂ. മറ്റ് അഭിഷേകങ്ങൾക്ക് ഒരു അർച്ചനാബിംബമുണ്ട്. മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചതുപോലെ ആദ്യം ഭഗവതിയ്ക്ക് നിവേദ്യം സമർപ്പിച്ചത് ചിരട്ടയിലാതുകൊണ്ട് ഇവിടെ ചിരട്ടയിലാണ് രാവിലെ നിവേദ്യം. പിന്നീട് നാലരയ്ക്ക് ഉഷഃപൂജയും അഞ്ചരയ്ക്ക് എതിരേറ്റുപൂജയും നടത്തുന്നു. ഇവയ്ക്കിടയിൽ അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് ശിവന്റെ നടയിൽ ധാരയുമുണ്ട്. എതിരേറ്റുപൂജ കഴിഞ്ഞാൽ ആറരയ്ക്ക് ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് നിവേദ്യം സമർപ്പിയ്ക്കുന്നത് ഭഗവതി നേരിട്ടുകാണുന്നു എന്നതാണ് ഇതിനുപിന്നിലുള്ള അർത്ഥം. ശീവേലി കഴിഞ്ഞാൽ എട്ടുമണിയോടെ പന്തീരടിപൂജയും അഭിഷേകങ്ങളും നടത്തുന്നു. അതുകഴിഞ്ഞാൽ പതിനൊന്നുമണിയ്ക്ക് ശിവന്റെ നടയിൽ വീണ്ടും ധാരയാണ്. പതിനൊന്നരയ്ക്ക് ഉച്ചപൂജ. ഉച്ചപൂജയ്ക്കുശേഷം ഉച്ചശീവേലി. രാവിലത്തെ ശീവേലിയ്ക്കുള്ള അതേ ചടങ്ങുകളാണ് ഇതിനും. തുടർന്ന് പന്ത്രണ്ടരയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു.
വൈകീട്ട് നാലുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. അതത് ദിവസത്തെ സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ചാണ് ദീപാരാധന. പിന്നീട് ഏഴരയ്ക്ക് അത്താഴപൂജയും എട്ടുമണിയ്ക്ക് അത്താഴശീവേലിയുമാണ്. അതുകഴിഞ്ഞ് എട്ടരയോടെ മേൽക്കാവിൽ നടയടയ്ക്കുന്നു. അതിനുശേഷം കീഴ്ക്കാവിൽ ഗുരുതിപൂജ തുടങ്ങും. ശാക്തേയപൂജാവിധികളാണ് ഗുരുതിപൂജയ്ക്കുള്ളത്. വാഴകൊണ്ട് തോരണം കെട്ടി പരിസരം മുഴുവൻ അലങ്കരിച്ച് വൃത്തിയാക്കിയശേഷം മേൽശാന്തി വന്ന് പ്രത്യേകപൂജകൾ നടത്തുന്നു. തുടർന്ന് ഗുരുതിതർപ്പണം തുടങ്ങുന്നു. ഇത് കണ്ടുതൊഴാൻ ധാരാളം ഭക്തരുണ്ടാകും. ബാധോപദ്രവമുള്ളവർ ഈ സമയമാകുമ്പോൾ ഉറഞ്ഞുതുള്ളാൻ തുടങ്ങുന്നത് ചോറ്റാനിക്കരയിലെ പതിവുകാഴ്ചയാണ്.
സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് മേൽ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: കൊടിയേറ്റുത്സവം, നവരാത്രി, തൃക്കാർത്തിക, [[വിഷു]], [[ഓണം]]) ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിലും [[സൂര്യഗ്രഹണം|സൂര്യ]]-[[ചന്ദ്രഗ്രഹണം|ചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങളുള്ള]] ദിവസങ്ങളിലും പൂജാവിധികൾക്ക് മാറ്റമുണ്ടാകും. ഉദയാസ്തമനപൂജയുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ആകെ പതിനെട്ട് പൂജകളാണുണ്ടാകുക. കൂടാതെ വിശേഷാൽ നിറമാല, ചുറ്റുവിളക്ക്, ഗുരുതിപൂജ തുടങ്ങിയവയുമുണ്ടാകും. ഗ്രഹണദിവസങ്ങളിൽ ഗ്രഹണത്തിന് ഒരു മണിക്കൂർ മുമ്പ് അടയ്ക്കുന്ന നട, ഗ്രഹണശേഷം ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടത്തിയേ തുറക്കൂ. പൂജകൾക്കും ദീപാരാധനയ്ക്കും നടയടയ്ക്കുമ്പോഴെല്ലാം ഇടയ്ക്ക കൊട്ടി [[അഷ്ടപദി]] പാടുക പതിവുണ്ട്.
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തന്ത്രാധികാരം തൃപ്പൂണിത്തുറ, [[എളവള്ളി]] പുലിയന്നൂർ മനകൾക്കാണ്. ഇവർ ഓരോ വർഷവും മാറിമാറി പ്രവർത്തിയ്ക്കുന്നു. കൊച്ചിൻ ദേവസ്വം ബോർഡ് നിയമിയ്ക്കുന്ന വ്യക്തികളാണ് മേൽശാന്തിയും കീഴ്ശാന്തിയുമാകുക. മേൽക്കാവിലും കീഴ്ക്കാവിലും പ്രത്യേകം ശാന്തിക്കാരുണ്ട്. ഇവർ ഓരോ മാസവും മാറിമാറി പ്രവർത്തിയ്ക്കുന്നു.
== വഴിപാടുകൾ ==
=== പ്രധാന വഴിപാടുകൾ ===
==== മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട് ====
ചോറ്റാനിക്കര മേൽക്കാവിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടാണ് മണ്ഡപത്തിൽ പാട്ട്. പേര് സൂചിപ്പിയ്ക്കുന്നതുപോലെ ക്ഷേത്രത്തിലെ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ വച്ചുനടക്കുന്ന [[ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട്|ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ടാണ്]] പ്രധാന ചടങ്ങ്. ''ബ്രാഹ്മണിയമ്മ'' എന്ന് സ്ഥാനപ്പേരുള്ള സ്ത്രീ നടത്തുന്ന പാട്ടായതുകൊണ്ടാണ് ഇത് ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട് എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. [[പുഷ്പകർ|പുഷ്പകസമുദായത്തിൽ]] പെട്ട സ്ത്രീകളാണ് <nowiki>''ബ്രാഹ്മണിയമ്മ''</nowiki> എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഇത് അവരുടെ കുലത്തൊഴിൽ കൂടിയാണ്. എന്നാൽ, ബ്രാഹ്മണിപ്പാട്ട് മാത്രമല്ല, അതിനോടൊപ്പം ഉദയാസ്തമനപൂജ, ഗുരുതിപൂജ, അന്നദാനം, ചുറ്റുവിളക്ക്, നിറമാല എന്നിവയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടും. അതിനാൽത്തന്നെ വൻ ചെലവുള്ള വഴിപാടാണിത്. ഇന്ന് ഇത് നേരുന്നവർ അപൂർവ്വമാണ്.
പാട്ട് നടക്കുന്ന ദിവസം [[കുരുത്തോല]]യും [[മാവ്]], [[പ്ലാവ്]] തുടങ്ങിയ മരങ്ങളുടെ ഇലകളും പുണ്യപുഷ്പങ്ങളും കൊണ്ട് മണ്ഡപം പൂർണ്ണമായും അലങ്കരിച്ചിട്ടുണ്ടാകും. കൂടാതെ മണ്ഡപത്തിൽ നിരവധി വിളക്കുകളും [[ചന്ദനത്തിരി]], [[കർപ്പൂരം]] തുടങ്ങിയവയും കൊളുത്തിവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ശ്രീകോവിലിൽ നടക്കുന്ന സകല പൂജകളും ഈ സമയത്ത് മണ്ഡപത്തിലുമുണ്ടാകും. ദേവിയുടെ ചൈതന്യത്തിൽ അല്പം മണ്ഡപത്തിലേയ്ക്കും ആവാഹിച്ചശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. മേൽപ്പറഞ്ഞ ചടങ്ങുകൾക്കെല്ലാം ശേഷമാണ് പാട്ട് തുടങ്ങുക. സർപ്പംപാട്ടിന് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നതുപോലെയൊരു വാദ്യം വായിച്ചുകൊണ്ടാണ് ബ്രാഹ്മണിയമ്മ പാടുന്നത്. പ്രത്യേകതാളത്തിലുള്ള ദേവീസ്തുതികൾ ആലപിയ്ക്കുമ്പോൾ സമീപം നിരവധി ഭക്തർ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നുണ്ടാകും. ''[[ചതുശ്ശതം]]'' എന്നുപേരുള്ള പ്രത്യേകതരം പായസമാണ് അന്ന് ദേവിയ്ക്കുള്ള പ്രധാന നിവേദ്യം. 101 നാഴി [[അരി]], 101 [[കദളിപ്പഴം]], 101 പലം [[ശർക്കര]], 101 [[നാളികേരം]] എന്നിവ ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന പായസമാണ് ചതുശ്ശതം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഇവയ്ക്കെല്ലാം ശേഷം ബ്രാഹ്മണിയമ്മയ്ക്ക് യഥാശക്തി ദക്ഷിണയും നൽകുന്നതോടെ ചടങ്ങ് പൂർത്തിയാകുന്നു.
==== ഗുരുതിപൂജ ====
ചോറ്റാനിക്കര കീഴ്ക്കാവിലമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാടാണ് ഗുരുതിപൂജ അല്ലെങ്കിൽ ഗുരുതിക്കൂട്ട്. കടുത്ത ദുരിതങ്ങളും, മാനസിക പ്രശ്നങ്ങളും, രോഗങ്ങളും പരിഹരിക്കാനാണ് ഈ വഴിപാട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ആദിദ്രാവിഡ ആരാധനയുടെ ബാക്കിപത്രമായ ഈ ചടങ്ങ് നടത്തുന്നത്, മേൽക്കാവിൽ അത്താഴശീവേലി കഴിഞ്ഞ് നടയടച്ചശേഷമാണ്. ഇതിനുമുന്നോടിയായി ക്ഷേത്രനട മുഴുവൻ കുരുത്തോല കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ടാകും.
==== ഭജനമിരിയ്ക്കുക ====
ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭജനമിരിയ്ക്കുന്നത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു വഴിപാടാണ്. പല പല കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടും ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ നിരവധി ആളുകൾ വരാറുണ്ട്, വിശേഷിച്ചും മാനസികാസ്വാസ്ഥ്യമുള്ളവർ. ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ ആഗ്രഹിയ്ക്കുന്നവർ ഭജനം തുടങ്ങുന്നതിന് തലേദിവസം തന്നെ വന്ന് ദർശനം നടത്തേണ്ടതും ക്ഷേത്രത്തിലെ എല്ലാ പൂജകളിലും പങ്കുകൊള്ളേണ്ടതുമാണ്. 3, 5, 7, 12 തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളിലാണ് ഭജനമിരിക്കുന്നത്. ഭജനമിരിയ്ക്കുന്ന കാലയളവിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ അന്നദാനവും, നിവേദ്യവും മാത്രമേ ഭക്ഷിയ്ക്കാൻ പാടുള്ളൂ. [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]], [[ലളിതാ സഹസ്രനാമം]], [[മഹാലക്ഷ്മി അഷ്ടകം]], [[കനകധാരാ സ്തോത്രം]], [[ദേവീസൂക്തം]], [[ഭദ്രകാളിപ്പത്ത്]], അമ്മേ നാരായണ തുടങ്ങിയവയുടെ ജപം ഉത്തമം എന്ന് വിശ്വാസം. ഉത്സവദിവസങ്ങളിൽ ദേവി ശാസ്താവിനൊപ്പം പറയെടുക്കാൻ പോകും എന്നതിനാൽ ഭജനമിരിയ്ക്കാൻ സാധിയ്ക്കുന്നതല്ല.
==== ചതുശ്ശതം ====
ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിയുടെ പ്രധാനനിവേദ്യം 'ചതുശ്ശതം' എന്നുപേരുള്ള ഒരു പായസമാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന് പ്രധാനം പാൽപായസം.
==== പട്ടും താലിയും സമർപ്പിക്കുക ====
ഭഗവതിയ്ക്ക് പട്ടും താലിയും ചാർത്തുന്നത് മറ്റൊരു പ്രധാന വഴിപാടാണ്. മംഗല്യഭാഗ്യമാണ് ഇതിന്റെ ഉദ്ദേശ്യം.
=== ശർക്കര സമർപ്പണം ===
ഉണ്ടശർക്കര സമർപ്പണം ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകളിൽ ഒന്നാണ്. ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ശർക്കര പ്രിയ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇതിന് പ്രത്യേക രസീതോ ഒന്നും തന്നെ ആവശ്യമില്ല. ഭക്തർ കൊണ്ടുവരുന്ന ശർക്കര മേൽക്കാവ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നേരിട്ട് സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ഇത് അത്താഴപ്പൂജയ്ക്കുശേഷം ഭക്തർക്ക് വിതരണം ചെയ്യാറുണ്ട്.
=== മറ്റു വഴിപാടുകൾ ===
നെയ്പായസം, കടുമ്പായസം, കൂട്ടുപായസം തുടങ്ങിയവ ഓരോ പൂജയ്ക്കും ഭഗവതിയ്ക്ക് നേദിയ്ക്കാറുണ്ട്. കൂടാതെ സാധാരണക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാറുള്ളതുപോലെ വിവിധ മന്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള പുഷ്പാഞ്ജലികൾ, ചന്ദനം ചാർത്ത്, ആയുധസമർപ്പണം, വിവാഹം, ചോറൂണ്, തുലാഭാരം തുടങ്ങിയവ ഇവിടെയുമുണ്ട്. നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് എല്ലാ ദിവസവും നൂറും പാലും നേദിയ്ക്കാറുണ്ട്. എല്ലാ മാസവും ആയില്യം നാളിൽ വിശേഷാൽ നാഗപൂജയും കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും സർപ്പംപാട്ടുമുണ്ടാകും. . വിഘ്നേശ്വരപ്രീതിയ്ക്കായി എല്ലാ ദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതിഹോമം നടന്നുവരുന്നു. ശാസ്താവിന് നീരാജനം കത്തിക്കലാണ് പ്രധാന വഴിപാട്. ശിവന് ധാര, രുദ്രാഭിഷേകം, മൃത്യുഞ്ജയഹോമം, മൃത്യുഞ്ജയ അർച്ചന തുടങ്ങിയവ പ്രധാന വഴിപാടുകളാണ്. വെടിവഴിപാടാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു വഴിപാട്.
==വിശേഷദിവസങ്ങൾ==
=== കൊടിയേറ്റുത്സവവും മകം, പൂരം തൊഴലുകളും ===
കുംഭമാസത്തിലെ [[രോഹിണി (നക്ഷത്രം)|രോഹിണി നാളിൽ]] കൊടിയേറി [[ഉത്രം (നക്ഷത്രം)|ഉത്രം നാളിൽ]] ആറാട്ടോടെ സമാപിക്കുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവവും അതോടനുബന്ധിച്ചുള്ള മകം, പൂരം തൊഴലുകളുമാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആട്ടവിശേഷങ്ങൾ.
ധ്വജാദിമുറയ്ക്ക് അനുസരിച്ചുള്ള ഉത്സവമാണ് ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്നുവരുന്നത്. ഒമ്പതുനാൾ നീണ്ടു നിൽക്കുന്ന ഉത്സവത്തിന് വലിയ ഭക്തജന തിരക്കാണുണ്ടാവുക.ഉത്സവത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടക്കും. രോഹിണിനാൾ രാത്രിയിലാണ് കൊടിയേറുക. തുടർന്നുള്ള ഒമ്പത് ദിവസം ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം ഭക്തജനങ്ങളാൽ നിറയും. ധാരാളം താന്ത്രികച്ചടങ്ങുകളും കലാപരിപാടികളും ഈ ദിവസങ്ങളിൽ അരങ്ങേറും.
പറയെഴുന്നള്ളിപ്പുകളും ആറാട്ടുമാണ്
ഇവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനം. കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഉത്സവക്കാലത്ത് നിത്യേന ആറാട്ടുണ്ടാകാറുണ്ട്. ചോറ്റാനിക്കരയിലും ഇത് പതിവാണ്. കൊടിയേറ്റത്തിന് മുമ്പും ഇവിടെ ആറാട്ടുണ്ടാകും. ഉത്സവനാളുകളിൽ ഭഗവതി, അംഗരക്ഷകന്റെ സ്ഥാനം അലങ്കരിയ്ക്കുന്ന ധർമ്മശാസ്താവിനോടൊപ്പം പരിസരത്തെ വീടുകളിലേയ്ക്കും സ്ഥാപനങ്ങളിലേയ്ക്കും എഴുന്നള്ളുന്നു. വീട്ടുകാരും നാട്ടുകാരും നിറപറയും നിലവിളക്കുമായി ഇരുവരെയും
സ്വീകരിയ്ക്കുന്നു. എല്ലായിടത്തും ഇറക്കിപ്പൂജയുണ്ടാകും. മകം, പൂരം ദിവസങ്ങൾക്കുശേഷം ഉത്രം നാളിൽ മുരിയമംഗലം ക്ഷേത്രക്കുളത്തിൽ നടക്കുന്ന വലിയ ആറാട്ടിനുശേഷം കൊടിയിറക്കുന്നു. അത്തം നാളിൽ കീഴ്ക്കാവിൽ നടക്കുന്ന വലിയ ഗുരുതിയോടുകൂടി ഉത്സവം
പരിസമാപ്തിയിൽ എത്തുന്നു.
=== പ്രസിദ്ധമായ മകം തൊഴൽ ===
ഉത്സവത്തിൻ്റെ ഏഴാം ദിവസമാണ് പ്രസിദ്ധമായ 'മകം തൊഴൽ'. വില്വമംഗലം സ്വാമിയാർ കീഴ്ക്കാവിലമ്മയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതും അദ്ദേഹത്തിന് ലക്ഷ്മീനാരായണ ദർശനമുണ്ടായതുമായി പറയപ്പെടുന്ന ഈ പുണ്യദിനത്തിൽ പ്രഭാതപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് നടയടച്ചാൽ ഉച്ചയ്ക്ക് രണ്ടുമണിയ്ക്കു തന്നെ നട തുറക്കും. വില്വമംഗലത്തിന് ദർശനം നൽകിയ ഭാവത്തിലാണ് അന്ന് ദർശനം. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ ഇടം കൈ കൊണ്ട് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുമ്പോൾ മകം, [[തൃക്കാർത്തിക]] നാളിൽ വലം കൈകൊണ്ടു അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. മകം തൊഴുന്നത് സർവമംഗളകരമാണ്. അന്ന് സർവ്വാഭരണവിഭൂഷിതയായി, നിൽക്കുന്ന ഭഗവതിയെ കണ്ട് സായൂജ്യമടയാൻ അഭൂതപൂർവ്വമായ ഭക്തജനത്തിരക്കാണ് ഉണ്ടാവുക.
=== പൂരം ===
മകത്തിന് പിറ്റേന്ന് പൂരം നാളും പൗർണമിയും ചേർന്നുവരുന്ന ദിവസവും അതിവിശേഷമാണ്. പൂരം തൊഴൽ പുരുഷന്മാർക്ക് ഐശ്വര്യ പ്രദമാണ്. അന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയ്ക്ക് സമീപത്തുള്ള മറ്റ് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മൂർത്തിളെല്ലാം ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് എഴുന്നള്ളുന്നു. എല്ലാവരും ഒന്നിച്ചുള്ള കൂട്ടി എഴുന്നള്ളത്ത് വിശേഷമാണ്. അതിനാൽ പൂരം തൊഴുന്നത് മകം പോലെ തന്നെ സർവ്വമംഗളകരമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ചോറ്റാനിക്കരയമ്മമാർ (മേൽക്കാവ് ഭഗവതി, കീഴ്ക്കാവ് ഭദ്രകാളി), ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ ധർമ്മശാസ്താവ്, കുഴിയേറ്റ് ശിവൻ, തുളുവൻകുളങ്ങര മഹാവിഷ്ണു, ഓണക്കുറ്റിച്ചിറ ഭഗവതി, എടാട്ട് ഭഗവതി, കർത്തക്കാട്ട് ഭഗവതി എന്നിവരാണ് ഈ എഴുന്നള്ളത്തിൽ അണിനിരക്കുന്നത്.
=== നവരാത്രി ===
കന്നിമാസത്തിലെ വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ [[പ്രഥമ]] മുതലുള്ള ഒമ്പതുദിവസങ്ങളാണ് നവരാത്രിയായി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. രാജ്യമെമ്പാടും വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ ഇത് ആചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. കേരളത്തിൽ സരസ്വതീപൂജയായിട്ടാണ് ആചരിച്ചുവരുന്നത്. എല്ലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും വിശേഷമാണെങ്കിലും ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ് കൂടുതലും നവരാത്രി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ ഭഗവതിക്ഷേത്രമായ ചോറ്റാനിക്കരയിൽ നവരാത്രിയിൽ ഒമ്പതുദിവസവും അതീവ വിശേഷമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും. നവരാത്രി ഉത്സവത്തിനിടയിൽ [[ദുർഗ്ഗാഷ്ടമി]] നാളിൽ നടന്നു വരുന്ന പവിഴമല്ലിത്തറ മേളം പ്രസിദ്ധമാണ്. നിരവധി പ്രസിദ്ധ വാദ്യകലാകാരന്മാർ ഇതിന് അണിനിരക്കാറുണ്ട്. കുറച്ചുകാലമായി ഇതിന് പ്രാമാണ്യം വഹിയ്ക്കുന്നത് പ്രശസ്ത ചലച്ചിത്രനടനായ [[ജയറാം|ജയറാമാണ്]]. പഞ്ചവാദ്യത്തിന്റെയും നാദസ്വരത്തിന്റെയും അകമ്പടിയോടുകൂടിയ ശീവേലികളും ഈയവസരങ്ങളിൽ പ്രധാനമാണ്.
എട്ടാം ദിവസമായ ദുർഗ്ഗാഷ്ടമിനാളിൽ സന്ധ്യയ്ക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പുസ്തകങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ, സംഗീതോപകരണങ്ങൾ മുതലായവ പൂജയ്ക്ക് വയ്ക്കുന്നു. ഇതിനുശേഷമാണ് ദീപാരാധന നടക്കുന്നത്. ഒൻപതാം ദിവസമായ [[മഹാനവമി]] ദിവസം അടച്ചുപൂജയാണ്. [[വിജയദശമി]] ദിവസം രാവിലെ പൂജ കഴിഞ്ഞ് പൂജവച്ച പുസ്തകങ്ങളും മറ്റും തിരിച്ചുകൊടുക്കുന്നു.
=== വിദ്യാരംഭം ===
വിജയദശമി ദിവസം ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾ ഇവിടെ ഹരിശ്രീ കുറിയ്ക്കുന്നു. മൂകാംബിക [[സരസ്വതി]] സാന്നിധ്യമുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ചോറ്റാനിക്കരയിലെ വിദ്യാരംഭം കൊല്ലൂർ മൂകാംബികയിലേതുപോലെ അതിവിശേഷമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. നിരവധി വിദ്യാർഥികളും നവരാത്രി ദിവസങ്ങളിൽ ദർശനത്തിനായി എത്താറുണ്ട്.
=== മണ്ഡലകാലം ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന വിശേഷമാണ് [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസം]] ഒന്നാം തീയതി മുതൽ 41 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന മണ്ഡലകാലം. ചോറ്റാനിക്കരയിൽ പ്രധാന ഉപദേവനായ ധർമ്മ ശാസ്താവിന് അതീവ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതിയുടെ തിരുമകനും, കാവൽക്കാരനും ആണിവിടെ ശാസ്താവ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വൻ തിരക്കായിരിയ്ക്കും. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രനട പതിവിലും അര മണിക്കൂർ നേരത്തേ (മൂന്നരയ്ക്ക്) തുറക്കും. ശബരിമല ദർശനത്തിനുപോകുന്ന നിരവധി ഭക്തർ ഈ സമയത്ത് ചോറ്റാനിക്കരയിലെത്താറുണ്ട്. അവർക്കായി ദേവസ്വം നിരവധി സൗകര്യങ്ങൾ ചെയ്തുകൊടുക്കാറുണ്ട്. ശബരിമല യാത്രയിലെ പ്രധാന ഇടത്താവളങ്ങളിലൊന്നാണ് ചോറ്റാനിക്കര. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രനടയിൽ അയ്യപ്പൻപാട്ട് പതിവാണ്.
=== തൃക്കാർത്തിക ===
മണ്ഡലകാലത്തുതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന ഉത്സവമായ തൃക്കാർത്തിക വരുന്നതും. ഭഗവതിയുടെ ജന്മദിനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന തൃക്കാർത്തിക കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം വിശേഷദിവസമാണ്. എന്നാൽ, മറ്റുള്ള ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഇത് മൂന്നുദിവസത്തെ ആഘോഷമാണ്. പ്രധാന ദിവസമായ [[കാർത്തിക]] കൂടാതെ അടുത്ത ദിവസങ്ങളിലും ([[രോഹിണി]], [[മകയിരം]]) ഇത് ആഘോഷിച്ചുവരുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും.
തൃക്കാർത്തിക ദിവസം രാവിലെ അഖണ്ഡനാമജപം തുടങ്ങുന്നു. ഭഗവതിയെ മകം തൊഴുന്ന ദിവസത്തിലെ പോലെ തന്നെ മനോഹരമായി അണിയിച്ചൊരുക്കിയിട്ടുണ്ടാകും. സാധാരണ ദിവസങ്ങളിൽ ചോറ്റാനിക്കര അമ്മ ഇടം കൈ കൊണ്ട് അനുഗ്രഹം ചൊരിയുമ്പോൾ മകം, തൃക്കാർത്തിക നാളിൽ വലം കൈകൊണ്ടു അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഉച്ചയ്ക്ക് ഭക്തർക്ക് പിറന്നാൾ സദ്യ നൽകുന്നു. അന്ന് സന്ധ്യയ്ക്കാണ് കാർത്തിക വിളക്ക്. ക്ഷേത്രത്തിലെ ദീപസ്തംഭങ്ങളും വിളക്കുമാടവും ദീപമാലകളാൽ അലംകൃതമാകുന്നു. ഇതേസമയത്ത് ക്ഷേത്രമതിലകത്ത് പലയിടത്തും ചിരാതുകൾ കത്തിച്ചുവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. ഈ സമയത്തെ ദീപാരാധന വിശേഷമാണ്. അതിനുശേഷം 51 കുത്തുവിളക്കുകളുടെയും അഞ്ച് ഗജവീരന്മാരുടെയും പഞ്ചവാദ്യത്തിന്റെയും അകമ്പടിയോടെ ചോറ്റാനിക്കരയമ്മ എഴുന്നള്ളുന്നു. നിരവധി ഭക്തരാണ് ഇത് കാണാനായി ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്നത്.
രോഹിണി, മകയിരം ദിവസങ്ങളിൽ കാര്യമായ ആഘോഷങ്ങളൊന്നുമില്ലെങ്കിലും കാർത്തികദിവസം പോലെ അപ്പോഴും വിളക്കുകളുണ്ടാകും. ഈയവസരങ്ങളിൽ ചെണ്ടമേളമാണ് അകമ്പടി സേവിയ്ക്കുന്നത്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഇവയോടൊപ്പം വെടിക്കെട്ടുമുണ്ടാകും. തൃക്കാർത്തിക ദിവസത്തെ ഭഗവതി ദർശനം സർവ്വ അനുഗ്രഹദായകമാണ് എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. മകം തൊഴാൻ സാധിയ്ക്കാത്തവർ കാർത്തിക തൊഴാൻ എത്തുന്നതും കാണാം.
== മറ്റു പ്രധാന ദിവസങ്ങൾ ==
ചൊവ്വ, വെള്ളി ദിവസങ്ങൾ (വിശേഷിച്ച് മലയാള മാസത്തിലെ ആദ്യത്തെ ചൊവ്വയും വെള്ളിയും), ശനിയാഴ്ച, പൗർണമി, അമാവാസി ദിവസങ്ങൾ, വരലക്ഷ്മി വെള്ളിയാഴ്ച, മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി, എല്ലാ മാസവും കാർത്തിക, മകം നക്ഷത്രങ്ങൾ, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസം തുടങ്ങിയവയും ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനത്തിന് പറ്റിയ ദിവസങ്ങളാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ഭക്തജനത്തിരക്കുണ്ടാവാറുണ്ട്. ശിവന് ഞായറാഴ്ച, തിങ്കളാഴ്ച, [[പ്രദോഷവ്രതം]], [[ശിവരാത്രി]], ധനുമാസ തിരുവാതിര തുടങ്ങിയ അവസരങ്ങളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളുണ്ടാകാറുണ്ട്. ഗണപതിയ്ക്ക് [[വിനായക ചതുർത്ഥി]] ദിവസം ക്ഷേത്രം അഷ്ടദ്രവ്യ ഗണപതിഹോമവും ഗജപൂജയും ആനയൂട്ടുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. നാഗദൈവങ്ങൾക്ക് എല്ലാമാസവും ആയില്യം നക്ഷത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും, കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും പതിവാണ്.
== അമ്മേ നാരായണാ എന്ന സ്തുതി ==
ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഉടലെടുത്ത പ്രശസ്തവും വ്യത്യസ്തവുമായ ഭഗവതി സ്തുതിയാണ് അമ്മേ നാരായണാ. ഈ സ്തുതിയിൽ സ്ത്രീലിംഗവും പുല്ലിംഗവും ഒരുമിച്ചു വരുന്നു എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്. അമ്മേ എന്നത് ഭഗവതി സ്തുതിയും നാരായണാ എന്നത് മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സ്തുതിയുമാണ്. ചോറ്റാനിക്കരയിലെ പ്രതിഷ്ഠയുടെ പ്രത്യേകത കൊണ്ട് ഉണ്ടായതാണ് ഈ സ്തുതി. മേൽക്കാവിൽ ഭഗവതിപ്രതിഷ്ഠയുടെ വലതുവശത്ത് കൃഷ്ണശിലയിൽ തീർത്ത ചെറിയ മഹാവിഷ്ണുപ്രതിഷ്ഠയുമുണ്ട്. രണ്ടും ഒരേ പീഠത്തിലാണ് നിൽക്കുന്നത്. ഇതുകൂടാതെ, കീഴ്ക്കാവിൽ ഭദ്രകാളിപ്രതിഷ്ഠയുമുണ്ട്. ഇതിനാൽ മൂന്ന് പേരെയും കൂടിചേർത്താണ്
അമ്മേ നാരായണാ
ദേവീ നാരായണാ
ലക്ഷ്മീ നാരായണാ
ഭദ്രേ നാരായണാ
എന്ന് ചോറ്റാനിക്കരയിൽ ഭക്തർ ജപിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് യഥാർത്ഥത്തിൽ വിഷ്ണുസമേതയായ ഭഗവതിയെ സ്തുതിയ്ക്കുന്നതാണ്. കേരളത്തിലെ മറ്റു ഭഗവതിക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഇന്നിത് ഉപയോഗിച്ച് കാണാറുണ്ട്.
==പ്രാർത്ഥനാ ശ്ലോകങ്ങൾ==
1. ദേവി മാഹാത്മ്യം
ദുർഗ്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതിമശേഷജന്തോഃ സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ സർവ്വോപകാരകരണായ സദാർദ്രചിത്താ.
സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.
ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ.
സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ.
ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.
രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി.
സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം.
2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ.
3. മഹൈശ്വര്യപ്രദേ ദേവി ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി ! മഹാവീര്യേ മഹേശീ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!
സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി ! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ!
പുരുഷാർഥപ്രദേ ദേവി ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ! (ഭദ്രകാളി പത്ത്)
4. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ.
5. ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ.
6. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ.
7. ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ:
8. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ.
9. അംബികാ അനാദിനിധനാ ആശ്വാരൂഡാ അപരാജിത
10. ‘’‘ദേവി സൂക്തം’‘’
യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ
==എത്തിച്ചേരുവാനുള്ള വഴി ==
[[എറണാകുളം]] നഗരഹൃദയത്തിൽ നിന്നും ഏതാണ്ട് 15 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തായാണ് ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം. കൊച്ചി നഗരപ്രദേശത്തിനോട് ചേർന്നു കിടക്കുന്നതിനാൽ നഗരം സന്ദർശിക്കുന്നവർക്ക് എളുപ്പത്തിൽ ഇവിടെ എത്തിച്ചേരാൻ സാധിക്കും. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ നിന്നും ധാരാളം ബസുകൾ ഇവിടേക്ക് സർവീസ് നടത്താറുണ്ട്.
[[വൈറ്റില|വൈറ്റിലയിൽ]] നിന്നും 11 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിലും, ജില്ലാ ആസ്ഥാനമായ [[കാക്കനാട്]] നിന്ന് 12 കിലോമീറ്റർ അകലെയും ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. തൃപ്പൂണിത്തുറ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ (കൊച്ചി മെട്രോ) ആണ് അടുത്തുള്ള മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ- ചോറ്റാനിക്കര റോഡ് (കുരീക്കാട്). ഇവിടെ [[കോട്ടയം]] വഴിയുള്ള മെമു, പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകൾ മാത്രമേ നിർത്താറുള്ളൂ.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - തൃപ്പൂണിത്തുറ - ആറു കിലോമീറ്റർ അകലെ - ഇവിടെ പ്രധാനപ്പെട്ട പല എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകളും നിർത്താറുണ്ട്. ഇതിൽ വേണാട്, പരശുറാം, പാലരുവി, മലബാർ, ഗുരുവായൂർ-മധുര തുടങ്ങിയ പല ട്രെയിനുകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. തൃപ്പൂണിതുറ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷന് സമീപത്ത് നിന്ന് ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് ലഭ്യമാണ്.
എറണാകുളം നഗരത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളായ [[എറണാകുളം ജങ്ക്ഷൻ തീവണ്ടിനിലയം|എറണാകുളം സൗത്ത്]], [[എറണാകുളം ടൗൺ തീവണ്ടിനിലയം|നോർത്ത്]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളുടെ പരിസരത്ത് നിന്നും ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ബസ് സർവീസ് ലഭ്യമാണ്.
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം [[നെടുമ്പാശ്ശേരി|നെടുമ്പാശ്ശേരിയിലുള്ള]] [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]]. ഏകദേശം 35 കിമി ദൂരം.
== അടുത്തുള്ള മറ്റു പ്രധാന ക്ഷേത്രങ്ങൾ ==
*[[തൃപ്പൂണിത്തുറ ശ്രീപൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം]]: ഏതാണ്ട് 6 കി.മി. അകലെ. 20 മിനിറ്റ് യാത്ര.
*[[എറണാകുളം ശിവക്ഷേത്രം]]: 15 കി.മി. അകലെ. ഏതാണ്ട് 47 മിനിറ്റ് യാത്ര.
*[[തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം|തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിൽ]] നിന്നും ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് 31 കി.മി. ദൂരം
*[[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്ന്]] ചോറ്റാനിക്കരയിലേക്ക് ഏതാണ്ട് 46 കി.മി. (NH 66 വഴി)
*[[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|ഗുരുവായൂരിൽ]] നിന്നും ചോറ്റാനിക്കരലേക്ക് 94 കി.മി. (NH 66 വഴി)
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
{{commonscat|Chottanikkara Temple}}
[http://www.chottanikkarabhagavathy.org ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വെബ്സൈറ്റ്]
==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{Famous Hindu temples in Kerala}}
{{എറണാകുളം ജില്ല}}
[[വർഗ്ഗം:എറണാകുളം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
{{Hindu-temple-stub}}
2pb1bkx0h0k4ist5q2i5lxor6fwf59g
ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം
0
10539
4678415
3717343
2026-10-21T12:51:39Z
Irshadpp
10433
4678415
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
rw1cadj7ehtustz5zpb6epn2wy3979b
4678416
4678415
2026-10-21T12:53:37Z
Irshadpp
10433
4678416
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കാൾ മാർക്സും ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
pbz9luprfyfjdv7z776s40tqpww2yvj
4678417
4678416
2026-10-21T12:54:38Z
Irshadpp
10433
4678417
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കാൾ മാർക്സും ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിവിധ ഉൽപ്പാദന രീതികളുടെ പരമ്പരകളിലൂടെയുള്ള മുന്നേറ്റമായാണ് ചരിത്രപരമായ വികാസത്തെ കാണുന്നത്. വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉൽപ്പാദന ശക്തികളും (സാങ്കേതികവിദ്യ, അധ്വാനശേഷി) മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്ന ഉൽപ്പാദന ബന്ധങ്ങളും (വർഗ്ഗഘടന, സ്വത്തുടമസ്ഥത) തമ്മിൽ ഉടലെടുക്കുന്ന വൈരുദ്ധ്യങ്ങളാണ് സമൂഹങ്ങളെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
a7t7w02a4eld78h8ze5ozjycn5xktri
4678418
4678417
2026-10-21T12:56:38Z
Irshadpp
10433
4678418
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കാൾ മാർക്സും ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിവിധ ഉൽപ്പാദന രീതികളുടെ പരമ്പരകളിലൂടെയുള്ള മുന്നേറ്റമായാണ് ചരിത്രപരമായ വികാസത്തെ കാണുന്നത്. വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉൽപ്പാദന ശക്തികളും (സാങ്കേതികവിദ്യ, അധ്വാനശേഷി) മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്ന ഉൽപ്പാദന ബന്ധങ്ങളും (വർഗ്ഗഘടന, സ്വത്തുടമസ്ഥത) തമ്മിൽ ഉടലെടുക്കുന്ന വൈരുദ്ധ്യങ്ങളാണ് സമൂഹങ്ങളെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദ വീക്ഷണം (The materialist conception of history) മാർക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് ജർമ്മൻ ആദർശവാദ തത്ത്വചിന്ത (German idealist philosophy), പ്രബുദ്ധതാ കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്രനിരപേക്ഷമായ ഭൗതികവാദം (ahistorical materialism of the Enlightenment), ആദം സ്മിത്ത്, ഡേവിഡ് റിക്കാർഡോ തുടങ്ങിയ ചിന്തകരുടെ ക്ലാസിക്കൽ പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു വിമർശനാത്മക പ്രതികരണമായാണ്.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
qsxbcaxbtoiih3vhi6bx7uzkq2sx4vo
4678419
4678418
2026-10-21T12:57:53Z
Irshadpp
10433
4678419
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കാൾ മാർക്സും ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിവിധ ഉൽപ്പാദന രീതികളുടെ പരമ്പരകളിലൂടെയുള്ള മുന്നേറ്റമായാണ് ചരിത്രപരമായ വികാസത്തെ കാണുന്നത്. വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉൽപ്പാദന ശക്തികളും (സാങ്കേതികവിദ്യ, അധ്വാനശേഷി) മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്ന ഉൽപ്പാദന ബന്ധങ്ങളും (വർഗ്ഗഘടന, സ്വത്തുടമസ്ഥത) തമ്മിൽ ഉടലെടുക്കുന്ന വൈരുദ്ധ്യങ്ങളാണ് സമൂഹങ്ങളെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദ വീക്ഷണം (The materialist conception of history) മാർക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് ജർമ്മൻ ആദർശവാദ തത്ത്വചിന്ത (German idealist philosophy), പ്രബുദ്ധതാ കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്രനിരപേക്ഷമായ ഭൗതികവാദം (ahistorical materialism of the Enlightenment), ആദം സ്മിത്ത്, ഡേവിഡ് റിക്കാർഡോ തുടങ്ങിയ ചിന്തകരുടെ ക്ലാസിക്കൽ പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു വിമർശനാത്മക പ്രതികരണമായാണ്.
തന്റെ 'എ കോൺട്രിബ്യൂഷൻ ടു ദി ക്രിട്ടീക് ഓഫ് പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി' (1859) എന്ന കൃതിയുടെ ആമുഖത്തിലാണ് ഇതിന്റെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകമായ തത്ത്വം മാർക്സ് സംഗ്രഹിച്ചത്: '''"മനുഷ്യന്റെ ബോധമല്ല അവരുടെ നിലനിൽപ്പിനെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്, മറിച്ച് അവരുടെ സാമൂഹിക നിലനിൽപ്പാണ് അവരുടെ ബോധത്തെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്."'''
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
j3rsmvl5zww91pnbnw1cem2ke4fojs9
4678421
4678419
2026-10-21T13:01:50Z
Irshadpp
10433
4678421
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ കാൾ മാർക്സും ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിവിധ ഉൽപ്പാദന രീതികളുടെ പരമ്പരകളിലൂടെയുള്ള മുന്നേറ്റമായാണ് ചരിത്രപരമായ വികാസത്തെ കാണുന്നത്. വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉൽപ്പാദന ശക്തികളും (സാങ്കേതികവിദ്യ, അധ്വാനശേഷി) മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്ന ഉൽപ്പാദന ബന്ധങ്ങളും (വർഗ്ഗഘടന, സ്വത്തുടമസ്ഥത) തമ്മിൽ ഉടലെടുക്കുന്ന വൈരുദ്ധ്യങ്ങളാണ് സമൂഹങ്ങളെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദ വീക്ഷണം (The materialist conception of history) മാർക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് ജർമ്മൻ ആദർശവാദ തത്ത്വചിന്ത (German idealist philosophy), പ്രബുദ്ധതാ കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്രനിരപേക്ഷമായ ഭൗതികവാദം (ahistorical materialism of the Enlightenment), ആദം സ്മിത്ത്, ഡേവിഡ് റിക്കാർഡോ തുടങ്ങിയ ചിന്തകരുടെ ക്ലാസിക്കൽ പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു വിമർശനാത്മക പ്രതികരണമായാണ്.
തന്റെ 'എ കോൺട്രിബ്യൂഷൻ ടു ദി ക്രിട്ടീക് ഓഫ് പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി' (1859) എന്ന കൃതിയുടെ ആമുഖത്തിലാണ് ഇതിന്റെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകമായ തത്ത്വം മാർക്സ് സംഗ്രഹിച്ചത്: '''"മനുഷ്യന്റെ ബോധമല്ല അവരുടെ നിലനിൽപ്പിനെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്, മറിച്ച് അവരുടെ സാമൂഹിക നിലനിൽപ്പാണ് അവരുടെ ബോധത്തെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്."'''
മാർക്സും ഏംഗൽസും ചേർന്ന് 1846-ൽ രചിച്ച 'ദി ജർമ്മൻ ഐഡിയോളജി'യിലാണ് ഈ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ ആദ്യരൂപം മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. ചരിത്രത്തെ അവർ പുരോഗമനാത്മകമായ യുഗങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പരയായി വീക്ഷിച്ചു — ഏഷ്യാറ്റിക് (Asiatic), പ്രാചീന (ancient), നാടുവാഴിത്ത (feudal), ആധുനിക ബൂർഷ്വാ അഥവാ മുതലാളിത്ത (modern bourgeois/capitalist) ഉൽപ്പാദന രീതികൾ. പൂർണ്ണമായും സ്ഥാപിതമായ ഒരു ശാസ്ത്രീയ സിദ്ധാന്തം എന്നതിലുപരി, ചരിത്രപരവും സാമൂഹികവുമായ ഗവേഷണങ്ങൾക്കൊരു വഴികാട്ടിയായി (guiding thread) വർത്തിക്കുന്ന മെത്തഡോളജിക്കൽ തത്ത്വങ്ങളും ഹൈപ്പോതിസിസുകളുമായാണ് മാർക്സും ഏംഗൽസും ഈ ആശയങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചത്.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
ma5a6xykzck6fjz3kz5xcyufbtm4862
4678425
4678421
2026-10-21T15:01:50Z
Martinkottayam
84843
4678425
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Historical materialism}}
{{unreferenced|date = 2012 ജനുവരി}}
{{മാർക്സിന്റെ സിദ്ധാന്തം}}
മാർക്സിസ്റ്റ് ചിന്താധാരയിലെ ചരിത്രപരവും സാമൂഹികശാസ്ത്രപരവുമായ ഒരു പ്രധാന സിദ്ധാന്തമാണ് '''ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദം'''. ഭൗതികവും സാമ്പത്തികവുമായ സാഹചര്യങ്ങളാണ് സമൂഹത്തിന്റെ ഘടനയെയും ചരിത്രപരമായ മാറ്റങ്ങളെയും നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന ചാലകശക്തികൾ എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം സമർത്ഥിക്കുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ [[കാൾ മാർക്സ്|കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസ്|ഫ്രെഡറിക് ഏംഗൽസും]] ചേർന്നാണ് ഇത് ആദ്യമായി മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പിനാവശ്യമായ വിഭവങ്ങൾ ഒരു സമൂഹം എങ്ങനെ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും പുനരുൽപ്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു എന്ന "ഭൗതിക ജീവിതത്തിന്റെ ഉൽപ്പാദന രീതിയാണ്" (mode of production) ആ സമൂഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ, നിയമ, പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ "മേൽപ്പുരയെ" (superstructure) രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് എന്ന് ഈ സിദ്ധാന്തം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
വിവിധ ഉൽപ്പാദന രീതികളുടെ പരമ്പരകളിലൂടെയുള്ള മുന്നേറ്റമായാണ് ചരിത്രപരമായ വികാസത്തെ കാണുന്നത്. വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഉൽപ്പാദന ശക്തികളും (സാങ്കേതികവിദ്യ, അധ്വാനശേഷി) മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുന്ന ഉൽപ്പാദന ബന്ധങ്ങളും (വർഗ്ഗഘടന, സ്വത്തുടമസ്ഥത) തമ്മിൽ ഉടലെടുക്കുന്ന വൈരുദ്ധ്യങ്ങളാണ് സമൂഹങ്ങളെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് അടുത്തതിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്.
ചരിത്രപരമായ ഭൗതികവാദ വീക്ഷണം (The materialist conception of history) മാർക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത് ജർമ്മൻ ആദർശവാദ തത്ത്വചിന്ത (German idealist philosophy), പ്രബുദ്ധതാ കാലഘട്ടത്തിലെ ചരിത്രനിരപേക്ഷമായ ഭൗതികവാദം (ahistorical materialism of the Enlightenment), ആദം സ്മിത്ത്, ഡേവിഡ് റിക്കാർഡോ തുടങ്ങിയ ചിന്തകരുടെ ക്ലാസിക്കൽ പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു വിമർശനാത്മക പ്രതികരണമായാണ്.
തന്റെ 'എ കോൺട്രിബ്യൂഷൻ ടു ദി ക്രിട്ടീക് ഓഫ് പൊളിറ്റിക്കൽ ഇക്കോണമി' (1859) എന്ന കൃതിയുടെ ആമുഖത്തിലാണ് ഇതിന്റെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകമായ തത്ത്വം മാർക്സ് സംഗ്രഹിച്ചത്: '''"മനുഷ്യന്റെ ബോധമല്ല അവരുടെ നിലനിൽപ്പിനെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്, മറിച്ച് അവരുടെ സാമൂഹിക നിലനിൽപ്പാണ് അവരുടെ ബോധത്തെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്."'''
മാർക്സും ഏംഗൽസും ചേർന്ന് 1846-ൽ രചിച്ച 'ദി ജർമ്മൻ ഐഡിയോളജി'യിലാണ് ഈ സിദ്ധാന്തത്തിന്റെ ആദ്യരൂപം മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. ചരിത്രത്തെ അവർ പുരോഗമനാത്മകമായ യുഗങ്ങളുടെ ഒരു പരമ്പരയായി വീക്ഷിച്ചു — ഏഷ്യാറ്റിക് (Asiatic), പ്രാചീന (ancient), നാടുവാഴിത്ത (feudal), ആധുനിക ബൂർഷ്വാ അഥവാ മുതലാളിത്ത (modern bourgeois/capitalist) ഉൽപ്പാദന രീതികൾ. പൂർണ്ണമായും സ്ഥാപിതമായ ഒരു ശാസ്ത്രീയ സിദ്ധാന്തം എന്നതിലുപരി, ചരിത്രപരവും സാമൂഹികവുമായ ഗവേഷണങ്ങൾക്കൊരു വഴികാട്ടിയായി (guiding thread) വർത്തിക്കുന്ന മെത്തഡോളജിക്കൽ തത്ത്വങ്ങളും ഹൈപ്പോതിസിസുകളുമായാണ് മാർക്സും ഏംഗൽസും ഈ ആശയങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചത്.
മനുഷ്യസമൂഹം ഇത് വരെ പിന്നിട്ട നാളുകളെക്കുറിച്ചും, ഇനി പിന്നിടുവാൻ പോകുന്ന കാലഘട്ടങ്ങളെക്കുറിച്ചുമുള്ള, [[വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദം | വൈരുദ്ധ്യാത്മക ഭൌതികവാദത്തിൽ]] അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയ സൈദ്ധാന്തികഭാഷ്യമാണ് '''മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം''' അഥവാ '''ചരിത്രപരമായ ഭൌതികവാദം'''. 1845 നവംബറിനും 1846 ഏപ്രിലിനും ഇടയിൽ [[കാൾ മാർക്സ് | കാൾ മാർക്സും]] [[ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസ് | ഫ്രെഡറിക് എംഗൽസും]] ഒരുമിച്ച് എഴുതി തയ്യാറാക്കിയ ''ജർമ്മൻ പ്രത്യയശാസ്ത്രം'' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഭൗതികവാദത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ [[മാർക്സിസം | മാർക്സിസ്റ്റ്]] ചരിത്രവീക്ഷണത്തിന്റെ ആദ്യത്തെ ഒരു രൂപരേഖ ഏറെക്കുറെ പൂർണ്ണമായി ആവിഷ്കരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത് <ref name="marxist-darsanam">മാർക്സിസ്റ്റ് ദർശനം - [[എം.എസ്. ദേവദാസ്]]</ref>.
മാർക്സിസത്തെ നിർവചിക്കുന്ന മൂന്നു ഘടകങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മാർക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം എന്ന് പറയാം. മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടനുസരിച്ച് മനുഷ്യസമൂഹം ഇതുവരെ പിന്നിട്ട കാലഘട്ടവും ഇനി പിന്നിടാനുള്ള കാലഘട്ടവും ചേർത്ത് അഞ്ചു ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കാം.
==പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം==
{{main|പ്രാകൃത കമ്യൂണിസം}}
ലക്ഷോപലക്ഷം വർഷം മുമ്പ് തന്നെ ഉടലെടുത്ത മനുഷ്യസമൂഹം ഏറ്റവും കൂടുതൽ കാലം ജീവിച്ചത് പ്രാകൃത അവസ്ഥയിലാണ്. മറ്റ് ജന്തുക്കൾക്കൊപ്പം അവയെപ്പോലെയാണ് ആദ്യം ജീവിച്ചു പോന്നത്. [[ശിലായുഗം | ശിലായുഗ]] കാലത്ത് [[അധ്വാനശക്തി]] പ്രയോഗിക്കുവാനും [[അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ]] നിർമ്മിക്കുവാനും തുടങ്ങിയതോടെയാണ് മനുഷ്യർ മൃഗാവസ്ഥ തരണം ചെയ്തത്. കല്ലും വടിയുമായിരുന്നു മനുഷ്യന്റെ ആദ്യ പണിയായുധങ്ങൾ. വേട്ടയാടി ഭക്ഷണം തേടുവാനുള്ള സാധ്യത ഇതോടെ വർദ്ധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ ഗദകളും നീണ്ട കുന്തങ്ങളും ഉണ്ടാക്കി വലിയ മൃഗങ്ങളെയും മറ്റും പിടിക്കുവാൻ കഴിഞ്ഞു.
ലോഹം കൊണ്ട് പണിയായുധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയ [[ലോഹയുഗം]] തുടങ്ങിയത് പിന്നെയും കാലങ്ങൾ കഴിഞ്ഞാണ്. ഇക്കാലങ്ങളിൽ [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] വളർച്ച അങ്ങേയറ്റം പിന്നോക്കമായിരുന്നു. ആളുകൾ കൂട്ടമായിട്ടാണ് ഭക്ഷണം തേടുവാൻ പോയിരുന്നത്. ഘോര വനാന്തരങ്ങളിൽ ഒരാൾക്കും ഒറ്റയ്ക്ക് ഒന്നും ചെയ്യുവാൻ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. കൂട്ടായി അവർ പണിയെടുത്തുണ്ടാക്കിയത് കൂട്ടായിട്ട് അവർ അനുഭവിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു. പ്രാകൃതസമൂഹത്തിന്റെ വകയായിട്ടുണ്ടായിരുന്നത് മുഴുവൻ [[പൊതുസ്വത്ത് | പൊതു സ്വത്തായിരുന്നു]]. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ പരിമിതി മൂലം ജീവിക്കുവാൻ ആവശ്യം വേണ്ടതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ സാധിച്ചിരുന്നില്ലാത്തതിനാൽ തന്നെ [[മിച്ചോല്പാദനം | മിച്ചോല്പാദനവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. [[സ്വകാര്യ സ്വത്ത് | സ്വകാര്യ സ്വത്തും]] [[ഭരണകൂടം | ഭരണകൂടവും]] ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. [[ചൂഷണം | ചൂഷണവും]] ഇല്ലായിരുന്നു. ഈ വ്യവസ്ഥയെ ആണ് മാർക്സിസ്റ്റ് കാഴ്ചപ്പാടിൽ '''പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസം''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത് <ref name="marxism-kaipusthakam">മാർക്സിസം ഒരു കൈപ്പുസ്തകം - കെ.എൻ. ഗംഗാധരൻ</ref>.
==അടിമത്തം==
{{main|അടിമത്തം}}
കാലാന്തരത്തിൽ പ്രാകൃതവ്യവസ്ഥയിൽ മാറ്റം വരുവാൻ തുടങ്ങി. [[രക്തബന്ധം | രക്തബന്ധമുള്ളവർ]] [[ഗോത്രം | ഗോത്രങ്ങളായി]] തിരിഞ്ഞു. [[കന്നുകാലി വളർത്തൽ | കന്നുകാലിവളർത്തലും]] കൃഷിയും പുരോഗമിച്ചതോട് കൂടി അവയുടെ നിയന്ത്രണം പരമ്പരാഗതമായി കൈവശം വെച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന സ്ത്രീകളുടെ കയ്യിൽ നിന്നും പുരുഷന്മാർ കയ്യടക്കി. [[മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | മാതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിൽ]] നിന്നും [[പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹം | പിതൃമേധാവിത്വ സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള]] മാറ്റത്തിന് അതിടയാക്കി. പിൽക്കാലത്ത് ചില സമൂഹങ്ങൾ പ്രത്യേകതരം ജോലികളിൽ പ്രാവീണ്യം തേടുകയുണ്ടായി - ചിലർ കാലി വളർത്തലിൽ, മറ്റ് ചിലർ കൃഷിയിൽ. അങ്ങനെ അത് [[തൊഴിൽ വിഭജനം | തൊഴിൽ വിഭജനത്തിന്]] വഴി വെച്ചു. ഗോത്രങ്ങൾ വ്യത്യസ്ത തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങളുടെ കൈമാറ്റം അനിവാര്യമായി. കൈത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ആവിർഭാവം സാമൂഹ്യ വിഭജനത്തിനെ അല്പം കൂടെ വിപുലമാക്കുകയുണ്ടായി. ഉല്പാദനം ഉയർത്തുവാനും മിച്ചം തട്ടിയെടുക്കുവാനും [[അധ്വാനോപകരണം | അധ്വാനോപകരണങ്ങളും]] അതുപയോഗിക്കുന്ന മനുഷ്യരെയും ഒരു കൂട്ടർ കൈവശം വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കായികബലമുള്ളവരും ഗോത്രതലവന്മാരുമാണ് മനുഷ്യരെ അടിമകളാക്കി വെച്ചത്. കച്ചവടങ്ങൾ വളർന്നതോടെ ഗോത്ര സ്വത്തുക്കൾ ഗോത്ര തലവന്മാർ സ്വന്തം സ്വത്തായി വയ്ക്കുവാൻ തുടങ്ങി. കന്നുകാലികളെയാണ് ആദ്യം സ്വകാര്യ സ്വത്താക്കിയത്. അങ്ങനെ സ്വകാര്യ സ്വത്തവകാശം ഉടലെടുത്തു, തുടർന്ന് അസമത്വവും. ഉല്പാദനശക്തികളുടെ വളർച്ച കൃഷിയുടെ ഉല്പാദനക്ഷമത വർദ്ധിപ്പിച്ചു. സമൂഹത്തിന്റെ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാനുള്ള കഴിവ് വികസിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഉല്പന്നങ്ങൾ മിച്ചം വെക്കുവാനും കൈമാറ്റം ചെയ്യുവാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ വളർന്നു. സമൂഹത്തിന് ആവശ്യമായതിൽ കൂടുതൽ അങ്ങനെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും [[മിച്ചോല്പാദനം]] സാധ്യമാവുകയും ചെയ്തു. ഇത് കൂടുതൽ കൂടുതൽ ഉല്പാദിപ്പിക്കുവാൻ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും കാലക്രമേണ സാമ്പത്തികമായ ഉച്ചനീചത്വങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാവുകയും പ്രാകൃത കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ആന്തരികമായി നിലനിന്നിരുന്ന [[സ്ഥിതിസമത്വം | സ്ഥിതിസമത്വത്തെ]] ശിഥിലമാക്കുന്നതിലേക്ക് വഴി വെക്കുകയും ചെയ്തു. മിച്ചോല്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കുക എന്ന ഉദ്ദേശത്തോടെയാണ് ഗോത്രങ്ങൾ തമ്മിൽ നടക്കുന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ തോറ്റവരെ അടിമകളായി പിടിക്കുവാൻ തുടങ്ങിയത്. ഇത് കൂടാതെ സ്ഥിതിസമത്വ വ്യവസ്ഥിതിയുടെ തകർച്ചയോട് കൂടി സംഭവിച്ച ദാരിദ്ര്യവൽക്കരണത്തിന്റെ ഇരകളെയും അടിമകളാക്കുവാൻ തുടങ്ങി. മനുഷ്യരെ സ്വകാര്യസ്വത്തായി മാറ്റിയതോടെ '''അടിമ-ഉടമ സമ്പ്രദായം''' അഥവാ '''അടിമത്തം''' ആരംഭിച്ചു <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
മനുഷ്യചരിത്രത്തിലെ ആദ്യത്തെ [[വർഗവിഭജിത | വർഗവിഭജിത സമൂഹമാണ്]] അടിമത്തം. അടിമകളെക്കൊണ്ട് രാപ്പകൽ കഠിനമായി ജോലി ചെയ്യിപ്പിച്ചു. ഉടമകൾ അനിയന്ത്രിതമായ അവകാശങ്ങളാണ് അനുഭവിച്ചത്. അടിമകളെ ഒരു ചരക്കെന്നത് പോലെ കമ്പോളത്തിൽ വിൽക്കുകയും വാങ്ങുകയും ചെയ്യുവാൻ ഉടമകൾക്ക് സാധിക്കുമായിരുന്നു. അവരെ മർദ്ദിക്കുവാനും കൊല്ലുവാനും ഉടമകൾക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. അടിമകളായി പണിയെടുക്കുന്ന മനുഷ്യർക്ക് അവർ ചെലുത്തുന്ന അധ്വാനത്തിന് കൂലിയൊന്നും നൽകിയിരുന്നില്ല. ജീവൻ കഷ്ടിച്ചു നിലനിർത്തുവാൻ മാത്രം എന്തെങ്കിലും നൽകിപ്പോന്നു. ബാക്കി മിച്ചം മുഴുവനും ഉടമകൾ തട്ടിയെടുത്തു <ref name="marxist-padavali">{{cite book |title=മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി |last=കെ.എൻ. |first=ഗംഗാധരൻ |year=2012 |publisher=ചിന്താ പബ്ലിഷേഴ്സ് |location=തിരുവനന്തപുരം |pages= 13-14 |accessdate=June 30, 2012 |language=മലയാളം | edition=1st | publication-date=March 2012}}</ref>.
==നാടുവാഴിത്തം (ഫ്യൂഡലിസം)==
{{main|നാടുവാഴിത്തം}}
അടിമ-ഉടമ ബന്ധങ്ങളിലെ വൈരുദ്ധ്യങ്ങൾ മൂർച്ഛിച്ചത് നിരവധി അടിമ കലാപങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കി. അടിമകൾ ജോലി ചെയ്തത് സൗജന്യമായിട്ടായിരുന്നതിനാൽ വൻകിട ഉടമകൾക്ക് കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഇത് ചെറുകിട ഉല്പാദകരെ വ്യാപകമായി ബാധിച്ചു. കാലാന്തരത്തിൽ അടിമ വ്യവസ്ഥിതി തുടച്ചു നീക്കപ്പെടുകയും, തൽസ്ഥാനത്ത് അതിനേക്കാൾ ചൂഷ്ണാധിഷ്ഠിതമായ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തു. നാടുവാഴിത്ത വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഭൂമിയാണ് [[അധ്വാന വിഷയവസ്തു]]. ഭൂമിയുടെ ഉടമകൾ ഒന്നുകിൽ രാജാവ്, അല്ലെങ്കിൽ പ്രഭു അല്ലെങ്കിൽ സഭ ആയിരുന്നു. ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്ക് ആദ്യം ആയുഷ്കാലത്തേക്കും പിന്നീട് പരമ്പരാഗതാവകശത്തോടെയും വിതരണം ചെയ്തു. ഈ വിതരണം കൃഷിക്കാർക്ക് നേരിട്ട് ആയിരുന്നില്ല, മറിച്ച് കൃഷിക്കാർക്കും രാജാവിനുമിടയിൽ ഒട്ടേറെ ഇടനിലക്കാരുണ്ടായിരുന്നു. അടിമ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി ഫ്യൂഡലിസത്തിനുള്ള ഒരു പ്രത്യേകത ഭൂമിയിൽ അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന കൃഷിക്കാർക്ക് സ്വന്തമായി അദ്ധ്വാനോപകരണങ്ങൾ വെക്കാമെന്നായിരുന്നു. ഈ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് കൃഷിക്കാരന്റെ സ്വന്തമായ പാട്ടഭൂമിയിൽ കൃഷി നടത്തുവാനും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശം വയ്ക്കുവാനും അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ അദ്ധ്വാനഫലം പാട്ടമായി കൊടുക്കേണ്ടി വരുന്നതിനാൽ ഏതാണ്ട് അടിമവേല തന്നെ ആയിരുന്നു ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥിതിയിൽ ഒരു പാട്ടകൃഷിക്കാരൻ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നത്. കൃഷിക്കാരൻ മാത്രം അദ്ധ്വാനിക്കുകയും, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തുവാൻ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ മുകൾ തട്ടിൽ ഉള്ളവർ ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്തിരുന്നതാണ് നാടുവാഴിത്തത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന വൈരുദ്ധ്യം <ref name="marxism-kaipusthakam" />.
==മുതലാളിത്തം (സ്വതന്ത്ര കമ്പോള വ്യവസ്ഥ)==
{{main|മുതലാളിത്തം}}
ജന്മികളും കുടിയാന്മാരും തമ്മിൽ നടന്ന വർഗ്ഗ സമരങ്ങളും [[ഉല്പാദനശക്തികൾ | ഉല്പാദനശക്തികളുടെ]] ശാക്തീകരണവും ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയെ തകർച്ചയിലേക്ക് നയിച്ചു. തൽസ്ഥാനത്ത് ശക്തി പ്രാപിച്ച വ്യവസ്ഥയാണ് മുതലാളിത്തം. ചെറുകിട വ്യവസായങ്ങളിൽ നിന്നും ഫാക്ടറി വ്യവസായത്തിലേക്കും, കൈവേലയിൽ നിന്ന് യന്ത്രവൽകൃതതൊഴിലിലേക്കും ഈ ഘട്ടത്തിൽ മാറ്റങ്ങളുണ്ടായി. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യവുമാണ് മുതലാളിത്തം സമൂഹത്തിൽ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയത്. നാടുവാഴിത്തത്തിന്റെ കാലത്ത് തന്നെ ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കൊട്ടാരങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ചെറുപട്ടണങ്ങൾ വളരുവാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് പ്രമുഖവ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളായി രൂപാന്തരം പ്രാപിച്ച ഇവ, നാടുവാഴിത്ത സമൂഹബന്ധങ്ങളെയും തകർക്കുന്നതിന് ഇടയാക്കുകയുണ്ടായി. ഭൂപ്രഭുക്കളുടെ കീഴിൽ പാട്ടക്കാരായി അദ്ധ്വാനിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗം കർഷകത്തൊഴിലാളികൾ ഇക്കാലത്ത് വ്യാപാരികളുടെ കൈവേലക്കാരും കൂലിത്തൊഴിലാളികളുമായി മാറി. വ്യാപാരികളുടെ കച്ചവടം വിപുലപ്പെടുത്തുന്നതിനായിട്ട് ഇവർക്ക് ഉപകരണങ്ങളും അസംസ്കൃതവസ്തുക്കളും കൊടുക്കുകയും തിരികെ ഉല്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട വസ്തുകൾ നൽകുകയുമുണ്ടായി. രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യാപാരവർദ്ധനവും ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാനസവിശേഷതകളിൽ പെടുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അമേരിക്ക കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു, ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ല കടൽ മാർഗ്ഗവും കണ്ടുപിടിക്കുകയുണ്ടായി. ഈ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഉല്പാദനവർദ്ധനവും ആവശ്യമായി വന്നു. ഇതിനു വേണ്ട മനുഷ്യവിഭവശേഷി വികാസത്തിനും മൂലധനം സ്വരൂപിക്കുന്നതിനുമൊക്കെ കൃഷിക്കാരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കുക വരെയുണ്ടായി. ഭൂരിപക്ഷം വരുന്ന അദ്ധ്വാനിക്കുന്ന തൊഴിൽവിഭാഗം [[ഉല്പാദനോപാധികളുടെ]] അവകാശികൾ അല്ലാതെ ആയിരിക്കുകയും, ന്യൂനപക്ഷമായ അദ്ധ്വാനിക്കാത്ത മുതലാളികൾ അവയുടെ അവകാശികൾ ആയിരിക്കുകയും തൊഴിലാളികൾ ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്ന [[മിച്ചമൂല്യം]] കവർന്നെടുക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതാണ് മുതലാളിത്തത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന അടിസ്ഥാന വൈരുദ്ധ്യം.<ref name="marxism-kaipusthakam" />
സർവ്വസ്വതന്ത്രമായ വിപണിയാണ് പൂർണ്ണമുതലാളിത്ത ലോകത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. ഭരണകൂടങ്ങൾപോലും വിപണിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിൽ നിന്നും മാറുകയും വിപണിയുടെ നിയന്ത്രണക്കാർ സർവ്വശക്തരാവുകയും ചെയ്യും. ഇത് കുത്തകവൽക്കരണത്തിലും, ദരിദ്രർ കൂടുതൽ ദരിദ്രരാവുന്നതിലും ആണ് എത്തുക. ഇതിനോടുള്ള തൊഴിലാളി വർഗ്ഗത്തിന്റെ ശക്തമായ എതിർപ്പ് ഇതിനെ തകർക്കുമെന്ന് മാർക്സിയൻ കാഴ്ചപ്പാടുകാർ കരുതുന്നു.
==സോഷ്യലിസം==
{{main|സോഷ്യലിസം}}
[[വർഗ്ഗ ബോധം]] ഉണർന്നതിന് ശേഷം മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ നടക്കുന്ന തൊഴിലാളിവർഗ്ഗ വിപ്ലവം വിജയിക്കുകയാണെങ്കിൽ സമൂഹം അടുത്ത ഘട്ടത്തിലേക്ക്, അതായത് സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് കടക്കും. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് ഘട്ടത്തിന്റെ ആദ്യ ദശയാണിതെന്നാണ് മാർക്സ് വിലയിരുത്തുന്നത്<ref name="marxist.org0">{{cite web |url=http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1917/staterev/ch05.htm#s3 |title=The State and Revolution |author=Vladimir Lenin |date=August1917 |accessdate=20 June 2012 |language=ru}}</ref>.
==കമ്യൂണിസം==
{{main|കമ്യൂണിസം}}
ഈ ഘട്ടത്തിൽ ഉല്പാദനോപകരണങ്ങളഉടെ ഉടമസ്ഥത മുഖ്യവിഷയമാവുന്നു. ഉല്പാദനോപകരണങ്ങൾ പൂർണ്ണമായും പൊതു ഉടമസ്ഥതയിലാവുന്നു. അതായത്, ഒരു പരിധി വരെ സ്വകാര്യ സ്വത്ത് എന്ന സങ്കൽപ്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുന്നു. രാജ്യമെന്ന സങ്കല്പം തന്നെ ഇല്ലാതാവുമെന്നതാണ് ഈ ഘട്ടത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. കമ്യൂണിസം മനുഷ്യ സമൂഹത്തിന്റെ പുരോഗതിയുടെ അവസാന ഘട്ടമായിരിക്കും എന്ന് മാർക്സ് സങ്കല്പിച്ചു. ഇത് യാഥാർത്ഥ്യം ആകാൻ ഒരു തൊഴിലാളി വിപ്ലവം അനിവാര്യം ആണെന്ന് മാർക്സ് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
വർഗ്ഗങ്ങൾക്കോ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കോ പ്രാധാന്യമില്ലാത്ത (അഥവാ വർഗ്ഗരഹിത-രാഷ്ട്രരഹിതമായ) സാമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയുടെ സൃഷ്ടി ലക്ഷ്യം വയ്ക്കുന്ന ഒരു ആശയമാണ് കമ്യൂണിസം. ഇത്തരം സമൂഹ്യവ്യവസ്ഥയെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് വ്യവസ്ഥയിൽ ഉത്പാദനോപാധികളെല്ലാം പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലായിരിക്കും. ഉത്പാദനോപാധികൾ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുണ്ടാവില്ല എന്ന കാഴ്ചപ്പാട് ചിലപ്പോഴെങ്കിലും സ്വകാര്യ സ്വത്ത് ഉണ്ടാവില്ല എന്നായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെടാറുണ്ട്, ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. [[സോഷ്യലിസം]] എന്ന കുറേക്കുടി വിശാലമായ ആശയഗതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ശാഖയാണ് കമ്യൂണിസം. കമ്യൂണിസത്തിനകത്തുതന്നെ പരസ്പരം ചെറിയതോതിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന അനേകം ആശയഗതികളുണ്ട്. [[മാവോയിസം]], സോവിയറ്റ് കമ്യൂണിസം തുടങ്ങിയവ ഇതിന് ഉദാഹരണങ്ങളാണ്.
==അവലംബങ്ങൾ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസം]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് പദാവലി]]
3ap0435dasecx2b38fk68xcyb2kwkpa
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Pratheesh prakash
3
17309
4678472
4045536
2026-10-21T18:58:09Z
Ranjithsiji
22471
കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയ അറിയിപ്പ്
4678472
wikitext
text/x-wiki
ഇതെന്താ പ്രതീഷിന് ആരും ഒരു സ്വാഗതം പോലും പറഞ്ഞിട്ടില്ലല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:202.164.149.40|202.164.149.40]] 12:18, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2007 (UTC)
ഞാൻ ഇവിടെ വന്നിട്ട് ഏകദേശം ഒരു വർഷത്തോളമാകുന്നു --പ്രതീഷ് പ്രകാശ് 13:05, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2007 (UTC)
'''നമസ്കാരം {{BASEPAGENAME}} !''',
വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക് [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
*[[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
*[[Help:എഡിറ്റിംഗ് വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ]]
*[[Help:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
*[[Help:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
*[[Help:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
*[[വിക്കിപീഡിയ:Sandbox|എഴുത്തുകളരി]]
*[[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[user:Pratheesh prakash|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" <nowiki>(~~~~)</nowiki>ചിഹ്നങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
-- {{{1|[[ഉപയോക്താവ്:Simynazareth|Simynazareth]] 13:07, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2007 (UTC)}}}
കഷ്ടം. സാരമില്ല. അല്പമേ വൈകിയുള്ളൂ. --[[ഉപയോക്താവ്:202.164.149.40|202.164.149.40]] 13:08, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2007 (UTC)
നന്ദി Simynazareth, 202.164.149.40 --പ്രതീഷ് പ്രകാശ് 16:50, 6 ഓഗസ്റ്റ് 2007 (UTC)
==छण्टा ऊन्चा रहे हमारा! ==
[[ചിത്രം:India_flag_gif.gif|100px||left|]]
സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിന്റെ വജ്ര ജൂബിലി ആശംസകൾ - छण्टा ऊन्चा रहे हमारा! [[വിക്കിപീഡിയ:പിറന്നാൾ സമിതി]]
== മാനേ... ==
ഈ [http://www.flickr.com/photos/pratz/2460534321/ മാനെ] കിട്ടിയിരുന്നെങ്കിൽ [[മാൻ|ഈ താളിൽ]] ചേർക്കാമായിരുന്നു --[[ഉപയോക്താവ്:Sadik Khalid|സാദിക്ക് ഖാലിദ്]] 17:05, 10 ഫെബ്രുവരി 2009 (UTC)
:നന്ദി, Some rights reserved, Anyone can see this photo - എന്ന് കണ്ടപ്പോ ലൈസൻസ് നോക്കാൻ നിന്നില്ല. വെറുതെ ചുറ്റിക്കറങ്ങി പ്രശ്നമാക്കേണ്ടല്ലോ എന്ന് കരുതി പടവും കണ്ട് അവിടുന്ന് ഓടി :-) --[[ഉപയോക്താവ്:Sadik Khalid|സാദിക്ക് ഖാലിദ്]] 06:46, 11 ഫെബ്രുവരി 2009 (UTC)
== താളിന്റെ പേരുമാറ്റാൻ ==
https://sites.google.com/site/vssun9/wikisamples/renamepage.PNG ശ്രദ്ധിക്കുക. ലോഗിൻ ചെയ്താലേ പറ്റുകയുള്ളൂ --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] 06:25, 5 ജൂൺ 2010 (UTC)
==Invite to WikiConference India 2011 ==
<div style="margin: 0.5em; border: 2px black solid; padding: 1em;background-color:#E3F0F4" >
{| style="border:1px black solid; padding:2em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
[[File:WCI_banner.png|800px|center|link=:meta:WikiConference_India_2011]]<br/>
|-
! style="background-color:#FAFAFA; color:#1C2069; padding-left:2em; padding-top:.5em;" align=left |Hi {{BASEPAGENAME}},
<span class="plainlinks">
The First WikiConference India is being organized in Mumbai and will take place on 18-20 November 2011.<br> You can see our [http://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2011 Official website], the [http://www.facebook.com/event.php?eid=183138458406482 Facebook event] and our [https://spreadsheets.google.com/spreadsheet/viewform?hl=en_US&formkey=dGNxSzAxUndoOHRGamdDSTFMVGNrd3c6MA#gid=0 Scholarship form].
</span>
But the activities start now with the [http://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConference_India_2011/Wiki_Outreach 100 day long WikiOutreach].
'''Call for participation''' is now open, please submit your entries '''[[m:WikiConference India 2011/Call for Participation|here]]'''. (last date for submission is 30 August 2011)
<br>
<br>
As you are part of [http://wikimedia.in/ Wikimedia India community] we invite you to be there for conference and share your experience. Thank you for [[Special:Contributions/{{ {{{|safesubst:}}}PAGENAME}}|your contributions]].
We look forward to see you at Mumbai on 18-20 November 2011
== അനുകൂലമായും,പ്രതികൂലമായുമെഴുതിചേർത്തിരിക്കുന്ന മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ ==
|}</div>ഉദ്ധരണി സത്യമാണല്ലോ?. ലെഖനങ്ങലിൽ അദ്ദേഹത്തിനു് അനുകൂലമായും,പ്രതികൂലമായുമെഴുതിചേർത്തിരിക്കുന്ന മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ നീക്കാൻ ഉത്സാഹിക്കുമല്ലോ?[[ഉപയോക്താവ്:Kjbinukj|ബിനു]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kjbinukj|സംവാദം]]) 05:58, 20 ജൂൺ 2012 (UTC)
== താങ്കൾക്കൊരു കപ്പ് ചായ! ==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Meissen-teacup pinkrose01.jpg|120px]]
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | [[ടി.എം. ജേക്കബ്]] എന്ന ലേഖനത്തിലെ സംഭാവനക്ക് എന്റെ വക ചായ സൽക്കാരം -- [[ഉപയോക്താവ്:Niyas Abdul Salam|നിയാസ് അബ്ദുൽസലാം]] 09:26, 31 ഒക്ടോബർ 2011 (UTC)
:ആശംസകൾ. -- [[ഉപയോക്താവ്:Raghith|Raghith]] 17:05, 31 ഒക്ടോബർ 2011 (UTC)
|}
== ടി.കെ. ചന്തൻ ==
[[സംവാദം:ടി.കെ. ചന്തൻ]] എന്ന താൾ കാണുക --[[ഉപയോക്താവ്:ലച്ചു|ലച്ചു]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:ലച്ചു|സംവാദം]]) 04:24, 23 ഡിസംബർ 2011 (UTC)
== സ്വതേ റോന്തുചുറ്റൽ==
{{ {{#ifeq:|{{void}}|void|Error:must be substituted}}|Autopatrollergiven}}
[[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|125px]]
നമസ്കാരം Pratheesh prakash, താങ്കൾ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ ഒരു വിശ്വസ്ത ഉപയോക്താവെന്നതു കൊണ്ടും ധാരാളം പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ തുടങ്ങിയതുകൊണ്ടും താങ്കൾക്ക് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ സ്വതേ റോന്തുചുറ്റുന്നതിനുള്ള അവകാശം [http://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Special%3ALog&type=rights&user=&page=User%3A{{PAGENAMEU}} നൽകിയിട്ടുണ്ട്]. ഈ അവകാശം മൂലം താങ്കളുടെ വിക്കിപീഡിയയിലെ തിരുത്തുന്ന രീതിയിൽ യാതൊരു വിധ മാറ്റവുമുണ്ടാക്കില്ല. എന്നാൽ ഇതു മൂലം, പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ [[വിക്കിപീഡിയ:റോന്തു ചുറ്റുന്നവർ|റോന്തു ചുറ്റുന്നവരുടെ]] ജോലി എളുപ്പമാകുന്നു.
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് [[Wikipedia:Autopatrolled|സ്വതേ റോന്തുചുറ്റുന്നവർ]] എന്ന താൾ കാണുക. ഇതിൽ എന്തെങ്കിലും സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ എന്നോട് ചോദിക്കാവുന്നതാണ്. നല്ല തിരുത്തലുകൾ ആശംസിക്കുന്നു! നന്ദി. [[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|കിരൺ]] [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|ഗോപി]] 05:06, 16 ജനുവരി 2012 (UTC)
==മാക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം==
{{tb|സംവാദം:മാക്സിയൻ ചരിത്രവീക്ഷണം}} [[ഉപയോക്താവ്:Bipinkdas|സമാധാനം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Bipinkdas|സംവാദം]]) 11:58, 24 ജനുവരി 2012 (UTC)
== റോന്തുചുറ്റാം ==
[[വിക്കി:റോന്തുചുറ്റുന്നവർ]] എന്ന സംഘത്തിൽ പ്രതീഷിനെ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പുതിയ ഉപയോക്താക്കളുടെ തിരുത്തുകൾ വിലയിരുത്താനായും നശീകരണം തടയാനായും ഈ കരു ഫലപ്രദമായി വിനിയോഗിക്കുമെന്ന് ആശിക്കുന്നു. ആശംസകളോടെ --[[ഉപയോക്താവ്:Vssun|Vssun]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vssun|സംവാദം]]) 02:02, 30 ജനുവരി 2012 (UTC)
:കുറച്ച് നേരത്തെ എഴുതണം എന്ന് കരുതിയതായിരുന്നു. ഇപ്പോഴെങ്കിലും പറയട്ടെ. ഇപ്പോഴത്തെ എന്റെ മുൻഗണന ചില ലേഖനങ്ങളിലെ ഗുണനിലവാരം മെച്ചപ്പെടുത്തുക എന്നതാണ്. മറ്റ് ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ ഏറ്റെടുക്കുവാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ട് എന്നല്ല ഞാൻ പറയുന്നത്. പക്ഷെ ആ തിരക്കിനിടയിൽ ഇത് കൂടി ചെയ്യുക എന്നത് ആ ഒരു ഉദ്ദേശത്തിനെ dilute ചെയ്യുവാനേ ഉപകരിക്കുകയുള്ളൂ. അത് കൊണ്ടു തന്നെ, ഈ പുതിയ ഉത്തരവാദിത്തം കാര്യക്ഷമതയോട് കൂടി ചെയ്യുവാൻ കഴിയും എന്ന കാര്യത്തിൽ എനിക്ക് വലിയ ഉറപ്പില്ല. എന്നാലും ആവുന്നത് ചെയ്യാം. ഓഫ്: സിഗ്നേച്ചറിൽ ലിങ്ക് ഇടുന്നത് എങ്ങനെയാണ്? --പ്രതീഷ് പ്രകാശ് 18:06, 30 ജനുവരി 2012 (UTC)
==വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012 ലേക്ക് സ്വാഗതം ==
<div style="background-color:#FAFAFA; color:#1C2069">
If you are not able to read the below message, please click [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012/സ്വാഗതം/en|here for the English version]]
</div>
<div style="margin: 0.5em; border: 2px #800000 solid; padding: 1em;background-color:#FFFFFF" >
{| style="border:2px #FFA500 solid; padding:2em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
[[File:Wikisangamolsavam-logo.png|750px|center|link=വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2012]]<br/>
|-
! style="background-color:#FAFAFA; color:#1C2069; padding-left:2em; padding-top:.5em;" align=left |നമസ്കാരം! {{BASEPAGENAME}},
<span class="plainlinks">
മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ഉപയോക്താക്കൾ അഥവാ എഴുത്തുകാർ, വിവിധ വിക്കി പദ്ധതികളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സോഫ്റ്റ്വെയർ വിദഗ്ധർ, വിക്കിപദ്ധതികളിൽ താല്പര്യമുള്ളവർ തുടങ്ങിയവരുടെ വാർഷിക ഒത്തുചേരലായ വിക്കിസംഗമോത്സവം 2012 ഏപ്രിൽ 28, 29 തീയതികളിൽ [[കൊല്ലം|കൊല്ലം]] ജില്ലാ പഞ്ചായത്ത് ഹാളിൽ വെച്ച് നടക്കുന്നു.<br> ഇതിന്റെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിന്റെ [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2012 ഔദ്യോഗിക താൾ] കാണുക. സാമൂഹ്യ മാദ്ധ്യമമായ ഫേസ്ബുക്കിലും [http://www.facebook.com/wikisangamolsavam കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ] ലഭ്യമാണ്. സംഗമോത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുവാൻ താങ്കളുടെ പേര് [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2012/Registration ഇവിടെ] രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക.
</span>
<span>
വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിന്റെ 60 ദിവസ പ്രചരണത്തിന്റെ ഭാഗമായുള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം_വിക്കിമീഡിയയെ_സ്നേഹിക്കുന്നു-2|'''മലയാളം വിക്കിമീഡിയയെ സ്നേഹിക്കുന്നു''']] എന്ന പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കുവാൻ താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയ സമൂഹത്തിന്റെ ഭാഗമായ താങ്കൾക്ക് വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുവാനും പ്രബന്ധങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുവാനും അവസരമുണ്ടാകും. അതിനായുള്ള അപേക്ഷ സമർപ്പിക്കാൻ [[:വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012/അപേക്ഷകൾ|'''അപേക്ഷാതാൾ''']] കാണുക
</span><br>
<br>
വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012 ന്റെ ഭാഗമാകുവാനും, താങ്കളുടെ അനുഭവങ്ങൾ പങ്കുവെയ്ക്കുവാനും മലയാളം വിക്കിസമൂഹത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുവാനും വിക്കിസമൂഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. വിക്കിപീഡിയയിലെ താങ്കളുടെ [[Special:Contributions/Pratheesh prakash|സംഭാവനകൾക്ക് ]] നന്ദി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.
താങ്കളെ 2012 ഏപ്രിൽ 28,29 -ന് കൊല്ലത്ത് കാണാമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ...
|}</div>
--[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2012/സമിതികൾ#സംഘാടക സമിതി|വിക്കിസംഗമോത്സവം സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]] [[ഉപയോക്താവ്:VsBot|VsBot]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:VsBot|സംവാദം - talk]]) 08:58, 29 മാർച്ച് 2012 (UTC)
==ഉടമയുടെ അവകാശം==
ഉടമയുടെ അവകാശം-ഉടമാവകാശമാണ്,ഉടമസ്ഥൻ എന്ന രൂപം ഭാഷയിൽ ഇടയ്ക്ക് കടന്നുകൂടിയ ഒരു വിലക്ഷണ സൃഷ്ടിയാണ്.അത് ഒഴിവാക്കുന്നതല്ലേ നല്ലത്? വിഷയം ചർച്ചയ്ക്കെടുക്കാനാണ് ഞാൻ സംവാദത്തിൽ തുടക്കമിട്ടത്.ഭാഷയുടെ ഉടമ ഭാഷകനായതിനാൽ എല്ലാവർക്കും സ്വീകാര്യമെങ്കിൽ അതും സ്വീകരിക്കവുന്നതാണ്.
[[ഉപയോക്താവ്:Kjbinukj|ബിനു]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kjbinukj|സംവാദം]]) 08:49, 30 ജൂൺ 2012 (UTC)
==വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ലേക്ക് സ്വാഗതം ==
<div style="background-color:#dfdfdf; color:#333; font-size:11px; text-align:right; line-height:14px; height:14px; padding:5px ">
If you are not able to read the below message, please click [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സ്വാഗതം/en|here for the English version]]
</div>
<div style="padding:5px; background-color:#f1f1f1;">
<div style="padding:5px; background-color:#efefef;">
<div style="border:none; -moz-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -webkit-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); background: #ddd; background: -moz-linear-gradient(top, #f4f4f4 0%, #f1f1f1 100%); background: -webkit-gradient(linear, left top, left bottom, color-stop(0%,#E7FFFF), color-stop(100%,#7db9e8)); background: -webkit-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -o-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -ms-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); -moz-border-radius: 7px; -webkit-border-radius: 7px; border-radius: 7px;">
<table width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0" valign="top" border="0" style="background:transparent; ">
<tr>
{| style="border:1px #FFA500 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
[[File:Wikisangamolsavam-logo-2013.png|500px|center|link=വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013]]<br/></div>
|-
!
<div style="font-weight:400; color:#333; margin:15px; text-align:left" >
<div style="padding:5px; background:#333; color:#fff; border-radius:5px; font-size:16px">നമസ്കാരം! {{BASEPAGENAME}}</div>
<div style="padding:5px;">
മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ഉപയോക്താക്കളുടേയും വിക്കിപദ്ധതികളിൽ താല്പര്യമുള്ളവരുടേയും വാർഷിക ഒത്തുചേരലായ [[:വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013|വിക്കിസംഗമോത്സവം 2013]], ഡിസംബർ 21, 22, 23 തീയ്യതികളിൽ [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴയിൽ]] വെച്ച് നടക്കുന്നു.<br> കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിന്റെ [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013 ഔദ്യോഗിക താൾ] കാണുക. സാമൂഹ്യ മാദ്ധ്യമമായ ഫേസ്ബുക്കിലും [http://www.facebook.com/wikisangamolsavam കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ] ലഭ്യമാണ്. സംഗമോത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുവാൻ താങ്കളുടെ പേര് [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013/Registration ഇവിടെ] രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക.
പതിനാലോളം ഇന്ത്യൻ ഭാഷാസമൂഹങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള വിക്കിമീഡിയ പ്രതിനിധികളുടെ പങ്കാളിത്തം, വിക്കിപീഡിയ ലേഖനങ്ങൾ സമ്പുഷ്ടമാക്കുന്നതിനായുള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/തിരുത്തൽ യജ്ഞം|വിക്കിസംഗമോത്സവ തിരുത്തൽ യജ്ഞം]] ''വിക്കിവിദ്യാർത്ഥിസംഗമം'', ''വിക്കിയുവസംഗമം'', ''ഭിന്നശേഷി ഉപയോക്താക്കൾക്കു വേണ്ടിയുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ പരിശീലനം'', ''തണ്ണീർത്തടങ്ങളുടെ വിവരശേഖരണവും ഡിജിറ്റൈസേഷനും'', ''[[WP:WS2013/WWE|വിക്കി ജലയാത്ര]]'' എന്നീ പരിപാടികളും സംഗമത്തിന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.
വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ന്റെ ഭാഗമാകുവാനും, താങ്കളുടെ അനുഭവങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുവാനും മലയാളം വിക്കിസമൂഹത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുവാനും വിക്കിസമൂഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. വിക്കിപീഡിയയിലെ താങ്കളുടെ [[Special:Contributions/Pratheesh prakash|സംഭാവനകൾക്ക് ]] നന്ദി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.
2013 ഡിസംബർ 21 മുതൽ 23 വരെ ആലപ്പുഴയിൽ കാണാമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ...</div></div>
|}</div></div></div>
--[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സമിതികൾ#സംഘാടക സമിതി|വിക്കിസംഗമോത്സവം സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]] [[ഉപയോക്താവ്:MkBot|MkBot]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MkBot|സംവാദം]]) 18:39, 16 നവംബർ 2013 (UTC)
== സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം|സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
czfebwkue7mfey7y10lkdy2uf4wzj5p
മുഹമ്മദ് റഫി
0
22721
4678453
4673821
2026-10-21T16:55:08Z
Martinkottayam
84843
4678453
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
അമൃത്സറിന് അടുത്തുള്ള കോട്ല ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക ജൻമിയുടെ മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ പാടാൻ വന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹത്തെ സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു .യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, ഗുലാബ് അലി ഖാൻ, ഫിറോസ് എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത് പതിമൂന്നാമത്തെ വയസ്സിൽ ആയിരുന്നു. പിന്നീട് പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ പാടുകയും ചെയ്തു. 1942 ലാണ് ആദ്യമായി മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. 1943 പാടിയ യഹാ ബദ്ലാ എന്ന ഗാനം ഹിറ്റായതോടുകൂടി പിന്നീട് തിരിഞ്ഞുനോക്കേണ്ടി വന്നിട്ടില്ല. റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ല, പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണം.ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു വരുമാനം. മുംബൈയിലെ വലിയ ഗായകർ - സൈഗാൾ, ജി.എം. ദുർറാണി, മുകേഷ് - അവരുടെ നിഴലിൽ റഫി.*വഴിത്തിരിവ് 1 - തൻവീർ നഖ്വി:*കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് അന്ന് ഹിറ്റാണ് - റത്തൻ, അൻമോൾ ഘഡി ഒക്കെ. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു.റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".*വഴിത്തിരിവ് 2 - 1946:*നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റ്.*1948-49 ൽ നിലയുറപ്പിക്കൽ:*വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയി. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനം മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു.1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. അന്ന് തൊട്ട് 30 വർഷം മുംബൈയിൽ രാജാവായി.ഞാൻ സഹായത്തോടുകൂടി സിനിമയിൽ പ്രമുഖരായി മാറുകയും ചെയ്തു 1945ൽ തൻറെ [[വിവാഹം]] ചെയ്തു. ഇന്ത്യ പാകിസ്ഥാൻ വിഭജനസമയത്തുള്ള കലാപത്തിൽ ബാഷിറ യുടെ ബന്ധുക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനാൽ അവർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയ ഒരു ചെറിയ മുറി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുകയും തൻവീർ നഖ്വി ഗാനരചയിതാവ് പ്രൊഡ്യൂസർമാർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും ചെയ്ത പിന്നീട് കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കുകയും ചെയ സിൽവർ മെഡൽ സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്തു ആദ്യ ആദ്യകാലത്ത് ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവന്നത് നൗഷാദ് അലിയുടെ ഗാനങ്ങളാണ് .തലത് മഹബൂബ് ബീഡി വലിക്കുന ബാവ് ര എന റഫിക്ക് നൽകി. 189 ഗാനങ്ങൾ നൗഷാദിന് വേ
ജോയ് മുഖർജി എന്നിങ്ങനെ വിവിധ നടന്മാർക്കുവേണ്ടി ആലപിച്ചു. നടന്റെ ശബ്ദത് ഉണ്ടായിരുന്ന ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയ ഗാനങ്ങൾ ഏക്കാലത്തും ഹിറ്റുകളാണ പുരുഷ ശബ്ദത്തിന്റെ എല്ലാ സൗന്ദര്യവും ഒത്തിണങ്ങിയതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ ശബ്ദം. ഹിന്ദി/ഉർദു ഭാഷ ഏ കഴിഞ്ഞിരുന്നു ഹം കിസീ സെ കം നഹീ എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരാ വാദ വോ കസം വോ ഇരാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് ലഭി ഉച്ചസ്ഥായിയിലും കീഴ്സ്ഥായിയിലുമായി നൗഷാ ഓ ദുനിയാ കെ രഖ് വാലേ സുൻ ദർദ് രേ മേരേ നാലേ എന് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 1980ൽ ഹൃദയാഘാതം മൂലം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചപ്പോൾ നൗഷാദ് പറഞ്ഞു സംഗീതത്തിൽ ഏഴു സ്വരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിലൊന്ന് നഷ് ലഭിച്ചു. ബിബിസി ചാനലിൽ നടത്തിയ ഏഷ്യാ തന്നെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ ഗാനമായി രാജേന്ദ്ര കപൂർ അഭിനയിച്ച ബഹാരോ ഫൂൽ ബർസാവോ മേരാ മേഹബൂബ് ആയാ ഹേ എന കന്നടയിലും ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു - അമേരിക്ക ശ്രീലങ്ക ഇംഗ്ലണ്ട് അറേബ്യ തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർക്കായി സ്റ്റേജ് ഷോകൾ അവതരിപ്പിച്ചു {{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
nech3i4awux7taalvmrdvw4io5llzmh
4678454
4678453
2026-10-21T16:55:56Z
Martinkottayam
84843
4678454
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = Mohammed Rafi
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], India)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|Bashira Bibi|1938|1942}}
*{{marriage|Biliquis Bano|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[Bombay]], [[Maharashtra]], India
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]] (6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]] (1 time)
| honours = [[Padma Shri]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[Playback singer]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
അമൃത്സറിന് അടുത്തുള്ള കോട്ല ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക ജൻമിയുടെ മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ പാടാൻ വന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹത്തെ സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു .യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, ഗുലാബ് അലി ഖാൻ, ഫിറോസ് എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത് പതിമൂന്നാമത്തെ വയസ്സിൽ ആയിരുന്നു. പിന്നീട് പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ പാടുകയും ചെയ്തു. 1942 ലാണ് ആദ്യമായി മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. 1943 പാടിയ യഹാ ബദ്ലാ എന്ന ഗാനം ഹിറ്റായതോടുകൂടി പിന്നീട് തിരിഞ്ഞുനോക്കേണ്ടി വന്നിട്ടില്ല. റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ല, പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണം.ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു വരുമാനം. മുംബൈയിലെ വലിയ ഗായകർ - സൈഗാൾ, ജി.എം. ദുർറാണി, മുകേഷ് - അവരുടെ നിഴലിൽ റഫി.*വഴിത്തിരിവ് 1 - തൻവീർ നഖ്വി:*കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് അന്ന് ഹിറ്റാണ് - റത്തൻ, അൻമോൾ ഘഡി ഒക്കെ. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു.റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".*വഴിത്തിരിവ് 2 - 1946:*നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റ്.*1948-49 ൽ നിലയുറപ്പിക്കൽ:*വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയി. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനം മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു.1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. അന്ന് തൊട്ട് 30 വർഷം മുംബൈയിൽ രാജാവായി.ഞാൻ സഹായത്തോടുകൂടി സിനിമയിൽ പ്രമുഖരായി മാറുകയും ചെയ്തു 1945ൽ തൻറെ [[വിവാഹം]] ചെയ്തു. ഇന്ത്യ പാകിസ്ഥാൻ വിഭജനസമയത്തുള്ള കലാപത്തിൽ ബാഷിറ യുടെ ബന്ധുക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനാൽ അവർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയ ഒരു ചെറിയ മുറി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുകയും തൻവീർ നഖ്വി ഗാനരചയിതാവ് പ്രൊഡ്യൂസർമാർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും ചെയ്ത പിന്നീട് കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കുകയും ചെയ സിൽവർ മെഡൽ സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്തു ആദ്യ ആദ്യകാലത്ത് ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവന്നത് നൗഷാദ് അലിയുടെ ഗാനങ്ങളാണ് .തലത് മഹബൂബ് ബീഡി വലിക്കുന ബാവ് ര എന റഫിക്ക് നൽകി. 189 ഗാനങ്ങൾ നൗഷാദിന് വേ
ജോയ് മുഖർജി എന്നിങ്ങനെ വിവിധ നടന്മാർക്കുവേണ്ടി ആലപിച്ചു. നടന്റെ ശബ്ദത് ഉണ്ടായിരുന്ന ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയ ഗാനങ്ങൾ ഏക്കാലത്തും ഹിറ്റുകളാണ പുരുഷ ശബ്ദത്തിന്റെ എല്ലാ സൗന്ദര്യവും ഒത്തിണങ്ങിയതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ ശബ്ദം. ഹിന്ദി/ഉർദു ഭാഷ ഏ കഴിഞ്ഞിരുന്നു ഹം കിസീ സെ കം നഹീ എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരാ വാദ വോ കസം വോ ഇരാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് ലഭി ഉച്ചസ്ഥായിയിലും കീഴ്സ്ഥായിയിലുമായി നൗഷാ ഓ ദുനിയാ കെ രഖ് വാലേ സുൻ ദർദ് രേ മേരേ നാലേ എന് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 1980ൽ ഹൃദയാഘാതം മൂലം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചപ്പോൾ നൗഷാദ് പറഞ്ഞു സംഗീതത്തിൽ ഏഴു സ്വരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിലൊന്ന് നഷ് ലഭിച്ചു. ബിബിസി ചാനലിൽ നടത്തിയ ഏഷ്യാ തന്നെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ ഗാനമായി രാജേന്ദ്ര കപൂർ അഭിനയിച്ച ബഹാരോ ഫൂൽ ബർസാവോ മേരാ മേഹബൂബ് ആയാ ഹേ എന കന്നടയിലും ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു - അമേരിക്ക ശ്രീലങ്ക ഇംഗ്ലണ്ട് അറേബ്യ തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർക്കായി സ്റ്റേജ് ഷോകൾ അവതരിപ്പിച്ചു {{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
kw73v8kprrecfwtftx20pl8sy07axun
4678457
4678454
2026-10-21T17:01:07Z
Martinkottayam
84843
4678457
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = Mohammed Rafi
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], India)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|Bashira Bibi|1938|1942}}
*{{marriage|Biliquis Bano|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[Bombay]], [[Maharashtra]], India
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]] (6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]] (1 time)
| honours = [[Padma Shri]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[Playback singer]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
അമൃത്സറിന് അടുത്തുള്ള കോട്ല ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു കർഷക ജൻമിയുടെ മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. ഗ്രാമത്തിൽ പാടാൻ വന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹത്തെ സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു .യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, ഗുലാബ് അലി ഖാൻ, ഫിറോസ് എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത് പതിമൂന്നാമത്തെ വയസ്സിൽ ആയിരുന്നു. പിന്നീട് പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ പാടുകയും ചെയ്തു. 1942 ലാണ് ആദ്യമായി മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. 1943 പാടിയ യഹാ ബദ്ലാ എന്ന ഗാനം ഹിറ്റായതോടുകൂടി പിന്നീട് തിരിഞ്ഞുനോക്കേണ്ടി വന്നിട്ടില്ല. റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ല, പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണം.ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു വരുമാനം. മുംബൈയിലെ വലിയ ഗായകർ - സൈഗാൾ, ജി.എം. ദുർറാണി, മുകേഷ് - അവരുടെ നിഴലിൽ റഫി.*വഴിത്തിരിവ് 1 - തൻവീർ നഖ്വി:*കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് അന്ന് ഹിറ്റാണ് - റത്തൻ, അൻമോൾ ഘഡി ഒക്കെ. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു.റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".*വഴിത്തിരിവ് 2 - 1946:*നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റ്.*1948-49 ൽ നിലയുറപ്പിക്കൽ:*വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയി. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനം മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു.1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. അന്ന് തൊട്ട് 30 വർഷം മുംബൈയിൽ രാജാവായി.ഞാൻ സഹായത്തോടുകൂടി സിനിമയിൽ പ്രമുഖരായി മാറുകയും ചെയ്തു 1945ൽ തൻറെ [[വിവാഹം]] ചെയ്തു. ഇന്ത്യ പാകിസ്ഥാൻ വിഭജനസമയത്തുള്ള കലാപത്തിൽ ബാഷിറ യുടെ ബന്ധുക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനാൽ അവർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയ ഒരു ചെറിയ മുറി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുകയും തൻവീർ നഖ്വി ഗാനരചയിതാവ് പ്രൊഡ്യൂസർമാർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും ചെയ്ത പിന്നീട് കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കുകയും ചെയ സിൽവർ മെഡൽ സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്തു ആദ്യ ആദ്യകാലത്ത് ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവന്നത് നൗഷാദ് അലിയുടെ ഗാനങ്ങളാണ് .തലത് മഹബൂബ് ബീഡി വലിക്കുന ബാവ് ര എന റഫിക്ക് നൽകി. 189 ഗാനങ്ങൾ നൗഷാദിന് വേ
ജോയ് മുഖർജി എന്നിങ്ങനെ വിവിധ നടന്മാർക്കുവേണ്ടി ആലപിച്ചു. നടന്റെ ശബ്ദത് ഉണ്ടായിരുന്ന ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയ ഗാനങ്ങൾ ഏക്കാലത്തും ഹിറ്റുകളാണ പുരുഷ ശബ്ദത്തിന്റെ എല്ലാ സൗന്ദര്യവും ഒത്തിണങ്ങിയതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ ശബ്ദം. ഹിന്ദി/ഉർദു ഭാഷ ഏ കഴിഞ്ഞിരുന്നു ഹം കിസീ സെ കം നഹീ എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരാ വാദ വോ കസം വോ ഇരാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് ലഭി ഉച്ചസ്ഥായിയിലും കീഴ്സ്ഥായിയിലുമായി നൗഷാ ഓ ദുനിയാ കെ രഖ് വാലേ സുൻ ദർദ് രേ മേരേ നാലേ എന് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 1980ൽ ഹൃദയാഘാതം മൂലം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചപ്പോൾ നൗഷാദ് പറഞ്ഞു സംഗീതത്തിൽ ഏഴു സ്വരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിലൊന്ന് നഷ് ലഭിച്ചു. ബിബിസി ചാനലിൽ നടത്തിയ ഏഷ്യാ തന്നെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ ഗാനമായി രാജേന്ദ്ര കപൂർ അഭിനയിച്ച ബഹാരോ ഫൂൽ ബർസാവോ മേരാ മേഹബൂബ് ആയാ ഹേ എന കന്നടയിലും ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു - അമേരിക്ക ശ്രീലങ്ക ഇംഗ്ലണ്ട് അറേബ്യ തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർക്കായി സ്റ്റേജ് ഷോകൾ അവതരിപ്പിച്ചു {{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
m2wezhsap7vmgzvslfb526lt2wgk5s7
4678463
4678457
2026-10-21T17:25:11Z
Martinkottayam
84843
4678463
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = Mohammed Rafi
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], India)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|Bashira Bibi|1938|1942}}
*{{marriage|Biliquis Bano|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[Bombay]], [[Maharashtra]], India
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]] (6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]] (1 time)
| honours = [[Padma Shri]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[Playback singer]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറി; അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തിയിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1942 ലാണ് ആദ്യമായി മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. 1943 പാടിയ യഹാ ബദ്ലാ എന്ന ഗാനം ഹിറ്റായതോടുകൂടി പിന്നീട് തിരിഞ്ഞുനോക്കേണ്ടി വന്നിട്ടില്ല. റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ല, പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണം.ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു വരുമാനം. മുംബൈയിലെ വലിയ ഗായകർ - സൈഗാൾ, ജി.എം. ദുർറാണി, മുകേഷ് - അവരുടെ നിഴലിൽ റഫി.*വഴിത്തിരിവ് 1 - തൻവീർ നഖ്വി:*കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് അന്ന് ഹിറ്റാണ് - റത്തൻ, അൻമോൾ ഘഡി ഒക്കെ. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു.റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".*വഴിത്തിരിവ് 2 - 1946:*നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റ്.*1948-49 ൽ നിലയുറപ്പിക്കൽ:*വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയി. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനം മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു.1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. അന്ന് തൊട്ട് 30 വർഷം മുംബൈയിൽ രാജാവായി.ഞാൻ സഹായത്തോടുകൂടി സിനിമയിൽ പ്രമുഖരായി മാറുകയും ചെയ്തു 1945ൽ തൻറെ [[വിവാഹം]] ചെയ്തു. ഇന്ത്യ പാകിസ്ഥാൻ വിഭജനസമയത്തുള്ള കലാപത്തിൽ ബാഷിറ യുടെ ബന്ധുക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനാൽ അവർ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയ ഒരു ചെറിയ മുറി വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുകയും തൻവീർ നഖ്വി ഗാനരചയിതാവ് പ്രൊഡ്യൂസർമാർക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തി കൊടുക്കുകയും ചെയ്ത പിന്നീട് കൂടുതൽ അവസരങ്ങൾ ലഭിക്കുകയും ചെയ സിൽവർ മെഡൽ സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്തു ആദ്യ ആദ്യകാലത്ത് ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവന്നത് നൗഷാദ് അലിയുടെ ഗാനങ്ങളാണ് .തലത് മഹബൂബ് ബീഡി വലിക്കുന ബാവ് ര എന റഫിക്ക് നൽകി. 189 ഗാനങ്ങൾ നൗഷാദിന് വേ
ജോയ് മുഖർജി എന്നിങ്ങനെ വിവിധ നടന്മാർക്കുവേണ്ടി ആലപിച്ചു. നടന്റെ ശബ്ദത് ഉണ്ടായിരുന്ന ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയ ഗാനങ്ങൾ ഏക്കാലത്തും ഹിറ്റുകളാണ പുരുഷ ശബ്ദത്തിന്റെ എല്ലാ സൗന്ദര്യവും ഒത്തിണങ്ങിയതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻറെ ശബ്ദം. ഹിന്ദി/ഉർദു ഭാഷ ഏ കഴിഞ്ഞിരുന്നു ഹം കിസീ സെ കം നഹീ എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരാ വാദ വോ കസം വോ ഇരാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് ലഭി ഉച്ചസ്ഥായിയിലും കീഴ്സ്ഥായിയിലുമായി നൗഷാ ഓ ദുനിയാ കെ രഖ് വാലേ സുൻ ദർദ് രേ മേരേ നാലേ എന് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. 1980ൽ ഹൃദയാഘാതം മൂലം അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചപ്പോൾ നൗഷാദ് പറഞ്ഞു സംഗീതത്തിൽ ഏഴു സ്വരങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു അതിലൊന്ന് നഷ് ലഭിച്ചു. ബിബിസി ചാനലിൽ നടത്തിയ ഏഷ്യാ തന്നെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ ഗാനമായി രാജേന്ദ്ര കപൂർ അഭിനയിച്ച ബഹാരോ ഫൂൽ ബർസാവോ മേരാ മേഹബൂബ് ആയാ ഹേ എന കന്നടയിലും ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു - അമേരിക്ക ശ്രീലങ്ക ഇംഗ്ലണ്ട് അറേബ്യ തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ ഇന്ത്യക്കാർക്കായി സ്റ്റേജ് ഷോകൾ അവതരിപ്പിച്ചു {{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
each5dkvtye7l3kbb6kyzbqhdbdox03
4678465
4678463
2026-10-21T18:00:43Z
Martinkottayam
84843
4678465
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = Mohammed Rafi
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], India)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|Bashira Bibi|1938|1942}}
*{{marriage|Biliquis Bano|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[Bombay]], [[Maharashtra]], India
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]] (6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]] (1 time)
| honours = [[Padma Shri]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[Playback singer]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറി; അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തിയിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1944-ലാണ് റഫി ആദ്യമായി മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. തിരക്കേറിയ നഗരപ്രദേശമായ ഭെൻഡി ബസാറിൽ, ഹമീദ് സാഹിബിനൊപ്പം പത്ത് അടി നീളവും പത്ത് അടി വീതിയുമുള്ള ഒരു മുറി അദ്ദേഹം വാടകയ്ക്കെടുത്തു. കവി തൻവീർ നഖ്വി, അബ്ദുർ റഷീദ് കർദാർ, മെഹ്ബൂബ് ഖാൻ തുടങ്ങിയ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കളെയും നടനും സംവിധായകനുമായ നസീറിനെയും റാഫിക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. അക്കാലത്ത് ബോംബെയിലുണ്ടായിരുന്ന ശ്യാം സുന്ദർ, 'ഗാവോൻ കി ഗോരി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ജി. എം. ദുറാനിക്കൊപ്പം "അജി ദിൽ ഹോ കാബൂ മേം തോ ദിൽദാർ കി ഐസി തൈസി..." എന്ന യുഗ്മഗാനം പാടാൻ റാഫിക്ക് അവസരം നൽകി. ഇതാണ് ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിൽ റാഫി പാടി റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യ ഗാനം.
റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണവും ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു അക്കാലത്തെ വരുമാനം.
കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ ശ്യാം കുമാറും അലാവുദ്ദീനും മറ്റുള്ളവരും അഭിനയിച്ച എ.ആർ. കർദ്ദാറിൻ്റെ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ "ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേ" എന്ന പാട്ടിന്റെ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു. റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".
രണ്ട് സിനിമകളിലാണ് റാഫി അഭിനയിച്ചത്. ലൈലാ മജ്നു (1945) എന്ന ചിത്രത്തിലെ "തേരാ ജല്വാ ജിസ് നേ ദേഖാ", ജുഗ്നു (1947) എന്ന സിനിമയിലെ "വോ അപ്നി യാദ് ദിലാനെ കോ" എന്നീ ഗാനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സ്ക്രീനിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റായി. 1946-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഷാജഹാൻ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ, കെ. എൽ. സൈഗാളിനൊപ്പമുള്ള "മേരേ സപ്നോ കി റാണി, രൂഹി രൂഹി" ഉൾപ്പെടെ, നൗഷാദിനു വേണ്ടി കോറസിന്റെ ഭാഗമായി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. കൂടാതെ 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ *ജുഗ്നു* എന്ന ചിത്രത്തിലെ "യഹാൻ ബദ്ല വഫാ കാ" എന്ന പേരിൽ നൂർ ജെഹാനൊപ്പം ഒരു യുഗ്മഗാനം അദ്ദേഹം ആലപിച്ചു.
വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയപ്പോൾഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ തുടരാൻ റാഫി തീരുമാനിക്കുകയും തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ ബോംബെയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഗായിക നൂർജഹാൻ പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് കുടിയേറുകയും, അവിടെ പിന്നണി ഗായകനായ അഹമ്മദ് റുഷ്ദിയുമായി ചേർന്ന് പാടുകയും ചെയ്തു. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനത്തോടെ മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു. 1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. 1949-ൽ നൗഷാദ് (ചാന്ദ്നി രാത്ത്, ദില്ലഗി, ദുലാരി), ശ്യാം സുന്ദർ (ബസാർ), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്രം (മീന ബസാർ) തുടങ്ങിയ സംഗീത സംവിധായകർ റാഫിക്ക് സോളോ ഗാനങ്ങൾ നൽകി.
തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ഗായകനായിരുന്ന കെ. എൽ. സൈഗാളിനെ കൂടാതെ, ജി. എം. ദുറാനിയും റഫിയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. തന്റെ സംഗീതജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ദുറാനിയുടെ ആലാപനശൈലി പിന്തുടർന്നിരുന്നുവെങ്കിലും, പിന്നീട് തന്റേതായ സവിശേഷമായ ഒരു ശൈലി അദ്ദേഹം രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി.
1948-ൽ മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ വധത്തെത്തുടർന്ന്, ഹുസൻലാൽ ഭഗത്റാം, രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ, റാഫി എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം "സുനോ സുനോ ഏ ദുനിയാവാലോൻ, ബാപുജി കി അമർ കഹാനി" എന്ന ഗാനം ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് തയ്യാറാക്കി. തുടർന്ന്, ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്റു അദ്ദേഹത്തെ തന്റെ വസതിയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ ഈ ഗാനം ആലപിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ, ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്ന് റാഫിക്ക് ഒരു വെള്ളി മെഡൽ ലഭിച്ചു.
{{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
== അവലംബം ==<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
4h7pgme55xuu814duwj7fuhjrtok1om
4678467
4678465
2026-10-21T18:21:58Z
Martinkottayam
84843
4678467
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = Mohammed Rafi
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], India)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|Bashira Bibi|1938|1942}}
*{{marriage|Biliquis Bano|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[Bombay]], [[Maharashtra]], India
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]] (6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]] (1 time)
| honours = [[Padma Shri]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[Playback singer]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകൻ ആയിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും സ്വാധീനമുള്ളതുമായ ഗായകരിൽ ഒരാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹം. 1950-80 കാലത്ത് അനേകംറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവിലൂടെ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> ഇന്ത്യയിൽ അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചു. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറി; അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തിയിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1944-ലാണ് റഫി ആദ്യമായി മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. തിരക്കേറിയ നഗരപ്രദേശമായ ഭെൻഡി ബസാറിൽ, ഹമീദ് സാഹിബിനൊപ്പം പത്ത് അടി നീളവും പത്ത് അടി വീതിയുമുള്ള ഒരു മുറി അദ്ദേഹം വാടകയ്ക്കെടുത്തു. കവി തൻവീർ നഖ്വി, അബ്ദുർ റഷീദ് കർദാർ, മെഹ്ബൂബ് ഖാൻ തുടങ്ങിയ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കളെയും നടനും സംവിധായകനുമായ നസീറിനെയും റാഫിക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. അക്കാലത്ത് ബോംബെയിലുണ്ടായിരുന്ന ശ്യാം സുന്ദർ, 'ഗാവോൻ കി ഗോരി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ജി. എം. ദുറാനിക്കൊപ്പം "അജി ദിൽ ഹോ കാബൂ മേം തോ ദിൽദാർ കി ഐസി തൈസി..." എന്ന യുഗ്മഗാനം പാടാൻ റാഫിക്ക് അവസരം നൽകി. ഇതാണ് ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിൽ റാഫി പാടി റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യ ഗാനം.
റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണവും ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു അക്കാലത്തെ വരുമാനം.
കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ ശ്യാം കുമാറും അലാവുദ്ദീനും മറ്റുള്ളവരും അഭിനയിച്ച എ.ആർ. കർദ്ദാറിൻ്റെ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ "ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേ" എന്ന പാട്ടിന്റെ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു. റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".
രണ്ട് സിനിമകളിലാണ് റാഫി അഭിനയിച്ചത്. ലൈലാ മജ്നു (1945) എന്ന ചിത്രത്തിലെ "തേരാ ജല്വാ ജിസ് നേ ദേഖാ", ജുഗ്നു (1947) എന്ന സിനിമയിലെ "വോ അപ്നി യാദ് ദിലാനെ കോ" എന്നീ ഗാനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സ്ക്രീനിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റായി. 1946-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഷാജഹാൻ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ, കെ. എൽ. സൈഗാളിനൊപ്പമുള്ള "മേരേ സപ്നോ കി റാണി, രൂഹി രൂഹി" ഉൾപ്പെടെ, നൗഷാദിനു വേണ്ടി കോറസിന്റെ ഭാഗമായി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. കൂടാതെ 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ *ജുഗ്നു* എന്ന ചിത്രത്തിലെ "യഹാൻ ബദ്ല വഫാ കാ" എന്ന പേരിൽ നൂർ ജെഹാനൊപ്പം ഒരു യുഗ്മഗാനം അദ്ദേഹം ആലപിച്ചു.
വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയപ്പോൾഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ തുടരാൻ റാഫി തീരുമാനിക്കുകയും തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ ബോംബെയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഗായിക നൂർജഹാൻ പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് കുടിയേറുകയും, അവിടെ പിന്നണി ഗായകനായ അഹമ്മദ് റുഷ്ദിയുമായി ചേർന്ന് പാടുകയും ചെയ്തു. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനത്തോടെ മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു. 1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. 1949-ൽ നൗഷാദ് (ചാന്ദ്നി രാത്ത്, ദില്ലഗി, ദുലാരി), ശ്യാം സുന്ദർ (ബസാർ), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്രം (മീന ബസാർ) തുടങ്ങിയ സംഗീത സംവിധായകർ റാഫിക്ക് സോളോ ഗാനങ്ങൾ നൽകി.
തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ഗായകനായിരുന്ന കെ. എൽ. സൈഗാളിനെ കൂടാതെ, ജി. എം. ദുറാനിയും റഫിയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. തന്റെ സംഗീതജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ദുറാനിയുടെ ആലാപനശൈലി പിന്തുടർന്നിരുന്നുവെങ്കിലും, പിന്നീട് തന്റേതായ സവിശേഷമായ ഒരു ശൈലി അദ്ദേഹം രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി.
1948-ൽ മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ വധത്തെത്തുടർന്ന്, ഹുസൻലാൽ ഭഗത്റാം, രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ, റാഫി എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം "സുനോ സുനോ ഏ ദുനിയാവാലോൻ, ബാപുജി കി അമർ കഹാനി" എന്ന ഗാനം ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് തയ്യാറാക്കി. തുടർന്ന്, ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്റു അദ്ദേഹത്തെ തന്റെ വസതിയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ ഈ ഗാനം ആലപിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ, ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്ന് റാഫിക്ക് ഒരു വെള്ളി മെഡൽ ലഭിച്ചു.
== വ്യക്തിജീവിതം ==
റഫി രണ്ടുതവണ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ വിവാഹം നടന്നത് തറവാട് ഗ്രാമത്തിൽ വെച്ചായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|title=Biography of Mohd. Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20120902005652/http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|archive-date=2 September 2012|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.apnaorg.com/articles/aujla-10/|title=First Half of the Life of Legendry [sic] Film Singer Mohammad Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603094053/http://apnaorg.com/articles/aujla-10/|archive-date=3 June 2013|url-status=live}}</ref><ref name="Rediff2">{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|title=Remembering Rafi: 'There Cannot Be Another'|access-date=10 March 2015|publisher=Rediff|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402135207/http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|archive-date=2 April 2015|url-status=live}}</ref> വധു ബന്ധുവായ ബഷീറ ബീബിയായിരുന്നു. ഇന്ത്യാ വിഭജനകാലത്തെ കലാപങ്ങളിൽ ബഷീറ ബീബിയുടെ മാതാപിതാക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന്, ഇന്ത്യയിൽ താമസിക്കാൻ അവർ വിസമ്മതിക്കുകയും പാകിസ്ഥാനിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറുകയും ചെയ്തതോടെ ആ ബന്ധം അവസാനിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/Punjab/Chandigarh/Straight-from-the-barber-s-shop/SP-Article1-911804.aspx|title=Straight from the barber's shop|access-date=13 August 2012|work=Hindustan Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20131104073242/http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/straight-from-the-barber-s-shop/article1-911804.aspx|archive-date=4 November 2013|url-status=dead}}</ref> ബിൽഖിസ് ബാനുവായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ ഭാര്യ.
ആദ്യ വിവാഹത്തിലുണ്ടായ മകനായ സഈദ് ഉൾപ്പെടെ റഫിക്ക് നാല് ആൺമക്കളും മൂന്ന് പെൺമക്കളുമുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Rediff" /> അബാഡ്മിന്റൺ, കാരംസ് കളിക്കുക, പട്ടം പറത്തുക എന്നിവയായിരുന്നു റഫിയുടെ പ്രധാന വിനോദങ്ങൾ.<ref>{{Cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|title=If anyone has the voice of god, it is Mohammed Rafi|work=Rediff|access-date=11 December 2017|archive-date=6 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171206062704/http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|url-status=live}}</ref> മദ്യപാനമോ പുകവലിയോ ഇല്ലാത്ത അദ്ദേഹം, സിനിമാ മേഖലയിലെ പാർട്ടികളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിന്നിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|title=Mohammed Rafi remained in India even after his wife left Pakistan. Learn why they separated|access-date=9 October 2022|date=24 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009062148/https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|archive-date=9 October 2022|url-status=live}}</ref>
റഫിയുടെ മകൻ ഷാഹിദിന്റെ അംഗീകാരത്തോടെ പുറത്തിറങ്ങിയ 'മുഹമ്മദ് റഫി: വോയ്സ് ഓഫ് എ നേഷൻ' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, അദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് "ശാന്തവും സൗമ്യവുമായ സ്വഭാവത്തിന് ഉടമയും, ജീവിതത്തിലുടനീളം വിനയമുള്ളവനും, നിസ്വാർത്ഥനും, അഹങ്കാരമില്ലാത്തവനും, അർപ്പണബോധമുള്ളവനും, ദൈവഭയമുള്ളവനും, കുടുംബത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവനുമായ ഒരു മാന്യൻ" എന്നാണ്. തന്നെ കാണാനെത്തുന്ന ആരെയും വെറുംകൈയോടെ മടക്കി അയക്കാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നു റഫി.<ref name="google2" /> ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും ശ്രദ്ധേയമായ പ്രവൃത്തികളിലൂടെയും അദ്ദേഹം തന്റെ സമൂഹത്തിന് വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകി.<ref>{{cite web|url=https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|title=Remembering a legend Mohammad Rafi on 33rd death anniversary|access-date=11 December 2017|date=31 July 2013|website=geo.tv|archive-url=https://web.archive.org/web/20171212031700/https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|archive-date=12 December 2017|url-status=live}}</ref>{{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
== അവലംബം ==<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
2ltck2u74s446667zgda2gthbrzhseo
4678501
4678467
2026-10-22T02:14:24Z
Martinkottayam
84843
4678501
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|പഞ്ചാബ്]], ഇന്ത്യ)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|ബഷീറ ബീബി|1938|1942}}
*{{marriage|ബിലിക്കിസ് ബാനോ|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[ബോംബെ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]],
| awards = * [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ്]](6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള പുരസ്കാരം]]
* [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം]] (1 time)
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[പിന്നണി ഗായകൻ]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച, സ്വാധീനമുള്ള പിന്നണി ഗായകരിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു 1950-80 കാലത്ത് അനേകം ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ച അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയുമായി വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള പ്രത്യേക കഴിവിന്റെ പേരിലും അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി ഭാരത സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഭാഷകളായ ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം അനേകം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബ് സംസ്ഥാനത്തെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ട്. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറിന്റെ ഗാനങ്ങളാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറി; അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തിയിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1944-ലാണ് റഫി ആദ്യമായി മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മുംബൈയിൽ എത്തുന്നത്. തിരക്കേറിയ നഗരപ്രദേശമായ ഭെൻഡി ബസാറിൽ, ഹമീദ് സാഹിബിനൊപ്പം പത്ത് അടി നീളവും പത്ത് അടി വീതിയുമുള്ള ഒരു മുറി അദ്ദേഹം വാടകയ്ക്കെടുത്തു. കവി തൻവീർ നഖ്വി, അബ്ദുർ റഷീദ് കർദാർ, മെഹ്ബൂബ് ഖാൻ തുടങ്ങിയ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കളെയും നടനും സംവിധായകനുമായ നസീറിനെയും റാഫിക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. അക്കാലത്ത് ബോംബെയിലുണ്ടായിരുന്ന ശ്യാം സുന്ദർ, 'ഗാവോൻ കി ഗോരി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ജി. എം. ദുറാനിക്കൊപ്പം "അജി ദിൽ ഹോ കാബൂ മേം തോ ദിൽദാർ കി ഐസി തൈസി..." എന്ന യുഗ്മഗാനം പാടാൻ റാഫിക്ക് അവസരം നൽകി. ഇതാണ് ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിൽ റാഫി പാടി റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യ ഗാനം.
റഫിയുടെ മുംബൈയിലെ ആദ്യകാലം - 1944 മുതൽ 1949 വരെ - ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു.*1944 ൽ മുംബൈയിലേക്ക്:*ലാഹോറിൽ നിന്ന് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ് 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിൽ താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണവും ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു അക്കാലത്തെ വരുമാനം.
കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തി. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ ശ്യാം കുമാറും അലാവുദ്ദീനും മറ്റുള്ളവരും അഭിനയിച്ച എ.ആർ. കർദ്ദാറിൻ്റെ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ "ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേ" എന്ന പാട്ടിന്റെ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു. റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".
രണ്ട് സിനിമകളിലാണ് റാഫി അഭിനയിച്ചത്. ലൈലാ മജ്നു (1945) എന്ന ചിത്രത്തിലെ "തേരാ ജല്വാ ജിസ് നേ ദേഖാ", ജുഗ്നു (1947) എന്ന സിനിമയിലെ "വോ അപ്നി യാദ് ദിലാനെ കോ" എന്നീ ഗാനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സ്ക്രീനിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റായി. 1946-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഷാജഹാൻ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ, കെ. എൽ. സൈഗാളിനൊപ്പമുള്ള "മേരേ സപ്നോ കി റാണി, രൂഹി രൂഹി" ഉൾപ്പെടെ, നൗഷാദിനു വേണ്ടി കോറസിന്റെ ഭാഗമായി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. കൂടാതെ 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ *ജുഗ്നു* എന്ന ചിത്രത്തിലെ "യഹാൻ ബദ്ല വഫാ കാ" എന്ന പേരിൽ നൂർ ജെഹാനൊപ്പം ഒരു യുഗ്മഗാനം അദ്ദേഹം ആലപിച്ചു.
വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയപ്പോൾഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ തുടരാൻ റാഫി തീരുമാനിക്കുകയും തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ ബോംബെയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഗായിക നൂർജഹാൻ പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് കുടിയേറുകയും, അവിടെ പിന്നണി ഗായകനായ അഹമ്മദ് റുഷ്ദിയുമായി ചേർന്ന് പാടുകയും ചെയ്തു. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനത്തോടെ മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു. 1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. 1949-ൽ നൗഷാദ് (ചാന്ദ്നി രാത്ത്, ദില്ലഗി, ദുലാരി), ശ്യാം സുന്ദർ (ബസാർ), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്രം (മീന ബസാർ) തുടങ്ങിയ സംഗീത സംവിധായകർ റാഫിക്ക് സോളോ ഗാനങ്ങൾ നൽകി.
തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ഗായകനായിരുന്ന കെ. എൽ. സൈഗാളിനെ കൂടാതെ, ജി. എം. ദുറാനിയും റഫിയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. തന്റെ സംഗീതജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ദുറാനിയുടെ ആലാപനശൈലി പിന്തുടർന്നിരുന്നുവെങ്കിലും, പിന്നീട് തന്റേതായ സവിശേഷമായ ഒരു ശൈലി അദ്ദേഹം രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി.
1948-ൽ മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ വധത്തെത്തുടർന്ന്, ഹുസൻലാൽ ഭഗത്റാം, രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ, റാഫി എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം "സുനോ സുനോ ഏ ദുനിയാവാലോൻ, ബാപുജി കി അമർ കഹാനി" എന്ന ഗാനം ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് തയ്യാറാക്കി. തുടർന്ന്, ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്റു അദ്ദേഹത്തെ തന്റെ വസതിയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ ഈ ഗാനം ആലപിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ, ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്ന് റാഫിക്ക് ഒരു വെള്ളി മെഡൽ ലഭിച്ചു.
== വ്യക്തിജീവിതം ==
റഫി രണ്ടുതവണ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ വിവാഹം നടന്നത് തറവാട് ഗ്രാമത്തിൽ വെച്ചായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|title=Biography of Mohd. Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20120902005652/http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|archive-date=2 September 2012|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.apnaorg.com/articles/aujla-10/|title=First Half of the Life of Legendry [sic] Film Singer Mohammad Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603094053/http://apnaorg.com/articles/aujla-10/|archive-date=3 June 2013|url-status=live}}</ref><ref name="Rediff2">{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|title=Remembering Rafi: 'There Cannot Be Another'|access-date=10 March 2015|publisher=Rediff|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402135207/http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|archive-date=2 April 2015|url-status=live}}</ref> വധു ബന്ധുവായ ബഷീറ ബീബിയായിരുന്നു. ഇന്ത്യാ വിഭജനകാലത്തെ കലാപങ്ങളിൽ ബഷീറ ബീബിയുടെ മാതാപിതാക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന്, ഇന്ത്യയിൽ താമസിക്കാൻ അവർ വിസമ്മതിക്കുകയും പാകിസ്ഥാനിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറുകയും ചെയ്തതോടെ ആ ബന്ധം അവസാനിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/Punjab/Chandigarh/Straight-from-the-barber-s-shop/SP-Article1-911804.aspx|title=Straight from the barber's shop|access-date=13 August 2012|work=Hindustan Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20131104073242/http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/straight-from-the-barber-s-shop/article1-911804.aspx|archive-date=4 November 2013|url-status=dead}}</ref> ബിൽഖിസ് ബാനുവായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ ഭാര്യ.
ആദ്യ വിവാഹത്തിലുണ്ടായ മകനായ സഈദ് ഉൾപ്പെടെ റഫിക്ക് നാല് ആൺമക്കളും മൂന്ന് പെൺമക്കളുമുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Rediff" /> അബാഡ്മിന്റൺ, കാരംസ് കളിക്കുക, പട്ടം പറത്തുക എന്നിവയായിരുന്നു റഫിയുടെ പ്രധാന വിനോദങ്ങൾ.<ref>{{Cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|title=If anyone has the voice of god, it is Mohammed Rafi|work=Rediff|access-date=11 December 2017|archive-date=6 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171206062704/http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|url-status=live}}</ref> മദ്യപാനമോ പുകവലിയോ ഇല്ലാത്ത അദ്ദേഹം, സിനിമാ മേഖലയിലെ പാർട്ടികളിൽ നിന്നും വിട്ടുനിന്നിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|title=Mohammed Rafi remained in India even after his wife left Pakistan. Learn why they separated|access-date=9 October 2022|date=24 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009062148/https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|archive-date=9 October 2022|url-status=live}}</ref>
റഫിയുടെ മകൻ ഷാഹിദിന്റെ അംഗീകാരത്തോടെ പുറത്തിറങ്ങിയ 'മുഹമ്മദ് റഫി: വോയ്സ് ഓഫ് എ നേഷൻ' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, അദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് "ശാന്തവും സൗമ്യവുമായ സ്വഭാവത്തിന് ഉടമയും, ജീവിതത്തിലുടനീളം വിനയമുള്ളവനും, നിസ്വാർത്ഥനും, അഹങ്കാരമില്ലാത്തവനും, അർപ്പണബോധമുള്ളവനും, ദൈവഭയമുള്ളവനും, കുടുംബത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവനുമായ ഒരു മാന്യൻ" എന്നാണ്. തന്നെ കാണാനെത്തുന്ന ആരെയും വെറുംകൈയോടെ മടക്കി അയക്കാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നു റഫി.<ref name="google2" /> ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും ശ്രദ്ധേയമായ പ്രവൃത്തികളിലൂടെയും അദ്ദേഹം തന്റെ സമൂഹത്തിന് വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകി.<ref>{{cite web|url=https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|title=Remembering a legend Mohammad Rafi on 33rd death anniversary|access-date=11 December 2017|date=31 July 2013|website=geo.tv|archive-url=https://web.archive.org/web/20171212031700/https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|archive-date=12 December 2017|url-status=live}}</ref>{{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
== അവലംബം ==<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
j7aaaf3pyqt4n0mbg6qzhkh17e59gyr
4678506
4678501
2026-10-22T02:24:52Z
Martinkottayam
84843
4678506
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|പഞ്ചാബ്]], ഇന്ത്യ)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|ബഷീറ ബീബി|1938|1942}}
*{{marriage|ബിലിക്കിസ് ബാനോ|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[ബോംബെ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]],
| awards = * [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ്]](6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള പുരസ്കാരം]]
* [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം]] (1 time)
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[പിന്നണി ഗായകൻ]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച, സ്വാധീനമുള്ള പിന്നണി ഗായകരിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു 1950-80 കാലത്ത് അനേകം ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ച അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയുമായി വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള പ്രത്യേക കഴിവിന്റെ പേരിലും അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി ഭാരത സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഭാഷകളായ ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം അനേകം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ [[പഞ്ചാബ്, ഇന്ത്യ|പഞ്ചാബ്]] സംസ്ഥാനത്തെ [[അമൃത്സർ ജില്ല|അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ]] ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് സമീപത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] താമസം മാറുകയും അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ റഫിയ്ക്ക് അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1944-ലാണ് റഫി ആദ്യമായി [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[മുംബൈ|മുംബൈയിൽ]] എത്തുന്നത്. തിരക്കേറിയ നഗരപ്രദേശമായ ഭെൻഡി ബസാറിൽ, ഹമീദ് സാഹിബിനൊപ്പം പത്ത് അടി നീളവും പത്ത് അടി വീതിയുമുള്ള ഒരു മുറി അദ്ദേഹം വാടകയ്ക്കെടുത്തു. കവി തൻവീർ നഖ്വി, അബ്ദുർ റഷീദ് കർദാർ, മെഹ്ബൂബ് ഖാൻ തുടങ്ങിയ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കളെയും നടനും സംവിധായകനുമായ നസീറിനെയും റാഫിക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. അക്കാലത്ത് ബോംബെയിലുണ്ടായിരുന്ന ശ്യാം സുന്ദർ, 'ഗാവോൻ കി ഗോരി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ജി. എം. ദുറാനിക്കൊപ്പം "അജി ദിൽ ഹോ കാബൂ മേം തോ ദിൽദാർ കി ഐസി തൈസി..." എന്ന യുഗ്മഗാനം പാടാൻ റാഫിക്ക് അവസരം നൽകി. ഇതാണ് ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാടി റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യ ഗാനം.
1944 മുതൽ 1949 വരെ റഫിയ്ക്ക് ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു. 1944 ൽ 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ ലാഹോറിൽ നിന്ന് മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിലായിരുന്നു താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, മാത്രമല്ല ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണവും ആദ്യകാലത്ത് ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു അക്കാലത്തെ വരുമാനം.
കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ ശ്യാം കുമാറും അലാവുദ്ദീനും മറ്റുള്ളവരും അഭിനയിച്ച എ.ആർ. കർദ്ദാറിൻ്റെ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ "ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേ" എന്ന പാട്ടിന്റെ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു. റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".
രണ്ട് സിനിമകളിലാണ് റാഫി അഭിനയിച്ചത്. ലൈലാ മജ്നു (1945) എന്ന ചിത്രത്തിലെ "തേരാ ജല്വാ ജിസ് നേ ദേഖാ", ജുഗ്നു (1947) എന്ന സിനിമയിലെ "വോ അപ്നി യാദ് ദിലാനെ കോ" എന്നീ ഗാനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സ്ക്രീനിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. നൗഷാദിന്റെ *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റായി. 1946-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഷാജഹാൻ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ, കെ. എൽ. സൈഗാളിനൊപ്പമുള്ള "മേരേ സപ്നോ കി റാണി, രൂഹി രൂഹി" ഉൾപ്പെടെ, നൗഷാദിനു വേണ്ടി കോറസിന്റെ ഭാഗമായി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. കൂടാതെ 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ *ജുഗ്നു* എന്ന ചിത്രത്തിലെ "യഹാൻ ബദ്ല വഫാ കാ" എന്ന പേരിൽ നൂർ ജെഹാനൊപ്പം ഒരു യുഗ്മഗാനം അദ്ദേഹം ആലപിച്ചു.
വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് പോയപ്പോൾഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ തുടരാൻ റാഫി തീരുമാനിക്കുകയും തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ ബോംബെയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഗായിക [[നൂർ ജഹാൻ (നടി)|നൂർജഹാൻ]] പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് കുടിയേറുകയും, അവിടെ പിന്നണി ഗായകനായ അഹമ്മദ് റുഷ്ദിയുമായി ചേർന്ന് പാടുകയും ചെയ്തു. റഫിയോടും പോകാൻ പറഞ്ഞു. റഫി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനത്തോടെ മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു. 1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. 1949-ൽ നൗഷാദ് (ചാന്ദ്നി രാത്ത്, ദില്ലഗി, ദുലാരി), ശ്യാം സുന്ദർ (ബസാർ), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്രം (മീന ബസാർ) തുടങ്ങിയ സംഗീത സംവിധായകർ റാഫിക്ക് സോളോ ഗാനങ്ങൾ നൽകി.
തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ഗായകനായിരുന്ന [[കെ.എൽ. സൈഗാൾ|കെ. എൽ. സൈഗാളിനെ]] കൂടാതെ, ജി. എം. ദുറാനിയും റഫിയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. തന്റെ സംഗീതജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ദുറാനിയുടെ ആലാപനശൈലിയാണ് പിന്തുടർന്നിരുന്നുവെങ്കിലും, പിന്നീട് തന്റേതായ സവിശേഷമായ ഒരു ശൈലി അദ്ദേഹം രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ]] വധത്തെത്തുടർന്ന്, ഹുസൻലാൽ ഭഗത്റാം, രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ, റാഫി എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം "സുനോ സുനോ ഏ ദുനിയാവാലോൻ, ബാപുജി കി അമർ കഹാനി" എന്ന ഗാനം ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് തയ്യാറാക്കി. തുടർന്ന്, ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[ജവഹർലാൽ നെഹ്രു|ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] അദ്ദേഹത്തെ തന്റെ വസതിയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ ഈ ഗാനം ആലപിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ, ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്ന് റാഫിക്ക് ഒരു വെള്ളി മെഡൽ ലഭിച്ചു.
== വ്യക്തിജീവിതം ==
റഫി രണ്ടുതവണ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ വിവാഹം നടന്നത് തറവാട് ഗ്രാമത്തിൽ വെച്ചായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|title=Biography of Mohd. Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20120902005652/http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|archive-date=2 September 2012|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.apnaorg.com/articles/aujla-10/|title=First Half of the Life of Legendry [sic] Film Singer Mohammad Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603094053/http://apnaorg.com/articles/aujla-10/|archive-date=3 June 2013|url-status=live}}</ref><ref name="Rediff2">{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|title=Remembering Rafi: 'There Cannot Be Another'|access-date=10 March 2015|publisher=Rediff|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402135207/http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|archive-date=2 April 2015|url-status=live}}</ref> വധു ബന്ധുവായ ബഷീറ ബീബിയായിരുന്നു. [[ഇന്ത്യയുടെ വിഭജനം|ഇന്ത്യാ വിഭജനകാലത്തെ]] കലാപങ്ങളിൽ ബഷീറ ബീബിയുടെ മാതാപിതാക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന്, ഇന്ത്യയിൽ താമസിക്കാൻ അവർ വിസമ്മതിക്കുകയും പാകിസ്താനിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറുകയും ചെയ്തതോടെ ആ ബന്ധം അവസാനിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/Punjab/Chandigarh/Straight-from-the-barber-s-shop/SP-Article1-911804.aspx|title=Straight from the barber's shop|access-date=13 August 2012|work=Hindustan Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20131104073242/http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/straight-from-the-barber-s-shop/article1-911804.aspx|archive-date=4 November 2013|url-status=dead}}</ref> ബിൽഖിസ് ബാനുവായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ ഭാര്യ.
ആദ്യ വിവാഹത്തിലുണ്ടായ മകനായ സഈദ് ഉൾപ്പെടെ റഫിക്ക് നാല് ആൺമക്കളും മൂന്ന് പെൺമക്കളുമുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Rediff" /> ബാഡ്മിന്റൺ, കാരംസ്, പട്ടം പറത്തുക എന്നിവയായിരുന്നു റഫിയുടെ പ്രധാന വിനോദങ്ങൾ.<ref>{{Cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|title=If anyone has the voice of god, it is Mohammed Rafi|work=Rediff|access-date=11 December 2017|archive-date=6 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171206062704/http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|url-status=live}}</ref> മദ്യപാനമോ പുകവലിയോ ശീലമില്ലാത്ത അദ്ദേഹം, സിനിമാ മേഖലയിലെ പാർട്ടികളിൽ നിന്നും തീർത്തും വിട്ടുനിന്നിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|title=Mohammed Rafi remained in India even after his wife left Pakistan. Learn why they separated|access-date=9 October 2022|date=24 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009062148/https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|archive-date=9 October 2022|url-status=live}}</ref>
റഫിയുടെ മകൻ ഷാഹിദിന്റെ അംഗീകാരത്തോടെ പുറത്തിറങ്ങിയ 'മുഹമ്മദ് റഫി: വോയ്സ് ഓഫ് എ നേഷൻ' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, അദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് "ശാന്തവും സൗമ്യവുമായ സ്വഭാവത്തിന് ഉടമയും, ജീവിതത്തിലുടനീളം വിനയമുള്ളവനും, നിസ്വാർത്ഥനും, അഹങ്കാരമില്ലാത്തവനും, അർപ്പണബോധമുള്ളവനും, ദൈവഭയമുള്ളവനും, കുടുംബത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവനുമായ ഒരു മാന്യൻ" എന്നാണ്. തന്നെ കാണാനെത്തുന്ന ആരെയും വെറുംകൈയോടെ മടക്കി അയക്കാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നു റഫി.<ref name="google2" /> ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും ശ്രദ്ധേയമായ പ്രവൃത്തികളിലൂടെയും അദ്ദേഹം തന്റെ സമൂഹത്തിന് വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകി.<ref>{{cite web|url=https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|title=Remembering a legend Mohammad Rafi on 33rd death anniversary|access-date=11 December 2017|date=31 July 2013|website=geo.tv|archive-url=https://web.archive.org/web/20171212031700/https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|archive-date=12 December 2017|url-status=live}}</ref>{{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
== അവലംബം ==<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
e7qf4qm88hqkjmrj0cemvist4hyxdt9
4678507
4678506
2026-10-22T02:31:38Z
Martinkottayam
84843
/* ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) */
4678507
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mohammed Rafi}}
{{Infobox person<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox causes other info not appearing in it. ---> <!-- --->
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name = {{Nastaliq|محمد رفیع}}
| native_name_lang = pa-Arab, ur
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[Kotla Sultan Singh]], [[Punjab Province (British India)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India|പഞ്ചാബ്]], ഇന്ത്യ)}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}
| spouse = {{Plainlist |
*{{marriage|ബഷീറ ബീബി|1938|1942}}
*{{marriage|ബിലിക്കിസ് ബാനോ|1945}}}}
| children = 7
| death_place = [[ബോംബെ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]],
| awards = * [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ്]](6 times)
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള പുരസ്കാരം]]
* [[മികച്ച പിന്നണി ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം]] (1 time)
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Filmi]]
* [[Bhajans]]
* [[Ghazals]]
* [[Qawwali]]
* [[Shabad (hymn)|Shabad]]<ref>"Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Songs, Mohd. Rafi - Shabad Kirtan Movie Songs MP3 Download | Saregama.com" https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211152632/https://www.saregama.com/album/mohd-rafi-shabad-kirtan_107964 |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Na'at]]<ref>"Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi Songs Download: Waqyat Hamd Aur Naat Mohd Rafi MP3 Urdu Songs Online Free on Gaana.com" https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211050629/https://gaana.com/album/amp/waqyat-hamd-aur-naat-mohd-rafi.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Indian Classical Music|Classical]]<ref>{{Cite web|url = http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|title = Mohammad Rafi and the songs based on Classical Raagas|date = 10 June 2012|access-date = 1 January 2022|archive-date = 1 January 2022|archive-url = https://web.archive.org/web/20220101105022/http://www.mohdrafi.com/meri-awaaz-suno/mohammad-rafi-and-the-songs-based-on-classical-raagas.html|url-status = live}}</ref>
* [[Nazrul Geeti]]<ref>"MD RAFI NAZRUL GEET Music Playlist: Best MD RAFI NAZRUL GEET MP3 Songs on Gaana.com" https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220211081916/https://gaana.com/playlist/amp/rajatkumar-maiti-md-rafi-nazrul-geet.html |date=11 February 2022 }}</ref>
* [[Comedy music|Comedy Music]]
}}
| instrument = Vocals
}}
| occupation = [[പിന്നണി ഗായകൻ]]
| years_active = 1944–1980
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
[[പ്രമാണം:Mohd Rafi 2003 stamp of India.jpg|ലഘുചിത്രം|മുഹമ്മദ് റഫി|പകരം=മുഹമ്മദ് റഫി]]
ബോളിവുഡിലെ പ്രശസ്ത പിന്നണി ഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി'''. (24 ഡിസംബർ 1924 - 31 ജൂലൈ 1980). ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച, സ്വാധീനമുള്ള പിന്നണി ഗായകരിൽ ഒരാളായി അദ്ദേഹം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു 1950-80 കാലത്ത് അനേകം ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ച അദ്ദേഹം ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രതിഭാശാലിയും പ്രശസ്തനും ജനകീയനുമായ ഗായകനായി മാറി.<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last1=To|first1=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X|archive-date=12 September 2019|url-access=subscription|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide to Bollywood Legends: Mohd Rafi|date=20 January 2005|work=PopMatters|access-date=1 May 2018|archive-date=2 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180502215432/https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|url-status=live}}</ref> 40 വർഷത്തോളം കാലം ബോളിവുഡിൽ നിറഞ്ഞുനിന്ന ഇദ്ദേഹം നിരവധി സൂപ്പർ ഹിറ്റ് ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. ശബ്ദ വൈവിധ്യവും അതിന്റെ വ്യാപ്തിയും കൊണ്ട് ശ്രദ്ധേയനായിരുന്ന റാഫി; വേഗതയേറിയതും ഉന്മേഷദായകവുമായ ഗാനങ്ങൾ മുതൽ ദേശഭക്തിഗാനങ്ങൾ വരെയും, ദുഃഖഭാവമുള്ള ഗാനങ്ങൾ മുതൽ അതീവ പ്രണയാർദ്രമായ ഗാനങ്ങൾ വരെയും, ഖവ്വാലികൾ, ഗസലുകൾ, ഭജനകൾ, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതാധിഷ്ഠിത ഗാനങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയുമായി വിവിധതരം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url=https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|title=Forgetting the phenomenal talent of Rafi|date=20 July 2018|access-date=1 August 2018|archive-date=12 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190912184254/https://www.thehindu.com/opinion/open-page/Forgetting-the-phenomenal-talent-of-Rafi/article16888440.ece|url-status=live}}</ref> സിനിമയിൽ പാട്ടിനൊത്ത് ചുണ്ടനക്കുന്ന നടന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിനും ശൈലിക്കും അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ തന്റെ ശബ്ദത്തെ രൂപപ്പെടുത്താനുള്ള പ്രത്യേക കഴിവിന്റെ പേരിലും അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="EBIndia2">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=ISFBJarYX7YC&q=rafi&pg=PA236 |title=Students' Britannica India, Volumes 1–5 |publisher=Encyclopædia Britannica (India) |year=2000 |isbn=978-0-85229-760-5 |page=238 |access-date=18 September 2011}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന് ആറ് ഫിലിംഫെയർ അവാർഡുകളും ഒരു ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1967-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ നാലാമത്തെ ഉയർന്ന സിവിലിയൻ ബഹുമതിയായ 'പത്മശ്രീ' നൽകി ഭാരത സർക്കാർ അദ്ദേഹത്തെ ആദരിച്ചു. 2001-ൽ, ഹീറോ ഹോണ്ടയും സ്റ്റാർഡസ്റ്റ് മാസികയും ചേർന്ന് റഫിയെ 'സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ മികച്ച ഗായകൻ' എന്ന പദവി നൽകി ആദരിച്ചു. 2013-ൽ, സി.എൻ.എൻ-ഐ.ബി.എൻ എന്നിവർ നടത്തിയ വോട്ടെടുപ്പിൽ, ഹിന്ദി സിനിമയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ശബ്ദമായി റഫി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name="ibnlive1">{{cite web|url=http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|title=Rafi wins Greatest Voice of Hindi Cinema poll|access-date=18 July 2015|publisher=CNN-IBN|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924051016/http://www.ibnlive.com/videos/india/rafi-winner-pkg-631661.html|archive-date=24 September 2015|url-status=live}}</ref>
ആയിരത്തിലധികം ഹിന്ദി സിനിമകൾക്കും അതുപോലെതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന് മികച്ച പ്രാവീണ്യമുണ്ടായിരുന്ന ഭാഷകളായ ഉറുദു, പഞ്ചാബി എന്നിവയ്ക്കും പുറമെ മറ്റ് പല ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും വിദേശ ഭാഷകളിലുമായി അദ്ദേഹം അനേകം ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിനിടയിൽ കൊങ്കണി, ആസാമീസ്, ഭോജ്പുരി, ഒഡിയ, ബംഗാളി, മറാഠി, സിന്ധി, കന്നഡ, ഗുജറാത്തി, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മഗാഹി, മൈഥിലി തുടങ്ങി നിരവധി ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിലായി ഏകദേശം 7,000 ഗാനങ്ങളാണ് അദ്ദേഹം പാടിയത്. ഇവ കൂടാതെ ഇംഗ്ലീഷ്, പേർഷ്യൻ, അറബിക്, സിംഹള, മൗറീഷ്യൻ ക്രിയോൾ, ഡച്ച് തുടങ്ങിയ വിദേശ ഭാഷകളിലും അദ്ദേഹം പാടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|last=IANS|date=2016-12-23|title=36 years after death, two landmarks for Rafi|work=Business Standard India|url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|access-date=2022-01-22|archive-date=8 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211108044236/https://www.business-standard.com/article/news-ians/36-years-after-death-two-landmarks-for-rafi-116122300511_1.html|url-status=live}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ [[പഞ്ചാബ്, ഇന്ത്യ|പഞ്ചാബ്]] സംസ്ഥാനത്തെ [[അമൃത്സർ ജില്ല|അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ]] ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്ക് സമീപത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു പഞ്ചാബി 'ഭട്ടി ജാട്ട്' മുസ്ലിം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ഒരു കർഷക ജൻമിയായിരുന്ന ഹാജി അലി മുഹമ്മദിന്റെയും അല്ലാ റാഖിയുടെയും മകനായിട്ടാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. 5 സഹോദരന്മാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ രണ്ട് സഹോദരിമാരും റഫിക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. 'ഫീക്കോ' എന്ന് വിളിപ്പേരുണ്ടായിരുന്ന റാഫിയെ, തന്റെ ജന്മഗ്രാമമായ കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗിലെ തെരുവുകളിലൂടെ പാടി നടന്നിരുന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് സംഗീതത്തിലേക്ക് ആകർഷിച്ചത്. അദ്ദേഹം പാടുകയും ഇത് ഗ്രാമീണരെ ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്തു. 1935-ൽ റാഫിയുടെ പിതാവ് അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] താമസം മാറുകയും അവിടെ ഭാട്ടി ഗേറ്റിലെ നൂർ മൊഹല്ലയിൽ ഒരു ബാർബർ ഷോപ്പ് നടത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നു. യാഥാസ്തിതികനായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പിതാവ് സംഗീതം പഠിക്കുന്നതിന് എതിരായിരുന്നു. എന്നാൽ സംഗീതത്തിലുള്ള അഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ മൂത്ത സഹോദരൻ ഹമീദ് ലാഹോറിൽ പോയി സംഗീതം പഠിക്കുവാനുള്ള സഹായങ്ങൾ ചെയ്തു. ഉസ്താദ് അബ്ദുൽ വാഹിദ് ഖാൻ, പണ്ഡിറ്റ് ജിവൻ ലാൽ മട്ടൂ, ഫിറോസ് നിസാമി എന്നിവരുടെ കീഴിൽ വർഷങ്ങളോളം ചിട്ടയായി ഹിന്ദുസ്താനി ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം അഭ്യസിച്ചു. തന്റെ പതിമൂന്നാം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് ഒരു ദിവസം ഹമീദും റാഫിയും സൈഗാളിന്റെ സംഗീത പരിപാടി കാണാൻ പോയപ്പോൾ വൈദ്യുതി തടസ്സം കാരണം സൈഗാൾ പാടാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. അപ്പോൾ റഫിക്ക് പാടാൻ റഫിയ്ക്ക് അവസരം ലഭിക്കുകയും ഇത് കണ്ട സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ സിനിമയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ പഞ്ചാബി സിനിമയായ ബുൾബലോച്ചിൽ സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദറിന്റെ കീഴിൽ, 'ഗോറിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ' എന്ന യുഗ്മഗാനം സീനത്ത് ബീഗത്തോടൊപ്പം ആലപിച്ചുകൊണ്ട് 1941-ൽ ലാഹോറിൽ വെച്ച് റാഫി പിന്നണി ഗായകനായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ, തങ്ങൾക്കായി പാടുന്നതിനായി ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോയുടെ ലാഹോർ നിലയം റഫിയെ ക്ഷണിച്ചു.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന്റെ തുടക്കം (മുംബൈ) ==
1944-ലാണ് റഫി ആദ്യമായി [[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[മുംബൈ|മുംബൈയിൽ]] എത്തുന്നത്. തിരക്കേറിയ നഗരപ്രദേശമായ ഭെൻഡി ബസാറിൽ, ഹമീദ് സാഹിബിനൊപ്പം പത്ത് അടി നീളവും പത്ത് അടി വീതിയുമുള്ള ഒരു മുറി അദ്ദേഹം വാടകയ്ക്കെടുത്തു. കവി തൻവീർ നഖ്വി, അബ്ദുർ റഷീദ് കർദാർ, മെഹ്ബൂബ് ഖാൻ തുടങ്ങിയ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാക്കളെയും നടനും സംവിധായകനുമായ നസീറിനെയും റാഫിക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു. അക്കാലത്ത് ബോംബെയിലുണ്ടായിരുന്ന ശ്യാം സുന്ദർ, 'ഗാവോൻ കി ഗോരി' എന്ന ചിത്രത്തിൽ ജി. എം. ദുറാനിക്കൊപ്പം "അജി ദിൽ ഹോ കാബൂ മേം തോ ദിൽദാർ കി ഐസി തൈസി..." എന്ന യുഗ്മഗാനം പാടാൻ റാഫിക്ക് അവസരം നൽകി. ഇതാണ് ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പാടി റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെട്ട ആദ്യ ഗാനം.
1944 മുതൽ 1949 വരെ റഫിയ്ക്ക് ശരിക്കും കഷ്ടപ്പാടിന്റെ കാലമായിരുന്നു. 1944 ൽ 20 വയസ്സുള്ള റഫിയെ ലാഹോറിൽ നിന്ന് മുംബൈയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത് സംഗീത സംവിധായകൻ ശ്യാം സുന്ദർ ആണ്. ഭെൻഡി ബസാറിലെ ഒരു ചെറിയ മുറിയിലായിരുന്നു താമസം. കയ്യിൽ പൈസയില്ല, മാത്രമല്ല ഹിന്ദി ശരിക്കും അറിയില്ലാത്ത അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഞ്ചാബി ഉച്ചാരണവും ആദ്യകാലത്ത് ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാക്കി. ആദ്യ 2 വർഷം പട്ടിണിയായിരുന്നു. റേഡിയോയിൽ പാടി കിട്ടുന്ന 10 രൂപയായിരുന്നു അക്കാലത്തെ വരുമാനം.
കവി തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ സംഗീത സംവിധായകൻ *നൗഷാദിന്* പരിചയപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു. നൗഷാദ് ആദ്യം റഫിയെ കോറസിൽ പാടിച്ചു. പിന്നെ 1944 ൽ ശ്യാം കുമാറും അലാവുദ്ദീനും മറ്റുള്ളവരും അഭിനയിച്ച എ.ആർ. കർദ്ദാറിൻ്റെ *പെഹ്ലെ ആപ്* എന്ന സിനിമയിൽ "ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേ" എന്ന പാട്ടിന്റെ ഒറ്റവരി കൊടുത്തു. റഫിയുടെ വിനയമാണ് നൗഷാദിനെ ആകർഷിച്ചത്. നൗഷാദ് പറയുമായിരുന്നു: "ഈ ചെറുക്കൻ സ്റ്റുഡിയോയിൽ വരുമ്പോൾ എല്ലാവരുടെയും കാൽ തൊട്ട് വന്ദിക്കും".
രണ്ട് സിനിമകളിലാണ് റാഫി പാടി അഭിനയിച്ചത്. ലൈലാ മജ്നു (1945) എന്ന ചിത്രത്തിലെ "തേരാ ജല്വാ ജിസ് നേ ദേഖാ", ജുഗ്നു (1947) എന്ന സിനിമയിലെ "വോ അപ്നി യാദ് ദിലാനെ കോ" എന്നീ ഗാനങ്ങൾക്കായി അദ്ദേഹം സ്ക്രീനിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദിന്റെ]] *അൻമോൾ ഘഡി*യിൽ "തേരാ ഖിലോനാ ടൂട്ടാ ബാൽ" പാടിയതോടെ നിർമ്മാതാക്കൾ റഫിയെ ശ്രദ്ധിച്ചു. അതേ വർഷം *ജുഗ്നു*വിലെ പാട്ടുകൾ സൂപ്പർഹിറ്റായി. 1946-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'ഷാജഹാൻ' എന്ന ചിത്രത്തിലെ, കെ.എൽ. സൈഗാളിനൊപ്പമുള്ള "മേരേ സപ്നോ കി റാണി, രൂഹി രൂഹി" ഉൾപ്പെടെ, നൗഷാദിനു വേണ്ടി കോറസിന്റെ ഭാഗമായി നിരവധി ഗാനങ്ങൾ ആലപിച്ചു. കൂടാതെ 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ *ജുഗ്നു* എന്ന ചിത്രത്തിലെ "യഹാൻ ബദ്ല വഫാ കാ" എന്ന പേരിൽ [[നൂർ ജഹാൻ (നടി)|നൂർ ജെഹാനൊപ്പം]] ഒരു യുഗ്മഗാനം അദ്ദേഹം ആലപിച്ചു.
വിഭജനത്തിന് ശേഷം പല മുസ്ലീം കലാകാരന്മാരും പുതുതായി രൂപംകൊണ്ട പാകിസ്താനിലേക്ക് പോയപ്പോൾഇന്ത്യയിൽത്തന്നെ തുടരാൻ റാഫി തീരുമാനിക്കുകയും തന്റെ കുടുംബത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെ ബോംബെയിലേക്ക് കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഗായിക [[നൂർ ജഹാൻ (നടി)|നൂർജഹാൻ]] പാകിസ്ഥാനിലേക്ക് കുടിയേറുകയും, അവിടെ പിന്നണി ഗായകനായ അഹമ്മദ് റുഷ്ദിയുമായി ചേർന്ന് പാടുകയും ചെയ്തു. റഫിയോടും അവിടേയ്ക്ക് പോകാൻ ക്ഷണിച്ചുവെങ്കിലും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "ഞാൻ ഇന്ത്യക്കാരനാണ്, ഇവിടെത്തന്നെ മരിക്കും". ആ തീരുമാനത്തോടെ മുംബൈ അദ്ദേഹത്തെ ഇരുകൈയും നീട്ടി സ്വീകരിച്ചു. 1949 ൽ *അന്താജ്, ദുലാരി* എന്നീ സിനിമകളോടെ റഫി നമ്പർ 1 ആയി. ഭെൻഡി ബസാറിലെ മുറിയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം ബാന്ദ്രയിലെ വീട്ടിലേക്ക് മാറി. 1949-ൽ നൗഷാദ് (ചാന്ദ്നി രാത്ത്, ദില്ലഗി, ദുലാരി), ശ്യാം സുന്ദർ (ബസാർ), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്രം (മീന ബസാർ) തുടങ്ങിയ സംഗീത സംവിധായകർ റാഫിക്ക് സോളോ ഗാനങ്ങൾ നൽകി.
തനിക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ട ഗായകനായിരുന്ന [[കെ.എൽ. സൈഗാൾ|കെ. എൽ. സൈഗാളിനെ]] കൂടാതെ, ജി. എം. ദുറാനിയും റഫിയെ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു. തന്റെ സംഗീതജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിൽ അദ്ദേഹം പലപ്പോഴും ദുറാനിയുടെ ആലാപനശൈലിയാണ് പിന്തുടർന്നിരുന്നുവെങ്കിലും, പിന്നീട് തന്റേതായ സവിശേഷമായ ഒരു ശൈലി അദ്ദേഹം രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തു. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി. "ഹംകോ ഹൻസ്തേ ദേഖ് സമനാ ജല്താ ഹേ", "ഖബർ കിസി കോ നഹിൻ, വോ കിദാർ ദേക്തേ" (ബേകാസൂർ, 1950) തുടങ്ങിയ ചില ഗാനങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം ദുറാനിക്കൊപ്പം പാടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി|മഹാത്മാഗാന്ധിയുടെ]] വധത്തെത്തുടർന്ന്, ഹുസൻലാൽ ഭഗത്റാം, രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ, റാഫി എന്നിവരടങ്ങുന്ന സംഘം "സുനോ സുനോ ഏ ദുനിയാവാലോൻ, ബാപുജി കി അമർ കഹാനി" എന്ന ഗാനം ഒറ്റരാത്രികൊണ്ട് തയ്യാറാക്കി. തുടർന്ന്, ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി [[ജവഹർലാൽ നെഹ്രു|ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] അദ്ദേഹത്തെ തന്റെ വസതിയിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുകയും അവിടെ ഈ ഗാനം ആലപിക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ലെ ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യദിനത്തിൽ, ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്ന് റാഫിക്ക് ഒരു വെള്ളി മെഡൽ ലഭിച്ചു.
== വ്യക്തിജീവിതം ==
റഫി രണ്ടുതവണ വിവാഹം കഴിച്ചിട്ടുണ്ട്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ വിവാഹം നടന്നത് തറവാട് ഗ്രാമത്തിൽ വെച്ചായിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|title=Biography of Mohd. Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20120902005652/http://chandrakantha.com/biodata/mohd_rafi.html|archive-date=2 September 2012|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.apnaorg.com/articles/aujla-10/|title=First Half of the Life of Legendry [sic] Film Singer Mohammad Rafi|access-date=8 January 2014|publisher=na|archive-url=https://web.archive.org/web/20130603094053/http://apnaorg.com/articles/aujla-10/|archive-date=3 June 2013|url-status=live}}</ref><ref name="Rediff2">{{cite web|url=http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|title=Remembering Rafi: 'There Cannot Be Another'|access-date=10 March 2015|publisher=Rediff|archive-url=https://web.archive.org/web/20150402135207/http://www.rediff.com/movies/slide-show/slide-show-1-rafi-loved-playing-carom-badminton-and-flying-kites/20121224.htm|archive-date=2 April 2015|url-status=live}}</ref> വധു ബന്ധുവായ ബഷീറ ബീബിയായിരുന്നു. [[ഇന്ത്യയുടെ വിഭജനം|ഇന്ത്യാ വിഭജനകാലത്തെ]] കലാപങ്ങളിൽ ബഷീറ ബീബിയുടെ മാതാപിതാക്കൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന്, ഇന്ത്യയിൽ താമസിക്കാൻ അവർ വിസമ്മതിക്കുകയും പാകിസ്താനിലെ ലാഹോറിലേക്ക് താമസം മാറുകയും ചെയ്തതോടെ ആ ബന്ധം അവസാനിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.hindustantimes.com/Punjab/Chandigarh/Straight-from-the-barber-s-shop/SP-Article1-911804.aspx|title=Straight from the barber's shop|access-date=13 August 2012|work=Hindustan Times|archive-url=https://web.archive.org/web/20131104073242/http://www.hindustantimes.com/punjab/chandigarh/straight-from-the-barber-s-shop/article1-911804.aspx|archive-date=4 November 2013|url-status=dead}}</ref> ബിൽഖിസ് ബാനുവായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ രണ്ടാമത്തെ ഭാര്യ.
ആദ്യ വിവാഹത്തിലുണ്ടായ മകനായ സഈദ് ഉൾപ്പെടെ റഫിക്ക് നാല് ആൺമക്കളും മൂന്ന് പെൺമക്കളുമുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Rediff" /> ബാഡ്മിന്റൺ, കാരംസ്, പട്ടം പറത്തുക എന്നിവയായിരുന്നു റഫിയുടെ പ്രധാന വിനോദങ്ങൾ.<ref>{{Cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|title=If anyone has the voice of god, it is Mohammed Rafi|work=Rediff|access-date=11 December 2017|archive-date=6 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171206062704/http://www.rediff.com/movies/report/if-anyone-has-the-voice-of-god-it-is-mohammed-rafi/20151224.htm|url-status=live}}</ref> മദ്യപാനമോ പുകവലിയോ ശീലമില്ലാത്ത അദ്ദേഹം, സിനിമാ മേഖലയിലെ പാർട്ടികളിൽ നിന്നും തീർത്തും വിട്ടുനിന്നിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|title=Mohammed Rafi remained in India even after his wife left Pakistan. Learn why they separated|access-date=9 October 2022|date=24 December 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20221009062148/https://www.indiannewslive.com/mohammed-rafi-remained-in-india-even-after-his-wife-left-pakistan-learn-why-they-separated.html|archive-date=9 October 2022|url-status=live}}</ref>
റഫിയുടെ മകൻ ഷാഹിദിന്റെ അംഗീകാരത്തോടെ പുറത്തിറങ്ങിയ 'മുഹമ്മദ് റഫി: വോയ്സ് ഓഫ് എ നേഷൻ' എന്ന പുസ്തകത്തിൽ, അദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് "ശാന്തവും സൗമ്യവുമായ സ്വഭാവത്തിന് ഉടമയും, ജീവിതത്തിലുടനീളം വിനയമുള്ളവനും, നിസ്വാർത്ഥനും, അഹങ്കാരമില്ലാത്തവനും, അർപ്പണബോധമുള്ളവനും, ദൈവഭയമുള്ളവനും, കുടുംബത്തെ സ്നേഹിക്കുന്നവനുമായ ഒരു മാന്യൻ" എന്നാണ്. തന്നെ കാണാനെത്തുന്ന ആരെയും വെറുംകൈയോടെ മടക്കി അയക്കാത്ത വ്യക്തിയായിരുന്നു റഫി.<ref name="google2" /> ജീവകാരുണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും ശ്രദ്ധേയമായ പ്രവൃത്തികളിലൂടെയും അദ്ദേഹം തന്റെ സമൂഹത്തിന് വലിയ സംഭാവനകൾ നൽകി.<ref>{{cite web|url=https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|title=Remembering a legend Mohammad Rafi on 33rd death anniversary|access-date=11 December 2017|date=31 July 2013|website=geo.tv|archive-url=https://web.archive.org/web/20171212031700/https://www.geo.tv/latest/88383-remembering-a-legend-mohammad-rafi-on-33rd-death-anniversary|archive-date=12 December 2017|url-status=live}}</ref>{{cleanup|reason=വൃത്തിയാക്കണം|date=ഓഗസ്റ്റ് 2020}}
== അവലംബം ==<!-- Please do not change this "infobox person" because changing this infobox
| name = മുഹമ്മദ് റഫി
| image = Mohammed Rafi 2016 postcard of India crop-flip.jpg
| caption =
| native_name =
| birth_name =
| birth_date = {{birth date|df=y|1924|12|24}}
| birth_place = [[കോട്ലാ സുൽത്താൻ സിംഗ്]], [[പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ (ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബ്]], [[British Raj|British India]]<br />{{small|(present-day [[Punjab, India]])}}
| death_date = {{death date and age|df=y|1980|07|31|1924|12|24}}<ref>[https://www.culturalindia.net/indian-music/indian-singers/rafi.html Mohammed Rafi Biography – Facts, Life History & Achievements]. Culturalindia.net. Retrieved 6 November 2018.</ref>
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], ഇന്ത്യ
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{flatlist| * Playback Singer
* Musician
* Performer
* Qawwali Singer
}}
| years_active = 1944–1980
| awards = * [[Filmfare Award for Best Male Playback Singer]]
* [[Bengal Film Journalists' Association – Best Male Playback Award|BFJA Best Male Playback Award]]
* [[National Film Award for Best Male Playback Singer]]
| honours = [[പത്മശ്രീ]] (1967)
| module = {{Infobox musical artist|embed=yes
| background = solo_singer
| genre = {{flatlist|
* [[Qawwali]]
* [[Ghazals]]
* Pop
* [[Sufi]]
* [[Bhajans]]
* [[Filmi]]
* [[R.D. Burman|Comedy Music]]
* [[Harmonium]] Music
}}
| instrument = Vocals, Harmonium
}}
| signature = Mohammed Rafi Signature.svg
}}
ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര രംഗത്തെ ഒരു പിന്നണിഗായകനായിരുന്നു '''മുഹമ്മദ് റഫി''' (ഹിന്ദി: मोहम्मद रफ़ी, ഉർദു: محمد رفیع : December 24, 1924 – July 31, 1980)..<ref name="thehindu.com">{{Cite news|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sundaymagazine/Remembering-Rafi/article16209117.ece|title=Remembering Rafi|last=To|first=As Told|date=25 July 2010|work=The Hindu|access-date=7 April 2018|last2=To|first2=As Told|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.popmatters.com/rafimohd-roughguide-2496052218.html|title=Mohd Rafi: The Rough Guide
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ അമൃത്സർ ജില്ലയിലെ ഇന്നത്തെ മജിതയ്ക്കടുത്തുള്ള കോട്ല സുൽത്താൻ സിംഗ് എന്ന ഗ്രാമത്തിലായിരുന്നു റഫിയുടെ ജനനം.<ref name="tribuneindia_striking2">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|accessdate=28 April 2007|date=16 June 2003|publisher=[[The Tribune (Chandigarh)|The Tribune]]: Amritsar Plus|author=Varinder Walia}}</ref> ജന്മിയായ ഹാജിഅലിമുഹമ്മദ് ആണ് പിതാവ്. മാതാവ് അല്ലാ രാഹ മുഹമ്മദ്ശാഫി, ദീൻ, ഇസ്മായിൽ, ഇബ്രാഹിം, സിദ്ദീഖ് എന്നീ സഹോദരൻമാരും ചിരാഗ്, രേഷ്മ എന്നീ സഹോദരിമാരും ഉണ്ടായിരുന്നു. റഫി എന്ന പേരിനർത്ഥം പദവികൾ ഉയർത്തുന്നവൻ എന്നാണ്, ഇസ്ലാമിൽ ദൈവത്തിന്റെ വിശേഷണങ്ങളിലൊന്നാണിത്. നാട്ടിൽ വന്ന ഒരു ഫക്കീറാണ് റഫിയെ സംഗീതത്തിലേക്കാകർഷിച്ചത്.<ref name="tribuneindia_striking">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2006/20060223/aplus.htm#1|title=Striking the right chord|author=Varinder Walia|publisher=[[The Tribune]]: Amritsar Plus|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഫീക്കോ എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള റഫി ചെറുപ്പകാലത്തു തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ നാട്ടിലെ [[ഫക്കീർ|ഫക്കീർമാരെ]] അനുകരിച്ചു പാടുമായിരുന്നു<ref name="tribuneindia_striking"/>. 1935-36 കാലത്ത് റഫിയുടെ അച്ഛൻ [[ലാഹോർ|ലാഹോറിലേക്ക്]] സ്ഥലം മാറിയപ്പോൾ റഫിയും കുടുംബവും അങ്ങോട്ടു കുടിയേറിപ്പാർത്തു. റഫിയുടെ കുടുംബം ലാഹോറിലെ നൂർ മൊഹല്ല എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു മുടിവെട്ടുകേന്ദ്രം നടത്തിയിരുന്നു അക്കാലത്ത്<ref name="dailytimes_way_it_was">{{cite web|url=http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|title=The Way It Was: Tryst With Bollywood|author=Syed Abid Ali|publisher=Daily Times, Pakistan|date=2003-06-16|accessdate=2007-04-28|archiveurl=https://archive.today/20121221152838/http://www.dailytimes.com.pk/default.asp?page=story_16-6-2003_pg3_6|archivedate=2012-12-21}}</ref> റഫിയുടെ മൂത്തസഹോദരീ ഭർത്താവ് സംഗീതത്തിലുള്ള വാസന കണ്ടെത്തുകയും അതു പ്രോൽസാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. [[ബഡേ ഗുലാം അലിഖാൻ|ഉസ്താദ് ബഡേ ഗുലാം അലി ഖാൻ]], [[ഉസ്താദ് അബ്ദുൾ വാഹിദ് ഖാൻ]], [[പണ്ഡിത് ജീവൻലാൽ മട്ടോ]], [[ഫിറോസ് നിസാമി]] എന്നിവരിൽ നിന്നുമായി റഫി [[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം]] അഭ്യസിച്ചു<ref name="indobase">{{cite web|url=http://music.indobase.com/composers-playback-singers/mohammed-rafi.html|title=Mohammed Rafi|accessdate=2007-04-28}}</ref><ref name="tribuneindia_sang_for_kishore">{{cite web|url=http://www.tribuneindia.com/2002/20020923/login/music.htm|title=When Rafi sang for Kishore Kumar|author= Amit Puri|publisher=[[The Tribune]]|accessdate=2002-08-23|accessdate=2007-04-28}}</ref>. ഒരിക്കൽ റഫിയും റഫിയുടെ സഹോദരീ ഭർത്താവ് ഹമീദും [[കെ.എൽ.സൈഗാൾ|കെ.എൽ. സൈഗാളിന്റെ]] സംഗീതക്കച്ചേരി കേൾക്കാൻ പോയതായിരുന്നു. വൈദ്യുതിതകരാറു കാരണം പരിപാടി അവതരിപ്പിക്കാൻ സൈഗാൾ തയ്യാറായില്ല. അക്ഷമരായ ആസ്വാദകരെ ആശ്വസിപ്പിക്കാൻ റഫി ഒരു പാട്ടു പാടട്ടെ എന്നു ഹമീദ് സംഘാടകരോടു ചോദിക്കുകയും അവർ അതിനു തയ്യാറാവുകയും ചെയ്തു. അതായിരുന്നു റഫിയുടെ ആദ്യത്തെ പൊതുസംഗീതപരിപാടി, അത് റഫിയുടെ 13-ആം വയസിലായിരുന്നു<ref name="indobase"/>.
റഫിയുടെ സംഗീതാഭിരുചി മനസ്സിലാക്കിയ സംവിധായകൻ [[ശ്യാം സുന്ദർ]] റഫിയെ ഗായിക [[സീനത്ത് ബീഗം|സീനത്ത് ബീഗത്തിനൊപ്പം]] ''സോണിയേ നീ, ഹീരിയേ നീ'' എന്ന ഗാനം ഗുൽ ബാലോച്ച് (1942) (ഈ ചിത്രം ഇറങ്ങിയത് 1944-ൽ ആണ്) എന്ന പഞ്ചാബി ചിത്രത്തിൽ പാടിച്ചു<ref name="tribune_his_voice">{{cite web
|url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040725/spectrum/main7.htm
|title=His voice made him immortal
|author=M.L. Dhawan
|publisher=Spectrum ([[The Tribune]])
|date=2004-07-25
|accessdate=2007-04-28
}}</ref> . ഈ വർഷംതന്നെ റഫിയെ ഓൾ ഇന്ത്യ റേഡിയോ ലാഹോർ നിലയം അവിടത്തെ സ്ഥിരം ഗായകനായി ക്ഷണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame">{{cite web
|url=http://www.sangeetmahal.com/hof/Singers_Rafi.asp
|title=Hall Of Fame: Saatwan Sur
|accessdate=2007-04-28
}}</ref>
[[പ്രമാണം:Rafi.thalassery.1960.jpg|ലഘുചിത്രം|1959 ഇൽ തലശ്ശേരി സന്ദർശിച്ച മുഹമ്മദ് റാഫി പൗര പ്രമുഖരോടൊപ്പം |പകരം=]] മുറപ്പെണ്ണായ ബാഷിറയെ വിവാഹം കഴിച്ചു. എന്നാൽ മതപരമായ മനോഭാവത്താൽ ഇന്ത്യയിലേക്ക് വരാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല ഭാര്യ. അതിനാൽ റഫി ബാഷിറയെ
== ബോംബേയിൽ ==
1944-ൽ റഫി ബോംബെയിലേക്ക് ([[മുംബൈ]]) മാറാൻ തീരുമാനിച്ചു. തൻവീർ നഖ്വി റഫിയെ പ്രശസ്തനിർമ്മാതാക്കളായ അബ്ദുൾ റഷീദ് കർദാൾ, മെഹബൂബ് ഖാൻ, നടനും സംവിധായകനുമായ നസീർ എന്നിവരുമായി പരിചയപ്പെടുത്തിക്കൊടുത്തു<ref name="dailytimes_way_it_was"/>. ഒരു ശുപാർശക്കത്തുമായി റഫി പ്രശസ്ത സംഗീതസംവിധായകൻ [[നൗഷാദ് അലി|നൗഷാദ് അലിയെ]] ചെന്നു കണ്ടു. ആദ്യകാലത്ത് നൗഷാദ് കോറസ് ആയിരുന്നു റഫിയെക്കൊണ്ടു പാടിച്ചിരുന്നത്. നൗഷാദുമായുള്ള റഫിയുടെ ആദ്യഗാനം 1944-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ എ.ആർ.കർദാറുടെ ''പെഹ്ലേ ആപ് ''എന്ന ചിത്രത്തിലെ ശ്യാം സുന്ദർ, അലാവുദ്ദീൻ എന്നിവരോടൊപ്പം പാടിയ ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കേ ഹം ഹേൻ'' എന്ന ഗാനമാണ്. ഏതാണ്ട് ആ സമയത്തു തന്നെ ശ്യാം സുന്ദറിനു വേണ്ടി ''ഗോൻ കി ഗോരി'' (1944) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലും, ജി.എം ദുരാണിയോടൊത്ത് ''അജീ ദിൽ ഹോ കാബൂ മേൻ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും പാടി. ഇതാണ് റഫി [[ബോളിവുഡ്|ബോളിവുഡിലെ]] തന്റെ ആദ്യ ഗാനമായി കണക്കാക്കുന്നത്<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. 1945-ൽ റഫി തന്റെ ബന്ധുവായ, 'മജ്ഹിൻ' എന്നു വിളിപ്പേരുള്ള ബാഷിറയെ ജീവിത പങ്കാളിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു<ref name="tribuneindia_striking"/>.
1945-ൽ ''ലൈലാ മജ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേര ജൽവ ജിസ് നേ ദേഖാ'' എന്ന ഗാനത്തിനു വേണ്ടി ക്യാമറക്കു മുന്നിലും മുഖം കാണിച്ചു<ref name="sangeetmahal_hall_of_fame"/>. നൗഷാദുമൊത്ത് അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്ക് കോറസ് പാടിയിട്ടുണ്ട്. ''മേരേ സപ്നോം കീ റാണി'', സൈഗാളിന്റെ കീഴിൽ പാടിയ ''ഷാജഹാൻ''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''രൂഹി, രൂഹി'' തുടങ്ങിയ ഗാനങ്ങൾ ഉദാഹരണം. എന്നാൽ റഫി ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് മെഹബൂബ് ഖാന്റെ ''അന്മോൾ ഖാഡി''(1946) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''തേരാ ഖിലോന തൂതാ ബലക്'' എന്ന ഗാനത്തോടെയാണ്. നൂർ ജഹാനുമൊത്തുള്ള 1947-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ജുഗ്നു'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ ''യഹാൻ ബാദ്ലാ വഫാ കാ'' എന്ന ഗാനം സൂപ്പർ ഹിറ്റായി. ഹം കിസീ സെകം നഹി എന്ന സിനിമയിൽ ക്യാ ഹുവാ തേരെ വാദാ എന്ന ഗാനത്തിന് ദേശീയ അവാർഡ് കിട്ടി.
1948-ൽ [[മഹാത്മാ ഗാന്ധി]]യുടെ രക്തസാക്ഷിത്വത്തെത്തുടർന്ന് രാജേന്ദ്ര കൃഷൻ എഴുതിയ ''സുനോ സുനോ ആയേ ദുനിയാ വലാൺ ബാപ്പുജി കീ അമർ കഹാനി'' എന്ന ഗാനം വളരെയധികം ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. ആ വർഷത്തിൽ [[ജവഹർലാൽ നെഹ്റു]] റഫിയെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വസതിയിലേക്കു പാടാനായി ക്ഷണിച്ചു. 1948-ൽ സ്വാതന്ത്യദിനത്തിൽ റഫിക്കു ജവഹർലാൽ നെഹ്റുവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു. 1949-ൽ റഫിക്കു നൗഷാദ് (''ചാന്ദിനി രാത്'',''ദില്ലഗി ആന്റ് ദുലാരി''), ശ്യാം സുന്ദർ(''ബസാർ''), ഹുസ്നാലാൽ ഭഗത്റാം(''മീനാ ബസാർ'') തുടങ്ങിയ സംഗീതസംവിധായകർ ഒറ്റക്കു ഗാനങ്ങൾ നൽകിത്തുടങ്ങി.
മരണം ഹൃദയാഘാതം മൂലമായിരുന്നു.
എണ്ണമറ്റ മനോഹര ഗാനങ്ങളിൽ ചിലത് തേരേ നാം കാ ദിവാനാ തേരാ ഘർ കോ, തേരീ ഗലിയോം, തേ മെഹഫിൽ, ഓമേരിമെഹബൂബാ, അകേലെ അകേലെ കഹാം, മേ ഗാഊം തുമ് സോജാവു, ദൂർ രഹകർ, മന് തട്പപത്, ഓ മേരെ ഷാഹെഖൂബ, മധു പന്മെ രാധിക, , യാദ് ന ജായേ, ഹംനേ ജഫാന സീഖീ, ഗുൻ ഗുനാരഹാഹേ ,ആ ജാരേആസരാ ഏ ഹുസ്ന്സരാജാഗ്, മേരാഗീ അൻജാ, ഓ ദുനിയാകേരഖ് വാലേ, സോ ബാറ്ജജനം ലേംഗേ, രംഗ് ഓർനൂറ്കീബാരാത്, ലേ ഗയ് ദിൽഗുഡിയാ ജപ്പാൻ കീ, ക്യാമിലിയെ, സുബ്ഹാനആയിശാം ന, ഒലേകെ പെഹലാ , ഇത്നാതൊയാദ്ഹെ മുജേ, ഹമ്കാലേഹതൊ ക്യാ ഹുവാ ദിൽവാലേ ഹെ, അകേലെ അകേലെ കഹാം ജാരഹേഹെ, മെകഹി കവിനബൻജാ, യെശമാ തോജലീരോശ്നീകേലിയേ ,പർദാഹെപർദാ, ചൽകയേജാം ആയിയേ ആപ്, ഹുയീ ശാം ഉന്കാ, തൂ മേരേ സാംനേ ഹെതേ രീ, ആജ്കൽ തേരെമെരെ പ്യാർ, ചോദ്വീ കാ ചാന്ദ്ഹോ, യേ ചാന്ദ് കരോഷൻ ചെഹരാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൽദർദ് മെരേ, ബക്കമ്മ ഓബക്കമ്മ, യഹാ മെ അജ്നബി, ഹായ് രേഹയ് നീംദ് നഹീ... ഷമ്മി കപൂറിനു വേണ്ടി പാടിയവ.. അകേലെ അകേലെ കഹാം, ദിൽ തക് ദേഖോദിൽ തക് ദേഖോ, യേ ചാന്ദ് കി രോഷൻ ചെഹരാ സുൽഫോ കി, ദീവാന ഹുവാബാദൽ, ജാനേ ബഹാർ ഹുസ്ന്ന്, ഇശാരോ ഇശാ രോ ,ദീവാനേ കാനാമ് കോ പൂചോ പ്യാർ സേ ദേഖോ കാംകോ പൂചോ,
* ശശി കപൂർ - പറ് ദേസിയോം സേ ന അഖിയാ മിലാനാ, ലിഖേ ജോ ഖത് തുജേ,
* ദേവാനന്ദ് - ആംഖോം ഹീ ആഖോം മേ ഇശാരാ ഹോ ഗയാ, ഖൊയാ ഖൊയാ ചാന്ദ് ,മേരാ മൻ തേരാ പ്യാസാ മേരാ മൻ, തേരേമേരേ സപ്നേ അബ്ഏക് രംഗ് ഹേ, ക്യാ സേ ക്യാ ഹോ ഗയാ ബേവഫാ തേരേ പ്യാർ, ദിൻടൽ ജായേ ഹയേ രാത് ന ജായേ തൂ തോന ആയേ
* ജോയ് മുഖർജി -തും അകേലെ നകഭി ബാഗ് മേ ,ആജാരേ ആസ രാ ലഹരോ കീ ആസരാ, ആപ് യൂഹിഅഗർഹം സേ മിൽതേ രഹേ. ദേഖിയേ ഏക് ദിൻ പ്യാർ ഹോ ജായേഗാ, ലേ ഗയ് ദിൽ ഗുടിയാ ജാപാന് കീ പാഗൽ മുജേ കർദിയാ ,ഓ മേരേ ഷാ ഹേ ഖൂബാ ഓ മേരെജാനേ ജനാനാ തും മേരേ പാസ് ഹോതേ തോ കോയി ദൂസ്രാ നഹി
* രാജ്കുമാർ - തുജ് കോ പുകാരേ മേരേ പ്യാർ, യേ ദുനിയാ യേ മെഹഫിൽ മെരേ കാംകി നഹി, യേ സുൽഫ് അഗർഖുൽകേ, ഉന് കേഹയാൽ ആയേതോ ആതേചലേ ഗയേ ,ചൂലേനേ ദോ നാ ചുക്,
* ധർമേന്ദ്ര - ഓആജ് മൗസം ബ ടാ, ചല്കായേ ജാം ആയിയേ ആപ് ,മേ കഹി കവി ന ബൻജാ,സോനേ കെഗഹനേ ക്യോം തൂനേപഹനേ, ജിൽമിൽ സിതാരോം കാ ആംഗൻ ഹോഗാ രിം ജിം ബരസ്..
* രാജേഷ് ഖന്ന - ഓർകുച്ദേർ ടഹർ ,യേ രാത് ഹെപ്യാസി പ്യാസി, യേ ജോ ചിൽ മൽഹേ ദുശ്മൻ ഹമാരി കിത്നി , ഗുൻഗുനാ രഹാ ഹേ ,യൂഹിതും മുജ് സേ ബാത്, ഇത്നാതൊ യാദ് ഹേമുജേ,
* രാജേന്ദ്ര കപൂർ - മേരേ മഹ്ബൂബ്തു ജേ, ഏഹുസ്ന് സരാ ജാഗ്തുജേ ഇശ്ക് ,ബഹാരോ ഫൂല് ബർസാവോ മേരാമെഹബൂബ് ആയാ ഹെ , ഖുദാഭീ ആസ്മാ സേ ,മേ രാഗീ അൻജാ രാഹോകാഒ യാരോ മേരാനാം അൻജാനാ ,സാരേ സമാനേ പെ മൗസം, രിം ജിം കേ ഗീത് സാവൻ ആയേ ഹായേ ഭീഗീ ഭീഗീ രാതോം, സുഹാനെ പെ ഇക് ദിൽ ദിവാനേ,
* സുനിൽ ദത്ത് - രംഗ്ഓർനൂർ കീ ബാരാത് കിസേപേശ് കരൂം, തെരേ ഇശ്ക് കാ,
ജിതേന്ദ്ര - ഹായ് രേ ഹായ് നീംദ് നഹി ആയീ ചേൻ നഹീ ആയി, ഖവാലി- സംഘഗാനം -പല് ദോപല് കാ,പർദാഹെ പർദാ, ഹേ അഗർ ദുശ്മൻദുശ്മൻ സമാനാ, ഭക്തിഗാനം - ഷിർദി വാലി സായി ബാബാ, ഓ ദുനിയാ കേ രഖ്വാലേ സുൻ ദർദ് മെരേ താരാട്ട് - മേ ഗാഊം തുമ്സോസോ ജാവൂ സുഖ് സപ്നോ മേ, ദിൻ ടൽ ജായേ ഹയേ, വിരഹം - മേരാ മൻ തേരാപ്യാസാ, തുജ് കോപുകാരേ മെരേ പ്യാർ ,
ദേശഭക്തി- കർചലേ ഹംഫിദാ ജാനോ,, ഹോംഗേ മജ് ബൂർ, രതി
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
* [[പത്മശ്രീ]], 1967
* 1948-ൽ ഒന്നാം സ്വാതന്ത്ര്യവാർഷികദിനത്തിൽ റഫിക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്രൂവിൽ നിന്നും വെള്ളിമെഡൽ ലഭിച്ചു.
; ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം
! ഗാനം
! ചലച്ചിത്രം
! സംഗീത സംവിധായകൻ
! ഗാനരചയിതാവ്
|-
|<sub>1977<ref name="tribuneindia_sang_for_kishore" /></sub>
| "ക്യാ ഹുവാ തേര വാദാ"
|''[[ഹം കിസീസേ കം നഹീം]]''
|[[രാഹുൽ ദേവ് ബർമൻ]]
|[[മജ്രൂഹ് സുൽത്താൻപുരി]]
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{National Film Award Best Male Playback Singer}}
{{Bio-stub}}
[[വർഗ്ഗം:ചലച്ചിത്രപിന്നണിഗായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച ഗായകനുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1924-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 24-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]-->
6c4gknjp3wiei2uul80iox9scmc7t58
ഫലകം:സഹോദര സംരംഭങ്ങൾ/മറ്റുള്ളവ
10
45332
4678527
4140481
2026-10-22T04:02:35Z
Vis M
30920
Update after ml Wikivoyage launch, and wikinews defunct
4678527
wikitext
text/x-wiki
[[വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷൻ]] ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്ന, ലാഭേച്ഛയില്ലാത്ത പ്രസ്ഥാനമാണ് [[വിക്കിപീഡിയ]], കൂടാതെ വിവിധ മേഖലകളിലുള്ള [[Wikimedia:Our_projects|പദ്ധതികൾക്കും]] ഇത് ആതിഥ്യം വഹിക്കുന്നു:
{|width="100%" align="center" cellpadding="4" style="text-align:left; background-color: transparent;"
| align="center" | <imagemap>File:Commons-logo.svg|40px
default [[commons:|കോമൺസ്]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[http://commons.wikimedia.org/wiki/പ്രധാന_താൾ കോമൺസ്]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പ്രമാണങ്ങളുടെ ശേഖരം
| align="center" | <imagemap>File:Wikiversity_logo_2017.svg|50px
default [http://beta.wikiversity.org/wiki/പ്രധാന_താൾ വിക്കിസർവ്വകലാശാല (ബീറ്റ)]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[https://www.wikiversity.org വിക്കിസർവ്വകലാശാല]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പഠന സാമഗ്രികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും
| align="center" | <imagemap>File:MediaWiki-2020-icon.svg|50px
default [[mw:Main Page|മീഡിയവിക്കി]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[http://www.mediawiki.org/wiki/MediaWiki/ml മീഡിയവിക്കി]</span>'''<br />മീഡിയാവിക്കി സോഫ്റ്റ്വെയർ ഏകോപനം
|-
| align="center" | <imagemap>File:Wikispecies-logo.svg|40px
default [[wikispecies:|വിക്കിസ്പീഷിസ്]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[http://species.wikimedia.org/ വിക്കിസ്പീഷിസ്]</span>'''<br />ജൈവജാതികളുടെ നാമാവലി
| align="center" | <imagemap>File:Wikimedia Phabricator logo unpadded.svg|40px
default [[mediazilla|ബഗ്സില്ല]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[https://phabricator.wikimedia.org ഫാബ്രിക്കേറ്റർ]</span>'''<br />മീഡിയാവിക്കിയിലെ പിഴവുകളെ പിന്തുടരൽ
| align="center" | <imagemap>File:Wikidata-logo.svg|40px
default [[mediazilla|വിക്കിഡാറ്റ]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[//wikidata.org/ വിക്കിഡാറ്റ]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര ഡാറ്റാ ശേഖരം
|-
| align="center" | <imagemap>File:Wikifunctions-logo.svg|40px
default [[mediazilla|വിക്കിഫങ്ഷൻസ്]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[//www.wikifunctions.org/ വിക്കിഫങ്ഷൻസ്]</span>'''<br />ഫങ്ഷനുകളുടെ ശേഖരം
|}
5rnhc7iiurx6vaag5mbrecjv58to5ok
ഫലകം:സഹോദര സംരംഭങ്ങൾ/മലയാളം
10
45333
4678525
3389900
2026-10-22T03:54:40Z
Vis M
30920
മലയാളം വിക്കിയാത്ര ചേർത്തു; വിക്കി വിക്കിസർവ്വകലാശാല (ഇംഗ്ലീഷ്) [[ഫലകം:സഹോദര സംരംഭങ്ങൾ/മറ്റുള്ളവ]]-യിലേക്ക് മാറ്റി
4678525
wikitext
text/x-wiki
[[വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷൻ]] ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്ന, ലാഭേച്ഛയില്ലാത്ത പ്രസ്ഥാനമാണ് [[വിക്കിപീഡിയ]], കൂടാതെ വിവിധ മേഖലകളിലുള്ള [[Wikimedia:Our_projects|പദ്ധതികൾക്കും]] ഇത് ആതിഥ്യം വഹിക്കുന്നു:
{|width="100%" align="center" cellpadding="4" style="text-align:left; background-color: transparent;"
| align="center" | <imagemap>File:Wiktionary-logo-ml-without-text.svg|50px
default [[wikt:|വിക്കിനിഘണ്ടു]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[http://ml.wiktionary.org/ വിക്കിനിഘണ്ടു]</span>'''<br />നിഘണ്ടുവും ശബ്ദകോശവും
| align="center" | <imagemap>File:Wikiquote-logo.svg|40px
default [[q:|വിക്കിചൊല്ലുകൾ]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikiquote.org/ വിക്കിചൊല്ലുകൾ]</span>'''<br />ഉദ്ധരണികളുടെ ശേഖരം
| align="center" | <imagemap>File:Wikisource-logo.svg|40px
default [[s:|വിക്കിഗ്രന്ഥശാല]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikisource.org/ വിക്കിഗ്രന്ഥശാല]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പുസ്തകാലയം
|-
| align="center" | <imagemap>File:Wikibooks-logo.svg|40px
default [[b:|വിക്കിപാഠശാല]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikibooks.org/ വിക്കിപാഠശാല]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പഠനസഹായികളും ലഘുലേഖകളും
| align="center" | <imagemap>File:Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg|40px
default [[mediazilla|വിക്കിവൊയേജ്]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[//ml.wikivoyage.org/ വിക്കിവൊയേജ്]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര യാത്രാ സഹായി
| align="center" | <imagemap>File:Wikimedia-logo.svg|40px
default [[m:|മെറ്റാ-വിക്കി]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[https://meta.wikimedia.org/wiki/Main_Page/ml മെറ്റാ-വിക്കി]</span>'''<br />വിക്കിമീഡിയ സംരംഭങ്ങളുടെ ഏകോപനം
|}
gcgt7ubfovs3ac7d2n7o9fijuf6kvo2
4678526
4678525
2026-10-22T03:55:07Z
Vis M
30920
വിക്കിയാത്ര
4678526
wikitext
text/x-wiki
[[വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷൻ]] ആതിഥേയത്വം വഹിക്കുന്ന, ലാഭേച്ഛയില്ലാത്ത പ്രസ്ഥാനമാണ് [[വിക്കിപീഡിയ]], കൂടാതെ വിവിധ മേഖലകളിലുള്ള [[Wikimedia:Our_projects|പദ്ധതികൾക്കും]] ഇത് ആതിഥ്യം വഹിക്കുന്നു:
{|width="100%" align="center" cellpadding="4" style="text-align:left; background-color: transparent;"
| align="center" | <imagemap>File:Wiktionary-logo-ml-without-text.svg|50px
default [[wikt:|വിക്കിനിഘണ്ടു]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[http://ml.wiktionary.org/ വിക്കിനിഘണ്ടു]</span>'''<br />നിഘണ്ടുവും ശബ്ദകോശവും
| align="center" | <imagemap>File:Wikiquote-logo.svg|40px
default [[q:|വിക്കിചൊല്ലുകൾ]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikiquote.org/ വിക്കിചൊല്ലുകൾ]</span>'''<br />ഉദ്ധരണികളുടെ ശേഖരം
| align="center" | <imagemap>File:Wikisource-logo.svg|40px
default [[s:|വിക്കിഗ്രന്ഥശാല]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikisource.org/ വിക്കിഗ്രന്ഥശാല]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പുസ്തകാലയം
|-
| align="center" | <imagemap>File:Wikibooks-logo.svg|40px
default [[b:|വിക്കിപാഠശാല]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[http://ml.wikibooks.org/ വിക്കിപാഠശാല]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര പഠനസഹായികളും ലഘുലേഖകളും
| align="center" | <imagemap>File:Wikivoyage-Logo-v3-icon.svg|40px
default [[mediazilla|വിക്കിയാത്ര]]
desc none</imagemap>
|width="33%" | '''<span class="plainlinks">[//ml.wikivoyage.org/ വിക്കിയാത്ര]</span>'''<br />സ്വതന്ത്ര യാത്രാ സഹായി
| align="center" | <imagemap>File:Wikimedia-logo.svg|40px
default [[m:|മെറ്റാ-വിക്കി]]
desc none</imagemap>
| '''<span class="plainlinks">[https://meta.wikimedia.org/wiki/Main_Page/ml മെറ്റാ-വിക്കി]</span>'''<br />വിക്കിമീഡിയ സംരംഭങ്ങളുടെ ഏകോപനം
|}
ex2tmgi2vbkh4z2kvsozyxvpwrdel52
ഔസേപ്പച്ചൻ
0
46791
4678502
4677480
2026-10-22T02:15:55Z
Altocar 2020
144384
/* */
4678502
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Ouseppachan}}
{{Infobox musical artist
|Name = ഔസേപ്പച്ചൻ
|Img =
|Img_capt =
|Img_size =
| background = solo_singer
|Birth_name = മേച്ചേരി ലൂയിസ് ഔസേപ്പച്ചൻ
| birth_date = {{birth date and age|1954|9|13|df=y}}
|birth_place = [[ഒല്ലൂർ]], [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ]]
|Instrument = [[വയലിൻ]]
|Genre =
|Occupation = ചലച്ചിത്രസംഗീതസംവിധായകൻ
|Years_active = 1985 -
|Label =
|Associated_acts =
|URL =
|Current_members =
|Past_members =
}}
മലയാള സിനിമയിലെ പ്രമുഖനായ സംഗീതസംവിധായകനാണ് '''ഔസേപ്പച്ചൻ'''. നിരവധി മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾക്ക് സംഗീതം പകർന്ന അദ്ദേഹത്തിന് മികച്ച സംഗീതസംവിധായകനുള്ള ദേശീയ സംസ്ഥാന പുരസ്കാരവും ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
== ജീവിതരേഖ ==
മേച്ചേരി ലൂയിസിന്റെയും മാത്തിരിയുടെയും മകനായി 1955 സെപ്റ്റംബർ 13-ന് [[തൃശൂർ ജില്ല|തൃശൂർ ജില്ലയിലെ]] [[ഒല്ലൂർ|ഒല്ലൂരിലാണ്]] ഔസേപ്പച്ചൻ ജനിച്ചത്.<ref name="weblokam">weblokam.com - [http://www.weblokam.com/cinema/profiles/0609/13/1060913041_1.htm Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080108174904/http://www.weblokam.com/cinema/profiles/0609/13/1060913041_1.htm |date=2008-01-08 }}</ref> ചെറുപ്പം മുതൽ തന്നെ സംഗീതത്തോടു കമ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു. ഒല്ലൂർ ഗവൺമെന്റ് ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്ന് സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസവും തൃശൂർ [[സെന്റ് തോമസ് കോളേജ്, തൃശൂർ|സെന്റ് തോമസ് കോളേജിൽ]] നിന്ന് ബി.കോം. ബിരുദവിദ്യാഭ്യാസവും പൂർത്തിയാക്കി. പിന്നീട് തൃശൂരിലെ അന്നത്തെ പ്രമുഖ സംഗീതകൂട്ടായ്മയായിരുന്ന വോയ്സ് ഓഫ് തൃശൂരിന്റെ വാദ്യവൃന്ദത്തിൽ അദ്ദേഹം വയലിനിസ്റ്റായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഒരു വയലിനിസ്റ്റായി പേരെടുത്ത ശേഷം അദ്ദേഹം [[മദ്രാസ്|മദ്രാസിലേക്ക്]] വണ്ടി കയറി. [[ഈണം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ഈണം]] എന്ന ചിത്രത്തിന് [[പശ്ചാത്തലസംഗീതം]] ഒരുക്കിയതായിരുന്നു ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ ആദ്യ ചുവടു വെയ്പ്. [[ഭരതൻ]] നിർമ്മിച്ച് സംവിധാനം ചെയ്ത [[ആരവം]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ ഒരു വയലിനിസ്റ്റിന്റെ റോൾ അദ്ദേഹം കൈകാര്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് 1985-ൽ [[ഭരതൻ|ഭരതന്റെ]] തന്നെ [[കാതോട് കാതോരം]] എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ സ്വതന്ത്ര സംഗീതസംവിധായകനായി. ചിത്രത്തിൽ നായകനായി അഭിനയിച്ച [[മമ്മൂട്ടി]] ഒരു വയലിനിസ്റ്റിന്റെ വേഷമായിരുന്നു ചെയ്തത്.<ref name="weblokam"/>
[[ഉണ്ണികളേ ഒരു കഥ പറയാം]] എന്ന ചിത്രത്തിന് [[1987]]-ലെ മികച്ച സംഗീതസംവിധായകനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലചിത്ര പുരസ്കാരവും അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു. 2007-ലെ ഏറ്റവും മികച്ച സംഗീതസംവിധായകനുള്ള ദേശീയപുരസ്കാരവും നേടി. [[ശ്യാമപ്രസാദ്]] സംവിധാനം ചെയ്ത "ഒരേ കടൽ" എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഈണത്തിനാണ് ഈ പുരസ്കാരം.<ref>{{Cite web |url=http://mathrubhumi.com/story.php?id=53880 |title=മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ.07/09/2009 ന് ശേഖരിച്ചത്. |access-date=2009-09-07 |archive-date=2009-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090910032614/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=53880 |url-status=dead }}</ref>
ഒരു [[ഹിന്ദി]] ചിത്രമടക്കം നൂറിൽപ്പരം ചിത്രങ്ങളിലെ ഗാനങ്ങൾക്ക് ഈണം പകർന്ന അദ്ദേഹം "[[ഐഡിയ സ്റ്റാർ സിംഗർ]] 2008" എന്ന ടെലിവിഷൻ പരിപാടിയുടെ വിധികർത്താക്കളിൽ ഒരാളുമായിരുന്നു. 2011-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ [[ഡാം 999]] എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ചിത്രത്തിന് വേണ്ടി അദ്ദേഹം ഈണം പകർന്ന മൂന്ന് ഗാനങ്ങൾ മികച്ച ഗാനത്തിനുള്ള [[ഓസ്കാർ അവാർഡ്|ഓസ്കാർ പുരസ്കാരത്തിന്]] പരിഗണിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref>{{cite web|title=Eligible for Best Score, Names From Hollywood and Malayalam=http://carpetbagger.blogs.nytimes.com/2011/12/23/eligible-for-best-score-names-from-hollywood-and-malayalam/}}</ref>
=== സ്വകാര്യ ജീവിതം ===
ഭാര്യ: മറിയം. മക്കൾ: കിരൺ, അരുൺ. പിന്നണിഗായകനായ [[ഫ്രാങ്കോ]] സഹോദരീപുത്രനാണ്.
== സംഗീത സംവിധാനം നിർവഹിച്ച ഗാനങ്ങൾ ==
(Selected Discography)
* ദേവദൂതർ പാടി...
* നീ എൻ സർഗസൗന്ദര്യമെ...
'' കാതോട് കാതോരം 1985 ''
* താരും തളിരും മിഴിപൂട്ടി...
* പുടമുറി കല്യാണം...
'' ചിലമ്പ് 1986 ''
* പൂക്കൈത പൂക്കുന്ന...
* സ്വാഗതം ഓതുമി മലമേടുകൾ...
'' ജനുവരി ഒരു ഓർമ 1987 ''
* നീലക്കുറിഞ്ഞികൾ പൂത്തു...
'' കഥയ്ക്ക് പിന്നിൽ 1987 ''
* പുഞ്ചിരിയുടെ പൂവിളികളിൽ...
* വാഴപ്പൂങ്കിളികൾ...
'' ഉണ്ണികളെ ഒരു കഥ പറയാം 1987 ''
* തിരുനെല്ലി കാട് പൂത്തു...
'' ദിനരാത്രങ്ങൾ 1988 ''
* കണ്ണാത്തുമ്പി പോരാമോ...
* നന്നങ്ങാടികൾ ഞങ്ങൾ...
'' കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ 1988 ''
* ഓർമകൾ ഓടിക്കളിക്കുവാൻ...
'' മുകുന്ദേട്ടാ സുമിത്ര വിളിക്കുന്നു 1988 ''
* കണ്ടാൽ ചിരിക്കാത്ത...
'' ഒരു മുത്തശി കഥ 1988 ''
* ഒരു പൂ വിരിയുന്ന സുഖമറിഞ്ഞു...
'' വിചാരണ 1988 ''
* ഉറക്കം കൺകളിൽ...
'' മഹായാനം 1989 ''
* അന്തിപ്പൊൻവെട്ടം....
* കവിളിണയിൽ...
* തീരം തേടുമോളം...
'' വന്ദനം 1989 ''
* കണ്ണു കണ്ണിൽ കൊണ്ട...
'' അക്കരെ അക്കരെ അക്കരെ 1990 ''
* പിച്ചകപ്പൂങ്കാവുകൾക്കുമപ്പുറം...
'' നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ 1990 ''
* ഇത്തിരി തേനിൽ പൊന്നുരച്ച്...
* അന്നലൂഞ്ഞാൽ പൊൻ പടിയിൽ...
'' പുറപ്പാട് 1990 ''
* ഏതോ വാർമുകിലിൻ...
'' പൂക്കാലം വരവായി 1991 ''
* പാതിരാമഴയേതൊ...
* മായാത്ത മാരിവില്ലാതാ...
* അന്തി വെയിൽ പൊന്നുതിരും...
'' ഉള്ളടക്കം 1991 ''
* മൗനം സ്വരമായ്...
'' ആയുഷ്കാലം 1992 ''
* ചായം പോയ സന്ധ്യയിൽ...
'' ആചാര്യൻ 1993 ''
* ശുഭയാത്ര ഗീതങ്ങൾ...
* കാട്ടിലെ മൈനയെ...
* രാപ്പാടി കേഴുന്നുവൊ...
'' ആകാശദൂത് 1993 ''
* കണ്ണനാരാരോ...
* പവിഴവുമായ് വരും...
'' ഗമനം 1994 ''
* ഇന്നല്ലോ പൂത്തിരുന്നാൾ...
'' നന്ദിനി ഓപ്പോൾ 1994 ''
* പൂവരശിൻ കുട നിവർത്തി...
'' ദില്ലിവാല രാജകുമാരൻ 1996 ''
* ഓ പ്രിയേ...
* അനിയത്തി പ്രാവിന്...
* എന്നും നിന്നെ പൂജിക്കാം...
* വെണ്ണിലാ കടപ്പുറത്ത്...
* ഒരു രാജമല്ലി വിടരുന്ന പോലെ...
'' അനിയത്തി പ്രാവ് 1997 ''
* ഉരുകിയുരുകി എരിയുമീ...
'' ലേലം 1997 ''
* സമയമിതപൂർവ്വ സായാഹ്നം...
* പൂജാ ബിംബം മിഴിതുറന്നു...
* പൊന്നാമ്പൽ പുഴയിറമ്പിൽ നമ്മൾ...
* പൊന്നേ പൊന്നമ്പിളി...
* മിന്നൽ കൈവള ചാർത്തി..
'' ഹരികൃഷ്ണൻസ് 1998 ''
* ദൂരെയൊരു താരം...
* ഒരു പൂവിനെ...
* ആരോമലെ...
* മാരിവില്ലിൻ മേൽ...
'' മീനത്തിൽ താലികെട്ട് 1998 ''
* പൊന്നിൻ വള കിലുക്കി...
'' ഞങ്ങൾ സന്തുഷ്ടരാണ് 1998 ''
* പഞ്ചവർണ കുളിരെ...
* കൂടറിയാ കുയിലമ്മെ...
* കളിയൂഞ്ഞാലാടിയെത്തും...
'' സൂര്യ പുത്രൻ 1998 ''
* നാടോടി തെയ്യവും...
* മാതം പുലരുമ്പോൾ...
* കൂടാരകൂട്ടിൽ തേങ്ങും...
'' സുന്ദര കില്ലാഡി 1998 ''
* ചന്ദാമാമാ ചന്ദ്രകാന്ത...
'' ചന്ദാമാമാ 1999 ''
* തുമ്പയും തുളസിയും...
* ഞാനൊരു പാട്ട് പാടാം...
* വിളക്ക് വയ്ക്കും...
* മഞ്ഞ് കാലം നോൽക്കും...
* മാർഗഴിയെ മല്ലികയെ...
'' മേഘം 1999 ''
* നിലാ പൈതലെ...
* ഹേയ് ചുമ്മാ ചുമ്മാ..
* കൊക്കിക്കുറുകിയും...
* കടമ്പനാട്ട് കാള വേല...
'' ഒളിമ്പ്യൻ അന്തോണി ആദം 1999 ''
* പൊന്നാനപുറമേറണ മേടസൂര്യൻ...
* മതിമുഖി മാലതി...
'' വാഴുന്നോർ 1999 ''
* പ്രണയ സൗഗന്ധികങ്ങൾ...
* അണിയമ്പു മുറ്റത്ത്...
* മുത്തും പവിഴവും...
'' ഡാർലിംഗ് ഡാർലിംഗ് 2000 ''
* കേളി നിലാവൊരു പാലാഴി...
* വാലിട്ടെഴുതിയ..
* ഇനിയെന്തു നൽകണം ഞാൻ...
'' ലൈഫ് ഈസ് ബ്യൂട്ടിഫുൾ 2000 ''
* കുടമുല്ല കമ്മലണിഞ്ഞാൽ...
* കുപ്പിവള കൈകളും...
* കാക്കാട്ടിലെ കുക്കുട്ടിലെ...
'' ഈ പറക്കും തളിക 2001 ''
* ഗോകുലത്തിൽ താമസിക്കും...
* അരവിന്ദ നയനാ...
* പ്രിയസഖി എവിടെ നീ..
* വസന്തരാവിൻ കിളിവാതിൽ...
* പൂവെ ഒരു മഴമുത്തം...
'' കൈ എത്തും ദൂരത്ത് 2002 ''
* ദൂരെ ഒരു...
* വാവാവോ വാവെ...
'' എൻ്റെ വീട് അപ്പൂൻ്റേം 2003 ''
* മാരിവില്ലിൻ...
* വൺ പ്ലസ് വൺ...
* അഴകെ കൺമണിയെ...
* രാക്കുയിൽ പാടി...
'' കസ്തൂരി മാൻ 2003 ''
* താമര നൂലിനാൽ...
'' മുല്ല വള്ളിയും തേന്മാവും 2003 ''
* തൊട്ടു വിളിച്ചാലോ..
* പറന്ന് വന്നൊരു...
* കിങ്ങിണി പൂവെ...
'' സ്വപ്നം കൊണ്ട് തുലാഭാരം 2003 ''
* പൂക്കുന്നിതാ മുല്ല..
* മാടത്ത കിളി...
'' വജ്രം 2004 ''
* കൊഞ്ചി കൊഞ്ചി വിളിക്കുന്ന...
* മിഴികൾക്കിന്നെന്തു വെളിച്ചം...
* പ്രിയനെ നീയെന്നെ...
'' വിസ്മയ തുമ്പത്ത് 2004 ''
* മഴയുള്ള രാത്രിയിൽ...
'' കഥ 2004 ''
* എന്തേ നീ കണ്ണാ...
'' സസ്നേഹം സുമിത്ര 2005 ''
* ചെന്താമരയെ വാ...
'' തസ്കര വീരൻ 2005 ''
* പ്രണയ സന്ധ്യയൊരു...
* യമുന വെറുതെ...
'' ഒരേ കടൽ 2007 ''
* ഒരു വാക്ക് മിണ്ടാതെ...
* വാക മരത്തിൻ കൊമ്പിലിരുന്നൊരു...
'' ജൂലൈ 4 2007 ''
* ഉടുരാജമുഖി...
'' എബ്രഹാം & ലിങ്കൺ 2007 ''
* കരിരാവിൻ...
* ഒരു വേനൽ പുഴയിൽ...
* ഏതോ വിദൂരമാം...
* പറയൂ പ്രഭാതമെ...
'' പ്രണയ കാലം 2007 ''
* ശരറാന്തൽ മിന്നി നിൽക്കും...
'' ചങ്ങാതി പൂച്ച 2007 ''
* കാണാക്കുയിലിൽ പാട്ടീന്ന്...
'' കോളേജ് കുമാരൻ 2008 ''
* തൊട്ടാൽ പൂക്കും..
* ഫൈവ് സ്റ്റാർ രണ്ട്...
'' മോസ് & ക്യാറ്റ് 2009 ''
* പേരില്ലാ രാജ്യത്തെ രാജകുമാരി...
* അരികത്തായി ആരോ..
* കോഴി ചിങ്കാര പൂങ്കോഴി...
'' ബോഡി ഗാർഡ് 2010 ''
* മഞ്ഞുമഴക്കാട്ടിൽ...
* ഞാൻ കനവിൽ കണ്ടൊരു...
'' ആഗതൻ 2010 ''
* കിനാവിലെ ജനാലകൾ...
'' പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ & സെയ്ൻ്റ് 2010 ''
* അഴലിൻ്റെ ആഴങ്ങളിൽ...
'' അയാളും ഞാനും തമ്മിൽ 2012 ''
* ഒറ്റയ്ക്ക് പാടുന്ന പൂങ്കുയിലേ...
'' നടൻ 2013 ''
* ഉപ്പിന് പോണ വഴിയേത്...
'' ഉട്ടോപ്പയിലെ രാജാവ് 2015 ''
* ഹൃദയദീപം തെളിയണെ...
* ഇല്ലില്ലം പുല്ലിൽ...
'' ഗോൾഡ് കോയിൻസ് 2017 ''
* മുത്തുക്കുട മാനം...
'' പാപ്പച്ചൻ ഒളിവിലാണ് 2023 ''<ref>https://www.manoramaonline.com/music/interviews/2026/09/12/musician-ouseppachan-speaks-on-his-71-birthday.amp.html</ref>
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
=== [[ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] ===
* 2007 - മികച്ച സംഗീതസംവിധായകൻ - [[ഒരേ കടൽ]]
=== [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]] ===
* 1987 - മികച്ച സംഗീതസംവിധായകൻ - [[ഉണ്ണികളേ ഒരു കഥ പറയാം]]
== സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
===മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ===
{| class="wikitable"
|-
! നമ്പർ !! വർഷം !! ചിത്രം !! ഗാനരചന
|-
| 1
|| 1985
|| [[കാതോടു കാതോരം]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 2
|| 1986
|| [[വീണ്ടും]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 3
|| 1986
|| [[ചിലമ്പ്]]
|| [[ഭരതൻ]]
|-
| 4
|| 1986
|| [[പ്രണാമം]]
|| [[ഭരതൻ]]
|-
| 5
|| 1987
|| [[പൊന്ന്]]
|| [[പി. ഭാസ്കരൻ]]
|-
| 6
|| 1987
|| [[ജനുവരി ഒരു ഓർമ്മ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 7
|| 1987
|| [[കഥയ്ക്കു പിന്നിൽ]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 8
|| 1987
|| [[ഉണ്ണികളേ ഒരു കഥ പറയാം]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 9
|| 1988
|| [[വിചാരണ]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 10
|| 1988
|| [[ദിനരാത്രങ്ങൾ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 11
|| 1988
|| [[വിറ്റ്നസ്]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 12
|| 1988
|| [[മുകുന്ദേട്ടാ സുമിത്ര വിളിക്കുന്നു]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 13
|| 1988
|| [[ഓർക്കാപ്പുറത്തു]]
|| [[പരമ്പരാഗതം]]
|-
| 14
|| 1988
|| [[കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 15
|| 1988
|| [[ഒരു മുത്തശ്ശിക്കഥ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 16
|| 1988
|| [[മൃത്യുഞ്ജയം]]
|| [[പൂവച്ചൽ ഖാദർ]]
|-
| 17
|| 1989
|| [[മഹായാനം]]
|| [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|-
| 18
|| 1989
|| [[വർണ്ണം]]
|| [[കെ. ജയകുമാർ]]
|-
| 19
|| 1989
|| [[ഭദ്രച്ചിറ്റ]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 20
|| 1989
|| [[ഒരു സായാഹ്നത്തിന്റെ സ്വപ്നം]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 21
|| 1989
|| [[വന്ദനം]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 22
|| 1990
|| [[തൂവൽസ്പർശം]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 23
|| 1990
|| [[അക്കരെ അക്കരെ അക്കരെ]]
|| [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|-
| 24
|| 1990
|| [[സ്മൃതികൾ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 25
|| 1990
|| [[നമ്പർ 20 മദ്രാസ് മെയിൽ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 26
|| 1990
|| [[പുറപ്പാട്]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 27
|| 1991
|| [[മൂക്കില്ലാ രാജ്യത്ത്]]
|| [[പൂവച്ചൽ ഖാദർ]], [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]], [[കൂത്താട്ടുകുളം ശശി]]
|-
| 28
|| 1991
|| [[ഉള്ളടക്കം]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 29
|| 1991
|| [[ആവണിക്കുന്നിലെ കിന്നരിപ്പൂക്കൾ]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 30
|| 1991
|| [[പൂക്കാലം വരവായ്]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 31
|| 1992
|| [[ആയുഷ്ക്കാലം]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 32
|| 1993
|| [[വരം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 33
|| 1993
|| [[ആചാര്യൻ]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 34
|| 1993
|| [[ആകാശദൂത്]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 35
|| 1993
|| [[ഭൂമിഗീതം]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 36
|| 1993
|| [[വൈഷ്ണവർ]]
|| [[പി. കെ. ഗോപി]]
|-
| 37
|| 1993
|| [[ഹംസങ്ങൾ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 38
|| 1994
|| [[ഗമനം]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 39
|| 1994
|| [[ഞാൻ കോടീശ്വരൻ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 40
|| 1994
|| [[നന്ദിനി ഓപ്പോൾ]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 41
|| 1995
|| [[അറേബ്യ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 42
|| 1995
|| [[സർഗ്ഗവസന്തം]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 43
|| 1995
|| [[അന്ന]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 44
|| 1996
|| [[ആകാശത്തേക്കൊരു കിളിവാതിൽ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 45
|| 1996
|| [[ദില്ലിവാലാ രാജകുമാരൻ]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 46
|| 1996
|| [[മദാമ്മ]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 47
|| 1997
|| [[ലേലം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 48
|| 1997
|| [[അനിയത്തിപ്രാവ്]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 49
|| 1997
|| [[സുവർണ്ണ സിംഹാസനം]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 50
|| 1998
|| [[മീനത്തിൽ താലികെട്ടു്]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 51
|| 1998
|| [[ഹരികൃഷ്ണൻസ്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 52
|| 1998
|| [[സുന്ദരകില്ലാഡി]]
|| [[ബിച്ചു തിരുമല]]
|-
| 53
|| 1998
|| [[സൂര്യപുത്രൻ]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 54
|| 1999
|| [[ജനനി]]
|| [[കാവാലം നാരായണ പണിക്കർ]], [[ജോൺ പനിക്കൽ]]
|-
| 55
|| 1999
|| [[മേഘം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 56
|| 1999
|| [[ഒളിമ്പിയൻ അന്തോണി ആദം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 57
|| 1999
|| [[ചന്ദ മാമ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 58
|| 1999
|| [[ഞങ്ങൾ സന്തുഷ്ടരാണു്]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 59
|| 1999
|| [[വാഴുന്നോർ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 60
|| 2000
|| [[ലൈഫ് ഇസ് ബ്യുട്ടിഫുൾ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 61
|| 2000
|| [[ഡാർലിംഗ് ഡാർലിംഗ്]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 62
|| 2001
|| [[ഈ പറക്കും തളിക]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 63
|| 2001
|| [[സ്വർണ്ണ ചിറകുമായ്]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 64
|| 2002
|| [[കൈയ്യെത്തും ദൂരത്ത്]]
|| [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 65
|| 2002
|| [[കഥ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 66
|| 2003
|| [[വരും വരുന്നു വന്നു]]
|| [[യൂസഫലി കേച്ചേരി]]
|-
| 67
|| 2003
|| [[സ്വപ്നം കൊണ്ടു തുലാഭാരം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]], [[എസ്. രമേശൻ നായർ]]
|-
| 68
|| 2003
|| [[മുല്ലവള്ളിയും തേന്മാവും]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 69
|| 2003
|| [[എന്റെ വീട് അപ്പൂന്റേം]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 70
|| 2003
|| [[കസ്തൂരിമാൻ കുരുന്നേ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]], [[എ.കെ. ലോഹിതദാസ്]]
|-
| 71
|| 2004
|| [[വിസ്മയത്തുമ്പത്ത്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 72
|| 2004
|| [[കേരള ഹൗസ് ഉടൻ വിൽപ്പനക്ക്]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 73
|| 2004
|| [[വജ്രം]]
|| [[കുമാരനാശാൻ]], [[വൈലോപ്പിള്ളി]], [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 74
|| 2004
|| [[സസ്നേഹം സുമിത്ര]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 75
|| 2004
|| [[തെക്കേക്കര സൂപ്പർ ഫാസ്റ്റ്]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 76
|| 2005
|| [[ദീപങ്ങൾ സാക്ഷി]]
|| [[യൂസഫലി കേച്ചേരി]]
|-
| 77
|| 2005
|| [[ഉടയോൻ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]], [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]], [[ആറുമുഖൻ വെങ്കിടങ്ങ്]]
|-
| 78
|| 2005
|| [[പോലീസ്]]
|| [[ജോഫി തരകൻ]]
|-
| 79
|| 2005
|| [[തസ്കരവീരൻ]]
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]], [[എം.ഡി. രാജേന്ദ്രൻ]]
|-
| 80
|| 2006
|| [[ഭാർഗ്ഗവചരിതം മൂന്നാം ഖണ്ഡം]]
|| [[ശരത് വയലാർ]]
|-
| 81
|| 2006
|| [[ഒരുവൻ]]
|| [[ശരത് വയലാർ]], [[സന്തോഷ് വർമ്മ]]
|-
| 82
|| 2006
|| [[മൂന്നാമതൊരാൾ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 83
|| 2007
|| [[ചങ്ങാതിപ്പൂച്ച]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 84
|| 2007
|| [[പ്രണയകാലം]]
|| [[റഫീക്ക് അഹമ്മദ്]]
|-
| 85
|| 2007
|| [[എബ്രഹാം ആൻഡ് ലിങ്കൺ]]
|| [[ബാലചന്ദ്രൻ ചുള്ളിക്കാട്]]
|-
| 86
|| 2007
|| [[ജൂലായ് 4]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 87
|| 2007
|| [[ഒരേ കടൽ]]
|| [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
|-
| 88
|| 2008
|| [[മാജിക് ലാമ്പ്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 89
|| 2008
|| [[കോളേജ് കുമാരൻ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 90
|| 2009
|| [[മോസ് & ക്യാറ്റ്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 91
|| 2009
|| [[മുസാഫിർ]]
|| [[ക്യാപ്റ്റൻ സുനീർ ഹംസ]]
|-
| 92
|| 2009
|| [[ഹൈലസ]]
|| [[രാജീവ് ആലുങ്കൽ]], [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 93
|| 2009
|| [[ഏഞ്ചൽ ജോൺ]]
|| [[എസ്.എൽ. ജയസൂര്യ]]
|-
| 94
|| 2010
|| [[ബോഡി ഗാർഡ്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]], [[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ]]
|-
| 95
|| 2010
|| [[ആഗതൻ]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 96
|| 2010
|| [[പ്രാഞ്ചിയേട്ടൻ ആന്റ് ദ സെയിന്റ്]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 97
|| 2011
|| [[ത്രീ കിംഗ്സ്]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 98
|| 2011
|| [[ബാങ്കോക് സമ്മർ]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 99
|| 2011
|| [[ലണ്ടൻ ഡ്രീംസ്]]
|| [[കൈതപ്രം ദാമോദരൻ നമ്പൂതിരി]]
|-
| 100
|| 2011
|| കലികാലം
|| [[ഒ.എൻ.വി. കുറുപ്പ്]]
|-
| 101
|| 2012
|| [[കർമ്മയോഗി]]
|| [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|-
| 102
|| 2012
|| [[തിരുവമ്പാടി തമ്പാൻ]]
|| മധു വാസുദേവൻ
|}
=== ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ===
* ഫ്രീക്കി ചക്ര (2003)
* ആക്രോശ് (2010) - പശ്ചാത്തലസംഗീതം
* ഖട്ട മീട്ട (2010) - പശ്ചാത്തലസംഗീതം
* ബം ബം ബോലേ (2010) - പശ്ചാത്തലസംഗീതം
=== ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ===
* [[ഡാം 999]] (2010)
==അവലംബം==
<references/>
== കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ==
*[http://www.imdb.com/name/nm1436884 ഔസേപ്പച്ചൻ]
*[http://www.malayalasangeetham.info/php/displayProfile.php?category=musician&artist=Ouseppachan ഔസേപ്പച്ചൻ - മലയാളസംഗീതം.ഇൻഫോ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110930165246/http://www.malayalasangeetham.info/php/displayProfile.php?category=musician&artist=Ouseppachan |date=2011-09-30 }}
[[വർഗ്ഗം:1954-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 13-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംഗീതസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച സംഗീതസംവിധായകർക്കുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച പശ്ചാത്തലസംഗീതത്തിനുള്ള കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച സംഗീതസംവിധായകർക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സംഗീത സംവിധായകർ]]
jop5g8d87p7pv05o0hn5n1xxyq5eyve
രേവതി (നടി)
0
49304
4678448
4649604
2026-10-21T16:19:57Z
Martinkottayam
84843
4678448
wikitext
text/x-wiki
{{infobox actor
| name = രേവതി
| image = [[File:Revathi at the screening of Masaala at PVR Phoenix (1) (cropped).jpg|center|250px]]
| image_upright =
| birth_name = ആശ കേളുണ്ണി നായർ
| birth_date = {{birth date and age|1966|07|08|df=yes}}
| birth_place = കൊച്ചി
| death_date =
| death_place =
| occupation = തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി, സംവിധായിക, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്
| years_active = 1983-തുടരുന്നു
| spouse = സുരേഷ് മേനോൻ(വിവാഹമോചനം : 1986-2002)
| children = മഹിമ
}}
സംവിധായിക, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്, നടി എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തയായ തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രിയാണ് അരങ്ങിൽ''' രേവതി '''എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''ആശാ കേളുണ്ണി''' (ജനനം : 8 ജൂലൈ 1966). പ്രധാനമായും തമിഴ്, മലയാളം സിനിമകളിലെ അഭിനയത്തിന് പേരുകേട്ട അവർ തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ സിനിമകളിലും തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
''[[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] (1987)'',
''കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ (1988)'', ''[[വരവേൽപ്പ്]] (1989)'', ''[[ദേവാസുരം]] (1993)'', ''[[മായാമയൂരം]] (1993)'', ''അഗ്നിദേവൻ (1995)'' എന്നിവയാണ് രേവതി വേഷമിട്ട പ്രധാന മലയാള സിനിമകൾ.<ref>"രേവതി - Revathi | M3DB" https://m3db.com/revathi</ref><ref>"ഇവളെന്റെ രക്തം: മകൾക്കൊപ്പം ആദ്യമായി രേവതി | Revathy Daughter" https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2019/04/16/revathy-with-daughter-mahima-pictue.html</ref><ref>"അന്നൊന്നും ഭാഗ്യം തുണച്ചില്ല; രേവതിക്ക് ആദ്യ സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം | Revathy State Film Award" https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2022/05/27/revathy-first-kerala-state-film-award.html</ref><ref>"മമ്മൂക്കാ, ലാലേട്ടാ... ഇത്തരം 'തമാശകൾ' ഇനി വേണ്ട: രേവതി | Revathy Mammootty Mohanlal" https://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/2018/07/02/actress-revathy-about-wcc-amma-association.html</ref>
ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെ അഭിനയത്തിലൂടെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തയായ മുൻനിര നടിമാരിൽ ഒരാളായ അവർ മൂന്ന് ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരങ്ങളും ഏഴ് ഫിലിംഫെയർ സൗത്ത് അവാർഡുകൾ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും നേടിയിട്ടുണ്ട്. [[ഭൂതകാലം]] (2022) എന്ന ചിത്രത്തിലെ അവരുടെ വേഷം കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡും നേടിക്കൊടുത്തു.
== ജീവിതരേഖ ==
കേരളത്തിലെ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] ഇന്ത്യൻ ആർമി ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്ന മേജർ കേളുണ്ണി നായരുടേയും ലളിതയുടേയും മകളായി 1966 ജൂലൈ എട്ടിന് കൊച്ചിയിലാണ് അവർ ജനിച്ചത്.<ref name="The Times of India">{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/happy-birthday-revathi-interesting-facts-about-the-actress/etphotostory/84225724.cms|title=Happy Birthday Revathi: Interesting facts about the actress|date=8 July 2021|website=[[The Times of India]]}}</ref>. 2024-ൽ ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ, തന്റെ അമ്മ പാലക്കാട് സ്വദേശിയായ തമിഴ് ബ്രാഹ്മണ സ്ത്രീയാണെന്ന് രേവതി പറഞ്ഞിരുന്നു.<ref name="revathi-mom">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=TwIQh7WllCQ|title=Revathi Interview|access-date=26 June 2025|website=YouTube}}</ref> ഏഴാം വയസ് മുതൽ [[ഭരതനാട്യം]] അഭ്യസിച്ച രേവതി 1979-ൽ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഭരതനാട്യത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു.
വിദ്യാലയ ജീവിതകാലത്ത് രേവതി ഒരു ഫാഷൻ ഷോയിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്നു. ഷോയ്ക്കിടെ ഗ്രൂപ്പ് ഫോട്ടോകൾ എടുക്കുകയും ഒരു ജനപ്രിയ തമിഴ് മാസികയുടെ കവറായി ഈ ഫോട്ടോ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയത്ത് 1983-ൽ ചെന്നൈയിൽ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് നായികയെ അന്വേഷിച്ച് നടന്ന ഭാരതിരാജ രേവതിയുടെ ഫോട്ടോ കാണാനിടയായി.<ref name="Saravanan">{{Cite news|last=Saravanan|first=T.|date=9 January 2011|title=Always in reckoning|work=[[The Hindu]]|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20200406121941/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|archive-date=6 April 2020}}</ref><ref name="NewsMinute">{{Cite news|last=Shekar|first=Anjana|date=8 January 2018|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|work=[[The News Minute]]|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104633/https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|archive-date=8 August 2018}}</ref> അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ''മൺ വാസനൈ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായികയായി തുടക്കം കുറിക്കാൻ ഇതോടെ അവസരം ലഭിച്ചു. തുടർന്ന് നാല് ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും ഹിന്ദിയിലുമായി നൂറോളം ചിത്രങ്ങളിൽ രേവതി ഇതുവരെ അഭിനയിച്ചു.
== കരിയർ ==
[[File:Revathi_menon.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Revathi_menon.jpg|ലഘുചിത്രം|അവയവദാനത്തെക്കുറിച്ച് രേവതി സംസാരിക്കുന്നു]]
[[File:Abhishekh_Bachchan_Revathi_and_Amithabh_Bhachchan_still3.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Abhishekh_Bachchan_Revathi_and_Amithabh_Bhachchan_still3.jpg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|ഒരു പരിപാടിയിൽ അമിതാഭ് ബച്ചനും അഭിഷേക് ബച്ചനുമൊപ്പം രേവതി.]]
1983-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മൺ വാസനൈ എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ അഭിനയരംഗത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചത്. ഈ ചിത്രം ഒരു രജത ജൂബിലി വിജയമായിരുന്നു, കൂടാതെ ഫിലിംഫെയർ സ്പെഷ്യൽ അവാർഡ് - സൗത്ത് അവർക്ക് ലഭിച്ചു. 1983-ൽ [[ഭരതൻ (സംവിധായകൻ)|ഭരതൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ''കാറ്റത്തെ കിളിക്കൂട്'' എന്ന സിനിമയാണ് ആദ്യ മലയാളം ചിത്രം. ഈ ചിത്രവും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വിജയക്കൊടി നാട്ടുകയും 1980-കളിലെ അവരുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഹിറ്റുകളിൽ ഒന്നായി മാറുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|last=Aravind|first=C. V.|title=Nedumudi Venu: Malayalam cinema's man for all seasons|url=https://www.thenewsminute.com/article/nedumudi-venu-malayalam-cinemas-man-all-seasons-57525|access-date=19 November 2019|work=[[The News Minute]]|date=20 February 2017}}</ref><ref>{{cite news|last=Kurup|first=Aradhya|title='Kattathe Kilikkoode': Bharathan's film is a commentary on the yin and yang of marriage|url=https://www.thenewsminute.com/article/kattathe-kilikkoodu-bharathan-s-film-commentary-yin-and-yang-marriage-112467|access-date=19 November 2019|work=[[The News Minute]]|date=17 November 2019}}</ref> 1984-ൽ ബാപ്പു സംവിധാനം ചെയ്ത ''സീതമ്മ പെല്ലി'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തെലുങ്ക് ചലച്ചിത്രമേഖലയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ അതേവർഷം ''മാനസവീണ'' എന്ന മറ്റൊരു തെലുങ്ക് സിനിമയിലും വേഷമിട്ടു.<ref name="Saravanan2">{{Cite news|last=Saravanan|first=T.|date=9 January 2011|title=Always in reckoning|work=[[The Hindu]]|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20200406121941/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|archive-date=6 April 2020}}</ref><ref name="NewsMinute2">{{Cite news|last=Shekar|first=Anjana|date=8 January 2018|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|work=[[The News Minute]]|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104633/https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|archive-date=8 August 2018}}</ref> മഹേന്ദ്രൻ്റെ ''കൈ കൊടുക്കും കൈ'' (1984) എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിൽ രജനികാന്തിനൊപ്പം അന്ധയായ, ബലാത്സംഗത്തെ അതിജീവിച്ച സീതയെന്ന സ്ത്രീയായി രേവതി അഭിനയിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/tribute-j-mahendran-who-began-his-directing-career-with-the-rajinikanth-starring-mullum-malarum/|title=Tribute: J Mahendran, Who Began His Directing Career With The Rajinikanth-starring 'Mullum Malarum'|access-date=18 May 2019|last=Rangan|first=Baradwaj|author-link=Baradwaj Rangan|date=2 April 2019|website=[[Film Companion]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20200611191756/https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/tribute-j-mahendran-who-began-his-directing-career-with-the-rajinikanth-starring-mullum-malarum/|archive-date=11 June 2020|url-status=live}}</ref><ref name="MM1">{{Cite news|url=http://cinema.maalaimalar.com/2012/11/29234855/actor-rajini--act-in-kai-koduk.html|title=கன்னடத்தில் இருந்து தமிழுக்கு வந்த கை கொடுக்கும் கை|date=29 November 2007|work=[[Maalai Malar]]|access-date=4 March 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141030123954/http://cinema.maalaimalar.com/2012/11/29234855/actor-rajini--act-in-kai-koduk.html|archive-date=30 October 2014|language=ta}}</ref> ഭാരതിരാജ സംവിധാനം ചെയ്ത പുതുമൈ പെൺ (1984) എന്ന സിനിമയിൽ സീത എന്ന കഥാപാത്രമായി രേവതി അഭിനയിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ ആർ.സുന്ദർരാജൻ സംവിധാനം ചെയ്ത വൈദേഹി കാതിരുന്താൾ എന്ന സിനിമയും ചെയ്തു.
ഭരതൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 1992-ൽ മികച്ച സഹനടിക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് നേടിയ ''തേവർ മകൻ'', ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നേടിയ ബാലു മഹേന്ദ്രയുടെ ''മറുപടിയും'' (1993) , ''പ്രിയങ്ക'', ''മൗനരാഗം'', 1990-ൽ തമിഴ് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ് നേടിയ ''കിഴക്ക് വാസൽ'', ''തലൈമുറൈ'' എന്നിവ രേവതിയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ തമിഴ് ചിത്രങ്ങളാണ്. വേഷങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിൽ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്ന അവർ പലപ്പോഴും ശക്തമായ, ഉൾക്കരുത്തുള്ള സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചു. മണിരത്നത്തിന്റെ മൗനരാഗം (1986) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ദിവ്യ എന്ന ഉത്സാഹഭരിതയും ധൈര്യശാലിയുമായ പെൺകുട്ടിയുടെ ചിത്രീകരണമാണ് ഇതിൽ എടുത്തു പറയാവുന്നത്.<ref>{{cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|date=8 January 2018}}</ref> 1986-ൽ കമൽഹാസനൊപ്പം പുന്നഗൈ മന്നൻ എന്ന ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് രേവതി നിരവധി അംഗീകാരങ്ങൾ നേടി.<ref>{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/galleries/entertainment/2018/nov/01/32-years-of-punnagai-mannan-why-the-kamal-haasan-film-is-still-in-our-hearts-101890.html|title=32 years of 'Punnagai Mannan': Why the Kamal Haasan film is still in our hearts|date=November 2018}}</ref> ആ ചിത്രവും വൻ വിജയമായിരുന്നു, തമിഴ് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഡിമാന്റുള്ള നടിമാരിൽ ഒരാളായി അവർ മാറി. 1988-ൽ കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ എന്ന മലയാള ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് അവർക്ക് ആദ്യത്തെ മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ് ലഭിച്ചു. ഒന്നിനു പുറകെ ഒന്നായി ഹിറ്റുകൾ സമ്മാനിച്ച അവർ, പ്രിയദർശന്റെ മലയാള ചിത്രമായ കിലുക്കം (1991) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തന്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രകടനങ്ങളിലൊന്ന് കാഴ്ച്ചവച്ചു. സുരേഷ് കൃഷ്ണയുടെ ലവ് (1991) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ഹിന്ദിയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ സൽമാൻ ഖാനൊപ്പം അഭിനയിച്ചു. 1990 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ അവർ തന്റെ കരിയറിന്റെ ഉന്നതിയിലായിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത് തെലുങ്ക്, കന്നഡ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ ഇടയ്ക്കിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു. ആ ദശകത്തിലെ അവരുടെ ഏറ്റവും മികച്ച ചിത്രങ്ങളിൽ ചിലതായ അഞ്ജലി (1990), തേവർ മകൻ (1992), മഗലിർ മട്ടും (1994) എന്നിവയിലെ മികച്ച വേഷങ്ങൾ അവതരിപ്പച്ച് അവരുടെ ആ സുവർണ്ണ പ്രകടനങ്ങൾ 1990 കളുടെ അവസാനം വരെ നീണ്ടുനിന്നു. 1998 ൽ തലൈമുറൈ എന്ന ചിത്രത്തിന് തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് പ്രത്യേക പുരസ്കാരവും അവർ നേടി.<ref>{{Cite web|url=http://rrtd.nic.in/Film%20Bulletin-July.html|title=Archived copy|access-date=20 October 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20030430210643/http://rrtd.nic.in/Film%20Bulletin-July.html|archive-date=30 April 2003|url-status=dead}}</ref>
മാർഗരിറ്റ വിത്ത് എ സ്ട്രോ (2014), 2 സ്റ്റേറ്റ്സ് (2014) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ അവിസ്മരണീയ വേഷങ്ങൾ രേവതിയെ ഹിന്ദി പ്രേക്ഷകർ ഇഷ്ടപ്പെടാൻ കാരണമായി. ''പാ പാണ്ടി'' (2017), ''ജാക്ക്പോട്ട്'' (2019) എന്നീ തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിലും വൈറസ് (2019) എന്ന മലയാള സിനിമയിലും അവർക്ക് വേഷങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു.
''മേജർ'' (2022) എന്ന തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി ദ്വിഭാഷാ ചിത്രത്തിൽ മേജർ സന്ദീപ് ഉണ്ണികൃഷ്ണന്റെ അമ്മ ധനലക്ഷ്മിയെ രേവതി അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/movie-review/major-movie-review-sandeep-unnikrishnan-7949642/|title=Major movie review: Adivi Sesh's homage to the 26/11 hero is flawed but effective|access-date=2 June 2022|date=2 June 2022|website=[[The Indian Express]]}}</ref>
അഭിനയത്തിനു പുറമേ മൂന്ന് ഫീച്ചർ സിനിമകളും സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുള്ള രേവതി (''മിത്ര്, മൈ ഫ്രണ്ട്'', ''ഫിർ മിലേംഗെ'', ''സലാം വെങ്കി'') ''മിത്ര് മൈ ഫ്രണ്ട്'' എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ചിത്രത്തിലൂടെ 2002-ൽ ആണ് സംവിധായകയായി മാറിയത്. മികച്ച ഇംഗ്ലീഷ് സിനിമയ്ക്കുള്ള 2002-ലെ ദേശീയ പുരസ്കാരം ഈ സിനിമ നേടി. കൂടാതെ 2011-ൽ [[രഞ്ജിത്ത്|രഞ്ജിത്തിനോടൊപ്പം]] മറ്റ് പത്തുപേർ സംവിധാനം നിർവഹിച്ച് റിലീസായ ''കേരള കഫേ'' എന്ന സിനിമാ സമാഹാരത്തിലെ ''മകൾ'' എന്ന ഹസ്വചിത്രവും റിലീസ് ചെയ്യാത്ത മുംബൈ കട്ടിംഗ് എന്ന സിനിമാ സമാഹാരത്തിന്റെ ഒരു എപ്പിസോഡും രേവതി സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://scroll.in/reel/1005992/revathis-in-the-movie-enough-said|title=Revathi's in the movie. Enough said|date=23 September 2021}}</ref>
== വ്യക്തിജീവിതം ==
1986 ൽ രേവതി ഛായാഗ്രാഹകനും സംവിധായകനുമായ സുരേഷ് ചന്ദ്ര മേനോനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ദമ്പതികൾക്ക് കുട്ടികളില്ലായിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അവർ തമ്മിലുള്ള അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളെത്തുടർന്ന്, 2002 മുതൽ അവർ വേർപിരിഞ്ഞ് താമസിക്കാൻ തുടങ്ങുകയും 2013 ഏപ്രിൽ 23 ന് ചെന്നൈ അഡീഷണൽ ഫാമിലി കോടതിയിൽനിന്ന് വിവാഹമോചനം നേടുകയും ചെയ്തു.<ref>Deccan Chronicle http://www.deccanchronicle.com/130423/entertainment-mollywood/article/revathi-suresh-granted-divorce {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130527200823/http://www.deccanchronicle.com/130423/entertainment-mollywood/article/revathi-suresh-granted-divorce|date=27 May 2013}}</ref> 2018 ൽ, ഇൻ വിട്രോ ഫെർട്ടിലൈസേഷൻ വഴി തനിക്ക് അഞ്ച് വയസ്സുള്ള ഒരു മകളുണ്ടെന്ന് അവർ വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web|url=http://www.puthiyathalaimurai.com/news/cinema/51259-actress-revathi-open-talks-about-her-daughter.html|title=சோதனை குழாய் மூலம் குழந்தை பெற்றேன்.. மனம் திறந்த நடிகை ரேவதி..!|date=2 November 2023|website=Puthiya Thalaimurai}}</ref>
== മാധ്യമങ്ങളിൽ ==
രേവതി ഒരു പരിശീലനം ലഭിച്ച ഭരതനാട്യം നർത്തകിയാണ്, ഏഴ് വയസ്സ് മുതൽ അവർ ഭരതനാട്യം പഠിക്കുകയും 1979 ൽ ചെന്നൈയിൽ അരങ്ങേറ്റം നടത്തുകയും ചെയ്തു.<ref name="autogenerated1">{{cite web|url=http://revathy.com/loves.htm|title=revathy.com|access-date=12 July 2012|publisher=revathy.com|author=Harsha Koda (www.jalakara.com)|archive-date=2012-04-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20120418040358/http://revathy.com/loves.htm|url-status=dead}}</ref> തമിഴ് സിനിമയിലെയും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെയും എക്കാലത്തെയും മികച്ച നടിമാരിൽ ഒരാളായാണ് അവർ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വിജയം വരിച്ച മുൻനിര നായികമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ. 80 കളിലും 90 കളിലും തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മലയാളം ഭാഷകളിൽ മികച്ച നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നേടിയ ഏക ദക്ഷിണേന്ത്യൻ നടിയായിരുന്നു രേവതി. ഇതിൽ തമിഴിലെ തുടർച്ചയായി മൂന്ന് വിജയങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="59thaward">{{cite web|url=http://pib.nic.in/release/rel_print_page.asp?relid=80734|title=59th National Film Awards for the Year 2011 Announced|access-date=7 March 2012|publisher=Press Information Bureau (PIB), India}}</ref>
''' സംവിധാനം, കഥ '''
* [[കേരള കഫെ]] 2011
''' ശബ്ദം നൽകിയ സിനിമകൾ '''
* [[സോളോ (ചലച്ചിത്രം)|സോളോ]] 2017
* [[ചന്ദ്രോത്സവം (ചലച്ചിത്രം)|ചന്ദ്രോത്സവം]] 2005
* [[മേഘം (ചലച്ചിത്രം)|മേഘം]] 1999
* [[ദേവരാഗം]] 1996 ([[ശ്രീദേവി|ശ്രീദേവിക്ക്]] ശബ്ദം നൽകി).
* കണ്ടുകൊണ്ടേൻ കണ്ടുകൊണ്ടേൻ ([[തബ്ബു|തബുവിന്]] വേണ്ടി ഡബ്ബ് ചെയ്തു.
''' പുരസ്കാരങ്ങൾ '''
'' കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് ''
* മികച്ച നടി
* ഭൂതകാലം 2022
'' ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് ''
* മികച്ച നടി
* കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ 1988<ref name="manorama">{{cite web|url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?pageType=Article&contentType=EDITORIAL&programId=3982928&articleType=English&tabId=3&contentId=5683208&BV_ID=@@@|title=പിറന്നാൾക്കിലുക്കം|publisher=Malayala Manorama|language=Malayalam|accessdate=2009-07-08|archive-date=2009-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20090710103642/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?pageType=Article&contentType=EDITORIAL&programId=3982928&articleType=English&tabId=3&contentId=5683208&BV_ID=@@@|url-status=dead}}</ref>.
== അഭിനയിച്ച മലയാള സിനിമകൾ ==
* [[കാറ്റത്തെ കിളിക്കൂട്]] (1983) ( [[ശ്രീജാ രവി]] ശബ്ദം നല്കി)
* [[എന്റെ കാണാക്കുയിൽ]] (1985)
* [[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] (1987)
* [[വന്ദനം]] (1987)
* [[കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ]] 1988
* [[പുരാവൃത്തം]] 1988
* [[മൂന്നാംമുറ]] 1988
* [[വരവേൽപ്പ്]] 1989
* [[ഞങ്ങളുടെ കൊച്ചു ഡോക്ടർ]] 1989
* ഒറ്റയടിപ്പാതകൾ 1990
* [[അദ്വൈതം (ചലച്ചിത്രം)|അദ്വൈതം]] 1991
*[[കിലുക്കം ]] 1995 ([[ഭാഗ്യലക്ഷ്മി]] ശബ്ദം നൽകി).
* [[ദേവാസുരം]] 1993
* [[മായാമയൂരം]] 1993
* [[പാഥേയം]] 1994
* [[അഗ്നിദേവൻ]] 1995
* [[രാവണപ്രഭു]] 2001
* [[നന്ദനം (ചലച്ചിത്രം)|നന്ദനം]] 2002
* [[കൈയെത്തും ദൂരത്ത്]] 2002
* കൃഷ്ണപക്ഷ കിളികൾ 2002
* [[ഗ്രാമഫോൺ (ചലച്ചിത്രം)|ഗ്രാമഫോൺ]] 2003
* [[മിഴിരണ്ടിലും]] 2003
* [[അനന്തഭദ്രം]] 2005
* [[നമ്മൾ തമ്മിൽ (ചലച്ചിത്രം)|നമ്മൾ തമ്മിൽ]] 2009
* [[പെൺപട്ടണം]] 2010
* [[ഇന്ത്യൻ റുപ്പി (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ത്യൻ റുപ്പി]] 2011
* ഫാദേഴ്സ് ഡേ (2012)
* [[മോളി ആന്റി റോക്ക്സ്]] (2012)
* കിണർ (2018)
* [[വൈറസ് (ചലച്ചിത്രം)|വൈറസ്]] (2019)
* [[ഭൂതകാലം]] (2022)
* മേജർ (2022)
==അവലംബം==
{{Reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Revathi}}
* [http://passionforcinema.com/author/revathy Revathi's blog] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080904223159/http://passionforcinema.com/author/revathy |date=2008-09-04 }}
* {{imdb name|id=0720763|name=Revathi}}
* [http://www.revathy.com Official Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191206055917/http://www.revathy.com/ |date=2019-12-06 }}
{{NationalFilmAwardBestSupportingActress}}
{{FilmfareTamilBestActress}}
[[വർഗ്ഗം:1966-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 8-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
03l47wwdebyb9na48fd0pgz2ogfyngb
4678450
4678448
2026-10-21T16:23:52Z
Martinkottayam
84843
/* മാധ്യമങ്ങളിൽ */
4678450
wikitext
text/x-wiki
{{infobox actor
| name = രേവതി
| image = [[File:Revathi at the screening of Masaala at PVR Phoenix (1) (cropped).jpg|center|250px]]
| image_upright =
| birth_name = ആശ കേളുണ്ണി നായർ
| birth_date = {{birth date and age|1966|07|08|df=yes}}
| birth_place = കൊച്ചി
| death_date =
| death_place =
| occupation = തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രി, സംവിധായിക, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്
| years_active = 1983-തുടരുന്നു
| spouse = സുരേഷ് മേനോൻ(വിവാഹമോചനം : 1986-2002)
| children = മഹിമ
}}
സംവിധായിക, ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ്, നടി എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തയായ തെന്നിന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര അഭിനേത്രിയാണ് അരങ്ങിൽ''' രേവതി '''എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''ആശാ കേളുണ്ണി''' (ജനനം : 8 ജൂലൈ 1966). പ്രധാനമായും തമിഴ്, മലയാളം സിനിമകളിലെ അഭിനയത്തിന് പേരുകേട്ട അവർ തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ സിനിമകളിലും തന്റെ സാന്നിദ്ധ്യം അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
''[[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] (1987)'',
''കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ (1988)'', ''[[വരവേൽപ്പ്]] (1989)'', ''[[ദേവാസുരം]] (1993)'', ''[[മായാമയൂരം]] (1993)'', ''അഗ്നിദേവൻ (1995)'' എന്നിവയാണ് രേവതി വേഷമിട്ട പ്രധാന മലയാള സിനിമകൾ.<ref>"രേവതി - Revathi | M3DB" https://m3db.com/revathi</ref><ref>"ഇവളെന്റെ രക്തം: മകൾക്കൊപ്പം ആദ്യമായി രേവതി | Revathy Daughter" https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2019/04/16/revathy-with-daughter-mahima-pictue.html</ref><ref>"അന്നൊന്നും ഭാഗ്യം തുണച്ചില്ല; രേവതിക്ക് ആദ്യ സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം | Revathy State Film Award" https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2022/05/27/revathy-first-kerala-state-film-award.html</ref><ref>"മമ്മൂക്കാ, ലാലേട്ടാ... ഇത്തരം 'തമാശകൾ' ഇനി വേണ്ട: രേവതി | Revathy Mammootty Mohanlal" https://www.manoramaonline.com/movies/exclusives/2018/07/02/actress-revathy-about-wcc-amma-association.html</ref>
ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെ അഭിനയത്തിലൂടെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തയായ മുൻനിര നടിമാരിൽ ഒരാളായ അവർ മൂന്ന് ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരങ്ങളും ഏഴ് ഫിലിംഫെയർ സൗത്ത് അവാർഡുകൾ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി പുരസ്കാരങ്ങളും നേടിയിട്ടുണ്ട്. [[ഭൂതകാലം]] (2022) എന്ന ചിത്രത്തിലെ അവരുടെ വേഷം കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡും നേടിക്കൊടുത്തു.
== ജീവിതരേഖ ==
കേരളത്തിലെ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] ഇന്ത്യൻ ആർമി ഉദ്യോഗസ്ഥനായിരുന്ന മേജർ കേളുണ്ണി നായരുടേയും ലളിതയുടേയും മകളായി 1966 ജൂലൈ എട്ടിന് കൊച്ചിയിലാണ് അവർ ജനിച്ചത്.<ref name="The Times of India">{{cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/malayalam/movies/news/happy-birthday-revathi-interesting-facts-about-the-actress/etphotostory/84225724.cms|title=Happy Birthday Revathi: Interesting facts about the actress|date=8 July 2021|website=[[The Times of India]]}}</ref>. 2024-ൽ ഒരു അഭിമുഖത്തിൽ, തന്റെ അമ്മ പാലക്കാട് സ്വദേശിയായ തമിഴ് ബ്രാഹ്മണ സ്ത്രീയാണെന്ന് രേവതി പറഞ്ഞിരുന്നു.<ref name="revathi-mom">{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=TwIQh7WllCQ|title=Revathi Interview|access-date=26 June 2025|website=YouTube}}</ref> ഏഴാം വയസ് മുതൽ [[ഭരതനാട്യം]] അഭ്യസിച്ച രേവതി 1979-ൽ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ഭരതനാട്യത്തിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു.
വിദ്യാലയ ജീവിതകാലത്ത് രേവതി ഒരു ഫാഷൻ ഷോയിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്നു. ഷോയ്ക്കിടെ ഗ്രൂപ്പ് ഫോട്ടോകൾ എടുക്കുകയും ഒരു ജനപ്രിയ തമിഴ് മാസികയുടെ കവറായി ഈ ഫോട്ടോ തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും ചെയ്തു. ആ സമയത്ത് 1983-ൽ ചെന്നൈയിൽ താമസിച്ചിരുന്ന കാലത്ത് നായികയെ അന്വേഷിച്ച് നടന്ന ഭാരതിരാജ രേവതിയുടെ ഫോട്ടോ കാണാനിടയായി.<ref name="Saravanan">{{Cite news|last=Saravanan|first=T.|date=9 January 2011|title=Always in reckoning|work=[[The Hindu]]|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20200406121941/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|archive-date=6 April 2020}}</ref><ref name="NewsMinute">{{Cite news|last=Shekar|first=Anjana|date=8 January 2018|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|work=[[The News Minute]]|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104633/https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|archive-date=8 August 2018}}</ref> അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ''മൺ വാസനൈ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായികയായി തുടക്കം കുറിക്കാൻ ഇതോടെ അവസരം ലഭിച്ചു. തുടർന്ന് നാല് ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളിലും ഹിന്ദിയിലുമായി നൂറോളം ചിത്രങ്ങളിൽ രേവതി ഇതുവരെ അഭിനയിച്ചു.
== കരിയർ ==
[[File:Revathi_menon.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Revathi_menon.jpg|ലഘുചിത്രം|അവയവദാനത്തെക്കുറിച്ച് രേവതി സംസാരിക്കുന്നു]]
[[File:Abhishekh_Bachchan_Revathi_and_Amithabh_Bhachchan_still3.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Abhishekh_Bachchan_Revathi_and_Amithabh_Bhachchan_still3.jpg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|ഒരു പരിപാടിയിൽ അമിതാഭ് ബച്ചനും അഭിഷേക് ബച്ചനുമൊപ്പം രേവതി.]]
1983-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മൺ വാസനൈ എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ അഭിനയരംഗത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചത്. ഈ ചിത്രം ഒരു രജത ജൂബിലി വിജയമായിരുന്നു, കൂടാതെ ഫിലിംഫെയർ സ്പെഷ്യൽ അവാർഡ് - സൗത്ത് അവർക്ക് ലഭിച്ചു. 1983-ൽ [[ഭരതൻ (സംവിധായകൻ)|ഭരതൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത ''കാറ്റത്തെ കിളിക്കൂട്'' എന്ന സിനിമയാണ് ആദ്യ മലയാളം ചിത്രം. ഈ ചിത്രവും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ വിജയക്കൊടി നാട്ടുകയും 1980-കളിലെ അവരുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഹിറ്റുകളിൽ ഒന്നായി മാറുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|last=Aravind|first=C. V.|title=Nedumudi Venu: Malayalam cinema's man for all seasons|url=https://www.thenewsminute.com/article/nedumudi-venu-malayalam-cinemas-man-all-seasons-57525|access-date=19 November 2019|work=[[The News Minute]]|date=20 February 2017}}</ref><ref>{{cite news|last=Kurup|first=Aradhya|title='Kattathe Kilikkoode': Bharathan's film is a commentary on the yin and yang of marriage|url=https://www.thenewsminute.com/article/kattathe-kilikkoodu-bharathan-s-film-commentary-yin-and-yang-marriage-112467|access-date=19 November 2019|work=[[The News Minute]]|date=17 November 2019}}</ref> 1984-ൽ ബാപ്പു സംവിധാനം ചെയ്ത ''സീതമ്മ പെല്ലി'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തെലുങ്ക് ചലച്ചിത്രമേഖലയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ അതേവർഷം ''മാനസവീണ'' എന്ന മറ്റൊരു തെലുങ്ക് സിനിമയിലും വേഷമിട്ടു.<ref name="Saravanan2">{{Cite news|last=Saravanan|first=T.|date=9 January 2011|title=Always in reckoning|work=[[The Hindu]]|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20200406121941/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-cinemaplus/Always-in-reckoning/article15512011.ece|archive-date=6 April 2020}}</ref><ref name="NewsMinute2">{{Cite news|last=Shekar|first=Anjana|date=8 January 2018|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|work=[[The News Minute]]|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|url-status=live|access-date=12 February 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180808104633/https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|archive-date=8 August 2018}}</ref> മഹേന്ദ്രൻ്റെ ''കൈ കൊടുക്കും കൈ'' (1984) എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിൽ രജനികാന്തിനൊപ്പം അന്ധയായ, ബലാത്സംഗത്തെ അതിജീവിച്ച സീതയെന്ന സ്ത്രീയായി രേവതി അഭിനയിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/tribute-j-mahendran-who-began-his-directing-career-with-the-rajinikanth-starring-mullum-malarum/|title=Tribute: J Mahendran, Who Began His Directing Career With The Rajinikanth-starring 'Mullum Malarum'|access-date=18 May 2019|last=Rangan|first=Baradwaj|author-link=Baradwaj Rangan|date=2 April 2019|website=[[Film Companion]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20200611191756/https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/tribute-j-mahendran-who-began-his-directing-career-with-the-rajinikanth-starring-mullum-malarum/|archive-date=11 June 2020|url-status=live}}</ref><ref name="MM1">{{Cite news|url=http://cinema.maalaimalar.com/2012/11/29234855/actor-rajini--act-in-kai-koduk.html|title=கன்னடத்தில் இருந்து தமிழுக்கு வந்த கை கொடுக்கும் கை|date=29 November 2007|work=[[Maalai Malar]]|access-date=4 March 2014|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20141030123954/http://cinema.maalaimalar.com/2012/11/29234855/actor-rajini--act-in-kai-koduk.html|archive-date=30 October 2014|language=ta}}</ref> ഭാരതിരാജ സംവിധാനം ചെയ്ത പുതുമൈ പെൺ (1984) എന്ന സിനിമയിൽ സീത എന്ന കഥാപാത്രമായി രേവതി അഭിനയിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ ആർ.സുന്ദർരാജൻ സംവിധാനം ചെയ്ത വൈദേഹി കാതിരുന്താൾ എന്ന സിനിമയും ചെയ്തു.
ഭരതൻ സംവിധാനം ചെയ്ത 1992-ൽ മികച്ച സഹനടിക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് നേടിയ ''തേവർ മകൻ'', ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നേടിയ ബാലു മഹേന്ദ്രയുടെ ''മറുപടിയും'' (1993) , ''പ്രിയങ്ക'', ''മൗനരാഗം'', 1990-ൽ തമിഴ് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ് നേടിയ ''കിഴക്ക് വാസൽ'', ''തലൈമുറൈ'' എന്നിവ രേവതിയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ തമിഴ് ചിത്രങ്ങളാണ്. വേഷങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിൽ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്ന അവർ പലപ്പോഴും ശക്തമായ, ഉൾക്കരുത്തുള്ള സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചു. മണിരത്നത്തിന്റെ മൗനരാഗം (1986) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ദിവ്യ എന്ന ഉത്സാഹഭരിതയും ധൈര്യശാലിയുമായ പെൺകുട്ടിയുടെ ചിത്രീകരണമാണ് ഇതിൽ എടുത്തു പറയാവുന്നത്.<ref>{{cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/demure-daring-actor-revathy-s-multi-faceted-film-career-74371|title=From demure to daring, actor Revathy's multi-faceted film career|date=8 January 2018}}</ref> 1986-ൽ കമൽഹാസനൊപ്പം പുന്നഗൈ മന്നൻ എന്ന ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് രേവതി നിരവധി അംഗീകാരങ്ങൾ നേടി.<ref>{{cite web|url=https://www.newindianexpress.com/galleries/entertainment/2018/nov/01/32-years-of-punnagai-mannan-why-the-kamal-haasan-film-is-still-in-our-hearts-101890.html|title=32 years of 'Punnagai Mannan': Why the Kamal Haasan film is still in our hearts|date=November 2018}}</ref> ആ ചിത്രവും വൻ വിജയമായിരുന്നു, തമിഴ് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഡിമാന്റുള്ള നടിമാരിൽ ഒരാളായി അവർ മാറി. 1988-ൽ കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ എന്ന മലയാള ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് അവർക്ക് ആദ്യത്തെ മികച്ച നടിക്കുള്ള അവാർഡ് ലഭിച്ചു. ഒന്നിനു പുറകെ ഒന്നായി ഹിറ്റുകൾ സമ്മാനിച്ച അവർ, പ്രിയദർശന്റെ മലയാള ചിത്രമായ കിലുക്കം (1991) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ തന്റെ കരിയറിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രകടനങ്ങളിലൊന്ന് കാഴ്ച്ചവച്ചു. സുരേഷ് കൃഷ്ണയുടെ ലവ് (1991) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ ഹിന്ദിയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ സൽമാൻ ഖാനൊപ്പം അഭിനയിച്ചു. 1990 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ അവർ തന്റെ കരിയറിന്റെ ഉന്നതിയിലായിരുന്നു. ഇക്കാലത്ത് തെലുങ്ക്, കന്നഡ ചിത്രങ്ങളിലും അവർ ഇടയ്ക്കിടെ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടിരുന്നു. ആ ദശകത്തിലെ അവരുടെ ഏറ്റവും മികച്ച ചിത്രങ്ങളിൽ ചിലതായ അഞ്ജലി (1990), തേവർ മകൻ (1992), മഗലിർ മട്ടും (1994) എന്നിവയിലെ മികച്ച വേഷങ്ങൾ അവതരിപ്പച്ച് അവരുടെ ആ സുവർണ്ണ പ്രകടനങ്ങൾ 1990 കളുടെ അവസാനം വരെ നീണ്ടുനിന്നു. 1998 ൽ തലൈമുറൈ എന്ന ചിത്രത്തിന് തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് പ്രത്യേക പുരസ്കാരവും അവർ നേടി.<ref>{{Cite web|url=http://rrtd.nic.in/Film%20Bulletin-July.html|title=Archived copy|access-date=20 October 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20030430210643/http://rrtd.nic.in/Film%20Bulletin-July.html|archive-date=30 April 2003|url-status=dead}}</ref>
മാർഗരിറ്റ വിത്ത് എ സ്ട്രോ (2014), 2 സ്റ്റേറ്റ്സ് (2014) എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലെ അവിസ്മരണീയ വേഷങ്ങൾ രേവതിയെ ഹിന്ദി പ്രേക്ഷകർ ഇഷ്ടപ്പെടാൻ കാരണമായി. ''പാ പാണ്ടി'' (2017), ''ജാക്ക്പോട്ട്'' (2019) എന്നീ തമിഴ് ചിത്രങ്ങളിലും വൈറസ് (2019) എന്ന മലയാള സിനിമയിലും അവർക്ക് വേഷങ്ങളുണ്ടായിരുന്നു.
''മേജർ'' (2022) എന്ന തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി ദ്വിഭാഷാ ചിത്രത്തിൽ മേജർ സന്ദീപ് ഉണ്ണികൃഷ്ണന്റെ അമ്മ ധനലക്ഷ്മിയെ രേവതി അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/movie-review/major-movie-review-sandeep-unnikrishnan-7949642/|title=Major movie review: Adivi Sesh's homage to the 26/11 hero is flawed but effective|access-date=2 June 2022|date=2 June 2022|website=[[The Indian Express]]}}</ref>
അഭിനയത്തിനു പുറമേ മൂന്ന് ഫീച്ചർ സിനിമകളും സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുള്ള രേവതി (''മിത്ര്, മൈ ഫ്രണ്ട്'', ''ഫിർ മിലേംഗെ'', ''സലാം വെങ്കി'') ''മിത്ര് മൈ ഫ്രണ്ട്'' എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ചിത്രത്തിലൂടെ 2002-ൽ ആണ് സംവിധായകയായി മാറിയത്. മികച്ച ഇംഗ്ലീഷ് സിനിമയ്ക്കുള്ള 2002-ലെ ദേശീയ പുരസ്കാരം ഈ സിനിമ നേടി. കൂടാതെ 2011-ൽ [[രഞ്ജിത്ത്|രഞ്ജിത്തിനോടൊപ്പം]] മറ്റ് പത്തുപേർ സംവിധാനം നിർവഹിച്ച് റിലീസായ ''കേരള കഫേ'' എന്ന സിനിമാ സമാഹാരത്തിലെ ''മകൾ'' എന്ന ഹസ്വചിത്രവും റിലീസ് ചെയ്യാത്ത മുംബൈ കട്ടിംഗ് എന്ന സിനിമാ സമാഹാരത്തിന്റെ ഒരു എപ്പിസോഡും രേവതി സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://scroll.in/reel/1005992/revathis-in-the-movie-enough-said|title=Revathi's in the movie. Enough said|date=23 September 2021}}</ref>
== വ്യക്തിജീവിതം ==
1986 ൽ രേവതി ഛായാഗ്രാഹകനും സംവിധായകനുമായ സുരേഷ് ചന്ദ്ര മേനോനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ദമ്പതികൾക്ക് കുട്ടികളില്ലായിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അവർ തമ്മിലുള്ള അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളെത്തുടർന്ന്, 2002 മുതൽ അവർ വേർപിരിഞ്ഞ് താമസിക്കാൻ തുടങ്ങുകയും 2013 ഏപ്രിൽ 23 ന് ചെന്നൈ അഡീഷണൽ ഫാമിലി കോടതിയിൽനിന്ന് വിവാഹമോചനം നേടുകയും ചെയ്തു.<ref>Deccan Chronicle http://www.deccanchronicle.com/130423/entertainment-mollywood/article/revathi-suresh-granted-divorce {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130527200823/http://www.deccanchronicle.com/130423/entertainment-mollywood/article/revathi-suresh-granted-divorce|date=27 May 2013}}</ref> 2018 ൽ, ഇൻ വിട്രോ ഫെർട്ടിലൈസേഷൻ വഴി തനിക്ക് അഞ്ച് വയസ്സുള്ള ഒരു മകളുണ്ടെന്ന് അവർ വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web|url=http://www.puthiyathalaimurai.com/news/cinema/51259-actress-revathi-open-talks-about-her-daughter.html|title=சோதனை குழாய் மூலம் குழந்தை பெற்றேன்.. மனம் திறந்த நடிகை ரேவதி..!|date=2 November 2023|website=Puthiya Thalaimurai}}</ref>
== മാധ്യമങ്ങളിൽ ==
രേവതി ഒരു പരിശീലനം ലഭിച്ച ഭരതനാട്യം നർത്തകിയാണ്, ഏഴ് വയസ്സ് മുതൽ അവർ ഭരതനാട്യം പഠിക്കുകയും 1979 ൽ ചെന്നൈയിൽ അരങ്ങേറ്റം നടത്തുകയും ചെയ്തു.<ref name="autogenerated1">{{cite web|url=http://revathy.com/loves.htm|title=revathy.com|access-date=12 July 2012|publisher=revathy.com|author=Harsha Koda (www.jalakara.com)|archive-date=2012-04-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20120418040358/http://revathy.com/loves.htm|url-status=dead}}</ref> തമിഴ് സിനിമയിലെയും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെയും എക്കാലത്തെയും മികച്ച നടിമാരിൽ ഒരാളായാണ് അവർ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സിനിമയിലെ ഏറ്റവും വിജയം വരിച്ച മുൻനിര നായികമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ. 80 കളിലും 90 കളിലും തമിഴ്, തെലുങ്ക്, മലയാളം ഭാഷകളിൽ മികച്ച നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് നേടിയ ഏക ദക്ഷിണേന്ത്യൻ നടിയായിരുന്നു രേവതി. ഇതിൽ തമിഴിലെ തുടർച്ചയായി മൂന്ന് വിജയങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="59thaward">{{cite web|url=http://pib.nic.in/release/rel_print_page.asp?relid=80734|title=59th National Film Awards for the Year 2011 Announced|access-date=7 March 2012|publisher=Press Information Bureau (PIB), India}}</ref>
''' സംവിധാനം, കഥ '''
* [[കേരള കഫെ]] 2011
''' ശബ്ദം നൽകിയ സിനിമകൾ '''
* [[സോളോ (ചലച്ചിത്രം)|സോളോ]] 2017
* [[ചന്ദ്രോത്സവം (ചലച്ചിത്രം)|ചന്ദ്രോത്സവം]] 2005 ([[ഖുശ്ബു സുന്ദർ|ഖുശ്ബുവിന്]] ശബ്ദം നല്കി)
* [[മേഘം (ചലച്ചിത്രം)|മേഘം]] 1999
* [[ദേവരാഗം]] 1996 ([[ശ്രീദേവി|ശ്രീദേവിക്ക്]] ശബ്ദം നൽകി).
* കണ്ടുകൊണ്ടേൻ കണ്ടുകൊണ്ടേൻ ([[തബ്ബു|തബുവിന്]] വേണ്ടി ഡബ്ബ് ചെയ്തു.
''' പുരസ്കാരങ്ങൾ '''
'' കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ് ''
* മികച്ച നടി
* ഭൂതകാലം 2022
'' ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് ''
* മികച്ച നടി
* കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ 1988<ref name="manorama">{{cite web|url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?pageType=Article&contentType=EDITORIAL&programId=3982928&articleType=English&tabId=3&contentId=5683208&BV_ID=@@@|title=പിറന്നാൾക്കിലുക്കം|publisher=Malayala Manorama|language=Malayalam|accessdate=2009-07-08|archive-date=2009-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20090710103642/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?pageType=Article&contentType=EDITORIAL&programId=3982928&articleType=English&tabId=3&contentId=5683208&BV_ID=@@@|url-status=dead}}</ref>.
== അഭിനയിച്ച മലയാള സിനിമകൾ ==
* [[കാറ്റത്തെ കിളിക്കൂട്]] (1983) ( [[ശ്രീജാ രവി]] ശബ്ദം നല്കി)
* [[എന്റെ കാണാക്കുയിൽ]] (1985)
* [[ആൺകിളിയുടെ താരാട്ട്]] (1987)
* [[വന്ദനം]] (1987)
* [[കാക്കോത്തിക്കാവിലെ അപ്പൂപ്പൻ താടികൾ]] 1988
* [[പുരാവൃത്തം]] 1988
* [[മൂന്നാംമുറ]] 1988
* [[വരവേൽപ്പ്]] 1989
* [[ഞങ്ങളുടെ കൊച്ചു ഡോക്ടർ]] 1989
* ഒറ്റയടിപ്പാതകൾ 1990
* [[അദ്വൈതം (ചലച്ചിത്രം)|അദ്വൈതം]] 1991
*[[കിലുക്കം ]] 1995 ([[ഭാഗ്യലക്ഷ്മി]] ശബ്ദം നൽകി).
* [[ദേവാസുരം]] 1993
* [[മായാമയൂരം]] 1993
* [[പാഥേയം]] 1994
* [[അഗ്നിദേവൻ]] 1995
* [[രാവണപ്രഭു]] 2001
* [[നന്ദനം (ചലച്ചിത്രം)|നന്ദനം]] 2002
* [[കൈയെത്തും ദൂരത്ത്]] 2002
* കൃഷ്ണപക്ഷ കിളികൾ 2002
* [[ഗ്രാമഫോൺ (ചലച്ചിത്രം)|ഗ്രാമഫോൺ]] 2003
* [[മിഴിരണ്ടിലും]] 2003
* [[അനന്തഭദ്രം]] 2005
* [[നമ്മൾ തമ്മിൽ (ചലച്ചിത്രം)|നമ്മൾ തമ്മിൽ]] 2009
* [[പെൺപട്ടണം]] 2010
* [[ഇന്ത്യൻ റുപ്പി (ചലച്ചിത്രം)|ഇന്ത്യൻ റുപ്പി]] 2011
* ഫാദേഴ്സ് ഡേ (2012)
* [[മോളി ആന്റി റോക്ക്സ്]] (2012)
* കിണർ (2018)
* [[വൈറസ് (ചലച്ചിത്രം)|വൈറസ്]] (2019)
* [[ഭൂതകാലം]] (2022)
* മേജർ (2022)
==അവലംബം==
{{Reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Revathi}}
* [http://passionforcinema.com/author/revathy Revathi's blog] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080904223159/http://passionforcinema.com/author/revathy |date=2008-09-04 }}
* {{imdb name|id=0720763|name=Revathi}}
* [http://www.revathy.com Official Website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191206055917/http://www.revathy.com/ |date=2019-12-06 }}
{{NationalFilmAwardBestSupportingActress}}
{{FilmfareTamilBestActress}}
[[വർഗ്ഗം:1966-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 8-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
oz5b5mcai45ices0t035p1rwlb3xv70
രാജേഷ് ഖന്ന
0
60857
4678429
4671857
2026-10-21T15:17:44Z
Martinkottayam
84843
4678429
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Rajesh Khanna}}
{{Infobox person
| name = രാജേഷ് ഖന്ന
| image = Rajesh Khanna Profile.jpg
| caption =
| birth_name = ജതിൻ ഖന്ന
| birth_date = {{Birth date|1942|12|29|df=yes}}
| birth_place = [[അമൃതസാർ]], [[Punjab Province (British India)|Punjab]], [[ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ]] <br />{{small|(present-day [[Punjab, India|Punjab]], [[India]])}}
| death_date = {{death date and age|2012|07|18|1942|12|29|df=yes}}
| death_place = [[മുംബൈ]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]]
| nationality = [[Indian people|Indian]]
| occupation = {{hlist|[[നടൻ]]|[[Film producer]]|[[Politician]]}}
| spouse = {{marriage|[[Dimple Kapadia]]|1973|1982|reason={{abbr|sep.|separated}}}}
| years_active = 1966{{endash}}2012
| partner =
| children = {{ubl|[[Twinkle Khanna]] (daughter)|[[Rinke Khanna]] (daughter)}}
| relatives = {{ubl|[[Akshay Kumar]] (son-in-law)|[[Simple Kapadia]] (sister-in-law)}}
| awards = [[Padma Bhushan]] (2013)<br />[[List of awards and nominations received by Rajesh Khanna|Full list]]
| works = [[Rajesh Khanna filmography|Full list]]
| party = [[Indian National Congress]]
| signature = Rajesh Khanna signature.svg
| signature_alt =
| education = [[K. C. College]]
| module = {{Infobox officeholder
|embed=yes
| office = [[Member of Parliament, Lok Sabha]]
| term_start = 1992
| term_end = 1996
| constituency = [[New Delhi (Lok Sabha constituency)|New Delhi]]
| predecessor = [[L. K. Advani]]
|majority=28,256
| successor = [[Jagmohan]]
}}
}}
[[ബോളിവുഡ്]] ചലച്ചിത്ര ലോകത്തെ ഒരു പ്രമുഖ നടനായിരുന്നു '''രാജേഷ് ഖന്ന''' <ref name=BWG>[http://www.bollywoodgate.com/indian-actors/rajesh-khanna.html Khanna bio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090101034227/http://www.bollywoodgate.com/indian-actors/rajesh-khanna.html |date=2009-01-01 }}. BollywoodGate.com. Retrieved on 11 October 2008.</ref>({{lang-hi|राजेश खन्ना}}; [[Punjabi language|പഞ്ചാബി]]: ਰਾਜੇਸ਼ ਖੰਨਾ) ([[ഡിസംബർ 29]], [[1942]] - [[ജൂലൈ 18]] [[2012]]). 'ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രലോകത്തെ ആദ്യത്തെ സൂപ്പർസ്റ്റാർ' എന്ന് ഇദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്.<ref name=upper>[http://www.upperstall.com/people/rajesh-khanna Profile]. upperstall.com. Retrieved on 11 October 2008.</ref> 2008-ൽ [[ദാദാസാഹിബ് ഫാൽക്കെ പുരസ്കാരം]] ഇദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചു.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
ആദ്യ നാമം ജതിൻ ഖന്ന എന്നായിരുന്നു. പഞ്ചാബിലെ [[അമൃതസർ|അമൃതസറിലാണ്]] ജതിൻ ജനിച്ചത്. തന്റെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് മൂന്ന് പെണ്മക്കളുണ്ടായിരുന്നതു കൊണ്ട് ആണായ ജതിനിനെ ദത്തെടുക്കുകയായിരുന്നു.<ref name=BWG/><ref name=surf>[http://www.surfindia.com/celebrities/bollywood/rajesh-khanna.html Rajest Khanna personal profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090119082421/http://www.surfindia.com/celebrities/bollywood/rajesh-khanna.html |date=2009-01-19 }}. SurfIndia.com. Retrieved on 11 October 2008.</ref> ഗിർഗാവിലെ സെന്റ് സെബാസ്റ്റ്യൻ ഗോവൻ ഹൈസ്കൂളിൽ നിന്നാണ് സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയത്. സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസകാലത്ത് ഇദ്ദേഹം നിരവധി നാടകങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരുന്നു.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
1973-ൽ രാജേഷ് ഖന്ന പ്രമുഖ നടിയായ [[ഡിംപിൾ കപാഡിയ|ഡിംപിൾ കപാഡിയയെ]] വിവാഹം ചെയ്തു.<ref name=Rediff>[http://www.rediff.com/entertai/2002/sep/13dinesh.htm An article from rediff.com dated 13-09-2002]</ref> ഇവരുടെ മൂത്ത മകളാണ് ബോളിവുഡിലെ തന്നെ അഭിനേത്രിയായ [[ട്വിങ്കിൾ ഖന്ന]].<ref>{{Cite web |url=http://celebs.ceeby.com/actresses/twinklekhanna.cfm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-01-13 |archive-date=2008-09-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080903034709/http://celebs.ceeby.com/actresses/twinklekhanna.cfm |url-status=dead }}</ref> മറ്റൊരു മകളായ റിങ്കി ഖന്നയും ഒരു നടിയാണ്. 1984-ൽ രാജേഷും ഡിംപിളും വേർപിരിഞ്ഞു. കാക്കാജി എന്ന ഇരട്ട പേര് ഖന്നയ്ക്കുണ്ട്<ref>{{Cite web |url=http://www.apunkachoice.com/scoop/bollywood/20041021-0.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-01-13 |archive-date=2008-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080724060558/http://www.apunkachoice.com/scoop/bollywood/20041021-0.html |url-status=dead }}</ref>
== അഭിനയജീവിതം ==
1966-ലാണ് ആദ്യചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുന്നത്. സിനിമയിലെത്തിയതോടെയാണ് ഇദ്ദേഹം രാജേഷ് ഖന്ന എന്ന പേരു സ്വീകരിക്കുന്നത്. ദേശീയതലത്തിൽ പ്രതിഭകളെ കണ്ടെത്തുന്നതിൽ നടന്ന ഒരു മത്സരത്തിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം നേടുകയും അതിനുശേഷമാണ് ''ആഖ്രി രാത്'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ അവസരം ലഭിക്കുകയുമായിരുന്നു.<ref name =mathrubhumi>{{cite web | url =http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=287588 | title =രാജേഷ് ഖന്ന അന്തരിച്ചു | date =2012 ജൂലൈ 18 | accessdate =ജൂലൈ 22, 2012 | publisher =മാതൃഭൂമി | language = | archive-date =2012-07-21 | archive-url =https://web.archive.org/web/20120721043445/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=287588 | url-status =dead }}</ref> 1967-ൽ ''രാസ്'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചു. പക്ഷേ, 1967 ൽ തന്നെ ഇറങ്ങിയ ''ഔരത്'' , ''ഖാമോശി'' എന്ന ചിത്രങ്ങളാണ് അദ്ദേഹത്തെ ശ്രദ്ധേയനാക്കിയത്.69 മുതൽ 74 വരെയായിരുന്നു ഖന്നയുടെ സിനിമാ ജീവിതത്തിലെ സുവർണകാലം. അന്നിറങ്ങിയ ''ആരാധന'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ കൗമാരക്കാരുടെ സ്വപ്നനായകനായി മാറി. ''ഹാഥി മേരാ സാഥി'',''ആനന്ദ്'',''അമർ പ്രേം'' തുടങ്ങി 15 ചിത്രങ്ങൾ ആ കാലയളവിൽ സൂപ്പർ ഹിറ്റുകളായി.ഭാവിയെന്തെന്നറിയാത്ത ബോളിവുഡിൽ വർത്തമാനകാലത്തിന്റെ നായകനായി ഖന്ന തിളങ്ങി. അക്കാലത്തെ മികച്ച ഗായകനായിരുന്ന [[കിഷോർ കുമാർ]] പാടിയ നിരവധി ഗാനരംഗങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചത് രാജേഷ് ഖന്നയാണ്. മിക്ക ചിത്രങ്ങളിലേയും സംഗീത സംവിധായകൻ [[ആർ.ഡി. ബർമ്മൻ]] ആയിരുന്നു. മുംതാസ്, ശർമിള ടാഗോർ എന്നിവരായിരുന്നു അദ്ദേഹവുമായി ഇണങ്ങിയ നായികമാർ. അഞ്ജു മഹേന്ദ്രയോടൊപ്പം ഏഴുവർഷം കഴിഞ്ഞ രാജേഷ് ഖന്ന അവരുമായി വഴിപിരിഞ്ഞു വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷമാണ് ഡിംപിൾ കപാഡിയയെ ജീവിത സഖിയാക്കിയത്.<ref name =madhyamam>{{cite web | url =http://www.madhyamam.com/news/179509/120718 | title =രാജേഷ് ഖന്ന അന്തരിച്ചു | date =2012 ജൂലൈ 18 | accessdate =ജൂലൈ 22, 2012 | publisher =മാധ്യമം | language = | archive-date =2012-07-21 | archive-url =https://web.archive.org/web/20120721044055/http://www.madhyamam.com/news/179509/120718 | url-status =dead }}</ref>
പിന്നീട് 1976-ൽ ചില പരാജയ ചിത്രങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയജീവിതത്തിന് മങ്ങലേല്പിച്ചു.<ref name="jaman.com">{{Cite web |url=http://www.jaman.com/forum/Bollywood/discussion/0XRwyVMV5Sc0/ |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-01-13 |archive-date=2009-02-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090209235300/http://www.jaman.com/forum/Bollywood/discussion/0XRwyVMV5Sc0/ |url-status=dead }}</ref><ref name="amitabh.bachchans.net">{{Cite web |url=http://amitabh.bachchans.net/costars.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-01-13 |archive-date=2009-01-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090112055620/http://amitabh.bachchans.net/costars.htm |url-status=dead }}</ref>
പക്ഷേ, 1980-കളിൽ ''അമർദീപ്'', ''ആഞ്ചൽ'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിലൂടെ ഇദ്ദേഹം തിരിച്ചു വന്നു. 1990-കളിൽ ഇദ്ദേഹം അഭിനയജീവിതം കുറയ്ക്കുകയും രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് തിരിയുകയും ചെയ്തു. 1999-ലും 2000-ലും ചില ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചു. 2007-ൽ അഭിനയ രംഗത്ത് വീണ്ടും സജീവമാകാൻ തുടങ്ങി.<ref name="jaman.com"/><ref name="amitabh.bachchans.net"/><ref>{{Cite web |url=http://movies.indiatimes.com/articleshow/2682478.cms |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2009-01-13 |archive-date=2010-01-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100117191810/http://movies.indiatimes.com/articleshow/2682478.cms |url-status=dead }}</ref> 2010-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''ദോ ദിലോം കെ ഖേൽ മേം'' ആണ് അവസാന സിനിമ.
== രാഷ്ട്രീയജീവിതം ==
1991-ൽ [[കോൺഗ്രസ്സ് (ഐ)]] സ്ഥാനാർത്ഥിയായി ന്യൂഡെൽഹി ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ജയിച്ച രാജേഷ് ഖന്ന1996 വരെ പാർലമെന്റംഗമായി പ്രവർത്തിച്ചു.<ref name=Love>{{Cite web |url=http://www.lovemarks.com/nomination/2411 |title=Rajesh Khanna info |access-date=2009-01-13 |archive-date=2008-10-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081006064309/http://www.lovemarks.com/nomination/2411 |url-status=dead }}</ref> പാർലമെന്റ് പ്രവർത്തനകാലത്തിനു ശേഷവും കോൺഗ്രസ്സ് അംഗമായി തുടർന്ന ഇദ്ദേഹം 2012-ലെ പഞ്ചാബ് നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് വേളയിൽ പാർട്ടിയ്ക്ക് വേണ്ടി പ്രചാരണ രംഗത്തിറങ്ങുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
== അന്ത്യം ==
അർബുദ രോഗബാധം ബാധിച്ച് കുറച്ചുകാലമായി ചികിത്സയിലായിരുന്ന ഇദ്ദേഹം [[ബാന്ദ്ര|ബാന്ദ്രയിലെ]] വസതിയിൽ വെച്ച് അന്തരിച്ചു.
==സിനിമകൾ==
{{Main|രാജേഷ് ഖന്ന അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ}}
== അവലംബം ==
{{reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{imdb name|0004435|Rajesh Khanna}}
{{FilmfareBestActorAward}}
[[വർഗ്ഗം:1942-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2012-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 29-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 18-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മികച്ച നടനുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]]
bgaerd0mcdsib55ymeq1wtb5jlhgyh8
ഭ്രമരം (ചലച്ചിത്രം)
0
73252
4678494
4572727
2026-10-21T21:34:46Z
~2026-56632-88
224427
Master vekidesh btahmaran mohanal child role shivan kutty
Ippo evide
4678494
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Bhramaram}}
{{Infobox Film
| name = ഭ്രമരം
| image = Bhramaram.jpg
| caption = പോസ്റ്റർ
| director = [[ബ്ലെസ്സി]]
| producer = [[രാജു മല്യാത്ത്]]<br />[[എ.ആർ. സുൾഫീക്കർ]]
| writer = ബ്ലെസ്സി
| starring = [[മോഹൻലാൽ]]<br />[[സുരേഷ് മേനോൻ]]<br />[[വി.ജി. മുരളീകൃഷ്ണൻ]]<br />[[ഭൂമിക ചാവ്ല]]
| music = [[മോഹൻ സിതാര]]
| lyrics = [[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ]]
| cinematography = [[അജയൻ വിൻസെന്റ്]]
| editing = വിജയ് ശങ്കർ
| studio = യൗവ്വൻ എന്റർടെയിൻമെന്റ് കമ്പനി
| distributor = [[മാക്സ്ലാബ് സിനിമാസ്]]
| released = 2009 ജൂൺ 25
| runtime = 150 മിനിറ്റ്
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| language = [[മലയാളം]]
| budget = {{INR}}3.5 കോടി
| gross = {{INR}}12 കോടി
}}
[[ബ്ലെസ്സി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് 2009 ജൂൺ 25-ന് <ref name="mal1">{{cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/entertainment/film/cinemanews/0906/24/1090624083_1.htm|title=ഭ്രമരം പ്രേക്ഷകർക്ക് മുന്നിൽ|language=Malayalam|accessdate=2009-07-06}}</ref> തിയേറ്ററുകളിൽ എത്തിയ ഒരു [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്]] '''''ഭ്രമരം'''''. [[മോഹൻലാൽ]] പ്രധാന കഥാപാത്രമായ ശിവൻ കുട്ടിയെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ ചിത്രത്തിന്റെ കഥയും തിരക്കഥയും നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നത് ബ്ലെസ്സി തന്നെയാണ്.<ref>{{cite web|url=http://movies.rediff.com/review/2009/jun/26/watch-bhramaram-for-mohanlal.htm|title=Watch Bhramaram for Mohanlal|work=[[Rediff]]|accessdate=2009-07-19}}</ref> [[ഭൂമിക ചൗള]], [[സുരേഷ് മേനോൻ]], [[മുരളി ഗോപി]], [[ലക്ഷ്മി ഗോപാലസ്വാമി]], ബേബി നിവേദിത തുടങ്ങിയവരും ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു. [[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ]] എഴുതിയ ഗാനങ്ങൾക്ക് മോഹൻ സിതാരയാണ് സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നു. യൗവൻ എന്റർറ്റെയ്ൻമെന്റിന്റെ ബാനറിൽ രാജു മല്യാത്തും എ.ആർ. സുൾഫീക്കറും ചേർന്നാണ് ന
==കഥ==
ഒരു ഷെയർ ബ്രോക്കറായ ഉണ്ണിയുടെയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത സുഹൃത്തായ ഡോക്ടർ അലക്സിന്റെയും ജീവിതത്തിലേക്ക് ഹൈറേഞ്ചിൽ ജീപ്പ് ഡ്രൈവറായ ജോസ് കടന്നു വരുന്നു. എന്നാൽ അയാൾ ജോസ് അല്ലെന്നും, മറിച്ച് സ്കൂളിൽ വെച്ച് തങ്ങൾ ചെയ്ത കുറ്റത്തിനു പ്രതിയാക്കപ്പെട്ട് ജയിൽ ശിക്ഷ അനുഭവിച്ച ശിവൻ കുട്ടി ആണെന്നും അവർ മനസ്സിലാക്കുന്നു. ഭാര്യയും മകളും ഉപേക്ഷിച്ച ശിവൻ കുട്ടി, തന്റെ നിരപരാധിത്വം തെളിയിക്കാനായി ഉണ്ണിയെയും അലക്സിനെയും പുളിച്ചോല എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടു പോകുന്നു. ആ യാത്രയും തുടർന്നുള്ള സംഭവവികാസങ്ങളുമാണ് ചിത്രത്തിന്റെ പ്രമേയം.
== അഭിനേതാക്കൾ ==
== ഗാനങ്ങൾ ==
[[അനിൽ പനച്ചൂരാൻ|അനിൽ പനച്ചൂരാന്റെ]] വരികൾക്ക് [[മോഹൻ സിതാര|മോഹൻ സിതാരയാണ്]] ഈണം പകർന്നിരിക്കുന്നത്.
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCC" align="center"
! ക്രമനമ്പർ !! ഗാനം !! ഗായകർ !! നീളം
|-
| 1
| അണ്ണാറക്കണ്ണാ വാ
| [[വിജയ് യേശുദാസ്]], പൂർണശ്രീ, കൃഷ്ണ, വിഷ്ണു, ഡോ. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ
| 5:06
|-
| 2
| അണ്ണാറക്കണ്ണാ വാ
| [[മോഹൻലാൽ]], വിഷ്ണു, ഡോ. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ
| 5:06
|-
| 3
| കുഴലൂതും പൂന്തെന്നലേ
| [[ജി. വേണുഗോപാൽ]]
| 4:26
|-
| 4
| കുഴലൂതും പൂന്തെന്നലേ
| [[ജി. വേണുഗോപാൽ]], [[സുജാതാ മോഹൻ]]
| 4:26
|}
== സ്വീകരണം ==
മോഹൻലാലിന്റെ അഭിനയമികവ് ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനന്ദനീയർഹമാണ്. ഭ്രമരം എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ മോഹൻലാൽ തന്റെ അഭിനയമികവ് ഒരിക്കൽക്കൂടി തെളിയിച്ചിരിക്കുകയാണ്. {{INR}}11 കോടിയിലധികം കളക്ഷൻ ഈ ചിത്രം നേടി.
== പുരസ്കാരങ്ങൾ ==
'''[[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]]'''
* [[കേരളാ സ്റ്റേറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്സ് മികച്ച ബാലതാരം|മികച്ച ബാലതാരം]] - ബേബി നിവേദിത
'''[[ഏഷ്യാനെറ്റ് ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം]]'''
* [[ഏഷ്യാനെറ്റ് ഫിലിം അവാർഡ്സ്#മികച്ച നടൻ|മികച്ച നടനുള്ള അവാർഡ്]] - [[മോഹൻലാൽ]]
* മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകൻ - [[അജയ് വിൻസന്റ്]]
* മികച്ച ബാലതാരം - ബേബി നിവേദിത
* മികച്ച എഡിറ്റിങ്ങ് - വിജയ് ശങ്കർ
'''ആനുവൽ മലയാളം മൂവി അവാർഡ്സ് (അമ്മ)'''
* മികച്ച കലാമൂല്യമുള്ള ചിത്രം<ref>{{cite web|url=http://www.ammagulf.com/|title=Amma Awards 2009|access-date=2010-04-19|archive-date=2009-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20090927054908/http://ammagulf.com/|url-status=dead}}</ref>
* മികച്ച നടൻ - മോഹൻലാൽ
* മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകൻ - അജയൻ വിൻസെന്റ്
* മികച്ച പശ്ചാത്തലസംഗീതം - മോഹൻ സിതാര
* മികച്ച ബാലതാരം - ബേബി നിവേദിത
'''[[അമൃത ടി.വി.|അമൃത]] [[മാതൃഭൂമി]] ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം'''
* മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകൻ - അജയൻ വിൻസെന്റ്
'''സംസ്ഥാന ഫിലിം ക്രിട്ടിക്സ് അവാർഡ്'''
* മികച്ച ബാലതാരം - ബേബി നിവേദിത
'''[[വനിതാ]] ഫിലിം അവാർഡ്സ്'''
* മികച്ച നടൻ - [[മോഹൻലാൽ]]
* മികച്ച ഛായാഗ്രാഹകൻ - അജയൻ വിൻസെന്റ്
'''[[കൈരളി ടി.വി.]] - വേൾഡ് മലയാളി കൗൺസിൽ ഫിലിം അവാർഡ്'''
* മികച്ച നടൻ - [[മോഹൻലാൽ]]
'''ഫെഡറേഷൻ ഫിലിം സൊസൈറ്റീസ്'''
* പ്രത്യേക ജൂറി അവാർഡ് (സംവിധാനം) - [[ബ്ലെസ്സി]]
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* {{imdb title|1459027|ഭ്രമരം}}
* [http://msidb.org/m.php?6581 ''ഭ്രമരം''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140625132257/http://msidb.org/m.php?6581 |date=2014-06-25 }} – മലയാളസംഗീതം.ഇൻഫോ
* [http://www.thecompleteactor.com/bhramaram/index.html ഔദ്യോഗിക സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090605160329/http://www.thecompleteactor.com/bhramaram/index.html |date=2009-06-05 }}
==അവലംബം==
<references/>
{{Blessy}}
[[വർഗ്ഗം:2009-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
2h4bxa24bewdca5z4f8fmo0s8ie8po8
വേണു നാഗവള്ളി
0
88529
4678447
4581690
2026-10-21T16:18:31Z
Martinkottayam
84843
4678447
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Venu Nagavally}}{{Infobox person
| name = വേണു നാഗവള്ളി
| image = Venu Nagavally.jpg
| caption = വേണു നാഗവള്ളി
| birth_name = എൻ.എസ്. വേണുഗോപാൽ
| birth_date = {{Birth date|df=yes|1949|04|16}}
| birth_place = [[രാമൻകരി]], [[തിരു-കൊച്ചി]] (ഇന്നത്തെ [[കേരളം]]), [[ഇന്ത്യ]]
| death_date = {{Death date and age|df=yes|2010|9|9|1949|04|16}}
| death_place = [[തിരുവനന്തപുരം]], [[ഇന്ത്യ]]
| awards =
| children = വിവേക്
| occupation = നടൻ, സംവിധായകൻ, തിരക്കഥാകാരൻ
| parents = [[നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്]]<br />രാജമ്മ
| website =
| restingplace =
| yearsactive =
| spouse = മീര
| partner =
| othername =
}}
[[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രവേദിയിലെ]] ഒരു ബഹുമുഖ പ്രതിഭയായിരുന്നു എൻ.എസ്. വേണുഗോപാലൻ എന്ന '''വേണു നാഗവള്ളി''' (ജീവിതകാലം:[[1949]] [[ഏപ്രിൽ 16]]- [[2010]] [[സെപ്റ്റംബർ 9]]). അഭിനേതാവ്, തിരക്കഥാകൃത്ത്, സംവിധായകൻ എന്നീ നിലകളിൽ വേണു നാഗവള്ളി തന്റെ കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite news
|publisher = The Hindustan Times
|title = Venu Nagavally returns to direction after eight years
|url = http://www.hindustantimes.com/StoryPage/StoryPage.aspx?sectionName=RSSFeed-Cinema&id=0336d325-bccc-4801-a459-b203d9d5b127&Headline=Venu+Nagavally+returns+to+direction+after+eight+years
|date = 2 March 2009
|accessdate = 23 July 2009
|language = en
}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> മലയാളിത്തമുള്ള ചലച്ചിത്രങ്ങൾ സംവിധാനം ചെയ്യുന്നതിൽ ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം.<ref>{{cite news
|publisher = The Hindu
|title = Venu Nagavally is back, with a new theme
|url = http://www.hindu.com/2007/04/24/stories/2007042403380200.htm
|date = 24 April 2007
|accessdate = 23 July 2009
|language = en
|archive-date = 2008-12-04
|archive-url = https://web.archive.org/web/20081204223216/http://www.hindu.com/2007/04/24/stories/2007042403380200.htm
|url-status = dead
}}</ref><ref>{{cite web |url=http://entertainment.oneindia.in/malayalam/top-stories/2009/venu-nagavalli-malayalam-films-030309.html |title=Malayalam films have lost the Malayalee touch |publisher=oneindia.com |accessdate=2009-07-23 }}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 12 മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ ഇദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഏകദേശം 32-ഓളം ചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുകയും,10ഓളം ചിത്രങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി രചന നിർവഹിക്കുകയും ചെയ്തു. എഴുത്തുകാരനും പ്രക്ഷേപണ കലയിലെ മുൻനിരക്കാരിൽ ഒരാളുമായിരുന്നു നാഗവള്ളി. [[ആകാശവാണി]] പ്രോഗ്രാം എക്സിക്യൂട്ടീവും വ്യാഖ്യാതാവും നാടകകൃത്തും സംവിധായകനുമായിരുന്ന [[നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്|നാഗവള്ളി ആർ. എസ് കുറുപ്പിന്റെ]] മകനാണ് വേണു.<ref>{{cite news|url=http://www.hindu.com/2003/12/28/stories/2003122803880400.htm|title=Nagavally R.S.Kurup dead|date=2008-12-28|publisher=[[The Hindu]]|accessdate=2009-10-07|archive-date=2004-01-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20040109140537/http://www.hindu.com/2003/12/28/stories/2003122803880400.htm|url-status=dead}}</ref> മാതാവ്: രാജമ്മ. രാമചന്ദ്രൻ, വസുന്ധര, ലളിതാംബിക എന്നിവരണ് സഹോദരങ്ങൾ. ഗുരുതരമായ [[സിറോസിസ്]] രോഗത്തെത്തുടർന്ന് 2010 സെപ്റ്റംബർ 9-നു് തിരുവനന്തപുരത്തെ കിംസ് ആശുപത്രിയിൽ വെച്ച് അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു<ref name="മാതൃഭൂമി">{{cite news|title=വേണു നാഗവള്ളി അന്തരിച്ചു|url=http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=124985|accessdate=2010 സെപ്റ്റംബർ 9|newspaper=[[മാതൃഭൂമി]]|date=2010 സെപ്റ്റംബർ 9|archive-date=2010-09-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20100911215441/http://www.mathrubhumi.com/story.php?id=124985|url-status=dead}}</ref>.
==തുടക്കം==
വിദ്യാഭ്യാസം തിരുവനന്തപുരം മോഡൽ സ്കൂൾ, യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ് എന്നിവിടങ്ങളിലായിരുന്നു. പിതാവിന്റെ പാത പിന്തുടർന്ന് [[ആകാശവാണി|ആൾ ഇന്ത്യാ റേഡിയോയിൽ]] അനൗൺസറായി ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. തുടർന്ന് സിനിമയിലെത്തുകയും ആദ്യം അഭിനേതാവും പിന്നീട് സംവിധായകനുമായി മാറി.
== സിനിമാജീവിതം ==
''[[ഉൾക്കടൽ (ചലച്ചിത്രം)|ഉൾക്കടൽ]]'' എന്ന [[ജോർജ്ജ് ഓണക്കൂർ|ജോർജ് ഓണക്കൂറിന്റെ]] നോവൽ [[കെ.ജി. ജോർജ്]] ചലച്ചിത്രമാക്കിയപ്പോൾ രാഹുലൻ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചാണ് വേണു നാഗവള്ളി മലയാളചലച്ചിത്രവേദിയിലേക്ക് കടന്നു വന്നത്. 1979-ലാണ് ഈ ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയത്. ''[[ശാലിനി എന്റെ കൂട്ടുകാരി]]''(1978) , ''[[ചില്ല്]]'' (1982), ''[[ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക്|ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ് ബാക്ക്]]'' (1983), ''[[എന്റെ അമ്മു നിന്റെ തുളസി അവരുടെ ചക്കി]]'' (1985), ''[[ദേവദാസ്]]''( 1989), ''[[മിന്നാരം]]'' (1994), ''[[ഭാഗ്യദേവത]]'' (2009) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ട ചിത്രങ്ങളിൽ ചിലതാണ്. 1985 ൽ കൃഷ്ണസ്വാമി സംവിധാനം ചെയ്ത കൂടിയാട്ടത്തിൽ മാനസിക രോഗം ആരോപിക്കപ്പെട്ട നായക കഥാപാത്രമായി ഏറെ ശ്രദ്ധ നേടി.സബിതാ ആനന്ദിനും അഹല്യക്കുമൊപ്പം മികച്ച അഭിനയമാണ് അദ്ദേഹം കാഴ്ച്ചവെച്ചത്.''[[സുഖമോ ദേവി]]'' (1986) എന്ന ചലച്ചിത്രമാണ് ആദ്യമായി വേണു സംവിധാനം ചെയ്തത്. ''സുഖമോ ദേവി'' തനിക്ക് പരിചയമുള്ള വ്യക്തികളുടെ കഥയാണെന്ന് വേണുനാഗവള്ളി പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്, അതിലെ ആത്മാംശമുള്ള കഥാപാത്രമായ ''നന്ദനെ'' [[ശങ്കർ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|ശങ്കർ]] അവതരിപ്പിച്ചു<ref name="സണ്ണി-സൈമൺ">{{cite web|title=മോഹൻലാലും ഗീതയും സണ്ണിയും താരയുമല്ല|url=http://www.manoramaonline.com/advt/movie/venu-nagavally/venuarticle04.htm|publisher=[[മലയാള മനോരമ]]|accessdate=2010 സെപ്റ്റംബർ 9|author=ഗായത്രി മുരളീധരൻ|archive-date=2010-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20100912132512/http://www.manoramaonline.com/advt/movie/venu-nagavally/venuarticle04.htm|url-status=dead}}</ref>. ഈ ചിത്രത്തിന്റെ കഥയും തിരക്കഥയും ഇദ്ദേഹത്തിന്റേത് തന്നെയായിരുന്നു. ''[[സുഖമോ ദേവി|സുഖമോ ദേവിയ്ക്ക്]]'' പുറമേ [[അർത്ഥം (ചലച്ചിത്രം|''അർത്ഥം'']], ''[[കിലുക്കം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കിലുക്കം]]'', ''[[അഹം]]'' എന്നിവയിൽ തുടങ്ങി 2009-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''[[ഭാര്യ സ്വന്തം സുഹൃത്ത്]]'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളൊക്കെ വേണു നാഗവള്ളി തിരക്കഥയെഴുതിയതാണ്<ref name="മാതൃഭൂമി" />. ''[[സുഖമോ ദേവി]]'' (1986), ''[[സർവ്വകലാശാല]]'' (1987), ''[[കിഴക്കുണരും പക്ഷി (മലയാളചലച്ചിത്രം)|കിഴക്കുണരും പക്ഷി]]'' (1991), ''[[ഏയ് ഓട്ടോ]]''(1990), ''[[ലാൽസലാം (മലയാളചലച്ചിത്രം)|ലാൽ സലാം]]'' (1990) തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങൾ വേണു നാഗവള്ളി സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രങ്ങളിൽ ഏറെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടവയായിരുന്നു.
നീണ്ട മുടിയും വിഷാദഭാവമുള്ള കണ്ണുകളുമുള്ള തന്റെ ആദ്യകാല കഥാപാത്രങ്ങളുടെ വേഷവും ശരീരഭാഷയും മലയാളികളുടെ പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീ പ്രേക്ഷകരുടെ മനസ്സിൽ നാഗവള്ളിക്ക് വിഷാദ കാമുകന്റെയും പരിശുദ്ധപ്രണയിയുടെയും പ്രതിഛായ നേടിക്കൊടുത്തു. ''ലാൽസലാം'', ''രക്തസാക്ഷികൾ സിന്ദാബാദ്'' എന്നിവ സംവിധാനം ചെയ്തതും ''മീനമാസത്തിലെ സൂര്യനിൽ'' മഠത്തിൽ അപ്പു എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചതും അദ്ദേഹത്തിനു കമ്യൂണിസ്റ്റ് പരിവേഷവും പ്രേക്ഷകർ ചാർത്തി നൽകി. ''സുഖമോ ദേവി'' മുതൽ ''ഭാര്യ സ്വന്തം സുഹൃത്ത്'' വരെയുള്ള ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന ആദർശബദ്ധമായ ജീവിതവും പ്രേക്ഷക ശ്രദ്ധ നേടിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ വേണു നാഗവള്ളി തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും എഴുതിയ ''[[കിലുക്കം]]'' എന്ന ഹാസ്യ ചിത്രം നേടിയ ജനപ്രീതി അദ്ദേഹത്തിന്റെ നർമ്മബോധത്തിന് ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.
വാണിജ്യ സിനിമകൾക്കും ആർട്ട് സിനിമകൾക്കും ഇടയിൽ തന്റേതായ സ്ഥാനം കണ്ടെത്തിയ വേണു നാഗവള്ളിയുടെ ചലച്ചിത്രസംഭാവനകളുടെ പട്ടിക ഇപ്രകാരമാണ്:<ref name="മാതൃഭൂമി2">{{cite news|title=വേണു നാഗവള്ളിയുടെ ചലച്ചിത്രജീവിതം|url=http://www.mathrubhumi.com/static/others/newspecial/index.php?id=125029&cat=659|publisher=[[മാതൃഭൂമി]]|accessdate=2010 സെപ്റ്റംബർ 9|date=2010 സെപ്റ്റംബർ 9|archive-date=2010-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20100914101211/http://www.mathrubhumi.com/static/others/newspecial/index.php?id=125029&cat=659|url-status=dead}}</ref>
==അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ==
{| class="wikitable"
|-
! സിനിമകൾ !! വർഷം !! കഥാപാത്രം
|-കോളേജ് ഡേസ് 2010 കൃഷ്ണമേനോൻ
| ഭാഗ്യദേവത || 2009 || ആന്റോ
|-
| രൗദ്രം || 2008 || ഡോക്ടർ
|-
|[[അഞ്ചിൽ ഒരാൾ അർജുനൻ]]||2007 ||പദ്മനാഭൻ
|-
| ബാബാ കല്യാണി || 2006 || വി. നിനൻ
|-
| ഫോട്ടോഗ്രാഫർ|| 2006|| -
|-
| പതാക || 2006 || ശേഖർജി
|-
| പൌരൻ|| 2005 || ചീഫ് മിനിസ്റ്റർ
|-
| ദീപങ്ങൾ സാക്ഷി || 2005 || അഡ്വക്കേറ്റ്
|-
| കാഴ്ച || 2004 || മജിസ്ട്രേറ്റ്
|-
| സത്യം || 2004 || ചീഫ് മിനിസ്റ്റർ
|-
| വാണ്ടഡ് || 2004 || കൃഷ്ണദാസ്
|-
|[[ഹരികൃഷ്ണൻസ്]]|| 1998 || വിശ്വംഭരൻ
|-
| മിന്നാരം || 1994 || -
|-
| പക്ഷെ || 1994 || ഉണ്ണിയേട്ടൻ
|-
| ദേവദാസ് || 1989 ||ദേവദാസ്
|
| വാർത്ത ||1986 || -
|- കൂടിയാട്ടം| 1986
|[[ഒരു കഥ ഒരു നുണക്കഥ]]|| 1986 || -
|-
|[[സുനിൽ വയസ്സ് 20]]||1986|| ജയകുമാർ
|-
|[[അധ്യായം ഒന്ന് മുതൽ]]|| 1985 || രമേശൻ നായർ
|
|[[എന്റെ അമ്മു നിന്റെ തുളസി അവരുടെ ചക്കി]]||1985 || ശക്തി
|-
|[[മീനമാസത്തിലെ സൂര്യൻ]]||1985 || മഠത്തിൽ അപ്പു
|-
| ഉയരും ഞാൻ നാടാകെ || 1985 || -
|- കൂടിയാട്ടം - 1985 - മാനസിക രോഗി- സംവിധാനം - കൃഷ്ണസ്വാമി
|[[ആരാന്റെ മുല്ല കൊച്ചുമുല്ല|ആരാന്റെ മുല്ല കൊച്ചു മുല്ല]]|| 1984 || ജോയ്
|-
|[[ആദാമിന്റെ വാരിയെല്ല്]]||1983 || ഗോപി
|-
| [[ലേഖയുടെ മരണം ഒരു ഫ്ലാഷ്ബാക്ക്]] ||1983 ||
|-
|[[പ്രശ്നം ഗുരുതരം|പ്രശ്നം ഗുരുതരം]]||1983 || വേണു
|-
| ഓമനതിങ്കൾ ||1983 || -
|-
|[[ചില്ല്]]|| 1982|| അനന്തൻ
|-
|[[ഇത്തിരി നേരം ഒത്തിരി കാര്യം]]||1982|| -
|-
|[[യവനിക]]|| 1982 || ജോസഫ്
|-
|[[കോലങ്ങൾ]]|| 1981|| വേണു നാഗവള്ളി
|-
|[[അർച്ചന ടീച്ചർ]]|| 1981 ||
|-
|[[അണിയാത്ത വളകൾ]]|| 1980 || രവി ശങ്കർ
|-
|[[ശാലിനി എന്റെ കൂട്ടുകാരി]]|| 1978|| പ്രഭ
|-
|[[ഉൾക്കടൽ (ചലച്ചിത്രം)|ഉൾക്കടൽ]]||1978 || രാഹുലൻ
|}
==സംവിധാനം ചെയ്ത സിനിമകൾ==
{| class="wikitable"
|-
! സിനിമകൾ !! വർഷം
|-
| [[ഭാര്യ സ്വന്തം സുഹൃത്ത്]]|| 2009
|-
| [[രക്തസാക്ഷികൾ സിന്ദാബാദ്]]|| 1998
|-
| അഗ്നിദേവൻ || 1995
|-
| [[ആയിരപ്പറ]]|| 1993
|-
| കളിപ്പാട്ടം || 1993
|-
| [[കിഴക്കുണരും പക്ഷി]]|| 1991
|-
| [[ഏയ് ഓട്ടോ]]|| 1990
|-
| [[ലാൽസലാം (ചലച്ചിത്രം)|ലാൽസലാം]]|| 1990
|-
| സ്വാഗതം || 1989
|-
| അയിത്തം || 1987
|-
| [[സർവകലാശാല (മലയാളചലച്ചിത്രം)|സർവകലാശാല]] || 1987
|-
|[[സുഖമോ ദേവി|സുഖമോദേവി]]|| 1986
|}
==കഥ / തിരക്കഥ എഴുതിയ സിനിമകൾ==
{| class="wikitable"
|-
! സിനിമകൾ !! വർഷം
|-
| വിഷ്ണു || 1994
|-
| ഭാര്യ സ്വന്തം സുഹൃത്ത് || 2009
|-
|സമ്മർ ഇൻ ബെത്ലഹേം (കഥ)
|1998
|-
| ആയിരപ്പറ ||1993
|-
| കളിപ്പാട്ടം ||1993
|-
| കിലുക്കം || 1991
|-
| [[കിഴക്കുണരും പക്ഷി]]|| 1991
|-
| ഏയ് ഓട്ടോ || 1990
|-
| അർത്ഥം || 1989
|-
| സർവകലാശാല || 1987
|-
| സുഖമോദേവി || 1986
|}
==കുടുംബം==
ഭാര്യ മീര. മകൻ വിവേക്.
== അവലംബം ==
<references/>
== പുറമേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{imdb|id=1964412}}
* മലയാളം മൂവി & മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ് (M3DB) ൽ നിന്ന് [http://www.m3db.com/artists/1249 വേണു നാഗവള്ളി]
[[വർഗ്ഗം:1949-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2010-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 16-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 9-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളതിരക്കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
{{actor-stub}}
qkkbne6pseft20f2n5bvj1bqiga4lvi
ചന്ദ്രോത്സവം (ചലച്ചിത്രം)
0
107608
4678449
4579250
2026-10-21T16:22:26Z
Martinkottayam
84843
/* അഭിനേതാക്കൾ */
4678449
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Chandrolsavam}}
{{for|മണിപ്രവാളകാവ്യത്തെക്കുറിച്ചറിയാൻ|ചന്ദ്രോത്സവം (കാവ്യം)}}
{{Infobox Film
| name = ചന്ദ്രോത്സവം
| image = Chandrolsavam.jpg
| caption = വി.സി.ഡി. പുറംചട്ട
| director = [[രഞ്ജിത്ത്]]
| producer = [[സന്തോഷ് ദാമോദരൻ]]
| writer = രഞ്ജിത്ത്
| starring = [[മോഹൻലാൽ]]<br />[[രഞ്ജിത്ത്]]<br />[[മുരളീ മേനോൻ]]<br />[[മീന]]
| lyrics = [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]
| music = [[വിദ്യാസാഗർ]]
| cinematography = [[അഴകപ്പൻ]]
| editing = [[എൽ. ഭൂമിനാഥൻ]]
| studio = ദാമർ സിനിമാസ്
| distributor = ദാമർ ഫിലിംസ്
| released = 2005 ഏപ്രിൽ 14
| runtime =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| language = [[മലയാളം]]
| budget =
| gross =
}}
ദാമർ സിനിമാസിന്റെ ബാനറിൽ [[സന്തോഷ് ദാമോദരൻ]] നിർമ്മിച്ച് [[രഞ്ജിത്ത്]] സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ച [[മലയാളചലച്ചിത്രം]] '''''ചന്ദ്രോത്സവം''''' 2005-ൽ സിനിമാ പ്രദർശനശാലകളിൽ എത്തി. [[ദാമർ ഫിലിംസ്]] പ്രേക്ഷകർക്ക് വിതരണം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. [[മോഹൻലാൽ]], [[മീന]] എന്നിവർ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. സംവിധാനത്തിന് പുറമേ ചിത്രത്തിന്റെ രചന നിർവ്വഹിച്ചതും [[രഞ്ജിത്ത്]] ആണ്.
== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[മോഹൻലാൽ]] – ചിറയ്ക്കൽ ശ്രീഹരി
* [[രഞ്ജിത്ത്]] – രാമനുണ്ണി
* [[മുരളീ മേനോൻ]] – മേനോത്ത് ബാലചന്ദ്രൻ
* [[മീന]] – ഇന്ദുലേഖ
* [[കൊച്ചിൻ ഹനീഫ]] – ശ്രീധരൻ
* [[ജഗദീഷ്]] – കുട്ടിരാമൻ
* [[സായി കുമാർ]] – കരുണാകരൻ
* [[സ്ഫടികം ജോർജ്ജ്]] – സർക്കിൾ ഇൻസ്പെക്ടർ കുര്യൻ
* [[സംവൃത സുനിൽ]] – മാളവിക
* [[ജയകൃഷ്ണൻ]] – നവീൻ
* [[അഗസ്റ്റിൻ]] – ജോസ്
* [[ശ്രീരാമൻ]] – കുഞ്ഞൂട്ടി
* [[ഭീമൻ രഘു]] – പീതാംബരൻ
* [[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]] – ദേവനാരായണ സ്വാമി
* [[മണിയൻപിള്ള രാജു]] – സർക്കിൾ ഇൻസ്പെക്ടർ സുഗതൻ
* [[ഒടുവിൽ ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]]
* [[മീന ഗണീഷ്]] – രാമനുണ്ണിയുടെ അമ്മ
* [[സീനത്ത്]] – ശാന്ത
* [[ഖുശ്ബു]] – ഡോക്ടർ ദുർഗ്ഗ (ശബ്ദം, [[രേവതി (നടി)|രേവതി]])
* [[സന്തോഷ്]] – സഹദേവൻ
== സംഗീതം ==
ഗാനരചന [[ഗിരീഷ് പുത്തഞ്ചേരി]]. ഈ ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾക്ക് സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചത് [[വിദ്യാസാഗർ]]
; ഗാനങ്ങൾ
# മുറ്റത്തെത്തും തെന്നലേ – [[കെ. ജെ. യേശുദാസ്]]
# നിജദാസ വരദ – [[കെ. എസ്. ചിത്ര]]
# പൊന്മുളം തണ്ട് മൂളും – [[കെ. എസ്. ചിത്ര]]
# ചെമ്പട പട – [[എം. ജി. ശ്രീകുമാർ]]
# ശോബില്ലു – [[കെ. ജെ. യേശുദാസ്]]
# ആരാരും കാണാതെ – [[പി. ജയചന്ദ്രൻ]]
# ആരാരും കാണാതെ – [[സുജാത മോഹൻ]]
# ആരാരും കാണാതെ – [[പി. ജയചന്ദ്രൻ]], [[സുജാത മോഹൻ]]
== അണിയറ പ്രവർത്തകർ ==
* ഛായാഗ്രഹണം: [[അഴകപ്പൻ]]
* ചിത്രസംയോജനം: [[എൽ. ഭൂമിനാഥൻ]]
* കല: [[സുരേഷ് കൊല്ലം]]
* സംഘട്ടനം: [[ത്യാഗരാജൻ]]
* ചമയം: [[ഡി. യു. ശങ്കർ]]
* പ്രൊഡക്ഷൻ കണ്ട്രോളർ: [[ആന്റോ ജോസഫ്]]
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
{{വിക്കിചൊല്ലുകൾ|ചന്ദ്രോത്സവം}}
* {{imdb title|id=0448408|title=ചന്ദ്രോത്സവം}}
* [http://msidb.org/m.php?603 ''ചന്ദ്രോത്സവം''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140728070640/http://msidb.org/m.php?603 |date=2014-07-28 }} – മലയാളസംഗീതം.ഇൻഫോ
[[വർഗ്ഗം:2005-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രഞ്ജിത്ത് സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മോഹൻലാൽ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മോഹൻലാൽ- മീന ജോഡി]]
[[വർഗ്ഗം:അളഗപ്പൻ ക്യാമറ ചലിപ്പിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
{{film-stub}}
i0lldexntmh9h5p9oa30ohhhwsgur18
ഉണ്ണിയാടീചരിതം
0
130262
4678500
1427797
2026-10-22T01:36:02Z
~2026-56289-18
224430
/* ഇതിവ്യത്തം */
4678500
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|unniyadee charitham}}
{{പ്രാചീനമലയാളസാഹിത്യം}}
പതിനാലാം ശതകത്തിന്റെ അവസാനം ഉണ്ടായ [[ചമ്പു|ചമ്പൂകാവ്യം]]. ശൃംഗാരവർണനാ പ്രധാനമായ [[മണിപ്രവാളം|മണിപ്രവാളകാവ്യമാണിത്]]. അപൂർണമാണ് ലഭ്യമായിട്ടുള്ള ഗ്രന്ഥം.സ്ത്രീസൗന്ദര്യപ്രശംസയെ കേന്ദ്രമാക്കിക്കൊണ്ട് രചിച്ച വർണനപ്രധാനമായ കാവ്യമാണിത്.14-ാം ശതകത്തിലെ കേരളത്തിലെ സാമൂഹികസ്ഥിതിയിലേക്കു വെളിച്ചം വീശുന്ന കൃതിയാണ് ഇത് .
==രചയിതാവ്==
ഉണ്ണിയാടിക്ക് പന്ത്രണ്ടുവയസ്സായപ്പോൾ രാജസദസ്യനായിരുന്ന ദാമോദരച്ചാക്യാർ എഴുതിയ കാവ്യമാണ് ഉണ്ണിയാടീചരിതം. ഓടനാടു വാണിരുന്ന ഇരവികേരളവർമ്മന് ചെറുകര കുട്ടത്തി എന്ന നർത്തകിയിൽ ജനിച്ച പുത്രിയാണ് ഉണ്ണിയാടി.
മഹോദയപുരത്തു രാമവർമ്മനുമൊത്തുള്ള ഉണ്ണിയാടിയുടെ വിവാഹം ശിവവിലാസം എന്ന കാവ്യത്തിൽ ഇദ്ദേഹം തന്നെ വർണ്ണിക്കുന്നുണ്ട്.
==ഇതിവ്യത്തം ==
ഒരിക്കൽ പ്രാവൃട്ട് എന്നു പേരുള്ള ഗന്ധർവ സുന്ദരിയുമായി ചന്ദ്രൻ രമിച്ചതറിഞ്ഞ് ചന്ദ്രപത്നിയായ രോഹിണി ശപിച്ചതിനാൽ പ്രാവൃട്ട് കായംകുളം രാജാവിന്റെയും ചെറുകര കുട്ടത്തിയുടെയും മകളായി കണ്ടിയൂർ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപമുള്ള മറ്റത്ത് നരചിങ്ങമണ്ണൂർ കൊട്ടാരത്തിൽ ജനിച്ചുവെന്നാണ് പൂർവകഥ. ഭൂമിയിൽ നിന്നു പുറപ്പെട്ട ഒരു പാട്ടുകേട്ട് ആകൃഷ്ടനായ ചന്ദ്രൻ ആ പാട്ട് ആരുടേതെന്ന് അന്വേഷിച്ചുവരാൻ സുവാകനെയും മതിദീപനെയും നിയോഗിച്ചു. അവർ അഞ്ചാം ദിവസം തിരിച്ചുചെന്ന് ചന്ദ്രനെ വിവരമറിയിച്ചു. അവരുടെ വാക്കുകളിൽ ഭൂലോകം, കേരളം, തൃശൂർ, കൊടുങ്ങല്ലൂർ, ഓടനാട്, കിയൂർ, മറ്റം എന്നീ പ്രദേശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വർണന മനോഹരമായി കവി നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്നു. തുടർന്ന് ചെറുകരക്കുട്ടത്തി, ഉണ്ണിയാടി, ഓരോ കാര്യലാഭത്തിനായി നരചിങ്ങമണ്ണൂർ കൊട്ടാരത്തിൽ വന്ന ആളുകൾ, ശൃംഗാര പദ്യരചനയിൽ മുഴുകിക്കഴിയുന്ന കവികൾ തുടങ്ങിയവരെ വർണിച്ചിട്ടുണ്ട് . ഇത്രയും ഭാഗമേ കിട്ടിയിട്ടുള്ളൂ.രചനാസൗഷ്ഠവത്തിൽ ഈ കാവ്യം മികച്ചുനിൽക്കുന്നു. ഗദ്യഭാഗങ്ങളും ശ്ലോകങ്ങളും ഇടകലർത്തിയിരിക്കുന്നു. പലേടത്തും ഗദ്യമാണ് കൂടുതൽ കാണുന്നത്. പിൽക്കാല മലയാള കവിതയിൽ പ്രചാരം നേടിയ വൃത്തങ്ങളുടെ ഛായയുള്ള താളാത്മകഗദ്യവും ഇടയ്ക്കു കാണുന്ന ദണ്ഡകവും ഈ കൃതിയെ ആകർഷകമാക്കുന്നു.
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചമ്പുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പ്രാചീനമലയാളസാഹിത്യം]]
nnrcf6dhqhczv4jzm7gchreakvnhyf1
മാറാക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്
0
133818
4678464
4577161
2026-10-21T17:27:09Z
Vishalsathyan19952099
57735
/* അതിരുകൾ */
4678464
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox LSG/Wikidata}}
{{prettyurl|Marakkara Gramapanchayat}}
[[മലപ്പുറം ജില്ല]]യിലെ തിരൂർ താലൂക്കിൽ കുറ്റിപ്പുറം ബ്ളോക്കിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന 27.76 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ വിസ്തീർണ്ണമുള്ള ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് '''മാറാക്കര ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്'''. ഈ പഞ്ചായത്ത് രൂപീകൃതമായത് 1962-ൽ ആണ്. ഈ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിന് 20 വാർഡുകളാണുള്ളത്.. കേരളത്തിലെ പ്രസിദ്ധ ദേവാലയമായ [[കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത് ഈ പഞ്ചായത്തിലാണ്.
==അതിരുകൾ==
*കിഴക്ക് - [[കുറുവ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുറുവ]], [[എടയൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|എടയൂർ]], [[പൊന്മള ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പൊൻമള]] ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ
*പടിഞ്ഞാറ് – [[കല്പകഞ്ചേരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കൽപകഞ്ചരി]], [[ആതവനാട് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ആതവനാട്]] പഞ്ചായത്തുകൾ
*തെക്ക് - ആതവനാട്, എടയൂർ പഞ്ചായത്തുകളും [[വളാഞ്ചേരി നഗരസഭ|വളാഞ്ചേരി നഗരസഭയും]]
*വടക്ക് – പൊൻമള ഗ്രാമപഞ്ചായത്തും [[കോട്ടക്കൽ നഗരസഭ|കോട്ടക്കൽ നഗരസഭയും]]
== വാർഡുകൾ==
#രണ്ടത്താണി
#കീഴ്മുറി
#ഏർക്കര
#മരുതിൻചിറ
#മേൽമുറി
#പറപ്പൂർ
#കരേക്കാട് നോർത്ത്
#ചിത്രംപള്ളി
#മജീദ്കുണ്ട്
#ജാറത്തിങ്ങൽ
#മലയിൽ
#നീരടി
#പിലാത്തറ
#കാടാമ്പുഴ
#ചുള്ളിക്കാട്
#എ.സി.നിരപ്പ്
#കല്ലാർമംഗലം
#ചേലക്കുത്ത്
#പൂവൻചിന
#ആറ്റുപുറം
==സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ==
{| class="wikitable"
| ജില്ല
| മലപ്പുറം
|-
| ബ്ലോക്ക്
| കുറ്റിപ്പുറം
|-
| വിസ്തീര്ണ്ണം
| 27.76 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ
|-
| ജനസംഖ്യ
|40404
|-
| പുരുഷന്മാർ
|18999
|-
| സ്ത്രീകൾ
|21405
|-
| ജനസാന്ദ്രത
|1500
|-
| സ്ത്രീ : പുരുഷ അനുപാതം
| 1094
|-
| സാക്ഷരത
|86.59%
|}
== പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പുക്കൾ ==
=== പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ===
=== പഞ്ചായത്ത് തിരഞ്ഞെടുപ്പ് 2020 ===
[[2020 Kerala local body elections|മാറാക്കര പഞ്ചായത്ത്]] Election 2020<ref>{{Cite web|url=http://trend.kerala.gov.in/views/index.php|title=Marakkara Panchayath election 2020|access-date=2020-12-11|website=lbtrend|archive-date=2021-03-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309203519/http://trend.kerala.gov.in/views/index.php|url-status=dead}}</ref>
{| class="sortable wikitable"
!S.No.
!Party Name
!Party symbol
!Number of Members
|-
|01
|[[United Democratic Front (Kerala)|UDF]]
|[[പ്രമാണം:UDF_logo.png|50x50ബിന്ദു]]
|15
|-
|02
|Independents
|[[പ്രമാണം:No_flag.svg|75x75ബിന്ദു]]
|03
|-
|03
|[[Left Democratic Front (Kerala)|LDF]]
|[[പ്രമാണം:Left_Democratic_Front_(Kerala)_Logo.svg|50x50ബിന്ദു]]
|02
|-
|}
== അവലംബങ്ങൾ ==
*http://www.trend.kerala.gov.in {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190902161720/http://www.trend.kerala.gov.in/ |date=2019-09-02 }}
*http://lsgkerala.in/marakkarapanchayat {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131130095211/http://lsgkerala.in/marakkarapanchayat/ |date=2013-11-30 }}
*Census data 2001
{{malappuram-geo-stub}}
{{മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഭരണസംവിധാനം}}
[[വിഭാഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഗ്രാമപഞ്ചായത്തുകൾ]]
{{മലപ്പുറം ജില്ല}}
oerrwgopgnvm3i9bg3zvg9s65lrwqca
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj
3
147688
4678469
4674369
2026-10-21T18:56:14Z
Ranjithsiji
22471
/* ആട്ടങ്ങേറ് ലേഖനത്തിലെ അവലംബങ്ങൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678469
wikitext
text/x-wiki
* [https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%89%E0%B4%AA%E0%B4%AF%E0%B5%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86_%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A6%E0%B4%82:Vinayaraj/%E0%B4%AA%E0%B4%B4%E0%B4%AF%E0%B4%B5 പഴയവ]
== അഭിനന്ദനങ്ങൾ ==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Flower pot (7965479110).jpg|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''ആശംസകൾ'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | പുതിയ കാര്യനിർവാഹകന് ഹൃദയംഗമമായ ആശംസകൾ :-) --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:54, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
:പുതിയകാര്യനിർവാഹകന് ആശംസകൾ. --'''[[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|KG]]''' [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|(കിരൺ)]] 16:24, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
|}
{{നന്ദി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 16:22, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
== തീയർ ==
ഇമേജ് ക്യാപ്ഷൻ ഇങ്ങനെ അന്നാലോ , ആ ഏതോ fake id ഈ പേജ് വികലം ആക്കുന്നതിനും ഉള്ളടക്കം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനും മുൻപ് അങ്ങനെ ആയിരുന്നു .അത് യഥേ പടി ആക്കി
== മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുന്നത് ഉചിതം ==
[[ഘടകം:Citation/CS1/Configuration]] ഘടകത്തിൽ നടത്തിയ ഏറ്റവും പുതിയ ഇറക്കുമതി പുനഃപരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. താളിന്റെ നാൾവഴി നോക്കിയാൽ തർജ്ജമകൾ നഷ്ടമായിട്ടുണ്ട്. ആയതിനാൽ താങ്കൾ നടത്തിയ ഇറക്കുമതി ഒഴിവാക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 16:09, 4 മേയ് 2021 (UTC)
==ഉദ്ധരിച്ചതിലെ പിഴവുകൾ==
തർജ്ജമ ചെയ്യുമ്പോൾ പരാമർശങ്ങൾ എന്ന ഇടത്ത് പലപ്പോഴും '''ഉദ്ധരിച്ചതിൽ പിഴവ്: അസാധുവായ <nowiki><ref> ടാഗ്; "Stod or Doda river"</nowiki> എന്ന പേര് വ്യത്യസ്തമായ ഉള്ളടക്കത്തോടെ നിരവധി തവണ നിർവ്വചിച്ചിരിക്കുന്നു''' എന്ന് വരുന്നു. ഇത് എങ്ങനെ വൃത്തിയാക്കാം. {{unsigned|Dvellakat}}
:{{ping|Dvellakat}} താളിൽ ഒന്ന് കൂടി നോക്കാവോ ? [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 14:43, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
പരാമർശങ്ങളിൽ ശരിയായി പക്ഷേ മുകളിൽ പ്രശ്നമായി. പിന്നെ ഇത് ചെയ്യുന്നതെങ്ങനെ എന്നൊന്ന് പറയാമോ--[[User:dvellakat|ദിനേശ് വെള്ളക്കാട്ട്]]''':'''[[User talk:dvellakat|<font color="green" style="font-size: 70%">സംവാദം</font>]] 14:59, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
::ഞാൻ പിന്തുടരുന്ന വഴി ഇതാണ്:
::1)ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുക.
::2)ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത് ഒരേ പേരിൽ വ്യത്യസ്ത കണ്ണികൾ ചേർത്തു എന്നാണ്.
::ഉദ്ദാഹരണം: <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=google.com}}</ref></nowiki>.
::ഈ വരി താങ്കൾ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ മറ്റൊരു സ്ഥലത്ത് (അതേ ലേഖനത്തിൽ) <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=facebook.com}}</nowiki> എന്ന് ചേർക്കുവാൻ പാടില്ല.
::ഇനി രണ്ടിനും വേണ്ടത് ഒരേ കണ്ണിയാണെങ്കിൽ ആദ്യത്തെ സ്ഥലത്ത് <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=google.com}}</nowiki> എന്നും രണ്ടാമത്തെ സ്ഥലത്ത് ഇതേ അവലംബമാണ് ഉപയോഗിക്കേണ്ടതെങ്കിൽ <nowiki><ref name="abc" /></nowiki> എന്നാണ് ചേർക്കേണ്ടത്. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 15:28, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
നന്ദി--[[User:dvellakat|ദിനേശ് വെള്ളക്കാട്ട്]]''':'''[[User talk:dvellakat|<font color="green" style="font-size: 70%">സംവാദം</font>]] 15:41, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
{{ping|Dvellakat}} {{ping|Adithyak1997}} അത് ട്രാൻസ്ലേലേഷൻ ടൂളിൻ്റ പ്രശ്നമാണ് citebook പോലുള്ള റഫറൻസിൽ കൂടുതലായി വരുന്നുണ്ട്. മാനുവൽ എഡിറ്റിൽ റഫറൻസ് ക്ലോസിന് (</ref) തൊട്ട് മുമ്പ് /cite> എന്ന് ഉള്ളവയാണ് എററുള്ളവ. ഞാൻ മാനുവലി തിരുത്തി ശരിയാക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. അത്തരം റഫറൻസിൻ്റയെല്ലാം റഫറൻസ് പേരിന് ശേഷം / ചിഹ്നമിട്ട് ബാക്കി മുഴുവൻ മായ്ച്ചാൽ പ്രശ്നം തീരും.അതായത് ഇങ്ങനെ <ref name="xxx"> എന്നുള്ളത് < > ന് ഉള്ളിൽ ref name="xxx"/എന്ന് മാറ്റുക എന്നിട്ട് ബാക്കി മുഴുവൻ മായ്ക്കുക. അപ്പൊ ശരിയാകും. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 03:06, 2 ജൂൺ 2021 (UTC)
== GFDL ==
Hi! I made a suggestion at [[മീഡിയവിക്കി_സംവാദം:Licenses]] but it is probably not a page that many users notice. Could you have a look or give me a link to a better page to make the suggestion? --[[ഉപയോക്താവ്:MGA73|MGA73]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MGA73|സംവാദം]]) 18:10, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
:{{ping|MGA73}} Sorry for the delay. The same has now been mentioned in [[Wikipedia:Administrators' noticeboard|Administrators' noticeboard]]. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 18:28, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
:: {{ping|Adithyak1997}} Thank you very much! --[[ഉപയോക്താവ്:MGA73|MGA73]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MGA73|സംവാദം]]) 18:36, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
==വാക്സിനേഷൻ തിരുത്തൽ യജ്ഞം==
വാക്സിനേഷൻ എഡിറ്റത്തോണിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം കരസ്ഥമാക്കിയ താങ്കൾക്ക് അഭിനന്ദനങ്ങൾ! ഒന്നാം സമ്മാനം 8000 രൂപ വിലമതിക്കുന്ന ആമസോൺ ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് ആണ്. ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് താങ്കൾക്ക് അയച്ചു തരുന്നതിനായി nethahussain (at) gmail.com എന്ന ഈ-മെയിൽ വിലാസത്തിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ പേരും, ഉപയോക്തൃനാമവും, ഇ-മെയിൽ വിലാസവും അയച്ച് തരുമല്ലോ. വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന മുറയ്ക്ക് താങ്കളുടെ ഈ-മെയിൽ വിലാസത്തിലേക്ക് ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് അയയ്ക്കുന്നതായിരിക്കും. എന്ന് സംഘാടകസമിതിയ്ക്കു വേണ്ടി [[User:Netha Hussain|<font color="navy">നത</font>]] [[User talk:Netha Hussain|<font color="purple">(സംവാദം)</font>]] 07:32, 10 ജൂൺ 2021 (UTC)
:വാക്സിനേഷൻ എഡിറ്റത്തോണിൽ ലഭിച്ച സമ്മാനത്തുക മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ദുരിതാശ്വാസനിധിയിലേക്ക് സംഭാവന നൽകിയതിന്റെ റസീറ്റ്--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 10:40, 10 ജൂൺ 2021 (UTC) [[File:CMDRF receipt.jpg|thumb|left|CMDRF receipt]]
== ലാസിയോബെമ സ്കാൻഡെൻസ് ==
[[ലാസിയോബെമ സ്കാൻഡെൻസ്]] എന്ന ചെടി [[നാഗവള്ളി|മന്ദാരനാഗവള്ളി]] (ശാസ്ത്രീയനാമം: Bauhinia scandens) എന്ന ചെടിയുമായി രൂപസാദൃശ്യത്തിൽ ഏറെക്കുറെ സാമ്യം പുലർത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും രണ്ടുചെടിയും രണ്ടു ജീനസുമാണ്. കാറ്റലോഗ് ഓഫ് ലൈഫ് പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുമുണ്ട്. പിന്നെന്തിനാണ് ലയിപ്പിക്കുന്നത്. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 05:54, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
:[http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-43567 ഇതു] സഹായകരമായേക്കാം--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 07:58, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
::[https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/L4BB ഇതും]--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 08:00, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
== [Wikimedia Foundation elections 2021] Candidates meet with South Asia + ESEAP communities ==
Hello,
As you may already know, the [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021|2021 Wikimedia Foundation Board of Trustees elections]] are from 4 August 2021 to 17 August 2021. Members of the Wikimedia community have the opportunity to elect four candidates to a three-year term. After a three-week-long Call for Candidates, there are [[:m:Template:WMF elections candidate/2021/candidates gallery|20 candidates for the 2021 election]].
An <u>event for community members to know and interact with the candidates</u> is being organized. During the event, the candidates will briefly introduce themselves and then answer questions from community members. The event details are as follows:
*Date: 31 July 2021 (Saturday)
*Timings: [https://zonestamp.toolforge.org/1627727412 check in your local time]
:*Bangladesh: 4:30 pm to 7:00 pm
:*India & Sri Lanka: 4:00 pm to 6:30 pm
:*Nepal: 4:15 pm to 6:45 pm
:*Pakistan & Maldives: 3:30 pm to 6:00 pm
* Live interpretation is being provided in Hindi.
*'''Please register using [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSflJge3dFia9ejDG57OOwAHDq9yqnTdVD0HWEsRBhS4PrLGIg/viewform?usp=sf_link this form]
For more details, please visit the event page at [[:m:Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP|Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP]].
Hope that you are able to join us, [[:m:User:KCVelaga (WMF)|KCVelaga (WMF)]], 06:34, 23 ജൂലൈ 2021 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21774789 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:Evolvulus]] ==
[[:Evolvulus]] എന്ന താൾ ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിൽ ആണല്ലോ.. നീക്കം ചെയ്തേക്കട്ടെ? --[[ഉപയോക്താവ്:Jacob.jose|ജേക്കബ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jacob.jose|സംവാദം]]) 21:56, 1 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
:നീക്കി, പുതുതായി പിന്നെ തുടങ്ങാം--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 01:43, 2 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
== [[റൊണാൾഡ് കാമറൂൺ]] ==
ഇത് ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നിന്ന് തർജ്ജമ ചെയ്തതാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നോട്ടബിലിറ്റി ഉള്ള വ്യക്തിക്ക് എന്ത് കൊണ്ടാണ് ഇവിടെ ശ്രദ്ധേയത ഇല്ലാത്തതെന്ന് വ്യക്തമാക്കാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Sholez|Sholez]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sholez|സംവാദം]]) 09:11, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
== താങ്കൾക്ക് ഒരു താരകം! ==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[പ്രമാണം:Rosetta Barnstar Hires.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''റോസെറ്റാ താരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | മികച്ച ലേഖനങ്ങൾ സമ്മാനിക്കുന്നതിന് [[ഉപയോക്താവ്:Viradeya|Viradeya]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Viradeya|സംവാദം]]) 13:13, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
|}
== തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റികൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യ ==
സുഹൃത്തെ Vinayaraj,
വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റീ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നിങ്ങൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യാൻ യോഗ്യതയുള്ളതിനാലാണ് നിങ്ങൾക്ക് ഈ ഇമെയിൽ ലഭിക്കുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് 2021 ഓഗസ്റ്റ് 18 ന് ആരംഭിച്ച്, 2021 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് അവസാനിക്കും. വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പോലുള്ള പ്രോജക്ടുകൾ ഒരു ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റികളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻറെ തീരുമാനമെടുക്കൽ സമിതിയാണ്. [[:m:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Overview|ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി കളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]].
ഈ വർഷം ഒരു സമുദായ വോട്ടെടുപ്പിലൂടെ നാല് സീറ്റുകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കണം. ഈ സീറ്റുകളിലേക്ക് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 19 സ്ഥാനാർത്ഥികൾ മത്സരിക്കുന്നു. [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021/Candidates#Candidate_Table|2021 ലെ ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി സ്ഥാനാർത്ഥികളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]].
സമുദായത്തിലെ 70,000 അംഗങ്ങളോട് വോട്ടുചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. അതിൽ നിങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു! വോട്ടിംഗ് 23:59 UTC ആഗസ്റ്റ് 31 വരെ മാത്രം.
*[[Special:SecurePoll/vote/Wikimedia_Foundation_Board_Elections_2021|'''വോട്ട് ചെയ്യാൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ SecurePoll - ൽ പോവുക''']].
നിങ്ങൾ ഇതിനകം വോട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, വോട്ട് ചെയ്തതിന് നന്ദി, ദയവായി ഈ ഇമെയിൽ അവഗണിക്കുക. ആളുകൾക്ക് എത്ര അക്കൗണ്ടുകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും ഒരു തവണ മാത്രമേ വോട്ട് ചെയ്യാൻ കഴിയൂ.
[[:m:Wikimedia Foundation elections/2021|ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ വായിക്കുക]]. [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 05:08, 29 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21949539 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
==വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2021==
വികസിപ്പിച്ച ലേഖനം ഫൗണ്ടൻ ടൂളിൽ ചേർക്കാൻ കഴിയുന്നില്ലല്ലോ ? അതെന്താണ് കാരണം ?--[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 13:32, 6 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
== ട്വിങ്കിൾ ==
ലേഖനങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായി നിർദ്ദേശിക്കുന്ന സമയങ്ങളിൽ താളുകളിൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായുളള ഫലകം ചേർക്കുന്നത് ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച് നൽകുന്നതാണ് ഉചിതം. താങ്കൾ അവസാനം നിർദ്ദേശിച്ച രണ്ടു താളുകളും ([[ജെ ബിന്ദുരാജ്|1]], [[ശ്രീജിത്ത് ദിവാകരൻ|2]]) [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ|AFD യിൽ]] വരാത്തത് അതിനാൽ ആണ്. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ...... [[ഉപയോക്താവ്:TheWikiholic|TheWikiholic]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheWikiholic|സംവാദം]]) 10:27, 12 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
== കുടമുല്ല ==
*പ്രിയ {{ping|Vinayaraj}}, [[സംവാദം:കുടമുല്ല#കുടമുല്ല എന്നറിയപ്പെടുന്ന പൂവ് ഇതല്ല|ഇതൊന്നു നോക്കാമോ?]]--[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:59, 16 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
==നശീകരണ പ്രവർത്തനം==
[[കാവി ഭീകരത]] എന്ന താളിൽ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്. --[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 11:40, 24 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
==സോമവല്ലി==
[[കണവേലം]] എന്ന താളും [[സോമവല്ലി]] എന്ന താളും ഒന്നുതന്നെയല്ലേ. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:01, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
:എങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കാനാണ്?--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 18:08, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
:രണ്ടു താളും Ceropegia juncea എന്ന plant നെക്കുറിച്ചല്ലേ പറയുന്നത്. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:15, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
::കണവേലം എന്ന താളിൽ അങ്ങനെയൊരു സൂചന പോലുമില്ലല്ലോ--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:25, 16 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
::കണവേലം എന്ന താൾ തിരിച്ചുവിട്ടിരിക്കുന്നത് Leafies Guglet Flower [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Leafies_Guglet_Flower&redirect=no] [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Ceropegia_juncea&redirect=no] ൽ നിന്നുമാണ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 13:42, 16 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
== ''WLWSA-2021 Newsletter #6 (Request to provide information)'' ==
<div style="background-color:#FAC1D4; padding:10px">
<span style="font-size:200%;">'''Wiki Loves Women South Asia 2021'''</span>
<br/>'''September 1 - September 30, 2021'''
<span style="font-size:120%; float:right;">[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|<span style="font-size:10px;color:red">''view details!''</span>]]</span>
</div>
<div style="background-color:#FFE7EF; padding:10px; font-size:1.1em;">[[File:Wiki_Loves_Women_South_Asia.svg|right|frameless]]Thank you for participating in the Wiki Loves Women South Asia 2021 contest. Please fill out <span class="plainlinks">[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSc7asgxGgxH_6Y_Aqy9WnrfXlsiU9fLUV_sF7dL5OyjkDQ3Aw/viewform?usp=sf_link '''this form''']</span> and help us to complete the next steps including awarding prizes and certificates.
<small>If you have any questions, feel free to reach out the organizing team via emailing [[metawiki:Special:EmailUser/Hirok_Raja|@here]] or discuss on [[metawiki:Talk:Wiki Loves Women South Asia 2021|the Meta-wiki talk page]]</small>
''Regards,''
<br/>[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|'''''Wiki Loves Women Team''''']]
<br/>07:10, 17 നവംബർ 2021 (UTC)
<!-- sent by [[User:Hirok Raja|Hirok Raja]] -->
</div>
==[[കിവിപ്പഴം]]==
[[കിവി പഴം]], [[കിവിപ്പഴം]] ഈ രണ്ടുതാളുകളുടെയും തലക്കെട്ട് ഒന്നു ശ്രദ്ധിക്കുമോ.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:15, 31 ഡിസംബർ 2021 (UTC)
:ഇപ്പോൾ ശരിയായോ?--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:32, 1 ജനുവരി 2022 (UTC)
::{{കൈ}}--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 13:40, 1 ജനുവരി 2022 (UTC)
== How we will see unregistered users ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<section begin=content/>
Hi!
You get this message because you are an admin on a Wikimedia wiki.
When someone edits a Wikimedia wiki without being logged in today, we show their IP address. As you may already know, we will not be able to do this in the future. This is a decision by the Wikimedia Foundation Legal department, because norms and regulations for privacy online have changed.
Instead of the IP we will show a masked identity. You as an admin '''will still be able to access the IP'''. There will also be a new user right for those who need to see the full IPs of unregistered users to fight vandalism, harassment and spam without being admins. Patrollers will also see part of the IP even without this user right. We are also working on [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|better tools]] to help.
If you have not seen it before, you can [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more on Meta]]. If you want to make sure you don’t miss technical changes on the Wikimedia wikis, you can [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|subscribe]] to [[m:Tech/News|the weekly technical newsletter]].
We have [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|two suggested ways]] this identity could work. '''We would appreciate your feedback''' on which way you think would work best for you and your wiki, now and in the future. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|let us know on the talk page]]. You can write in your language. The suggestions were posted in October and we will decide after 17 January.
Thank you.
/[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]<section end=content/>
</div>
18:18, 4 ജനുവരി 2022 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(5)&oldid=22532651 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Johan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== നശീകരണം നടക്കുന്നു ==
[[കേരളത്തിലെ ജാതി സമ്പ്രദായം]] എന്ന പേജിൽ {{User|Vishnu Ganeshan 123}} എന്ന യൂസർ വലിയ തോതിൽ നശീകരണ സ്വപാവം ഉള്ള എഡിറ്റ് നടത്തുന്നു. എല്ലാം പല തവണ revert ആക്കാൻ ശ്രമിച്ചിട്ടും വീണ്ടും edit war നടത്താൻ ഈ യൂസർ ശ്രമിക്കുന്നു. ഒന്നിനും വ്യക്തമായ source അവലംബം കാണിക്കാൻ തയ്യാറാവുന്നുമില്ല ഈ യൂസർ. എത്രയും പെട്ടന്ന് ഈ യൂസർ നടത്തിയ നശീകരണങ്ങൾ പഴയ പടി ആക്കുക[[ഉപയോക്താവ്:K.M.M Thomas sebastian|K.M.M Thomas sebastian]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:K.M.M Thomas sebastian|സംവാദം]])
==ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കൂ==
[[ഹല്ലെലൂയ്യാ]], [[മുത്ത്നബിയുടെ നോമ്പുനേരങ്ങൾ]] എന്നീ ലേഖനങ്ങൾ ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കൂ.-[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 14:52, 23 ജനുവരി 2022 (UTC)
== ''WLWSA-2021 Newsletter #7 (Request to provide information)'' ==
<div style="background-color:#FAC1D4; padding:10px">
<span style="font-size:200%;">'''Wiki Loves Women South Asia 2021'''</span>
<br/>'''September 1 - September 30, 2021'''
<span style="font-size:120%; float:right;">[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|<span style="font-size:10px;color:red">''view details!''</span>]]</span>
</div>
<div style="background-color:#FFE7EF; padding:10px; font-size:1.1em;">[[File:Wiki_Loves_Women_South_Asia.svg|right|frameless]]Thank you for participating in the Wiki Loves Women South Asia 2021 contest. Unfortunately, your information has not reached us. Please fill out <span class="plainlinks">[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSc7asgxGgxH_6Y_Aqy9WnrfXlsiU9fLUV_sF7dL5OyjkDQ3Aw/viewform?usp=sf_link '''this form''']</span> and help us to complete the next steps including awarding prizes and certificates.
<small>If you have any questions, feel free to reach out the organizing team via emailing [[metawiki:Special:EmailUser/Aishik_Rehman|@here]] or discuss on [[metawiki:Talk:Wiki Loves Women South Asia 2021|the Meta-wiki talk page]]</small>
''Regards,''
<br/>[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|'''''Wiki Loves Women Team''''']]
<br/>13:37, 1 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
</div>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:MdsShakil/WLWSA2021&oldid=23091023 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MdsShakil@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:JoxinMcDaniel|JoxinMcDaniel]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:JoxinMcDaniel|സംവാദം]]) 03:27, 6 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
== [[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 11:22, 26 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
== [[:ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 13:35, 8 ജൂൺ 2022 (UTC)
== എബിൻ എന്ന പേരിന്റെ അർഥം ==
ഒന്നുല്ല [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/2409:4073:4D09:EC33:BA8E:CEAD:C594:59|2409:4073:4D09:EC33:BA8E:CEAD:C594:59]] 17:26, 12 ഒക്ടോബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open ==
Dear Wikimedian,
We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''.
We also have exciting updates about the Program and Scholarships.
The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''.
For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]].
‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''.
Regards
[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 11:25, 16 നവംബർ 2022 (UTC)
(on behalf of the WCI Organizing Committee)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== WikiConference India 2023: Help us organize! ==
Dear Wikimedian,
You may already know that the third iteration of [[:m:WikiConference_India_2023|WikiConference India]] is happening in March 2023. We have recently opened [[:m:WikiConference_India_2023/Scholarships|scholarship applications]] and [[:m:WikiConference_India_2023/Program_Submissions|session submissions for the program]]. As it is a huge conference, we will definitely need help with organizing. As you have been significantly involved in contributing to Wikimedia projects related to Indic languages, we wanted to reach out to you and see if you are interested in helping us. We have different teams that might interest you, such as communications, scholarships, programs, event management etc.
If you are interested, please fill in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdN7EpOETVPQJ6IG6OX_fTUwilh7MKKVX75DZs6Oj6SgbP9yA/viewform?usp=sf_link this form]. Let us know if you have any questions on the [[:m:Talk: WikiConference_India_2023|event talk page]]. Thank you [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:21, 18 നവംബർ 2022 (UTC)
(on behalf of the WCI Organizing Committee)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_organizing_teams&oldid=24094749 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== വിക്കിമീഡിയ സ്ട്രാറ്റജി കരട് സംബന്ധിച്ച ചർച്ച ==
പ്രിയപ്പെട്ടവരേ.. വിക്കിമീഡിയ പ്രസ്ഥാനത്തിൻറെ മൂവ്മെൻറ് സ്ട്രാറ്റജിയെ കുറിച്ച് താങ്കൾ അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ. മൂവ്മെന്റ് ചാർട്ടറിൻറെ കരട് തയ്യാറാക്കിയ അതിൻറെ കമ്മിറ്റി പ്രസ്തുത ചാർട്ടറിന്റെ പ്രധാനമായും മൂന്ന് ഉപ വിഭാഗങ്ങളെ കുറിച്ച് (ആമുഖം, മൂല്യങ്ങളും തത്വങ്ങളും, പങ്കാളിത്തവും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളും ) ചർച്ച സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. വിവിധ വിക്കിമീഡിയ സംരഭങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന താങ്കളെപ്പോലുള്ളവരുടെ അഭിപ്രായങ്ങളും നിർദേശങ്ങളും ഏറെ വിലപ്പെട്ടതാണ് . അതറിയാനാണ് ഈ യോഗം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. ആയതിനാൽ ഈ മാസം നാലിന് ( ഞായറാഴ്ച) ഇന്ത്യൻ സമയം രാവിലെ പത്ത് മണിക്ക് ( IST 10.00 AM )ഒരു ഓൺലൈൻ യോഗം ചേരുന്നു. പ്രസ്തുത യോഗത്തിലേക്ക് താങ്കളെ വിനയത്തോടെ ക്ഷണിക്കുന്നു. താങ്കൾ ഈ യോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ഈ [[metawiki:Movement_Charter/Community_Consultations/2022/Malayalam_Wikimedia_Community|പേജിൽ]] നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുക.
ഓൺലൈൻ യോഗത്തിൽ ചേരാനുള്ള സൂം മീറ്റിംഗ് [https://us04web.zoom.us/j/75635791895?pwd=2p3yaYmYj7W38OdZk6iuoLDgtoLMyC.1 ലിങ്ക്]
പ്രസ്തുത യോഗത്തിന് മുമ്പായി താഴെകൊടുക്കുന്ന 3 അധ്യായങ്ങളുടെ (ആമുഖം, മൂല്യങ്ങൾ & തത്വങ്ങൾ, റോളുകൾ & ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ) കരട് റിപ്പോർട്ട് വായിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഏറെ ഉപകാരപ്രദമാകും.
* ആമുഖം
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Preamble
* മൂല്യങ്ങളും തത്വങ്ങളും
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Values_%26_Principles
* ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Roles_%26_Responsibilities<nowiki> ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എന്തെങ്കിലും സംശയങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ,ദയവായി ബന്ധപ്പെടുക നന്ദി, ~~~~</nowiki> [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|Akbarali]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|talk]]) 10:20, 2 December 2022 (UTC) [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 10:41, 2 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline ==
Dear Wikimedian,
Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]].
COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships.
Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call
* '''WCI 2023 Open Community Call'''
* '''Date''': 3rd December 2022
* '''Time''': 1800-1900 (IST)
* '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx
Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 16:21, 2 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
On Behalf of,
WCI 2023 Core organizing team.
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== വിക്കിമീഡിയ സ്ട്രാറ്റജി കരട് സംബന്ധിച്ച ചർച്ച-2 ==
പ്രിയരേ.. വിക്കിമീഡിയ മൂവ് മെൻറ് ചാർട്ടർ സംബന്ധിച്ച് താങ്കൾ നേരത്തെ അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ.വിക്കിമീഡിയയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എങ്ങിനെയെല്ലാം ആകണമെന്നാണ് താങ്കൾ കരുതുന്നത് എന്നത് സംബന്ധിച്ച സുപ്രധാനമായ ആലോചനയും ചർച്ചയും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇതിൻറെ ഭാഗമായി കഴിഞ്ഞ നാലിന് (2022 ഡിസംബർ 4ന് ) മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തകരുടെ ഒരു ഓൺലൈൻ യോഗം നടന്നിരുന്നു. പ്രസ്തുത യോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർക്കും വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ താൽപ്പര്യമുള്ള മറ്റുള്ളവർക്കെല്ലാം പങ്കെടുക്കാൻ സാധിക്കുന്ന തരത്തിൽ ഒരു സംഗമം ഈ മാസം 16ന് നടത്താൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നു. ഇതെ കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ അറിയാൻ ഈ പേജ് സന്ദർശിക്കുക https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Community_Consultations/2022/Malayalam_Wikimedia_Community#Offline_Conversation [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|അക്ബറലി{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 04:05, 10 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023:WCI2023 Open Community call on 18 December 2022 ==
Dear Wikimedian,
As you may know, we are hosting regular calls with the communities for [[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]. This message is for the second Open Community Call which is scheduled on the 18th of December, 2022 (Today) from 7:00 to 8:00 pm to answer any questions, concerns, or clarifications, take inputs from the communities, and give a few updates related to the conference from our end. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call.
* [WCI 2023] Open Community Call
* Date: 18 December 2022
* Time: 1900-2000 [7 pm to 8 pm] (IST)
* Google Link: https://meet.google.com/wpm-ofpx-vei
Furthermore, we are pleased to share the telegram group created for the community members who are interested to be a part of WikiConference India 2023 and share any thoughts, inputs, suggestions, or questions. Link to join the telegram group: https://t.me/+X9RLByiOxpAyNDZl. Alternatively, you can also leave us a message on the [[:m:Talk:WikiConference India 2023|Conference talk page]]. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 08:11, 18 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
<small>
On Behalf of,
WCI 2023 Organizing team
</small>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_organizing_teams&oldid=24099166 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 06:44, 14 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
== വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 ലേക്ക് സ്വാഗതം ==
{| style="border:4px #018543 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
! style="background-color:#FAFAFA; color:#000000; padding-left:2em;padding-right:2em; padding-top:1em;" align=left |
<span class="plainlinks">
പ്രിയ {{BASEPAGENAME}},
വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ ഇരുപത്തൊന്നാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെ ഇരുപത്തൊന്നാം ജന്മദിനാഘോഷം]] 2023 ഡിസംബർ 23 ന് തൃശ്ശൂർ സെന്റ്.തോമസ്സ് കോളേജിൽ വച്ച് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023ന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുകയാണ്. അന്നേ ദിവസം മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെയും അനുബന്ധപദ്ധതികളുടേയും പ്രവർത്തനങ്ങളും അവലോകനവും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ സ്വതന്ത്രസോഫ്റ്റ്വയർ, മലയാളം കമ്പ്യൂട്ടിങ്ങ്, ഓപ്പൺ ഡാറ്റ, ഓപ്പൺസ്ട്രീറ്റ്മാപ്പ് തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ വിക്കിപീഡിയയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ള പ്രൊജക്റ്റുകളുടെ അവതരണങ്ങളുമുണ്ടാകും.
[[File:Wiki Conference Kerala 2023 Post Card ml.png|upright|820px|center|link=[[m:WikiConference Kerala]]]]
വിക്കിമീഡിയ സംരഭങ്ങളുമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അനുബന്ധ സംഘടനകളുടേയും കമ്മ്യൂണിറ്റികളുടേയും ഒരു കൂട്ടായ്മയാണ് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി [[m:WikiConference Kerala|വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന്റെ ഔദ്യോഗിക താൾ]] കാണുക. വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന് പങ്കെടുക്കാൻ താങ്കളുടെ പേര് [https://docs.google.com/forms/d/1LEY2kfPykJ_LARAM4P2nq42bhFirb6SAS75sYyMXzz0 രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക].
ഈ പരിപാടിയുടെ ഭാഗമാവാൻ താങ്കളെ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു.
[[:m:WikiConference Kerala/Community|സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]]. -- [[User:Gnoeee|<span style="color:#990000">❙❚❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span><span style="color:#000"> ജിനോയ് </span><span style="color:#006699">❚❙❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span>]] [[User talk:Gnoeee|✉]] 17:39, 21 ഡിസംബർ 2023 (UTC)
|}
== Report ==
Hello, please check this user for spam/promotion: [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/Muhammed Ali POOKKUNNAN]]
Thanks. [[ഉപയോക്താവ്:Ternera|Ternera]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ternera|സംവാദം]]) 15:57, 12 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
== ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്സ് ഉപയോക്തൃ ഗ്രൂപ്പ്സാ - ങ്കേതിക കൂടിയാലോചനകൾ 2024 ==
സുഹൃത്തുക്കളേ,
വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിൽ സംഭാവന നൽകുമ്പോൾ വിവിധ സാങ്കേതിക പ്രശ്നങ്ങൾ നേരിടുന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റി അംഗങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനായി [[m:Indic MediaWiki Developers User Group|ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്സ് യൂസർ ഗ്രൂപ്പ്]] ഒരു കമ്മ്യൂണിറ്റി സാങ്കേതിക കൂടിയാലോചന നടത്തുന്നു. വിക്കിസമൂഹങ്ങളിലുടനീളമുള്ള വെല്ലുവിളികൾ നന്നായി മനസിലാക്കുക, പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ മനസിലാക്കുക, ഭാവി സാങ്കേതിക വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം.
താങ്കളുടെ പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ, ആശയങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യേണ്ട ഒരു സർവേയാണ്. ദയവായി (താങ്കളുടെ ഇഷ്ടമുള്ള ഭാഷയിൽ) സർവേ പൂരിപ്പിക്കുക. https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfvVFtXWzSEL4YlUlxwIQm2s42Tcu1A9a_4uXWi2Q5jUpFZzw/viewform?usp=sf_link
അവസാന തീയതി 2024 സെപ്റ്റംബർ 21 ആണ്.
പ്രവർത്തനത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വായിക്കാൻ, ദയവായി സന്ദർശിക്കുക: https://w.wiki/AV78
മുകളിലെ ലിങ്കിൽ സർവേ മലയാളത്തിൽ വായിക്കാൻ ലഭ്യമാണ്.
ഒന്നിലധികം പ്രശ്നങ്ങളോ ആശയങ്ങളോ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാൻ താങ്കൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഒന്നിലധികം തവണ താങ്കൾക്ക് സർവേ പൂരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും.
താങ്കളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി!
സസ്നേഹം,
[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 13:38, 9 സെപ്റ്റംബർ 2024 (UTC)
ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പർമാരുടെ പേരിൽ
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Indic_Tech_Consults_2024/ml&oldid=27434524 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey ==
Dear Community Members,
I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity.
We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal.
This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference.
Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6
We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations.
Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025
Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input.
Warm regards,<br>
[[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]]
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Biplab Anand@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== IP യെ തടയൽ ==
[https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%AD%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B4%A8%E0%B4%95%E0%B5%BE/~2025-41593-69 ഈ തടയൽ] എന്തിനായിരുന്നു? കാരണമായി നൽകിയിരിക്കുന്ന നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എഡിറ്റ് ഹിസ്റ്ററിയിൽ കാണുന്നില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 02:11, 19 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
:[[ശിവൻ]] എന്ന താളിലെ അവസാന അഞ്ചുതിരുത്തലും എന്താണ്/എന്തിനാണ്? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:02, 19 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
::ആ താളിൽ ഈ IP നടത്തിയ അവസാന 7 തിരുത്തുകൾ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുക പോലും ചെയ്തിട്ടില്ല. അത് "തടയാൻ" തക്ക നശീകരണ പ്രവൃത്തിയായി തോന്നിയതുമില്ല. അതിനാലാണ് കുറിപ്പിട്ടത്. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 05:21, 20 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== You may be an eligible candidate for the U4C election ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Greetings,
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.
This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.
The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.
In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) </div>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== താങ്കൾക്ക് ഒരു താരകം! ==
{| style="background-color: var(--background-color-success-subtle, #fdffe7); border: 1px solid var(--border-color-success, #fceb92); color: var(--color-base, #202122);"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[പ്രമാണം:Kindness Barnstar Hires.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''സജ്ജനതാരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | പുതിയ ഉപയോക്താവിനെ സഹായിക്കാനുള്ള മനസ്സിന് അഭിനന്ദനങ്ങൾ [[ഉപയോക്താവ്:Sreehari lijinas|Sreehari lijinas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreehari lijinas|സംവാദം]]) 11:59, 3 ജൂലൈ 2026 (UTC)
|}
== പ്രാഥമിക ഉൽപ്പാദനം ലേഖനം മറ്റു വിക്കികളുമായുള്ള ബന്ധം സംബന്ധിച്ച് ==
<bdi>[[പ്രാഥമിക ഉൽപ്പാദനം]] ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ഈ ലേഖനം മറ്റു വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. അല്ലാത്തപക്ഷം പുതിയ വിക്കിഡാറ്റ ഐറ്റും ഉണ്ടാവുകയും അത് ഇരട്ടിപ്പിന് കാരണമാവുകയും ചെയ്യും. അതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ലേഖനം ബന്ധിപ്പിക്കുക.</bdi> [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:53, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)
:ചെയ്തു, നന്ദി, വിട്ടുപോയതാണ് [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:06, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ എന്ന ലേഖനത്തിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ==
ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ എന്ന ലേഖനം ശ്രദ്ധിക്കുക. <bdi>2 മേയ് 2018</bdi> ൽ തുടങ്ങിയ ലേഖനത്തിൽ മുഴുവനും ഇംഗ്ലീഷാണ്. ഈ ലേഖനം മായ്ച്ച് പുതിയ പരിഭാഷ ചെയ്യട്ടേ. അല്ലെങ്കിൽ വിവരം ഇംഗ്ലീഷാക്കുമോ. വേഗത്തിൽ ഒരു തീരുമാനം പറയുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:00, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
:ശരിയാക്കിയിട്ടുണ്ട്, തിരിച്ചാക്കൂ [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 14:34, 20 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
== ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ|ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
:ശരിയാക്കിയിട്ടുണ്ട് [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 16:46, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
== അവലംബങ്ങളില്ലാത്ത ലേഖനങ്ങൾ ==
താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. വായനക്കാർക്ക് വിവരങ്ങൾ കൂടുതൽ വിശ്വസനീയമാക്കാൻ ലേഖനങ്ങളിൽ അവലംബങ്ങൾ കൂടി ചേർക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സഹകരണത്തിന് നന്ദി! [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 07:44, 6 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:ഓരോ സ്ഥലത്തെപ്പറ്റിയും ഉള്ള ലേഖനത്തിൽ അവിടുത്തെ ലാറ്റ്-ലോങ് കൃത്യമായി കൊടുത്തിട്ടുണ്ട്. പലപ്പോഴും ആ സ്ഥലത്തിന്റെ പേരുകൾ ആ സ്ഥലത്തുള്ളവർ ഉപയോഗിക്കുന്നതല്ലാതെ, ഒരു പഞ്ചായത്ത് വാർഡിലും ചെറിയ സ്ഥലമാണെങ്കിൽ ഒരു പ്രിന്റ് മീഡിയയിലും ഓൺലൈൻ മീഡിയയിലും അവയെപ്പറ്റി ഒരു കുറിപ്പുപോലും വന്നിട്ടുണ്ടാവില്ല, ചിലപ്പോൾ ആ റോഡിൽക്കൂടിയുള്ള ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂവിൽ അവയുടെ പേരുള്ള ബോർഡു കണ്ടേക്കാം. എന്റെ ഗ്രാമം തിരുത്തൽ യജ്ഞം നടക്കുമ്പോൾ ഈ ഗ്രാമങ്ങളെ വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തേണ്ടേ? ഏതു തരത്തിലാണ് ഇത്തരം ലേഖനങ്ങൾക്ക് അവലംബങ്ങൾ കൊടുക്കേണ്ടതെന്ന് പറഞ്ഞുതന്നാലും [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 15:52, 6 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::പ്രാദേശികമായ ഗ്രാമങ്ങളെയും വിക്കിപീഡിയയിൽ അടയാളപ്പെടുത്താനുള്ള താങ്കളുടെ പരിശ്രമം മനസ്സിലാക്കുന്നു. പക്ഷെ വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയമായ പരിശോധനായോഗ്യത (Verifiability) എന്നിവ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടു ഈ ലേഖനങ്ങൾ തയ്യാറാക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്നറിയാമല്ലോ.
::ഗ്രാമങ്ങൾ, ചെറിയ വാർഡുകൾ, അല്ലെങ്കിൽ റവന്യൂ വില്ലേജുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സെൻസസ് ഡയറക്ടറിയോ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പിന്റെ വെബ്സൈറ്റുകളോ ഉപയോഗിക്കാമല്ലോ. കൂടാതെ പഞ്ചായത്തുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച സുവനീറുകളോ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവയും ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:25, 8 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:::വാർഡിലും താഴെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളെപ്പറ്റി റഫറൻസുകൾ ഒന്നും ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയില്ല പലപ്പോഴും, എന്നാൽ അത്താരം സ്ഥലങ്ങൾ ഉണ്ടുതാനും, അതുകൊണ്ടാണ് കൃത്യമായി അവയുടെ ലാറ്റ്-ലോങ് നൽകാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്. [[പോതിപാറ]] എന്നൊരു സ്ഥലമുണ്ട്, അവിടെ ഒരു ട്രാൻസ്ഫോർമറിന്റെ ബോർഡിൽ ആ സ്ഥലപ്പേർ കാണാം, അതല്ലാതെ മറ്റ് റഫറൻസുകൾ ഒന്നും ഇല്ല, ആ സ്ഥലം വിക്കിപീഡിയയ്ക്ക് അനുയോജ്യം അല്ലെന്നാണോ? അവിടൊരു പന്നി ചത്ത വാർത്ത മാതമാണ് ഓൺലൈനിൽ ഉള്ളത്, ആ ലിങ്ക് മതിയാകുമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 14:14, 8 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::::ഒരു സ്ഥലം യഥാർത്ഥത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം അത് വിക്കിപീഡിയയിൽ ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനമാകാൻ യോഗ്യമാകണമെന്നില്ല. സ്വതന്ത്രവും വിശ്വസനീയവുമായ ദ്വിതീയ സ്രോതസ്സുകളിൽ ആഴത്തിലുള്ള പ്രതിപാദ്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ വിക്കിപീഡിയയിലെ നയപ്രകാരം ഒരു വിഷയത്തിന് 'ശ്രദ്ധേയത' കൈവരൂ എന്നറിയാമല്ലോ.
::::പല ഗ്രാമങ്ങളിലെ ചെറിയ ജംഗ്ഷനുകൾക്കോ വാർഡിനും താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കോ മാത്രമായി ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനം നിലനിർത്താൻ പ്രയാസമാണ് (അവ പലപ്പോഴും ഒഴിവാക്കൽ ചർച്ചകളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം). എന്നാൽ ഈ വിവരങ്ങൾ പാഴായിപ്പോകാതിരിക്കാൻ.അവ ഉൾപ്പെടുന്ന റവന്യൂ വില്ലേജ് അല്ലെങ്കിൽ പഞ്ചായത്ത് അല്ലെങ്കിൽ വാർഡ് ലേഖനങ്ങളിൽ ഒരു ഉപവിഭാഗമായി (Sub-section) ചേർക്കാവുന്നതാണ്.പിന്നീട് വിശ്വസനീയമായ അവലംബങ്ങൾ ലഭ്യമാകുന്ന മുറയ്ക്ക് വേണമെങ്കിൽ പ്രത്യേക ലേഖനങ്ങളാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്യാം.ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഓരോ പോയിന്റുകളും വിക്കിപീഡിയയിൽ ലേഖനങ്ങളാക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ വിക്കിഡാറ്റ മതിയല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:18, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:::[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ ഗ്രാമം 2026]] യജ്ഞം നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണല്ലോ, അതിന്റെ ലക്ഷ്യമായി പറയുന്നതുപ്രകാരം.
:::* സ്വന്തം ഗ്രാമത്തെക്കുറിച്ച് വിക്കിപീഡിയയിൽ ലേഖനം ചേർക്കാനും നിലവിലുള്ള താളുകൾ വികസിപ്പിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
:::* എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങൾക്കും ജിയോകോഡിങ്ങ് ചെയ്യുക.
:::എന്ന പോയന്റുകളും ഉണ്ട്. താങ്കളുടെ കമന്റിൽ പറയുന്നതുപകാരം ''പല ഗ്രാമങ്ങളിലെ ചെറിയ ജംഗ്ഷനുകൾക്കോ വാർഡിനും താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കോ മാത്രമായി ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനം നിലനിർത്താൻ പ്രയാസമാണ്'' അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഈ അഭിപ്രായത്തിൽ തീരുമാനം ആകുന്നതുവരെ എന്റെ ഗ്രാമം തിരുത്തൽ യജ്ഞം നിർത്തി വയ്ക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുമല്ലോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:22, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::::യജ്ഞം നിർത്തിവെക്കേണ്ട യാതൊരു സാഹചര്യവുമില്ല. മറിച്ച്, പദ്ധതിയുടെ ഉദ്ദേശ്യശുദ്ധി നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന രീതിയിൽ മുന്നോട്ടുപോകുകയാണ് വേണ്ടത്.
::::തനതായ ചരിത്രവും പ്രാധാന്യവും വിശ്വസനീയമായ അവലംബങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്താൻ കഴിയുന്ന ചെറുഗ്രാമങ്ങളുടെ ലേഖനങ്ങൾ തീർച്ചയായും വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉണ്ടാകേണ്ടതാണ്. എന്നാൽ ഒരു ട്രാൻസ്ഫോർമർ ബോർഡിന്റെയോ ഒരു ജംഗ്ഷന്റെയോ പേരിൽ മാത്രം അറിയപ്പെടുന്ന, വാർഡിനേക്കാൾ ചെറിയ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് പലപ്പോഴും സ്വതന്ത്ര ലേഖനത്തിനാവശ്യമായ ശ്രദ്ധേയത തെളിയിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാകാം. വിക്കിപീഡിയ ഒരു ഗസറ്റിയറോ ഡയറക്ടറിയോ മാപ്പിംഗ് ടൂളോ അല്ല (WP). അതിനാൽ ഒരു സ്ഥലത്തിന് Lat-Long ലഭ്യമാണ് എന്നത് മാത്രം അതിന് സ്വതന്ത്ര വിക്കിപീഡിയ ലേഖനം വേണമെന്നതിന് മതിയായ മാനദണ്ഡമല്ല.
::::എന്നാൽ ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ പാഴാകേണ്ടതില്ല. ഉൾപ്പെടുന്ന റവന്യൂ വില്ലേജ്, പഞ്ചായത്ത്, വാർഡ് തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഭൂമിശാസ്ത്ര ഘടകങ്ങളുടെ ലേഖനത്തിൽ, ആവശ്യമായ അവലംബങ്ങളോടെ 'ഭൂമിശാസ്ത്രം' അല്ലെങ്കിൽ അനുയോജ്യമായ മറ്റൊരു ഉപവിഭാഗത്തിൽ ഇവ രേഖപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്. വിശ്വസനീയമായ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും ചരിത്രരേഖകളും ലഭിക്കുന്ന ഘട്ടത്തിൽ, അവയെ പിന്നീട് സ്വതന്ത്ര ലേഖനങ്ങളായി വികസിപ്പിക്കാനും കഴിയും.
::::അതുപോലെ, എല്ലാ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പോയിന്റുകൾക്കും സ്വതന്ത്ര വിക്കിപീഡിയ ലേഖനം ഉണ്ടാക്കുന്നതിനേക്കാൾ, അവയുടെ അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ വിക്കിഡാറ്റയിൽ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതും കൂടുതൽ അനുയോജ്യമായ മാർഗമായേക്കാം. വിക്കിപീഡിയയും വിക്കിഡാറ്റയും ഒരേ ആവശ്യത്തിനുള്ള പദ്ധതികളല്ല എന്നതിനാൽ, ഓരോ വിവരത്തിനും അനുയോജ്യമായ പ്ലാറ്റ്ഫോം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതാണ് ഉചിതം.
::::'വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ ഗ്രാമം 2026' യജ്ഞത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന് സ്വന്തം ഗ്രാമത്തെക്കുറിച്ച് ലേഖനം ചേർക്കാനും നിലവിലുള്ള താളുകൾ വികസിപ്പിക്കാനും എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങൾക്കും ജിയോകോഡിങ് നടത്താനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക എന്നതാണ്. ഈ ലക്ഷ്യങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിനിടയിലും വിക്കിപീഡിയയുടെ ശ്രദ്ധേയത, അവലംബം തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന നയങ്ങൾ പാലിക്കാനാകും. അതിനാൽ യജ്ഞം നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടതില്ല; പകരം, ശ്രദ്ധേയത ഉറപ്പാക്കാനാകുന്ന സ്ഥലങ്ങൾക്ക് സ്വതന്ത്ര ലേഖനവും, അതിന് കഴിയാത്ത ചെറിയ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങളിലോ വിക്കിഡാറ്റയിലോ വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യാം.
::::ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിലും വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെടണമെന്ന് ആരും ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ലല്ലോ. അനുഭവസമ്പന്നനായ താങ്കളുടെ പ്രവർത്തനം വിക്കിപീഡിയയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, യജ്ഞത്തിന്റെ ലക്ഷ്യവും വിക്കിപീഡിയയുടെ ഗുണനിലവാരവും ഒരുപോലെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് നമുക്ക് മുന്നോട്ടുപോകാം. സ്നേഹത്തോടെ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 18:01, 14 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ഫോർമാറ്റിംഗ് ==
ഈ ലേഖനങ്ങൾ ബോട്ട് / എഐ ജനറേറ്റഡ് ആണോ..? വില്ലേജുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അടുത്തിടെ എഴുതിയ എല്ലാ ലേഖനങ്ങളിലും ചില ** അധികമായി കാണുന്നുണ്ട്. ഉദാഹരണമായി **ഏറ്റവും അടുത്ത വിമാനത്താവളം** എന്ന ഭാഗത്ത് * അധികമായി ചേർത്തത് കാണുന്നു. അവ ഒഴിവാക്കുമല്ലോ.. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:13, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:ഉദാഹരണത്തിന് ഈ ലേഖനത്തിലെ [[ആലങ്കോട് (എടപ്പാൾ)]] ഗതാഗതം എന്ന ഭാഗം നോക്കൂമല്ലോ... [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 18:03, 14 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ ==
[[തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] എന്നതരത്തിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാതിരിക്കുക. കൂടാതെ ഗ്രാമങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള ലേഖനങ്ങളിൽ അവയുടെ കാര്യമാത്രപ്രസക്തമായ വിജ്ഞാനകോശത്തിനനുസരണമായ വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുക. കാണേണ്ട സ്ഥലങ്ങളും ദൂരവും ചേർത്ത് ഒരു വിനോദസഞ്ചാരസഹായി ഉണ്ടാക്കുന്നതിനായി മലയാളം [https://ml.wikivoyage.org വിക്കിയാത്രയിൽ] ലേഖനം എഴുതാവുന്നതാണ്. അവിടേക്ക് സ്വാഗതം. അത്തരം ലേഖനങ്ങൾ ഇവിടെ എഴുതുന്നത് ഒഴിവാക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:18, 15 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== 02 October 2026 ==
നമസ്കാരം @[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]], ദയവായി നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്#രണ്ട് പുതിയ വിക്കിപദ്ധതികൾക്കുള്ള അഭ്യർത്ഥന|ഇവിടെ]] പറയാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 14:01, 2 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനങ്ങളിലെ ശൈലികൾ ==
താങ്കൾ എഴുതുന്ന ലേഖനങ്ങളുടെ ശൈലികൾ വിക്കിപീഡിയയുടെ പൊതു ശൈലീരൂപത്തിലുള്ളതല്ല. അവ പലതും ഒരു വിനോദസഞ്ചാര സഹായിപോലെ അനുഭവപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ട് മിക്കലേഖനങ്ങളും വ്യാപകമായി തിരുത്തിയെഴുതപ്പെടുകയോ ഒഴിവാക്കപ്പെടുകയോചെയ്യുമെന്ന് മുന്നറിവുതരുന്നു. കഴിയുമെങ്കിൽ ശൈലിമാറ്റുകയും വിജ്ഞാനകോശ പ്രധാനമായി ലേഖനമെഴുതുകയും ചെയ്യുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:45, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:മൊത്തമായി ഒഴിവാക്കിക്കോളൂ, മുന്നറിയൊപ്പൊന്നും വേണമെന്നില്ല. ഇനിമുതൽ [[ഗുരേ]], [[മാൻ, പഞ്ചാബ്]], [[കൗൻകെ]] എനീ ലേഖനങ്ങളുടെ ശൈലിയിൽ ലേഖനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ ശ്രമിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 03:40, 7 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം ==
[[നവി പിള്ള]]-ലേക്കുള്ള നിങ്ങളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി. മറ്റ് എഡിറ്റർമാരുമായി സഹകരിക്കുന്നതിനും അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം|വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം]]'''-ൽ ചേരാൻ നിങ്ങളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:46, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ആട്ടങ്ങേറ് ലേഖനത്തിലെ അവലംബങ്ങൾ ==
[[ആട്ടങ്ങേറ്]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ആ ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ ശരിയാക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:56, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
7ev2iyyjn1a648451yaoanfj1ge9tmc
4678511
4678469
2026-10-22T03:04:20Z
Vinayaraj
25055
/* ആട്ടങ്ങേറ് ലേഖനത്തിലെ അവലംബങ്ങൾ */ മറുപടി
4678511
wikitext
text/x-wiki
* [https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%89%E0%B4%AA%E0%B4%AF%E0%B5%8B%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%B1%E0%B5%86_%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A6%E0%B4%82:Vinayaraj/%E0%B4%AA%E0%B4%B4%E0%B4%AF%E0%B4%B5 പഴയവ]
== അഭിനന്ദനങ്ങൾ ==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Flower pot (7965479110).jpg|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''ആശംസകൾ'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | പുതിയ കാര്യനിർവാഹകന് ഹൃദയംഗമമായ ആശംസകൾ :-) --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:54, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
:പുതിയകാര്യനിർവാഹകന് ആശംസകൾ. --'''[[ഉപയോക്താവ്:Kiran Gopi|KG]]''' [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Kiran Gopi|(കിരൺ)]] 16:24, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
|}
{{നന്ദി}}--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 16:22, 28 ഏപ്രിൽ 2021 (UTC)
== തീയർ ==
ഇമേജ് ക്യാപ്ഷൻ ഇങ്ങനെ അന്നാലോ , ആ ഏതോ fake id ഈ പേജ് വികലം ആക്കുന്നതിനും ഉള്ളടക്കം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനും മുൻപ് അങ്ങനെ ആയിരുന്നു .അത് യഥേ പടി ആക്കി
== മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുന്നത് ഉചിതം ==
[[ഘടകം:Citation/CS1/Configuration]] ഘടകത്തിൽ നടത്തിയ ഏറ്റവും പുതിയ ഇറക്കുമതി പുനഃപരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. താളിന്റെ നാൾവഴി നോക്കിയാൽ തർജ്ജമകൾ നഷ്ടമായിട്ടുണ്ട്. ആയതിനാൽ താങ്കൾ നടത്തിയ ഇറക്കുമതി ഒഴിവാക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 16:09, 4 മേയ് 2021 (UTC)
==ഉദ്ധരിച്ചതിലെ പിഴവുകൾ==
തർജ്ജമ ചെയ്യുമ്പോൾ പരാമർശങ്ങൾ എന്ന ഇടത്ത് പലപ്പോഴും '''ഉദ്ധരിച്ചതിൽ പിഴവ്: അസാധുവായ <nowiki><ref> ടാഗ്; "Stod or Doda river"</nowiki> എന്ന പേര് വ്യത്യസ്തമായ ഉള്ളടക്കത്തോടെ നിരവധി തവണ നിർവ്വചിച്ചിരിക്കുന്നു''' എന്ന് വരുന്നു. ഇത് എങ്ങനെ വൃത്തിയാക്കാം. {{unsigned|Dvellakat}}
:{{ping|Dvellakat}} താളിൽ ഒന്ന് കൂടി നോക്കാവോ ? [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 14:43, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
പരാമർശങ്ങളിൽ ശരിയായി പക്ഷേ മുകളിൽ പ്രശ്നമായി. പിന്നെ ഇത് ചെയ്യുന്നതെങ്ങനെ എന്നൊന്ന് പറയാമോ--[[User:dvellakat|ദിനേശ് വെള്ളക്കാട്ട്]]''':'''[[User talk:dvellakat|<font color="green" style="font-size: 70%">സംവാദം</font>]] 14:59, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
::ഞാൻ പിന്തുടരുന്ന വഴി ഇതാണ്:
::1)ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുക.
::2)ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നത് ഒരേ പേരിൽ വ്യത്യസ്ത കണ്ണികൾ ചേർത്തു എന്നാണ്.
::ഉദ്ദാഹരണം: <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=google.com}}</ref></nowiki>.
::ഈ വരി താങ്കൾ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ മറ്റൊരു സ്ഥലത്ത് (അതേ ലേഖനത്തിൽ) <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=facebook.com}}</nowiki> എന്ന് ചേർക്കുവാൻ പാടില്ല.
::ഇനി രണ്ടിനും വേണ്ടത് ഒരേ കണ്ണിയാണെങ്കിൽ ആദ്യത്തെ സ്ഥലത്ത് <nowiki><ref name ="abc">{{cite web|url=google.com}}</nowiki> എന്നും രണ്ടാമത്തെ സ്ഥലത്ത് ഇതേ അവലംബമാണ് ഉപയോഗിക്കേണ്ടതെങ്കിൽ <nowiki><ref name="abc" /></nowiki> എന്നാണ് ചേർക്കേണ്ടത്. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 15:28, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
നന്ദി--[[User:dvellakat|ദിനേശ് വെള്ളക്കാട്ട്]]''':'''[[User talk:dvellakat|<font color="green" style="font-size: 70%">സംവാദം</font>]] 15:41, 1 ജൂൺ 2021 (UTC)
{{ping|Dvellakat}} {{ping|Adithyak1997}} അത് ട്രാൻസ്ലേലേഷൻ ടൂളിൻ്റ പ്രശ്നമാണ് citebook പോലുള്ള റഫറൻസിൽ കൂടുതലായി വരുന്നുണ്ട്. മാനുവൽ എഡിറ്റിൽ റഫറൻസ് ക്ലോസിന് (</ref) തൊട്ട് മുമ്പ് /cite> എന്ന് ഉള്ളവയാണ് എററുള്ളവ. ഞാൻ മാനുവലി തിരുത്തി ശരിയാക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. അത്തരം റഫറൻസിൻ്റയെല്ലാം റഫറൻസ് പേരിന് ശേഷം / ചിഹ്നമിട്ട് ബാക്കി മുഴുവൻ മായ്ച്ചാൽ പ്രശ്നം തീരും.അതായത് ഇങ്ങനെ <ref name="xxx"> എന്നുള്ളത് < > ന് ഉള്ളിൽ ref name="xxx"/എന്ന് മാറ്റുക എന്നിട്ട് ബാക്കി മുഴുവൻ മായ്ക്കുക. അപ്പൊ ശരിയാകും. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 03:06, 2 ജൂൺ 2021 (UTC)
== GFDL ==
Hi! I made a suggestion at [[മീഡിയവിക്കി_സംവാദം:Licenses]] but it is probably not a page that many users notice. Could you have a look or give me a link to a better page to make the suggestion? --[[ഉപയോക്താവ്:MGA73|MGA73]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MGA73|സംവാദം]]) 18:10, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
:{{ping|MGA73}} Sorry for the delay. The same has now been mentioned in [[Wikipedia:Administrators' noticeboard|Administrators' noticeboard]]. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 18:28, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
:: {{ping|Adithyak1997}} Thank you very much! --[[ഉപയോക്താവ്:MGA73|MGA73]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MGA73|സംവാദം]]) 18:36, 8 ജൂൺ 2021 (UTC)
==വാക്സിനേഷൻ തിരുത്തൽ യജ്ഞം==
വാക്സിനേഷൻ എഡിറ്റത്തോണിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം കരസ്ഥമാക്കിയ താങ്കൾക്ക് അഭിനന്ദനങ്ങൾ! ഒന്നാം സമ്മാനം 8000 രൂപ വിലമതിക്കുന്ന ആമസോൺ ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് ആണ്. ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് താങ്കൾക്ക് അയച്ചു തരുന്നതിനായി nethahussain (at) gmail.com എന്ന ഈ-മെയിൽ വിലാസത്തിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ പേരും, ഉപയോക്തൃനാമവും, ഇ-മെയിൽ വിലാസവും അയച്ച് തരുമല്ലോ. വിവരങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന മുറയ്ക്ക് താങ്കളുടെ ഈ-മെയിൽ വിലാസത്തിലേക്ക് ഗിഫ്റ്റ് കാർഡ് അയയ്ക്കുന്നതായിരിക്കും. എന്ന് സംഘാടകസമിതിയ്ക്കു വേണ്ടി [[User:Netha Hussain|<font color="navy">നത</font>]] [[User talk:Netha Hussain|<font color="purple">(സംവാദം)</font>]] 07:32, 10 ജൂൺ 2021 (UTC)
:വാക്സിനേഷൻ എഡിറ്റത്തോണിൽ ലഭിച്ച സമ്മാനത്തുക മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ദുരിതാശ്വാസനിധിയിലേക്ക് സംഭാവന നൽകിയതിന്റെ റസീറ്റ്--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 10:40, 10 ജൂൺ 2021 (UTC) [[File:CMDRF receipt.jpg|thumb|left|CMDRF receipt]]
== ലാസിയോബെമ സ്കാൻഡെൻസ് ==
[[ലാസിയോബെമ സ്കാൻഡെൻസ്]] എന്ന ചെടി [[നാഗവള്ളി|മന്ദാരനാഗവള്ളി]] (ശാസ്ത്രീയനാമം: Bauhinia scandens) എന്ന ചെടിയുമായി രൂപസാദൃശ്യത്തിൽ ഏറെക്കുറെ സാമ്യം പുലർത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും രണ്ടുചെടിയും രണ്ടു ജീനസുമാണ്. കാറ്റലോഗ് ഓഫ് ലൈഫ് പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുമുണ്ട്. പിന്നെന്തിനാണ് ലയിപ്പിക്കുന്നത്. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 05:54, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
:[http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/ild-43567 ഇതു] സഹായകരമായേക്കാം--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 07:58, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
::[https://www.catalogueoflife.org/data/taxon/L4BB ഇതും]--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 08:00, 17 ജൂൺ 2021 (UTC)
== [Wikimedia Foundation elections 2021] Candidates meet with South Asia + ESEAP communities ==
Hello,
As you may already know, the [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021|2021 Wikimedia Foundation Board of Trustees elections]] are from 4 August 2021 to 17 August 2021. Members of the Wikimedia community have the opportunity to elect four candidates to a three-year term. After a three-week-long Call for Candidates, there are [[:m:Template:WMF elections candidate/2021/candidates gallery|20 candidates for the 2021 election]].
An <u>event for community members to know and interact with the candidates</u> is being organized. During the event, the candidates will briefly introduce themselves and then answer questions from community members. The event details are as follows:
*Date: 31 July 2021 (Saturday)
*Timings: [https://zonestamp.toolforge.org/1627727412 check in your local time]
:*Bangladesh: 4:30 pm to 7:00 pm
:*India & Sri Lanka: 4:00 pm to 6:30 pm
:*Nepal: 4:15 pm to 6:45 pm
:*Pakistan & Maldives: 3:30 pm to 6:00 pm
* Live interpretation is being provided in Hindi.
*'''Please register using [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSflJge3dFia9ejDG57OOwAHDq9yqnTdVD0HWEsRBhS4PrLGIg/viewform?usp=sf_link this form]
For more details, please visit the event page at [[:m:Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP|Wikimedia Foundation elections/2021/Meetings/South Asia + ESEAP]].
Hope that you are able to join us, [[:m:User:KCVelaga (WMF)|KCVelaga (WMF)]], 06:34, 23 ജൂലൈ 2021 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21774789 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:Evolvulus]] ==
[[:Evolvulus]] എന്ന താൾ ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിൽ ആണല്ലോ.. നീക്കം ചെയ്തേക്കട്ടെ? --[[ഉപയോക്താവ്:Jacob.jose|ജേക്കബ്]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jacob.jose|സംവാദം]]) 21:56, 1 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
:നീക്കി, പുതുതായി പിന്നെ തുടങ്ങാം--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 01:43, 2 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
== [[റൊണാൾഡ് കാമറൂൺ]] ==
ഇത് ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നിന്ന് തർജ്ജമ ചെയ്തതാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിൽ നോട്ടബിലിറ്റി ഉള്ള വ്യക്തിക്ക് എന്ത് കൊണ്ടാണ് ഇവിടെ ശ്രദ്ധേയത ഇല്ലാത്തതെന്ന് വ്യക്തമാക്കാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Sholez|Sholez]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sholez|സംവാദം]]) 09:11, 10 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
== താങ്കൾക്ക് ഒരു താരകം! ==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[പ്രമാണം:Rosetta Barnstar Hires.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''റോസെറ്റാ താരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | മികച്ച ലേഖനങ്ങൾ സമ്മാനിക്കുന്നതിന് [[ഉപയോക്താവ്:Viradeya|Viradeya]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Viradeya|സംവാദം]]) 13:13, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
|}
== തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റികൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യ ==
സുഹൃത്തെ Vinayaraj,
വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ 2021 ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റീ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ നിങ്ങൾക്ക് വോട്ട് ചെയ്യാൻ യോഗ്യതയുള്ളതിനാലാണ് നിങ്ങൾക്ക് ഈ ഇമെയിൽ ലഭിക്കുന്നത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് 2021 ഓഗസ്റ്റ് 18 ന് ആരംഭിച്ച്, 2021 ഓഗസ്റ്റ് 31 ന് അവസാനിക്കും. വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയ പോലുള്ള പ്രോജക്ടുകൾ ഒരു ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റികളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി വിക്കിമീഡിയ ഫൌണ്ടേഷൻറെ തീരുമാനമെടുക്കൽ സമിതിയാണ്. [[:m:Wikimedia Foundation Board of Trustees/Overview|ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി കളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]].
ഈ വർഷം ഒരു സമുദായ വോട്ടെടുപ്പിലൂടെ നാല് സീറ്റുകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കണം. ഈ സീറ്റുകളിലേക്ക് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള 19 സ്ഥാനാർത്ഥികൾ മത്സരിക്കുന്നു. [[:m:Wikimedia_Foundation_elections/2021/Candidates#Candidate_Table|2021 ലെ ബോർഡ് ഓഫ് ട്രസ്റ്റി സ്ഥാനാർത്ഥികളെക്കുറിച്ച് കൂടുതലറിയുക]].
സമുദായത്തിലെ 70,000 അംഗങ്ങളോട് വോട്ടുചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെടുന്നു. അതിൽ നിങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു! വോട്ടിംഗ് 23:59 UTC ആഗസ്റ്റ് 31 വരെ മാത്രം.
*[[Special:SecurePoll/vote/Wikimedia_Foundation_Board_Elections_2021|'''വോട്ട് ചെയ്യാൻ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ SecurePoll - ൽ പോവുക''']].
നിങ്ങൾ ഇതിനകം വോട്ട് ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, വോട്ട് ചെയ്തതിന് നന്ദി, ദയവായി ഈ ഇമെയിൽ അവഗണിക്കുക. ആളുകൾക്ക് എത്ര അക്കൗണ്ടുകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും ഒരു തവണ മാത്രമേ വോട്ട് ചെയ്യാൻ കഴിയൂ.
[[:m:Wikimedia Foundation elections/2021|ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ വായിക്കുക]]. [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 05:08, 29 ഓഗസ്റ്റ് 2021 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:KCVelaga_(WMF)/Targets/Temp&oldid=21949539 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
==വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2021==
വികസിപ്പിച്ച ലേഖനം ഫൗണ്ടൻ ടൂളിൽ ചേർക്കാൻ കഴിയുന്നില്ലല്ലോ ? അതെന്താണ് കാരണം ?--[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 13:32, 6 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
== ട്വിങ്കിൾ ==
ലേഖനങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായി നിർദ്ദേശിക്കുന്ന സമയങ്ങളിൽ താളുകളിൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനായുളള ഫലകം ചേർക്കുന്നത് ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച് നൽകുന്നതാണ് ഉചിതം. താങ്കൾ അവസാനം നിർദ്ദേശിച്ച രണ്ടു താളുകളും ([[ജെ ബിന്ദുരാജ്|1]], [[ശ്രീജിത്ത് ദിവാകരൻ|2]]) [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ|AFD യിൽ]] വരാത്തത് അതിനാൽ ആണ്. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ...... [[ഉപയോക്താവ്:TheWikiholic|TheWikiholic]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheWikiholic|സംവാദം]]) 10:27, 12 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
== കുടമുല്ല ==
*പ്രിയ {{ping|Vinayaraj}}, [[സംവാദം:കുടമുല്ല#കുടമുല്ല എന്നറിയപ്പെടുന്ന പൂവ് ഇതല്ല|ഇതൊന്നു നോക്കാമോ?]]--[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:59, 16 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
==നശീകരണ പ്രവർത്തനം==
[[കാവി ഭീകരത]] എന്ന താളിൽ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്. --[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 11:40, 24 സെപ്റ്റംബർ 2021 (UTC)
==സോമവല്ലി==
[[കണവേലം]] എന്ന താളും [[സോമവല്ലി]] എന്ന താളും ഒന്നുതന്നെയല്ലേ. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:01, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
:എങ്ങനെ മനസ്സിലാക്കാനാണ്?--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 18:08, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
:രണ്ടു താളും Ceropegia juncea എന്ന plant നെക്കുറിച്ചല്ലേ പറയുന്നത്. --[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:15, 15 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
::കണവേലം എന്ന താളിൽ അങ്ങനെയൊരു സൂചന പോലുമില്ലല്ലോ--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:25, 16 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
::കണവേലം എന്ന താൾ തിരിച്ചുവിട്ടിരിക്കുന്നത് Leafies Guglet Flower [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Leafies_Guglet_Flower&redirect=no] [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=Ceropegia_juncea&redirect=no] ൽ നിന്നുമാണ്.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 13:42, 16 ഒക്ടോബർ 2021 (UTC)
== ''WLWSA-2021 Newsletter #6 (Request to provide information)'' ==
<div style="background-color:#FAC1D4; padding:10px">
<span style="font-size:200%;">'''Wiki Loves Women South Asia 2021'''</span>
<br/>'''September 1 - September 30, 2021'''
<span style="font-size:120%; float:right;">[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|<span style="font-size:10px;color:red">''view details!''</span>]]</span>
</div>
<div style="background-color:#FFE7EF; padding:10px; font-size:1.1em;">[[File:Wiki_Loves_Women_South_Asia.svg|right|frameless]]Thank you for participating in the Wiki Loves Women South Asia 2021 contest. Please fill out <span class="plainlinks">[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSc7asgxGgxH_6Y_Aqy9WnrfXlsiU9fLUV_sF7dL5OyjkDQ3Aw/viewform?usp=sf_link '''this form''']</span> and help us to complete the next steps including awarding prizes and certificates.
<small>If you have any questions, feel free to reach out the organizing team via emailing [[metawiki:Special:EmailUser/Hirok_Raja|@here]] or discuss on [[metawiki:Talk:Wiki Loves Women South Asia 2021|the Meta-wiki talk page]]</small>
''Regards,''
<br/>[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|'''''Wiki Loves Women Team''''']]
<br/>07:10, 17 നവംബർ 2021 (UTC)
<!-- sent by [[User:Hirok Raja|Hirok Raja]] -->
</div>
==[[കിവിപ്പഴം]]==
[[കിവി പഴം]], [[കിവിപ്പഴം]] ഈ രണ്ടുതാളുകളുടെയും തലക്കെട്ട് ഒന്നു ശ്രദ്ധിക്കുമോ.--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 18:15, 31 ഡിസംബർ 2021 (UTC)
:ഇപ്പോൾ ശരിയായോ?--[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:32, 1 ജനുവരി 2022 (UTC)
::{{കൈ}}--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 13:40, 1 ജനുവരി 2022 (UTC)
== How we will see unregistered users ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
<section begin=content/>
Hi!
You get this message because you are an admin on a Wikimedia wiki.
When someone edits a Wikimedia wiki without being logged in today, we show their IP address. As you may already know, we will not be able to do this in the future. This is a decision by the Wikimedia Foundation Legal department, because norms and regulations for privacy online have changed.
Instead of the IP we will show a masked identity. You as an admin '''will still be able to access the IP'''. There will also be a new user right for those who need to see the full IPs of unregistered users to fight vandalism, harassment and spam without being admins. Patrollers will also see part of the IP even without this user right. We are also working on [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|better tools]] to help.
If you have not seen it before, you can [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more on Meta]]. If you want to make sure you don’t miss technical changes on the Wikimedia wikis, you can [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|subscribe]] to [[m:Tech/News|the weekly technical newsletter]].
We have [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|two suggested ways]] this identity could work. '''We would appreciate your feedback''' on which way you think would work best for you and your wiki, now and in the future. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|let us know on the talk page]]. You can write in your language. The suggestions were posted in October and we will decide after 17 January.
Thank you.
/[[m:User:Johan (WMF)|Johan (WMF)]]<section end=content/>
</div>
18:18, 4 ജനുവരി 2022 (UTC)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Target_lists/Admins2022(5)&oldid=22532651 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Johan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== നശീകരണം നടക്കുന്നു ==
[[കേരളത്തിലെ ജാതി സമ്പ്രദായം]] എന്ന പേജിൽ {{User|Vishnu Ganeshan 123}} എന്ന യൂസർ വലിയ തോതിൽ നശീകരണ സ്വപാവം ഉള്ള എഡിറ്റ് നടത്തുന്നു. എല്ലാം പല തവണ revert ആക്കാൻ ശ്രമിച്ചിട്ടും വീണ്ടും edit war നടത്താൻ ഈ യൂസർ ശ്രമിക്കുന്നു. ഒന്നിനും വ്യക്തമായ source അവലംബം കാണിക്കാൻ തയ്യാറാവുന്നുമില്ല ഈ യൂസർ. എത്രയും പെട്ടന്ന് ഈ യൂസർ നടത്തിയ നശീകരണങ്ങൾ പഴയ പടി ആക്കുക[[ഉപയോക്താവ്:K.M.M Thomas sebastian|K.M.M Thomas sebastian]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:K.M.M Thomas sebastian|സംവാദം]])
==ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കൂ==
[[ഹല്ലെലൂയ്യാ]], [[മുത്ത്നബിയുടെ നോമ്പുനേരങ്ങൾ]] എന്നീ ലേഖനങ്ങൾ ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കൂ.-[[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 14:52, 23 ജനുവരി 2022 (UTC)
== ''WLWSA-2021 Newsletter #7 (Request to provide information)'' ==
<div style="background-color:#FAC1D4; padding:10px">
<span style="font-size:200%;">'''Wiki Loves Women South Asia 2021'''</span>
<br/>'''September 1 - September 30, 2021'''
<span style="font-size:120%; float:right;">[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|<span style="font-size:10px;color:red">''view details!''</span>]]</span>
</div>
<div style="background-color:#FFE7EF; padding:10px; font-size:1.1em;">[[File:Wiki_Loves_Women_South_Asia.svg|right|frameless]]Thank you for participating in the Wiki Loves Women South Asia 2021 contest. Unfortunately, your information has not reached us. Please fill out <span class="plainlinks">[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSc7asgxGgxH_6Y_Aqy9WnrfXlsiU9fLUV_sF7dL5OyjkDQ3Aw/viewform?usp=sf_link '''this form''']</span> and help us to complete the next steps including awarding prizes and certificates.
<small>If you have any questions, feel free to reach out the organizing team via emailing [[metawiki:Special:EmailUser/Aishik_Rehman|@here]] or discuss on [[metawiki:Talk:Wiki Loves Women South Asia 2021|the Meta-wiki talk page]]</small>
''Regards,''
<br/>[[metawiki:Wiki Loves Women South Asia 2021|'''''Wiki Loves Women Team''''']]
<br/>13:37, 1 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
</div>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:MdsShakil/WLWSA2021&oldid=23091023 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:MdsShakil@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:JoxinMcDaniel|JoxinMcDaniel]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:JoxinMcDaniel|സംവാദം]]) 03:27, 6 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
== [[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ബിനീഷ് ബാസ്റ്റിൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Adarshjchandran|Adarshjchandran]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adarshjchandran|സംവാദം]]) 11:22, 26 ഏപ്രിൽ 2022 (UTC)
== [[:ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/ടി.പി. പദ്മനാഭൻ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 13:35, 8 ജൂൺ 2022 (UTC)
== എബിൻ എന്ന പേരിന്റെ അർഥം ==
ഒന്നുല്ല [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/2409:4073:4D09:EC33:BA8E:CEAD:C594:59|2409:4073:4D09:EC33:BA8E:CEAD:C594:59]] 17:26, 12 ഒക്ടോബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023: Program submissions and Scholarships form are now open ==
Dear Wikimedian,
We are really glad to inform you that '''[[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]''' has been successfully funded and it will take place from 3 to 5 March 2023. The theme of the conference will be '''Strengthening the Bonds'''.
We also have exciting updates about the Program and Scholarships.
The applications for scholarships and program submissions are already open! You can find the form for scholarship '''[[:m:WikiConference India 2023/Scholarships|here]]''' and for program you can go '''[[:m:WikiConference India 2023/Program Submissions|here]]'''.
For more information and regular updates please visit the Conference [[:m:WikiConference India 2023|Meta page]]. If you have something in mind you can write on [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]].
‘‘‘Note’’’: Scholarship form and the Program submissions will be open from '''11 November 2022, 00:00 IST''' and the last date to submit is '''27 November 2022, 23:59 IST'''.
Regards
[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 11:25, 16 നവംബർ 2022 (UTC)
(on behalf of the WCI Organizing Committee)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24082246 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== WikiConference India 2023: Help us organize! ==
Dear Wikimedian,
You may already know that the third iteration of [[:m:WikiConference_India_2023|WikiConference India]] is happening in March 2023. We have recently opened [[:m:WikiConference_India_2023/Scholarships|scholarship applications]] and [[:m:WikiConference_India_2023/Program_Submissions|session submissions for the program]]. As it is a huge conference, we will definitely need help with organizing. As you have been significantly involved in contributing to Wikimedia projects related to Indic languages, we wanted to reach out to you and see if you are interested in helping us. We have different teams that might interest you, such as communications, scholarships, programs, event management etc.
If you are interested, please fill in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdN7EpOETVPQJ6IG6OX_fTUwilh7MKKVX75DZs6Oj6SgbP9yA/viewform?usp=sf_link this form]. Let us know if you have any questions on the [[:m:Talk: WikiConference_India_2023|event talk page]]. Thank you [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 15:21, 18 നവംബർ 2022 (UTC)
(on behalf of the WCI Organizing Committee)
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_organizing_teams&oldid=24094749 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== വിക്കിമീഡിയ സ്ട്രാറ്റജി കരട് സംബന്ധിച്ച ചർച്ച ==
പ്രിയപ്പെട്ടവരേ.. വിക്കിമീഡിയ പ്രസ്ഥാനത്തിൻറെ മൂവ്മെൻറ് സ്ട്രാറ്റജിയെ കുറിച്ച് താങ്കൾ അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ. മൂവ്മെന്റ് ചാർട്ടറിൻറെ കരട് തയ്യാറാക്കിയ അതിൻറെ കമ്മിറ്റി പ്രസ്തുത ചാർട്ടറിന്റെ പ്രധാനമായും മൂന്ന് ഉപ വിഭാഗങ്ങളെ കുറിച്ച് (ആമുഖം, മൂല്യങ്ങളും തത്വങ്ങളും, പങ്കാളിത്തവും ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളും ) ചർച്ച സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. വിവിധ വിക്കിമീഡിയ സംരഭങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന താങ്കളെപ്പോലുള്ളവരുടെ അഭിപ്രായങ്ങളും നിർദേശങ്ങളും ഏറെ വിലപ്പെട്ടതാണ് . അതറിയാനാണ് ഈ യോഗം സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. ആയതിനാൽ ഈ മാസം നാലിന് ( ഞായറാഴ്ച) ഇന്ത്യൻ സമയം രാവിലെ പത്ത് മണിക്ക് ( IST 10.00 AM )ഒരു ഓൺലൈൻ യോഗം ചേരുന്നു. പ്രസ്തുത യോഗത്തിലേക്ക് താങ്കളെ വിനയത്തോടെ ക്ഷണിക്കുന്നു. താങ്കൾ ഈ യോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ ഈ [[metawiki:Movement_Charter/Community_Consultations/2022/Malayalam_Wikimedia_Community|പേജിൽ]] നിങ്ങളുടെ പേര് ചേർക്കുക.
ഓൺലൈൻ യോഗത്തിൽ ചേരാനുള്ള സൂം മീറ്റിംഗ് [https://us04web.zoom.us/j/75635791895?pwd=2p3yaYmYj7W38OdZk6iuoLDgtoLMyC.1 ലിങ്ക്]
പ്രസ്തുത യോഗത്തിന് മുമ്പായി താഴെകൊടുക്കുന്ന 3 അധ്യായങ്ങളുടെ (ആമുഖം, മൂല്യങ്ങൾ & തത്വങ്ങൾ, റോളുകൾ & ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ) കരട് റിപ്പോർട്ട് വായിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഏറെ ഉപകാരപ്രദമാകും.
* ആമുഖം
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Preamble
* മൂല്യങ്ങളും തത്വങ്ങളും
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Values_%26_Principles
* ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ
https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Content/Roles_%26_Responsibilities<nowiki> ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എന്തെങ്കിലും സംശയങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ,ദയവായി ബന്ധപ്പെടുക നന്ദി, ~~~~</nowiki> [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|Akbarali]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|talk]]) 10:20, 2 December 2022 (UTC) [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 10:41, 2 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023: Open Community Call and Extension of program and scholarship submissions deadline ==
Dear Wikimedian,
Thank you for supporting Wiki Conference India 2023. We are humbled by the number of applications we have received and hope to learn more about the work that you all have been doing to take the movement forward. In order to offer flexibility, we have recently extended our deadline for the Program and Scholarships submission- you can find all the details on our [[:m:WikiConference India 2023|Meta Page]].
COT is working hard to ensure we bring together a conference that is truly meaningful and impactful for our movement and one that brings us all together. With an intent to be inclusive and transparent in our process, we are committed to organizing community sessions at regular intervals for sharing updates and to offer an opportunity to the community for engagement and review. Following the same, we are hosting the first Open Community Call on the 3rd of December, 2022. We wish to use this space to discuss the progress and answer any questions, concerns or clarifications, about the conference and the Program/Scholarships.
Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call
* '''WCI 2023 Open Community Call'''
* '''Date''': 3rd December 2022
* '''Time''': 1800-1900 (IST)
* '''Google Link'''': https://meet.google.com/cwa-bgwi-ryx
Furthermore, we are pleased to share the email id of the conference contact@wikiconferenceindia.org which is where you could share any thoughts, inputs, suggestions, or questions and someone from the COT will reach out to you. Alternatively, leave us a message on the Conference [[:m:Talk:WikiConference India 2023|talk page]]. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 16:21, 2 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
On Behalf of,
WCI 2023 Core organizing team.
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_scholarships_and_program&oldid=24083503 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== വിക്കിമീഡിയ സ്ട്രാറ്റജി കരട് സംബന്ധിച്ച ചർച്ച-2 ==
പ്രിയരേ.. വിക്കിമീഡിയ മൂവ് മെൻറ് ചാർട്ടർ സംബന്ധിച്ച് താങ്കൾ നേരത്തെ അറിഞ്ഞിരിക്കുമല്ലോ.വിക്കിമീഡിയയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എങ്ങിനെയെല്ലാം ആകണമെന്നാണ് താങ്കൾ കരുതുന്നത് എന്നത് സംബന്ധിച്ച സുപ്രധാനമായ ആലോചനയും ചർച്ചയും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഇതിൻറെ ഭാഗമായി കഴിഞ്ഞ നാലിന് (2022 ഡിസംബർ 4ന് ) മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തകരുടെ ഒരു ഓൺലൈൻ യോഗം നടന്നിരുന്നു. പ്രസ്തുത യോഗത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർക്കും വിക്കിമീഡിയ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ താൽപ്പര്യമുള്ള മറ്റുള്ളവർക്കെല്ലാം പങ്കെടുക്കാൻ സാധിക്കുന്ന തരത്തിൽ ഒരു സംഗമം ഈ മാസം 16ന് നടത്താൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നു. ഇതെ കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ അറിയാൻ ഈ പേജ് സന്ദർശിക്കുക https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Charter/Community_Consultations/2022/Malayalam_Wikimedia_Community#Offline_Conversation [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|അക്ബറലി{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 04:05, 10 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
== WikiConference India 2023:WCI2023 Open Community call on 18 December 2022 ==
Dear Wikimedian,
As you may know, we are hosting regular calls with the communities for [[:m:WikiConference India 2023|WikiConference India 2023]]. This message is for the second Open Community Call which is scheduled on the 18th of December, 2022 (Today) from 7:00 to 8:00 pm to answer any questions, concerns, or clarifications, take inputs from the communities, and give a few updates related to the conference from our end. Please add the following to your respective calendars and we look forward to seeing you on the call.
* [WCI 2023] Open Community Call
* Date: 18 December 2022
* Time: 1900-2000 [7 pm to 8 pm] (IST)
* Google Link: https://meet.google.com/wpm-ofpx-vei
Furthermore, we are pleased to share the telegram group created for the community members who are interested to be a part of WikiConference India 2023 and share any thoughts, inputs, suggestions, or questions. Link to join the telegram group: https://t.me/+X9RLByiOxpAyNDZl. Alternatively, you can also leave us a message on the [[:m:Talk:WikiConference India 2023|Conference talk page]]. Regards [[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 08:11, 18 ഡിസംബർ 2022 (UTC)
<small>
On Behalf of,
WCI 2023 Organizing team
</small>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2023_active_users,_organizing_teams&oldid=24099166 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Nitesh Gill@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== [[:കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/കരൾ മാറ്റിവയ്ക്കൽ]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 06:44, 14 സെപ്റ്റംബർ 2023 (UTC)
== വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 ലേക്ക് സ്വാഗതം ==
{| style="border:4px #018543 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
! style="background-color:#FAFAFA; color:#000000; padding-left:2em;padding-right:2em; padding-top:1em;" align=left |
<span class="plainlinks">
പ്രിയ {{BASEPAGENAME}},
വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023 പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളം വിക്കിപീഡിയ ഇരുപത്തൊന്നാം വാർഷികം|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെ ഇരുപത്തൊന്നാം ജന്മദിനാഘോഷം]] 2023 ഡിസംബർ 23 ന് തൃശ്ശൂർ സെന്റ്.തോമസ്സ് കോളേജിൽ വച്ച് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023ന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുകയാണ്. അന്നേ ദിവസം മലയാളം വിക്കിപീഡിയയുടെയും അനുബന്ധപദ്ധതികളുടേയും പ്രവർത്തനങ്ങളും അവലോകനവും ഉണ്ടായിരിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ സ്വതന്ത്രസോഫ്റ്റ്വയർ, മലയാളം കമ്പ്യൂട്ടിങ്ങ്, ഓപ്പൺ ഡാറ്റ, ഓപ്പൺസ്ട്രീറ്റ്മാപ്പ് തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ വിക്കിപീഡിയയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുള്ള പ്രൊജക്റ്റുകളുടെ അവതരണങ്ങളുമുണ്ടാകും.
[[File:Wiki Conference Kerala 2023 Post Card ml.png|upright|820px|center|link=[[m:WikiConference Kerala]]]]
വിക്കിമീഡിയ സംരഭങ്ങളുമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അനുബന്ധ സംഘടനകളുടേയും കമ്മ്യൂണിറ്റികളുടേയും ഒരു കൂട്ടായ്മയാണ് വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി [[m:WikiConference Kerala|വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന്റെ ഔദ്യോഗിക താൾ]] കാണുക. വിക്കികോൺഫറൻസ് കേരള 2023-ന് പങ്കെടുക്കാൻ താങ്കളുടെ പേര് [https://docs.google.com/forms/d/1LEY2kfPykJ_LARAM4P2nq42bhFirb6SAS75sYyMXzz0 രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക].
ഈ പരിപാടിയുടെ ഭാഗമാവാൻ താങ്കളെ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു.
[[:m:WikiConference Kerala/Community|സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]]. -- [[User:Gnoeee|<span style="color:#990000">❙❚❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span><span style="color:#000"> ജിനോയ് </span><span style="color:#006699">❚❙❚</span><span style="color:#339966">❙❙</span>]] [[User talk:Gnoeee|✉]] 17:39, 21 ഡിസംബർ 2023 (UTC)
|}
== Report ==
Hello, please check this user for spam/promotion: [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/Muhammed Ali POOKKUNNAN]]
Thanks. [[ഉപയോക്താവ്:Ternera|Ternera]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ternera|സംവാദം]]) 15:57, 12 ഓഗസ്റ്റ് 2024 (UTC)
== ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്സ് ഉപയോക്തൃ ഗ്രൂപ്പ്സാ - ങ്കേതിക കൂടിയാലോചനകൾ 2024 ==
സുഹൃത്തുക്കളേ,
വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിൽ സംഭാവന നൽകുമ്പോൾ വിവിധ സാങ്കേതിക പ്രശ്നങ്ങൾ നേരിടുന്ന കമ്മ്യൂണിറ്റി അംഗങ്ങളുടെ ആവശ്യങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനായി [[m:Indic MediaWiki Developers User Group|ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പേഴ്സ് യൂസർ ഗ്രൂപ്പ്]] ഒരു കമ്മ്യൂണിറ്റി സാങ്കേതിക കൂടിയാലോചന നടത്തുന്നു. വിക്കിസമൂഹങ്ങളിലുടനീളമുള്ള വെല്ലുവിളികൾ നന്നായി മനസിലാക്കുക, പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ മനസിലാക്കുക, ഭാവി സാങ്കേതിക വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമാക്കുക എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം.
താങ്കളുടെ പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ, ആശയങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യേണ്ട ഒരു സർവേയാണ്. ദയവായി (താങ്കളുടെ ഇഷ്ടമുള്ള ഭാഷയിൽ) സർവേ പൂരിപ്പിക്കുക. https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfvVFtXWzSEL4YlUlxwIQm2s42Tcu1A9a_4uXWi2Q5jUpFZzw/viewform?usp=sf_link
അവസാന തീയതി 2024 സെപ്റ്റംബർ 21 ആണ്.
പ്രവർത്തനത്തെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ വായിക്കാൻ, ദയവായി സന്ദർശിക്കുക: https://w.wiki/AV78
മുകളിലെ ലിങ്കിൽ സർവേ മലയാളത്തിൽ വായിക്കാൻ ലഭ്യമാണ്.
ഒന്നിലധികം പ്രശ്നങ്ങളോ ആശയങ്ങളോ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാൻ താങ്കൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഒന്നിലധികം തവണ താങ്കൾക്ക് സർവേ പൂരിപ്പിക്കാൻ കഴിയും.
താങ്കളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി!
സസ്നേഹം,
[[ഉപയോക്താവ്:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MediaWiki message delivery|സംവാദം]]) 13:38, 9 സെപ്റ്റംബർ 2024 (UTC)
ഇൻഡിക് മീഡിയവിക്കി ഡെവലപ്പർമാരുടെ പേരിൽ
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Indic_Tech_Consults_2024/ml&oldid=27434524 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:KCVelaga@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey ==
Dear Community Members,
I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity.
We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal.
This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference.
Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6
We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations.
Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025
Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input.
Warm regards,<br>
[[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]]
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Biplab Anand@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== IP യെ തടയൽ ==
[https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%AD%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B4%A8%E0%B4%95%E0%B5%BE/~2025-41593-69 ഈ തടയൽ] എന്തിനായിരുന്നു? കാരണമായി നൽകിയിരിക്കുന്ന നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ എഡിറ്റ് ഹിസ്റ്ററിയിൽ കാണുന്നില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 02:11, 19 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
:[[ശിവൻ]] എന്ന താളിലെ അവസാന അഞ്ചുതിരുത്തലും എന്താണ്/എന്തിനാണ്? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:02, 19 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
::ആ താളിൽ ഈ IP നടത്തിയ അവസാന 7 തിരുത്തുകൾ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുക പോലും ചെയ്തിട്ടില്ല. അത് "തടയാൻ" തക്ക നശീകരണ പ്രവൃത്തിയായി തോന്നിയതുമില്ല. അതിനാലാണ് കുറിപ്പിട്ടത്. [[ഉപയോക്താവ്:Ajeeshkumar4u|Ajeeshkumar4u]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ajeeshkumar4u|സംവാദം]]) 05:21, 20 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== You may be an eligible candidate for the U4C election ==
<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">
Greetings,
The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years.
This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required.
The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will be a week in between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run.
In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 20:06, 28 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) </div>
<!-- https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30472432 എന്ന പട്ടിക ഉപയോഗിച്ച് ഉപയോക്താവ്:Keegan (WMF)@metawiki അയച്ച സന്ദേശം -->
== താങ്കൾക്ക് ഒരു താരകം! ==
{| style="background-color: var(--background-color-success-subtle, #fdffe7); border: 1px solid var(--border-color-success, #fceb92); color: var(--color-base, #202122);"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[പ്രമാണം:Kindness Barnstar Hires.png|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''സജ്ജനതാരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | പുതിയ ഉപയോക്താവിനെ സഹായിക്കാനുള്ള മനസ്സിന് അഭിനന്ദനങ്ങൾ [[ഉപയോക്താവ്:Sreehari lijinas|Sreehari lijinas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sreehari lijinas|സംവാദം]]) 11:59, 3 ജൂലൈ 2026 (UTC)
|}
== പ്രാഥമിക ഉൽപ്പാദനം ലേഖനം മറ്റു വിക്കികളുമായുള്ള ബന്ധം സംബന്ധിച്ച് ==
<bdi>[[പ്രാഥമിക ഉൽപ്പാദനം]] ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ഈ ലേഖനം മറ്റു വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. അല്ലാത്തപക്ഷം പുതിയ വിക്കിഡാറ്റ ഐറ്റും ഉണ്ടാവുകയും അത് ഇരട്ടിപ്പിന് കാരണമാവുകയും ചെയ്യും. അതുകൊണ്ട് നിലവിലെ ലേഖനം ബന്ധിപ്പിക്കുക.</bdi> [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:53, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)
:ചെയ്തു, നന്ദി, വിട്ടുപോയതാണ് [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:06, 25 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ എന്ന ലേഖനത്തിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ==
ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ എന്ന ലേഖനം ശ്രദ്ധിക്കുക. <bdi>2 മേയ് 2018</bdi> ൽ തുടങ്ങിയ ലേഖനത്തിൽ മുഴുവനും ഇംഗ്ലീഷാണ്. ഈ ലേഖനം മായ്ച്ച് പുതിയ പരിഭാഷ ചെയ്യട്ടേ. അല്ലെങ്കിൽ വിവരം ഇംഗ്ലീഷാക്കുമോ. വേഗത്തിൽ ഒരു തീരുമാനം പറയുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:00, 18 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
:ശരിയാക്കിയിട്ടുണ്ട്, തിരിച്ചാക്കൂ [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 14:34, 20 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
== ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ|ഹോളോകോസ്റ്റിന്റെ മുഖ്യസൂത്രധാരന്മാർ]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
:ശരിയാക്കിയിട്ടുണ്ട് [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 16:46, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
== അവലംബങ്ങളില്ലാത്ത ലേഖനങ്ങൾ ==
താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. വായനക്കാർക്ക് വിവരങ്ങൾ കൂടുതൽ വിശ്വസനീയമാക്കാൻ ലേഖനങ്ങളിൽ അവലംബങ്ങൾ കൂടി ചേർക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സഹകരണത്തിന് നന്ദി! [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 07:44, 6 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:ഓരോ സ്ഥലത്തെപ്പറ്റിയും ഉള്ള ലേഖനത്തിൽ അവിടുത്തെ ലാറ്റ്-ലോങ് കൃത്യമായി കൊടുത്തിട്ടുണ്ട്. പലപ്പോഴും ആ സ്ഥലത്തിന്റെ പേരുകൾ ആ സ്ഥലത്തുള്ളവർ ഉപയോഗിക്കുന്നതല്ലാതെ, ഒരു പഞ്ചായത്ത് വാർഡിലും ചെറിയ സ്ഥലമാണെങ്കിൽ ഒരു പ്രിന്റ് മീഡിയയിലും ഓൺലൈൻ മീഡിയയിലും അവയെപ്പറ്റി ഒരു കുറിപ്പുപോലും വന്നിട്ടുണ്ടാവില്ല, ചിലപ്പോൾ ആ റോഡിൽക്കൂടിയുള്ള ഗൂഗിൾ സ്ട്രീറ്റ് വ്യൂവിൽ അവയുടെ പേരുള്ള ബോർഡു കണ്ടേക്കാം. എന്റെ ഗ്രാമം തിരുത്തൽ യജ്ഞം നടക്കുമ്പോൾ ഈ ഗ്രാമങ്ങളെ വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തേണ്ടേ? ഏതു തരത്തിലാണ് ഇത്തരം ലേഖനങ്ങൾക്ക് അവലംബങ്ങൾ കൊടുക്കേണ്ടതെന്ന് പറഞ്ഞുതന്നാലും [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 15:52, 6 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::പ്രാദേശികമായ ഗ്രാമങ്ങളെയും വിക്കിപീഡിയയിൽ അടയാളപ്പെടുത്താനുള്ള താങ്കളുടെ പരിശ്രമം മനസ്സിലാക്കുന്നു. പക്ഷെ വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയമായ പരിശോധനായോഗ്യത (Verifiability) എന്നിവ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടു ഈ ലേഖനങ്ങൾ തയ്യാറാക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്നറിയാമല്ലോ.
::ഗ്രാമങ്ങൾ, ചെറിയ വാർഡുകൾ, അല്ലെങ്കിൽ റവന്യൂ വില്ലേജുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സെൻസസ് ഡയറക്ടറിയോ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പിന്റെ വെബ്സൈറ്റുകളോ ഉപയോഗിക്കാമല്ലോ. കൂടാതെ പഞ്ചായത്തുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച സുവനീറുകളോ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവയും ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:25, 8 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:::വാർഡിലും താഴെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളെപ്പറ്റി റഫറൻസുകൾ ഒന്നും ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയില്ല പലപ്പോഴും, എന്നാൽ അത്താരം സ്ഥലങ്ങൾ ഉണ്ടുതാനും, അതുകൊണ്ടാണ് കൃത്യമായി അവയുടെ ലാറ്റ്-ലോങ് നൽകാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്. [[പോതിപാറ]] എന്നൊരു സ്ഥലമുണ്ട്, അവിടെ ഒരു ട്രാൻസ്ഫോർമറിന്റെ ബോർഡിൽ ആ സ്ഥലപ്പേർ കാണാം, അതല്ലാതെ മറ്റ് റഫറൻസുകൾ ഒന്നും ഇല്ല, ആ സ്ഥലം വിക്കിപീഡിയയ്ക്ക് അനുയോജ്യം അല്ലെന്നാണോ? അവിടൊരു പന്നി ചത്ത വാർത്ത മാതമാണ് ഓൺലൈനിൽ ഉള്ളത്, ആ ലിങ്ക് മതിയാകുമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 14:14, 8 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::::ഒരു സ്ഥലം യഥാർത്ഥത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നതുകൊണ്ടുമാത്രം അത് വിക്കിപീഡിയയിൽ ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനമാകാൻ യോഗ്യമാകണമെന്നില്ല. സ്വതന്ത്രവും വിശ്വസനീയവുമായ ദ്വിതീയ സ്രോതസ്സുകളിൽ ആഴത്തിലുള്ള പ്രതിപാദ്യം ഉണ്ടെങ്കിൽ മാത്രമേ വിക്കിപീഡിയയിലെ നയപ്രകാരം ഒരു വിഷയത്തിന് 'ശ്രദ്ധേയത' കൈവരൂ എന്നറിയാമല്ലോ.
::::പല ഗ്രാമങ്ങളിലെ ചെറിയ ജംഗ്ഷനുകൾക്കോ വാർഡിനും താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കോ മാത്രമായി ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനം നിലനിർത്താൻ പ്രയാസമാണ് (അവ പലപ്പോഴും ഒഴിവാക്കൽ ചർച്ചകളിലേക്ക് നയിച്ചേക്കാം). എന്നാൽ ഈ വിവരങ്ങൾ പാഴായിപ്പോകാതിരിക്കാൻ.അവ ഉൾപ്പെടുന്ന റവന്യൂ വില്ലേജ് അല്ലെങ്കിൽ പഞ്ചായത്ത് അല്ലെങ്കിൽ വാർഡ് ലേഖനങ്ങളിൽ ഒരു ഉപവിഭാഗമായി (Sub-section) ചേർക്കാവുന്നതാണ്.പിന്നീട് വിശ്വസനീയമായ അവലംബങ്ങൾ ലഭ്യമാകുന്ന മുറയ്ക്ക് വേണമെങ്കിൽ പ്രത്യേക ലേഖനങ്ങളാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്യാം.ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഓരോ പോയിന്റുകളും വിക്കിപീഡിയയിൽ ലേഖനങ്ങളാക്കുന്നതിനേക്കാൾ ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ വിക്കിഡാറ്റ മതിയല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:18, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:::[[വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ ഗ്രാമം 2026]] യജ്ഞം നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണല്ലോ, അതിന്റെ ലക്ഷ്യമായി പറയുന്നതുപ്രകാരം.
:::* സ്വന്തം ഗ്രാമത്തെക്കുറിച്ച് വിക്കിപീഡിയയിൽ ലേഖനം ചേർക്കാനും നിലവിലുള്ള താളുകൾ വികസിപ്പിക്കാനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക.
:::* എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങൾക്കും ജിയോകോഡിങ്ങ് ചെയ്യുക.
:::എന്ന പോയന്റുകളും ഉണ്ട്. താങ്കളുടെ കമന്റിൽ പറയുന്നതുപകാരം ''പല ഗ്രാമങ്ങളിലെ ചെറിയ ജംഗ്ഷനുകൾക്കോ വാർഡിനും താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങൾക്കോ മാത്രമായി ഒരു സ്വതന്ത്ര ലേഖനം നിലനിർത്താൻ പ്രയാസമാണ്'' അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഈ അഭിപ്രായത്തിൽ തീരുമാനം ആകുന്നതുവരെ എന്റെ ഗ്രാമം തിരുത്തൽ യജ്ഞം നിർത്തി വയ്ക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുമല്ലോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 13:22, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
::::യജ്ഞം നിർത്തിവെക്കേണ്ട യാതൊരു സാഹചര്യവുമില്ല. മറിച്ച്, പദ്ധതിയുടെ ഉദ്ദേശ്യശുദ്ധി നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്ന രീതിയിൽ മുന്നോട്ടുപോകുകയാണ് വേണ്ടത്.
::::തനതായ ചരിത്രവും പ്രാധാന്യവും വിശ്വസനീയമായ അവലംബങ്ങളിലൂടെ രേഖപ്പെടുത്താൻ കഴിയുന്ന ചെറുഗ്രാമങ്ങളുടെ ലേഖനങ്ങൾ തീർച്ചയായും വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉണ്ടാകേണ്ടതാണ്. എന്നാൽ ഒരു ട്രാൻസ്ഫോർമർ ബോർഡിന്റെയോ ഒരു ജംഗ്ഷന്റെയോ പേരിൽ മാത്രം അറിയപ്പെടുന്ന, വാർഡിനേക്കാൾ ചെറിയ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് പലപ്പോഴും സ്വതന്ത്ര ലേഖനത്തിനാവശ്യമായ ശ്രദ്ധേയത തെളിയിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാകാം. വിക്കിപീഡിയ ഒരു ഗസറ്റിയറോ ഡയറക്ടറിയോ മാപ്പിംഗ് ടൂളോ അല്ല (WP). അതിനാൽ ഒരു സ്ഥലത്തിന് Lat-Long ലഭ്യമാണ് എന്നത് മാത്രം അതിന് സ്വതന്ത്ര വിക്കിപീഡിയ ലേഖനം വേണമെന്നതിന് മതിയായ മാനദണ്ഡമല്ല.
::::എന്നാൽ ഇത്തരം വിവരങ്ങൾ പാഴാകേണ്ടതില്ല. ഉൾപ്പെടുന്ന റവന്യൂ വില്ലേജ്, പഞ്ചായത്ത്, വാർഡ് തുടങ്ങിയ പ്രധാന ഭൂമിശാസ്ത്ര ഘടകങ്ങളുടെ ലേഖനത്തിൽ, ആവശ്യമായ അവലംബങ്ങളോടെ 'ഭൂമിശാസ്ത്രം' അല്ലെങ്കിൽ അനുയോജ്യമായ മറ്റൊരു ഉപവിഭാഗത്തിൽ ഇവ രേഖപ്പെടുത്താവുന്നതാണ്. വിശ്വസനീയമായ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും ചരിത്രരേഖകളും ലഭിക്കുന്ന ഘട്ടത്തിൽ, അവയെ പിന്നീട് സ്വതന്ത്ര ലേഖനങ്ങളായി വികസിപ്പിക്കാനും കഴിയും.
::::അതുപോലെ, എല്ലാ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പോയിന്റുകൾക്കും സ്വതന്ത്ര വിക്കിപീഡിയ ലേഖനം ഉണ്ടാക്കുന്നതിനേക്കാൾ, അവയുടെ അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾ വിക്കിഡാറ്റയിൽ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതും കൂടുതൽ അനുയോജ്യമായ മാർഗമായേക്കാം. വിക്കിപീഡിയയും വിക്കിഡാറ്റയും ഒരേ ആവശ്യത്തിനുള്ള പദ്ധതികളല്ല എന്നതിനാൽ, ഓരോ വിവരത്തിനും അനുയോജ്യമായ പ്ലാറ്റ്ഫോം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതാണ് ഉചിതം.
::::'വിക്കിപീഡിയ:എന്റെ ഗ്രാമം 2026' യജ്ഞത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന് സ്വന്തം ഗ്രാമത്തെക്കുറിച്ച് ലേഖനം ചേർക്കാനും നിലവിലുള്ള താളുകൾ വികസിപ്പിക്കാനും എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങൾക്കും ജിയോകോഡിങ് നടത്താനും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക എന്നതാണ്. ഈ ലക്ഷ്യങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിനിടയിലും വിക്കിപീഡിയയുടെ ശ്രദ്ധേയത, അവലംബം തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന നയങ്ങൾ പാലിക്കാനാകും. അതിനാൽ യജ്ഞം നിർത്തിവയ്ക്കേണ്ടതില്ല; പകരം, ശ്രദ്ധേയത ഉറപ്പാക്കാനാകുന്ന സ്ഥലങ്ങൾക്ക് സ്വതന്ത്ര ലേഖനവും, അതിന് കഴിയാത്ത ചെറിയ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ നിലവിലുള്ള ലേഖനങ്ങളിലോ വിക്കിഡാറ്റയിലോ വിവരങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യാം.
::::ഒരു തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിലും വിക്കിപീഡിയയുടെ അടിസ്ഥാന നയങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെടണമെന്ന് ആരും ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ലല്ലോ. അനുഭവസമ്പന്നനായ താങ്കളുടെ പ്രവർത്തനം വിക്കിപീഡിയയ്ക്ക് വലിയ മുതൽക്കൂട്ടാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, യജ്ഞത്തിന്റെ ലക്ഷ്യവും വിക്കിപീഡിയയുടെ ഗുണനിലവാരവും ഒരുപോലെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് നമുക്ക് മുന്നോട്ടുപോകാം. സ്നേഹത്തോടെ. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 18:01, 14 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ഫോർമാറ്റിംഗ് ==
ഈ ലേഖനങ്ങൾ ബോട്ട് / എഐ ജനറേറ്റഡ് ആണോ..? വില്ലേജുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അടുത്തിടെ എഴുതിയ എല്ലാ ലേഖനങ്ങളിലും ചില ** അധികമായി കാണുന്നുണ്ട്. ഉദാഹരണമായി **ഏറ്റവും അടുത്ത വിമാനത്താവളം** എന്ന ഭാഗത്ത് * അധികമായി ചേർത്തത് കാണുന്നു. അവ ഒഴിവാക്കുമല്ലോ.. [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 11:13, 10 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:ഉദാഹരണത്തിന് ഈ ലേഖനത്തിലെ [[ആലങ്കോട് (എടപ്പാൾ)]] ഗതാഗതം എന്ന ഭാഗം നോക്കൂമല്ലോ... [[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 18:03, 14 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ ==
[[തൃശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] എന്നതരത്തിലുള്ള ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാതിരിക്കുക. കൂടാതെ ഗ്രാമങ്ങളെപ്പറ്റിയുള്ള ലേഖനങ്ങളിൽ അവയുടെ കാര്യമാത്രപ്രസക്തമായ വിജ്ഞാനകോശത്തിനനുസരണമായ വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുക. കാണേണ്ട സ്ഥലങ്ങളും ദൂരവും ചേർത്ത് ഒരു വിനോദസഞ്ചാരസഹായി ഉണ്ടാക്കുന്നതിനായി മലയാളം [https://ml.wikivoyage.org വിക്കിയാത്രയിൽ] ലേഖനം എഴുതാവുന്നതാണ്. അവിടേക്ക് സ്വാഗതം. അത്തരം ലേഖനങ്ങൾ ഇവിടെ എഴുതുന്നത് ഒഴിവാക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:18, 15 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== 02 October 2026 ==
നമസ്കാരം @[[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]], ദയവായി നിങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്#രണ്ട് പുതിയ വിക്കിപദ്ധതികൾക്കുള്ള അഭ്യർത്ഥന|ഇവിടെ]] പറയാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 14:01, 2 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനങ്ങളിലെ ശൈലികൾ ==
താങ്കൾ എഴുതുന്ന ലേഖനങ്ങളുടെ ശൈലികൾ വിക്കിപീഡിയയുടെ പൊതു ശൈലീരൂപത്തിലുള്ളതല്ല. അവ പലതും ഒരു വിനോദസഞ്ചാര സഹായിപോലെ അനുഭവപ്പെടുന്നു. അതുകൊണ്ട് മിക്കലേഖനങ്ങളും വ്യാപകമായി തിരുത്തിയെഴുതപ്പെടുകയോ ഒഴിവാക്കപ്പെടുകയോചെയ്യുമെന്ന് മുന്നറിവുതരുന്നു. കഴിയുമെങ്കിൽ ശൈലിമാറ്റുകയും വിജ്ഞാനകോശ പ്രധാനമായി ലേഖനമെഴുതുകയും ചെയ്യുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:45, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:മൊത്തമായി ഒഴിവാക്കിക്കോളൂ, മുന്നറിയൊപ്പൊന്നും വേണമെന്നില്ല. ഇനിമുതൽ [[ഗുരേ]], [[മാൻ, പഞ്ചാബ്]], [[കൗൻകെ]] എനീ ലേഖനങ്ങളുടെ ശൈലിയിൽ ലേഖനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ ശ്രമിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 03:40, 7 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം ==
[[നവി പിള്ള]]-ലേക്കുള്ള നിങ്ങളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി. മറ്റ് എഡിറ്റർമാരുമായി സഹകരിക്കുന്നതിനും അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം|വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം]]'''-ൽ ചേരാൻ നിങ്ങളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:46, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ആട്ടങ്ങേറ് ലേഖനത്തിലെ അവലംബങ്ങൾ ==
[[ആട്ടങ്ങേറ്]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ആ ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ ശരിയാക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:56, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:മൂന്ന് അവലംബങ്ങൾ ആണ് കൊടുത്തത്, [https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu ഒന്ന്], [https://www.manoramaonline.com/district-news/malappuram/2024/10/18/thirumandhamkunnu-bhagavathy-temple-festival.html രണ്ട്], [https://www.mangalam.com/news/detail/876262-news-details.html മൂന്ന്], ഇവയ്ക്കുള്ള പോരായ്മകൾ വിശദമാക്കാമോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vinayaraj|Vinayaraj]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vinayaraj|സംവാദം]]) 03:04, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
s40oke9ivarlb3v2khhadhon6a0n66b
ഫൈസ് അഹമ്മദ് ഫൈസ്
0
156368
4678437
4437139
2026-10-21T15:50:37Z
Martinkottayam
84843
4678437
wikitext
text/x-wiki
{{unreferenced|date=2025 ജനുവരി}}
{{prettyurl|Faiz Ahmad Faiz}}
{{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] -->
| name = Faiz Ahmad Faiz<br /><small>فیض احمد فیض</small>
| image = Faiz Ahmed Faiz (cropped).jpg
| imagesize = 200px
| caption =
| pseudonym = Faiz
| birth_date = {{birth date|1911|02|13|df=y}}
| birth_place = [[Kala Kader]], [[Sialkot]], [[Punjab (Former India, now within Pakistan)|Punjab]]
| death_date = {{death date and age|1984|11|20|1911|02|13|df=y}}
| death_place = [[Lahore]], [[Punjab (Pakistan)|Punjab]], [[Pakistan]]
| occupation = [[Urdu poet]], [[journalist]]
| nationality = [[Pakistan]]
| ethnicity = [[Punjabi people|Punjabi]]
| citizenship = [[Pakistan]]
| education = M.A. (English Literature)<br />M.A. (Arabic Literature)
| alma_mater = [[Murray College, Sialkot]]<br />[[Government College, Lahore]]<br />[[Oriental College, Lahore]]
| period =
| genre = ''[[Ghazal]]'', ''[[Nazm]]''
| subject =
| movement = [[Progressive Writers' Movement]]
| notableworks = ''Naqsh-e-Faryadi''<br/>''Dast-e-Sabah'' <br/>''Zindan-nama'' <br/>
| spouse = Alys Faiz
| partner =
| children = [[Salima Hashmi|Salima]] (b. 1942) <br/>[[Moneeza Hashmi|Moneeza]] (b. 1945)
| influences = [[Muhammad Iqbal|Allama Iqbal]] <br/>[[Karl Marx]] <br/><br/>Syed Mir Hasan <br/>Yousuf Saleem Chishti
| influenced = [[Urdu poetry]], [[Ibn-e-Insha]]
| awards = [[MBE]], 1946 <br/>[[Lenin Peace Prize]], 1963 <br/>The Peace Prize (Pakistani Human Rights Society) <br/>The Avicenna Award (posthumous) <br/>[[Nigar Awards]] <br/>[[Nishan-e-Imtiaz]] (Pakistan's Highest Civilian Award), posthumous in 1990
| website =
}}
പ്രസിദ്ധ [[ഉർദു]] കവിയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് വിപ്ലവകാരിയും ആയിരുന്നു '''ഫെയ്സ് അഹ്മദ് ഫെയ്സ്'''. ഉർദു സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ അവിസ്മരണീയമായ കാവ്യവ്യക്തിത്വത്തിന് ഉടമയായിരുന്ന ഫെയ്സ് എക്കാലവും ഭരണകൂടത്തിൻ്റെ കണ്ണിലെ കരടായിരുന്നു. പുരോഗമന സാഹിത്യ പ്രസ്ഥാനത്തിൻറെ സ്ഥാപക അംഗങ്ങളിൽ ഒരാളായിരുന്ന ഫൈസ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിയലിസം എന്ന സാഹിത്യ സങ്കേതത്തിൻ്റെ വക്താവ് കൂടിയായിരുന്നു. തൻ്റെ സമകാലീനരായ ഹബീബ് ജാലിബ്, അഹമ്മദ് ഫരാസ് എന്നിവരെപ്പൊലെ തന്നെ മാർക്സിസ്റ്റ് തത്വശാസ്ത്രത്തിൽ അഗാധമായ പാണ്ഡിത്യമുള്ള ആളായിരുന്നു ഫൈസ്.
= ജീവിത രേഖ =
[[1911]] [[ഫെബ്രുവരി]] 13 നു സിയാല്കോട്ടിൽ (അവിഭക്ത ഇന്ത്യ) ജനിച്ച ഫൈസ് ചെറുപ്പത്തിലേ ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേർന്നു.സ്വാതന്ത്ര്യ ലബ്ദിയോടെ പട്ടാള സേവനം ഒഴിവാക്കി.തുടർന്ന് കവിതയുടെ സ്വച്ഛന്ദ കാലമായിരുന്നു.ഇംഗ്ളിഷ്,അറബി സാഹിത്യങ്ങളിൽ എം.എ ബിരുദം നേടിയ ഫൈസ് ഓൾ ഇന്ത്യ പ്രോഗ്രസ്സീവ് റൈറ്റേർസ് ഫോറം രൂപവത്കരിക്കുന്നതിൽ മുഖ്യപങ്കു വഹിച്ചു.1964 ൽ ഇന്ത്യയിലെത്തി സി.പി.ഐ ചെയർമാൻ എസ്.എ .ഡാങ്കെയുമായി ഫൈസ് കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി.ലനിലെത്തി ബ്രിട്ടീഷ് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി സെക്രട്ടറി രജനി പാം ദത്തുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി.ബംഗ്ളാദേശ് വിമോചനത്തിനു പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു.'സോനാർ ബംഗ്ള'എന്ന ആശയത്തിനു തൂലിക കൊണ്ട് സമരമുഖം സ്യഷ്ടിച്ച ഫെയ്സ് കാസി നസ്രുൽ ഇസ്ളാമിന്റെയും മറ്റും വിപ്ളവകവിതകളും തന്റെ എഴുത്തിനും പോരാട്ടത്തിനും ഉള്ള രാസത്വരകമാക്കി.പാക് പടയുടെ രക്തച്ചൊരിച്ചിനെതിരെയുള്ള ഫൈസിന്റെ ലേഖനങ്ങൾ യഹ്യാഖാനെ കുപിതനാക്കി.ഫൈസിനെ പട്ടാളം തടവറയിലിട്ടു.ജയിൽ മോചിതനായ ശേഷമാണ് ഫെയ്സ് തന്റെ ഉത്ക്യഷ്ടകവിതകൾ എഴുതിയത്.സോവ്യറ്റ് യൂണിയൻ 'ലെനിൻപ്രൈസ്'നൽകി ഫൈസിനെ ആദരിച്ചു.സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനത്തിന്റെ പരിഗണനാപട്ടികയിലുണ്ടാ യിരുന്ന ഫൈസ് 1984 ൽ 73 ആം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ അന്തരിച്ചു.യഹ്യാഖാന്റെയും സിയാവുർ റഹ്മാന്റെയും ഭരണകാലത്ത് മോസ്കോയിലും ലണ്ടനിലും ബൈറൂട്ടിലും പ്രവാസജീവിതം നയിക്കേണ്ടിവന്നു.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:ഉർദു കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1911-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1984-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ലെനിൻ സമാധാന പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി മാർക്സിസ്റ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് എഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകൾ]]
6lsq7f9qc6karbarm6bs3uv0hbopjqk
4678439
4678437
2026-10-21T16:05:19Z
Martinkottayam
84843
/* ജീവിത രേഖ */
4678439
wikitext
text/x-wiki
{{unreferenced|date=2025 ജനുവരി}}
{{prettyurl|Faiz Ahmad Faiz}}
{{Infobox writer <!-- for more information see [[:Template:Infobox writer/doc]] -->
| name = Faiz Ahmad Faiz<br /><small>فیض احمد فیض</small>
| image = Faiz Ahmed Faiz (cropped).jpg
| imagesize = 200px
| caption =
| pseudonym = Faiz
| birth_date = {{birth date|1911|02|13|df=y}}
| birth_place = [[Kala Kader]], [[Sialkot]], [[Punjab (Former India, now within Pakistan)|Punjab]]
| death_date = {{death date and age|1984|11|20|1911|02|13|df=y}}
| death_place = [[Lahore]], [[Punjab (Pakistan)|Punjab]], [[Pakistan]]
| occupation = [[Urdu poet]], [[journalist]]
| nationality = [[Pakistan]]
| ethnicity = [[Punjabi people|Punjabi]]
| citizenship = [[Pakistan]]
| education = M.A. (English Literature)<br />M.A. (Arabic Literature)
| alma_mater = [[Murray College, Sialkot]]<br />[[Government College, Lahore]]<br />[[Oriental College, Lahore]]
| period =
| genre = ''[[Ghazal]]'', ''[[Nazm]]''
| subject =
| movement = [[Progressive Writers' Movement]]
| notableworks = ''Naqsh-e-Faryadi''<br/>''Dast-e-Sabah'' <br/>''Zindan-nama'' <br/>
| spouse = Alys Faiz
| partner =
| children = [[Salima Hashmi|Salima]] (b. 1942) <br/>[[Moneeza Hashmi|Moneeza]] (b. 1945)
| influences = [[Muhammad Iqbal|Allama Iqbal]] <br/>[[Karl Marx]] <br/><br/>Syed Mir Hasan <br/>Yousuf Saleem Chishti
| influenced = [[Urdu poetry]], [[Ibn-e-Insha]]
| awards = [[MBE]], 1946 <br/>[[Lenin Peace Prize]], 1963 <br/>The Peace Prize (Pakistani Human Rights Society) <br/>The Avicenna Award (posthumous) <br/>[[Nigar Awards]] <br/>[[Nishan-e-Imtiaz]] (Pakistan's Highest Civilian Award), posthumous in 1990
| website =
}}
പ്രസിദ്ധ [[ഉർദു]] കവിയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് വിപ്ലവകാരിയും ആയിരുന്നു '''ഫെയ്സ് അഹ്മദ് ഫെയ്സ്'''. ഉർദു സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ അവിസ്മരണീയമായ കാവ്യവ്യക്തിത്വത്തിന് ഉടമയായിരുന്ന ഫെയ്സ് എക്കാലവും ഭരണകൂടത്തിൻ്റെ കണ്ണിലെ കരടായിരുന്നു. പുരോഗമന സാഹിത്യ പ്രസ്ഥാനത്തിൻറെ സ്ഥാപക അംഗങ്ങളിൽ ഒരാളായിരുന്ന ഫൈസ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് റിയലിസം എന്ന സാഹിത്യ സങ്കേതത്തിൻ്റെ വക്താവ് കൂടിയായിരുന്നു. തൻ്റെ സമകാലീനരായ ഹബീബ് ജാലിബ്, അഹമ്മദ് ഫരാസ് എന്നിവരെപ്പൊലെ തന്നെ മാർക്സിസ്റ്റ് തത്വശാസ്ത്രത്തിൽ അഗാധമായ പാണ്ഡിത്യമുള്ള ആളായിരുന്നു ഫൈസ്.
= ജീവിത രേഖ =
[[1911]] [[ഫെബ്രുവരി]] 13 നു [[സിയാൽകോട്ട്|സിയാല്കോട്ടിൽ]] (അവിഭക്ത ഇന്ത്യ) ജനിച്ച ഫൈസ് ചെറുപ്പത്തിലേ ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിൽ ചേർന്നു.സ്വാതന്ത്ര്യ ലബ്ദിയോടെ പട്ടാള സേവനം ഒഴിവാക്കി.തുടർന്ന് കവിതയുടെ സ്വച്ഛന്ദ കാലമായിരുന്നു.ഇംഗ്ളിഷ്,അറബി സാഹിത്യങ്ങളിൽ എം.എ ബിരുദം നേടിയ ഫൈസ് ഓൾ ഇന്ത്യ പ്രോഗ്രസ്സീവ് റൈറ്റേർസ് ഫോറം രൂപവത്കരിക്കുന്നതിൽ മുഖ്യപങ്കു വഹിച്ചു.1964 ൽ ഇന്ത്യയിലെത്തി സി.പി.ഐ ചെയർമാൻ എസ്.എ .ഡാങ്കെയുമായി ഫൈസ് കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി.ലനിലെത്തി ബ്രിട്ടീഷ് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി സെക്രട്ടറി രജനി പാം ദത്തുമായും കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തി.ബംഗ്ളാദേശ് വിമോചനത്തിനു പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു.'സോനാർ ബംഗ്ള'എന്ന ആശയത്തിനു തൂലിക കൊണ്ട് സമരമുഖം സ്യഷ്ടിച്ച ഫെയ്സ് കാസി നസ്രുൽ ഇസ്ളാമിന്റെയും മറ്റും വിപ്ളവകവിതകളും തന്റെ എഴുത്തിനും പോരാട്ടത്തിനും ഉള്ള രാസത്വരകമാക്കി.പാക് പടയുടെ രക്തച്ചൊരിച്ചിനെതിരെയുള്ള ഫൈസിന്റെ ലേഖനങ്ങൾ യഹ്യാഖാനെ കുപിതനാക്കി.ഫൈസിനെ പട്ടാളം തടവറയിലിട്ടു.ജയിൽ മോചിതനായ ശേഷമാണ് ഫെയ്സ് തന്റെ ഉത്ക്യഷ്ടകവിതകൾ എഴുതിയത്.സോവ്യറ്റ് യൂണിയൻ 'ലെനിൻപ്രൈസ്'നൽകി ഫൈസിനെ ആദരിച്ചു.സാഹിത്യത്തിനുള്ള നോബൽ സമ്മാനത്തിന്റെ പരിഗണനാപട്ടികയിലുണ്ടാ യിരുന്ന ഫൈസ് 1984 ൽ 73 ആം വയസ്സിൽ ലാഹോറിൽ അന്തരിച്ചു.യഹ്യാഖാന്റെയും സിയാവുർ റഹ്മാന്റെയും ഭരണകാലത്ത് മോസ്കോയിലും ലണ്ടനിലും ബൈറൂട്ടിലും പ്രവാസജീവിതം നയിക്കേണ്ടിവന്നു.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:ഉർദു കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1911-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1984-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ലെനിൻ സമാധാന പുരസ്കാരജേതാക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി മാർക്സിസ്റ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് എഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർക്സിസ്റ്റ് കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി കവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനി കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകൾ]]
7lhscfhxjn0ws4kndkmo8zxj1ype9z8
Nammazhwar
0
159843
4678491
1046621
2026-10-21T20:29:52Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[നമ്മാഴ്വാർ]] to [[നമ്മാഴ്വാർ]]
4678491
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[നമ്മാഴ്വാർ]]
1azrsi9q5kyigu64beyov7zn4dvym15
വി. മുരളീധരൻ
0
162121
4678634
4631240
2026-10-22T11:55:26Z
Altocar 2020
144384
/* */
4678634
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|V. Muraleedharan}}
{{Infobox_Indian_politician
| name = വി. മുരളീധരൻ
| image = File:The Minister of State for External Affairs and Parliamentary Affairs, Shri V. Muraleedharan.jpg
| imagesize =
| birth_date = {{Birth date and age|1958|12|12}}
| birth_place = [[തലശ്ശേരി]], [[കണ്ണൂർ ജില്ല]], [[കേരളം]]
| death_date =
| death_place =
| office = കേരള നിയമസഭാംഗം
| term = 2026 - തുടരുന്നു
| constituency = കഴക്കൂട്ടം
| office2 =
കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രി
(പാർലമെന്ററി കാര്യ വകുപ്പ് അധിക ചുമതല)
| term2 = 2019-2024
| primeminister2 = നരേന്ദ്ര മോദി
| office3 = രാജ്യസഭാംഗം
| term3 = 2018-2024
| constituency3 = മഹാരാഷ്ട്ര
| office4 = കേരള, [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] സംസ്ഥാന പ്രസിഡന്റ്
| term4 = 2010-2015
| predecessor4 = [[പി.കെ. കൃഷ്ണദാസ്]]
| successor4 = [[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]]
| spouse = ജയശ്രീ
| children =
| religion = [[ഹിന്ദുമതം]]
| party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]]
| website =
| footnotes =
| date = മെയ് 5
| year = 2026
| source = http://keralabjp.com/state-president.html കേരള ബിജെപി|
}}
2026 മെയ് നാല് മുതൽ
[[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]] മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള
കേരള നിയമസഭയിലെ അംഗവും 2019 മുതൽ 2024 വരെ കേന്ദ്ര വിദേശ കാര്യ, പാർലമെൻ്ററികാര്യ വകുപ്പ് സഹ മന്ത്രിയുമായിരുന്ന
കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന
ബി.ജെ.പി നേതാവാണ്
''' വി.മുരളീധരൻ (ജനനം:12 ഡിസംബർ 1958) '''
2018 മുതൽ 2024 വരെ മഹാരാഷ്ട്രയിൽ
നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായും
2010 മുതൽ 2015 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ
സംസ്ഥാന അധ്യക്ഷനായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2019/05/31/v-muralidharan.html</ref><ref>https://www.onmanorama.com/news/kerala/2018/03/15/v-muraleedharan-elected-to-rajaya-sabha-unopposed.html</ref>
== ജീവിത രേഖ ==
വണ്ണത്താംവീട്ടിൽ ഗോപാലന്റെയും വെള്ളാംവെള്ളി ദേവകിയുടേയും മകനായി 1958 ഡിസംബർ 12 ന് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ തലശ്ശേരിയ്ക്കടുത്ത് എരഞ്ഞോളി എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. തലശ്ശേരി ഗവ. ബ്രണ്ണൻ കോളേജിൽ നിന്നും ഇംഗ്ലീഷ് ലിറ്ററേച്ചറിൽ ബിരുദം നേടി.
== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
സ്ക്കൂൾ കാലഘട്ടത്തിൽ തന്നെ അഖില ഭാരതീയ വിദ്യാർത്ഥി പരിഷത്ത് (എബിവിപി) യുടെ സജീവ പ്രവർത്തകനായിരുന്നു.
1978-ൽ എബിവിപിയുടെ തലശ്ശേരി താലൂക്ക് പ്രസിഡന്റായിരുന്നു. 1979-ൽ കണ്ണൂർ ജില്ലാ സെക്രട്ടറിയും 1980ൽ എബിവിപി സംസ്ഥാന ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറിയുമായി.
1983ൽ സർക്കാർ ജോലി രാജിവെച്ച് എബിവിപിയുടെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറിയായി ചുമതലയേറ്റു. 1987 മുതൽ 1990 വരെ സംസ്ഥാന സംഘടനാ സെക്രട്ടറി ചുമതലയോടൊപ്പം എബിവിപി അഖിലേന്ത്യാ സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചു.
1994ൽ എബിവിപിയുടെ അഖിലേന്ത്യാ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി.
1998-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെയാണ് മുരളീധരൻ ഔദ്യോഗികമായി ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി (ബിജെപി) നേതൃ നിരയിലേക്ക് വരുന്നത്.
1999-2002 കാലയളവിൽ ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിന്റെ യുവജനകാര്യ കായിക വിഭാഗത്തിന് കീഴിൽ വരുന്ന നെഹ്റു യുവ കേന്ദ്രയുടെ വൈസ് ചെയർമാനായിരുന്നു.
2002 മുതൽ 2004 വരെ നെഹ്റു യുവകേന്ദ്രയുടെ ഡയറക്ടറായും ഖാദി വില്ലേജ് കമ്മീഷന്റെ കീഴിലുള്ള യൂത്ത് എംപ്ലോയിമെന്റ് ജെനറേഷൻ ടാസ്ക് ഫോർസിന്റെ കൺവീനറായും പ്രവർത്തിച്ചു.
<ref name=keralaassembly>{{Cite web |url=http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2016-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160303231756/http://keralaassembly.org/lok/sabha/biodata.php4?no=52&name=V.%20Muraleedharan |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/state-president.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-08-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120827005233/http://keralabjp.com/state-president.html |url-status=dead }}</ref><ref name=keralaassembly/><ref>{{Cite web |url=http://keralabjp.com/v-muralee.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2011-09-22 |archive-date=2012-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121203050052/http://keralabjp.com/v-muralee.html |url-status=dead }}</ref><ref>http://www.asianetindia.com/news/muraleedharan-head-bjp-kerala_117000.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>http://www.indiareport.com/India-usa-uk-news/latest-news/732852/National/1/20/1{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്ടോബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
2006 മുതൽ 2010 വരെ കേരള ബിജെപിയുടെ സംസ്ഥാന ഉപാധ്യക്ഷനായും
2010 മുതൽ 2015 വരെ പാർട്ടി സംസ്ഥാന
അധ്യക്ഷനായും പ്രവർത്തിച്ച
മുരളീധരൻ 2018-ൽ
മഹാരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമായി
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.
2019-ലെ രണ്ടാം നരേന്ദ്ര മോദി
സർക്കാരിലെ വിദേശകാര്യ വകുപ്പിൻ്റെയും
പാർലമെൻ്ററി കാര്യവകുപ്പിൻ്റെയും
സംസ്ഥാന ചുമതലയുള്ള
സഹ-മന്ത്രിയായിരുന്നു.
നിലവിൽ ബിജെപി ദേശീയ നിർവാഹക സമിതി അംഗമാണ്.
2024-ൽ രാജ്യസഭ കാലാവധി പൂർത്തിയായതിനെ തുടർന്ന് സംഘടനാ രംഗത്ത് സജീവമായ മുരളീധരൻ നിലവിൽ
ബിജെപിയുടെ വടക്ക് കിഴക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചുമതലയുള്ള
സഹ-പ്രഭാരിയായി തുടരുന്നു.<ref>https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1338574&u=</ref>
2026-ലെ നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ കഴക്കൂട്ടം മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് വിജയിച്ച് ആദ്യമായി നിയമസഭാംഗമായി.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
1998ൽ വി മുരളീധരൻ ഡോ. കെഎസ് ജയശ്രീയെ വിവാഹം ചെയ്തു. അവർ ചേളന്നൂർ എസ്എൻ കോളേജിലെ സംസ്കൃതം അദ്ധ്യാപികയാണ്.
<ref name="mur1">[https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2019/05/30/v-muraleedharan-to-be-in-modi-cabinet.html മനോരമ പത്രവാർത്ത]</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:1958-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 12-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ കേരള ഘടകം അദ്ധ്യക്ഷന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളീയരായ രാജ്യസഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം കേരള നിയമസഭാംഗങ്ങൾ]]
8zb3ur3z5u0eiv4lretot97i9u7dte1
ഹനുമാൻ ചാലിസ
0
171869
4678438
4672958
2026-10-21T16:03:26Z
~2026-56489-73
224423
4678438
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Hanuman Chalisa}}
{{Infobox religious text
<!-- |italic title = (see above) -->
| name = ഹനുമാൻ ചാലീസ
| image = Lord hanuman singing bhajans AS.jpg
| caption = ഭജന പാടുന്ന [[ഹനുമാൻ]]
| author = [[തുളസീദാസ്]]
| title_orig = Shubham Krishnatray
|religion = [[ഹിന്ദുമതം]]
| translator =
| illustrator =
| cover_artist =
| country =
| language = [[അവധി ഭാഷ]] ([[ഹിന്ദി ഭാഷ]]യുടെ ഒരു വകഭേദം)<ref>Nityanand Misra 2015, p. xviii.</ref>
| series =
| subject =
| genre = [[ഭക്തി സാഹിത്യം]]
|verses = 40
| website =
| publisher =
| pub_date =
| english_pub_date =
| media_type =
| pages =
| isbn =
| oclc =
| dewey =
| congress =
| preceded_by =
| followed_by =
}}
ഗോസ്വാമി [[തുളസീദാസ്|തുളസീദാസിന്റെ]] (തുളസീരാമായണത്തിന്റെ രചയിതാവ്) ഒരു കൃതിയാണ് '''ഹനുമാൻ ചാലിസ'''<ref>{{cite web|url=https://hanumanchalisa.download/hanuman-chalisa-in-malayalam/|title=മലയാളത്തിൽ ഹനുമാൻ ചാലിസ|accessdate=2011-06-25|date=2003-02-26|publisher=The Hindu Business Line}}</ref>. [[അവധി]] ഭാഷയിലാണ് ഈ കൃതി രചിച്ചിരിക്കുന്നത്<ref>{{cite web |url=http://www.hindu.com/br/2006/01/03/stories/2006010300511400.htm |title=Book Review / Language Books : Epic of Tulasidas |publisher=The Hindu |date=2006-01-03 |accessdate=2011-06-25 |archive-date=2010-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100304141547/http://www.hindu.com/br/2006/01/03/stories/2006010300511400.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.hindu.com/thehindu/fr/2002/11/29/stories/2002112900990400.htm |title=Lineage shows |publisher=The Hindu |date=2002-11-29 |accessdate=2011-06-25 |archive-date=2004-01-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20040103112927/http://www.hindu.com/thehindu/fr/2002/11/29/stories/2002112900990400.htm |url-status=dead }}</ref>. ഹനുമാൻ ചാലിസയിൽ നാല്പതു (40) ഈരടികൾ ആണുള്ളത്.''ചാലിസ'' എന്ന വാക്ക് ചാലിസ് (40) എന്ന [[ഹിന്ദി]] പദവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്.
==ഐതിഹ്യം==
[[ശ്രീരാമൻ|ശ്രീരാമന്റെ]] ദർശനം ലഭിച്ചതിനുശേഷം അക്കാലത്തെ ചക്രവർത്തിയായിരുന്ന [[അക്ബർ|അക്ബറിനെ]] തുളസീദാസ് സന്ദർശിച്ചു. ശ്രീരാമനെ തനിക്കു കാട്ടിത്തരാൻ അക്ബർ തുളസീദാസിനെ വെല്ലുവിളിച്ചു. ശ്രീരാമനോടുള്ള യഥാർത്ഥമായ സമർപ്പണം ഇല്ലാതെ ഭഗവാന്റെ ദർശനം സാധ്യമല്ല എന്ന തുളസീദാസിന്റെ മറുപടിയിൽ പ്രകോപിതനായ അക്ബർ അദ്ദേഹത്തെ കാരാഗൃഹത്തിൽ അടച്ചു. കാരാഗൃഹത്തിൽ വെച്ച് തുളസീദാസ് ഹനുമാൻ ചാലിസ എഴുതാൻ ആരംഭിച്ചു. ആ കൃതി പൂർത്തിയായപ്പോൾ, വാനരസേന ഡെൽഹി നഗരത്തെ വളഞ്ഞു നാശനഷ്ടങ്ങൾ വരുത്തി തുടങ്ങി. തന്റെ സൈന്യത്തെ ഉപയോഗിച്ച് വാനരപ്പടയെ തുരത്താൻ ശ്രമിച്ചു പരാജയപ്പെട്ട അക്ബർ, അത് [[ഹനുമാൻ|ഹനുമാന്റെ]] വാനരസേനയാണെന്നു തിരിച്ചറിഞ്ഞു ഉടൻ തുളസീദാസിനെ വിട്ടയക്കാൻ കല്പിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മോചനത്തോടെ വാനരപ്പട [[ഡെൽഹി]] നഗരത്തിൽ നിന്നും പിൻവലിഞ്ഞെന്നാണ് ബാക്കി കഥ.
==ഹനുമാൻ ചാലിസയിലെ വരികൾ ==
ഈ കൃതിയിൽ തുളസീദാസ് പറയുന്നത്, ഭക്തിയോടെ ആര് ഈ ശ്ലോകങ്ങൾ പ്രകീർത്തിക്കുന്നുവോ അവരെ ശ്രീ ഹനുമാൻ അനുഗ്രഹിക്കുന്നു എന്നാണ്.
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://devdhun.com/hanuman-chalisa ഹനുമാൻ ചാലിസ]
*[http://www.flowersofdevotion.22web.net/hymns/stotram/anjaneya/sri-hanuman-chalisa.htm ശ്രി ഹനുമാൻ ചാലിസ ദേവനാഗരി(ഹിന്ദി ),ഗുജറാത്തി,ബംഗ്ലാ,ഒറിയ, ഗുരുമുഖി,തെലുഗ്,കന്നഡ, ലാറ്റിൻ തുടങ്ങിയ ലിപികളിൽ ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120207001918/http://www.flowersofdevotion.22web.net/hymns/stotram/anjaneya/sri-hanuman-chalisa.htm |date=2012-02-07 }}
*[http://www.chalisa.co.in ഹനുമാൻ ചാലിസ]
*[http://www.allbhajans.com/hanuman-chalisa/ ഹനുമാൻ ചാലിസയുടെ വിഡിയോ ദൃശ്യം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100420021724/http://www.allbhajans.com/hanuman-chalisa/ |date=2010-04-20 }}
*[https://hanumanchalisa-lyrics.online/hanuman-chalisa-in-malayalam Hanuman Chalisa in Malayalam | മലയാളത്തിൽ ഹനുമാൻ ചാലിസ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220817153622/https://hanumanchalisa-lyrics.online/hanuman-chalisa-in-malayalam |date=2022-08-17 }}
*[https://www.lyrics-room.com/2022/06/hanuman-chalisa-lyrics-in-malayalam.html മലയാളത്തിലെ ഹനുമാൻ ചാലിസയുടെ വരികൾ ഓഡിയോയും വീഡിയോയും സഹിതം.]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
==അവലംബം==
The [https://devdhun.com/malayalam/hanuman-chalisa/ Hanuman Chalisa in Malayalam]is a sacred hymn honoring Lord Hanuman, invoking his strength, devotion, and protection.{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദുമതവിശ്വാസങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദു പുരാണങ്ങൾ - അപൂർണ്ണലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കവിത]]
22dhwuzzw7y6vhwncc0wjeud9ok1mwl
ബാവുൾ
0
180455
4678532
4525911
2026-10-22T04:32:30Z
Cuecraft6
224432
/* അധിക വായനയ്ക്ക് */ jibu kochuchira, bavul, verukal ellatha prenayikkunnavar, poems, mazhathulli publication, ISBN 978-81-941364-9-1
4678532
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Baul}}
[[File:Tharundas baul.jpg|thumb|300px|തരുൺ ദാസ് ബാവുൾ]]
ഇന്ത്യൻ നാടോടി സംസ്കാരത്തിലെ അവധൂതപാരമ്പര്യമുള്ള ഒരുവിഭാഗമാണ് '''ബാവുൾ''' (Bengali: বাউল ). ഇവരുടെ സംഗീതത്തിനാണ് [[ബാവുൾ സംഗീതം]] എന്ന് പറയുന്നത്.
ബാവുലുകൾക്ക് ബൗദ്ധ-വൈഷ്ണവ-സൂഫി-താന്ത്രിക്ക് ദർശനങ്ങൾക്കനുസരിച്ചുള്ള വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്. അതിനനുസരിച്ച് പതിനായിരക്കണക്കിന് പാട്ടുകളുമുണ്ട്. അടുത്തകാലം വരെ ജീവിച്ചിരുന്ന [[ലാലൻ ഫക്കീർ]] എന്ന കവിയാണ് നിലവിലുള്ള എൺപത് ശതമാനത്തോളം പാട്ടുകൾ എഴുതിയിട്ടുള്ളത്. [[രബീന്ദ്രനാഥ് ടാഗോർ|രവീന്ദ്രനാഥ ടാഗോറിന്റെ]] കവിതയെയും സംഗീതത്തെയും ബാവുൾ സംസ്കാരം ആഴത്തിൽ സ്വാധീനിച്ചതായി വിലയിരുത്തപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
==ചരിത്രം==
പതിന്നാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചൈതന്യദേവന്റെ കാലത്താണ് ബാവുലുകൾ ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ബാവുൽ എന്ന വാക്കിന് ഭ്രാന്ത് (mad) എന്ന അർത്ഥമാണ് സാധാരണയായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നത്. ഭ്രാന്ത് എന്നർത്ഥമുള്ള ബാതുൽ (batul meaning divinely inspired insanity) എന്ന സംസ്കൃതപദത്തിൽ നിന്നാണ് ബാവുൽ (baul) എന്ന വാക്കുണ്ടായത്. ഇവർ
ഗ്രാമീണ ബംഗാളിലെ കുടിലുകളിൽ വസിക്കുകയും, ഗ്രാമാന്തരങ്ങളിൽ അലഞ്ഞുനടന്ന് പാടിയും ആടിയും ഉപജീവനം കഴിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബൗദ്ധ-വൈഷ്ണവ-സൂഫി ദർശ്ശനങ്ങളുടെ ആഴത്തിലുള്ള സ്വാധീനം അവരുടെ പാട്ടുകളിലുണ്ട്. ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെയും മതപ്രാർത്ഥനകളുടേയും മുദ്രകളെ ബാവുലുകൾ നിരാകരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web|last=ക്രിസ്പിൻ ജോസഫ്|title=ബാവുൾ സംഗീതം - ഒരു പഠനം|url=http://malayal.am/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8B%E0%B4%A6%E0%B4%82/%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82/350/%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B4%A0%E0%B4%A8%E0%B4%82|work=Mar 1, 2010|publisher=മലയാളം വെബ് പോർട്ടൽ|accessdate=18 മാർച്ച് 2013|archive-date=2011-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20110430075859/http://malayal.am/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8B%E0%B4%A6%E0%B4%82/%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82/350/%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B4%A0%E0%B4%A8%E0%B4%82|url-status=dead}}</ref>
==ബാവുൾ ആശയങ്ങളും രീതികളും==
ബാവുൾ ഒരു സമൂഹമാണ്. ഉപാധികളില്ലാത്ത പരസ്പര സ്നേഹത്താൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ട ബാവുൾ സമൂഹം സങ്കുചിതമായ എല്ലാ ചിന്തകൾക്കും അതീതമാണ്. സമർപ്പണവും സൗഹാർദവും ത്യാഗവുമുള്ള ഒരു വ്യക്തിക്കു മാത്രമേ ഒരു ബാവുൾ ആകാൻ സാധിക്കുവെന്ന് അവർ വിശ്വസിക്കുന്നു.സത്യമെന്നത് തിരിച്ചറിയലല്ല, വ്യക്തികൾക്കുള്ളിൽ സ്നേഹപ്പെടുന്ന സ്വയംബോധമാണെന്ന് ബാവുലുകൾ വിശ്വസിക്കുന്നു. രതിയെ മതപരമായ ആചാരമായാണ് ബാവുലുകൾ കരുതുന്നത്. കൂടാതെ മദ്യപാനം മനുഷ്യന്റെ എല്ലാം മറക്കുന്നതിനുള്ള ഉപാധിയായാണ് കാണുന്നത്.<ref>{{Cite web |url=http://malayal.am/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8B%E0%B4%A6%E0%B4%82/%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82/350/%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B4%A0%E0%B4%A8%E0%B4%82 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-02-16 |archive-date=2011-04-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110430075859/http://malayal.am/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8B%E0%B4%A6%E0%B4%82/%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82/350/%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B4%A0%E0%B4%A8%E0%B4%82 |url-status=dead }}</ref>ബാവുൽ ഗായകരെ പ്രത്യേകമായ വസ്ത്രധാരണ രീതി കൊണ്ട് തിരിച്ചറിയാം. നീണ്ട കുപ്പായവും മുണ്ടുമാണ് ഇവരുടെ സാധാരണ വേഷം. കാവി നിറമുളള അരക്കച്ചയും ബാവുലുകൾ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. നീട്ടിവളർത്തിയ തലമുടിയാണ് ഇവരുടെ മറ്റൊരുപ്രത്യേകത.
==ബാവുൾ സംഗീതം==
[[File:Ektara.JPG|thumb|left|ബാവുൾ സംഗീതോപകരണമായ [[ഏക്താര]](ഒറ്റതന്ത്രിവീണ)]]
[[File:Baul musician Tharundas baul during a performance.jpg|thumb|തരുൺദാസ് ബാവുളും സംഘവും [[കൊല്ലം|കൊല്ലത്ത്]] നടത്തിയ അവതരണത്തിനിടെ]]
മനുഷ്യസ്നേഹത്തെയും മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയുമായുള്ള ബന്ധത്തെയും സമന്വയിപ്പിക്കുന്ന ഭാവഗീതങ്ങളാണ് ബാവുൾ സംഗീതം.<ref>http://veekshanam.com/content/view/2965/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> നാടൻ സംഗീതോപകരണങ്ങളായ [[ഏക്താര]](ഒറ്റതന്ത്രിവീണ), [[ദുതാര]](ഇരുതന്ത്രിവീണ), [[ഡുഗ്ഗി]], [[ഗോബ]], [[കോൾ]], [[ഡുപ്കി ഡ്രം]], [[ഓടക്കുഴൽ]], [[കൈമണി]], [[കാൽചിലങ്ക]] തുടങ്ങിയവയാണ് പ്രധാന വാദ്യങ്ങൾ.മധ്യകാല ഇന്ത്യയിലെ ഭക്തികാവ്യ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഒരു വലിയ തുടർച്ച കൂടിയാണ് ഈ പാട്ടുകൾ. ബാവുൽ ഗാനങ്ങളിലെ അലൗകിക-കാല്പനികപ്രണയത്തിന്റെ ഏകതാനത എന്ന സന്ദേശം [[രവീന്ദ്രനാഥ ടാഗോർ|ടാഗോറിനെയും]], [[ക്വാസി നസ്രുൾ ഇസ്ലാം|ക്വാസി നസ്രുൾ ഇസ്ലാമിനേയും]] പോലെയുള്ള ദേശീയ കവികളെ സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. രവീന്ദ്രസംഗീതമെന്ന ഗാനശാഖയുടെ ഉത്ഭവത്തിലും ശക്തമായ സ്വാധീനം ബാവുൽ ഗീതികൾക്കുണ്ട്.
== ടാഗോറും ബാവുളുകളും ==
[[പ്രമാണം:Sonajhuri hat.jpg|ലഘുചിത്രം]]
ബാവുൾ സംഗീതം ടാഗോറിന്റെ കവിതയെ പക്വവും മൌലികവുമാക്കി.ലാലൻ ഫക്കീർ അദ്ദേഹത്തെ ഏറെ സ്വാധീനിച്ചു. ബാവുൾ സംഗീതത്തിന്റെ ലാളിത്യവും അഗാധമായ തത്ത്വശാസ്ത്രങ്ങൾ തുളുമ്പുന്ന വരികളും ടാഗോറിന് മേലും സ്വാധീനം ചെലുത്തിയിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരിക്കലെഴുതി : {{ഉദ്ധരണി|ഒരിക്കൽ ബാവുൾ വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു യാചകൻറെ ഗാനം കേട്ടു. ആ ലളിതമായ ഗാനത്തിൽ എന്നെ സ്വാധീനിച്ചത് അതിലെ ഭക്തിപ്രഭാവമാണ്. അത് കുടികൊളളുന്നത് മനുഷ്യനിലാണ്, ക്ഷേത്രത്തിലോ മതഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അല്ല. ചിത്രങ്ങളിലോ ബിംബങ്ങളിലോ അല്ല. ഞാൻ അവരുടെ സംഗീതത്തിലൂടെ അവരെ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. അതാണവരുടെ ആരാധനാ സമ്പ്രദായം.|||<ref>http://www.thesundayindian.com/ml/story/lalan-academy/23/1023/</ref>}}
<!--
==ബാവുളുകളെക്കുറിച്ച് രാമകൃഷ്ണ പരമഹംസർ==
-->
==അധിക വായനയ്ക്ക്==
*Enamul Haq, Muhammad(1975), ''A history of Sufism in Bangla'', Asiatic Society, Dhaka.
*Jibu kochuchira, (2020), Babul, verukal ellatha prenayikkunnavar, poems, Mazhathulli publication, ISBN 978-81-941364-9-1
*Qureshi, Mahmud Shah(1977), ''Poems Mystiques Bengalis''. Chants Bauls Unesco. Paris.
*Siddiqi, Ashraf(1977), ''Our Folklore Our Heritage'', Dhaka.
*Karim, Anwarul(1980), ''The Bauls of Bangladesh''. Lalon Academy, Kushtia.
*Capwell, Charles(1986), ''The Music of the Bauls of Bengla''. Kent State University Press, USA 1986. ISBN 0873383176.
*Dimock, Edward C. (1989), ''The Place of the Hidden Moon: Erotic Mysticism in the Vaisnava-Sahajiya Cult of Bengal'', The University of Chicago Press, Chicago. ISBN-10: 0-226-15237-5 ISBN13: 978-0-226-15237-0
*Bandyopadhyay, Pranab(1989), ''Bauls of Bengal''. Firma KLM Pvt, Ltd., calcutta.
*Mcdaniel, June(1989), ''The Madness of the Saints''. Chicago.
*Sarkar, R. M.(1990), ''Bauls of Bengal''. New Delhi.
*Brahma, Tripti(1990), ''Lalon : His Melodies''. Calcutta.
*Gupta, Samir Das(2000), ''Songs of Lalon''. Sahitya Prakash, Dhaka.
*Karim, Anwarul(2001), ''Rabindranath O Banglar Baul (in Bengali), Dhaka.
*Capwell, Charles (2011), ''Sailing on the Sea of Love THE MUSIC OF THE BAULS OF BENGAL'', The University of Chicago Press, Chicago. ISBN 9780857420046
==അവലംബം==
<references/>
==പുറം കണ്ണികൾ==
{{commons category|Bauls|Baul}}
*[http://malayal.am/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8B%E0%B4%A6%E0%B4%82/%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82/350/%E0%B4%AC%E0%B4%BE%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E2%80%8D-%E0%B4%B8%E0%B4%82%E0%B4%97%E0%B5%80%E0%B4%A4%E0%B4%82-%E0%B4%92%E0%B4%B0%E0%B5%81-%E0%B4%AA%E0%B4%A0%E0%B4%A8%E0%B4%82|ബാവുൾ സംഗീതം - ഒരു പഠനം]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[http://www.thesundayindian.com/ml/story/lalan-academy/23/1023/ ലാലൻഅക്കാഡമി] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210125211458/http://www.thesundayindian.com/ml/story/lalan-academy/23/1023/ |date=2021-01-25 }}
* [http://www.baularchive.com Baul Archive] Extensive list of Baul/Fakir songs and interviews with over 100 video clips
* [http://www.banglapedia.org/httpdocs/HT/B_0355.HTM Baul] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110716111439/http://www.banglapedia.org/httpdocs/HT/B_0355.HTM |date=2011-07-16 }} at [[Banglapedia]]
*[http://punkcast.com/522/ PUNKCAST#522] Video of Babukishan Das & Dharma Bums performing in NYC, Aug 16 2004. ([[RealPlayer]])
*[http://parvathybaul.srijan.asia Parvathy Baul is a singer, painter and storyteller from West Bengal. Visit : www.parvathybaul.srijan.asia. ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110706085147/http://parvathybaul.srijan.asia/ |date=2011-07-06 }}
*[https://web.archive.org/web/20051123170600/http://userpages.umbc.edu/~achatt1/baul.html Baul- The Folk Music of Bengal] - Arghya Chatterjee: (''Internet Archive'')
[[വർഗ്ഗം:ബാവുൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാരമ്പര്യ സംഗീതം]]
234yqdsz67akgueyoom2d0iimrfp8ad
ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം
0
191777
4678456
4620165
2026-10-21T16:57:46Z
DogandPerson85910
210821
4678456
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Instagram}}{{Infobox software
| name = ഇൻസ്റ്റഗ്രാം
| title = ഇൻസ്റ്റഗ്രാം
| logo = [[File:Instagram_logo_2022.svg|150px]]<br>
[[File:Instagram_wordmark_(2026).svg|150px]]
| logo alt = ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ ലോഗോ
| logo caption = 2022 മെയ് മുതൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന ലോഗോ കൂടെ 2026 ആഗസ്റ്റ് മുതൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന വേർഡ്മാർക്കും
| author = [[കെവിൻ സിസ്ട്രോം]], [[മൈക്ക് ക്രീഗർ]]
| developer = [[മെറ്റാ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ]]
| released = {{Start date and age|2010|10|6}}
<ref>{{cite web|url=https://about.instagram.com/about-us/instagram-product-evolution|title=Celebrating 10 years of Instagram|website=[[Instagram]]|date=2020-10-06|access-date=2024-04-22|archive-date=2023-08-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827154034/https://about.instagram.com/about-us/instagram-product-evolution|url-status=dead}}</ref>
| operating system = [[ഐ.ഒ.എസ്.|ഐ.ഒ.എസ്]], [[ആൻഡ്രോയ്ഡ്]], ഫയർ ഒ.എസ്, [[മൈക്രോസോഫ്റ്റ് വിൻഡോസ്|വിൻഡോസ്]]
| language = [[ചൈനീസ് ഭാഷ|ചൈനീസ്]] ([[ലളിതീകരിച്ച ചൈനീസ് ലിപി|ലളിതവും]] സാമ്പ്രദായികവും), [[ക്രൊയേഷ്യൻ ഭാഷ|ക്രൊയേഷ്യൻ]], [[ചെക്ക് ഭാഷ|ചെക്ക്]], [[ഡാനിഷ് ഭാഷ|ഡാനിഷ്]], [[ഡച്ച് ഭാഷ|ഡച്ച്]], [[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഇംഗ്ലീഷ്]], [[ഫിന്നിഷ് ഭാഷ|ഫിന്നിഷ്]], [[ഫ്രഞ്ച് ഭാഷ|ഫ്രഞ്ച്]], [[ജർമ്മൻ ഭാഷ|ജർമ്മൻ]], [[ഗ്രീക്ക് ഭാഷ|ഗ്രീക്ക്]], [[ഹിന്ദി ഭാഷ|ഹിന്ദി]], [[ഹംഗേറിയൻ ഭാഷ|ഹംഗേറിയൻ]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ ഭാഷ|ഇന്തോനേഷ്യൻ]], [[ഇറ്റാലിയൻ ഭാഷ|ഇറ്റാലിയൻ]], [[ജാപ്പനീസ് ഭാഷ|ജാപ്പനീസ്]], [[കൊറിയൻ ഭാഷ|കൊറിയൻ]], [[മലയ് ഭാഷ|മലയ്]], [[നോർവീജിയൻ ഭാഷ|നോർവീജിയൻ]], [[പോളിഷ് ഭാഷ|പോളിഷ്]], [[പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷ|പോർച്ചുഗീസ്]], [[റൊമാനിയൻ ഭാഷ|റൊമാനിയൻ]], [[റഷ്യൻ ഭാഷ|റഷ്യൻ]], സ്ലൊവാക്, [[സ്പാനിഷ് ഭാഷ|സ്പാനിഷ്]], [[സ്വീഡിഷ് ഭാഷ|സ്വീഡിഷ്]], [[ടാഗലോഗ്]], [[തായ്ഭാഷ|തായ്]], [[തുർക്കിഷ് ഭാഷ|തുർകിഷ്]], [[ഉക്രൈനിയൻ ഭാഷ|യുക്രൈനിയൻ]], [[വിയറ്റ്നാമീസ് ഭാഷ|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[പേർഷ്യൻ ഭാഷ|പേർഷ്യൻ]]
| language count = 32<ref>
{{cite web|url=https://apps.apple.com/in/app/instagram/id389801252|title=Instagram|website=App Store|access-date=2024-04-22}}
</ref>
| license = [https://help.instagram.com/581066165581870 ഉപയോഗ നിബന്ധനകളുള്ള]
[[കുത്തക സോഫ്റ്റ്വെയർ|പ്രൊപ്രൈറ്ററി സോഫ്റ്റ്വെയർ]]
| website = {{URL|instagram.com}}
}}
സൗജന്യമായി ചിത്രങ്ങളും വീഡിയോകളും (15 സെക്കന്റ് ദൈർഘ്യമുള്ള) പങ്കു വെയ്ക്കുന്നതിനു വേണ്ടി 2010 ഒക്ടോബറിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു സോഷ്യൽ നെറ്റ്വർക്കിംഗ് വെബ്സൈറ്റാണ് '''ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം'''. ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ഫോട്ടോ എടുക്കുന്നതിനും, ആവശ്യമായ ഡിജിറ്റൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുന്നതിനും, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിന്റേതടക്കമുള്ള നിരവധി സോഷ്യൽ നെറ്റ്വർക്കിംഗ് സൈറ്റുകളിലേക്ക് അപ്ലോഡ് ചെയ്യുന്നതിനും ഇതിലൂടെ സാധിക്കും<ref name=nov2010>{{cite web|last=Frommer|first=Dan|title=Here's How To Use Instagram|url=http://www.businessinsider.com/instagram-2010-11|publisher=Business Insider|accessdate=May 20, 2011|date = Nov. 1, 2010}}</ref>.
ആദ്യം [[ഐഫോൺ]], [[ഐപാഡ്]], [[ഐപോഡ് ടച്ച്]] എന്നിവയിൽ മാത്രമായിരുന്നു ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം പിന്തുണ ഉണ്ടായിരുന്നത്. 2012 ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ കമ്പനി ആൻഡ്രോയ്ഡ് 2.2 (ഫ്രോയോ) യോ അതിനു മുകളിലോ ഉള്ള ആൻഡ്രോയ്ഡ് ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന മൊബൈൽ ഫോണുകളിലും ഇത് സജ്ജമാക്കി. ഐട്യൂൺസ് ആപ്പ് സ്റ്റോർ വഴിയും, [[ഗൂഗ്ൾ പ്ലേ]] വഴിയുമാണ് ഇത് വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്<ref name="Engadget">{{cite web|title=Instagram comes to Android, available to download now |url=http://www.engadget.com/2012/04/03/instagram-android-download-now-available/| publisher=[[Engadget]]| date=Apr. 3, 2012}}</ref>.
2012 ഏപ്രിൽ 12-നു് ഈ കമ്പനിയെയും അതിലെ 13 ജീവനക്കാരെയും [[ഫേസ്ബുക്ക്]] സ്വന്തമാക്കി<ref name="wsj2012">{{cite web| url= http://online.wsj.com/article/SB10001424052970204603004577269770268876982.html | title= Financing to Value Instagram at $500 Million| first= Spencer E.| last=Ante |work=Wall Street Journal| accessdate=Apr. 9, 2012}}</ref>. ഏതാണ്ട് 1 ബില്യൺ ഡോളറിനാണ് ഫേസ്ബുക്ക് ഈ കമ്പനിയെ സ്വന്തമാക്കിയത്. നിലവിൽ ഈ കമ്പനി പ്രത്യേകമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്നാണ് ഫേസ്ബുക്ക് അറിയിക്കുന്നത്<ref name="cnn2012">{{cite web | first= Laurie | last= Segall | url= http://money.cnn.com/2012/04/09/technology/facebook_acquires_instagram/ | title= Facebook acquires Instagram for $1 billion | work= [[CNNMoney.com]] | publisher= CNN | accessdate= Apr. 9, 2012 | archive-date= 2012-04-24 | archive-url= https://web.archive.org/web/20120424140318/http://money.cnn.com/2012/04/09/technology/facebook_acquires_instagram/ | url-status= dead }}</ref>.
== ചരിത്രം ==
=== 2010-2011: ആരംഭം ===
[[കെവിൻ സിസ്ട്രോം|കെവിൻ സിസ്ട്രോമും]] [[മൈക്ക് ക്രീഗർ|മൈക്ക് ക്രീഗറും]] ചേർന്ന് വികസിപ്പിച്ച '''ബർബൻ''' എന്ന മൊബൈൽ ചെക്ക്-ഇൻ ആപ്ലിക്കേഷനായാണ് [[സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ]] ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ വികസനം ആരംഭിക്കുന്നത്.<ref>{{cite magazine|url=https://www.theatlantic.com/technology/archive/2014/07/instagram-used-to-be-called-brbn/373815/ |title=Instagram Was First Called 'Burbn' |first=Megan |last=Garber |magazine=[[അറ്റ്ലാന്റിക് മാസിക|The Atlantic]] |issn=2151-9463 |date=2014-02-07 |access-date=2024-05-07}}</ref> 2010 മാർച്ച് 5ന് ബേസ്ലൈൻ വെഞ്ച്വർസിന്റെയും ആൻഡ്രീസൺ ഹോറോവിറ്റ്സിന്റെയും സഹായത്തോട് കൂടി സിസ്ട്രോം $500,000 മൂലധനം സമാഹരിച്ചു.<ref>{{cite magazine|last=Lagorio-Chafkin |first=Christine |url=https://www.inc.com/30under30/2011/profile-kevin-systrom-mike-krieger-founders-instagram.html |title=Kevin Systrom and Mike Krieger, Founders of Instagram |magazine= Inc. |issn=0162-8968 |access-date=2024-05-07}}</ref><ref>{{cite web|url=https://techcrunch.com/2010/03/05/burbn-funding/ |title=Burbn's Funding Goes Down Smooth. Baseline, Andreessen Back Stealthy Location Startup. |last=Siegler |first=MG |website=TechCrunch |date=2010-03-05 |access-date=2024-05-07}}</ref> ഫോർസ്ക്വയർ എന്ന് പേരുള്ള മറ്റൊരു ആപ്ലിക്കേഷനുമായി വളരെ അധികം സാമ്യം ബർബൻ പുലർത്തിയിരുന്നു എന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞ കെവിൻ സിസ്ട്രോമും മൈക്ക് ക്രീഗറും അവരുടെ അപ്ലിക്കേഷന്റെ പ്രവർത്തനത്തെ ചിത്രങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുന്നതിലേക്ക് കേന്ദ്രീകരിച്ചു. അവർ ബർബനെ ഇൻസ്റ്റഗ്രാം എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|url=https://www.businessinsider.com/instagram-taking-off-2010-11 |title=Instagram, The Photo App For The Cool Kids, Is Taking Off |first=Dan |last=Frommer |date=2010-11-02 |access-date=2024-05-07 |publisher=Business Insider |oclc=1076392313}}</ref>
2010 ജൂലൈ 16ന് മൈക്ക് ക്രീഗറാണ് ആദ്യമായി ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിൽ ചിത്രങ്ങൾ പങ്കുവെച്ചത്.<ref>{{cite magazine |url=https://time.com/4408374/instagram-anniversary/ |title=A Brief History of Instagram’s Fateful First Day |first=Raisa |last=Bruner |date=2014-07-16 |access-date=2024-05-07 |magazine=[[Time Magazine|Time]] |oclc=1311479 |issn=0040-781X |archive-date=2020-11-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201114233059/https://time.com/4408374/instagram-anniversary/ |url-status=dead }}</ref> 2010 ഒക്ടോബർ 6ന് ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ [[ഐ.ഒ.എസ്.|ഐ.ഒ.എസ്]] പതിപ്പ് [[App store|ആപ്പ് സ്റ്റോറിൽ]] ഔദ്യോഗികമായി പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{cite web|url=https://techcrunch.com/2010/10/06/instagram-launch/ |title=Instagram Launches With The Hope Of Igniting Communication Through Images |first=MG |last=Siegler |date=2010-10-06 |access-date=2024-05-07 |website=TechCrunch}}</ref>2011 ഡിസംബറിൽ 14 ദശലക്ഷത്തിൽ കൂടുതൽ ഉപയോക്താക്കളുണ്ടായിരുന്ന ഇൻസ്റ്റഗ്രാം ആ വർഷത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച ഐഫോൺ അപ്ലിക്കേഷനായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{cite news|url=https://www.businessinsider.com/instagram-iphone-app-of-the-year-award-2011-12 |title=Instagram Is Apple's iPhone App Of The Year |first=Ellis |last=Hamburger |date=2011-12-08 |access-date=2024-05-07 |publisher=Business Insider |oclc=1076392313}}</ref>
=== 2012-2014: ധനസമാഹരണവും ഫേസ്ബുക്കിന്റെ സ്വന്തമാക്കലും ===
7 ദശലക്ഷം ഡോളർ സീരീസ് എ ധനസമാഹരണമായി ബെഞ്ച്മാർക്ക് ക്യാപിറ്റൽ, [[ജാക്ക് ഡോർസെ|ജാക്ക് ഡോർസി]], ക്രിസ് സാക്ക, ആഡം ഡി’ എഞ്ചലോ എന്നിങ്ങനെ പല നിക്ഷേപകരിൽ നിന്നും ഇൻസ്റ്റഗ്രാം സമാഹരിച്ചതായി 2012 ഫെബ്രുവരി മാസം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>{{cite web|url=https://techcrunch.com/2011/02/02/instagram-funding/ |title=Instagram Filters Through Suitors To Capture $7 Million In Funding Led By Benchmark |first=MG |last=Siegler |date=2011-02-02 |access-date=2024-05-07 |website=TechCrunch}}</ref> 2012 ഏപ്രിൽ മാസം ഇൻസ്റ്റ്രാം സംരഭമുതലാളിമാരിൽ നിന്നും 50 ദശലക്ഷം ഡോളർ സമാഹരിക്കുകയും 500 ദശലക്ഷം ഡോളർ മൂല്യമുള്ള കമ്പനിയായി മാറുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://techcrunch.com/2012/04/09/right-before-acquisition-instagram-closed-50m-at-a-500m-valuation-from-sequoia-thrive-greylock-and-benchmark/ |title=Right Before Acquisition, Instagram Closed $50M At A $500M Valuation From Sequoia, Thrive, Greylock And Benchmark |first=Alexia |last=Tsotsis |date=2012-04-09 |access-date=2024-05-08 |website=TechCrunch}}</ref>
2012 ഏപ്രിൽ 3ന് ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ ആൻഡ്രോയിഡ് പതിപ്പ് പുറത്തിറങ്ങുകയും<ref>{{cite news|url=https://edition.cnn.com/2012/04/03/tech/mobile/instagram-android/index.html |title=Instagram now available for Android devices |first=Brandon |last=Griggs |date=2012-04-03 |access-date=2024-05-08 |publisher=CNN}}</ref> ഒരു ദിവസത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ ദശലക്ഷത്തിൽ കൂടുതൽ തവണ ഡൗൺലോഡ് ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|url=https://www.theverge.com/2012/4/4/2924600/instagram-android-1-million-downloads |title=Instagram for Android breaks 1 million downloads in less than a day |first=Jeff |last=Blagdon |date=2012-04-04 |access-date=2024-05-08 |publisher=The Verge |oclc=867048487}}</ref> 2012 ഏപ്രിൽ 9ന് 100 കോടി ഡോളറിന് [[മെറ്റാ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ|ഫേസ്ബുക്ക്]] ഇൻസ്റ്റഗ്രാം സ്വന്തമാക്കി.<ref>{{cite magazine|url=https://www.forbes.com/sites/bruceupbin/2012/04/09/facebook-buys-instagram-for-1-billion-wheres-the-revenue/ |title=Facebook Buys Instagram For $1 Billion. Smart Arbitrage. |first=Bruce |last=Upbin |date=2012-04-09 |access-date=2024-05-08 |magazine=Forbes |issn=0015-6914 |oclc=6465733}}</ref><ref>{{cite news|url=https://archive.nytimes.com/dealbook.nytimes.com/2012/04/09/facebook-buys-instagram-for-1-billion/ |title=Facebook Buys Instagram for $1 Billion |first=Evelyn |last=Rusli |date=2012-04-09 |access-date=2024-05-08 |work=[[The New York Times]] |issn=1553-8095 |oclc=1645522}}</ref> 2012 ഓഗസ്റ്റ് 14ന് ബ്രിട്ടന്റെ ഓഫീസ് ഓഫ് ഫെയർ ട്രേഡിങ്ങ് ഈ ഇടപാട് അംഗീകരിക്കുകയും<ref>{{cite news|url=https://www.bbc.com/news/business-19258608 |title=Facebook's Instagram bid gets go-ahead from the OFT |date=2012-08-14 |access-date=2024-05-08 |work=[[BBC]]}}</ref> 2012 ഓഗസ്റ്റ് 22ന് [[United States|യു.എസിലെ]] ഫെഡറൽ ട്രേഡ് കമ്മീഷൻ അന്വേഷണം അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്ത് ഈ ഇടപാട് തുടർന്ന് നടത്തുവാൻ അനുവദിച്ചു.<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-facebook-instagram-idUSBRE87L14W20120823/ |title=FTC clears Facebook's acquisition of Instagram |first=Alexei |last=Oreskovic |date=2012-08-22 |access-date=2024-05-08 |work=[[Reuters]]}}</ref> 2012 സെപ്റ്റംബർ 6ന് 300 ദശലക്ഷം ഡോളറും ബാക്കി സ്റ്റോക്കും വാങ്ങി ഫേസ്ബുക്ക് ഇൻസ്റ്റഗ്രാമുമായുള്ള ഇടപാട് പൂർത്തിയാക്കി.<ref>{{cite magazine|url=https://www.forbes.com/sites/tomiogeron/2012/09/06/facebook-officially-closes-instagram-deal/ |title=Facebook Officially Closes Instagram Deal |first=Tomio |last=Geron |date=2012-09-06 |access-date=2024-05-08 |magazine=Forbes |issn=0015-6914 |oclc=6465733}}</ref>
=== 2015-2017: രൂപമാറ്റവും വിൻഡോസ് ആപ്ലിക്കേഷനും ===
2015 ജൂൺ മാസം ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ ഡെസ്ക്ടോപ്പ് വെബ്സൈറ്റ് മൊബൈൽ വെബ്സൈറ്റിന്റെ ഉപയോക്തൃസമ്പർക്കമുഖവുമായി സാദൃശ്യം പുലർത്തുവാൻ വേണ്ടി രൂപമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടു. ഓരോ വരിയിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചിരുന്ന ചിത്രങ്ങളുടെ എണ്ണം അഞ്ചിൽ നിന്ന് മൂന്നിലേക്ക് മാറുകയും ചിത്രങ്ങളുടെ ഇടയിൽ കൂടുതൽ അകലം വരുകയും ചെയ്തു. അതുപോലെ മുൻപ് ഉണ്ടായിരുന്ന ചതുരാകൃതിയിലുള്ള പ്രൊഫൈൽ ചിത്രങ്ങൾ വൃത്താകൃതിയിലേക്ക് മാറി.<ref>{{cite news|url=https://www.theverge.com/2015/6/9/8753023/instagram-website-redesign-launching-bigger-photos |title=Instagram is launching a redesigned website with bigger photos |first=Jacob |last=Kastrenakes |date=2015-06-09 |access-date=2024-05-11 |work=The Verge |oclc=867048487}}</ref>
2016 ഏപ്രിൽ മാസം ഇൻസ്റ്റഗ്രാം വിൻഡോസ് 10 മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷൻ പുറത്തിറക്കി. ഈ ആപ്ലിക്കേഷനിൽ വീഡിയോകൾക്കും ആൽബം പോസ്റ്റുകൾക്കും സന്ദേശങ്ങൾക്കും പിന്തുണയുണ്ടായിരുന്നു.<ref>{{cite news|url=https://www.theverge.com/2016/4/28/11525396/instagram-windows-10-mobile-app |title=Instagram launches on Windows 10 Mobile, finally gets video support |first=Tom |last=Warren |date=2016-04-28 |access-date=2024-05-11 |work=The Verge |oclc=867048487}}</ref> 2016 ഒക്ടോബർ മാസം പേഴ്സണൽ കമ്പ്യൂട്ടറുകൾക്കും ടാബ്ലറ്റുകൾക്കും വേണ്ടി ഒരു വിൻഡോസ് 10 ആപ്ലിക്കേഷനും ഇൻസ്റ്റഗ്രാം പുറത്തിറക്കിയിരുന്നു.<ref>{{cite news|url=https://mashable.com/article/instagram-windows-10-pc-tablet-release |title=Instagram app is now available for Windows 10 PCs and tablets |first=Raymond |last=Wong |date=2016-10-14 |access-date=2024-05-11 |work=Mashable |oclc=747051810}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://www.forbes.com/sites/amitchowdhry/2016/10/17/microsoft-monday-instagram-for-windows-10-halo-stickers-on-ios-dynamics-365-to-roll-out-on-nov-1/ |title=Microsoft Monday: Instagram For Windows 10, Halo Stickers On iOS, Dynamics 365 To Roll Out On Nov. 1 |first=Amit |last=Chowdhry |date=2016-10-17 |access-date=2024-05-11 |magazine=Forbes |issn=0015-6914 |oclc=6465733}}</ref>
2016 മെയ് 11ന് ഇൻസ്റ്റഗ്രാം അവരുടെ രൂപകൽപ്പന മാറ്റുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ലോഗോ കൂടുതൽ അബ്സ്ട്രാക്ടും വർണാഭവുമാക്കി മാറ്റുകയും ഇൻസ്റ്റഗ്രാം ആപ്ലിക്കേഷനിൽ ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് തീം കൊണ്ടുവരുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite magazine|url=https://fortune.com/2016/05/11/instagram-logo-redesign/ |url-status=live |url-access=subscription |title=Your Instagram App Now Looks a Lot Different |first=Tom |last=Huddleston Jr |date=2016-05-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200926001922/https://fortune.com/2016/05/11/instagram-logo-redesign/ |archive-date=2020-09-26 |access-date=2024-05-11 |magazine=Fortune |issn=2169-155X}}</ref><ref>{{cite news|url=https://mashable.com/article/instagram-new-logo |title=Instagram just changed its logo in a big way |first=Karissa |last=Bell |date=2016-05-11 |access-date=2024-05-11 |work=Mashable |oclc=747051810}}</ref>
2016 ഡിസംബർ 6ന് കമന്റുകൾ ലൈക്ക് ചെയ്യാനും കമന്റ് ബോക്സ് പ്രവർത്തനരഹിതമാക്കാനുമുള്ള സൗകര്യം ഇൻസ്റ്റാഗ്രാമിൽ ലഭ്യമായി.<ref>{{cite web|url=https://9to5mac.com/2016/12/06/instagram-turn-off-comments-liking-remove-followers-private/ |title=Instagram will now let you turn off & like comments, remove followers on private accounts |first=Jordan |last=Kahn |date=2016-12-06 |access-date=2024-05-11 |website=9to5Mac}}</ref><ref>{{cite magazine|url=https://www.seventeen.com/life/tech-social-media/news/a43995/instagram-update-like-comments-trolls/ |title=Instagram's New Update Lets You Like Comments and Fight Trolls at the Same Time |first=Megan |last=Friedman |date=2016-12-06 |access-date=2024-05-11 |magazine=Seventeen |issn=0037-301X}}</ref>
2017 മെയ് മാസം ഇൻസ്റ്റഗ്രാമിന്റെ മൊബൈൽ വെബ്സൈറ്റിൽ ചിത്രങ്ങൾ അപ്ലോഡ് ചെയ്യാനുള്ള സൗകര്യവും എക്സ്പ്ലോർ ടാബും ലഭ്യമായി.<ref>{{cite web|url=https://www.macrumors.com/2017/05/08/instagram-photo-uploads-mobile-site/ |title=Instagram Now Supports Photo Uploads From Mobile Site |first=Juli |last=Clover |date=2017-05-08 |access-date=2024-05-11 |website=MacRumors}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.ibtimes.com/instagram-update-you-can-now-post-using-mobile-web-version-app-2536253 |title=Instagram Update: You Can Now Post Using The Mobile Web Version Of The App |first=Nina |last=Godlewski |date=2017-08-05 |access-date=2024-05-11 |work=International Business Times}}</ref>
==അവലംബം==
<references/>
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ സോഫ്റ്റ്വെയർ കമ്പനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആൻഡ്രോയ്ഡ് (ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം) സോഫ്റ്റ്വെയറുകൾ]]
s1l9jllpe72nb7jgxzbr5we6z8qeto0
വിഴിഞ്ഞം ഇൻ്റർനാഷണൽ സീപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ് തിരുവനന്തപുരം
0
203628
4678547
4671692
2026-10-22T06:35:54Z
Prabhakm1971
161673
/* വിമർശനങ്ങൾ */
4678547
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Vizhinjam International Seaport}}
{{Infobox Port
| name = വിഴിഞ്ഞം ഇൻ്റർനാഷണൽ സീപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ് (വിസിൽ) തിരുവനന്തപുരം <br />
| image = Vizhinjam International Seaport Logo.png
| imagesize = 275px
| caption = തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര തുറമുഖകമ്പനി ലോഗോ
| country = {{flag|ഇന്ത്യ}}
| location = [[പോർട്ട് വാർഡ് (പഴയ വിഴിഞ്ഞം പഞ്ചായത്ത്)]], [[തിരുവനന്തപുരം]], [[കേരളം]]
|coordinates= {{Coord|08|22|45|N|76|59|29|E|region:IN|display=inline}}
{{Location map|India Kerala|label=തിരുവനന്തപുരം|marksize=8|pos=right|bg=yellow|lat_deg=08|lat_min=22|lon_deg=76|lon_min=59|width=230|float=center}}
| locator_position = right
| opened =
| operated = വിഴിഞ്ഞം ഇന്റർനാഷണൽ സീപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ് തിരുവനന്തപുരം<ref name="vizhinjamport">{{Cite web |url=http://www.vizhinjamport.co.in/ |title=Vizhinjam International Seaport Ltd |access-date=2014-06-24 |archive-date=2015-06-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150613005432/http://www.vizhinjamport.co.in/ |url-status=dead }}</ref>
| owner = [[കേരള സർക്കാർ]]
| type =
| Max Draft =
| sizeland =
| size =
| berths =
| wharfs =
| piers =
| employees =
| leadershiptitle =
| leader =
| Draft (Max) = 22m
| blankdetails1 =
| blankdetailstitle2 =
| blankdetails2 =
| blankdetailstitle3 =
| blankdetails3 =
| arrivals =
| cargotonnage =
| containervolume =
| cargovalue =
| passengertraffic =
| revenue =
| profit =
| blankstatstitle1 =
| blankstats1 =
| blankstatstitle2 =
| blankstats2 =
| blankstatstitle3 =
| blankstats3 =
| website = http://www.vizhinjamport.in/
|English Wiki=https://en.wikipedia.org/wiki/Vizhinjam_International_Seaport}}
കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാനമായ [[തിരുവനന്തപുരം]] നഗരത്തിന്റെ പോർട്ട് വാർഡിൽ (പഴയ [[വിഴിഞ്ഞം]]) [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിൽ]] അന്താരാഷ്ട്ര ആഴക്കടൽ ട്രാൻസ്ഷിപ്പ്മെൻ്റ് തുറമുഖം നിർമ്മിച്ചു കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതിനായി കേരളസർക്കാർ രൂപീകരിച്ച തുറമുഖ കമ്പനിയാണ് '''വിഴിഞ്ഞം ഇൻ്റർനാഷണൽ സീപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ് (VISL).''' ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും ആഴമുളളതും ഏറ്റവും ആദ്യത്തേതുമായ മെഗാ ട്രാൻഷിപ്പ്മെന്റ് പോർട്ട് ആണ് വിസിൽ ഉടമസ്ഥതയിലുളള '''തിരുവനന്തപുരത്തെ അന്താരാഷ്ട്ര ആഴക്കടൽ ട്രാൻസ്ഷിപ്പ്മെൻ്റ് തുറമുഖം (Trivandrum Port)'''. അന്താരാഷ്ട്ര തുറമുഖത്തിനു വേണ്ട മാനദണ്ഡങ്ങളായ അന്താരാഷ്ട്ര കപ്പൽ പാതയുടെ സാമീപ്യം തീരത്തുനിന്നും ഒരു നോട്ടിക്കൽ മൈൽ അകലം വരെ 24 മീറ്റർ സ്വാഭാവിക ആഴം തുടങ്ങിയവയെല്ലാം നിർദ്ദിഷ്ട തുറമുഖത്തിന്റെ സവിശേഷതകളാണ്.
കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക രംഗത്ത് വൻ കുതിച്ചുചാട്ടം ഉണ്ടാക്കാനിടയുള്ള പദ്ധതിയാണ് തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര തുറമുഖ പദ്ധതിയെന്ന് പദ്ധതിയെ അനുകൂലിക്കുന്നവർ അവകാശപ്പെടുന്നു. പദ്ധതി നടപ്പിലായാൽ ഭാരതത്തിലെ മറ്റു വൻ തുറമുഖങ്ങളിലെ വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന തിരക്ക് ഗണ്യമായ രീതിയിൽ കുറക്കാനാകുമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. തുറമുഖത്തുനിന്നും 10 [[നോട്ടിക്കൽ മൈൽ]] അകലെ അന്താരാഷ്ട്ര കപ്പൽപ്പാത കടന്നുപോകുന്നു. രാജ്യത്തെ ആഴമേറിയ ട്രാൻസ്ഷിപ്മെന്റ് പോർട്ടാണ് വിഴിഞ്ഞം. മദർഷിപ്പുകളെ അടുപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനാൽ ഇത്തരം പോർട്ടുകൾ മദർപോർട്ട് എന്നും അറിയപ്പെടാറുണ്ട്.
20000 മുതൽ 25000 വരെ കണ്ടെയ്നറുകൾ വഹിക്കാവുന്ന കൂറ്റൻ കപ്പലുകളാണ് മദർഷിപ്പുകൾ. ഇവയ്ക്ക് 350–450 മീറ്റർ നീളം ഉണ്ടാവും. ബഹുനില കെട്ടിടങ്ങളുടെ ഉയരമുള്ള ഇത്തരം കപ്പലുകളുടെ അടിഭാഗം കടലിനടിയിൽ 16–20 മീറ്റർ താഴ്ചയിലാവും കാണപ്പെടുക. കൂടുതൽ ആഴമുള്ള പോർട്ടുകളിലാണ് ഇത്തരം കപ്പലുകൾ അടുക്കുന്നത്. വിഴിഞ്ഞത്ത് പ്രകൃതിദത്തമായി തന്നെ 20–24 മീറ്റർ ആഴമുള്ളതിനാൽ ഇത്തരം കപ്പലുകൾ സുരക്ഷിതമായി തന്നെ അടുപ്പിക്കാനാവും. ഈ കപ്പലുകളെ അടുപ്പിക്കാവുന്ന പോർട്ട് ആയതിനാൽ തന്നെ മദർപോർട്ട് അഥവാ ആഴക്കടൽ ട്രാൻസ്ഷിപ്മെന്റ് പോർട്ട് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ടൂറിസം രംഗത്തും വൻതോതിലുള്ള വികസനം കൊണ്ടുവരാൻ വിഴിഞ്ഞത്തിനാവുമെന്നു സർക്കാർ കണക്കാക്കുന്നു. നിലവിൽ കൊളംബോയിൽ ഒട്ടേറെ പോർട്ടുകളിൽ നിന്നു കപ്പലുകൾ എത്തുന്നതിനാൽ കൊച്ചി ഉൾപ്പെടെയുള്ള പോർട്ടുകളിൽ നിന്നെത്തുന്ന കപ്പലുകൾക്ക് ചരക്കുമാറ്റത്തിനായി ദിവസങ്ങൾ കാത്തു കിടക്കേണ്ട സ്ഥിതിയുണ്ട്. ഇവ ഒഴിവാക്കാനും വിഴിഞ്ഞത്തിന്റെ വരവിലൂടെ സാധിക്കും.
== ചരിത്രം ==
8 മുതൽ 14-ആം നൂറ്റാണ്ട് വരെ ആയ് രാജവംശത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധികൾക്കു കാരണമായതും ലോകത്തിൽ തന്നെ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നതുമായ തുറമുഖങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖം.{{തെളിവ്}}. ആയ് രാജവംശത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധിയിൽ അസൂയ മുത്ത ചോള രാജവംശം കലാകാലങ്ങൾ അക്രമങ്ങൾ കൊണ്ട് വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖം നശിപ്പിച്ചു.{{തെളിവ്}} അതിനുശേഷം വിഴിഞ്ഞത്തിനു അതിന്റെ പഴയ പ്രതാപം തിരിച്ച് പിടിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. ഈ തുറമുഖം നിലനിന്നിരുന്നിടത്താണ് വിഴിഞ്ഞം ഹാർബറും മാരിടൈംബോർഡിൻ്റെ തുറമുഖവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പുതിയ അന്താരാഷ്ട്ര ആഴക്കടൽ ട്രാൻസ്ഷിപ്പ്മെൻ്റ് തുറമുഖം ഇതിനടുത്ത് മുല്ലൂരിൽ ആണ് സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിട്ടുളളത്. ഇപ്പോൾ ഈ ഭാഗം തിരുവനന്തപുരം കോർപ്പറേഷനിലെ പോർട്ട് വാർഡിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
==പദ്ധതി==
1991-ൽ കേരളത്തിലെ കെ. കരുണാകരൻ സർക്കാരാണ് വിഴിഞ്ഞത്ത് ഒരു തുറമുഖം ആരംഭിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രാരംഭ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ നടത്തിയത്.<ref>{{Cite news|date=2017-05-23|title=Vizhinjam port deal not in favour of Kerala: CAG|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/transportation/shipping-/-transport/vizhinjam-port-deal-not-in-favour-of-kerala-cag/articleshow/58804553.cms?from=mdr|access-date=2024-07-17|work=The Economic Times|issn=0013-0389|quote=Vizhinjam port development was a dream project of the state for a long period as it was first proposed in 1991 when late Congress leader K Karunakaran was the Chief Minister.}}</ref> അന്നത്തെ തുറമുഖ മന്ത്രിയായിരുന്ന എം. വി. രാഘവൻ തുറമുഖ പദ്ധതിക്ക് തുടക്കം കുറിച്ചത്.<ref>{{Cite news|date=2014-11-10|title=Vizhinjam as Major Port Fascinated MVR|url=https://www.newindianexpress.com/cities/thiruvananthapuram/2014/Nov/10/vizhinjam-as-major-port-fascinated-mvr-680785.html|access-date=2024-07-11|website=The New Indian Express|language=en}}</ref> തുടന്ന് 1996-ൽ കേരളത്തിൽ അധികാരത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന [[ഇ.കെ. നായനാർ]] സർക്കാർ . അദ്ദേഹത്തിന്റെ മന്ത്രിസഭയുടെ തീരുമാനപ്രകാരം തുറമുഖത്തിന്റെ സാധ്യതകളെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നതിനായി ഒരു സമിതിയെ നിയോഗിച്ചു. അതിനു് ശേഷം കേരളത്തിൽ അധികാരത്തിൽ വന്ന എ.കെ. ആന്റണി സർക്കാർ പ്രസ്തുത പഠനം പൂർത്തിയാക്കാതെ തന്നെ നേരിട്ട് ദർഘാസ് നടപടികളിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിച്ചു. വിശദമായ പരിശോധന നടത്താതെയുള്ള ആന്റണി സർക്കാറിന്റെ റെന്റർ നടപടി പ്രകാരം കരാർ നേടിയ കൺസോർഷ്യത്തിന് സുപ്രധാനമായ സുരക്ഷാ അനുമതി കേന്ദ്രം നിഷേധിക്കുകയാണുണ്ടായത്. 2006-ൽ അധികാരത്തിൽ വന്ന [[വി.എസ്. അച്യുതാനന്ദൻ]] സർക്കാർ തുറമുഖത്തിന്റെ നിലവിലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിച്ച് അനുമതി നൽകണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് വീണ്ടും കേന്ദ്രസർക്കാറിൽ അനുമതിയ്ക്കായി സമർപ്പിച്ചു. എന്നാൽ, സുരക്ഷാകാരണങ്ങളാൽ അനുമതി നൽകാതെ കേന്ദ്രം അപേക്ഷ കേന്ദ്രം നിരാകരിച്ചു. അതിനെ തുടർന്ന് സർവകക്ഷി യോഗം ചേർന്ന് ചർച്ച നടത്തി പുതിയ റ്റെന്റർ നടപടികൾ ആരംഭിച്ചു. അതിന്റെ ഭാഗമായി തുറമുഖ നിർമ്മാണത്തിനായി നിക്ഷേപകരെ കണ്ടെത്തുന്നതിന് ഇൻവെസ്റ്റേഴ്സ് മീറ്റ് സംഘടിപ്പിച്ചു. പരിപാടിയിൽ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ ഔദ്യോഗികമായി പ്രതിനിധികളായി മീറ്റിൽ പങ്കെടുത്തു. [[ആന്ധ്രപ്രദേശ്]] ആസ്ഥാനമായ [[ലാൻകോ കൊണ്ടപ്പള്ളി]] എന്ന കമ്പനി സർക്കാർ നിശ്ചയിച്ച തുകയിലും കുറഞ്ഞ തുകയിൽ ([[നെഗറ്റീവ് റ്റെന്റർ]]) സംസ്ഥാനത്തിന് നിരന്തരലാഭം ലഭിക്കുന്ന തരത്തിൽ നൽകിയ ദർഘാസ് ആണ് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടത്. റ്റെന്ററിൽ പങ്കെടുത്ത ചില കമ്പനികൾ ലാൻകോ കൊണ്ടപ്പള്ളി എന്ന കമ്പനിയ്ക്ക് ചൈനീസ് കമ്പനിയ്ക്ക് ബന്ധം ഉണ്ടെന്ന് ആരോപിച്ചുകൊണ്ട് കോടതിയെ സമീപിച്ചതോടെ ലാൻകോ കമ്പനി റ്റെന്ററിൽ നിന്നും പിൻമാറുകയാണുണ്ടായത്.
തുടർന്നുവന്ന [[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]]
സർക്കാറിൻ്റെ കാലത്ത് കേന്ദ്ര പരിസ്ഥിതി മന്ത്രാലയത്തിന്റെ വിദഗ്ദ്ധ സമിതി 2013 ഡിസംബർ 3 ന് പദ്ധതിക്ക് അനുമതി നൽകാൻ ശുപാർശ ചെയ്തു. ആഗസ്റ്റ് 2015-ൽ വിഴിഞ്ഞം അന്താരാഷ്ട്ര തുറമുഖത്തിന്റെ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾക്കുവേണ്ടി അദാനി വിഴിഞ്ഞം പോർട്ട് പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡുമായി 40 വർഷത്തേക്കുള്ള കിഴിവ് കരാർ ഒപ്പിട്ടു.<ref>{{Cite news|date=17 August 2015|title=Kerala in pact with Adani for Rs 7,525-crore Vizhinjam port project|work=The Economic Times|agency=PTI|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/transportation/shipping-/-transport/kerala-in-pact-with-adani-for-rs-7525-crore-vizhinjam-port-project/articleshow/48516296.cms?from=mdr|access-date=2022-02-07}}</ref><ref>{{cite news |date=15 February 2019 |title=Adani Vizhiňňam Port: Phase 1 to come up by 2020 |url=https://www.financialexpress.com/infrastructure/phase-1-of-adani-vizhinjam-port-to-come-up-by-2020/1488005/ |access-date=28 September 2020 |work=The Financial Express}}</ref> കരാറിന്റെ നടപ്പിലാക്കലിനു വേണ്ടി കേരള സർക്കാർ [[വിഴിഞ്ഞം ഇന്റർനാഷണൽ സീപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ്]] (VISL) എന്ന പേരിൽ നൂറു ശതമാനം സർക്കാർ അധീനതയിലുള്ള സ്പെഷൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ രൂപീകരിച്ചു. പദ്ധതിയുടെ മേൽനോട്ടത്തിനും അവസരോചിതമായ ഇടപെടലുകൾക്കും [[കേരള സർക്കാർ]] ഒരു പ്രൊജക്റ്റ് ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ കമ്മിറ്റിയും ചീഫ് സെക്രട്ടറി നേതൃത്വം നൽകുന്ന ഒരു എംപവേർഡ് കമ്മിറ്റിയും രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2014 ഡിസംബറിൽ ധനകാര്യമന്ത്രാലയം ഈ പദ്ധതിക്ക് തത്ത്വാധിഷ്ടിത അനുമതി നല്കി. ഉമ്മൻചാണ്ടി സർക്കാരാണ് ഭൂമി ഏറ്റെടുക്കുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ സ്വീകരിച്ചത്. 2015 ഡിസംബർ 5-ന് നിർമ്മാണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite news |last=Kallungal |first=Dhinesh |date=2023-06-17 |title=Only 55% of Vizhinjam port work completed; commissioning in May unlikely |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/only-55-of-vizhinjam-port-work-completed-commissioning-in-may-unlikely/article66980310.ece |access-date=2023-10-12 |issn=0971-751X}}</ref>
കേരള സർക്കാർ 2019 ജൂലൈയിൽ അന്തിമ അനുമതിക്ക് വേണ്ടിയുള്ള രേഖകൾ സമർപ്പിച്ചു. <ref>http://164.100.24.220/loksabhaquestions/annex/172/AU1684.pdf</ref>
== വിമർശനങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Vizhinjam Port dredging.jpg|ലഘുചിത്രം|തുറമുഖം നിർമ്മാണവേളയിൽ]]
ഈ തുറമുഖപദ്ധതിക്കെതിരെ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകരും പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നവരും വിവിധങ്ങളായ വിമർശനം ഉന്നയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
കേരളത്തിന്റെ ഏറ്റവും ജൈവസമ്പന്നമായ കടൽ മേഖലകളിൽ ഒന്നാണ് വിഴിഞ്ഞം. കടൽ ആവാസവ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പദ്ധതിയുണ്ടാക്കുന്ന ആഘാതം ഏറെ വലുതായിരിക്കുമെന്ന് ഇക്കൂട്ടർ വാദിക്കുന്നു. വിഴിഞ്ഞം പദ്ധതി സംബന്ധിച്ച് തയ്യാറാക്കിയ പരിസരാഘാത പത്രികയിലിൽ വിഴിഞ്ഞം തീരത്തെ ജൈവവ്യവസ്ഥക്കുണ്ടാകുന്ന അപരിഹാര്യമായ ആഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഗൗരവമായ അന്വേഷണമൊന്നും ഉണ്ടായിട്ടില്ലെന്ന് ഇക്കൂട്ടർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. വിഴിഞ്ഞം പദ്ധതിക്കായി കടലിൽ ഏതാണ്ട് 3200 മീറ്റർ നീളത്തിൽ [[പുലിമുട്ട്]] നിർമ്മിക്കേണ്ടിവരും. ഇതിനായി ടൺകണക്കിന് പാറ കണ്ടെത്തേണ്ടിവരും എന്നുമാത്രമല്ല, വിവിധ പദ്ധതിക്കായി ഇന്ത്യയുടെ വിവിധ കടൽത്തീരങ്ങളിൽ വിവിധ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട പുലിമുട്ടുകൾ കടൽത്തീരത്തുണ്ടാക്കിയിട്ടുള്ള വളരെ അപകടകരവും പ്രത്യക്ഷവുമായ മാറ്റങ്ങൾ വിഴിഞ്ഞത്തും ബാധിക്കും. പുലിമുട്ടിന്റെ ആഘാതവും [[പരിസ്ഥിതി ആഘാത പഠനം|പരിസ്ഥിതി ആഘാതപത്രികയിൽ]] പരിഗണിച്ചിട്ടില്ല. <ref name=":0">https://web.archive.org/web/20160103094658/http://kssp.in/content/vizhinjam </ref> <ref>[https://web.archive.org/web/20160103102041/http://www.thejasnews.com/%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B4%E0%B4%BF%E0%B4%9E%E0%B5%8D%E0%B4%9E%E0%B4%82-%E0%B4%85%E0%B4%A6%E0%B4%BE%E0%B4%A8%E0%B4%BF-%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B4%E0%B5%81%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B5%81%E0%B4%AE.html/ വിഴിഞ്ഞം അദാനി വിഴുങ്ങുമ്പോൾ]</ref>
എന്നാൽ മേൽവാദഗതികളെല്ലാം തന്നെ 30 വ൪ഷക്കാലമായി ഈ പദ്ധതിയെ തടസ്സപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിച്ചുവരുന്ന മറ്റു തുറമുഖലോബികളുടെ തന്ത്രമാണെന്ന് തിരുവനന്തപുരം വാസികളും ആരോപിക്കുന്നു.
വിഴിഞ്ഞം തീരത്തുനിന്നും കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നവരുടെ പുനരധിവാസത്തിന് പദ്ധതിയില്ലാത്തത് ഇതിലെ വലിയ പരിമിതിയാണെന്നും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി 475 കോടി രൂപ പ്രത്യേകമായി ചെലവിട്ട് 3000 കുടുംബങ്ങളെ പുനരധിവസിപ്പിക്കൽ കേരളം നേരിടാൻ പോകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ പുനരധിവാസ പദ്ധതിയായിരിക്കും. <ref name=":0" />
== അവലംബങ്ങൾ ==
{{reflist}}
{{കേരളത്തിലെ_തുറമുഖങ്ങൾ}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ_തുറമുഖങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ തുറമുഖങ്ങൾ]]
sc85p2vycujhn2f79fhngh92cb6l6g1
നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്
0
204219
4678445
4580159
2026-10-21T16:15:39Z
Martinkottayam
84843
4678445
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Nagavally R.S. Kurup}}
{{needs image}}
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| image =
| image_size =
| alt =
| caption = നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date = <!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} --> 1917|05|25
| birth_place =
| death_date = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} --> 2003 ഡിസംബർ 27
| death_place =
| resting_place =
| occupation =
| language =
| nationality =
| ethnicity =
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre =
| subject =
| movement =
| notableworks =
| spouse = എൻ.രാജമ്മ
| partner =
| children = നടൻ [[വേണു നാഗവളളി]] അടക്കം 4 മക്കൾ
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
നോവലിസ്റ്റ്, കഥാകാരൻ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു മലയാളം സാഹിത്യകാരനായിരുന്നു '''നാഗവള്ളി ആർ. ശ്രീധരക്കുറുപ്പ്''' എന്ന '''നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്''' . ചലച്ചിത്രനടൻ, പിന്നണിപ്രവർത്തകൻ എന്നീ നിലകളിലും ഇദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു. പ്രമുഖ ചലച്ചിത്രനടനും സംവിധായകനുമായിരുന്ന [[വേണു നാഗവളളി]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രനാണ്.
==വ്യക്തിജീവിതം==
രാമക്കുറുപ്പിന്റെയും കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1917-ൽ [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[കുട്ടനാട്|കുട്ടനാട്ടിൽ]] ജനിച്ചു. 1937-ൽ ബി.എ.ബിരുദം നേടി. ആദ്യം ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥനായി ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. പിന്നീട് ആലപ്പുഴ എസ്.ഡി. വിദ്യാലയത്തിൽ അധ്യാപകനും, എസ്.ഡി.കോളേജിൽ മനഃശാസ്ത്ര വിഭാഗം ലക്ചററും ആയി ജോലി നോക്കി. 1956-ൽ ആകാശവാണി തിരുവനന്തപുരം നിലയത്തിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. 1977-ൽ വിരമിച്ചു. [[ശശിധരൻ]], [[ചന്ദ്രിക (ചലച്ചിത്രം)|ചന്ദ്രിക]], [[ന്യൂസ്പേപ്പർബോയ്]] എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.[[രണ്ടു ജന്മം |രണ്ടുജന്മം]] എന്ന ഒരു ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുമുണ്ട്.<ref name="test1">[http://www.malayalasangeetham.in/%E0%B4%B5%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%B7%E0%B4%82.php?i=2226 മലയാളസംഗീതം.ഇൻ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} വ്യക്തിവിശേഷം</ref> 2003 ഡിസംബർ 27-ന് അന്തരിച്ചു.<ref>http://malayalam.oneindia.in/news/2003/12/27/ker-nagavalli.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
എൻ.രാജമ്മയാണ് ഭാര്യ. [[വേണു നാഗവളളി]] അടക്കം 4 മക്കൾ.
==കൃതികൾ==
നാടകങ്ങളും ലേഖനങ്ങളുമായി 27-ൽ പരം പുസ്തകങ്ങളുടെ കർത്താവാണിദ്ദേഹം. അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്കു വേണ്ടി കഥയും തിരക്കഥയും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name="test1"/><ref>http://www.m3db.com/node/22389</ref>
{{div col|3}}
* ആണുംപെണ്ണും
* രണ്ടുലോകം
* ചുമടുതാങ്ങി
* നാഴികമണി
* ദലമർമ്മരം
* പമ്പവിളക്ക്
* മിണ്ടാപ്രാണികൾ
* കല്യാണം കളിയല്ല
* പൊലിഞ്ഞ ദീപം
* ആഭിജാത്യം
* ശവപ്പെട്ടി
* ഇന്ത്യയുടെ മറുപടി
* ആരുടെ വിജയം
* ചലച്ചിത്രകല
* സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് ഒരെത്തിനോട്ടം
* കഥ
* ഡകാമറൺ (ഇറ്റാലിയൻ ചെറുകഥാസമാഹാരത്തിന്റെ തർജ്ജമ) <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=6231 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304204952/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=6231 |url-status=dead }}</ref>
* വ്യാസൻ, വാല്മീകി <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=5297 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304131912/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=5297 |url-status=dead }}</ref><ref>http://ebooks.mtsindia.in/ebook/index/search/view_all_ebooks/author/105370/Nagavalli-R--S--Kurup{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* തോട്ടി <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=3481 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304131031/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=3481 |url-status=dead }}</ref>
{{div col end}}പ്രക്ഷേപണ കല
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള 1997-ലെ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]].<ref name="test19">[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw12.htm സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ].</ref>
==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=1750 പുഴ.കോം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120612081026/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=1750 |date=2012-06-12 }}
* [http://www.malayalasangeetham.info/displayProfile.php?category=story&artist=Nagavally%20RS%20Kurup മലയാളസംഗീതം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130218115518/http://malayalasangeetham.info/displayProfile.php?category=story&artist=Nagavally%20RS%20Kurup |date=2013-02-18 }}
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2003-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 27-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 25-ന് ജനിച്ചവർ]]
80fsk2nfa4oesaq0i7vouesv6opwmul
4678446
4678445
2026-10-21T16:16:31Z
Martinkottayam
84843
4678446
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Nagavally R.S. Kurup}}
{{needs image}}
{{Infobox writer <!-- For more information see [[:Template:Infobox Writer/doc]]. -->
| image =
| image_size =
| alt =
| caption = നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date = <!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} --> 1917|05|25
| birth_place =
| death_date = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} --> 2003 ഡിസംബർ 27
| death_place =
| resting_place =
| occupation =
| language =
| nationality =
| ethnicity =
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre =
| subject =
| movement =
| notableworks =
| spouse = എൻ.രാജമ്മ
| partner =
| children = നടൻ [[വേണു നാഗവളളി]] അടക്കം 4 മക്കൾ
| relatives =
| influences =
| influenced =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| website =
| portaldisp =
}}
നോവലിസ്റ്റ്, കഥാകാരൻ എന്നീ നിലകളിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു മലയാളം സാഹിത്യകാരനായിരുന്നു '''നാഗവള്ളി ആർ. ശ്രീധരക്കുറുപ്പ്''' എന്ന '''നാഗവള്ളി ആർ.എസ്. കുറുപ്പ്''' . ചലച്ചിത്രനടൻ, പിന്നണിപ്രവർത്തകൻ എന്നീ നിലകളിലും ഇദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായിരുന്നു. പ്രമുഖ ചലച്ചിത്രനടനും തിരക്കഥാകൃത്തും സംവിധായകനുമായിരുന്ന [[വേണു നാഗവളളി]] ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രനാണ്.
==വ്യക്തിജീവിതം==
രാമക്കുറുപ്പിന്റെയും കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി 1917-ൽ [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ]] [[കുട്ടനാട്|കുട്ടനാട്ടിൽ]] ജനിച്ചു. 1937-ൽ ബി.എ.ബിരുദം നേടി. ആദ്യം ഇന്ത്യൻ ബാങ്കിൽ ഉദ്യോഗസ്ഥനായി ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. പിന്നീട് ആലപ്പുഴ എസ്.ഡി. വിദ്യാലയത്തിൽ അധ്യാപകനും, എസ്.ഡി.കോളേജിൽ മനഃശാസ്ത്ര വിഭാഗം ലക്ചററും ആയി ജോലി നോക്കി. 1956-ൽ ആകാശവാണി തിരുവനന്തപുരം നിലയത്തിൽ ജോലിയിൽ പ്രവേശിച്ചു. 1977-ൽ വിരമിച്ചു. [[ശശിധരൻ]], [[ചന്ദ്രിക (ചലച്ചിത്രം)|ചന്ദ്രിക]], [[ന്യൂസ്പേപ്പർബോയ്]] എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.[[രണ്ടു ജന്മം |രണ്ടുജന്മം]] എന്ന ഒരു ചിത്രം സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുമുണ്ട്.<ref name="test1">[http://www.malayalasangeetham.in/%E0%B4%B5%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%B6%E0%B5%87%E0%B4%B7%E0%B4%82.php?i=2226 മലയാളസംഗീതം.ഇൻ]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} വ്യക്തിവിശേഷം</ref> 2003 ഡിസംബർ 27-ന് അന്തരിച്ചു.<ref>http://malayalam.oneindia.in/news/2003/12/27/ker-nagavalli.html{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
എൻ.രാജമ്മയാണ് ഭാര്യ. [[വേണു നാഗവളളി]] അടക്കം 4 മക്കൾ.
==കൃതികൾ==
നാടകങ്ങളും ലേഖനങ്ങളുമായി 27-ൽ പരം പുസ്തകങ്ങളുടെ കർത്താവാണിദ്ദേഹം. അനേകം ചിത്രങ്ങൾക്കു വേണ്ടി കഥയും തിരക്കഥയും രചിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name="test1"/><ref>http://www.m3db.com/node/22389</ref>
{{div col|3}}
* ആണുംപെണ്ണും
* രണ്ടുലോകം
* ചുമടുതാങ്ങി
* നാഴികമണി
* ദലമർമ്മരം
* പമ്പവിളക്ക്
* മിണ്ടാപ്രാണികൾ
* കല്യാണം കളിയല്ല
* പൊലിഞ്ഞ ദീപം
* ആഭിജാത്യം
* ശവപ്പെട്ടി
* ഇന്ത്യയുടെ മറുപടി
* ആരുടെ വിജയം
* ചലച്ചിത്രകല
* സോഷ്യലിസത്തിലേക്ക് ഒരെത്തിനോട്ടം
* കഥ
* ഡകാമറൺ (ഇറ്റാലിയൻ ചെറുകഥാസമാഹാരത്തിന്റെ തർജ്ജമ) <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=6231 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304204952/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=6231 |url-status=dead }}</ref>
* വ്യാസൻ, വാല്മീകി <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=5297 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304131912/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=5297 |url-status=dead }}</ref><ref>http://ebooks.mtsindia.in/ebook/index/search/view_all_ebooks/author/105370/Nagavalli-R--S--Kurup{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* തോട്ടി <ref>{{Cite web |url=http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=3481 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2012-08-13 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304131031/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/book-detail.cgi?type=summary&code=3481 |url-status=dead }}</ref>
{{div col end}}പ്രക്ഷേപണ കല
==പുരസ്കാരങ്ങൾ==
സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള 1997-ലെ [[കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം]].<ref name="test19">[http://www.keralasahityaakademi.org/ml_aw12.htm സമഗ്രസംഭാവനയ്ക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ].</ref>
==പുറത്തേയ്ക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
* [http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=1750 പുഴ.കോം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120612081026/http://www.puzha.com/malayalam/bookstore/cgi-bin/author-detail.cgi?code=1750 |date=2012-06-12 }}
* [http://www.malayalasangeetham.info/displayProfile.php?category=story&artist=Nagavally%20RS%20Kurup മലയാളസംഗീതം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130218115518/http://malayalasangeetham.info/displayProfile.php?category=story&artist=Nagavally%20RS%20Kurup |date=2013-02-18 }}
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:2003-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡിസംബർ 27-ന് മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:സമഗ്രസംഭാവനക്കുള്ള കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാള കഥാകൃത്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മേയ് 25-ന് ജനിച്ചവർ]]
af5s55mqsibdplrreppcj0bvzmff5y6
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:വിനീഷ് നരിക്കോട്
3
241678
4678486
2548325
2026-10-21T19:06:34Z
Ranjithsiji
22471
കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയ അറിയിപ്പ്
4678486
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: വിനീഷ് നരിക്കോട് | വിനീഷ് നരിക്കോട് | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[ചിത്രം:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 12:10, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
== പകർപ്പവകാശലംഘനം==
[[പുതിയ ഭഗവതി]] എന്ന ലേഖനത്തിൽ താങ്കൾ കൂട്ടിച്ചേർത്ത വിവരങ്ങൾ പകർപ്പവകാശലംഘനമെന്ന കാരണത്താൽ ഒഴിവാക്കിയിട്ടുണ്ട്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ [[സംവാദം:പുതിയ ഭഗവതി|ലേഖനത്തിന്റെ സംവാദത്താളിൽ]] കാണുക. സ്വതന്ത്രമല്ലാത്ത ഉറവിടങ്ങളിൽനിന്നുള്ള ഉള്ളടക്കം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക് പകർത്തുന്നത് അനുവദനീയമല്ല. എന്നാൽ ഇത്തരം ഉള്ളടക്കങ്ങളെ ആധാരമാക്കി, സ്വന്തം വാചകങ്ങളിൽ, വിജ്ഞാനകോശസ്വഭാവമുള്ള ലേഖനങ്ങൾ നിങ്ങൾക്കെഴുതാം. അതിനായി താങ്കളെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു.
താങ്കൾക്കെന്തെങ്കിലും സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ ദയവായി ചോദിക്കുക. ആശംസകളോടെ -- [[ഉപയോക്താവ്:Sidharthan|സിദ്ധാർത്ഥൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sidharthan|സംവാദം]]) 12:24, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
:ഞാൻ പോസ്റ്റ് ചെയ്തത് എന്റെ ബ്ലോഗിലുള്ള വിവരങ്ങൾ ആണ്..{{ഒപ്പുവെക്കാത്തവ|വിനീഷ്_നരിക്കോട്}}
ബ്ലോഗുകൾ അസ്ഥിരസ്വഭാവമുള്ളതിനാലും മറ്റും വിക്കിപീഡിയയിൽ അവലംബങ്ങളാക്കുന്നതിനായി സാധാരണഗതിയിൽ സ്വീകാര്യമല്ല. ഒരു വിഷയത്തെപ്പറ്റി ഏതെങ്കിലും സ്വീകാര്യമായ സ്രോതസ്സുകളിൽ വന്ന വിവരത്തിനെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തിയാണ് നാം ഇവിടെ ലേഖനമെഴുതുന്നത്. സ്വയം കണ്ടെത്തിയ കാര്യങ്ങളും സ്വന്തം രചനകളും ഇപ്രകാരം [[വിക്കിപീഡിയ:അവലംബങ്ങൾ ഉദ്ധരിക്കേണ്ടതെങ്ങനെ|അവലംബമാക്കുവാനാകില്ല]]. മാത്രമല്ല, താങ്കളുടെ ബ്ലോഗും പകർപ്പവകാശമുള്ളതായിട്ടാണ് കണക്കാക്കേണ്ടത്. അതും ഇവിടെ സ്വീകാര്യമല്ലെന്ന് [[വിക്കിപീഡിയ:പകർത്തി-ഒട്ടിക്കൽ|ഇതുവായിക്കുമ്പോൾ]] മനസ്സിലാകും. താങ്കൾ എഴുതിയ ഭാഗം സംബന്ധിച്ച് പത്രങ്ങളിലോ, മറ്റ് സൈറ്റുകളിലോ, പുസ്തകങ്ങളിലോ എന്തെങ്കിലും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ടെങ്കിൽ അതിനെ അവലംബിച്ച് സ്വന്തം ഭാഷയിൽ എഴുതുക. ആശംസകളോടെ --[[ഉപയോക്താവ്:Adv.tksujith|Adv.tksujith]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adv.tksujith|സംവാദം]]) 13:38, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
ഞാൻ എന്റെ ബ്ലോഗിൽ നൽകിയിരിക്കുന്ന മുഴുവൻ വിവരങ്ങളും തെയ്യം കലയുമായി അടുത്ത
ബന്ധമുള്ള ആൾക്കാരിൽ നിന്നും ശേഖരിച്ചവയാണ് .. ഇവിടെ നൽകിയിരുന്ന (വിക്കിയിൽ) പുതിയ ഭഗവതിയുടെ
കഥ ഒരു അടിസ്ഥാനവും ഇല്ലാത്തതാണ് .. ഐതിഹ്യങ്ങൾ ഐതിഹ്യങ്ങളാണ് ചരിത്രങ്ങൾ അല്ല
എന്ന് മനസിലാക്കുക .. ഞാൻ എഴുതിയ കഥയിൽ തെറ്റുണ്ടെങ്കിൽ അത് മറ്റുള്ളവർക്ക് തിരുത്താവുന്നത്തെ
ഉള്ളു .. വിക്കിയിൽ അങ്ങനെ ഒരു സൗകര്യം ഉണ്ടല്ലോ .. റോങ്ങ് ഇൻഫൊർമഷൻ പാസ് ചെയ്യുന്നതിനേക്കാൾ
അത് എഴുതാതെ ഇരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്{{ഒപ്പുവെക്കാത്തവ|വിനീഷ്_നരിക്കോട്}}
:: താങ്കൾക്ക് ഈ വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് അറിയാവുന്ന കാര്യങ്ങൽ ആവശ്യമായ അവലംബങ്ങൾ സഹിതം വിക്കിപീഡിയയിൽ എഴുതുന്നതിന് ഒരു തടസ്സവുമില്ല. പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾക്ക് അവലംബങ്ങൾ നല്കാൻ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കുക. അതുപോലെ ബ്ലോഗ്ഗിൽനിന്നും മറ്റു സൈറ്റുകളിലും നിന്ന് പകർത്തിയെഴുതാനും ശ്രമിക്കുന്നത്. സ്വതന്ത്രമായ എഴുത്താണ് വിക്കിപീഡിയയ്ക്ക് ആവശ്യം. താങ്കൾക്ക് അറിയാവുന്ന ചെറിയ കാര്യമാണെങ്കിൽ ഇവിടെ പങ്കുവെക്കൂ. ആവശ്യമായ എല്ലാ സഹകരണങ്ങളും സഹായവും ആരോടു വേണമെങ്കിലും ചോദിക്കാം.--[[ഉപയോക്താവ്:Sidharthan|സിദ്ധാർത്ഥൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sidharthan|സംവാദം]]) 14:38, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
== ലേഖനങ്ങൾ പൂർണമായും ഒഴിവാക്കരുതേ ==
കഴിയുന്നതും ലേഖനങ്ങൾ പൂർണമായും ഒഴിവാക്കി താങ്കൾക്കുനുസൃതമായ രീതിയിൽ എഴുതാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഇവിടെ നിലവിലുള്ള താളിലെ വികസിപ്പിക്കണം. അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങളുള്ള വിവരങ്ങളോ തെറ്റായ വിവരങ്ങളോ ഉണ്ടെങ്കിൽ തിരുത്തിയെഴുതാം.. അല്ലെങ്കിൽ സംവാദം താളിൽ സൂചിപ്പിക്കാം. താങ്കൾ [[പുതിയ ഭഗവതി]] എന്ന താൾ ഇപ്പോൾ പൂർണമായും ഒറ്റയടിക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുകയാണ്. അത് പഴയ അവസ്ഥയിലേക്ക് തിരിച്ചെടുക്കുകയാണ്. ചെറിയ ചെറിയ തിരുത്തുകളായി ലേഖനം വികസിപ്പിക്കൂ. ഒരു കാര്യം കൂടി.. വിക്കി ലേഖനങ്ങൾക്ക് ഒരു പ്രത്യേക ഘടനയുണ്ട്. ഇവിടെയുള്ള പല ലേഖനങ്ങൾ വായിക്കുമ്പോൾ ആ ഘടന മനസ്സിലാക്കാം.--[[ഉപയോക്താവ്:Sidharthan|സിദ്ധാർത്ഥൻ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Sidharthan|സംവാദം]]) 14:42, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
വിക്കിയെകുറിച്ച് കൂടുതൽ അറിയാത്തതു കൊണ്ട് പറ്റിയതാണ് ..{{ഒപ്പുവെക്കാത്തവ|വിനീഷ്_നരിക്കോട്}}
==സംവാദിങ്ങളിൽ ഒപ്പ് രേഖപ്പെടുത്തണേ==
ലേഖനത്തിന്റെ സംവാദ താളുകളിലും,ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളുകളിലും അഭിപ്രായം രേഖപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ഒപ്പ് രേഖപ്പെടുത്താൻ മറക്കല്ലേ. എഡിറ്റ് താളിന്റെ മുകളിൽ കാണുന്ന ടൂൾബാറിലെ ഒപ്പ് ([[File:Vector toolbar with signature button.png|125px]]) എന്ന ചിഹ്നത്തിൽ ക്ലിക്ക് ചെയ്തോ അല്ലെങ്കിൽ കമ്പ്യൂട്ടർ കീബോഡിൽ ഇടത് മുകളിലായി കാണുന്ന ടിൽഡെ കീ നാലുതവണ അമർത്തിയോ (<nowiki>~~~~</nowiki>) താങ്കളുടെ '''ഒപ്പ് അടയാളപ്പെടുത്തുക.''' എന്നാൽ '''ലേഖനങ്ങൾക്കകത്ത് ഇത്തരത്തിൽ ഒപ്പുവക്കാതിരിക്കാനും''' ശ്രദ്ധിക്കുക. കൂടുതൽ അറിവിന് ഔദ്യോഗിക മാർഗ്ഗരേഖയായ [[വിക്കിപീഡിയ:ഒപ്പ്]] എന്ന താൾ സന്ദർശിക്കുക.
ഏതെങ്കിലും ലേഖനഭാഗത്ത് പിശകുകളുണ്ടെന്ന് താങ്കൾക്കു തോന്നുന്നപക്ഷം തീർച്ചയായും അത് തിരുത്താം. അതാണല്ലോ വിക്കിയുടെ പ്രത്യേകതയും. പക്ഷേ ഒരു നിബന്ധനയുള്ളത്, താങ്കൾ വരുത്തുന്ന തിരുത്തിനും ഒരു ആധികാരികമായ അവലംബം നൽകണം എന്നതാണ്. ഇപ്പോൾ നിലവിലുള്ള ലേഖനഭാഗവും ഒരു പക്ഷേ തെറ്റും മതിയായ അവലംബം നൽകാതെ എഴുതിയിട്ടുള്ളതുമാകാം. അവ തിരുത്തണമെങ്കിൽപ്പോലും താങ്കൾ ശരിയാണെന്ന് പറയുന്ന ഭാഗത്തിനെ സാധൂകരിക്കാനായി അവലംബം നൽകുകയാണല്ലോ ശരിയായ രീതി. അത്തരം അവലംബങ്ങൾ താങ്കൾക്ക് ലഭ്യമല്ലാത്ത പക്ഷം, ആ ഭാഗം എഴുതിയ ആളോട് അതിന്റെ ആധികാരികത ആരായാം. അതിന് ആ ലേഖഭാഗത്തിന്റെ അവസാനം <nowiki>{{തെളിവ്}}</nowiki> എന്ന ഫലകം ചേർത്താൽ മതി. അപ്പോൾ ഇങ്ങനെ{{തെളിവ്}} എന്ന ഒരു നോട്ടീസ് അവിടെ വന്നോളും. കൂടുതൽ സംശയങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ ചോദിക്കുമല്ലോ..ആശംസകളോടെ. --[[ഉപയോക്താവ്:Adv.tksujith|Adv.tksujith]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adv.tksujith|സംവാദം]]) 17:22, 28 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
==തെയ്യങ്ങളും ഐതിഹ്യങ്ങളും==
ഈ താൾ ശൂന്യമാക്കിയതെന്താണ്? ശൂന്യമായ താളുകൾ പെട്ടെന്ന് നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണ്. താങ്കൾ ഉള്ളടക്കം തിരികെ ചേർത്തില്ലെങ്കിൽ ആരെങ്കിലും ഇത് നീക്കം ചെയ്തേയ്ക്കും. [[ഉ:Drajay1976|അജയ് ബാലചന്ദ്രൻ]] ([[ഉസം:Drajay1976|സംവാദം]]) 12:34, 30 ഏപ്രിൽ 2013 (UTC)
==വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ലേക്ക് സ്വാഗതം ==
<div style="background-color:#dfdfdf; color:#333; font-size:11px; text-align:right; line-height:14px; height:14px; padding:5px ">
If you are not able to read the below message, please click [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സ്വാഗതം/en|here for the English version]]
</div>
<div style="padding:5px; background-color:#f1f1f1;">
<div style="padding:5px; background-color:#efefef;">
<div style="border:none; -moz-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); -webkit-box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); box-shadow: 0 1px 3px rgba(0, 0, 0, 0.35); background: #ddd; background: -moz-linear-gradient(top, #f4f4f4 0%, #f1f1f1 100%); background: -webkit-gradient(linear, left top, left bottom, color-stop(0%,#E7FFFF), color-stop(100%,#7db9e8)); background: -webkit-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -o-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: -ms-linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); background: linear-gradient(top, #E7FFFF 0%,#7db9e8 100%); -moz-border-radius: 7px; -webkit-border-radius: 7px; border-radius: 7px;">
<table width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0" valign="top" border="0" style="background:transparent; ">
<tr>
{| style="border:1px #FFA500 solid; padding:1em; border-collapse:collapse; width:100%;"
|-
[[File:Wikisangamolsavam-logo-2013.png|500px|center|link=വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013]]<br/></div>
|-
!
<div style="font-weight:400; color:#333; margin:15px; text-align:left" >
<div style="padding:5px; background:#333; color:#fff; border-radius:5px; font-size:16px">നമസ്കാരം! {{BASEPAGENAME}}</div>
<div style="padding:5px;">
മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ഉപയോക്താക്കളുടേയും വിക്കിപദ്ധതികളിൽ താല്പര്യമുള്ളവരുടേയും വാർഷിക ഒത്തുചേരലായ [[:വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013|വിക്കിസംഗമോത്സവം 2013]], ഡിസംബർ 21, 22, 23 തീയ്യതികളിൽ [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴയിൽ]] വെച്ച് നടക്കുന്നു.<br> കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്കായി വിക്കിസംഗമോത്സവത്തിന്റെ [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013 ഔദ്യോഗിക താൾ] കാണുക. സാമൂഹ്യ മാദ്ധ്യമമായ ഫേസ്ബുക്കിലും [http://www.facebook.com/wikisangamolsavam കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ] ലഭ്യമാണ്. സംഗമോത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുവാൻ താങ്കളുടെ പേര് [http://ml.wikipedia.org/wiki/വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം_-_2013/Registration ഇവിടെ] രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുക.
പതിനാലോളം ഇന്ത്യൻ ഭാഷാസമൂഹങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള വിക്കിമീഡിയ പ്രതിനിധികളുടെ പങ്കാളിത്തം, വിക്കിപീഡിയ ലേഖനങ്ങൾ സമ്പുഷ്ടമാക്കുന്നതിനായുള്ള [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/തിരുത്തൽ യജ്ഞം|വിക്കിസംഗമോത്സവ തിരുത്തൽ യജ്ഞം]] ''വിക്കിവിദ്യാർത്ഥിസംഗമം'', ''വിക്കിയുവസംഗമം'', ''ഭിന്നശേഷി ഉപയോക്താക്കൾക്കു വേണ്ടിയുള്ള കമ്പ്യൂട്ടർ പരിശീലനം'', ''തണ്ണീർത്തടങ്ങളുടെ വിവരശേഖരണവും ഡിജിറ്റൈസേഷനും'', ''[[WP:WS2013/WWE|വിക്കി ജലയാത്ര]]'' എന്നീ പരിപാടികളും സംഗമത്തിന്റെ ഭാഗമായി സംഘടിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.
വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013 ന്റെ ഭാഗമാകുവാനും, താങ്കളുടെ അനുഭവങ്ങൾ പങ്കുവെക്കുവാനും മലയാളം വിക്കിസമൂഹത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുവാനും വിക്കിസമൂഹത്തിന്റെ പേരിൽ ഹാർദ്ദമായി സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു. വിക്കിപീഡിയയിലെ താങ്കളുടെ [[Special:Contributions/വിനീഷ് നരിക്കോട്|സംഭാവനകൾക്ക് ]] നന്ദി പറഞ്ഞുകൊള്ളുന്നു.
2013 ഡിസംബർ 21 മുതൽ 23 വരെ ആലപ്പുഴയിൽ കാണാമെന്ന പ്രതീക്ഷയോടെ...</div></div>
|}</div></div></div>
--'''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിസംഗമോത്സവം - 2013/സമിതികൾ#സംഘാടക സമിതി|വിക്കിസംഗമോത്സവം സംഘാടകസമിതിക്കുവേണ്ടി]] [[ഉപയോക്താവ്:MkBot|MkBot]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:MkBot|സംവാദം]]) 04:52, 17 നവംബർ 2013 (UTC)
== തെയ്യം ലേഖനങ്ങൾ ==
ഭദ്രകാളി തെയ്യം, വീരകാളി തെയ്യം, ക്ഷേത്ര പാലകൻ തെയ്യം ഈ ലേഖനങ്ങൾ http://vineeshkn.blogspot.com/ ഇവിടെ നിന്നും പകർത്തി ഒട്ടിച്ചതിനാൽ നീക്കിയിട്ടുണ്ട്. --<small>:- എന്ന് - </small> [[ഉപയോക്താവ്:Manuspanicker|അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manuspanicker|<span style="font-size:30px">✆</span>]] 08:27, 2 മേയ് 2017 (UTC)
== തടയൽ ==
മുമ്പും താങ്കളോട് പലർ പറഞ്ഞിട്ടും പകർത്തി ഒട്ടിക്കുന്നതിൽ നിന്നും താങ്കൾ പിന്മാറാത്തതിനാലും പല ലേഖനങ്ങൾ ഒറ്റയടിക്ക് പകർപ്പവകാശ ലംഘനം നടത്തി നിർമ്മിച്ചതിനാലും ഒരു സൂചനയ്ക്കായി താങ്കളെ ഒരു മാസത്തേക്ക് ഇവിടെ തിരുത്തുന്നതിൽ നിന്നും തടയുന്നു. ഇനിയും ഇതാവർത്തിക്കുന്നത് ആജീവനാന്ത വിലക്കിനിടവരുത്തും. --<small>:- എന്ന് - </small> [[ഉപയോക്താവ്:Manuspanicker|അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manuspanicker|<span style="font-size:30px">✆</span>]] 08:34, 2 മേയ് 2017 (UTC)
:[[ഉപയോക്താവ്:Manuspanicker|അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു]]; അദ്ദേഹത്തിന്റെ തന്നെ ബ്ലോഗിൽ നിന്നാണ് പകർത്തിയൊട്ടിയ്ക്കുന്നത്. തെയ്യവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിക്കിയിലെ പല പേജുകളിലും പുള്ളി ശേഖരിച്ച ഐതിഹ്യങ്ങളാണ് കിടക്കുന്നതെന്നും തെറ്റുകൾ കുറച്ചുണ്ടെന്നും പറഞ്ഞപ്പൊ വിക്കിയിൽ എഡിറ്റ് ചെയ്യണമെന്ന് പറഞ്ഞിരുന്നു. വിക്കിയിൽ പുതിയ ഒരാളാണ്. ഈ മെസേജ് പോലും ചിലപ്പൊ വിനീഷ് കണ്ടിട്ടുണ്ടാവില്ല. (ഞാൻ [[വൈരജാതൻ തെയ്യം]] തിരഞ്ഞ് എത്തിയപ്പോഴാണ് ഈ സംവാദം കാണുന്നെ. കുറച്ച് ഫോട്ടോസ് അപ്ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്)--[[ഉപയോക്താവ്:Manojk|മനോജ് .കെ]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manojk|സംവാദം]]) 18:03, 10 മേയ് 2017 (UTC)
:: [[ഉ:Manojk|മനോജേ]] താമസിച്ചത് ക്ഷമിക്കണം, ഇദ്ദേഹം പകർത്തി ഒട്ടിക്കുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ തന്നെ ബ്ലോഗാണെന്ന് വിക്കിപീഡിയ എങ്ങനെ ഉറപ്പുവരുത്താനാണ്? പുതിയ ഉപയോക്താവാണെങ്കിൽ - താങ്കൾക്കിദ്ദേഹത്തെ വ്യക്തിപരമായി അറിയുമെങ്കിൽ ഉപദേശിച്ചു നന്നാക്കാമോ? ഇവിടുത്തെ നടപ്പുരീതികളും മറ്റും. എന്തായാലും സ്വന്തമെങ്കിലും പകർത്തി ഒട്ടിക്കണ്ടെന്നാണ് എന്റെ വിചാരം. താങ്കൾക്ക് താല്പര്യപ്രകാരം എന്തായാലും തടയൽ വേണമെങ്കിൽ നമുക്ക് ഒഴിവാക്കാം. --<small>:- എന്ന് - </small> [[ഉപയോക്താവ്:Manuspanicker|അരയശ്ശേരിൽ സുബ്രഹ്മണ്യപ്പണിക്കർ മനു]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Manuspanicker|<span style="font-size:30px">✆</span>]] 08:35, 8 ജൂൺ 2017 (UTC)
== കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി|കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
ljxhkgt7o8b1yqv4kez2nadwgt6fl2c
സംഘം (ചലച്ചിത്രം)
0
260419
4678586
4574562
2026-10-22T11:14:06Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678586
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox film|name=Sangham|image=Sangham (1988).jpg|caption=Poster|director=[[Joshiy]]|producer=K. Rajagopal|writer=[[Dennis Joseph]]|screenplay=Dennis Joseph|starring=[[Mammootty]]<br />[[Thilakan]]<br />[[Parvathy Jayaram]]<br />[[Saritha]]|music=[[Shyam (composer)|Shyam]]|cinematography=[[Jayanan Vincent]]|editing=K. Sankunni|studio=KRG Movie International|distributor=|released={{Film date|1988|05|18|df=y}}|country=India|language=Malayalam}}
[[ജോഷി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് കെ. രാജഗോപാൽ നിർമ്മിച്ച് [[1988-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1988-ൽ]] പുറത്തിറങ്ങിയ [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം|മലയാള]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''സംഘം'''''. ചിത്രത്തിൽ [[മമ്മൂട്ടി]], [[തിലകൻ]], [[പാർവ്വതി (നടി)|പാർവ്വതി ജയറാം]], സരിത എന്നിവർ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ചിത്രത്തിന് സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത് [[ശ്യാം]] ആണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2064|title=Sangham|access-date=2014-10-24|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?564|title=Sangham|access-date=2014-10-24|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2014-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20141024153027/http://malayalasangeetham.info/m.php?564|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/sangham-malayalam-movie/|title=Sangham|access-date=2014-10-24|publisher=spicyonion.com|archive-date=2014-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20141024155026/http://spicyonion.com/title/sangham-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
== കഥാസംഗ്രഹം ==
അമിതലാളനയിൽ വഷളായ കുട്ടപ്പായിയെയും ([[മമ്മൂട്ടി]]) അവന്റെ യുവസുഹൃത്തുക്കളെയും കുറിച്ചുള്ളതാണ് ഈ ചിത്രം. ധനികനായ റപ്പായിയുടെ ([[തിലകൻ|തിലകൻ]]) മകനാണ് കുട്ടപ്പായി. കുട്ടപ്പായി തന്റെ ഗ്രാമത്തിൽ പലതരം കുഴപ്പങ്ങളും ഉണ്ടാക്കുന്നു. ചുണ്ടൻ വള്ളംകളിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു സംഭവത്തെത്തുടർന്ന് അവനും സുഹൃത്തുക്കളും അയൽസംസ്ഥാനത്തേക്ക് നാടുകടത്തപ്പെടുന്നു. കുട്ടപ്പായി അറിയാതെ അവന് അവിഹിതബന്ധത്തിൽ ഒരു മകളുണ്ട്; ഒരു ജോലിക്കാരൻ മുഖേന കുട്ടപ്പായിയുടെ അച്ഛനാണ് അവളെ സംരക്ഷിക്കുന്നത്. ജോലിക്കാരൻ ([[ബാലൻ കെ. നായർ]]) പണവും സ്ഥലവും വാങ്ങി, കുട്ടപ്പായിയുടെ മകളെ സംരക്ഷിച്ചുകൊള്ളാമെന്ന് റപ്പായിക്ക് വാക്കുകൊടുക്കുന്നു. എന്നാൽ ജോലിക്കാരൻ ആ പണവും ഭൂമിയും സ്വന്തം വളർച്ചയ്ക്കായി ഉപയോഗിക്കുകയും കുട്ടപ്പായിയുടെ അവിഹിത ഭാര്യയെ വേശ്യാവൃത്തിയിലേക്ക് തള്ളിവിടുകയും ചെയ്യുന്നു. സ്ഥിതിഗതികൾ വഷളായപ്പോൾ ജോലിക്കാരൻ കുട്ടപ്പായിയുടെ മകളെയും വേശ്യാവൃത്തിക്കായി വിൽക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. സാഹചര്യം മനസ്സിലാക്കിയ കുട്ടപ്പായി മകളെ രക്ഷിക്കുന്നുവെങ്കിലും, അഗ്നിബാധയിൽ അവളുടെ അമ്മയെ അവന് നഷ്ടപ്പെടുന്നു.
==അഭിനേതാക്കൾ<ref>{{cite web|title=സംഘം (1998)|url= https://www.m3db.com/film/sangham-malayalam-movie |publisher=www.m3db.com|accessdate=2021-12-21|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all|}}</ref>==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
|1||[[മമ്മൂട്ടി]] ||ഇല്ലിക്കൽ കുട്ടപ്പായി
|-
| ||[[തിലകൻ]] ||ഇല്ലിക്കൽ റപ്പായി
|-
| ||[[സരിത]] ||അമ്മിണി
|-
| ||[[മുകേഷ് (നടൻ)|മുകേഷ്]] ||രാജു
|-
| ||[[പാർവ്വതി (നടി)|പാർവ്വതി]] ||അശ്വതി
|-
| ||[[സീമ]] ||മോളിക്കുട്ടി
|-
| ||[[കെ.ബി. ഗണേഷ് കുമാർ|ഗണേഷ് കുമാർ]] ||അനിൽ
|-
| ||[[ജഗദീഷ്]] ||പാലുണ്ണി
|-
| ||[[പ്രതാപചന്ദ്രൻ]] ||പണിക്കർ
|-
| ||[[ബാലൻ കെ. നായർ]] ||മത്തായി
|-
| ||[[വി.കെ. ശ്രീരാമൻ]] ||റോയി
|-
| ||[[വിനു ചക്രവർത്തി]] ||കുപ്പുസ്വാമി തേവർ
|-
| ||[[കുഞ്ചൻ]] ||മുത്തു
|-
| ||[[പി.സി ജോർജ്ജ്]] ||
|-
| ||[[ജെയിംസ് (നടൻ)| ജെയിംസ്]] ||
|-
| ||[[കെ.പി.എ.സി. ലളിത]] ||
|-
| ||[[അപ്പാ ഹാജാ]] ||
|}
== ഗാനങ്ങൾ ==
[[ശ്യാം]] സംഗീതം നൽകിയ ഗാനങ്ങൾ രചിച്ചത് [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]] ആണ്.
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
| '''നമ്പർ'''
| '''ഗാനം'''
| '''ഗായകർ'''
| '''വരികൾ'''
| '''ദൈർഘ്യം (മി:സെ)'''
|-
| 1
| "ഇന്നലെ പുഞ്ചവായൽ" || [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി. ജയചന്ദ്രൻ]], കോറസ് || [[ഷിബു ചക്രവർത്തി]]
|
|-
| 2
| "നിരാസന്ധ്യ"
| [[കെ.എസ്. ചിത്ര|കെ.എസ്. ചിത്ര]]
| ഷിബു ചക്രവർത്തി
|
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0271771|Sangham}}
{{Joshy}}{{മമ്മൂട്ടി അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}}
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1988-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജോഷി സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കെ. ജി, രാജഗോപാൽ നിർമ്മിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കെ. ശങ്കുണ്ണി ചിത്രസംയോജനം നിർവ്വഹിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജയാനൻ വിൻസെന്റ് കാമറചലിപ്പിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്യാം സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഷിബു ചക്രവർത്തിയുടെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഷിബു - ശ്യാം ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]
[[വർഗ്ഗം:ഡെന്നീസ് ജോസഫ് തിരക്കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡെന്നീസ് ജോസഫ് കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡെന്നീസ് ജോസഫ് സംഭാഷണം രചിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
0oablojzvurhw8o1mwa3yn6ymrf15ry
കുമാരനല്ലൂർ ഭഗവതീക്ഷേത്രം
0
264138
4678459
4594981
2026-10-21T17:09:33Z
Vishalsathyan19952099
57735
4678459
wikitext
text/x-wiki
{{wikify}}
{{Infobox Mandir
| name = കുമാരനല്ലൂർ ഭഗവതീക്ഷേത്രം
| image = Kumaranalloor Devi.jpg
| image size =
| alt =
| caption = കുമാരനല്ലൂർ ഭഗവതി
| pushpin_map =
| map=
| latd = | latm = | lats = | latNS =
| longd = | longm = | longs = | longEW =
| map_caption =
| mapsize =
| other_names =
| devanagari =
| sanskrit_transliteration =
| tamil =
| marathi =
| bengali =
| script_name = [[മലയാളം]]
| script =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state/province = [[കേരളം]]
| district = [[കോട്ടയം]]
| locale = [[കുമാരനല്ലൂർ]]
| primary_deity = ആദിപരാശക്തി അല്ലെങ്കിൽ ദുർഗ്ഗ (മഹാകാളി, മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി, പാർവതി)
| important_festivals= തിരുവുത്സവം , [[തൃക്കാർത്തിക]]
| architectural_styles= കേരള ദ്രാവിഡ ശൈലി
| number_of_temples=
| number_of_monuments=
| inscriptions=
| date_built=
| creator =
| temple_board =
| Website =www.kumaranalloortemple.com
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിലെ]] [[കുമാരനല്ലൂർ|കുമാരനല്ലൂരിൽ]] [[മീനച്ചിലാർ|മീനച്ചിലാറിന്റെ]] പടിഞ്ഞാറേക്കരയിൽ നിന്ന് അല്പം മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പ്രശസ്തമായ ഒരു [[ഭഗവതി|പരാശക്തി]]ക്ഷേത്രമാണ് '''ശ്രീ''' '''കുമാരനല്ലൂർ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം'''.<ref>{{cite web |last1=. |first1=. |title=Kumaranalloor Bhagavathy Temple, Kottayam Overview |url=https://www.holidify.com/places/kottayam/kumaranalloor-bhagavathy-temple-sightseeing-121039.html |website=https://www.holidify.com |publisher=holidify.com |accessdate=17 ജനുവരി 2021}}</ref> ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ ജഗദീശ്വരിയും [[പരാശക്തി|ആദിപരാശക്തിയുമായ]] [[ഭഗവതി|ഭഗവതിയാണ്]]. '''കുമാരനല്ലൂരമ്മ''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ ഭഗവതി [[മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം|മധുര മീനാക്ഷീചൈതന്യമാണ്]] എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. അതേ സമയം [[കാളി|മഹാകാളി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]], [[മഹാസരസ്വതി]], [[ദുർഗ്ഗ]], [[പാർവ്വതി]] തുടങ്ങിയ ആദിപരാശക്തിയുടെ വിവിധ ഭാവങ്ങളിൽ ദേവി ആരാധിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രത്യേക പ്രാധാന്യത്തോടെ [[പരമശിവൻ|പരമശിവന്റെ]] പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശാസ്താവ്]] (മണിഭൂഷണൻ), ആലിങ്കൽ ഭഗവതി ([[ഭദ്രകാളി|ഭദ്രകാളി]]),[[നാഗദൈവങ്ങൾ]] എന്നിവർക്കും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. [[പരശുരാമൻ]] പ്രതിഷ്ഠിച്ചതായി വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്ന കേരളത്തിലെ [[നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ|108 ദുർഗ്ഗാലയങ്ങളിൽ]] ഒന്നാണ് ഈ ക്ഷേത്രം <ref>{{cite web |last1=. |first1=. |title=108 Durga Temples |url=http://www.thekeralatemples.com/knowmore/108_durga_temples.htm |website=http://www.thekeralatemples.com |publisher=thekeralatemples.com |accessdate=17 ജനുവരി 2021}}</ref>. ഈ 108 ഭഗവതിമാരുടെ ചൈതന്യം ഒന്നിച്ചു ഒന്നിക്കുന്ന ഇടമാണ് കുമാരനല്ലൂർ എന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. ഈ ക്ഷേത്രത്തിനു 2400 വർഷത്തിൽ പരം പഴക്കമുണ്ടെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ക്ഷേത്രം [[ചേരമാൻ പെരുമാൾ നായനാർ|ചേരമാൻ പെരുമാളുടെ]] കാലത്തേ നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ളൂവെന്നും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പഴക്കവും, ചുവർചിത്രങ്ങളും, ഐതിഹ്യങ്ങളിൽ ഉള്ള പരാമർശങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകതകളാണ്.<ref>{{cite web |last1=. |first1=. |url=http://www.keralaculture.org/kerala-festivals/thrikarthika-kumaranalloor/34/2 |website=http://www.keralaculture.org |publisher=keralaculture.org |accessdate=17 ജനുവരി 2021}}</ref>
[[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിൽ]] [[രോഹിണി]] നാളിൽ ആറാട്ട് വരത്തക്ക വിധത്തിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന പത്തുദിവസത്തെ ഉത്സവവും, ഇതിനിടയിൽ വരുന്ന [[തൃക്കാർത്തിക|തൃക്കാർത്തികയുമാണ്]] ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. ഭഗവതിയുടെ തിരുനാളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന തൃക്കാർത്തികയ്ക്കാണ് ആറാട്ടിനെക്കാൾ പ്രാധാന്യം. ഇവിടെ തൃക്കാർത്തിക തൊഴുതാൽ അഭീഷ്ടസിദ്ധിയും ദുഃഖമോചനവും ഉണ്ടാകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാൽ ധാരാളം ആളുകൾ അന്നേദിവസം ഇവിടെ എത്തിച്ചേരുന്നു. തൃക്കാർത്തിക കൂടാതെ [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] [[പൂരം (നക്ഷത്രം)|പൂരം നാൾ]] എന്നിവയും വിശേഷങ്ങളാണ്. [[ചൊവ്വാഴ്ച|ചൊവ്വ]], [[വെള്ളിയാഴ്ച|വെള്ളി]], [[അമാവാസി]], [[പൗർണ്ണമി]], മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി തുടങ്ങിയ ദിവസങ്ങളും പ്രധാനമാണ്. [[കേരള ഊരാണ്മ ദേവസ്വം ബോർഡ്|കുമാരനല്ലൂർ ഊരാണ്മ ദേവസ്വം ആണ്]] ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തുന്നത്. [[കുമാരനല്ലൂർ ഗ്രന്ഥവരി]] ചരിത്രപരമായി കുമാരനല്ലൂരിനെ രേഖപ്പെടുത്തുന്ന അപൂർവ്വ താളിയോലകളുടെ പഠനമാകുന്നു.<ref> എസ്. രാജേന്ദു, കുമാരനല്ലൂർ ഗ്രന്ഥവരി, കോട്ടയം, 2025 </ref>
==ഐതിഹ്യം==
[[കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണി|കൊട്ടാരത്തിൽ ശങ്കുണ്ണിയുടെ]] [[ഐതിഹ്യമാല|ഐതിഹ്യമാലയിൽ]] പറയുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു കഥയാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉദ്ഭവത്തിന് കാരണമായി പറയപ്പെടുന്നത്. അതിങ്ങനെ:
ഒരിയ്ക്കൽ, [[മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം|മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രത്തിൽ]] ഭഗവതിയ്ക്ക് ചാർത്തിയിരുന്ന [[മൂക്കുത്തി]] മോഷണം പോയി. എങ്ങനെയാണ് അത് പോയതെന്ന് ആർക്കും മനസ്സിലായില്ല. വിവരം അന്ന് മധുര ഭരിച്ചിരുന്ന [[പാണ്ഡ്യസാമ്രാജ്യം|പാണ്ഡ്യരാജാവിന്]] വിവരം കിട്ടിയപ്പോൾ അദ്ദേഹം അന്വേഷണത്തിന് ഉത്തരവിട്ടു. പല സ്ഥലങ്ങളിലായി അന്വേഷിച്ചിട്ടും മൂക്കുത്തി തിരിച്ചുകിട്ടിയില്ല. ഒടുവിൽ, ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കാരനറിയാതെ മൂക്കുത്തി പോകില്ലെന്ന് രാജാവ് തീർച്ചപ്പെടുത്തി. യഥാർത്ഥത്തിൽ ശാന്തിക്കാരൻ നിരപരാധിയായിരുന്നു. എങ്ങനെ മൂക്കുത്തി പോയെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനും വിവരമുണ്ടായിരുന്നില്ല. എന്നാൽ, ഇതൊന്നും മനസ്സിലാക്കാതെ രാജാവ് ശാന്തിക്കാരനെ വിളിച്ചുവരുത്തി ചോദ്യം ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. മണിക്കൂറുകളോളം ചോദ്യം ചെയ്യൽ തുടർന്നെങ്കിലും എങ്ങനെ പോയെന്ന് പറയാൻ ശാന്തിക്കാരന് കഴിയുന്നുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവസാനം നാല്പതുദിവസത്തിനകം മൂക്കുത്തിയുമായി തിരിച്ചുവരണമെന്നും അല്ലാത്തപക്ഷം ശാന്തിക്കാരനെ തലയറുത്തു കൊല്ലുമെന്നും രാജാവ് ഉത്തരവിട്ടു. വ്യസനത്തോടെ ശാന്തിക്കാരൻ കൊട്ടാരം വിട്ടു. മൂക്കുത്തിയ്ക്കായി അദ്ദേഹം പല സ്ഥലത്തായി അലഞ്ഞുതിരിഞ്ഞു നടന്നെങ്കിലും എവിടെയും കണ്ടെത്താനായില്ല. ഒടുവിൽ മുപ്പത്തൊമ്പതാം ദിവസമായി. പിറ്റേദിവസം തന്റെ തലപോകുമല്ലോ എന്നാലോചിച്ച ശാന്തിക്കാരൻ, അതീവദുഃഖിതനായി അന്നത്തെ ദിവസം കഴിച്ചുകൂട്ടി. അന്നുരാത്രി അദ്ദേഹം ഉറങ്ങുന്ന സമയത്ത് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു സ്വപ്നദർശനമുണ്ടായി. അതീവസുന്ദരിയായ ഒരു യുവതി തന്റെയടുത്തുവന്ന് ഇനിയവിടെ താമസിച്ചാൽ ആപത്താണെന്നും അപ്പോൾ കാവൽക്കാരെല്ലാം ഉറക്കമായതിനാൽ വല്ല ദിക്കിലും പോയി രക്ഷപ്പെടാമെന്നും പറയുന്നതായിട്ടായിരുന്നു സ്വപ്നദർശനം. കണ്ണുതുറന്നു നോക്കിയപ്പോൾ ശാന്തിക്കാരൻ ആരെയും കണ്ടില്ല. ഇത് സാക്ഷാൽ ജഗദംബികയുടെ അരുളപ്പാടാണെന്ന് വിചാരിച്ച അദ്ദേഹം ഉടനെ അവിടെനിന്ന് പുറത്തിറങ്ങി ഓടാൻ തുടങ്ങി. ആ സമയത്ത്, സ്വപ്നത്തിൽ വന്ന യുവതി വീണ്ടും അദ്ദേഹത്തിന് മുന്നിൽ പ്രത്യക്ഷനാകുകയും, താനും കൂടെ വരികയാണെന്ന് അറിയിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് അവർ ശാന്തിക്കാരന്റെ മുന്നിലായി ഓടിത്തുടങ്ങി. അന്ന് അമാവാസിയായിരുന്നെങ്കിലും അവരുടെ ശരീരശോഭയും ധരിച്ചിരുന്ന ആഭരണങ്ങളുടെ പ്രകാശവും കാരണം ശാന്തിക്കാരന് വഴി വ്യക്തമായി കാണാൻ കഴിയുമായിരുന്നു. കുറച്ചുദൂരം ചെന്നപ്പോൾ ആ സ്ത്രീ അപ്രത്യക്ഷയായി. അപ്പോൾ വഴി പൂർണ്ണമായും ഇരുട്ടിലായി. ശാന്തിക്കാരൻ എങ്ങനെയൊക്കെയോ തപ്പിത്തടഞ്ഞ് വഴിയിലൊരിടത്തെത്തി. രാജാവിന്റെ ഭടന്മാർ വന്ന് തന്നെ പിന്തുടർന്ന് വരാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നതിനാൽ ഭയമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും വിശ്രമിയ്ക്കാതെ നിവൃത്തിയില്ലെന്ന് തോന്നിയ അദ്ദേഹം ആ സമയത്ത് പെട്ടെന്നുണ്ടായ [[ഇടിമിന്നൽ|ഇടിമിന്നലിന്റെ]] വെളിച്ചത്തിൽ ഒരു വഴിയമ്പലം കണ്ടെത്തുകയും തോളത്തുണ്ടായിരുന്ന രണ്ടാം മുണ്ട് വിരിച്ചശേഷം അവിടെ കിടന്നുറങ്ങുകയും ചെയ്തു.
അക്കാലത്ത് ചേരദേശം വാണിരുന്ന ചേരമാൻ പെരുമാൾ, ഇന്നത്തെ കോട്ടയം ജില്ലയിൽ [[വൈക്കം|വൈക്കത്തിനടുത്തുള്ള]] [[ഉദയനാപുരം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഉദയനാപുരത്ത്]] ഭഗവതിയ്ക്കും കുമാരനല്ലൂർ എന്ന് ഇപ്പോൾ അറിയപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്ത് (അന്ന് കുമാരപുരം) [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ|സുബ്രഹ്മണ്യന്നും]] ക്ഷേത്രങ്ങൾ പണിയിച്ചു കൊണ്ടിരിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. നേരത്തെ പറഞ്ഞ വഴിയമ്പലത്തിൽ കിടന്നുറങ്ങിയ ശാന്തിക്കാരൻ പിറ്റേന്ന് ഉണർന്നത് കുമാരപുരത്ത് പണി നടന്നുകൊണ്ടിരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിലാണ്! അത്ഭുതത്തോടെ അദ്ദേഹം ചുറ്റും നോക്കിയപ്പോൾ ശ്രീകോവിലിലെ പീഠത്തിൽ താൻ പൂജിച്ചിരുന്ന സാക്ഷാൽ മധുര മീനാക്ഷിയെ അദ്ദേഹത്തിന് കാണാനിടയായി. തന്നെ പിന്തുടർന്നുവന്ന സുന്ദരി, സാക്ഷാൽ ജഗന്മാതാവാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ അദ്ദേഹം അമ്മയെ സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിച്ചു. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം അവിടെക്കൂടിയിരുന്നവരോടെല്ലാം മധുര മീനാക്ഷി ശ്രീലകത്ത് കുടികൊണ്ടെന്നും കുമാരനല്ല ഊരിലെന്നും{{Efn|ഇതിൽ നിന്നാണ് '''കുമാരനല്ലൂർ''' എന്ന പേരുണ്ടായത്.}} വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. നാട്ടുകാർ ഒന്നൊന്നായി ഓടിക്കൂടി നോക്കിയപ്പോൾ അവർക്ക് ശ്രീലകത്ത് ആരെയും കാണാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭക്തോത്തമനും ശുദ്ധഹൃദയനുമായ ആ ശാന്തിക്കാരന് മാത്രമാണ് ഭഗവതിയെ കാണാനുണ്ടായിരുന്നത്. ശാന്തിക്കാരന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട നാട്ടുകാർ അദ്ദേഹത്തിന് ഭ്രാന്താണെന്ന് സംശയിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ മർദ്ദിച്ചു. വിവരമറിഞ്ഞ് ക്ഷേത്രത്തിലെത്തിയ ചേരമാൻ പെരുമാൾക്കും ശ്രീലകത്ത് ആരെയും കാണാനുണ്ടായിരുന്നില്ല. ശാന്തിക്കാരൻ തന്നെ തൊട്ടുകൊണ്ട് നോക്കാൻ പെരുമാളോട് ആവശ്യപ്പെടുകയും അദ്ദേഹം തൻപ്രകാരം ചെയ്യുകയും ചെയ്തപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിനും ശ്രീലകത്ത് ഭഗവതിയെ കാണാനിടയായി. ഇതെങ്ങനെ സംഭവിച്ചെന്ന് പെരുമാൾ ചോദിച്ചപ്പോൾ തനിയ്ക്ക് നേരിട്ട അനുഭവങ്ങളെല്ലാം ശാന്തിക്കാരൻ അദ്ദേഹത്തെ അറിയിച്ചു. സംഭവങ്ങൾ കേട്ട പെരുമാൾ അത്ഭുതാവഹനായെങ്കിലും ഭഗവതിയ്ക്ക് താൻ യാതൊന്നും കൊടുക്കില്ലെന്നും ദേവീപ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് നിർദ്ദേശിച്ച ഉദയനാപുരത്ത് താൻ സുബ്രഹ്മണ്യനെ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കാൻ പോകുകയാണെന്നും അദ്ദേഹം അറിയിച്ചു. ഉടനെ പെരുമാൾ ഉദയനാപുരത്തേയ്ക്ക് പുറപ്പെട്ടു.
ഉദയനാപുരത്തേയ്ക്ക് പോകുന്ന വഴിയിൽ ഒരു സ്ഥലത്തെത്തിയപ്പോൾ അതികഠിനമായ മൂടൽമഞ്ഞുണ്ടാകുകയും പെരുമാൾക്കും സേവകർക്കും കണ്ണുകാണാതാകുകയും അവർ വഴിതെറ്റി അലയാൻ തുടങ്ങുകയും ചെയ്തു. അപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു സേവകൻ, ഇത് ദേവീകോപം മൂലമാണെന്നും അതിനാൽ ദേവിയെ പ്രീതിപ്പെടുത്താൻ ആരാധനാകർമ്മം നടത്തണമെന്നും അദ്ദേഹത്തോട് പറഞ്ഞു. ഭഗവതിയ്ക്ക് ശക്തിയുണ്ടെങ്കിൽ അവിടെ കൂടിയിരിയ്ക്കുന്ന മഞ്ഞു മുഴുവൻ മാറിപ്പോകട്ടെ എന്നായിരുന്നു പെരുമാളുടെ മറുപടി. ഉടനെ മഞ്ഞു മുഴുവൻ മാറിപ്പോയി. ആ സ്ഥലം തന്മൂലം '''മഞ്ഞൂർ''' എന്നും പിന്നീട് അത് ലോപിച്ച് '''[[മാഞ്ഞൂർ]]''' എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. ഒരുപാടുകാലം മാഞ്ഞൂർ ദേശം കുമാരനല്ലൂർ ദേവസ്വം വകയായിരുന്നു. തുടർന്ന് ദേവീക്ഷേത്രത്തിൽ തിരിച്ചെത്തിയ അദ്ദേഹം, അവിടെ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് വച്ചിരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യവിഗ്രഹം ഉദയനാപുരത്തേയ്ക്ക് കൊണ്ടുപോകാൻ ഉത്തരവിടുകയും, നിശ്ചിതമുഹൂർത്തത്തിൽ തന്നെ അവിടെ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയും തുടർന്ന്, ഉദയനാപുരത്ത് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്ന ദേവീവിഗ്രഹം അപ്പോഴേയ്ക്കും '''കുമാരനല്ലൂർ''' എന്നു പേരുമാറ്റിയ സ്ഥലത്തെത്തിയ്ക്കാൻ ഉത്തരവിടുകയും ചെയ്തു.
എന്നാൽ, ആ ദേവീവിഗ്രഹം ഉടനെ വന്നുചേരില്ലെന്ന് അധികം കഴിയും മുമ്പേ പെരുമാൾക്ക് ഒരു അറിവു കിട്ടുകയുണ്ടായി. പുതിയ വിഗ്രഹം ഉണ്ടാക്കാൻ ദിവസങ്ങൾ തികയില്ല. പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് ഉചിതമായ ഒരു മുഹൂർത്തം ഇനിയുണ്ടാകാനും പാട്. ദുഃഖിതനായ അദ്ദേഹം, താൻ മഞ്ഞുകൊണ്ടതെല്ലാം വെറുതെയായല്ലോ എന്നാലോചിച്ച് കിടന്നുറങ്ങി. ആ സമയത്ത് അദ്ദേഹത്തിന് ഭഗവതിയുടെ ഒരു സ്വപ്നദർശനമുണ്ടായി. നിലവിൽ പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ച വിഗ്രഹത്തെക്കാൾ ഉചിതമായ ഒരു വിഗ്രഹം, കുമാരനല്ലൂരിൽ നിന്ന് അല്പം വടക്കുകിഴക്കുമാറി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന '''[[വേദഗിരി]]''' എന്ന സ്ഥലത്തെ ഒരു മലയിൽ ഒരു കിണറ്റിൽ കിടപ്പുണ്ടെന്നും അതുകൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയാൽ മതിയെന്നും പരാശക്തി സ്വപ്നത്തിൽ അരുളി. കണ്ണുതുറന്നുനോക്കിയപ്പോൾ പെരുമാൾ ആരെയും കണ്ടില്ല. എങ്കിലും, ഇത് സത്യമാണോ എന്നറിയാൻ പെരുമാൾ ഏതാനും സേവകരോടൊപ്പം വേദഗിരിയിലെത്തി. അവിടം മുഴുവൻ കാടുപിടിച്ചു കിടക്കുകയായിരുന്നു. ആ കാടെല്ലാം വെട്ടിത്തെളിച്ചുനോക്കിയപ്പോൾ അവിടെ ഒരു കിണർ കാണാനിടയായി. പെരുമാളുടെ സേവകരിലൊരാൾ അതിലിറങ്ങിത്തപ്പിയപ്പോൾ അഞ്ജനശിലയിൽ തീർത്തതും ലക്ഷണമൊത്തതും കേടുപാടുകളൊന്നുമില്ലാത്തതുമായ ഒരു ഭഗവതി വിഗ്രഹം കണ്ടുകിട്ടി. ചതുർബാഹുക്കളോടുകൂടി, കൈകളിൽ ശംഖും ചക്രവും വരദകടീബദ്ധ മുദ്രകളും ധരിച്ച രൂപത്തിലുള്ളതായിരുന്നു ആ വിഗ്രഹം. തുടർന്ന് ആഘോഷപൂർവ്വം വിഗ്രഹം കുമാരനല്ലൂരിലെത്തിയ്ക്കുകയും നിശ്ചിത മുഹൂർത്തത്തിൽ തന്നെ ശ്രീലകത്ത് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് അവിടത്തെ നിത്യനിദാനം, ആട്ടവിശേഷങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയും നിശ്ചയിച്ച പെരുമാൾ, മധുരയിൽ നിന്നുവന്ന ശാന്തിക്കാരനെ ക്ഷേത്രത്തിലെ ശാന്തിക്കാരനാക്കുകയും ചെയ്തു. ആ ശാന്തിക്കാരന്റെ കുടുംബത്തിനാണ് ഇപ്പോഴും ക്ഷേത്രത്തിൽ പൂജാധികാരം. മധുരയിൽ നിന്ന് വന്ന ശാന്തിക്കാരന്റെ പിന്മുറക്കാരായതിനാൽ ആ കുടുംബം '''മധുര ഇല്ലം''' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സർവൈശ്വര്യദായിനിയായ ആ ആദിപരാശക്തി കുമാരനല്ലൂരമ്മ എന്നു വിശ്വാസികൾക്കിടയിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
==ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി==
===ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും===
[[കോട്ടയം]] പട്ടണത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം മൂന്നര കിലോമീറ്റർ വടക്കുപടിഞ്ഞാറുമാറിയാണ് കുമാരനല്ലൂർ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. കോട്ടയം നഗരപ്രാന്തത്തിലുള്ള ക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇവിടെയെത്തിച്ചേരാൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്. [[തിരുവനന്തപുരം]]-[[അങ്കമാലി]] മെയിൻ സെൻട്രൽ റോഡിൽ (എം.സി. റോഡ്) കുമാരനല്ലൂർ ജംക്ഷനിൽ നിന്ന് ഒരു കിലോമീറ്റർ പടിഞ്ഞാറോട്ട് സഞ്ചരിച്ചാൽ ക്ഷേത്രത്തിലെത്താം. കിഴക്കുഭാഗത്തുള്ള അതിമനോഹരമായ രണ്ടുനില ഗോപുരം ആരെയും ആകർഷിയ്ക്കും. മനോഹരമായ ചുവർച്ചിത്രങ്ങളും ദാരുശില്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ് ഈ ഗോപുരം. ഭഗവതിയെ വണങ്ങുന്ന ഭക്തോത്തമരുടെയും മഹർഷിമാരുടെയും രൂപങ്ങളും മറ്റു ദേവീ-ദേവരൂപങ്ങളും ഗോപുരത്തെ മനോഹരമാക്കുന്നു. ഗോപുരത്തിന് നേരെ മുന്നിൽ വലിയൊരു നടപ്പുര പണിതിട്ടുണ്ട്. മഴയും വെയിലുമേൽക്കാതെ ഭക്തർക്ക് ദർശനം നടത്താൻ ഇത് സഹായിയ്ക്കുന്നു. കടന്നുചെല്ലുന്ന സ്ഥലത്ത് വലിയ ആൽമരങ്ങൾ കാണാം. തെക്കുഭാഗത്ത് [[ദേവീവിലാസം സ്കൂൾ]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. കുമാരനല്ലൂർ ദേവസ്വം വകയായുള്ള സ്കൂളാണിത്. ആദ്യകാലത്ത് ഒരു [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] വിദ്യാലയമായിരുന്ന ഈ സ്കൂൾ പിന്നീട് സാധാരണ സ്കൂളാക്കുകയായിരുന്നു. ക്ഷേത്രക്കുളം വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്താണ്.
കിഴക്കേ ഗോപുരത്തിലൂടെ അകത്തുകടന്നാൽ ആദ്യം എത്തുന്നത് വലിയ ആനക്കൊട്ടിലിലാണ്. ഇവിടെ മൂന്നാനകളെ മാത്രമേ എഴുന്നള്ളിയ്ക്കാനാകൂ. എങ്കിലും, സ്വതേത്തന്നെ ഒരു മനോഹാരിത ഇതിനുണ്ട്. [[വിവാഹം]], [[ചോറൂൺ]], [[തുലാഭാരം]], [[ഭജന]] തുടങ്ങിയവയ്ക്ക് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നത് ഈ ആനക്കൊട്ടിലാണ്. ക്ഷേത്രത്തിലെ വഴിപാട് കൗണ്ടറുകൾ ഇതിനടുത്താണ്. മഞ്ഞൾപ്പൊടി അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നതാണ് കുമാരനല്ലൂരമ്മയുടെ പ്രധാന വഴിപാട്. ആനക്കൊട്ടിലിനപ്പുറത്ത് ദുർഗ്ഗാവാഹനമായ [[സിംഹം|സിംഹത്തെ]] ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ സ്വർണ്ണക്കൊടിമരം കാണാം. 50 അടിയോളം ഉയരം ഈ കൊടിമരത്തിനുണ്ടെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. കൊടിമരം കടന്നാൽ ബലിക്കൽപ്പുരയിലെത്താം. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ബലിക്കല്ല് ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. പത്തടിയിലധികം വലിപ്പമുള്ള ഭീമൻ ബലിക്കല്ലാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ഇത് പിച്ചളയിൽ പൊതിഞ്ഞ് സ്വർണ്ണം പൂശി വച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവിടെയാണ് അവസാനമായി ബലിതൂകുന്നത്. ബലിക്കൽപ്പുരയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തെ തൂണിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതി ഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ വരുന്ന ഭക്തർ ആദ്യം വന്ദിയ്ക്കുന്നത് ഈ ഗണപതിയെയാണ്. ബലിക്കൽപ്പുരയുടെ മച്ചിൽ [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവിന്റെയും]] [[അഷ്ടദിക്പാലകർ|അഷ്ടദിക്പാലകരുടെയും]] പ്രതിഷ്ഠകൾ കാണാം.
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി മഹാദേവ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉപപ്രതിഷ്ഠ ഈ മഹാദേവനാണ്. [[നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ]] വരുന്ന '''അമ്പിളിക്കാട്''' കുമാരനല്ലൂരിലെ ഈ ശിവസന്നിധിയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ആദ്യകാലത്ത് ഇവിടെ മഹാദേവൻ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിന്റെ തെളിവായി ശിവന് പ്രത്യേകം നാലമ്പലം തീർത്തിട്ടുള്ളത് കാണാം. ഭഗവതിപ്രതിഷ്ഠ പിന്നീടാണ് ഉണ്ടായത്. ഭഗവാന്റെ വാമാംഗത്തിൽ വാഴുന്ന ഭഗവതി, തന്മൂലം ശ്രീ പാർവ്വതിയായി സങ്കല്പിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. സാമാന്യം വലുപ്പമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെ. ഏകദേശം നാലടി ഉയരം വരും. സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലേതുപോലെ ഇവിടെയും ഓവുവരെയേ പ്രദക്ഷിണം അനുവദിച്ചിട്ടുള്ളൂ. ശിവന്റെ നടയിൽത്തന്നെ ഗണപതിയുടെ ഒരു രൂപവും കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്.
പ്രദക്ഷിണവഴിയുടെ പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശ്രീഭദ്രകാളിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ആൽമരച്ചുവട്ടിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠയായതിനാൽ '''ആലിങ്കൽ ഭഗവതി''' എന്ന പേരിൽ ഇവിടത്തെ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് കുമാരനല്ലൂരമ്മയുടെ ഉഗ്രരൂപത്തിലുള്ള കാളീഭാവമായി സങ്കൽപ്പിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. പഞ്ചലോഹത്തിൽ തീർത്ത ചെറിയൊരു കണ്ണാടി വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. പ്രകൃതിയുടെ പഞ്ചമോപചാരങ്ങളുമേറ്റുവാങ്ങുന്ന ശ്രീ ആലിങ്കൽ ഭദ്രകാളിയുടെ മുന്നിൽ ഭക്തർക്ക് ദർശനത്തിനായി ഒരു മുഖപ്പ് പണിതിട്ടുണ്ട്. ഗുരുതിയും രക്തപുഷ്പാഞ്ജലിയുമാണ് ഇവിടത്തെ വഴിപാടുകൾ. കടുത്ത ദുരിതങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടുന്നവർ ഇവിടെ പ്രാർഥിക്കുന്നത് നല്ലതാണെന്നു വിശ്വാസമുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേ ഗോപുരത്തിന് പുറത്ത് പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തായി നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. നാഗരാജാവായി [[അനന്തൻ|അനന്തനും]] കൂടെ നാഗയക്ഷിയും ചിത്രകൂടവുമടങ്ങുന്നതാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. എല്ലാമാസവും [[ആയില്യം]] നാളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കന്നിമാസത്തിലെ ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും ഇവർക്കുണ്ടാകാറുണ്ട്.
=== ശ്രീകോവിൽ ===
രണ്ടുനിലകളോടുകൂടിയ ഭീമാകാരമായ വട്ടശ്രീകോവിലാണ് കുമാരനല്ലൂർ ക്ഷേത്രത്തിലുള്ളത്. ദേവി ആദിപരാശക്തിയുടെ വാസസ്ഥലമായ [[ശ്രീചക്രം|ശ്രീചക്രത്തിന്റെ]] രൂപമാണ് ഇതിനുള്ളതെന്ന് വിശ്വസിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. സാധാരണയായി ദേവീക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വട്ടശ്രീകോവിൽ അപൂർവ്വമാണ്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ശ്രീകോവിലിന് ഇരുന്നൂറടി ചുറ്റളവുണ്ടാകും. ഇരുനിലകളും ചെമ്പുമേഞ്ഞ് മനോഹരമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടം ശോഭിച്ചുനിൽക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിനകത്ത് മൂന്നുമുറികളുണ്ട്. അവയിൽ പടിഞ്ഞാറേ അറ്റത്തുള്ളതാണ് ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ഗർഭഗൃഹം. മൂന്നടിയോളം ഉയരം വരുന്ന ചതുർബാഹുവായ ദേവീവിഗ്രഹം കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. അതിവിശിഷ്ടമായ അഞ്ജനശിലയിൽ തീർത്തതാണ് ഈ മനോഹരവിഗ്രഹം. വാസ്തവത്തിൽ നിൽക്കുന്ന രൂപത്തിലാണ് വിഗ്രഹമെങ്കിലും ആടയാഭരണങ്ങളും മറ്റും ചാർത്തിക്കാണുമ്പോൾ ഇരിയ്ക്കുന്ന രൂപത്തിലാണെന്ന് തെറ്റിദ്ധരിയ്ക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ചതുർബാഹുവായ ഭഗവതിയുടെ പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ ശ്രീചക്രവും പുറകിലെ ഇടതു കയ്യിൽ ശംഖും കാണാം. മുന്നിലെ വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന ഭഗവതി, മുന്നിലെ ഇടതുകൈ അരയിൽ കുത്തി നിൽക്കുകയാണ്. [[ത്രിമൂർത്തി|ത്രിമൂർത്തികൾ]] ജഗദീശ്വരിയായ ആദിപരാശക്തിയെ സ്തുതിയ്ക്കുന്ന സമയത്തുള്ള ഭാവമാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്കെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ പരാശക്തിയെ ഇവിടെ മഹാകാളി, മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി തുടങ്ങിയ മൂന്ന് ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിച്ചു വരുന്നു.
ശ്രീകോവിൽ, അതിമനോഹരമായ ചുവർച്ചിത്രങ്ങളും ദാരുശില്പങ്ങളും കൊണ്ട് അലംകൃതമാണ്. കുമാരനല്ലൂരമ്മയുടെ തന്നെ ഒരു ചുവർച്ചിത്രം അവയിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമാണ്. കൂടാതെ ഗണപതി, [[സരസ്വതി]], [[ദക്ഷിണാമൂർത്തി|ദക്ഷിണാമൂർത്തി,]] [[നടരാജൻ]], ഓടക്കുഴലൂതുന്ന [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], പുലിപ്പുറത്ത് പോകുന്ന അയ്യപ്പൻ, [[ശ്രീരാമ പട്ടാഭിഷേകം]], [[രാമൻ|രാമ]]-[[രാവണൻ|രാവണ]] യുദ്ധം, രാവണന്റെ കൊട്ടാരത്തിലിരിയ്ക്കുന്ന [[ഹനുമാൻ]], [[ഗജേന്ദ്രമോക്ഷം]], [[സപ്തർഷികൾ]], [[ശക്തിപഞ്ചാക്ഷരി]] (ശിവൻ കുടുംബസമേതനായുള്ള സങ്കല്പം), [[ശങ്കരനാരായണൻ]], [[അർദ്ധനാരീശ്വരൻ]] തുടങ്ങിയവയും ഈ ചുവരുകളെ അലംകൃതമാക്കുന്ന ചിത്രങ്ങളിൽ പെടും. പണ്ടുകാലത്ത് പല ഫലമൂലാദികളുടെയും ചാറുകൾ കൊണ്ട് വരച്ചു ചേർക്കപ്പെട്ടവയാണ് ഇവിടെയുള്ള ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ. അവയിൽ പലതിലും പുതിയ നിറങ്ങൾ ചേർത്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും പൂർണ്ണമായി അവ ഉൾക്കൊള്ളാൻ ഈ ചിത്രങ്ങൾക്കായിട്ടില്ല. ദാരുശില്പങ്ങളിൽ വിവിധ ദേവതാരൂപങ്ങളും മഹർഷിരൂപങ്ങളും മൃഗരൂപങ്ങളും കാണാം. വടക്കുവശത്ത് അഭിഷേകജലം ഒഴുകിപ്പോകുന്ന ഓവ് വ്യാളീമുഖത്തോടെ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതും ശ്രദ്ധേയമാണ്.
=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലിന്റെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. അതിവിശാലമാണ് ഇവിടെ നാലമ്പലം. നാലമ്പലത്തിനകത്തേയ്ക്ക് കടക്കുന്ന വഴിയുടെ ഇരുവശങ്ങളിലുമായി വാതിൽമാടങ്ങൾ പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവയിൽ തെക്കേ വാതിൽമാടം പൂജകൾക്കും ഹോമങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിച്ചുവരുമ്പോൾ വടക്കേ വാതിൽമാടം നാമജപത്തിനാണ് ഉപയോഗിയ്ക്കുന്നത്. തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ പതിവുപോലെ [[തിടപ്പള്ളി]] പണിതിട്ടുണ്ട്; വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ [[കിണർ|കിണറും]]. ശ്രീകോവിലിനുമുന്നിൽ സാമാന്യത്തിലധികം വലുപ്പമുള്ള നമസ്കാരമണ്ഡപം പണിതിട്ടുണ്ട്. പതിനാറു കാലുകളുള്ള ഈ മണ്ഡപം ദീർഘചതുരാകൃതിയിലാണ് പണികഴിപ്പിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇവിടെ വച്ചാണ് ഉത്സവത്തിന് കലശപൂജയും മറ്റും നടത്തുന്നത്. മണ്ഡപത്തിന്റെ മച്ചിൽ ബ്രഹ്മാവിന്റെയും അഷ്ടദിക്പാലകരുടെയും രൂപങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. മണ്ഡപത്തിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറേത്തൂണിൽ ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. '''മണിഭൂഷണൻ''' എന്നാണ് ഇവിടെ ശാസ്താവ് അറിയപ്പെടുന്നത്. വലതുകൈ മലർത്തിപ്പിടിച്ച് ഇടതുകൈ തുടയോട് ചേർത്തുവച്ചിരിയ്ക്കുന്ന രൂപമാണ് ശാസ്താവിന്. നീരാജനമാണ് ശാസ്താവിന്റെ പ്രധാന വഴിപാട്. മണ്ഡപത്തിൽ തന്നെ അഞ്ചുതിരികളോടുകൂടിയ ഒരു വിളക്ക് കൊളുത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇത് '''ഭദ്രദീപം''' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ വിളക്ക് ഒരിയ്ക്കലും കെടാറില്ല. ഇതിൽ എണ്ണയൊഴിയ്ക്കുന്നത് പ്രധാന വഴിപാടാണ്.
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി അകത്തെ ബലിവട്ടം പണികഴിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. അഷ്ടദിക്പാലകർ (കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]], തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിരൃതി]], പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]]/[[സോമൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]]), [[സപ്തമാതൃക്കൾ]] ([[ബ്രാഹ്മി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[മഹേശ്വരി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[വരാഹി]], [[കൗമാരി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്നീ ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പമുള്ള രണ്ട് ബലിക്കല്ലുകളിൽ കിഴക്കുഭാഗത്തേത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പമുള്ള രണ്ട് ബലിക്കല്ലുകളിൽ പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തേത്), ശാസ്താവ് (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനും ഇടയിൽ), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനും ഇടയിൽ), അനന്തൻ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനും ഇടയിൽ, ശാസ്താവിന് സമീപം), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും വടക്കിനും ഇടയിൽ), ദുർഗ്ഗാദേവി (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനും ഇടയിൽ), നിർമ്മാല്യധാരി (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനും ഇടയിൽ - ഇവിടെ മുണ്ഡിനി) തുടങ്ങിയ മൂർത്തികളെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്ന ചെറിയ ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവയിൽ ബലിതൂകുന്നു. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ/ദേവിയുടെ വികാരഭേദങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. തന്മൂലം, അവയിൽ ചവിട്ടുന്നതും തൊട്ട് തലയിൽ വയ്ക്കുന്നതും നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ ബലിക്കല്ലുകൾ പിച്ചളയിൽ പൊതിഞ്ഞ് സ്വർണ്ണം പൂശിവച്ചിട്ടുണ്ട്.
== ഉപദേവതകൾ ==
=== മഹാദേവൻ ===
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പരമശിവന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉപദേവ പ്രതിഷ്ഠ ഈ മഹാദേവനാണ്. ഭഗവതിക്ക് തുല്യമായ പ്രതിഷ്ഠ ആണിത്. [[നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങൾ|നൂറ്റെട്ട് ശിവാലയങ്ങളിൽ]] വരുന്ന '''അമ്പിളിക്കാട്''' കുമാരനെല്ലൂരിലെ ഈ ശിവസന്നിധിയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ആദ്യകാലത്ത് ഇവിടെ മഹാദേവൻ മാത്രമേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. അതിന്റെ തെളിവായി ശിവന് പ്രത്യേകം നാലമ്പലം തീർത്തിട്ടുള്ളത് കാണാം. ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠ പിന്നീടാണ് ഉണ്ടായത്. ഭഗവാന്റെ വാമാംഗത്തിൽ വാഴുന്ന ഭഗവതി, തന്മൂലം ശ്രീ പാർവ്വതി അഥവാ ദുർഗ്ഗയായി ([[ദുർഗ്ഗ|ആദിപരാശക്തി]]) സങ്കല്പിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. സാമാന്യം വലിപ്പമുള്ള ശിവലിംഗമാണ് ഇവിടെ. ഏകദേശം നാലടി ഉയരം വരും. സാധാരണ ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലേതുപോലെ ഇവിടെയും ഓവുവരെയേ പ്രദക്ഷിണം അനുവദിച്ചിട്ടുള്ളൂ. ശിവന്റെ നടയിൽത്തന്നെ ഗണപതിയുടെ ഒരു രൂപവും കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്.
=== ഗണപതി ===
ബലിക്കൽപ്പുരയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തെ തൂണിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ഗണപതിഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിൽ വരുന്ന ഭക്തർ ആദ്യം വന്ദിയ്ക്കുന്നത് ഈ ഗണപതിയെയാണ്. ഗണപതിഹോമം, കറുകമാല, ചെറുനാരങ്ങാമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ഇവിടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ. ശിവന്റെ ശ്രീകോവിലിനോടുചേർന്നും ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്.
=== ധർമ്മശാസ്താവ് (മണിഭൂഷണൻ) ===
മണ്ഡപത്തിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറേത്തൂണിൽ ശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ''മണിഭൂഷണൻ'' എന്നാണ് ഇവിടെ ശാസ്താവ് അറിയപ്പെടുന്നത്. വലതുകൈ മലർത്തിപ്പിടിച്ച് ഇടതുകൈ തുടയോട് ചേർത്തുവച്ചിരിയ്ക്കുന്ന രൂപമാണ് ശാസ്താവിന്. നീരാജനമാണ് ശാസ്താവിന്റെ പ്രധാന വഴിപാട്.
=== ആലിങ്കൽ ഭഗവതി (ശ്രീ ഭദ്രകാളി) ===
പ്രദക്ഷിണവഴിയുടെ പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് ആൽമരച്ചുവട്ടിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി ശ്രീഭദ്രകാളിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. ആൽമരച്ചുവട്ടിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠയായതിനാൽ '''ആലിങ്കൽ ഭഗവതി''' എന്ന പേരിൽ ഇവിടത്തെ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് കുമാരനല്ലൂരമ്മയുടെ ഉഗ്രരൂപത്തിലുള്ള കാളീ രൂപമായി സങ്കൽപ്പിയ്ക്കപ്പെടുന്നു. പഞ്ചലോഹത്തിൽ തീർത്ത ചെറിയൊരു കണ്ണാടി വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. പ്രകൃതിയുടെ പഞ്ചമോപചാരങ്ങളുമേറ്റുവാങ്ങുന്ന ശ്രീ ആലിങ്കൽ ഭദ്രകാളിയുടെ മുന്നിൽ ഭക്തർക്ക് ദർശനത്തിനായി ഒരു മുഖപ്പ് പണിതിട്ടുണ്ട്. ഗുരുതിയും രക്തപുഷ്പാഞ്ജലിയുമാണ് ഇവിടത്തെ വഴിപാടുകൾ. കടുത്ത ദുരിതങ്ങൾ, രോഗങ്ങൾ, ശത്രുതാദോഷം തുടങ്ങിയവ അനുഭവപ്പെടുന്നവർ ഇവിടെ പ്രാർഥിക്കുന്നത് നല്ലതാണെന്നു വിശ്വാസമുണ്ട്.
=== നാഗദൈവങ്ങൾ ===
ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേ ഗോപുരത്തിന് പുറത്ത് പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തായി നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. നാഗരാജാവായി [[അനന്തൻ|അനന്തനും]] കൂടെ നാഗയക്ഷിയും ചിത്രകൂടവുമടങ്ങുന്നതാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. എല്ലാമാസവും [[ആയില്യം]] നാളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] ആയില്യത്തിന് സർപ്പബലിയും ഇവർക്കുണ്ടാകാറുണ്ട്.
== ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്സവങ്ങൾ ==
=== കൊടിയേറ്റുത്സവം, തൃക്കാർത്തിക ===
കുമാരനല്ലൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷമാണ് വൃശ്ചികമാസത്തിൽ രോഹിണി നാളിൽ ആറാട്ട് വരത്തക്ക രീതിയിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവവും, അതിനിടയിൽ വരുന്ന തൃക്കാർത്തികയും. ആറാട്ടിനെക്കാൾ ഇവിടെ വിശേഷം തൃക്കാർത്തികയാണ്. ധ്വജാദിമുറയനുസരിച്ച് (കൊടിയേറ്റത്തോടെ തുടങ്ങുന്ന മുറ) നടക്കുന്ന ഉത്സവത്തോടനുബന്ധിച്ച് നിരവധി ശുദ്ധിക്രിയകൾ നടത്തപ്പെടുന്നു. ഉത്സവത്തിന് മുന്നോടിയായി [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം|വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിലും]] ഉദയനാപുരം സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്ഷേത്രത്തിലും പ്രത്യേകം വഴിപാടുകൾ കഴിയ്ക്കാറുണ്ട്. ഇവയ്ക്കെല്ലാം ശേഷമാണ് കൊടിയേറ്റം. സിംഹാരൂഢമായ സപ്തവർണ്ണക്കൊടി കൊടിമരത്തിൽ കയറ്റിയാൽ പിന്നീട് കുമാരനല്ലൂർ ഉത്സവലഹരിയിലമരും. എല്ലാദിവസവും ഇവിടെ ആറാട്ടുണ്ട്. ഇവയിൽ തൃക്കാർത്തികദിവസം വരെയുള്ള ആറാട്ട് നടക്കുന്നത് ക്ഷേത്രത്തിന് നേരെ കിഴക്കായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കടവിലാണ്. അവസാനദിവസമായ രോഹിണിനാളിൽ ആറാട്ട് സമീപഗ്രാമമായ നട്ടാശ്ശേരിയിലെ ഇടത്തിൽ മണപ്പുറത്ത്നടക്കുന്നത്.
ഉത്സവം നടക്കുന്ന പത്തുദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകാറുണ്ട്. [[ചെണ്ടമേളം]], [[പഞ്ചവാദ്യം]], [[തായമ്പക]], [[സോപാനസംഗീതം]], [[നാദസ്വരം]] തുടങ്ങിയവ അവയിൽ പ്രധാനമാണ്. കൂടാതെ, ക്ഷേത്രം വക സ്റ്റേജിൽ [[കർണാടക സംഗീതം|കർണാടക]]-[[ഹിന്ദുസ്ഥാനി സംഗീതം|ഹിന്ദുസ്ഥാനി]] സംഗീതക്കച്ചേരികൾ, [[ഗാനമേള]], [[ഭരതനാട്യം]], [[മോഹിനിയാട്ടം]], [[കുച്ചിപ്പുടി]], [[കഥകളി]], [[ഓട്ടൻതുള്ളൽ]], [[ചാക്യാർകൂത്ത്]], [[കൂടിയാട്ടം]] തുടങ്ങിയ കലാപരിപാടികളുമുണ്ടാകും. എല്ലാദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ ശ്രീഭൂതബലിയും എട്ടാം ദിവസമായ [[ഭരണി]]നാളിൽ ഉത്സവബലിയുമുണ്ടാകും. ഈയവസരങ്ങളിൽ [[മൃദംഗം|മൃദംഗവുമായും]] [[മദ്ദളം|മദ്ദളവുമായും]] രൂപസാദൃശ്യമുള്ള [[മരം (വാദ്യോപകരണം)|മരം]] എന്ന വാദ്യം അകമ്പടിയായുണ്ടാകും. അവയിൽ അതിപ്രധാനമായ ഉത്സവബലിയ്ക്ക് മുന്നോടിയായി തന്ത്രി, മേൽശാന്തി, കഴകക്കാർ, വാദ്യക്കാർ തുടങ്ങിയവർക്കെല്ലാം ദക്ഷിണ നൽകാറുണ്ട്.
=== നവരാത്രി ===
=== മീനപ്പൂരം ===
== എത്തിച്ചേരാൻ ==
കോട്ടയം നഗരഹൃദയത്തിൽ നിന്നും ഏകദേശം 3 കി.മി. ദൂരം മാത്രമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഉള്ളത്. എം. സി റോഡ് ഈ പ്രദേശത്തിലൂടെ കടന്ന് പോകുന്നു.
അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - കുമാരനെല്ലൂർ. ഇവിടെ എറണാകുളം - കോട്ടയം പാതയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്ന പാസ്സഞ്ചർ, മെമു ട്രെയിനുകൾ മാത്രമേ നിർത്തുകയുള്ളു.
അടുത്തുള്ള വലിയ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ - കോട്ടയം.
== ദർശന സമയം ==
<nowiki>*</nowiki>അതിരാവിലെ 4am മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12pm വരെ.
<nowiki>*</nowiki>പിന്നീട് വൈകുന്നേരം 5pm മുതൽ രാത്രി 8pm മണി വരെ.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== കുറിപ്പുകൾ ==
{{notelist}}
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഗ്രാമക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ദുർഗ്ഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നൂറ്റെട്ട് ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
bzbgwticlyqmypczhp6vbd8l3ikcng2
വാട്സ്ആപ്പ്
0
273922
4678452
3752447
2026-10-21T16:54:11Z
DogandPerson85910
210821
4678452
wikitext
text/x-wiki
{{PU|WhatsApp}}
{{Infobox software
| name = വാട്സ്ആപ്പ്
| title = വാട്സ്ആപ്പ്
| logo = File:WhatsApp_Logo_green.svg
| logo_size = 150px
| author = [[Brian Acton]], [[Jan Koum]]
| developer = [[Meta Platforms]], Will Cathcart (Head of WhatsApp)<ref>{{cite news |url=https://www.wsj.com/articles/as-whatsapp-tops-2-billion-users-ceo-vows-to-defend-encryption-11581516000 |newspaper=[[Wall Street Journal]] |title=As WhatsApp Tops 2 Billion Users, Its Boss Vows to Defend Encryption |access-date=April 2, 2020 |first=Jeff |last=Horwitz |date=February 12, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200317001048/https://www.wsj.com/articles/as-whatsapp-tops-2-billion-users-ceo-vows-to-defend-encryption-11581516000 |archive-date=March 17, 2020 |url-status=live }}</ref><ref name=WashingtonPostWhatsAppPushback>{{cite news|first1=Will|last1=Cathcart|access-date=October 30, 2019|title=Why WhatsApp is pushing back on NSO Group hacking|url=https://www.washingtonpost.com/opinions/2019/10/29/why-whatsapp-is-pushing-back-nso-group-hacking/|newspaper=[[The Washington Post]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20191030001047/https://www.washingtonpost.com/opinions/2019/10/29/why-whatsapp-is-pushing-back-nso-group-hacking/|archive-date=October 30, 2019|url-status=live}}</ref>
| released = {{Start date and age|2009|01}}
| ver layout = stacked
| programming language = [[Erlang (programming language)|Erlang]]<ref name="fastcompany">{{cite web|url=https://www.fastcompany.com/3026758/inside-erlang-the-rare-programming-language-behind-whatsapps-success|title=Inside Erlang, The Rare Programming Language Behind WhatsApp's Success|work=fastcompany.com|author=Ainsley O'Connell|date=February 21, 2014|access-date=December 20, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20180202171209/https://www.fastcompany.com/3026758/inside-erlang-the-rare-programming-language-behind-whatsapps-success|archive-date=February 2, 2018|url-status=live}}</ref>
| operating system = [[Android (operating system)|Android]], [[iOS]], [[KaiOS]] (There are also Mac OS, Windows and [[web app]] clients that work only when connected to the mobile app client.)
| size = 178 [[Megabyte|MB]] (iOS)<ref>{{Cite web|url=https://apps.apple.com/app/id310633997|title=WhatsApp Messenger|website=App Store|language=en-us|access-date=June 9, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210430022747/https://apps.apple.com/app/id310633997|archive-date=April 30, 2021|url-status=live}}</ref><br />
33.85 MB (Android)<ref>{{Cite web|url=https://www.apkmirror.com/apk/whatsapp-inc/whatsapp/|title=WhatsApp Messenger APKs|website=APKMirror|access-date=May 12, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210224030818/https://www.apkmirror.com/apk/whatsapp-inc/whatsapp/|archive-date=February 24, 2021|url-status=live}}</ref>
| genre = [[Instant messaging]], [[VoIP]]
| language count = 40 (iOS) and 60 (Android)<ref>{{Cite web|title=WhatsApp Help Center - How to change WhatsApp's language|url=https://faq.whatsapp.com/general/account-and-profile/how-to-change-whatsapps-language/?lang=en|access-date=2021-03-26|website=whatsapp.com|language=en}}</ref>
| license = [[Proprietary software]] with [[EULA]]<br><small>"European Region"<ref>{{Cite web|url=https://www.whatsapp.com/legal/?lang=en|title=WhatsApp|website=whatsapp.com}}</ref><br>"others"<ref>{{Cite web|url=https://www.whatsapp.com/legal/business-terms/?lang=en|title=WhatsApp Business Terms of Service|website=whatsapp.com}}</ref></small>.
}}
വിവിധ പ്ലാറ്റുഫോമുകളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[smartphone|സ്മാർട്ട്ഫോണുകളിൽ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന ആശയ വിനിമയ സംവിധാനം ആണ് '''വാട്സ്ആപ്പ്'''. ഇന്റർനെറ്റ് ബന്ധം ഉപയോഗിച്ചാണ് വാട്സ്ആപ്പ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ലേഖനസന്ദേശം കൂടാതെ ഉപയോക്താവിന്റെ ചിത്രങ്ങളും ദൃശ്യങ്ങളും ശബ്ദ സന്ദേശങ്ങളും അവരുടെ സ്ഥാനമുൾപ്പെടെ അയയ്ക്കാനാവും എന്നതാണ് മറ്റൊരു സവിശേഷത. [[ഗൂഗിൾ]] [[ആൻഡ്രോയ്ഡ്]], [[ബ്ലാക്ക്ബെറി]], [[ആപ്പിൾ ഇൻകോർപ്പറേറ്റഡ്|ആപ്പിൾ]],എന്നിവയുടെ [[operating system|ഓപ്പറേറ്റിങ്ങ് സിസ്റ്റം]], [[സിംബിയൻ]], [[Nokia|നോക്കിയയുടെ]] ചില ഫോണുകൾ, [[വിൻഡോസ് ഫോൺ]] തുടങ്ങിയവയിൽ ഇതു പ്രവർത്തിക്കും. വാട്ട്സ്ആപ്പിന്റെ ക്ലയന്റ് ആപ്ലിക്കേഷൻ മൊബൈൽ ഉപകരണങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു, എന്നാൽ [[desktop computer|ഡെസ്ക്ടോപ്പ് കമ്പ്യൂട്ടറുകളിൽ]] നിന്നും ആക്സസ്സുചെയ്യാനാകും, ഡെസ്ക്ടോപ്പ് അപ്ലിക്കേഷൻ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ഉപയോക്താവിന്റെ മൊബൈൽ ഉപകരണം ഇന്റർനെറ്റുമായി കണക്റ്റുചെയ്തിരിക്കണം.<ref>{{Cite web|url=https://www.makeuseof.com/tag/whatsapp-desktop-client-windows-mac-second-best/|title=WhatsApp Desktop Client for Windows & Mac Is Only Second Best|website=MakeUseOf|language=en-US|access-date=June 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190227185839/https://www.makeuseof.com/tag/whatsapp-desktop-client-windows-mac-second-best/|archive-date=February 27, 2019|url-status=live}}</ref>ഈ സേവനത്തിന് വേണ്ടി രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നതിന് ഉപയോക്താക്കൾ മൊബൈൽ നമ്പർ നൽകേണ്ടതുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://faq.whatsapp.com/en/general/21009863/?category=5245245|title=WhatsApp FAQ – Using one WhatsApp account on multiple phones, or with multiple phone numbers|website=WhatsApp.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20180510051542/https://faq.whatsapp.com/en/general/21009863/?category=5245245|archive-date=May 10, 2018|access-date=May 9, 2018|url-status=live}}</ref> സ്റ്റാൻഡേർഡ് വാട്ട്സ്ആപ്പ് ക്ലയന്റ് ഉപയോഗിക്കുന്ന ഉപഭോക്താക്കളുമായി ആശയവിനിമയം നടത്താൻ കമ്പനികളെ അനുവദിക്കുന്നതിനായി വാട്ട്സ്ആപ്പ് ബിസിനസ് എന്ന് വിളിക്കുന്ന ചെറുകിട ബിസിനസ്സ് ഉടമകളെ ലക്ഷ്യം വച്ചുള്ള ഒരു ഒറ്റപ്പെട്ട ബിസിനസ് അപ്ലിക്കേഷൻ 2018 ജനുവരിയിൽ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite web|url=http://www.independent.co.uk/life-style/gadgets-and-tech/news/whatsapp-business-app-download-android-google-play-iphone-features-a8167631.html|title=There's a new version of WhatsApp|date=January 19, 2018|website=The Independent|language=en|access-date=June 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190805075019/https://www.independent.co.uk/life-style/gadgets-and-tech/news/whatsapp-business-app-download-android-google-play-iphone-features-a8167631.html|archive-date=August 5, 2019|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.forbes.com/sites/paularmstrongtech/2019/04/06/how-to-know-if-your-business-should-use-the-new-whatsapp-business-app/|title=How To Know If Your Business Should Use The New WhatsApp Business App|last=Armstrong|first=Paul|website=Forbes|language=en|access-date=June 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190408201512/https://www.forbes.com/sites/paularmstrongtech/2019/04/06/how-to-know-if-your-business-should-use-the-new-whatsapp-business-app/|archive-date=April 8, 2019|url-status=live}}</ref> കാലിഫോർണിയയിലെ മൗണ്ടൻ വ്യൂവിലെ വാട്സ്ആപ്പ് ഇങ്ക്.(WhatsApp Inc.) ആണ് ക്ലയന്റ് ആപ്ലിക്കേഷൻ സൃഷ്ടിച്ചത്, ഇത് ഏകദേശം 19.3 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിന് 2014 ഫെബ്രുവരിയിൽ ഫേസ്ബുക്ക് ഏറ്റെടുത്തു.<ref name="wsj20140220">{{Cite news|url=https://www.wsj.com/articles/facebook-to-buy-whatsapp-for-16-billion-1392847766|title=Facebook to Pay $19 Billion for WhatsApp|last1=Albergotti|first1=Reed|date=February 20, 2014|work=Wall Street Journal|access-date=September 20, 2019|last2=MacMillan|first2=Douglas|pages=A1, A6|language=en-US|issn=0099-9660|last3=Rusli|first3=Evelyn M.|archive-url=https://web.archive.org/web/20191002220233/https://www.wsj.com/articles/facebook-to-buy-whatsapp-for-16-billion-1392847766|archive-date=October 2, 2019|url-status=live}}</ref><ref name="fb-buyout">{{cite press release|title=Facebook to Acquire WhatsApp|url= http://newsroom.fb.com/News/805/Facebook-to-Acquire-WhatsApp|date= February 19, 2014|access-date= February 19, 2014|archive-url= https://web.archive.org/web/20140220020357/http://newsroom.fb.com/News/805/Facebook-to-Acquire-WhatsApp|archive-date= February 20, 2014|url-status=live}}</ref> 2015-ഓടെ ഇത് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായ സന്ദേശമയയ്ക്കൽ ആപ്ലിക്കേഷനായി മാറി,<ref name="Metz-2016-04-05a"/><ref>{{cite web|url=http://www.fool.com/investing/general/2015/09/11/facebook-incs-whatsapp-hits-900-million-users-what.aspx|title=Facebook Inc.'s WhatsApp Hits 900 Million Users: What Now?|author=Leo Sun|date=September 11, 2015|work=The Motley Fool|access-date=October 21, 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151014235930/http://www.gb-whatsapp.website/investing/general/2015/09/11/facebook-incs-whatsapp-hits-900-million-users-what.aspx|archive-date=October 14, 2015|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://blog.whatsapp.com/10000666/Two-Billion-Users--Connecting-the-World-Privately|title=WhatsApp Blog|website=whatsapp.com|language=en|access-date=February 14, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200214043828/https://blog.whatsapp.com/10000666/Two-Billion-Users--Connecting-the-World-Privately|archive-date=February 14, 2020|url-status=live}}</ref> കൂടാതെ 2020 ഫെബ്രുവരിയോടെ ലോകമെമ്പാടും 2 ബില്ല്യണിലധികം ഉപയോക്താക്കളുണ്ടായിരുന്നു. 2016 ആയപ്പോഴേക്കും ലാറ്റിനമേരിക്ക, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം, യൂറോപ്പിന്റെയും ആഫ്രിക്കയുടെയും വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇന്റർനെറ്റ് ആശയവിനിമയത്തിന്റെ പ്രാഥമിക മാർഗമായി ഇത് മാറി.<ref name="Metz-2016-04-05a">{{Cite magazine|last=Metz|first=Cade|title=Forget Apple vs. the FBI: WhatsApp Just Switched on Encryption for a Billion People|url=https://www.wired.com/2016/04/forget-apple-vs-fbi-whatsapp-just-switched-encryption-billion-people/|magazine=Wired|access-date=April 5, 2016|date=April 5, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160405164942/http://www.wired.com/2016/04/forget-apple-vs-fbi-whatsapp-just-switched-encryption-billion-people/|archive-date=April 5, 2016|url-status=live}}</ref>
==ചരിത്രം==
===2009–2014===
യാഹൂവിന്റെ മുൻ ജീവനക്കാരായ ബ്രയാൻ ആക്ടണും ജാൻ കോമും ചേർന്നാണ് വാട്ട്സ്ആപ്പ് സ്ഥാപിച്ചത്.
തുടക്കത്തിൽ, വാട്ട്സ്ആപ്പ് ഒരു സന്ദേശമയയ്ക്കൽ അപ്ലിക്കേഷനാക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നില്ല.
2009 ജനുവരിയിൽ, കോം(Koum) ഒരു ഐഫോൺ വാങ്ങിയതിനുശേഷം, അദ്ദേഹവും ആക്റ്റനും, ആപ്പിൾ ആപ്പ് സ്റ്റോർ സൃഷ്ടിച്ച പുതുതായി വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന മൾട്ടി മില്യൺ ഡോളർ ആപ്പ് വ്യവസായമായി അവർ മുൻകൂട്ടി കണ്ടതിലേക്ക് കുതിക്കാൻ താൽപ്പര്യപ്പെട്ടു, കോം ഒരു ആപ്പ് നൽകാനുള്ള ഒരു ആശയം കൊണ്ടുവന്നു. നിങ്ങളുടെ അഡ്രസ്സ് ബുക്കിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്തിരിക്കുന്ന ആളുകളെ കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ: അത് ഓരോ വ്യക്തിക്കും സ്റ്റാറ്റസുകൾ കാണിക്കും, ഉദാഹരണത്തിന്: "നിങ്ങൾ ഒരു കോളിലായിരുന്നെങ്കിൽ, നിങ്ങളുടെ ബാറ്ററി കുറവായിരുന്നു എന്ന സാറ്റസ്സ്, അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങൾ ജിമ്മിൽ ആയിരുന്നെങ്കിൽ മുതലായവ" വെസ്റ്റ് സാൻ ജോസിലെ കോമിന്റെ റഷ്യൻ സുഹൃത്ത് അലക്സ് ഫിഷ്മാന്റെ വീട്ടിൽ വച്ചാണ് അവരുടെ ചർച്ചകൾ പലപ്പോഴും നടന്നിരുന്നത്. ആശയം മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകാൻ, അവർക്ക് ഒരു ഐഫോൺ ഡെവലപ്പർ ആവശ്യമാണെന്ന് അവർ മനസ്സിലാക്കി. ഫിഷ്മാൻ RentACoder.com സന്ദർശിച്ചു, റഷ്യൻ ഡെവലപ്പർ ഇഗോർ സോളോമെനിക്കോവിനെ കണ്ടെത്തി, അദ്ദേഹത്തെ കോമിന് പരിചയപ്പെടുത്തി.
==അവലംബം==
*http://www.forbes.com/sites/ericjackson/2012/12/03/why-selling-whatsapp-to-facebook-would-be-the-biggest-mistake-of-jan-koums-and-brian-actons-lives/
[[വർഗ്ഗം:അമേരിക്കൻ സോഫ്റ്റ്വെയർ കമ്പനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആൻഡ്രോയ്ഡ് (ഓപ്പറേറ്റിംഗ് സിസ്റ്റം) സോഫ്റ്റ്വെയറുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സോഫ്റ്റ്വെയർ]]
[[വർഗ്ഗം:മൊബൈൽ സോഫ്റ്റ് വെയറുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സോഷ്യൽ നെറ്റ്വർക്കിംഗ് വെബ്സൈറ്റുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സാമൂഹ്യമാധ്യമങ്ങൾ]]
jq89ljfo4bj3jvs0jle8w4mo8yj393j
എം.ഐ 24
0
321649
4678558
3757423
2026-10-22T07:50:49Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[എംഐ 24]] to [[മിൽ എംഐ-24]]
4678558
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-24]]
1o090f4am64wim13vu28b8dlesazyn3
എം.ഐ 17
0
321652
4678557
2260041
2026-10-22T07:50:44Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Mi 17]] to [[മിൽ എംഐ-17]]
4678557
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-17]]
rm71m5ytre44f8ue4dxl34kum17vgg3
മിൽ Mi-35
0
321654
4678560
3757424
2026-10-22T07:50:59Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[എംഐ 24]] to [[മിൽ എംഐ-24]]
4678560
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-24]]
1o090f4am64wim13vu28b8dlesazyn3
മിൽ Mi-17
0
321655
4678559
2260044
2026-10-22T07:50:54Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Mi 17]] to [[മിൽ എംഐ-17]]
4678559
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-17]]
rm71m5ytre44f8ue4dxl34kum17vgg3
Mil Mi-26
0
321656
4678492
2261850
2026-10-21T20:29:58Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Mi 26]] to [[മിൽ എംഐ-26]]
4678492
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-26]]
rj8wecb3jtvun410qi4grmcwcvp5q33
എം.ഐ 26
0
321657
4678493
2260049
2026-10-21T20:30:03Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Mi 26]] to [[മിൽ എംഐ-26]]
4678493
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-26]]
rj8wecb3jtvun410qi4grmcwcvp5q33
മിൽ എംഐ-26
0
321658
4678516
4678132
2026-10-22T03:41:19Z
TheGreatEditor024
211141
/* രൂപകൽപ്പനയും വികസനവും */
4678516
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mil_Mi-26}}{{Infobox aircraft
| name = Mil Mi-26
| image = File:MAKS Airshow 2013 (Ramenskoye Airport, Russia) (cropped)).jpg
| caption = A [[Russian Air Force]] Mi-26
| type = Heavy lift [[military transport helicopter|transport helicopter]]
| national_origin = [[Soviet Union]]/[[Russia]]
| manufacturer = [[Rostvertol]]
| design_group = [[Mil Moscow Helicopter Plant]]
| first_flight = 14 December 1977
| introduction = 1983
| retired =
| status = In service
| primary_user = [[Russian Aerospace Forces]]<!--Limit one (1) primary user. Top 4 users listed in 'primary user' and 'more users' fields based on numbers in service. See cited list in Operators section. -->
| more_users = [[Algerian Air Force]] <br />[[Utair]] <br />[[Ministry of Emergency Situations (Russia)|Russian Ministry of Emergency Situations]]<!-- Limit is three (3) in 'more users' field, four (4) total users with primary user. See Operators section below for others. Please separate with <br />. -->
| produced = 1980–present
| number_built = Over 300 as of 2026<ref name="AI201504">{{cite web|url=https://www.globalmilitary.net/aircraft/mi-26-halo/|title=MI-26 "Halo" overview}}</ref>
| developed_from =
| variants =
}}
'''മിൽ മി-26 (റഷ്യൻ: Миль Ми-26, നാറ്റോ റിപ്പോർട്ടിങ് നാമം: ഹാലോ)''' ഒരു [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ്]]/[[റഷ്യ|റഷ്യൻ]] ഭാരമേറിയ ഗതാഗത [[ഹെലികോപ്റ്റർ|ഹെലികോപ്റ്ററാണ്]]. ഇതിന്റെ ഉൽപ്പന്ന കോഡ് ഇസ്ദെലിയെ 90 (Izdeliye 90) എന്നാണ്. സൈനിക, സിവിലിയൻ മേഖലകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ, വൻതോതിലുള്ള ഉൽപ്പാദനത്തിന് വിധേയമായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതിൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹെലികോപ്റ്ററാണ്.<ref>മിൽ വി-12 വലിപ്പത്തിൽ ഇതിനേക്കാൾ വലുതാണ്. എന്നാൽ, അതിന്റെ രണ്ട് പ്രോട്ടോടൈപ്പുകൾ മാത്രമാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്.</ref>
== രൂപകൽപ്പനയും വികസനവും ==
1970-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ഭാരമേറിയ മിൽ മി-12 ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ വികസനം പൂർത്തിയാക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നതിനെത്തുടർന്ന്, പുതിയൊരു ഭാരമേറിയ ചരക്കുഗതാഗത ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ രൂപകൽപ്പനയ്ക്കും വികസനത്തിനുമായി പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. ഇതിന് ഇസ്ദെലിയെ 90 (Izdeliye 90, അർത്ഥം: "പദ്ധതി 90") എന്ന രഹസ്യനാമം നൽകി.<ref name="GordomHLH">{{cite book |last=Gordon |first=Yefim |title=Mil's Heavylift Helicopters |author2=Dmitry and Sergey Komissarov |publisher=Midland Publishing |year=2005 |isbn=1-85780-206-3 |location=Hinkley |pages=75–96}}</ref> പിന്നീട് ഇതിന് മി-26 എന്ന ഔദ്യോഗിക നാമകരണം ലഭിച്ചു.<ref name="Donald_M-26">{{cite book |title=The Complete Encyclopedia of World Aircraft |publisher=Barnes & Noble Books |year=1997 |isbn=0-7607-0592-5 |editor=Donald, David |page=640}}</ref> പുതിയ ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ ശൂന്യഭാരം അതിന്റെ പരമാവധി ടേക്ക്ഓഫ് ഭാരത്തിന്റെ പകുതിയിൽ താഴെയായിരിക്കണമെന്നതായിരുന്നു രൂപകൽപ്പനയിലെ പ്രധാന ആവശ്യകത. മിഖായിൽ മിൽ സ്ഥാപിച്ച ഒകെബി-329 രൂപകൽപ്പനാ ബ്യൂറോയുടെ മുഖ്യ രൂപകൽപ്പനാ വിദഗ്ധനായ മരാത് തിഷ്ചെങ്കോ ആണ് ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.<ref name="Croft 28-33">{{Cite journal |last=Croft |first=John |date=July 2006 |title=We Haul It All |url=https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/we-haul-it-all-10713658/ |url-status=live |journal=Air & Space |volume=21 |issue=2 |pages=28–33 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231130005810/https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/we-haul-it-all-10713658/ |archive-date=30 November 2023 |access-date=27 May 2011}}</ref>
പകരമായും സൈനിക, സിവിലിയൻ ആവശ്യങ്ങൾക്കായുള്ള ഭാരമേറിയ ചരക്കുഗതാഗത ഹെലികോപ്റ്ററായും ഉപയോഗിക്കാനാണ് മി-26 രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. അന്നത്തെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും വേഗതയേറിയതുമായ വൻതോതിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഹെലികോപ്റ്ററായ മി-6-നെ വെച്ച് നോക്കിയാൽ മി-26-ന്റെ ക്യാബിൻ വിസ്തീർണവും ചരക്കുവഹിക്കാനുള്ള ശേഷിയും ഇരട്ടിയായിരുന്നു. സൈനിക ഗതാഗത വിമാനങ്ങളായ അന്റോനോവ് ആൻ-22, [[ഇല്യൂഷിൻ ഇൽ-76]] എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വിദൂര പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്ന സൈനിക ഉപകരണങ്ങൾ അവിടെ എത്തിച്ചശേഷം ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് മാറ്റുകയായിരുന്നു മി-26-ന്റെ പ്രധാന ദൗത്യം. 13 ടൺ (29,000 പൗണ്ട്) ഭാരമുള്ള ഉഭയജീവി സഞ്ചാരശേഷിയുള്ള കവചിത സൈനിക വാഹനങ്ങളും സഞ്ചാരയോഗ്യമായ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകളും ഇതുവഴി കൊണ്ടുപോകാൻ സാധിക്കും.<ref>{{Cite web|url=https://www.globalsecurity.org/military/world/russia/mi-26.htm|title=Mi-26 HALO (MIL)|access-date=2026-09-21|website=www.globalsecurity.org}}</ref>
[[File:Cockpit_of_Mil_Mi-26.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Cockpit_of_Mil_Mi-26.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം|മിൽ മി-26 ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ കോക്പിറ്റ്]]
[[File:CCCP-06141-Mi26-1348.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:CCCP-06141-Mi26-1348.jpg|ലഘുചിത്രം|1984 ലെ ഫാർൺബറോ എയർ ഷോയിൽ ഒരു എയറോഫ്ലോട്ട് മി-26]]
[[File:UNOSOM_II_Mi-26_landed_on_the_shores_of_Kismayo.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:UNOSOM_II_Mi-26_landed_on_the_shores_of_Kismayo.jpg|ലഘുചിത്രം|UNOSOM II വേളയിൽ സൊമാലിയയിലെ കിസ്മയോ തീരത്ത് ഒരു UN മി-26]]
ആദ്യത്തെ മി-26 ഹെലികോപ്റ്റർ 1977 ഡിസംബർ 14-ന് ആദ്യ പറക്കൽ നടത്തി.<ref name="jawa03 p392">Jackson 2003, p. 392.</ref> വൻതോതിലുള്ള ഉൽപ്പാദനത്തിനായി നിർമ്മിച്ച ആദ്യ ഹെലികോപ്റ്റർ 1980 ഒക്ടോബർ 4-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name="GordomHLH" /> 1983-ൽ ഇതിന്റെ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായി. 1985-ഓടെ മി-26 സോവിയറ്റ് സൈനിക, വാണിജ്യ മേഖലകളിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചുതുടങ്ങി.<ref name="Donald_M-26" />
ഒറ്റ എട്ട്-ബ്ലേഡ് പ്രധാന ലിഫ്റ്റ് റോട്ടർ ഘടിപ്പിച്ച് ഫാക്ടറിയിൽനിന്ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ആദ്യ ഹെലികോപ്റ്ററാണ് മി-26. എൻജിനുകളുടെ ഭാരം പങ്കിടുന്ന സംവിധാനമുള്ളതിനാൽ, ഒരു എൻജിന്റെ പ്രവർത്തനം നിലച്ചാലും പറക്കൽ തുടരാൻ ഇതിന് കഴിയും. എന്നാൽ, ഇത് വിമാനത്തിന്റെ ദൗത്യഭാരത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. മി-6-ന്റെ ശൂന്യഭാരത്തേക്കാൾ അല്പം മാത്രമേ മി-26-ന്റെ ശൂന്യഭാരം കൂടുതലുള്ളൂ. എന്നിരുന്നാലും, ഇതിന് പരമാവധി 20 ടൺ (44,000 പൗണ്ട്) വരെ ചരക്കുഭാരം വഹിക്കാനാകും. പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ നിർമ്മിച്ച മിൽ വി-12-ന് ശേഷം, ഇതുവരെ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഹെലികോപ്റ്ററുകളിൽ വലിപ്പത്തിലും ഭാരത്തിലും രണ്ടാം സ്ഥാനത്താണ് മി-26. മി-26-ന്റെ ടെയിൽ റോട്ടറിന്റെ വ്യാസവും ത്രസ്റ്റും, എംഡി ഹെലികോപ്റ്റേഴ്സ് എംഡി 500 ഹെലികോപ്റ്ററിൽ ഘടിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നാല് ബ്ലേഡുകളുള്ള പ്രധാന റോട്ടറിന്റേതിന് ഏകദേശം തുല്യമാണ്.<ref name="art">Watkinson, John. [https://books.google.com/books?id=Q27ho2szWCoC "Art of the Helicopter"] p171. ''Butterworth-Heinemann'', 28 January 2004. {{ISBN|0750657154}}, 9780750657150. Retrieved: 5 August 2012.</ref>
Mi-26-ന്റെ സവിശേഷമായ മെയിൻ ഗിയർബോക്സിന് 3,639 കിലോഗ്രാം (8,023 പൗണ്ട്) ഭാരം മാത്രമേയുള്ളൂവെങ്കിലും, <ref name="lev">Lev I. Chaiko (1990) [https://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19910005833.pdf Review of the Transmissions of the Soviet Helicopters] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20170816163714/https://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19910005833.pdf |date=16 August 2017}} pages 2, 3, 9. ''[[Glenn Research Center]]/[[NASA]]'' Technical Memorandum 10363</ref>ഇതിന് 14,700 കിലോവാട്ട് (19,725 shp) വരെ കരുത്ത് കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ശേഷിയുണ്ട്. <ref>{{Cite web |last=Stickney |first=Wiley |date=2025-04-24 |title=Mil Mi-26: The Soviet Heavy-Lift Helicopter That Revolutionized Air Transport |url=https://boltflight.com/mil-mi-26-the-soviet-heavy-lift-helicopter-that-revolutionized-air-transport/ |access-date=2026-09-21 |website=Bolt Flight |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mil Mi-26 helicopter - development history, photos, technical data |url=https://www.aviastar.org/helicopters_eng/mi-26.php |access-date=2026-09-21 |website=www.aviastar.org}}</ref>ടോർക്ക് തുല്യമായി വിതരണം ചെയ്യുന്നതിനായി 'ക്വിൽ ഷാഫ്റ്റുകൾ' (quill shafts) ഉപയോഗിക്കുന്ന, 'നോൺ-പ്ലാനറ്ററി സ്പ്ലിറ്റ്-ടോർക്ക്' (non-planetary, split-torque) ഡിസൈൻ വഴിയാണ് ഇത് സാധ്യമാക്കിയത്. സാധാരണയായി ഗിയർബോക്സുകൾ വിതരണം ചെയ്യുന്ന കമ്പനിക്ക് ഇത്തരമൊരു സംവിധാനം രൂപകൽപ്പന ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വന്നതിനെത്തുടർന്ന്,<ref>Smirnov, G. "Multiple-Power-Path Nonplanetary Main Gearbox of the Mi-26 Heavy-Lift Transport Helicopter", Vertiflite March/April 1990, pp. 20–23</ref> 'മിൽ ഡിസൈൻ ബ്യൂറോ' (Mil Design Bureau) തന്നെയാണ് VR-26 ട്രാൻസ്മിഷൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. അലുമിനിയം ഷീറ്റുകൾ അമർത്തി രൂപപ്പെടുത്തിയതാണ് (stamped aluminum) ഈ ഗിയർബോക്സിന്റെ പുറംചട്ട.<ref name=lev/> അമേരിക്കൻ നിർമ്മിതവും മൂന്ന് എൻജിനുകളുള്ളതുമായ 'സികോർസ്കി CH-53K കിംഗ് സ്റ്റാലിയൻ' (Sikorsky CH-53K King Stallion) ഹെലികോപ്റ്ററിലെ 5,670 കിലോഗ്രാം (12,500 പൗണ്ട്) ഭാരമുള്ള ഗിയർബോക്സ് അസംബ്ലിയിലും ഇതേ 'സ്പ്ലിറ്റ്-ടോർക്ക്' ഡിസൈൻ തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name=inch>Parker, Andrew. "[http://www.aviationtoday.com/rw/topstories/82119.html CH-53K King Stallion Inches Closer to Sunrise] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150923191313/http://www.aviationtoday.com/rw/topstories/82119.html |date=23 September 2015}}" ''Aviation Today'', 6 May 2014. Accessed: 7 May 2014.</ref>
2024-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, ഒരു ഹെലികോപ്റ്റർ ഉപയോഗിച്ച് 2,000 മീറ്റർ (6,562 അടി) ഉയരത്തിലേക്ക് ഉയർത്താൻ സാധിച്ച ഏറ്റവും വലിയ ഭാരത്തിനുള്ള 'ഫെഡറേഷൻ എയറോനോട്ടിക് ഇന്റർനാഷണൽ' (Fédération Aéronautique Internationale) ലോക റെക്കോർഡ് ഇപ്പോഴും Mi-26-ന്റെ പേരിലാണ്. 1982-ൽ നടന്ന ഒരു പറക്കലിൽ 56,768.8 കിലോഗ്രാം (125,000 പൗണ്ട്) ഭാരമാണ് ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ ഉയർത്തിയത്.<ref>"[https://www.fai.org/record/9936 FAI Record ID #9936 – Helicopters, Greatest mass carried to height of 2 000 m] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20240717163845/https://www.fai.org/record/9936 |date=17 July 2024}}" ''[[Fédération Aéronautique Internationale]]'' Record date 3 February 1982. Accessed: 17 July 2024.</ref>
റഷ്യൻ വ്യോമസേനയിലുള്ള Mi-26 ഹെലികോപ്റ്ററുകളുടെ മുഴുവൻ ശേഖരത്തെയും (ഏകദേശം 20 എണ്ണം) നവീകരിക്കുന്നതിനും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ നടത്തുന്നതിനുമായി റഷ്യൻ ഹെലികോപ്റ്റർ നിർമ്മാതാക്കളായ 'റോസ്റ്റ്വെർട്ടോളിന്' (Rostvertol) കരാർ നൽകി. നവീകരിച്ച ഈ ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ, Mi-26T എന്ന പുതിയ വകഭേദത്തിന് തുല്യമാണ്. 2015-ഓടെ കരാർ പ്രകാരമുള്ള ജോലികൾ പൂർത്തിയാക്കാനാണ് ലക്ഷ്യമിട്ടിരുന്നത്. കൂടാതെ, 22 പുതിയ Mi-26T ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതും ഈ കരാറിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. 2012 ജനുവരി ആയപ്പോഴേക്കും പുതുതായി നിർമ്മിച്ച എട്ട് ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ പ്രവർത്തനസജ്ജമായ യൂണിറ്റുകൾക്ക് കൈമാറി.<ref>{{cite journal |title=Russian Air Force takes delivery of two new Mi-26 Halos |journal=Air Forces Monthly |date=January 2012 |issue=286 |page=28}}</ref> 2010-ലെ കരാർ പ്രകാരം, 2014-ഓടെ പുതുതായി നിർമ്മിച്ച 17 ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>[http://en.take-off.ru/news/108-nov2012/919-mi-26t2-production-kicks-off "Mi-26T2 production kicks off"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141217124916/http://en.take-off.ru/news/108-nov2012/919-mi-26t2-production-kicks-off |date=17 December 2014}}. Take Off, 2014.</ref>മൊത്തത്തിൽ, 2012-14 കാലയളവിൽ ആഭ്യന്തര, വിദേശ ഉപഭോക്താക്കൾക്കായി 14 Mi-26 ഹെലികോപ്റ്ററുകളും, 2015-ൽ 6 ഹെലികോപ്റ്ററുകളും റോസ്റ്റ്വെർട്ടോൾ വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web |url=http://www.armstrade.org/includes/periodics/news/2016/0704/101035831/detail.shtml |title=ЦАМТО / Новости / «Роствертол» поставит более 120 вертолетов Ми-28 и Ми-35 в 2016–2018 гг.|website=armstrade.org|access-date=2016-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20160914193542/http://www.armstrade.org/includes/periodics/news/2016/0704/101035831/detail.shtml |archive-date=14 September 2016 |url-status=live}}</ref> 2016, 2017, 2019 വർഷങ്ങളിലും റഷ്യൻ എയ്റോസ്പേസ് ഫോഴ്സിലേക്ക് ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ കൈമാറുന്നത് തുടർന്നു.<ref>{{cite web |url=https://russiandefpolicy.blog/2017/07/24/this-weeks-mod-graphic-2/ |title=This Week's MOD Graphic|publisher=Russian Defense Policy|date=24 July 2017 |website=russiandefpolicy.blog |access-date=9 February 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190308004253/https://russiandefpolicy.blog/2017/07/24/this-weeks-mod-graphic-2/|archive-date=8 March 2019 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=http://armstrade.org/includes/periodics/news/2017/1017/123043652/detail.shtml |title=ЦАМТО / Новости / Завершена приемка транспортного вертолета Ми-26Т для авиасоединения ВВО в Хабаровском крае|website=armstrade.org|access-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20181112101621/http://armstrade.org/includes/periodics/news/2017/1017/123043652/detail.shtml|archive-date=12 November 2018 |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://armstrade.org/includes/periodics/news/2019/1025/160555031/detail.shtml|title=ЦАМТО / Новости / На вооружение авиаполка ЗВО поступил тяжелый вертолет Ми-26Т|website=armstrade.org}}</ref>
Mi-26-ന് കരുത്തേകുന്നതിനായി, 'അവിയാഡ്വിഗാറ്റൽ PD-14' (Aviadvigatel PD-14) ടർബോഫാൻ എഞ്ചിന്റെ വകഭേദമായ 'PD-12V'-യുടെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ 2016-ൽ റഷ്യ ആരംഭിച്ചു.<ref>{{cite web |url=http://www.ainonline.com/aviation-news/defense/2016-06-02/new-engines-russias-heavy-lift-helicopter |title=New Engines For Russia's Heavy-lift Helicopter |publisher=Aviation International News |access-date=3 June 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160603122929/http://www.ainonline.com/aviation-news/defense/2016-06-02/new-engines-russias-heavy-lift-helicopter |archive-date=3 June 2016 |url-status=live}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
== ഗ്രന്ഥസൂചി ==
{{Refbegin}}
*{{Cite journal |last=Croft |first=John |title=We Haul It All |journal=Air & Space |volume=21 |issue=2 |date=July 2006 |pages=28–33 |url=http://www.airspacemag.com/flight-today/milman.html |access-date=27 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120225051846/http://www.airspacemag.com/flight-today/milman.html |archive-date=25 February 2012 |url-status=dead}}
*{{cite book|title=The Complete Encyclopedia of World Aircraft|year=1997|publisher=Barnes & Noble Books|isbn=0-7607-0592-5|page=640|editor=Donald, David}}
*{{cite book|last=Gordon|first=Yefim|title=Mil's Heavylift Helicopters|year=2005|publisher=Midland Publishing|location=Hinkley|isbn=1-85780-206-3|pages=75–96|author2=Dmitry and Sergey Komissarov}}
* {{cite book |last=Jackson |first=Paul |title=Jane's All The World's Aircraft 2003–2004 |year=2003 |publisher= Jane's Information Group|location=Coulsdon, UK |isbn=0-7106-2537-5}}
*{{cite magazine |last=Mladenov |first=Alexander | title= Fighting Terrorism & Enforcing the Law in Russia |magazine= [[Air International]]| date=May 2011 |volume=80 |issue=5 |pages = 108–114|issn=0306-5634}}
{{Refend}}
==ബാഹ്യ കണ്ണികൾ==
{{Commons}}
* [http://www.russianhelicopters.aero/en/helicopters/military/mi-26.html Mi-26 page on Russian Helicopters site] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141214034442/http://www.russianhelicopters.aero/en/helicopters/military/mi-26.html |date=14 December 2014}}
* [https://milhelicopters.com/mi-26-modifications/ Mi-26 page on Mil helicopter site]
* [https://web.archive.org/web/20060514065019/http://www.aviation.ru/Mi/#26 Mi-26 page on Aviation.ru]
* [http://www.fas.org/man/dod-101/sys/ac/row/mi-26.htm Mi-26 page on fas.org]
* [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_230.html Mi-26 walkaround at Monino Museum, Russia], [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_229.html Mi-26 walkaroundat VAZ Technical Museum, Russia], and [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_304.html Mi-26 walkaround at Kolomna, Russia on scalemodels.ru]
{{Mil aircraft}}
{{NATO helicopter reporting names}}
{{Authority control}}
[[വർഗ്ഗം:ഹെലിക്കോപ്പ്റ്ററുകൾ]]
5cnsxv0mlv5mhqpnl8z70iuebzyni6b
4678520
4678516
2026-10-22T03:50:44Z
TheGreatEditor024
211141
/* അവലംബങ്ങൾ */
4678520
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mil_Mi-26}}{{Infobox aircraft
| name = Mil Mi-26
| image = File:MAKS Airshow 2013 (Ramenskoye Airport, Russia) (cropped)).jpg
| caption = A [[Russian Air Force]] Mi-26
| type = Heavy lift [[military transport helicopter|transport helicopter]]
| national_origin = [[Soviet Union]]/[[Russia]]
| manufacturer = [[Rostvertol]]
| design_group = [[Mil Moscow Helicopter Plant]]
| first_flight = 14 December 1977
| introduction = 1983
| retired =
| status = In service
| primary_user = [[Russian Aerospace Forces]]<!--Limit one (1) primary user. Top 4 users listed in 'primary user' and 'more users' fields based on numbers in service. See cited list in Operators section. -->
| more_users = [[Algerian Air Force]] <br />[[Utair]] <br />[[Ministry of Emergency Situations (Russia)|Russian Ministry of Emergency Situations]]<!-- Limit is three (3) in 'more users' field, four (4) total users with primary user. See Operators section below for others. Please separate with <br />. -->
| produced = 1980–present
| number_built = Over 300 as of 2026<ref name="AI201504">{{cite web|url=https://www.globalmilitary.net/aircraft/mi-26-halo/|title=MI-26 "Halo" overview}}</ref>
| developed_from =
| variants =
}}
'''മിൽ മി-26 (റഷ്യൻ: Миль Ми-26, നാറ്റോ റിപ്പോർട്ടിങ് നാമം: ഹാലോ)''' ഒരു [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ്]]/[[റഷ്യ|റഷ്യൻ]] ഭാരമേറിയ ഗതാഗത [[ഹെലികോപ്റ്റർ|ഹെലികോപ്റ്ററാണ്]]. ഇതിന്റെ ഉൽപ്പന്ന കോഡ് ഇസ്ദെലിയെ 90 (Izdeliye 90) എന്നാണ്. സൈനിക, സിവിലിയൻ മേഖലകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ, വൻതോതിലുള്ള ഉൽപ്പാദനത്തിന് വിധേയമായി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതിൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹെലികോപ്റ്ററാണ്.<ref>മിൽ വി-12 വലിപ്പത്തിൽ ഇതിനേക്കാൾ വലുതാണ്. എന്നാൽ, അതിന്റെ രണ്ട് പ്രോട്ടോടൈപ്പുകൾ മാത്രമാണ് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്.</ref>
== രൂപകൽപ്പനയും വികസനവും ==
1970-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ ഭാരമേറിയ മിൽ മി-12 ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ വികസനം പൂർത്തിയാക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നതിനെത്തുടർന്ന്, പുതിയൊരു ഭാരമേറിയ ചരക്കുഗതാഗത ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ രൂപകൽപ്പനയ്ക്കും വികസനത്തിനുമായി പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചു. ഇതിന് ഇസ്ദെലിയെ 90 (Izdeliye 90, അർത്ഥം: "പദ്ധതി 90") എന്ന രഹസ്യനാമം നൽകി.<ref name="GordomHLH">{{cite book |last=Gordon |first=Yefim |title=Mil's Heavylift Helicopters |author2=Dmitry and Sergey Komissarov |publisher=Midland Publishing |year=2005 |isbn=1-85780-206-3 |location=Hinkley |pages=75–96}}</ref> പിന്നീട് ഇതിന് മി-26 എന്ന ഔദ്യോഗിക നാമകരണം ലഭിച്ചു.<ref name="Donald_M-26">{{cite book |title=The Complete Encyclopedia of World Aircraft |publisher=Barnes & Noble Books |year=1997 |isbn=0-7607-0592-5 |editor=Donald, David |page=640}}</ref> പുതിയ ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ ശൂന്യഭാരം അതിന്റെ പരമാവധി ടേക്ക്ഓഫ് ഭാരത്തിന്റെ പകുതിയിൽ താഴെയായിരിക്കണമെന്നതായിരുന്നു രൂപകൽപ്പനയിലെ പ്രധാന ആവശ്യകത. മിഖായിൽ മിൽ സ്ഥാപിച്ച ഒകെബി-329 രൂപകൽപ്പനാ ബ്യൂറോയുടെ മുഖ്യ രൂപകൽപ്പനാ വിദഗ്ധനായ മരാത് തിഷ്ചെങ്കോ ആണ് ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്.<ref name="Croft 28-33">{{Cite journal |last=Croft |first=John |date=July 2006 |title=We Haul It All |url=https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/we-haul-it-all-10713658/ |url-status=live |journal=Air & Space |volume=21 |issue=2 |pages=28–33 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231130005810/https://www.smithsonianmag.com/air-space-magazine/we-haul-it-all-10713658/ |archive-date=30 November 2023 |access-date=27 May 2011}}</ref>
പകരമായും സൈനിക, സിവിലിയൻ ആവശ്യങ്ങൾക്കായുള്ള ഭാരമേറിയ ചരക്കുഗതാഗത ഹെലികോപ്റ്ററായും ഉപയോഗിക്കാനാണ് മി-26 രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. അന്നത്തെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും വേഗതയേറിയതുമായ വൻതോതിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കപ്പെട്ട ഹെലികോപ്റ്ററായ മി-6-നെ വെച്ച് നോക്കിയാൽ മി-26-ന്റെ ക്യാബിൻ വിസ്തീർണവും ചരക്കുവഹിക്കാനുള്ള ശേഷിയും ഇരട്ടിയായിരുന്നു. സൈനിക ഗതാഗത വിമാനങ്ങളായ അന്റോനോവ് ആൻ-22, [[ഇല്യൂഷിൻ ഇൽ-76]] എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് വിദൂര പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്ന സൈനിക ഉപകരണങ്ങൾ അവിടെ എത്തിച്ചശേഷം ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് മാറ്റുകയായിരുന്നു മി-26-ന്റെ പ്രധാന ദൗത്യം. 13 ടൺ (29,000 പൗണ്ട്) ഭാരമുള്ള ഉഭയജീവി സഞ്ചാരശേഷിയുള്ള കവചിത സൈനിക വാഹനങ്ങളും സഞ്ചാരയോഗ്യമായ ബാലിസ്റ്റിക് മിസൈലുകളും ഇതുവഴി കൊണ്ടുപോകാൻ സാധിക്കും.<ref>{{Cite web|url=https://www.globalsecurity.org/military/world/russia/mi-26.htm|title=Mi-26 HALO (MIL)|access-date=2026-09-21|website=www.globalsecurity.org}}</ref>
[[File:Cockpit_of_Mil_Mi-26.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Cockpit_of_Mil_Mi-26.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം|മിൽ എംഐ-26 ഹെലികോപ്റ്ററിന്റെ കോക്പിറ്റ്]]
[[File:CCCP-06141-Mi26-1348.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:CCCP-06141-Mi26-1348.jpg|ലഘുചിത്രം|1984 ലെ ഫാർൺബറോ എയർ ഷോയിൽ ഒരു എയറോഫ്ലോട്ട് എംഐ-26]]
[[File:UNOSOM_II_Mi-26_landed_on_the_shores_of_Kismayo.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:UNOSOM_II_Mi-26_landed_on_the_shores_of_Kismayo.jpg|ലഘുചിത്രം|UNOSOM II വേളയിൽ സൊമാലിയയിലെ കിസ്മയോ തീരത്ത് ഒരു UN എംഐ-26]]
ആദ്യത്തെ മി-26 ഹെലികോപ്റ്റർ 1977 ഡിസംബർ 14-ന് ആദ്യ പറക്കൽ നടത്തി.<ref name="jawa03 p392">Jackson 2003, p. 392.</ref> വൻതോതിലുള്ള ഉൽപ്പാദനത്തിനായി നിർമ്മിച്ച ആദ്യ ഹെലികോപ്റ്റർ 1980 ഒക്ടോബർ 4-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name="GordomHLH" /> 1983-ൽ ഇതിന്റെ വികസനപ്രവർത്തനങ്ങൾ പൂർത്തിയായി. 1985-ഓടെ മി-26 സോവിയറ്റ് സൈനിക, വാണിജ്യ മേഖലകളിൽ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചുതുടങ്ങി.<ref name="Donald_M-26" />
ഒറ്റ എട്ട്-ബ്ലേഡ് പ്രധാന ലിഫ്റ്റ് റോട്ടർ ഘടിപ്പിച്ച് ഫാക്ടറിയിൽനിന്ന് പുറത്തിറങ്ങിയ ആദ്യ ഹെലികോപ്റ്ററാണ് മി-26. എൻജിനുകളുടെ ഭാരം പങ്കിടുന്ന സംവിധാനമുള്ളതിനാൽ, ഒരു എൻജിന്റെ പ്രവർത്തനം നിലച്ചാലും പറക്കൽ തുടരാൻ ഇതിന് കഴിയും. എന്നാൽ, ഇത് വിമാനത്തിന്റെ ദൗത്യഭാരത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. എംഐ-6-ന്റെ ശൂന്യഭാരത്തേക്കാൾ അല്പം മാത്രമേ എംഐ-26-ന്റെ ശൂന്യഭാരം കൂടുതലുള്ളൂ. എന്നിരുന്നാലും, ഇതിന് പരമാവധി 20 ടൺ (44,000 പൗണ്ട്) വരെ ചരക്കുഭാരം വഹിക്കാനാകും. പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ നിർമ്മിച്ച മിൽ വി-12-ന് ശേഷം, ഇതുവരെ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഹെലികോപ്റ്ററുകളിൽ വലിപ്പത്തിലും ഭാരത്തിലും രണ്ടാം സ്ഥാനത്താണ് എംഐ-26. എംഐ-26-ന്റെ ടെയിൽ റോട്ടറിന്റെ വ്യാസവും ത്രസ്റ്റും, എംഡി ഹെലികോപ്റ്റേഴ്സ് എംഡി 500 ഹെലികോപ്റ്ററിൽ ഘടിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നാല് ബ്ലേഡുകളുള്ള പ്രധാന റോട്ടറിന്റേതിന് ഏകദേശം തുല്യമാണ്.<ref name="art">Watkinson, John. [https://books.google.com/books?id=Q27ho2szWCoC "Art of the Helicopter"] p171. ''Butterworth-Heinemann'', 28 January 2004. {{ISBN|0750657154}}, 9780750657150. Retrieved: 5 August 2012.</ref>
Mi-26-ന്റെ സവിശേഷമായ മെയിൻ ഗിയർബോക്സിന് 3,639 കിലോഗ്രാം (8,023 പൗണ്ട്) ഭാരം മാത്രമേയുള്ളൂവെങ്കിലും, <ref name="lev">Lev I. Chaiko (1990) [https://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19910005833.pdf Review of the Transmissions of the Soviet Helicopters] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20170816163714/https://ntrs.nasa.gov/archive/nasa/casi.ntrs.nasa.gov/19910005833.pdf |date=16 August 2017}} pages 2, 3, 9. ''[[Glenn Research Center]]/[[NASA]]'' Technical Memorandum 10363</ref>ഇതിന് 14,700 കിലോവാട്ട് (19,725 shp) വരെ കരുത്ത് കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ ശേഷിയുണ്ട്. <ref>{{Cite web |last=Stickney |first=Wiley |date=2025-04-24 |title=Mil Mi-26: The Soviet Heavy-Lift Helicopter That Revolutionized Air Transport |url=https://boltflight.com/mil-mi-26-the-soviet-heavy-lift-helicopter-that-revolutionized-air-transport/ |access-date=2026-09-21 |website=Bolt Flight |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mil Mi-26 helicopter - development history, photos, technical data |url=https://www.aviastar.org/helicopters_eng/mi-26.php |access-date=2026-09-21 |website=www.aviastar.org}}</ref>ടോർക്ക് തുല്യമായി വിതരണം ചെയ്യുന്നതിനായി 'ക്വിൽ ഷാഫ്റ്റുകൾ' (quill shafts) ഉപയോഗിക്കുന്ന, 'നോൺ-പ്ലാനറ്ററി സ്പ്ലിറ്റ്-ടോർക്ക്' (non-planetary, split-torque) ഡിസൈൻ വഴിയാണ് ഇത് സാധ്യമാക്കിയത്. സാധാരണയായി ഗിയർബോക്സുകൾ വിതരണം ചെയ്യുന്ന കമ്പനിക്ക് ഇത്തരമൊരു സംവിധാനം രൂപകൽപ്പന ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വന്നതിനെത്തുടർന്ന്,<ref>Smirnov, G. "Multiple-Power-Path Nonplanetary Main Gearbox of the Mi-26 Heavy-Lift Transport Helicopter", Vertiflite March/April 1990, pp. 20–23</ref> 'മിൽ ഡിസൈൻ ബ്യൂറോ' (Mil Design Bureau) തന്നെയാണ് VR-26 ട്രാൻസ്മിഷൻ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. അലുമിനിയം ഷീറ്റുകൾ അമർത്തി രൂപപ്പെടുത്തിയതാണ് (stamped aluminum) ഈ ഗിയർബോക്സിന്റെ പുറംചട്ട.<ref name=lev/> അമേരിക്കൻ നിർമ്മിതവും മൂന്ന് എൻജിനുകളുള്ളതുമായ 'സികോർസ്കി CH-53K കിംഗ് സ്റ്റാലിയൻ' (Sikorsky CH-53K King Stallion) ഹെലികോപ്റ്ററിലെ 5,670 കിലോഗ്രാം (12,500 പൗണ്ട്) ഭാരമുള്ള ഗിയർബോക്സ് അസംബ്ലിയിലും ഇതേ 'സ്പ്ലിറ്റ്-ടോർക്ക്' ഡിസൈൻ തന്നെയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്.<ref name=inch>Parker, Andrew. "[http://www.aviationtoday.com/rw/topstories/82119.html CH-53K King Stallion Inches Closer to Sunrise] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20150923191313/http://www.aviationtoday.com/rw/topstories/82119.html |date=23 September 2015}}" ''Aviation Today'', 6 May 2014. Accessed: 7 May 2014.</ref>
2024-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, ഒരു ഹെലികോപ്റ്റർ ഉപയോഗിച്ച് 2,000 മീറ്റർ (6,562 അടി) ഉയരത്തിലേക്ക് ഉയർത്താൻ സാധിച്ച ഏറ്റവും വലിയ ഭാരത്തിനുള്ള 'ഫെഡറേഷൻ എയറോനോട്ടിക് ഇന്റർനാഷണൽ' (Fédération Aéronautique Internationale) ലോക റെക്കോർഡ് ഇപ്പോഴും Mi-26-ന്റെ പേരിലാണ്. 1982-ൽ നടന്ന ഒരു പറക്കലിൽ 56,768.8 കിലോഗ്രാം (125,000 പൗണ്ട്) ഭാരമാണ് ഈ ഹെലികോപ്റ്റർ ഉയർത്തിയത്.<ref>"[https://www.fai.org/record/9936 FAI Record ID #9936 – Helicopters, Greatest mass carried to height of 2 000 m] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20240717163845/https://www.fai.org/record/9936 |date=17 July 2024}}" ''[[Fédération Aéronautique Internationale]]'' Record date 3 February 1982. Accessed: 17 July 2024.</ref>
റഷ്യൻ വ്യോമസേനയിലുള്ള Mi-26 ഹെലികോപ്റ്ററുകളുടെ മുഴുവൻ ശേഖരത്തെയും (ഏകദേശം 20 എണ്ണം) നവീകരിക്കുന്നതിനും അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ നടത്തുന്നതിനുമായി റഷ്യൻ ഹെലികോപ്റ്റർ നിർമ്മാതാക്കളായ 'റോസ്റ്റ്വെർട്ടോളിന്' (Rostvertol) കരാർ നൽകി. നവീകരിച്ച ഈ ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ, എംഐ-26T എന്ന പുതിയ വകഭേദത്തിന് തുല്യമാണ്. 2015-ഓടെ കരാർ പ്രകാരമുള്ള ജോലികൾ പൂർത്തിയാക്കാനാണ് ലക്ഷ്യമിട്ടിരുന്നത്. കൂടാതെ, 22 പുതിയ എംഐ-26T ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതും ഈ കരാറിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. 2012 ജനുവരി ആയപ്പോഴേക്കും പുതുതായി നിർമ്മിച്ച എട്ട് ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ പ്രവർത്തനസജ്ജമായ യൂണിറ്റുകൾക്ക് കൈമാറി.<ref>{{cite journal |title=Russian Air Force takes delivery of two new Mi-26 Halos |journal=Air Forces Monthly |date=January 2012 |issue=286 |page=28}}</ref> 2010-ലെ കരാർ പ്രകാരം, 2014-ഓടെ പുതുതായി നിർമ്മിച്ച 17 ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>[http://en.take-off.ru/news/108-nov2012/919-mi-26t2-production-kicks-off "Mi-26T2 production kicks off"] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141217124916/http://en.take-off.ru/news/108-nov2012/919-mi-26t2-production-kicks-off |date=17 December 2014}}. Take Off, 2014.</ref>മൊത്തത്തിൽ, 2012-14 കാലയളവിൽ ആഭ്യന്തര, വിദേശ ഉപഭോക്താക്കൾക്കായി 14 എംഐ-26 ഹെലികോപ്റ്ററുകളും, 2015-ൽ 6 ഹെലികോപ്റ്ററുകളും റോസ്റ്റ്വെർട്ടോൾ വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web |url=http://www.armstrade.org/includes/periodics/news/2016/0704/101035831/detail.shtml |title=ЦАМТО / Новости / «Роствертол» поставит более 120 вертолетов Ми-28 и Ми-35 в 2016–2018 гг.|website=armstrade.org|access-date=2016-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20160914193542/http://www.armstrade.org/includes/periodics/news/2016/0704/101035831/detail.shtml |archive-date=14 September 2016 |url-status=live}}</ref> 2016, 2017, 2019 വർഷങ്ങളിലും റഷ്യൻ എയ്റോസ്പേസ് ഫോഴ്സിലേക്ക് ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ കൈമാറുന്നത് തുടർന്നു.<ref>{{cite web |url=https://russiandefpolicy.blog/2017/07/24/this-weeks-mod-graphic-2/ |title=This Week's MOD Graphic|publisher=Russian Defense Policy|date=24 July 2017 |website=russiandefpolicy.blog |access-date=9 February 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190308004253/https://russiandefpolicy.blog/2017/07/24/this-weeks-mod-graphic-2/|archive-date=8 March 2019 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=http://armstrade.org/includes/periodics/news/2017/1017/123043652/detail.shtml |title=ЦАМТО / Новости / Завершена приемка транспортного вертолета Ми-26Т для авиасоединения ВВО в Хабаровском крае|website=armstrade.org|access-date=9 February 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20181112101621/http://armstrade.org/includes/periodics/news/2017/1017/123043652/detail.shtml|archive-date=12 November 2018 |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://armstrade.org/includes/periodics/news/2019/1025/160555031/detail.shtml|title=ЦАМТО / Новости / На вооружение авиаполка ЗВО поступил тяжелый вертолет Ми-26Т|website=armstrade.org}}</ref>
എംഐ-26-ന് കരുത്തേകുന്നതിനായി, 'അവിയാഡ്വിഗാറ്റൽ PD-14' (Aviadvigatel PD-14) ടർബോഫാൻ എഞ്ചിന്റെ വകഭേദമായ 'PD-12V'-യുടെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ 2016-ൽ റഷ്യ ആരംഭിച്ചു.<ref>{{cite web |url=http://www.ainonline.com/aviation-news/defense/2016-06-02/new-engines-russias-heavy-lift-helicopter |title=New Engines For Russia's Heavy-lift Helicopter |publisher=Aviation International News |access-date=3 June 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160603122929/http://www.ainonline.com/aviation-news/defense/2016-06-02/new-engines-russias-heavy-lift-helicopter |archive-date=3 June 2016 |url-status=live}}</ref>
== പ്രവർത്തന ചരിത്രം ==
=== ബുറാൻ പ്രോഗ്രാം ===
[[File:P1010525x.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:P1010525x.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം|വെനിസ്വേലയിലെ കാരക്കാസിൽ നടന്ന സൈനിക പരേഡിൽ ഒരു എംഐ-26,]]
ബുറാൻ ബഹിരാകാശ വാഹന പരിപാടിയുടെ നിർമ്മാതാക്കൾ ബുറാൻ ബഹിരാകാശ പേടകത്തിനായുള്ള ലിഫ്റ്റ് ഘടകങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കാൻ എംഐ-26 ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു, എന്നാൽ ഒരു മാതൃക ഉപയോഗിച്ചുള്ള പരീക്ഷണ പറക്കലുകൾ ഇത് അപകടകരവും അപ്രായോഗികവുമാണെന്ന് കാണിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.buran-energia.com/documentation/documentation-akc-air-transportation.php|title=BURAN Orbital Spaceship Airframe Creation|access-date=22 January 2013|last=Dr. Fedotov|first=V.A.|publisher=[[Buran Energia]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20121126215801/http://www.buran-energia.com/documentation/documentation-akc-air-transportation.php|archive-date=26 November 2012|url-status=live}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
== ഗ്രന്ഥസൂചി ==
{{Refbegin}}
*{{Cite journal |last=Croft |first=John |title=We Haul It All |journal=Air & Space |volume=21 |issue=2 |date=July 2006 |pages=28–33 |url=http://www.airspacemag.com/flight-today/milman.html |access-date=27 May 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120225051846/http://www.airspacemag.com/flight-today/milman.html |archive-date=25 February 2012 |url-status=dead}}
*{{cite book|title=The Complete Encyclopedia of World Aircraft|year=1997|publisher=Barnes & Noble Books|isbn=0-7607-0592-5|page=640|editor=Donald, David}}
*{{cite book|last=Gordon|first=Yefim|title=Mil's Heavylift Helicopters|year=2005|publisher=Midland Publishing|location=Hinkley|isbn=1-85780-206-3|pages=75–96|author2=Dmitry and Sergey Komissarov}}
* {{cite book |last=Jackson |first=Paul |title=Jane's All The World's Aircraft 2003–2004 |year=2003 |publisher= Jane's Information Group|location=Coulsdon, UK |isbn=0-7106-2537-5}}
*{{cite magazine |last=Mladenov |first=Alexander | title= Fighting Terrorism & Enforcing the Law in Russia |magazine= [[Air International]]| date=May 2011 |volume=80 |issue=5 |pages = 108–114|issn=0306-5634}}
{{Refend}}
==ബാഹ്യ കണ്ണികൾ==
{{Commons}}
* [http://www.russianhelicopters.aero/en/helicopters/military/mi-26.html Mi-26 page on Russian Helicopters site] {{Webarchive |url=https://web.archive.org/web/20141214034442/http://www.russianhelicopters.aero/en/helicopters/military/mi-26.html |date=14 December 2014}}
* [https://milhelicopters.com/mi-26-modifications/ Mi-26 page on Mil helicopter site]
* [https://web.archive.org/web/20060514065019/http://www.aviation.ru/Mi/#26 Mi-26 page on Aviation.ru]
* [http://www.fas.org/man/dod-101/sys/ac/row/mi-26.htm Mi-26 page on fas.org]
* [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_230.html Mi-26 walkaround at Monino Museum, Russia], [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_229.html Mi-26 walkaroundat VAZ Technical Museum, Russia], and [http://scalemodels.ru/modules/photo/viewcat_cid_304.html Mi-26 walkaround at Kolomna, Russia on scalemodels.ru]
{{Mil aircraft}}
{{NATO helicopter reporting names}}
{{Authority control}}
[[വർഗ്ഗം:ഹെലിക്കോപ്പ്റ്ററുകൾ]]
t3wrpojgl7acaftbkkl4jlz0x90own5
Mil Mi-17
0
330304
4678555
2310025
2026-10-22T07:50:34Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Mi 17]] to [[മിൽ എംഐ-17]]
4678555
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-17]]
rm71m5ytre44f8ue4dxl34kum17vgg3
Mil Mi-24
0
330305
4678556
3757422
2026-10-22T07:50:39Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[എംഐ 24]] to [[മിൽ എംഐ-24]]
4678556
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-24]]
1o090f4am64wim13vu28b8dlesazyn3
തൃപ്പല്ലാവൂർ ശിവക്ഷേത്രം
0
358039
4678458
3964107
2026-10-21T17:01:36Z
Vishalsathyan19952099
57735
4678458
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Thrippallavur Shiva Temple}}
{{refimprove}}
{{Infobox Mandir
| name = തൃപ്പല്ലാവൂർ ശിവക്ഷേത്രം
| image =
| image size =
| alt =
| caption =
| pushpin_map =
| map=
| latd =
| longd=
| map_caption =
| mapsize =
| other_names =
| devanagari =
| sanskrit_transliteration =
| tamil =
| marathi =
| bengali =
| script_name = [[മലയാളം]]
| script =
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| state/province = [[കേരളം]]
| district = [[പാലക്കാട്]]
| locale = [[പല്ലാവൂർ]]
| primary_deity = [[പരമശിവൻ]], [[പാർവ്വതി]]
| important_festivals= [[ഉത്സവം|തിരുവുത്സവം]], [[നവരാത്രി]], [[ശിവരാത്രി]]
| architectural_styles= കേരള-ദ്രാവിഡ പരമ്പരാഗതശൈലി
| number_of_temples=
| number_of_monuments=
| inscriptions=
| date_built=
| creator =
| temple_board =[[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്]]
| Website =
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[പാലക്കാട് ജില്ല]]യിലെ [[പല്ലാവൂർ]] ഗ്രാമത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രധാനക്ഷേത്രമാണ് '''തൃപ്പല്ലാവൂർ ശിവക്ഷേത്രം'''. അത്യുഗ്രമൂർത്തിയും പരമാത്മാവും മഹാദേവനുമായ പരമശിവനും ആദിപരാശക്തിയായ ജഗദംബിക പാർവ്വതിദേവിയുമാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠകൾ. കൂടാതെ ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], പത്നീസമേതനായ [[ശാസ്താവ്]], [[ഭദ്രകാളി]], [[വേട്ടയ്ക്കൊരുമകൻ]], [[സീതാദേവി]], [[ത്രിപുരാന്തകൻ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]] എന്നിവർക്കും പ്രതിഷ്ഠകളുണ്ട്. സമീപം പ്രത്യേകം ക്ഷേത്രത്തിൽ [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ|ശ്രീകൃഷ്ണനുമുണ്ട്]]. കരിങ്കല്ലിൽ കെട്ടിപ്പൊക്കിയ കോട്ട പോലുള്ള ഭീമൻ മതിൽക്കെട്ടാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകത. കൂടാതെ, പടിഞ്ഞാറോട്ടുള്ള ദർശനവും വളരെ സവിശേഷമാണ്. [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] [[തിരുവാതിര (നക്ഷത്രം)|തിരുവാതിരനാളിൽ]] ആറാട്ടായി ആഘോഷിയ്ക്കപ്പെടുന്ന എട്ടുദിവസത്തെ [[ഉത്സവം|കൊടിയേറ്റുത്സവം]], [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[ധനു|ധനുമാസത്തിലെ]] [[തിരുവാതിര ആഘോഷം]], [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ശിവരാത്രി]] എന്നിവയാണ് ഇവിടത്തെ പ്രധാന ആട്ടവിശേഷങ്ങൾ. <ref name=news51909> [http:www.janmabhumidaily.com/ഹോം/ക്ഷേത്രായനം/തൃപ്പല്ലാവൂർ ശ്രീ ശിവക്ഷേത്രം] </ref> [[മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിലാണ് ക്ഷേത്രം വരുന്നത്.
== ഐതിഹ്യം ==
രാവണസഹോദരനായ ഖരൻ എന്ന അസുരന് ഒരിയ്ക്കൽ [[ഗായത്രിപ്പുഴ]]യുടെ കരയിൽ നിന്ന് മൂന്ന് ശിവലിംഗങ്ങൾ കിട്ടി. അവയിൽ രണ്ടെണ്ണം തന്റെ രണ്ടുകൈകളിലും ഒരെണ്ണം വായിൽ പല്ലുകൊണ്ട് കടിച്ചും പിടിച്ചുകൊണ്ട് അയാൾ യാത്രയാരംഭിച്ചു. അവയിൽ വലതുകയ്യിലെ ശിവലിംഗം [[തൃപ്പാളൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|തൃപ്പാളൂരിലും]] ഇടതുകയ്യിലെ ശിവലിംഗം [[അയിലൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം|അയിലൂരിലും]] പല്ലുകൊണ്ട് കടിച്ചുപിടിച്ച ശിവലിംഗം പല്ലാവൂരിലും പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. പല്ലുകൊണ്ട് കടിച്ചുപിടിച്ച ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിച്ചതുകൊണ്ടാണ് ഗ്രാമത്തിന് '''പല്ലാവൂർ''' എന്ന പേരുതന്നെ വന്നത്. ഈ മൂന്ന് ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഒരേ ദിവസം ഉച്ചയ്ക്കുമുമ്പ് തൊഴുന്നത് പുണ്യകരമായി വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു.
== ചരിത്രം ==
ക്ഷേത്രമിരിയ്ക്കുന്ന സ്ഥലം ഒരുകാലത്ത് [[പല്ലവർ|പല്ലവരാജവംശത്തിന്റെ]] കീഴിലായിരുന്നു. തന്മൂലം '''പല്ലാവൂർ''' എന്നറിയപ്പെട്ടു എന്നാണ് ചരിത്രകാരന്മാരുടെ സൂചന. പല്ലാവൂരിന്റെ സമീപപ്രദേശമായ [[പല്ലശ്ശന]]യുടെ പേരും പല്ലവരുമായി ബന്ധപ്പെട്ടുകിടക്കുന്നു. [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിൽ]] [[ചെന്നൈ]]യ്ക്കടുത്തുള്ള [[പല്ലാവരം]] എന്ന സ്ഥലത്തിന്റെയും പല്ലാവൂരിന്റെയും പേരുകൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധവും രണ്ടിടത്തുമുള്ള ശിവക്ഷേത്രങ്ങളും ഒരു വലിയ സാമ്യത്തിലെത്തിച്ചേരുന്നു. ക്ഷേത്രം നിർമ്മിച്ചതും പല്ലവരാജാക്കന്മാർ തന്നെയാണെന്ന് ചരിത്രം പറയുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്തുള്ള ഭീമൻ ആനപ്പള്ളമതിലും വിളക്കുമാടത്തിൽ നിന്ന് വേർപ്പെട്ടുകിടക്കുന്ന വലിയമ്പലവും പല്ലവനിർമ്മാണരീതിയുടെ പ്രത്യേകതകളാണ്.
ക്ഷേത്രം ആദ്യം ഏലംകുളം, പൂളമന, ഇടമന, പാർളിക്കാട്, മൂന്നുരുളി എന്നീ അഞ്ച് ഇല്ലക്കാരുടെ വകയായിരുന്നു. പിന്നീട് [[സാമൂതിരി]]യുടെ കീഴിൽ ക്ഷേത്രം വന്നു. 1945-ൽ എച്ച്.ആർ. & സി.ഇ. എന്ന സംഘടനയുടെ ഉടമസ്ഥതയിൽ വന്ന ക്ഷേത്രം 2008-ൽ മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡ് രൂപവത്കരിച്ചപ്പോൾ അതിന് കീഴിലായി. മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന് കീഴിലെ മേജർ ദേവസ്വങ്ങളിലൊന്നാണ് തൃപ്പല്ലാവൂർ ദേവസ്വം. എക്സിക്യൂട്ടിവ് ഓഫീസറാണ് ഇതിന്റെ മേൽനോട്ടം വഹിയ്ക്കുന്നത്.
കേരളത്തിലെ വാദ്യചക്രവർത്തിമാരായിരുന്ന [[പല്ലാവൂർ ത്രയം|പല്ലാവൂർ ത്രയത്തിന്റെ]] ഓർമ്മകൾ ഇന്നും നാട്ടുകാർക്ക് ഒരാവേശമാണ്. [[ചെണ്ട]], [[തിമില]], [[ഇടയ്ക്ക]], [[സോപാനസംഗീതം]] തുടങ്ങി കൈവച്ച മേഖലകളിലെല്ലാം തങ്ങളുടേതായ വ്യക്തിമുദ്ര പതിപ്പിച്ച ഇവരുടെ കലാജീവിതം തുടങ്ങിയത് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നാണ്. 1936-ൽ എട്ടാം വയസ്സിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ [[നവരാത്രി]] ഉത്സവക്കാലത്ത് വിളക്കെഴുന്നള്ളത്തിന് ചെണ്ട കൊട്ടിക്കൊണ്ടായിരുന്നു ഇവരിൽ മൂത്തയാളായിരുന്ന [[പല്ലാവൂർ അപ്പുമാരാർ|അപ്പുമാരാരുടെ]] അരങ്ങേറ്റം. പിന്നീട് മറ്റൊരു നവരാത്രിക്കാലത്ത് ഡബിൾ തായമ്പക അവതരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അനുജന്മാരായിരുന്ന [[പല്ലാവൂർ മണിയൻ മാരാർ|മണിയൻ മാരാരും]] [[പല്ലാവൂർ കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ മാരാർ|കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ മാരാരും]] അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. തുടർന്നുള്ള അഞ്ച് പതിറ്റാണ്ടുകൾ മൂവരുടെയും വാദ്യപ്രകടനങ്ങൾക്ക് കേരളം സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു. ഒടുവിൽ, വെറും 18 മാസത്തെ (ഒന്നര വർഷം) കാലയളവിൽ മൂവരും ഈ ലോകത്തോട് വിടപറഞ്ഞു. ഇന്ന് ഇവരുടെ ഓർമ്മ നിലനിർത്താനായി ക്ഷേത്രം വക വാദ്യകലാപീഠവും മറ്റും പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. <ref name=gloryofpallavur> [ashaperinchery.blogspot.com/2009/11/glory-of-pallavur] </ref> <ref name=thetemplebeatsandpallavurtrinity> [maddy06.blogspot.com/2008/06/the-temple-beats-and-pallavur-trinity] </ref>
== ക്ഷേത്ര നിർമ്മിതി ==
=== ക്ഷേത്രപരിസരവും മതിലകവും ===
പല്ലാവൂർ ഗ്രാമത്തിന്റെ ഒത്ത നടുക്ക് പ്രകൃതിരമണീയമായ അന്തരീക്ഷത്തിലാണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. പടിഞ്ഞാറോട്ടാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ദർശനം. ക്ഷേത്രത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റി ഭീമാകാരമായ ആനപ്പള്ളമതിൽ പണിതിട്ടുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആകർഷണമാണ് കോട്ടപോലെ നിൽക്കുന്ന ഈ മതിൽ. ഇത് ഒറ്റ രാത്രികൊണ്ട് ശിവഭൂതഗണങ്ങൾ പണിതീർത്തതാണെന്നും, എന്നാൽ നേരം വെളുക്കും മുമ്പ് [[ഇന്ദ്രൻ|ദേവേന്ദ്രൻ]] [[കോഴി]]യുടെ വേഷത്തിൽ വന്ന് കൂക്കിവിളിച്ചപ്പോൾ പണി അവസാനിപ്പിച്ച് സ്ഥലം വിടുകയായിരുന്നുവെന്നുമാണ് നാട്ടുകാരുടെ വിശ്വാസം. ഇതിന് ഉപോദ്ബലകമായി തെക്കുഭാഗത്ത് മതിൽ പണിതിട്ടില്ലെന്ന് കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിന് ഇരുവശവും ചെറുതും വലുതുമായ രണ്ട് ക്ഷേത്രക്കുളങ്ങളുണ്ട്. വലിയ ക്ഷേത്രക്കുളം കിഴക്കുഭാഗത്തും ചെറിയ ക്ഷേത്രക്കുളം പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തുമാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ശാന്തിക്കാരും ഭക്തരും ഈ കുളങ്ങളിൽ കുളിച്ചാണ് ക്ഷേത്രദർശനം നടത്തുന്നത്. രണ്ടരയേക്കറിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തടാകസമാനമായ വലിയ കുളത്തിലാണ് ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാനം ഭഗവാന്റെ ആറാട്ട് നടക്കുന്നത്. ചെറിയ കുളം ഭഗവാന്റെ ഉഗ്രത കുറയ്ക്കാനെന്ന സങ്കല്പത്തിൽ പിന്നീട് കുഴിച്ചതാണ്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗത്തും ഗോപുരങ്ങളില്ലെന്നത് ഒരു പോരായ്മയായി നിലനിൽക്കുന്നു. ഇപ്പോൾ പടിഞ്ഞാറും കിഴക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ ഗോപുരങ്ങൾ പണികഴിപ്പിയ്ക്കാൻ ആലോചനകളുണ്ട്. പടിഞ്ഞാറേ നടയിലെ വടക്കേ വരിയിലാണ് ദേവസ്വം ഓഫീസ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. തെക്കുഭാഗത്ത് ക്ഷേത്രത്തിന് അഭിമുഖമായി പഴയകാല അഗ്രഹാരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഇന്ന് ഇവിടെയുള്ള വീടുകളിൽ അധികവും അന്യജാതിക്കാരുടെ കയ്യിലാണ്.
പടിഞ്ഞാറേ നടയിലെ പ്രധാന കവാടത്തിലൂടെ അകത്തുകടന്നാൽ ആദ്യം കാണുന്നത് ഈയടുത്ത കാലത്ത് നിർമ്മിച്ച ശീവേലിപ്പുരയാണ്. ഇതിനപ്പുറമാണ് ആനക്കൊട്ടിലുള്ളത്. മൂന്നാനകളെ എഴുന്നള്ളിയ്ക്കാൻ സൗകര്യമുള്ള ഈ ആനക്കൊട്ടിലിൽ തന്നെയാണ് ഭഗവദ്വാഹനമായ [[നന്ദി (പുരാണകഥാപാത്രം)|നന്ദിയെ]] ശിരസ്സിലേറ്റുന്ന ഉത്തുംഗമായ കൊടിമരമുള്ളത്. തേക്കിൻതടിയിൽ തീർത്ത് ചെമ്പുപറകൾ ഇറക്കിപ്രതിഷ്ഠിച്ച ഈ കൊടിമരത്തിന് ഏകദേശം നൂറടി ഉയരം വരും. ഇതിനപ്പുറമാണ് ബലിക്കൽപ്പുര സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. സാമാന്യത്തിലധികം ഉയരമുള്ള ബലിക്കല്ലാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ. അതിനാൽ, പുറത്തുനിന്ന് നോക്കിയാൽ ശിവലിംഗം കാണാൻ കഴിയില്ല.
വടക്കുഭാഗത്ത് ക്ഷേത്രം വക ഒരു അഗ്രശാല പണിതിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെ പണ്ടുണ്ടായിരുന്ന ഊട്ടുപുരയും സ്റ്റേജും പൊളിച്ചുമാറ്റിയാണ് ഇത് പണിതത്. ഒരേ സമയം കലാപരിപാടികൾക്കും സദ്യയ്ക്കും ഉപയോഗിയ്ക്കാമെന്നതാണ് ഇതിന്റെ ഗുണം. വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ഇവിടെ പരിപാടികൾ കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിൽ നടക്കുന്ന വിവാഹങ്ങൾക്കും ഉത്സവക്കാലത്തും സദ്യ വിളമ്പുന്നത് ഇവിടെയാണ്. വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലുകളിൽ ഭദ്രകാളിയും സീതാദേവിയും കുടികൊള്ളുന്നു. പണ്ട് പല്ലാവൂരിനടുത്തുണ്ടായിരുന്ന കനകശ്ശേരി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു ഇവിടെ കുടികൊള്ളുന്ന ഭദ്രകാളി. അതിനാൽ '''കനകശ്ശേരി അമ്മ''' എന്നാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നത്. സീതാദേവി ഉപദേവതാപ്രതിഷ്ഠയായി വരുന്ന ഏക ശിവക്ഷേത്രം ഇതായിരിയ്ക്കും (സാധാരണയായി [[ശ്രീരാമൻ|ശ്രീരാമക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ്]] സീതാദേവിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചുകാണാറുള്ളത്). ഒരു [[അശോകം|അശോകരവും]] അതിന് ചുവട്ടിൽ വരുന്ന ചെറിയൊരു ശിലയുമാണ് ഇവിടെ പ്രതിഷ്ഠകൾ. സമീപം തന്നെ ഹനുമദ്സാന്നിദ്ധ്യവുമുണ്ട്. രണ്ടും താരതമ്യേന പുതിയ പ്രതിഷ്ഠകളാണ്. 1954-ലാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഇവിടെയുണ്ടായത്.
ക്ഷേത്രമതിൽക്കെട്ടിന് പുറത്ത് വടക്കുഭാഗത്ത് ഒരു ചെറിയ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രമുണ്ട്. താരതമ്യേന പുതിയ ക്ഷേത്രമാണിത്. ഇവിടത്തെ പ്രതിഷ്ഠകൾ പണ്ട് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ തീരത്തുണ്ടായിരുന്ന പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലാണുണ്ടായിരുന്നതെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ഇപ്പറഞ്ഞ ക്ഷേത്രങ്ങ ഗായത്രിപ്പുഴയിലുണ്ടായ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിലും മറ്റുമായി തകർക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ അവിടത്തെ പ്രതിഷ്ഠകളെ പല്ലാവൂരിൽ കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ഇന്നിവിടെ നിത്യപൂജയുണ്ട്. പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ ശ്രീകൃഷ്ണനെങ്കിലും മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലേതും പോലെ ഇവിടെയും ചതുർബാഹുവായ [[മഹാവിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവാണ്]] ശ്രീകൃഷ്ണനായി ആരാധിയ്ക്കപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ ഉപദേവതകളായി ആറ്റായ വിഷ്ണു, ആറ്റായ ശിവൻ, തൃപ്പാത്തറ വിഷ്ണു, ഗണപതി, ശാസ്താവ്, സുബ്രഹ്മണ്യൻ തുടങ്ങിയവരുമുണ്ട്. പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠയായ ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാൻ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്നു. ഇന്ന് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിത്യപൂജയും വഴിപാടുകളുമെല്ലാമുണ്ട്. തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉപക്ഷേത്രമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.
മതിൽക്കെട്ടിനകത്ത് കിഴക്കുഭാഗത്ത്, പാർവ്വതീദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് നേരെ മുന്നിൽ ഒരു പടുകൂറ്റൻ [[അരയാൽ|അരയാൽമരമുണ്ട്]]. ഹൈന്ദവവിശ്വാസപ്രകാരം പുണ്യവൃക്ഷമായ അരയാലിന്റെ മുകളിൽ [[ബ്രഹ്മാവ്|ബ്രഹ്മാവും]] നടുക്ക് വിഷ്ണുവും അടിയിൽ ശിവനും കുടികൊള്ളുന്നു. അതായത്, അരയാൽ ത്രിമൂർത്തിസ്വരൂപമാണ്. ദിവസവും രാവിലെ അരയാലിനെ ഏഴുവലം വയ്ക്കുന്നത് പുണ്യകരമായി വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ ഒരു ചെറിയ ശ്രീകോവിൽ കാണാം. ഇവിടെയും ശിവപ്രതിഷ്ഠ തന്നെയാണ്. '''തൃപ്പാത്തറ ശിവൻ''' എന്നാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നത്. താരതമ്യേന പുതിയ പ്രതിഷ്ഠയാണ് ഇതും. ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ശിവക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു ഇത്. പിൽക്കാലത്ത്, ക്ഷേത്രം വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ നശിച്ചപ്പോൾ ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ത്രിപുരാന്തകസങ്കല്പത്തിലാണ് ഇവിടെ ശിവനെ ആരാധിയ്ക്കുന്നത്. തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തീർത്ത തറയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി നാഗദൈവങ്ങൾ സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നു. ആദ്യം, കിഴക്കേ നടയിലെ ആൽത്തറയിൽ സാന്നിദ്ധ്യമരുളിയിരുന്ന നാഗദൈവങ്ങളെ ഇങ്ങോട്ട് മാറ്റിപ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. നാഗരാജാവായി [[വാസുകി|വാസുകിയാണ്]] ഇവിടെ സാന്നിദ്ധ്യമരുളുന്നത്. കൂടാതെ നാഗയക്ഷി, നാഗകന്യക, നാഗചാമുണ്ഡി, ചിത്രകൂടം, കരിനാഗം, മണിനാഗം, മറ്റ് ഉത്തമമദ്ധ്യമാധമസർപ്പങ്ങൾ തുടങ്ങിയവരുമുണ്ട്. പരിവാരസമേതരായ നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രതിഷ്ഠ ഇവിടത്തെ മറ്റൊരു പ്രധാന ആകർഷണമാണ്. ഇതിനടുത്തുതന്നെയാണ് ശിവപാർവ്വതീപുത്രനായ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്റെ പ്രതിഷ്ഠയും. ആദ്യം വേട്ടയ്ക്കൊരുമകൻ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്താണ് സാന്നിദ്ധ്യമരുളിയിരുന്നത്. പിന്നീട്, ഇങ്ങോട്ട് മാറ്റുകയായിരുന്നു.
=== ശ്രീകോവിൽ ===
സാമാന്യത്തിലധികം വലിപ്പമുള്ള ഒറ്റനില വട്ടശ്രീകോവിലാണ് തൃപ്പല്ലാവൂർ ശിവക്ഷേത്രത്തിലുള്ളത്. കരിങ്കല്ലിൽ തീർത്ത ഈ ശ്രീകോവിലിന് ഏകദേശം 160 അടി ചുറ്റളവുണ്ടാകും. ശ്രീകോവിലിന്റെ മേൽക്കൂര ചെമ്പുമേഞ്ഞിരിയ്ക്കുന്നു. മുകളിൽ സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടം തിളങ്ങിനിൽക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിനകത്ത് മൂന്ന് മുറികളുണ്ട്. അവയിൽ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള ഗർഭഗൃഹം രണ്ടാക്കിത്തിരിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു. ഒരുഭാഗത്ത് പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായി ശിവനും മറുഭാഗത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി പാർവ്വതിയുമാണ് കുടികൊള്ളുന്നത്. ഇവിടത്തെ ശിവലിംഗം രുദ്രാക്ഷശിലയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചുവരുന്നു. ഇത് ഈ പ്രതിഷ്ഠയുടെ മാഹാത്മ്യം കൂട്ടുന്നു. മൂന്നടിയിലധികം ഉയരം വരുന്ന ശിവലിംഗമാണിത്. അലങ്കാരസമയത്ത് ശിവന് പ്രിയപ്പെട്ട കൂവളമാല, തുമ്പപ്പൂമാല, രുദ്രാക്ഷമാല തുടങ്ങിയവകൊണ്ട് വിഗ്രഹത്തിന്റെ മുക്കാൽ ഭാഗവും മറഞ്ഞിരിയ്ക്കും. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് സാക്ഷാൽ തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പൻ ശിവലിംഗമായി ശ്രീലകത്ത് വാഴുന്നു.
കിഴക്കേ നടയിലെ പാർവ്വതീസാന്നിദ്ധ്യം താരതമ്യേന അടുത്തകാലത്തുണ്ടായതാണ്. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ശിവന്റെ ഉഗ്രഭാവം കുറയ്ക്കാൻ എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ കൂടിയാകണം ഈ പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതും. പിന്നീട്, ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം [[അർദ്ധനാരീശ്വരൻ|അർദ്ധനാരീശ്വരഭാവമായി]]. പാർവ്വതീദേവിയ്ക്ക് ശിലാവിഗ്രഹമാണ്. മൂന്നടി ഉയരം വരും. ഒരു കയ്യിൽ താമര പിടിച്ച ദേവി മറുകൈ അരയിൽ കുത്തിനിൽക്കുന്നു. ദേവി ശിവസാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ഇരിയ്ക്കുന്നതിനാൽ സർവ്വമംഗളകാരിണിയായ '''കല്ല്യാണരൂപിണി'''യാണ്. വിശ്വപ്രകൃതിയുടെ മൂലതേജസ്സിനെ മുഴുവൻ ആവാഹിച്ചുകൊണ്ട് സാക്ഷാൽ ശ്രീപാർവ്വതീദേവി ശ്രീലകത്ത് വാഴുന്നു.
ശ്രീകോവിൽ ചുവർച്ചിത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് അലംകൃതമല്ലെങ്കിലും ധാരാളം ദാരുശില്പങ്ങൾ കാണാം. ഇതിന്റെ ഓരോ കഴുക്കോലിന്റെയും നിർമ്മാണരീതി അമ്പരപ്പിയ്ക്കുന്നതാണ്. കഴുക്കോലുകളെല്ലാം കൂടി മുകളിൽ വന്നുചേരുന്നതായാണ് കാണിയ്ക്കുന്നത്. വിവിധ ഋഷിമാരുടെയും ദേവീദേവന്മാരുടെയും രൂപങ്ങൾ ഇവിടെ കൊത്തിവച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗജമസ്തകങ്ങളും പക്ഷിമാലയും മൃഗമാലയും യുദ്ധരംഗങ്ങളുമെല്ലാം അതിമനോഹരമായി ചിത്രീകരിയ്ക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. വടക്കുഭാഗത്ത് ഓവ്, വ്യാളീമുഖത്തോടെ മനോഹരമായി നിർമ്മിയ്ക്കപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. ശിവക്ഷേത്രമായതിനാൽ ഇതിനപ്പുറം പ്രദക്ഷിണം നിരോധിച്ചിരിയ്ക്കുന്നു.
=== നാലമ്പലം ===
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി നാലമ്പലം പണിതിട്ടുണ്ട്. അതിവിശാലമായ നാലമ്പലമാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. അതിനാൽ ഭക്തർക്ക് പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കാൻ ധാരാളം സ്ഥലമുണ്ട് (ഓവിനപ്പുറം പോകാതെ). നാലമ്പലത്തിലേയ്ക്കുള്ള പ്രവേശനകവാടത്തിനിരുവശവും വാതിൽമാടങ്ങൾ കാണാം. തെക്കേ വാതിൽമാടം ഹോമയാഗാദികൾക്കും വടക്കേ വാതിൽമാടം വാദ്യമേളങ്ങൾക്കും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ [[കിണർ|ക്ഷേത്രക്കിണറും]] തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിൽ [[തിടപ്പള്ളി|തിടപ്പള്ളിയും]] പണിതിട്ടുണ്ട്. നാലമ്പലത്തിനകത്തുതന്നെയാണ് പ്രധാന ഉപദേവതകളായ ഗണപതി, ശാസ്താവ്, സുബ്രഹ്മണ്യൻ എന്നിവരുടെ പ്രതിഷ്ഠകളും. തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിലാണ് ഗണപതിപ്രതിഷ്ഠ. ഏതാണ്ട് ഒന്നരയടി ഉയരം വരുന്ന ചതുർബാഹു ശിലാവിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ ഗണപതിയ്ക്ക്. വടക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ അതുപോലൊരു ശ്രീകോവിലിൽ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി കുടികൊള്ളുന്നു. മൂന്നടി ഉയരം വരുന്ന ശിലാവിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ. സുബ്രഹ്മണ്യശ്രീകോവിലിന് തൊട്ടടുത്തുതന്നെയാണ് ശാസ്താവിന്റെയും പ്രതിഷ്ഠ. പൂർണാപുഷ്കലാസമേതനായ ദമ്പതീശാസ്താവാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. ശിവലിംഗരൂപത്തിലുള്ള മൂന്ന് കല്ലുകളാണ് മൂവരെയും പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. ഗണപതി, സുബ്രഹ്മണ്യൻ, ശാസ്താവ് - ഇവർ മൂവരും കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് കുടികൊള്ളുന്നത്. ശിവപുത്രന്മാരായ മൂവരുടെയും സാന്നിദ്ധ്യം തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തെ ശിവപരിവാരക്ഷേത്രമാക്കിമാറ്റുന്നു.
ശ്രീകോവിലിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റി അകത്തെ ബലിവട്ടം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. [[അഷ്ടദിക്പാലർ|അഷ്ടദിക്പാലകർ]] (പടിഞ്ഞാറ് - [[വരുണൻ]], വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[വായു]], വടക്ക് - [[കുബേരൻ]], വടക്കുകിഴക്ക് - [[ഈശാനൻ]], കിഴക്ക് - [[ഇന്ദ്രൻ]]. തെക്കുകിഴക്ക് - [[അഗ്നി]], തെക്ക് - [[യമൻ]], തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് - [[നിര്യതി]]), [[സപ്തമാതാക്കൾ|സപ്തമാതൃക്കൾ]] (തെക്കുവശത്ത് ഒറ്റക്കല്ലിൽ - കിഴക്കുനിന്ന് [[ബ്രഹ്മാണി]], [[മഹേശ്വരി]], [[കൗമാരി]], [[വൈഷ്ണവി]], [[വരാഹി]], [[ഇന്ദ്രാണി]], [[ചാമുണ്ഡി]] എന്ന ക്രമത്തിൽ), [[വീരഭദ്രൻ]] (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - കിഴക്കുഭാഗത്ത്), ഗണപതി (സപ്തമാതൃക്കൾക്കൊപ്പം - പടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത്), ശാസ്താവ് (തെക്കിനും തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), സുബ്രഹ്മണ്യൻ (വടക്കിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), അനന്തൻ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറിനും പടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), ബ്രഹ്മാവ് (വടക്കുകിഴക്കിനും കിഴക്കിനുമിടയിൽ), [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗാദേവി]] (പടിഞ്ഞാറിനും വടക്കുപടിഞ്ഞാറിനുമിടയിൽ), [[നിർമ്മാല്യധാരി]] (വടക്കിനും വടക്കുകിഴക്കിനുമിടയിൽ ശിവലിംഗരൂപത്തിൽ - ഇവിടെ [[ചണ്ഡികേശ്വരൻ]]) എന്നിവരെ പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്ന ബലിക്കല്ലുകൾ ഇവിടെ കാണാം. ശീവേലിസമയത്ത് ഇവയിൽ ബലിതൂകുന്നു. ബലിക്കല്ലുകൾ ദേവന്റെ വികാരഭാവങ്ങളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാൽ അവയിൽ ചവിട്ടാനോ തൊട്ടു തലയിൽ വയ്ക്കാനോ പാടില്ല.
=== നമസ്കാരമണ്ഡപം ===
ശ്രീകോവിലിന്റെ നേരെമുന്നിൽ ചതുരാകൃതിയിൽ നമസ്കാരമണ്ഡപം പണിതിരിയ്ക്കുന്നു. സാമാന്യത്തിലധികം വലിപ്പമുള്ള മണ്ഡപമാണിത്. ഇതിന്റെ മേൽക്കൂര ചെമ്പുമേഞ്ഞ് സ്വർണ്ണത്താഴികക്കുടത്തോടെ നിലകൊള്ളുന്നു. ഇത് കൊട്ടിയടച്ച നിലയിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. എങ്കിലും, നാലുഭാഗത്തും വിടവുകളുമുണ്ട്. വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ സ്ഥലത്തെ ബ്രാഹ്മണർ ഇവിടെയിരുന്ന് ശ്രീരുദ്രമന്ത്രവും ശിവസഹസ്രനാമവും ജപിയ്ക്കുന്നത് കാണാം. പതിനാറുകാലുകളോടുകൂടിയ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിന്റെ ഓരോ കാലുകളിലും വിവിധ ദേവരൂപങ്ങൾ കാണാം. മണ്ഡപത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്ത് ഭഗവദ്വാഹനമായ നന്ദിയുടെ ശില്പവും കാണാം. നന്ദിയ്ക്ക് ദിവസവും വിളക്കുവയ്പുണ്ട്.
== പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠകൾ ==
=== ശ്രീ തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പൻ (ശിവൻ) ===
തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. അത്യുഗ്രമൂർത്തിയായ മഹാകാലനായാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. മൂന്നടിയോളം ഉയരം വരുന്ന ശിവലിംഗത്തിൽ പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനമായാണ് തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പൻ കുടികൊള്ളുന്നത്. പടിഞ്ഞാറോട്ട് ദർശനം വരുന്ന പ്രതിഷ്ഠകൾ താരതമ്യേന കുറവാണ്. അവയ്ക്ക് ഉഗ്രത കൂടുതലായിരിയ്ക്കുമെന്ന് താന്ത്രികമതം പറയുന്നു. വിശേഷിച്ചും ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിൽ അത്യുഗ്രഭാവമായിരിയ്ക്കും ഉണ്ടാകുക. ഇവിടെ ശിവലിംഗം രുദ്രാക്ഷശിലയിൽ നിർമ്മിച്ചതാണ്. അതിനാൽ ജലാഭിഷേകം മാത്രമേ നടത്താൻ കഴിയൂ. മറ്റ് അഭിഷേകങ്ങൾക്കായി ഒരു പ്രത്യേക ശിവലിംഗം അടുത്തുതന്നെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശംഖാഭിഷേകം, ധാര, പിൻവിളക്ക്, കൂവളമാല തുടങ്ങിയവയാണ് തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== ശ്രീപാർവ്വതീദേവി ===
തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ. ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ശിവന്റെ കോപം കാരണം സമീപപ്രദേശങ്ങൾക്ക് നാശനഷ്ടങ്ങളുണ്ടായപ്പോൾ പരിഹാരവിധിയായി നടത്തിയതാകണം ഈ പ്രതിഷ്ഠ. ഇതിനുശേഷം കോപം കുറഞ്ഞ് ഭഗവാൻ ശാന്തസ്വരൂപിയായി. മൂന്നടിയോളം ഉയരം വരുന്ന ശിലാവിഗ്രഹത്തിൽ ദേവി കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടിയിരുത്തപ്പെട്ടിരിയ്ക്കുന്നു. ശിവനും പാർവ്വതിയും അനഭിമുഖമായി കുടികൊള്ളുന്നതിനാൽ ഇവിടെ അർദ്ധനാരീശ്വരസങ്കല്പം വരുന്നു. ദേവി ശിവസാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ കുടികൊള്ളുന്നതിനാൽ ഇവിടെ സർവ്വമംഗളകാരിണിയായ കല്ല്യാണരൂപിണിയാണ്. പട്ടും താലിയും ചാർത്തുന്നതാണ് ദേവിയ്ക്ക് പ്രധാന വഴിപാട്.
=== ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാൻ ===
തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉപക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. ശ്രീകൃഷ്ണസങ്കല്പമാണെങ്കിലും പ്രതിഷ്ഠ ചതുർബാഹുവായ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. പണ്ട് ഗ്രാമത്തിന്റെ തെക്കേയറ്റത്ത് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു ഈ ശ്രീകൃഷ്ണൻ. ഗായത്രിപ്പുഴയിലുണ്ടായ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ക്ഷേത്രം തകർന്നപ്പോൾ അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന വിഗ്രഹങ്ങളെയെല്ലാം പല്ലാവൂരിൽ കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ഇന്നിവിടെ നിത്യപൂജയും വഴിപാടുമൊക്കെയുണ്ട്. കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി നാലടി ഉയരം വരുന്ന വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ ഭഗവാന്. പാൽപ്പായസം, വെണ്ണ, തുളസിമാല, ചന്ദനം ചാർത്ത് തുടങ്ങിയവയാണ് ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാന് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
== ഉപദേവതകൾ ==
=== ഗണപതി ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിലാണ് ശിവപാർവ്വതീപുത്രനായ ഗണപതിഭഗവാന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്ന ഗണപതിയുടെ വിഗ്രഹത്തിന് ഒന്നരയടി ഉയരം കാണും. പുറകിലെ വലതുകയ്യിൽ [[മഴു|മഴുവും]] പുറകിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കയർ|കയറും]] മുന്നിലെ ഇടതുകയ്യിൽ [[കൊഴുക്കട്ട|മോദകവും]] ധരിച്ച ഭഗവാൻ മുന്നിലെ വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്നു. വിഘ്നേശ്വരപ്രീതിയ്ക്കായി നിത്യേന ക്ഷേത്രത്തിൽ ഗണപതിഹോമം നടന്നുവരുന്നു. ഒറ്റയപ്പം, മോദകം, കറുകമാല തുടങ്ങിയവയാണ് ഭഗവാന് മറ്റ് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== സുബ്രഹ്മണ്യൻ ===
നാലമ്പലത്തിനകത്ത് വടക്കുപടിഞ്ഞാറേ മൂലയിലാണ് ശിവപാർവ്വതീപുത്രനായ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായി കുടികൊള്ളുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യന്റെ വിഗ്രഹത്തിന് മൂന്നടി ഉയരം കാണും. രണ്ടുകൈകളുള്ള ബാലസുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയാണിവിടെ. വലതുകൈ കൊണ്ട് ഭക്തരെ അനുഗ്രഹിയ്ക്കുന്ന ഭഗവാൻ ഇടതുകൈ അരയിൽ കുത്തിനിൽക്കുന്നു. ഭഗവാന്റെ വലത്തെ ചുമലിലാണ് ആയുധമായ വേൽ. പഞ്ചാമൃതം, പാലഭിഷേകം, ഭസ്മാഭിഷേകം തുടങ്ങിയവയാണ് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== ശാസ്താവ് ===
സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിയുടെ ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുഭാഗത്ത് പ്രത്യേകം തീർത്ത ശ്രീകോവിലിലാണ് പൂർണാപുഷ്കലാസമേതനായ ധർമ്മശാസ്താവിന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. ശിവലിംഗരൂപത്തിലുള്ള മൂന്ന് വിഗ്രഹങ്ങളാണ് ശാസ്താവിനെയും പത്നിമാരായ പൂർണയെയും പുഷ്കലയെയും പ്രതിനിധീകരിയ്ക്കുന്നത്. ഏതാണ്ട് അരയടി ഉയരം വരും. വനശാസ്താവാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. അതിനാൽ മേൽക്കൂരയിട്ടിട്ടില്ല. എന്നാൽ, വിളക്കുകൾ കെടാതിരിയ്ക്കാൻ ഒരു ആസ്ബസ്റ്റോസ് ഷീറ്റ് ഇട്ടിട്ടുണ്ട്. നീരാജനം, നെയ്യഭിഷേകം, അഷ്ടാഭിഷേകം തുടങ്ങിയവാണ് ശാസ്താവിന്റെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== നാഗദൈവങ്ങൾ ===
നാലമ്പലത്തിന് പുറത്ത് തെക്കുപടിഞ്ഞാറേമൂലയിൽ പ്രത്യേകം തീർത്ത തറയിൽ കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെ സ്ഥാനം. പണ്ട് കിഴക്കേ നടയിലെ ആൽത്തറയിലുണ്ടായിരുന്ന നാഗദൈവങ്ങളെ 1984-ലാണ് ഇന്നത്തെ സ്ഥാനത്തേയ്ക്ക് മാറ്റിയത്. നാഗരാജാവായി വാസുകിയും കൂടെ നാഗയക്ഷിയും നാഗകന്യകയും നാഗചാമുണ്ഡിയും ചിത്രകൂടവും ഉത്തമമദ്ധ്യമാധമസർപ്പങ്ങളുമടങ്ങുന്നതാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. നൂറും പാലും, മഞ്ഞൾപ്പൊടി അഭിഷേകം, ആയില്യപൂജ, പാൽപ്പായസം തുടങ്ങിയവയാണ് നാഗദൈവങ്ങളുടെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== വേട്ടയ്ക്കൊരുമകൻ ===
നാഗദൈവങ്ങൾക്കടുത്തുതന്നെയാണ് വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന്റെയും സ്ഥാനം. കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന് ലിംഗരൂപത്തിലുള്ള വിഗ്രഹമാണ്. ഒന്നരയടി ഉയരം വരും. ശിവപാർവ്വതീപുത്രനായ വേട്ടയ്ക്കൊരുമകന് നാളികേരമുടയ്ക്കുന്നതാണ് പ്രധാന വഴിപാട്.
=== ഭദ്രകാളി ===
നാലമ്പലത്തിന് പുറത്ത് വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്താണ് ഭദ്രകാളിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. അത്യുഗ്രദേവതയായ ഈ ഭദ്രകാളി പല്ലാവൂരിലുണ്ടായിരുന്ന കനകശ്ശേരി ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു. അതിനാൽ, '''കനകശ്ശേരി അമ്മ''' എന്ന് ഈ പ്രതിഷ്ഠ അറിയപ്പെടുന്നു. നാലടി ഉയരമുള്ള ചതുർബാഹു വിഗ്രഹമാണ് ഇവിടെ ദേവിയ്ക്ക്. രക്തപുഷ്പാഞ്ജലി, കടുംപായസം, കൂട്ടുപായസം തുടങ്ങിയവയാണ് ഭദ്രകാളിയ്ക്ക് പ്രധാന വഴിപാടുകൾ.
=== സീതാദേവി ===
ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രത്തിന് തൊട്ടടുത്താണ് ശ്രീരാമപത്നിയായ സീതാദേവിയുടെ പ്രതിഷ്ഠ. താരതമ്യേന വളരെ പുതിയൊരു പ്രതിഷ്ഠയാണിത്.
=== തൃപ്പാത്തറ ശിവൻ ===
നാലമ്പലത്തിന് പുറത്ത് തെക്കുകിഴക്കേമൂലയിലാണ് തൃപ്പാത്തറ ശിവന്റെ പ്രതിഷ്ഠ. പണ്ട് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ശിവക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്നു ഇത്. ഗായത്രിപ്പുഴയിലുണ്ടായ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ക്ഷേത്രം നശിച്ചപ്പോൾ ശിവനെ ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. അത്യുഗ്രമൂർത്തിയാണ് തൃപ്പാത്തറ ശിവൻ. ത്രിപുരാന്തകനായാണ് പ്രതിഷ്ഠാസങ്കല്പം. വട്ടശ്രീകോവിലിലാണ് ഭഗവാനെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിയ്ക്കുന്നത്. ഇത് മറ്റ് ഉപദേവതകളിൽ നിന്ന് അല്പം ഉയർന്ന സ്ഥാനം ഈ പ്രതിഷ്ഠയ്ക്ക് നൽകുന്നു. ശിവപ്രീതികരമായ വഴിപാടുകൾ തന്നെയാണ് ഇവിടെയും നടത്തിവരുന്നത്.
=== തൃപ്പാത്തറ വിഷ്ണു ===
തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉപക്ഷേത്രമായ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവതാപ്രതിഷ്ഠയാണ് തൃപ്പാത്തറ വിഷ്ണു. ശ്രീകൃഷ്ണശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് പടിഞ്ഞാട്ട് ദർശനമായാണ് പ്രതിഷ്ഠ. പണ്ട് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠയായിരുന്ന ഈ വിഷ്ണുവിനെ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ക്ഷേത്രം നശിച്ചപ്പോൾ ഇന്നത്തെ ക്ഷേത്രത്തിൽ കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. വിഷ്ണുപ്രീതികരമായ എല്ലാ വഴിപാടുകളും ഇവിടെ നടത്താം.
=== ആറ്റായ ശിവൻ ===
ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു ഉപപ്രതിഷ്ഠയാണ് ആറ്റായ ശിവൻ. പണ്ട് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ഒരു ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാനമൂർത്തിയായിരുന്ന ഈ ശിവനെ പിന്നീട് വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ ക്ഷേത്രം നശിച്ചുപോയപ്പോൾ ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. ശ്രീകൃഷ്ണശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്ത് പടിഞ്ഞാട്ട് ദർശനമായാണ് ഈ പ്രതിഷ്ഠ. ശിവപ്രീതികരമായ എല്ലാ വഴിപാടുകളും ഇവിടെ നടത്താവുന്നതാണ്.
=== ആറ്റായ വിഷ്ണു ===
ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റൊരു ഉപപ്രതിഷ്ഠയാണ് ആറ്റായ വിഷ്ണു. പ്രധാന ശ്രീകോവിലിന്റെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്ത് കിഴക്കോട്ട് ദർശനമായാണ് ആറ്റായ വിഷ്ണു കുടികൊള്ളുന്നത്. പണ്ട് ഗായത്രിപ്പുഴയുടെ കരയിലുണ്ടായിരുന്ന ക്ഷേത്രം വെള്ളപ്പൊക്കത്തിൽ നശിച്ചുപോയപ്പോൾ ഇവിടെക്കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിയ്ക്കുകയായിരുന്നു. വിഷ്ണുപ്രീതികരമായ എല്ലാ വഴിപാടുകളും ഇവിടെ നടത്താവുന്നതാണ്.
== നിത്യപൂജകളും തന്ത്രവും ==
നിത്യേന അഞ്ചുപൂജകളും മൂന്നുശീവേലികളുമുള്ള മഹാക്ഷേത്രമാണ് തൃപ്പല്ലാവൂർ ശിവക്ഷേത്രം. പുലർച്ചെ നാലുമണിയോടെ നടതുറന്നാൽ ആദ്യം നിർമ്മാല്യദർശനമാണ്. തുടർന്ന് ശംഖാഭിഷേകം നടത്തുന്നു. ഇതുകഴിഞ്ഞാൽ വിഗ്രഹം അലങ്കരിയ്ക്കുകയും തുടർന്ന് നടയടച്ച് ഉഷഃപൂജ നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. സൂര്യോദയസമയത്ത് എതിരേറ്റുപൂജയും ഗണപതിഹോമവും നടത്തുന്നു. ഏഴുമണിയോടെ ഉഷഃശീവേലി. തന്റെ ഭൂതഗണങ്ങൾക്ക് അന്നം നൽകുന്നത് ഭഗവാൻ നേരിട്ടുകാണുന്നു എന്ന സങ്കല്പത്തിൽ നാലമ്പലത്തിനകത്ത് ഒന്നും പുറത്ത് രണ്ടും എന്ന ക്രമത്തിൽ മൂന്നുതവണ പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കുന്നു. ജലഗന്ധപുഷ്പങ്ങളുമായി മേൽശാന്തിയും വിഗ്രഹവുമായി കീഴ്ശാന്തിയും അകത്തെയും പുറത്തെയും ബലിക്കല്ലുകളിൽ ബലിതൂകി ഒടുവിൽ വലിയ ബലിക്കല്ലിലും ബലിതൂകുന്നതോടെ ശീവേലി അവസാനിയ്ക്കുന്നു. എട്ടുമണിയോടെ പന്തീരടിപൂജയും അതിനോടനുബന്ധിച്ച് ധാരയും നവകാഭിഷേകവും നടത്തുന്നു. പതിനൊന്നുമണിയോടെ ഉച്ചപ്പൂജയും പതിനൊന്നരയോടെ ഉച്ചശീവേലിയും നടത്തി ഉച്ചയ്ക്ക് പന്ത്രണ്ടുമണിയ്ക്ക് നടയടയ്ക്കുന്നു.
വൈകീട്ട് അഞ്ചുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടതുറക്കുന്നു. സന്ധ്യയ്ക്ക് സൂര്യാസ്തമയമനുസരിച്ച് ദീപാരാധന നടത്തുന്നു. ദീപാരാധനാസമയത്ത് വേദജ്ഞരായ ബ്രാഹ്മണർ ഒന്നിച്ചിരുന്ന് സന്ധ്യാവേല നടത്തുന്നത് വിശേഷപ്പെട്ട ഒരു ചടങ്ങാണ്. ദീപാരാധനയ്ക്കുശേഷം രാത്രി ഏഴുമണിയോടെ അത്താഴപ്പൂജയും ഏഴരയോടെ അത്താഴശീവേലിയും നടത്തി എട്ടുമണിയ്ക്ക് വീണ്ടും നടയടയ്ക്കുന്നു.
സാധാരണ ദിവസങ്ങളിലെ പൂജാക്രമങ്ങളാണ് നേരത്തേ സൂചിപ്പിച്ചത്. വിശേഷദിവസങ്ങളിലും (ഉദാ: തിരുവുത്സവം, നവരാത്രി, ശിവരാത്രി) [[സൂര്യഗ്രഹണം|സൂര്യ]]-[[ചന്ദ്രഗ്രഹണം|ചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങളുള്ള]] ദിവസങ്ങളിലും മേൽപ്പറഞ്ഞ പൂജാവിധികളിൽ വ്യത്യാസമുണ്ടാകും.
ക്ഷേത്രത്തിലെ താന്ത്രികാവകാശം [[ലക്കിടി (പാലക്കാട്)|ലക്കിടിയിലുള്ള]] പനാവൂർ മനയ്ക്കാണ്. ഇവിടെ പൂജാദികാര്യങ്ങൾ നടത്തുന്നത് [[എമ്പ്രാന്തിരി|എമ്പ്രാന്തിരിമാരാണ്.]]
== വിശേഷദിവസങ്ങൾ ==
=== തിരുവുത്സവം ===
മീനമാസത്തിൽ [[ഉത്രട്ടാതി (നക്ഷത്രം)|ഉത്രട്ടാതിയ്ക്ക്]] കൊടികയറി [[തിരുവാതിര (നക്ഷത്രം)|തിരുവാതിരനാളിൽ]] ആറാട്ടോടുകൂടി സമാപിയ്ക്കുന്ന വിധത്തിലാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ തിരുവുത്സവം. എട്ടുദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഉത്സവത്തോടനുബന്ധിച്ച് വിവിധ കലാപരിപാടികളും താന്ത്രികച്ചടങ്ങുകളുമുണ്ടാകും. ഉത്രട്ടാതിനാളിൽ രാത്രിയാണ് കൊടിയേറ്റം. ഉത്സവദിനങ്ങളിൽ നിത്യേന ശ്രീഭൂതബലിയും എഴുന്നള്ളിപ്പുകളുമുണ്ടാകും. ഈ നാളുകളിൽ തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പൻ ഗ്രാമത്തിലെ വീടുകളിലേയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളുമ്പോൾ ഭക്തർ നിറപറയും നിലവിളക്കും നൽകി സ്വീകരിയ്ക്കുന്നത് പ്രധാനമാണ്. ആറാം ദിവസമാണ് വിശേഷദിനമായ ഉത്സവബലി. നിത്യശീവേലിയുടെ വിശദീകരിച്ച രൂപമാണ് ഉത്സവബലി. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് തന്ത്രി, ശാന്തിക്കാർ, കഴകക്കാർ തുടങ്ങിയവർക്ക് അന്നവസ്ത്രാദിദാനമുണ്ടാകും. തുടർന്ന് ഹവിസ്സ് മൂന്നായി പകുത്ത് ഉണക്കലരി, എള്ള്, മഞ്ഞൾ എന്നിവയുടെ പൊടി ചേർത്തശേഷം ഹവിസ്സുപൂജ നടത്തുന്നു. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് ദേവതകളെ ഉണർത്താൻ മരപ്പാണി കൊട്ടുന്നു. തുടർന്ന് നാലമ്പലത്തിനകത്ത് രണ്ട് പ്രദക്ഷിണം നടത്തുന്നു. ആദ്യ പ്രദക്ഷിണത്തിൽ ദ്വാസ്ഥന്മാർ (ദ്വാരപാലകർ), മണ്ഡപത്തിലുള്ള നന്ദി, അഷ്ടദിക്പാലകർ, സപ്തമാതൃക്കൾ, വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി, അനന്തൻ എന്നീ ദേവതകൾക്കും അനുചരന്മാർക്കും രണ്ടാമത്തെ പ്രദക്ഷിണത്തിൽ സപ്തമാതൃക്കൾക്ക് മാത്രമായും ബലിതൂകുന്നു. സപ്തമാതൃക്കളുടെ ബലിസമയത്ത് മാത്രമാണ് നാലമ്പലത്തിനകത്ത് ദർശനസൗകര്യമുള്ളത്. മൂന്നാമത്തെ പ്രദക്ഷിണം പുറത്തെ ബലിക്കല്ലുകളിലാണ് നടത്തുന്നത്. അവയിൽ വടക്കുകിഴക്കേമൂലയിലെ ക്ഷേത്രപാലന് സമീപമെത്തുമ്പോൾ നടത്തുന്നത് വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട ചടങ്ങാണ്. ഇവയെല്ലാം കഴിഞ്ഞാൽ വലിയ ബലിക്കല്ലിലും ബലി തൂകി ഉത്സവബലി തീരുന്നു.
ഏഴാം ദിവസമാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പള്ളിവേട്ട. ഭഗവാൻ ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുള്ള പറമ്പിലേയ്ക്ക് എഴുന്നള്ളി അവിടെ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള തേങ്ങാക്കുലകൾ അമ്പെയ്ത് തീർക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. ക്ഷേത്രം പരിചാരകനാണ് ഭഗവദ്പ്രതിനിധിയായി നിൽക്കുന്നത്. വാദ്യഘോഷങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ എഴുന്നള്ളി എല്ലാ വാദ്യഘോഷങ്ങളോടെയുമാണ് തിരിച്ചെഴുന്നള്ളുന്നത്. തുടർന്ന് മണ്ഡപത്തിൽ പള്ളിയുറങ്ങുന്ന ഭഗവാൻ പിറ്റേന്ന് രാവിലെ വൈകി ഉണരുന്നു. അന്നാണ് അവസാന ചടങ്ങായ ആറാട്ട്. യാത്രാഹോമം മുതൽ ഭഗവാന്റെ തിടമ്പ് ആനപ്പുറത്തേറ്റി ക്ഷേത്രത്തെ മൂന്ന് വലം വച്ച് കുളത്തിന്റെ സമീപമെത്തുന്നു. തുടർന്ന് കുളക്കരയിൽ വച്ച് സർവ്വതീർത്ഥങ്ങളെയും ആവാഹിച്ചശേഷം തന്ത്രിയും ശാന്തിക്കാരും കുളത്തിലിറങ്ങി വിഗ്രഹവുമായി മൂന്നുതവണ മുങ്ങിനിവരുന്നു. തുടർന്ന് [[ഇളനീർ|ഇളനീരും]] [[മഞ്ഞൾ|മഞ്ഞളും]] അഭിഷേകം ചെയ്ത് വീണ്ടും മൂന്നുതവണ മുങ്ങിനിവരുന്നു. ഭഗവദ്ചൈതന്യം കൊണ്ട് ധന്യമായ തീർത്ഥത്തിൽ ഭക്തരും ഭഗവാനോടൊപ്പം മുങ്ങിനിവരുന്നു. തുടർന്ന് എല്ലാവരും വസ്ത്രം മാറി തിരിച്ചെഴുന്നള്ളത്തിന് പുറപ്പെടുന്നു. ആറാട്ട് കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചെത്തുന്ന ഭഗവാനെ ഭക്തർ നിറപറയും നിലവിളക്കും നൽകി സ്വീകരിയ്ക്കുന്നു. തുടർന്ന് പ്രദക്ഷിണം നടത്തി കൊടിയിറക്കുന്നതോടെ ഉത്സവത്തിന് തിരശ്ശീല വീഴുന്നു.
അത്യപൂർവ്വമായ ഒരു ചടങ്ങും ആറാട്ടിനോടനുബന്ധിച്ചുണ്ട്. പന്ത്രണ്ട് വർഷത്തിലൊരിയ്ക്കൽ നടക്കുന്ന '''വലിയ ആറാട്ട്''' എന്ന ചടങ്ങാണത്. സമീപഗ്രാമമായ [[കുനിശ്ശേരി]]യിലെ പൂക്കുളങ്ങര ഭഗവതിയോടൊപ്പമുള്ള ചടങ്ങാണിത്. പൂക്കുളങ്ങരയമ്മ തൃപ്പല്ലാവൂരപ്പന്റെ മക്കളാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. അതിനാൽ ഈ ചടങ്ങ് പിതൃപുത്രീബന്ധത്തിന്റെ പ്രതീകമായി കണ്ടുവരുന്നു. കുനിശ്ശേരി ഗ്രാമവാസികളും അവരുടെ തട്ടകത്തമ്മയോടൊപ്പം പല്ലാവൂരിലെത്തി ആറാട്ടിൽ പങ്കെടുത്ത് ഭഗവാനെ തൊഴുതുമടങ്ങുന്നു. ആറാട്ട് കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചുചെല്ലുമ്പോൾ മകൾക്ക് പന്ത്രണ്ടുവർഷത്തേയ്ക്കുള്ള സാധനങ്ങളെല്ലാം നൽകിക്കൊണ്ട് മടക്കിയയയ്ക്കുന്നു. തട്ടകവാസികൾക്ക് ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് സദ്യയുമുണ്ടാകും. 2023-ലാണ് ഇത് അവസാനമായി നടന്നത്. ഇനി 2035-ലായിരിയ്ക്കും നടക്കുക.
=== നവരാത്രി ===
ക്ഷേത്രത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ പ്രധാന ആചരണമാണ് കന്നിമാസത്തിൽ കറുത്തവാവ് കഴിഞ്ഞുള്ള ഒമ്പതുദിവസങ്ങളിലായി ആഘോഷിച്ചുവരുന്ന നവരാത്രി. ശ്രീപാർവ്വതീദേവിയുടെ മഹോത്സവമായാണ് ഇത് ആഘോഷിച്ചുവരുന്നത്. പല്ലാവൂർ ഗ്രാമത്തിന്റെ മുഴുവൻ ഉത്സവമായി ഇത് കണ്ടുവരുന്നു. ഒമ്പതുദിവസവും ദേവിയ്ക്ക് വിശേഷാൽ പൂജകളും വിളക്കാചരണവുമുണ്ടാകും. ഇതിനോടനുബന്ധിച്ച് കലാപരിപാടികളും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. വെളുത്തപക്ഷത്തിലെ പ്രഥമനാളിൽ പല്ലാവൂരിലെ പ്രസിദ്ധ [[നായർ]] തറവാടായ ഉള്ളാട്ടിൽ വീട്ടുകാരുടെ വിളക്കോടെയാണ് നവരാത്രി തുടങ്ങുന്നത്. തുടർന്നുള്ള എട്ടുദിവസങ്ങളിൽ യഥാക്രമം നാരായണസ്വാമി അയ്യർ എന്ന ഭക്തന്റെ കുടുംബം, [[ചിന്മയ മിഷൻ]], കണ്ടേത്ത് വീട്, സാമ്പമൂർത്തി അയ്യർ എന്ന ഭക്തന്റെ കുടുംബം, പെരിഞ്ചേരി വീട്, ഏഴാം വിളക്ക്, ദേശവിളക്ക്, ജനവിളക്ക് എന്നിങ്ങനെ വിളക്കുകൾ നടത്തിവരുന്നു. ചില വർഷങ്ങളിൽ നാഴിക കൂടിക്കൂടി 60 നാഴികയും പിറ്റേന്നത്തെ ഏതാനും നാഴികയും ഒരു തിഥിയായാൽ നവരാത്രി 'ദശരാത്രി'യാകാറുണ്ട്. അത്തരം അവസരങ്ങളിൽ പത്താം ദിവസം ദേവസ്വം വക പ്രത്യേകം വിളക്കുമുണ്ടാകും. വാദ്യകുലപതിമാരുടെ ജന്മനാടായ പല്ലാവൂരിൽ ഇവയോടനുബന്ധിച്ച് [[പഞ്ചവാദ്യം|പഞ്ചവാദ്യത്തോടുകൂടിയ]] എഴുന്നള്ളിപ്പുമുണ്ടാകും. പല്ലാവൂരിലെ തമിഴ് ബ്രാഹ്മണർ നടത്തുന്ന ഏഴാം വിളക്കാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനം. അന്നേ ദിവസം മൂന്നാനകളുടെ അകമ്പടിയോടെ പാർവ്വതീദേവി എഴുന്നള്ളുന്നു. ഇതോടനുബന്ധിച്ച് വിശേഷാൽ പഞ്ചവാദ്യമുണ്ടാകും. ദുർഗ്ഗാഷ്ടമി നാളിൽ സന്ധ്യയ്ക്ക് പുസ്തകങ്ങൾ, സംഗീതോപകരണങ്ങൾ, ആയുധങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ പൂജയ്ക്ക് വയ്ക്കുന്നു. മഹാനവമി നാളിൽ അടച്ചുപൂജയാണ്. വിജയദശമിനാളിൽ രാവിലെ പൂജ കഴിഞ്ഞ് മേൽപ്പറഞ്ഞ വസ്തുക്കൾ അവയുടെ ഉടമസ്ഥർക്ക് തിരിച്ചുകൊടുക്കുന്നു. ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾ അന്നേ ദിവസം ആദ്യാക്ഷരം കുറിയ്ക്കുന്നു.
=== ശിവരാത്രി ===
[[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] കറുത്ത ചതുർദ്ദശി ദിവസമാണ് ശിവരാത്രിയായി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. രാജ്യമൊട്ടുക്കും നിരവധി വിശ്വാസികൾ അന്നേദിവസം വ്രതമനുഷ്ഠിയ്ക്കുന്നു. തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ ശിവരാത്രി വളരെ മികച്ച രീതിയിൽ ആചരിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. അന്നേ ദിവസം വിശേഷാൽ പൂജകളും കലാപരിപാടികളും ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ടാകും. ശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ചുതന്നെയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ധ്വജപ്രതിഷ്ഠാദിനം (കൊടിമരം പ്രതിഷ്ഠിച്ചതിന്റെ വാർഷികം) വരാറുള്ളതും (കുംഭമാസത്തിൽ [[ഉത്രാടം (നക്ഷത്രം)|ഉത്രാടം]], [[തിരുവോണം (നക്ഷത്രം)|തിരുവോണം]], [[അവിട്ടം (നക്ഷത്രം)|അവിട്ടം]] എന്നീ നക്ഷത്രങ്ങളിലാണ് സാധാരണ ശിവരാത്രി വരാറുള്ളത്. കുംഭമാസത്തിലെ ഉത്രാടം നാളിലാണ് ധ്വജപ്രതിഷ്ഠാദിനം). അതിനാൽ അതിന്റെ വക വേറെയും പരിപാടികളുണ്ടാകും. പഞ്ചവാദ്യത്തോടെയും [[ചെണ്ടമേളം|ചെണ്ടമേളത്തോടെയുമുള്ള]] എഴുന്നള്ളിപ്പുകൾ അന്നുണ്ടാകും. ശിവരാത്രിദിവസം രാത്രി ക്ഷേത്രത്തിൽ നടയടയ്ക്കില്ല. പകരം രാത്രിയിലെ ഓരോ യാമത്തിലും പൂജയും അതിനോടനുബന്ധിച്ച് കലശാഭിഷേകവുമുണ്ടാകും. നിരവധി ഭക്തർ ഇവ കണ്ടുതൊഴാനായി ക്ഷേത്രത്തിലിരിയ്ക്കാറുണ്ട്.
=== മണ്ഡലകാലം ===
[[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിൽ]] ഒന്നാം തീയതി മുതൽ [[ധനു|ധനുമാസത്തിൽ]] പതിനൊന്നാം തീയതി വരെയുള്ള 41 ദിവസങ്ങളാണ് മണ്ഡലകാലമായി ആചരിച്ചുവരുന്നത്. കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം ഉത്സവപ്രതീതിയാണ് ഈ ദിവസങ്ങളിലുണ്ടാകുക. ശബരിമല തീർത്ഥാടകരെക്കൊണ്ട് ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രങ്ങൾ നിറയും. തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലും ഈ ദിവസങ്ങളിൽ സാധാരണയിലധികം തിരക്കുണ്ടാകും. ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉപദേവനായ ശാസ്താവിന് ഈ ദിവസങ്ങളിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളുണ്ടാകും. ശബരിമല തീർത്ഥാടകർ ഈ ശാസ്താവിന്റെ തിരുനടയിലാണ് മാലയിടുന്നതും കെട്ടുനിറയ്ക്കുന്നതുമെല്ലാം.
=== മേടവിഷു ===
[[മേടം|മേടമാസത്തിൽ]] ഒന്നാം തീയതിയാണ് കേരളത്തിൽ [[വിഷു]] ആഘോഷിച്ചുവരുന്നത്. യഥാർത്ഥ മലയാള പുതുവർഷമായി ആചരിച്ചുവരുന്നത് വിഷുവാണ്. കേരളത്തിലെ ഹിന്ദുഭവനങ്ങളിലും ക്ഷേത്രങ്ങളിലെല്ലാം ആ ദിവസം വിശേഷപ്പെട്ടതാണ്. തൃപ്പല്ലാവൂർ ക്ഷേത്രത്തിലും വിഷു ആഘോഷിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. തലേദിവസം രാത്രി തന്നെ ശാന്തിക്കാർ നമസ്കാരമണ്ഡപത്തിൽ കണിയൊരുക്കിവച്ചിട്ടുണ്ടാകും. വിഷുദിവസം രാവിലെ പതിവിലും ഒരു മണിക്കൂർ നേരത്തേ നടതുറക്കും. ആദ്യം ഭഗവാനുതന്നെയാണ് കണി കാണിച്ചുകൊടുക്കുന്നത്. തുടർന്ന് നിരവധി ഭക്തർ കണികാണാനെത്തുന്നു. [[കണിക്കൊന്ന]]കൾക്കും അഷ്ടമംഗല്യത്തിനുമൊപ്പം ശിവലിംഗവും കണ്ട് ഭക്തർ സായൂജ്യമടയുന്നു. തുടർന്ന് ശ്രീപാർവ്വതീദേവിയെയും ഉപദേവതകളെയും തൊഴുത് പുറത്തിറങ്ങുന്ന ഭക്തർക്ക് മേൽശാന്തി വിഷുക്കൈനീട്ടം നൽകും. ഉപക്ഷേത്രമായ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലും വിഷുക്കണിദർശനവും കൈനീട്ടസമർപ്പണവുമുണ്ടാകും.
=== രാമായണമാസം, ഇല്ലംനിറ, തൃപ്പുത്തരി, ഗണപതിഹോമം ===
കൊല്ലവർഷത്തിലെ അവസാനമാസമായ [[കർക്കടകം]] രാമായണമാസമായി ആചരിച്ചുവരുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിലെല്ലാം ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തരുടെ വക [[രാമായണം|രാമായണപാരായണമുണ്ടാകും]]. രാമായണമാസത്തോടനുബന്ധിച്ചുള്ള മറ്റൊരു പരിപാടി രാമായണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചർച്ചകളാണ്. എല്ലാ ദിവസവും അതുണ്ടാകും. കർക്കടകത്തിലെല്ലാ ദിവസവും ക്ഷേത്രത്തിൽ അഷ്ടദ്രവ്യമഹാഗണപതിഹോമമുണ്ടാകും.
കർക്കടകവാവ് കഴിഞ്ഞുള്ള ആദ്യ ഞായറാഴ്ചയാണ് ഗതകാല കാർഷികസംസ്കൃതിയുടെ പ്രതീകമായ ഇല്ലംനിറ നടത്തുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തർ സമർപ്പിയ്ക്കുന്ന കതിർക്കറ്റകൾ മേൽശാന്തി പൂജിച്ച് എഴുന്നള്ളിയ്ക്കുന്നു. മുഖ്യദേവതയുടെയും ഉപദേവതകളുടെയുമെല്ലാം ശ്രീകോവിലുകളിൽ ഇവ സ്ഥാപിയ്ക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിലൊരു ഭാഗം ഭക്തർക്കും സമർപ്പിയ്ക്കുന്നു. ഇതിന് കൊയ്തുകണ്ടുവരുന്ന അരി ഉപയോഗിച്ചാണ് തൃപ്പുത്തരി നടത്തുന്നത്.
=== അഷ്ടമിരോഹിണി ===
ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉത്സവമാണ് [[ചിങ്ങം|ചിങ്ങമാസത്തിലെ]] അഷ്ടമിരോഹിണി. ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാന്റെ ജന്മദിനമായി ഈ ദിവസം ആചരിച്ചുവരുന്നു. അന്നേദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശേഷാൽ പൂജകളും വഴിപാടുകളുമുണ്ടാകും. അന്നേദിവസം ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്ന ഭക്തർക്ക് പ്രസാദ ഊട്ടിന് പിറന്നാൾ സദ്യയാണ് നൽകുന്നത്. ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ വേഷം കെട്ടിയ കുട്ടികളെ വച്ചുകൊണ്ട് [[ബാലഗോകുലം]] അടക്കമുള്ള സംഘടനകൾ നടത്തുന്ന ശോഭായാത്രയും വളരെ ശ്രദ്ധേയമായ കാഴ്ചയാണ്. അന്ന് ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം രാത്രി വരെ തുറന്നിരിയ്ക്കും.
== അവലംബങ്ങൾ ==
[[വർഗ്ഗം: പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം: കേരളത്തിലെ ശിവക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം: കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
sy65ckm8noimgphaczusp4m6jffu8ok
സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം
0
365243
4678621
4669917
2026-10-22T11:23:44Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678621
wikitext
text/x-wiki
'''എണ്ണ കവക്കൊള്ളൽ''' അഥവാ '''സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം''' ('''Oil pulling''' അഥവാ '''oil swishing''') ആയുർവേദത്തിൽ വളരെ വിശേഷമായി വിധിക്കുന്ന ഒരു നല്ലശീലമാണ്. ഇതിനായി വായിൽ എണ്ണ (സാധാരണയായി വെളിച്ചെണ്ണയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നതെങ്കിലും ഏത് സസ്യ എണ്ണയും) ഉപയോഗിക്കാം.<ref name="pmid22556659">{{cite journal|title=Prevention and treatment of diseases of mouth by gandoosha and kavala|last2=Mardikar|first2=B. R.|journal=Ancient Science of Life|issue=3–4|year=1994|volume=13|pages=266–70|pmc=3336527|pmid=22556659|author1=Sooryavanshi|first1=S}}</ref>
സ്ഥിരമായി ഈ ശീലമുള്ളവർ ഇതിന് പല ഗുണവശങ്ങളും പറയുന്നു. പല്ലുകൾക്ക് കൂടുതൽ വെളുപ്പ് ലഭിക്കുന്നു, വായ്നാറ്റം ഇല്ലാതാകുന്നു. മോണവേദന, തലവേദന, പ്രമേഹം, മൈഗ്രേൻ, ആസ്മ, മുഖക്കുരു എന്നിവ ഇല്ലാതാകുന്നു. നീര്, കോശജ്വലനം എന്നിവയ്ക്കും ഇത് ഫലപ്രദമാണെന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നു. ആയുർവേദത്തിൽ പറയുന്ന [[ആമക്രിയ|ആമക്രിയയിലൂടെ]] പല വിഷാംശങ്ങളും വായിലൂടെ വലിച്ചെടുക്കപ്പെടുന്നു എന്നും അവകാശപ്പെടുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://www.foxnews.com/health/2014/03/24/what-is-oil-pulling-examining-ancient-detoxifying-ritual/|title=What is oil pulling? Examining the ancient detoxifying ritual|access-date=24 March 2014|last=Grush, Loren|date=24 March 2014|website=[[Fox News Channel]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20140324215906/http://www.foxnews.com/health/2014/03/24/what-is-oil-pulling-examining-ancient-detoxifying-ritual/|archive-date=2014-03-24|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal|url=http://www.ijdr.in/article.asp?issn=0970-9290;year=2008;volume=19;issue=1;spage=52;epage=61;aulast=Amruthesh|title=Dentistry and Ayurveda - IV: Classification and management of common oral diseases|last=Amruthesh|first=S|journal=Indian Journal of Dental Research|issue=1|year=2008|volume=19|pages=52–61|pmid=18245925}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.baltimoremagazine.net/2014/6/what-is-oil-pulling|title=what is oil pulling|last=Marion|first=Jane|date=June 2014|work=Baltimore|access-date=2017-03-04|archive-date=2015-09-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20150923182020/http://www.baltimoremagazine.net/2014/6/what-is-oil-pulling|url-status=dead}}</ref>
ആധുനികശാസ്ത്രത്തിൽ വളരെക്കുറച്ച് പഠനങ്ങൾ മാത്രമേ ഈ വിഷയത്തിൽ നടന്നിട്ടുള്ളൂ. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഈ രീതിയുടെ പ്രവക്താക്കൾ ഉന്നയിക്കുന്ന വാദങ്ങളെ സാധൂകരിക്കാൻ അവരുടെ പക്കൽ തെളിവുകൾ കുറവാണ്.<ref>{{cite news|url=http://www.rdhmag.com/articles/print/volume-31/issue-4/columns/just-what-is-oil-pulling-therapy.html |title=Just what is oil pulling therapy?}}</ref> ബാക്ടീരിയയെ കുറയ്ക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ മൗത്ത് വാഷിനെ അപേക്ഷിച്ച് കടുകെണ്ണകൊണ്ടുള്ള കവക്കൊള്ളൽ വേണ്ടത്ര ഫലപ്രദമല്ലെന്ന് ഒരു പഠനം പറയുന്നു.<ref>{{cite web |url=http://health.clevelandclinic.org/2014/04/is-oil-pulling-your-best-choice-for-dental-health/ |title=Is Oil-Pulling Your Best Choice for Dental Health? |access-date=2017-03-04 |archive-date=2017-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170404170648/https://health.clevelandclinic.org/2014/04/is-oil-pulling-your-best-choice-for-dental-health/ |url-status=dead }}</ref><ref name="Beck2014">{{cite news| url=http://www.theatlantic.com/health/archive/2014/03/swishing-with-oil-for-oral-health-not-recommended/284490/ | location= | work=The Atlantic | title=Swishing With Oil for Oral Health: Not Recommended|author=Julie Beck|date=19 March 2014}}</ref> പാശ്ചാത്യ ആരോഗ്യപ്രവർത്തകർക്കിടയിൽ ഇതിന് ഇതുവരെ സ്വീകാര്യത ലഭിച്ചിട്ടില്ല. നാഷണൽ സെന്റർ ഫോർ ഹെൽത്ത് റിസർച്ച് എന്ന സ്ഥാപനം പറയുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്: "കവക്കൊള്ളൽ എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്നതും വായിലെ അണുക്കളെ അത് എങ്ങനെ നശിപ്പിക്കുന്നു എന്നതും ഇപ്പോഴും അവ്യക്തമാണ്. അതിനുണ്ടെന്നു പറയുന്ന മൊത്തം ആരോഗ്യത്തിന് അത് നൽകുമെന്നു പറയുന്ന മറ്റ് ഗുണങ്ങളുടെയും അടിസ്ഥാനം അവ്യക്തമാണ്."<ref>{{cite web |url=http://center4research.org/i-saw-it-on-the-internet/oil-pulling-snake/ |title=Oil Pulling: Snake oil or a worthwhile health practice?|author= Laurén Doamekpor|date=June 2014}}</ref>
== പാരമ്പര്യ ഉപയോഗം ==
[[പ്രമാണം:Sesame_oil.jpg|ലഘുചിത്രം|എള്ളെണ്ണ]]
[[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിൽ]] '''കവളഗ്രഹം''', '''ഗണ്ഡൂഷം''' എന്നിവ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ചികിത്സാവിധികളാണ്. പലവിധ ദോഷങ്ങളെ ഇല്ലാതാക്കാനാണ് ഇവ പ്രയോഗിക്കാറുള്ളത്.<ref>http://www.saumya-ayurveda.com/kavalgraha.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161103044756/http://www.saumya-ayurveda.com/kavalgraha.html |date=2016-11-03 }} Gandusha & Kavalagraha</ref><ref name=LearnAyurveda>{{cite web |url=http://www.learningayurveda.com/2013/04/25/oral-ear-and-head-therapy-ashtanga-hrudaya-sutrasthana-22/ |title=Ashtanga Hrudaya Sutrasthana 22 - Oral, Ear And Head Therapy |access-date=2017-03-07 |archive-date=2017-01-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170104162744/http://www.learningayurveda.com/2013/04/25/oral-ear-and-head-therapy-ashtanga-hrudaya-sutrasthana-22/ |url-status=dead }}</ref> എന്നാൽ ആയുർവേദം ഒരു ചികിത്സയും പരിശോധന കൂടാതെ എല്ലാവർക്കും വിധിക്കാറില്ല.<ref>{{cite web|url=http://trueayurveda.wordpress.com/2013/06/17/oil-pulling-an-ancient-ayurvedic-treatment/ |title=Oil Pulling: An ancient Ayurvedic treatment, or is it?}}</ref> ഓരോ രോഗിക്കും അയാളുടെ ദോഷസാമ്യത്തിനും പ്രകൃതിക്കും അനുസരിച്ചാണ് ചികിത്സ വിധിക്കേണ്ടത്. ഒരേ രോഗത്തിന് വ്യത്യസ്ത വ്യക്തികൾക്ക് വ്യത്യസ്ത ചികിത്സയാകും വേണ്ടിവരിക.<ref>{{cite journal |doi=10.4103/0975-9476.82525 |pmid=21760690 |pmc=3131773 |title=Tooth brushing, oil pulling and tissue regeneration: A review of holistic approaches to oral health |journal=Journal of Ayurveda and Integrative Medicine |volume=2 |issue=2 |pages=64–8 |year=2011 |last1=Singh |first1=Abhinav |last2=Purohit |first2=Bharathi }}</ref><ref name="webmd">{{cite web|url=http://www.webmd.com/oral-health/news/20140418/oil-swishing-craze-snake-oil-or-all-purpose-remedy |title=Oil-Swishing Craze}}</ref><ref name=fox13>{{cite web|url=http://fox13now.com/2014/08/06/does-oil-pulling-work/ |title=Does oil pulling work?}}</ref><ref name=cnn>{{cite web |first=Sara |last=Cheshire |date=August 6, 2014 |url=http://edition.cnn.com/2014/08/06/health/oil-pulling |title=Does oil pulling work? |publisher=CNN}}</ref> ആയുർവേദ വിധിപ്രകാരം നല്ലെണ്ണയാണ് സാധാരണയായി ദൈനംദിന ഉപയോഗത്തിനും വാതദോഷശമനത്തിനും നീരിനും വായിലെ ചുട്ടുനീറലിനും ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref name=pmid22556659/><ref name=LearnAyurveda/> പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങളിൽ ആവശ്യമായ പരിശോധനകൾക്കുശേഷം [[വെളിച്ചെണ്ണ]], [[സൂര്യകാന്തി|സൂര്യകാന്തി എണ്ണ]], [[വനസ്പതി|വനസ്പതികൾ]] എന്നിവ മരുന്നുകൂട്ടുകളോടെയും അല്ലാതെയും ആയുർവേദാചാര്യന്മാർ വിധിക്കുന്നുണ്ട്.<ref name=ColoradoGazette>{{cite web |url=http://gazette.com/live-well-oil-pulling-draws-fans-skeptics-in-colorado-springs/article/1535792 |title=Live Well: Oil pulling draws fans, skeptics in Colorado Springs |access-date=2017-03-07 |archive-date=2014-08-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140823044203/http://gazette.com/live-well-oil-pulling-draws-fans-skeptics-in-colorado-springs/article/1535792 |url-status=dead }}</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist|30em}}
[[വർഗ്ഗം:ആയുർവേദം]]
[[വർഗ്ഗം:കപടശാസ്ത്രം]]
jts4n5uhf9ykpoer38l43spvxtua9w6
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Nandedamana
3
387288
4678483
3240857
2026-10-21T19:06:11Z
Ranjithsiji
22471
/* റോക്ക് പ്രൂവർ എന്ന വിവർത്തനം */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678483
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Nandedamana | Nandedamana | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 00:52, 26 ഓഗസ്റ്റ് 2017 (UTC)
==വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019==
<div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}">
<div style="overflow:hidden; height:auto; background: #fde7ff; width: 100%; padding-bottom:18px;">
<div style="font-size: 35px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;">[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]][[File:Women in Red logo.svg|100px]]
<div style="margin-right:1em; float:right;">[[പ്രമാണം:Wikipedia Community cartoon - for International Women's Day.svg|300px|center|link=]]</div></div>
<div style="font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; ">
പ്രിയ സുഹൃത്തേ,<br/>
അന്താരാഷ്ട്ര വനിതാദിനം, വിക്കിലൗസ് ലൗ പദ്ധതി എന്നിവയോട് അനുബന്ധിച്ച് 10 ഫെബ്രുവരി 2019 - 31 മാർച്ച് 2019 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളിലെ ലിംഗഅസമത്വം കുറയ്ക്കാനും സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിക്കുന്ന ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള പദ്ധതിയാണിത്. സ്ത്രീകളുടെ ജീവചരിത്രത്തെക്കുറിച്ചും ലിംഗസമത്വത്തെക്കുറിച്ചും തുല്യതയ്ക്കായുള്ള പോരാട്ടങ്ങളെപ്പറ്റിയും ഒക്കെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾ ആരംഭിക്കാം. കുറഞ്ഞത് 5 ലേഖനങ്ങളെങ്കിലും എഴുതുന്ന ലേഖകർക്ക് സമ്മാനമായി പോസ്റ്റ്കാർഡുകൾ ലഭിക്കുന്നതാണ്.
<div style="text-align:center;">
<!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks -->
{{Clickable button 2|ഇവിടെ പേരു ചേർക്കാം|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF_%E0%B4%B2%E0%B5%97%E0%B4%B8%E0%B5%8D_%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%AE%E0%B5%86%E0%B5%BB_2019&action=edit§ion=5 |class=mw-ui-progressive}}
</div>
കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019|വിക്കി ലൗസ് വിമെൻ 2019]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിതീർക്കാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 11:33, 7 ഫെബ്രുവരി 2019 (UTC)
</div>
</div>
</div>
==വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019==
<div style="width: 99%; color: #111; {{box-shadow|0|0|6px|rgba(0, 0, 0, 0.55)}} {{border-radius|2px}}">
<div style="overflow:hidden; height:auto; background: #e2e0ee; width: 100%; padding-bottom:18px;">
<div style="font-size: 35px; margin-top: 24px;margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height: 2em;">[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]]
<div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:Wikipedia Asian Month Logo.svg|250px|center|link=]]</div></div>
<div style="font-size: 20px; padding-top: 10px; margin-left: 16px; font-family: 'Linux Libertine',Georgia,Times,serif; line-height:2em; color: #333; ">
പ്രിയ സുഹൃത്തേ,<br/>
ഏഷ്യൻ വിക്കിസമൂഹങ്ങളുടെ പരസ്പര സഹകരണം വർദ്ധിപ്പിക്കാനായി 1 നവംബർ 2019 - 30 നവംബർ 2019 വരെ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന '''[[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]]''' തിരുത്തൽ യജ്ഞത്തിൽ പങ്കെടുക്കാനായി താങ്കളെ ക്ഷണിക്കുന്നു.
ഏഷ്യൻരാജ്യങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിഷയങ്ങളിലെ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുവാനും വികസിപ്പിക്കുവാനും ഉദ്ദേശിച്ചുള്ള പദ്ധതിയാണിത്. ഓരോ വിക്കിപീഡിയയിലും ഏറ്റവും കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന വരെ വിക്കിപീഡിയ ഏഷ്യ അംബാസിഡർമാരായി ആദരിക്കുന്നതാണ്.
<div style="text-align:center;">
<!-- Please edit the "URL" accordingly, especially the "section" number; thanks -->
{{Clickable button 2|ഇവിടെ പേരു ചേർക്കാം|url=https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%8F%E0%B4%B7%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%BB_%E0%B4%AE%E0%B4%BE%E0%B4%B8%E0%B4%82_2019/%E0%B4%AA%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%86%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%B5%E0%B5%BC&action=edit§ion=1 |class=mw-ui-progressive}}
</div>
കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും നിയമാവലിയും അറിയാനായി [[വിക്കിപീഡിയ:ഏഷ്യൻ മാസം 2019|ഏഷ്യൻ മാസം 2019]] താൾ സന്ദർശിക്കുക. ഈ പദ്ധതി വിജയകരമാക്കിതീർക്കാൻ താങ്കളുടെ സഹകരണം പ്രതീക്ഷിച്ചുകൊണ്ട്, സ്നേഹമോടെ--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 09:57, 27 ഒക്ടോബർ 2019 (UTC)
</div>
</div>
</div>
== റോക്ക് പ്രൂവർ എന്ന വിവർത്തനം ==
<bdi>[[റോക്ക് പ്രൂവർ]] എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ലേഖനങ്ങൾ വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ പൂർണ്ണമായും വിവർത്തനം ചെയ്യുക. അങ്ങനെയല്ലാതെ ചെയ്താൽ ഇംഗ്ലീഷിലുള്ള വിവർത്തനം ചെയ്യാതെ വിട്ട ഭാഗങ്ങളിലെ വിവരങ്ങൾ വീണ്ടും ചേർക്കാനാവാതെ വരും. അത് ചെയ്യുകയെന്നത് വളരെ വിഷമം പിടിച്ച പണിയായിരിക്കും. കൂടാതെ അതുചെയ്യാനറിയുന്ന ആളുകളുടെ എണ്ണം വളരെ പരിമിതമാണ്. അതുകൊണ്ട് വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ പൂർണ്ണമായി ചെയ്യുക.</bdi> [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:06, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
rtegfix1d7nwhe60xexu05myy9s43wn
പൂന്തേനരുവി
0
389176
4678612
4581059
2026-10-22T11:21:16Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678612
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox film|name=പൂന്തേനരുവി|image=|caption=|director=[[ജെ. ശശികുമാർ]]|producer= സി സി ബേബി <br> വി എം ചാണ്ടി|writer=[[മുട്ടത്തുവർക്കി]]|dialogue=[[തോപ്പിൽ ഭാസി]]|lyrics= [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]] |screenplay=[[തോപ്പിൽ ഭാസി]]|starring=[[പ്രേംനസീർ|പ്രേം നസീർ]]<br> [[നന്ദിത ബോസ്]] <br>[[വിൻസെന്റ്]]<br> [[സുധീർ]]<br> [[ജയൻ]]<br> [[ജയഭാരതി]]|music=[[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]]|cinematography=[[ജയ]]|editing=[[വി.പി. കൃഷ്ണൻ]]|studio=എം എസ് പ്രൊഡക്ഷൻസ്|distributor=എം എസ് പ്രൊഡക്ഷൻസ്|released={{Film date|1974|11|10|df=y}}|country=[[ഭാരതം]]|language=[മലയാളം]]}}
[[ജെ. ശശികുമാർ]] സംവിധാനം ചെയ്ത് സി സി ബേബിയും വി എം ചാണ്ടിയും ചേർന്ന് നിർമ്മിച്ച് 1974-ൽ [[മലയാളം|പുറത്തിറങ്ങിയ]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം|മലയാള]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''പൂന്തേനരുവി'''''.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=533|title=പൂന്തേനരുവി (1974)|access-date=2019-12-15|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> [[പ്രേംനസീർ|പ്രേം നസീർ]], [[നന്ദിത ബോസ്]], [[വിൻസെന്റ്]], [[സുധീർ]], [[ജയൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.<ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?2241|title=പൂന്തേനരുവി (1974)|access-date=2019-12-15|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220135513/https://malayalasangeetham.info/m.php?2241|url-status=dead}}</ref> ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതം [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ|എം.കെ. അർജ്ജുനന്റേതാണ്]].<ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/ponthen-aruvi-malayalam-movie/|title=പൂന്തേനരുവി (1974)|access-date=2019-12-15|publisher=spicyonion.com|archive-date=2019-12-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20191220125600/https://spicyonion.com/title/ponthen-aruvi-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref> [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]] ഗാനങ്ങൾ രചിച്ചു.
==താരനിര<ref>{{cite web|title=പൂന്തേനരുവി (1974)|url=https://m3db.com/film/2131|publisher=മലയാളം മൂവി&മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2019-12-20|}}</ref>==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
| 1 || [[പ്രേംനസീർ]]||ഔസേപ്പച്ചൻ
|-
|2 || [[ജയഭാരതി]]||റോസിലി
|-
| 3 || [[റാണി ചന്ദ്ര]]||വിമല
|-
|4 || [[നന്ദിത ബോസ്]]||വൽസമ്മ
|-
|5 || [[വിൻസന്റ്]]||സണ്ണി
|-
| 6 || [[ശങ്കരാടി]]||ഐസക്
|-
| 7 || [[അടൂർ ഭാസി]]||ഉമ്മച്ചൻ
|-
|8 || [[ബഹദൂർ]]||പൂവൻ
|-
| 9 || [[സുധീർ]]||ഷാജി
|-
| 10 ||[[മീന (നടി)|മീന]]||സാറാമ്മ
|-
|11 || [[സുകുമാരി]]||മറിയാമ്മ
|-
|12 || [[ഖദീജ]]||അന്ന
|-
| 13 || [[ജോസ് പ്രകാശ്]]||അച്ചൻ
|-
|14 || [[സാധന]]||
|-
|15 || [[കെ പി എ സി ലളിത]]||കുഞ്ഞമ്മ
|-
| 16 || [[ഫിലോമിന (നടി)|ഫിലോമിന]]||അച്ചാമ്മ
|-
| 17 || [[ബേബി സുമതി]]||
|-
|18 || [[ബേബി ചിത്ര]]||
|-
|18 || [[ജയൻ]]||ഡോ. ജോൺ
|}
==പാട്ടരങ്ങ്<ref>{{cite web |url=http://malayalasangeetham.info/m.php?3281 |title=പൂന്തേനരുവി (1974) |accessdate=2019-12-20 |publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ |archive-date=2014-10-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011165546/http://malayalasangeetham.info/m.php?3281 |url-status=dead }}</ref>==
[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി|ശ്രീകുമാരൻ തമ്പിയുടെ]] വരികൾക്ക് [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ|എം.കെ. അർജ്ജുനനാണ്]] സംഗീതം നൽകിയത്.
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
| '''ക്ര.നം.'''
| '''ഗാനം'''
| '''ഗായകർ'''
| '''വരികൾ'''
| '''ദൈർഘ്യം (മി:സെ)'''
|-
| 1
| "ഹൃദയത്തിനൊരു വാതിൽ"
| [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്|കെ ജെ യേശുദാസ്]]
| [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|
|-
| 2
| "കുളിരോടി കുളിരെടി"
| കെ ജെ യേശുദാസ്
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|-
| 3
| "നന്ത്യാർവട്ടപ്പൂ"
| [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി. ജയചന്ദ്രൻ]]
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|-
| 4
| "ഒരു സ്വപ്നത്തിൻ മഞ്ചൽ"
| കെ ജെ യേശുദാസ്
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|-
| 5
| "രംഭ പ്രവേശമോ"
| കെ ജെ യേശുദാസ്
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|-
| 6
| "തങ്കക്കുടമേ"
| പി. ജയചന്ദ്രൻ, [[പി. ലീല]], രാജ്മോഹൻ
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|-
| 7
| "വേദന താങ്ങുവാൻ"
| [[പി. മാധുരി]]
| ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി
|
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0279337|പൂന്തേനരുവി (1974)}}
[[വർഗ്ഗം:1970-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]][[വർഗ്ഗം:വി.പി. കൃഷ്ണൻ ചിത്രസംയോജനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]{{പ്രേംനസീർ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}}
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്രീകുമാരൻ തമ്പിയുടെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം കെ അർജ്ജുനൻ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തമ്പി-അർജുനൻ മാസ്റ്റർ ഗാനങ്ങൾ]]
67u3b3vshaj1aj82ptp6jymxeq2j50y
അദിതി റാവു ഹൈദരി
0
414019
4678466
4437039
2026-10-21T18:14:00Z
SijiR
34798
sentence corrected.
4678466
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Aditi Rao Hydari
| image = Aditi Rao Hydari snapped promoting her film ‘Bhoomi’.jpg
| caption = Hydari promoting ''[[Bhoomi (film)|Bhoomi]]'' in 2017
| birth_date = 28 October 1986<!-- DO NOT ADD YEAR WITHOUT A RELIABLE SOURCE -- see talk page for more information -->
| birth_place = [[Hyderabad, India|Hyderabad]], [[Andhra Pradesh]], (present-day [[Telangana]]), [[India]]
| alma_mater = [[Lady Shri Ram College]]
| occupation = {{hlist|Actress|singer}}
| parents = Ehsaan Hydari<br />[[Vidya Rao]]
| relatives = [[Kiran Rao]] (cousin)<br>See [[List of Hindi film clans#Khan-Hussain family|Rao-Hydari family]]
| years_active = 2007–present
}}'''അദിതി റാവു ഹൈദരി Aditi Rao Hydari''' (born 28 October 1986) ഇന്ത്യൻ നടിയും ഗായികയുമാണ്. അവർ പ്രധാനമായും [[ഹിന്ദി]], തമിഴ് എന്നീ ഭാഷകളിലുള്ള ചലച്ചിത്രങ്ങളിലാണ് അഭിനയിക്കുന്നത്. [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാ]]<nowiki/>ദിലെ പ്രശസ്തമായ ഒരു കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച ഹൈദരി<ref>{{Cite news|url=https://www.khaleejtimes.com/wknd/interviews/embracing-the-desi-boho|title=Embracing the desi boho|last=Chatterjee|first=Anamika|date=October 6, 2017|work=[[Khaleej Times]]|access-date=26 February 2018}}</ref> രണ്ടു രാജകീയ പാരമ്പര്യമുള്ളയാളാണ്. അവർ രാഷ്ട്രീയക്കാരായ മുഹമ്മദ് സലേ അക്ബർ ഹൈദരിയുടെയും ജെ. രാമേശ്വർ റാവുവിന്റെയും കൊച്ചുമകളാണ്. 2007ൽ [[തമിഴ്]] ചിത്രമായ സ്രിംഗാരം എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് ആദ്യമായി അഭിനയം തുടങ്ങിയത്. ഇതിൽ അവർ ഒരു [[ദേവദാസി]] ആയാണ് അഭിനയിച്ചത്. അവരുടെ പ്രകടനം നിരൂപകരുടെ പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റി.
ഹൈദരിക്ക് പ്രശസ്തിനേടിക്കൊടുത്ത ചിത്രം 2011ലെ സുധീർ മിശ്രയുടെ റൊമാന്റിക് ത്രില്ലറായ [[യേ സാലി സിന്ദഗി]] ആയിരുന്നു. ഈ ചിത്രം അവർക്ക് നല്ല സഹനടിയ്ക്കുള്ള അവാർഡ് നേടിക്കൊടുത്തു. അവർ അനേകം വിജയിച്ച [[ഹിന്ദി]] സിനിമകളിൽ സഹനടിയായി സ്തുത്യർഹമായ രീതിയിൽ അഭിനയം കാഴ്ചവെച്ചിട്ടുണ്ട്. സംഗീതപ്രധാനമായ റോക്സ്റ്റാർ (2011), ഹൊറർ ത്രില്ലർ ആയ മർഡർ 3 (2013), ആക്ഷൻ കോമഡി ആയ ബോസ് (2013) ത്രില്ലർ ആയ വസീർ ''Wazir'' (2016)എന്നിവ അവയിൽ ചിലതാണ്. 2018ൽ അവർ [[പത്മാവതി]] എന്ന സിനിമയിൽ അവതരിപ്പിച്ച മെഹ്രുനിസ രാജ്ഞിയുടെ റോൾ പരക്കെ സ്വീകരിക്കപ്പെട്ടു. ഈ സിനിമ ബോക്സോഫീസ് ബ്ലോക്ബസ്റ്റർ ആയി. അവരുടെ ഏറ്റവും വിജയിച്ച ഒരു സിനിമയായിരുന്നു ഇത്. മലയാളത്തിൽ [[സൂഫിയും സുജാതയും]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ മുഖ്യവേഷം കൈകാര്യം ചെയ്തു.
== മുൻകാലജീവിതം ==
== ഔദ്യോഗികജീവിതം ==
=== Debut and early roles (2004–09) ===
[[പ്രമാണം:Aditi_Rao_Hydari_2014.jpg|ലഘുചിത്രം|Hydari at Richa Chadda's birthday celebration in 2014]]
== വ്യക്തിജീവിതം ==
== അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങളുടെ വിവരം ==
{| class="wikitable" style="margin-bottom: 10px;"
|+Key
| style="background: rgb(255, 255, 204) none repeat scroll 0% 0%;" | {{dagger|alt=Films that have not yet been released}}
| Denotes films that have not yet been released
|}
{| class="wikitable sortable"
! scope="col" | Year
! scope="col" | Film
! scope="col" | Role
! scope="col" | Language
! class="unsortable" scope="col" | Notes
|-
| 2006
| scope="row" | ''[[പ്രജാപതി (ചലച്ചിത്രം)|Prajapathi]]''
| Savithri
| [[മലയാളം|Malayalam]]
|-
| 2007
| scope="row" | ''Sringaram''
| Madhura/Varshini
| [[തമിഴ്|Tamil]]
|-
| 2009
| scope="row" | ''Delhi 6''
| Rama
|[[ഹിന്ദി|Hindi]]
|-
| rowspan="2" | 2011
| scope="row" | ''Yeh Saali Zindagi''
| Shanti
| Hindi
|-
| scope="row" | ''Rockstar''
| Sheena
| Hindi
|-
| 2012
| ''London, Paris, New York''
| Lalitha Krishnan
| Hindi
|-
| rowspan="2" | 2013
| scope="row" | ''Murder 3''
| Roshni
| Hindi
|-
| scope="row" | ''Boss''
| Ankita Thakur
| Hindi
|-
| rowspan="2" | 2014
| scope="row" | ''Khoobsurat''
| Kiara
| Hindi
| Cameo appearance
|-
| scope="row" | ''Rama Madhav''
| Marathi
| Special appearance in the song "Loot Liyo Mohe Shyam"<ref>{{Cite news|url=http://www.rediff.com/movies/report/first-look-aditi-rao-hydari-in-a-marathi-film/20140621.htm|title=First Look: Aditi Rao Hydari in a Marathi film|date=June 21, 2014|work=Rediff|access-date=4 February 2018}}</ref>
|-
| 2015
| scope="row" |''Guddu Rangeela''
| Baby
| Hindi
|-
| rowspan="3" | 2016
| scope="row" | ''Wazir''
| Ruhana Ali
| Hindi
|-
| scope="row" |''Fitoor''
| Begum Hazrat
| Hindi
|-
| scope="row" |''The Legend of Michael Mishra''
| Varshali Shukla
| Hindi
|-
| rowspan="2" | 2017
| scope="row" | ''Kaatru Veliyidai''
| Leela Abraham
|Tamil
|-
| scope="row" |''Bhoomi''
| Bhoomi Sachdeva
| Hindi
|-
| rowspan="3" | 2018
| scope="row" | ''[[പദ്മാവത് (ചലച്ചിത്രം)|Padmaavat]]''
| Mehrunisa
|Hindi
|-
| scope="row" style="background: rgb(255, 255, 204) none repeat scroll 0% 0%;" | ''Daas Dev''{{dagger|alt=Films that have not yet been released}}
| Chandni
|Hindi
|Filming
|-
| scope="row" style="background: rgb(255, 255, 204) none repeat scroll 0% 0%;" | ''Chekka Chivantha Vaanam''{{dagger|alt=Films that have not yet been released}}
|Tamil
|Filming
|-
|2020
|Sufiyum Sujatayum
|Sujatha
|Malayalam
|-
|
|
|
|
|}
== Awards and nominations ==
{| class="wikitable plainrowheaders"
! scope="col" | Year
! scope="col" | Film
! scope="col" | Award
! scope="col" | Category
! scope="col" | Result
! scope="col" | Ref.
|-
! rowspan="2" |2012
| ''Yeh Saali Zindagi''
| Screen Awards
| Best Actor in a Supporting Role (Female)
| {{Won}}
| <ref>{{Cite web|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/2987/Winners+of+18th+Annual+Colors+Screen+Awards+2012|title=Winners of 18th Annual Colors Screen Awards 2012|access-date=24 April 2016|date=16 January 2012|publisher=Bollywood Hungama}}</ref>
|-
| ''Rockstar''
| Producers Guild Film Awards
| Best Actress in a Supporting Role
| {{Nom}}
|-
!2013
| ''Murder 3''
| BIG Star Entertainment Awards
| Most Entertaining Actor in a Thriller Film – Female
| {{Nom}}
|-
!2017
| ''Kaatru Veliyidai''
| Asiavision Awards
| Best Actress (Tamil)
| {{Won}}
| <ref>{{Cite web|url=https://regional.pinkvilla.com/tamil/news/aditi-rao-hydari-awarded-best-actress-tamil-award-2017/|title=Aditi Rao Hydari to be awarded the Best Actress (Tamil) Award 2017 - Pinkvilla|access-date=4 February 2018|last=Pattikonda|first=Gautham|date=November 24, 2017|website=Pinkvilla|archive-date=2020-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20201011233321/https://regional.pinkvilla.com/tamil/news/aditi-rao-hydari-awarded-best-actress-tamil-award-2017/|url-status=dead}}</ref>
|}
== ഇതും കാണൂ ==
* [[ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടികളുടെ പട്ടിക|List of Indian film actresses]]
== അവലംബം ==
{{Reflist|30em}}
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഭരതനാട്യ നർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1978-ൽ ജനിച്ചവർ]]
2dauqz7k3pu2trq4iow3nw2c9586gs6
കണിയാപുരം
0
435685
4678444
4144638
2026-10-21T16:12:42Z
Martinkottayam
84843
4678444
wikitext
text/x-wiki
{{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}}
[[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരത്തുനിന്ന്]] 14 കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഗ്രാമ പ്രദേശമാണ് '''കണിയാപുരം'''. സേലം മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ നീണ്ടു നിവർന്നു കിടക്കുന്ന NH47 കണിയാപുരത്തു കൂടിയാണ് കടന്ന് പോകുന്നത്. കണ്ണിയാപുരം പ്രദേശം ഒരു വിശാലമായ പ്രദേശമാണ്. കിഴക്കുഭാഗത്ത് ആണ്ടൂർക്കോണം, പടിഞ്ഞാറ് [[പാർവ്വതി പുത്തനാർ]], തെക്ക് വെട്ടുറോഡ്, പള്ളിപ്പുറം (സി.ആർ.പി.എഫ് ബേസ്) എന്നിവ വടക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയുന്നു. കഠിനംകുളം പഞ്ചായത്തിന്റെ ചിലഭാഗങ്ങളും അണ്ടൂർക്കോണം പഞ്ചായത്തിലെ ചില ഭാഗങ്ങളും ചേർന്നതാണ് കണിയാപുരം എന്ന ഈ ഗ്രാമ പ്രദേശം.
{{Thiruvananthapuram-geo-stub}}
{{തിരുവനന്തപുരം ജില്ല}}
[[Category:തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]]
g107h7082owknxlkxeokctdn3pbq4ml
ധീരൻ ചിന്നമലൈ
0
438292
4678422
4677948
2026-10-21T13:20:58Z
Sansanker
207767
/* */ പേജ് വൃത്തിയാക്കുകയും infobox royalty ലേക്ക് മാറ്റുകയും ചെയ്തു. ഉള്ളടക്കവും അവലംബങ്ങളും ചേർത്തു.
4678422
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Dheeran Chinnamalai}}
{{Infobox royalty
| name = ധീരൻ ചിന്നമലൈ
| title = [[കൊങ്ങു നാട്|കൊങ്ങുനാട്]] പാളയക്കാരൻ, പാളയക്കോട്ട പട്ടക്കാർ ശർക്കരൈ മന്നാടിയാർ
| succession =
| image = Dheeran Chinnamalai 2005 stamp of India.jpg
| image_size =
| caption =
| reign = c. 1790–1805
| coronation =
| investiture =
| full name = തീർത്ഥഗിരി ശർക്കരൈ ഉത്തമകാമിന്ദ മന്നാടിയാർ
| native_lang1 =
| othertitles =
| birth_date = 17 ഏപ്രിൽ 1756
| birth_place = മേലപ്പാളയം, [[തിരുപ്പൂർ]], [[തമിഴ്നാട്]]
| death_date = 31 ജൂലൈ 1805
| death_place = ശങ്കഗിരി കോട്ട, [[തമിഴ്നാട്]]
| predecessor = [[മൈസൂർ രാജ്യം|മൈസൂർ സുൽത്താനേറ്റ്]]
| successor1 = [[ബ്രിട്ടീഷ് രാജ്]]
| royal_house =
| dynasty =
| royal anthem =
| royal motto =
| father = രത്തിനം ശർക്കരൈ മന്നാഡിയാർ
| mother = പെരിയാത്താൾ
| date of burial = 31 ജൂലൈ 1805
| place of burial = ഓടാനിലൈ, അരച്ചല്ലൂർ, [[തമിഴ്നാട്]]
| signature =
}}
[[File:Dheeran Chinnamalai1.jpg|thumb|ഓടാനിലയിലെ ധീരൻ ചിന്നമലൈയുടെ പ്രതിമ]]
[[ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി|ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയ്ക്ക്]] എതിരെ പോരാടിയ ഒരു തമിഴ് ഭരണാധികാരിയും [[കൊങ്ങു നാട്|കൊങ്ങുനാടിന്റെ]] പാളയക്കാരനുമായിരുന്നു '''ധീരൻ ചിന്നമലൈ''' (17 ഏപ്രിൽ 1756 – 31 ജൂലൈ 1805) എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന '''തീർത്ഥഗിരി ശർക്കരൈ മന്നാടിയാർ'''. [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ|ടിപ്പു സുൽത്താനുമായി]] സഖ്യം ചേർന്ന് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി സൈന്യത്തെ [[ശ്രീരംഗപട്ടണം|ശ്രീരംഗപട്ടണത്തിൽ]] നിന്നും തിരത്തുന്നതിൽ ചിന്നമലൈ പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചിരുന്നു. രണ്ടാം [[പാളയക്കാരർ യുദ്ധങ്ങൾ|പാളയക്കാരർ യുദ്ധങ്ങളിലെ]] പ്രധാന നേതാവായ ചിന്നമലൈ വിവിധ യുദ്ധങ്ങളിൽ കമ്പനി സൈന്യത്തെ തോൽപ്പിച്ചു. പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ വഞ്ചനയിലൂടെ പിടികൂടുകയും 1805 ഓഗസ്റ്റ് 3-ന് ശങ്കഗിരി കോട്ടയിൽ വെച്ച് തൂക്കിലേറ്റുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite news|url=https://www.thehindu.com/news/cities/Coimbatore/dheeran-chinnamalai-remembered/article28809609.ece|title=Dheeran Chinnamalai remembered|newspaper=The Hindu|date=3 August 2019|access-date=21 October 2026}}</ref><ref name="Life">{{cite web|url=https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-tamilnadu/Chinnamalai-a-lesser-known-freedom-fighter-of-Kongu-soil/article15270841.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20191207165120/https://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-tamilnadu/Chinnamalai-a-lesser-known-freedom-fighter-of-Kongu-soil/article15270841.ece|url-status=live|archive-date=7 December 2019|title=Chinnamalai, a lesser-known freedom fighter of Kongu soil|work=The Hindu|date=2 August 2008|url-access=subscription|access-date=21 October 2026}}</ref>
==ആദ്യകാല ജീവിതം==
1756 ഏപ്രിൽ 17-ന് [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] [[കാങ്കേയം|കാങ്കേയത്തിന്]] സമീപത്തുള്ള [[നാതകടയൂർ|നാതകടയൂരിലെ]] [[മേലപ്പാളയം|മേലപ്പാളയത്തിൽ]] [[വെള്ളാളർ|വെള്ളാളകുലത്തിൽ]] രത്തിനം ശർക്കരൈ മൻറാടിയാറിന്റെയും പെരിയാത്താളിന്റെയും മകനായി ഒടനിലൈ ദേശത്തിന്റെ പാളയക്കോട്ട പട്ടക്കാർ രാജകുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചു. തീർത്ഥഗിരി മൻട്രാടിയാർ എന്നാണ് യഥാർത്ഥ പേര്. കുളന്തൈസ്വാമി, കീലേധർ, കുട്ടിസ്വാമി എന്ന സഹോദരന്മാരും മരഗതം എന്ന സഹോദരിയും ചിന്നമലൈയ്ക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. <ref name="History"/> ബാല്യകാലത്തു തന്നെ കുതിര സവാരിയും അമ്പെയ്ത്തും വാൾപ്പയറ്റും അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. കൂടാതെ [[തമിഴ്]], [[ഫ്രഞ്ച്]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] എന്നീ ഭാഷകളും ചിന്നമലൈയ്ക്ക് കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ അറിയാമായിരുന്നു. കറുപ്പു സെർവൈ, വേലപ്പൻ എന്നിവരായിരുന്നു ചിന്നമലൈയുടെ അടുത്ത സുഹൃത്തുക്കൾ. കൊങ്ങു നാട് മേഖലയിൽ താമസിച്ചിരുന്ന മൻറാടിയാർമാരുടെയും പാളയക്കാരരുടെയും കയ്യിൽനിന്നും [[മൈസൂരു|മൈസൂരിന്റെ]] രാജാവായിരുന്ന [[ഹൈദർ അലി]] പിടിച്ചെടുത്ത പണം തിരികെ കൊണ്ടുവന്നതിനായുള്ള ആദരസൂചകമായാണ് ധീരൻ ചിന്നമലൈ എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. പണം തിരികെ പിടിച്ചെടുക്കുന്നതിനിടെ മൈസൂർ രാജാവിവോട് എന്ത് പറയണമെന്ന് സൈനികർ ചോദിച്ചപ്പോൾ "ചെന്നിമലൈയുടെയും ശിവൻമലൈയുടെയും മധ്യത്തുള്ള പ്രദേശത്ത് ജീവിക്കുന്ന ചിന്നമലൈ, പിടിച്ചെടുക്കപ്പെട്ട എല്ലാ സ്വർണവും പണവും തിരികെ കൊണ്ടുപോകുന്നു" എന്ന് പറയാൻ സൈനികരോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. എന്നാൽ, [[ഹൈദർ അലി|ഹൈദർ അലിയുടെ]] മരണത്തെ തുടർന്ന് [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ]] ഭരണത്തിന്റെ തലപ്പത്ത് എത്തിയതോടെ ചിന്നമലൈ, ടിപ്പുവുമായി സഖ്യം രൂപീകരിച്ച് [[പാളയക്കാരർ_യുദ്ധങ്ങൾ#ഒന്നാം_പാളയക്കാരർ_യുദ്ധം|ഒന്നാം പാളയക്കാരർ യുദ്ധത്തിലും]], [[പാളയക്കാരർ_യുദ്ധങ്ങൾ#രണ്ടാം_പാളയക്കാരർ_യുദ്ധം|രണ്ടാം പാളയക്കാരർ യുദ്ധത്തിലും]] ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയ്ക്കെതിരെ പോരാടുകയുണ്ടായി.
==പാളയക്കാരർ യുദ്ധങ്ങൾ==
പാളയക്കാരർ, ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയ്ക്കെതിരെ നടത്തിയ യുദ്ധത്തിലെ ഒരു പ്രധാന സൈന്യാധിപനായിരുന്നു ധീരൻ ചിന്നമലൈ. 1801 മുതൽ 1802 വരെ നടന്ന രണ്ടാം പാളയക്കാരർ യുദ്ധത്തിലായിരുന്നു ചിന്നമലൈ പ്രധാനപ്പെട്ട ചുമതല ഏറ്റെടുത്തത്. ഫ്രഞ്ച് സൈനികകേന്ദ്രത്തിൽ നിന്നും [[ടിപ്പു സുൽത്താൻ|ടിപ്പു സുൽത്താനോടൊപ്പം]] ആധുനിക യുദ്ധരീതികളിൽ ചിന്നമലൈ പരിശീലനം നേടിയിരുന്നു. ഈ പരിശീലനങ്ങൾ തുടർന്ന് ചിതേശ്വരത്തും മഴവല്ലിയിലും ശ്രീരംഗപട്ടണത്തും വച്ച് നടന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്കെതിരെ വിജയിക്കാൻ സഹായകമായിത്തീർന്നു.
[[കട്ടബ്ബൊമ്മൻ|കട്ടബ്ബൊമ്മന്റെയും]] ടിപ്പു സുൽത്താന്റെയും മരണത്തിനുശേഷം 1800-ൽ [[കോയമ്പത്തൂർ|കോയമ്പത്തൂരിൽ]] വച്ച് മരതരുടെയും മരുതു പാണ്ടിയരുടെയും സഹായത്തോടെ ബ്രിട്ടീഷുകാരെ ആക്രമിച്ചു. എന്നാൽ കോയമ്പത്തൂരിൽ സ്വന്തം സൈന്യത്തെ വച്ച് യുദ്ധം ചെയ്ത ചിന്നമലൈയെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ പ്രതിരോധിച്ചു. ഒടുവിൽ ചിന്നമലൈയുടെ സൈന്യം പരാജയപ്പെട്ടെങ്കിലും അവർ ബ്രിട്ടീഷ് സൈനികരിൽ നിന്നും രക്ഷപ്പെടുകയുണ്ടായി. <ref name="Life"/> തുടർന്ന്, 1801-ൽ കാവേരിയിൽ വച്ചും 1802-ൽ ഓടനിലൈയിൽ വച്ചും 1804-ൽ ആരച്ചല്ലൂരിൽ വച്ചും നടന്ന യുദ്ധങ്ങളിൽ ചിന്നമലൈ ഗറില്ലാ യുദ്ധരീതി പ്രയോജനപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് ബ്രിട്ടീഷുകാരെ പരാജയപ്പെടുത്തി. <ref name="History"/>
==മരണം==
1805-ൽ പാചകക്കാരനായിരുന്ന നല്ലപ്പൻ, ചിന്നമലൈയെ ഒറ്റുകൊടുക്കുകയും ചിന്നമലൈയെ ബ്രിട്ടീഷുകാർ തടവിലാക്കുകയും ചെയ്തു. <ref name="Life"/> തുടർന്ന് ബ്രിട്ടീഷ് നിയമങ്ങൾ അനുസരിക്കാനും ചുമത്തപ്പെട്ട പിഴ അടയ്ക്കാനും ചിന്നമലൈ നിർബന്ധിതനായി. എന്നാൽ ഇതിനെ എതിർത്ത ചിന്നമലൈയെ ഒടുവിൽ 1805 ജൂലൈ 31-ന് ആടി പെറുക്കു ദിനത്തിൽ തന്റെ രണ്ട് സഹോദരങ്ങളോടൊപ്പം ശങ്കരഗിരി കോട്ടയിൽ വച്ച് തൂക്കിക്കൊന്നു. <ref name="History"/><ref name="Life">{{cite web|url=http://www.hindu.com/2008/08/02/stories/2008080254520600.htm|title=Chinnamalai, a lesser-known freedom fighter of Kongu soil|work=The Hindu|date=2 August 2008|access-date=2018-08-21|archive-date=2008-09-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20080914020119/http://www.hindu.com/2008/08/02/stories/2008080254520600.htm|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.co.in/books?id=Tw8nBgAAQBAJ&dq=dheeran+chinnamalai&source=gbs_navlinks_s|title=Rough with the Smooth|author=Ram Govardhan|publisher=Leadstart publishing|year=2001|pages=212|ISBN=9789381115619}}</ref>
==പൈതൃകം==
ധീരൻ ചിന്നമലൈയുടെ സ്മരണയ്ക്കായുള്ള പ്രതിമകളും സ്മാരകങ്ങളും [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലും]] [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി|തിരുച്ചിറപ്പള്ളിയിലും]] [[ഈറോഡ്|ഈറോഡിലും]] [[ഓടനില|ഓടനിലൈയിലും]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. <ref name="Times">{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/coimbatore/Memorial-of-Dheeran-Chinnamalai-set-for-a-facelift/articleshow/19607361.cms|title=Memorial of Dheeran Chinnamalai set for face lift|date=18 April 2013|publisher=Times of India}}</ref><ref name="History">{{cite news|url=http://www.hindu.com/2007/07/10/stories/2007071051470300.htm|title=Dheeran Chinnamalai statue to be installed in Odanilai soon|work=The Hindu|date=10 July 2007|archiveurl=https://web.archive.org/web/20071201093126/http://www.hindu.com/2007/07/10/stories/2007071051470300.htm|archivedate=1 December 2007|url-status=dead|df=dmy-all}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.thehindu.com/news/cities/chennai/government-to-construct-manimandapam-for-sivaji/article7584733.ece|title=Government to construct manimandapam for Sivaji|date=26 August 2015|publisher=The Hindu}}</ref> 2005 ജൂലൈ 31-ന് [[ഇന്ത്യാ പോസ്റ്റ്]], ചിന്നമലൈയ്ക്കുള്ള ആദരസൂചകമായി ഒരു പോസ്റ്റൽ സ്റ്റാമ്പ് പുറത്തിറക്കിയിരുന്നു. <ref>{{cite web|url=http://www.thehindu.com/2005/08/01/stories/2005080113780600.htm|title=Stamp on Dheeran Chinnamalai released|publisher=The Hindu|date=1 August 2005}} {{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=സെപ്റ്റംബർ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=http://postagestamps.gov.in/Stamps2005.aspx|title=Postage Stamps|work=postagestamps.gov.in|access-date=12 September 2015|archive-date=2015-07-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20150710132119/http://postagestamps.gov.in/Stamps2005.aspx|url-status=dead}}</ref>
1997 വരെ [[തമിഴ്നാട് സ്റ്റേറ്റ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ|തമിഴ്നാട് സ്റ്റേറ്റ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷന്റെ]] തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ഡിവിഷൻ, ധീരൻ ചിന്നമലൈ ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ എന്നായിരുന്നു അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.co.in/books?id=8As_ndJ17jcC&pg=PA143&dq=dheeran+chinnamalai&hl=en&sa=X&ved=0CEQQ6AEwCGoVChMIx83VwYvxxwIVjhmOCh2bOwTT#v=onepage&q=dheeran%20chinnamalai&f=false|title=State Transport undertakings|author=P. Jegadish Gandhi|publisher=Deep and Deep|date=1 January 1998|ISBN=9788176290845}}</ref> 1996 വരെ ധീരൻ ചിന്നമലൈ ജില്ല എന്നായിരുന്നു കാരൂർ ജില്ല അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. <ref>{{cite book|url=https://books.google.co.in/books?id=W-XaAAAAMAAJ&q=dheeran+chinnamalai&dq=dheeran+chinnamalai&hl=en&sa=X&ved=0CDUQ6AEwBTgKahUKEwjgv6OOjvHHAhVOW44KHdjZAfM|title=Records of Geological Survey Volume 130, Parts 5-6|year=1997|publisher=Government of India}}</ref><ref>{{cite book|url=https://books.google.co.in/books?id=8IO3AAAAIAAJ&q=dheeran+chinnamalai&dq=dheeran+chinnamalai&hl=en&sa=X&ved=0CEAQ6AEwCDgKahUKEwjgv6OOjvHHAhVOW44KHdjZAfM|title=Dalits in Dravidian land:Frontline reports on Anti-Dalit violence in Tamil Nadu, 1995-2004|author=Viswanathan|publisher=Navayana|year=2005|ISBN=9788189059057}}</ref> ഈറോഡ് മുനിസിപ്പൽ കോർപ്പറേഷന്റെ ആസ്ഥാനം ചിന്നമലൈയുടെ പേരിലാണ് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. <ref>{{cite news|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/coimbatore/In-memory-of-a-valiant-Kongu-Chieftain/articleshow/12540624.cms|title=In memory of a valiant Kongu Chieftain|date=5 April 2012|publisher=Times of India}}</ref>
[[File:Dheeran Chinnamalai memorial.jpg|thumb|''ശങ്കഗിരിയിലെ ധീരൻ ചിന്നമലൈ സ്മാരകം'']]
2012-ൽ തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന സർക്കാർ, ധീരൻ ചിന്നമലൈയുടെ പേരിലുള്ള സ്മാരകം ശങ്കരഗിരിയിൽ സ്ഥാപിച്ചു. ഓടനിലൈയിലെ ചിന്നമലൈയുടെ ജന്മസ്ഥലത്തിനു സമീപത്തും ഒരു സ്മാരകം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. എല്ലാ വർഷവും ചിന്നമലൈയുടെ ചരമദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് ഈ സ്മാരകത്തിൽ വച്ച് അനുസ്മരണ പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്. കൊങ്ങുനാട് രാജാവായിരുന്ന ധീരൻ ചിന്നമലൈയെയാണ് [[കൊങ്ങ് വെള്ളാളർ|കൊങ്ങു വെള്ളാളർ]] എന്ന സമുദായം അവരുടെ കുടുംബ ദൈവമായി ആരാധിച്ചു വരുന്നത്.
==അവലംബം==
{{Reflist|3}}
{{Commons}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യസമരസേനാനികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1756-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1805-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഏപ്രിൽ 17-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 31-ന് മരിച്ചവർ]]
ewgbp8l6m6rfzi37b6ml4usfg2otikf
പരമാധികാര രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ ദേശീയ ചിഹ്നങ്ങളുടെ ചിത്രസഞ്ചയം
0
442337
4678424
4666606
2026-10-21T14:56:55Z
Ziv
187107
([[c:GR|GR]]) [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg]] → [[File:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg]] → The file was renamed on Commons, but the filename in the language versions was not changed ([[c:c:GR]])
4678424
wikitext
text/x-wiki
{{TOC|side=yes}}
== അ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Abkhazia.svg|<center>[[അബ്ഖാസിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Abkhazia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Albania state emblem.svg|<center>[[അൽബേനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Albania|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Algeria.svg|<center>[[അൽജീരിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Algeria|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Andorra.svg|<center>[[അൻഡോറ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Andorra|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Argentina.svg|<center>[[അർജന്റീന]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Argentina|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Armenia.svg|<center>[[അർമേനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Armenia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Commonwealth of Australia.svg|<center>[[Coat of arms of Australia|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Australia]]</center>
പ്രമാണം:Austria Bundesadler.svg|<center>[[Coat of arms of Austria|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Austria|ആസ്ട്രിയ]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Azerbaijan.svg|<center>[[അസർബൈജാൻ|അസർബെയ്ജാന്റെ]] [[Coat of arms of Azerbaijan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Angola.svg|<center>[[Coat of arms of Angola|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Angola|അങ്കോള]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ആ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Antigua and Barbuda.svg|<center>[[ആന്റീഗയും ബാർബ്യൂഡയും|ആന്റീഗയും ബാർബ്യൂഡയുടെയും]] [[Coat of arms of Antigua and Barbuda|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഇ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of East Timor.svg|<center>[[Coat of arms of East Timor|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[East Timor]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Ecuador.svg|<center>[[ഇക്വഡോർ|ഇക്വഡോറിന്റെ]] [[Coat of arms of Ecuador|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of El Salvador.svg|<center>[[Coat of arms of El Salvador|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[El Salvador]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Equatorial Guinea.svg|<center>[[ഇക്വറ്റോറിയൽ ഗിനി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Equatorial Guinea|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Eritrea (or-argent-azur).svg|<center>[[Emblem of Eritrea|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Eritrea]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Estonia.svg|<center>[[Coat of arms of Estonia|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Estonia]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Ethiopia.svg|<center>[[ഇത്യോപ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Ethiopia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery><gallery>
പ്രമാണം:Emblem of India.svg|<center>[[ഇന്ത്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of India|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:National emblem of Indonesia Garuda Pancasila.svg|<center>[[ഇന്തോനേഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Indonesia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Iran.svg|<center>[[ഇറാൻ|ഇറാന്റെ]] [[Coat of arms of Iran|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Iraq.svg|<center>[[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] [[Coat of arms of Iraq|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Israel.svg|<center>[[ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രയേലിന്റെ]] [[Emblem of Israel|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Italy.svg|<center>[[ഇറ്റലി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Italy|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഈ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Egypt (Official).svg|<center>[[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്റ്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Egypt|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
== ഉ ==
<gallery>
File:Coat of arms of Uganda.svg|<center>[[Coat of arms of Uganda|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Uganda]]</center>
File:Lesser Coat of Arms of Ukraine.svg|<center>[[Coat of arms of Ukraine|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Ukraine]]</center>
File:Coat of arms of the United Arab Emirates.svg|<center>[[Coat of arms of the United Arab Emirates|Coat of arms of the]] [[United Arab Emirates]]</center>
File:Royal Coat of Arms of the United Kingdom.svg|[[Coat of arms of the United Kingdom|Coat of arms of the]] [[United Kingdom]], for use in England, Wales and Northern Ireland
File:Coat of arms of the United Kingdom in Scotland.svg|[[Gallery of coats of arms of the United Kingdom and dependencies|Coat of arms of the]] [[United Kingdom]], for use in [[Scotland]]
File:Great Seal of the United States (obverse).svg|<center>[[Great Seal of the United States|Great Seal of the]] United States (obverse)</center>
File:US Great Seal Reverse.svg|<center>[[Great Seal of the United States|Great Seal of the]] United States (reverse)</center>
File:Coat of arms of Uruguay.svg|<center>[[Coat of arms of Uruguay|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Uruguay]]</center>
File:Emblem of Uzbekistan.svg|<center>[[Emblem of Uzbekistan|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Uzbekistan]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഊ ==
== എ ==
== ഏ ==
== ഐ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Iceland.svg|<center>[[ഐസ്ലാന്റ്|ഐസ്ലാന്റ്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Iceland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Ireland.svg|[[അയർലന്റ്|അയർലന്റ്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Ireland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഒ ==
<gallery>
File:Coat of arms of Oman.svg|<center>[[National Emblem of Oman|National ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Oman]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഓ ==
== ഔ ==
== ക ==
<gallery>
പ്രമാണം:Emblem of Kazakhstan.svg|<center>[[Kazakhstan|കസഖ്സ്ഥാ]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Kazakhstan|ദേശീയ ചിഹ്നം]] </center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Kiribati.svg|<center>[[കിരീബാസ്|കിരീബാസി]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Kiribati|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Kyrgyzstan.svg|<center>[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിന്റെ]] [[Coat of arms of Kyrgyzstan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Kuwait.svg|<center>[[കുവൈറ്റ്|കുവൈറ്റിന്റെ]] [[Emblem of Kuwait|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Kenya.svg|<center>[[കെനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Kenya|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of North Korea.svg|<center>[[ഉത്തര കൊറിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of North Korea|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of South Korea.svg|<center>[[ദക്ഷിണ കൊറിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of South Korea|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Kosovo.svg|<center>[[കൊസോവൊ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Kosovo|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery><gallery>
പ്രമാണം:Royal arms of Cambodia.svg|<center>[[Royal arms of Cambodia|Royal arms of]] [[Cambodia]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Cameroon.svg|<center>[[Emblem of Cameroon|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Cameroon]]</center>
പ്രമാണം:Royal Coat of Arms of Canada.svg|<center>[[Arms of Canada|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Canada]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Cape Verde.svg|<center>[[National Emblem of Cape Verde|National ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Cape Verde]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Central African Republic.svg|<center>[[Emblem of Central African Republic|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Central African Republic]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Chad.svg|<center>[[ഛാഡ്|ഛാഡിന്റെ]] [[Coat of arms of Chad|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Chile.svg|<center>[[ചിലി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Chile|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:中華人民共和國國徽.svg|<center>[[ചൈന]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of the People's Republic of China|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Republic of China National Emblem.svg|<center>[[Republic of China|ചൈനീസ് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] [[Emblem of the Republic of China|മുദ്ര]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Colombia.svg|<center>[[Coat of Arms of Colombia|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Colombia]]</center>
പ്രമാണം:Seal of the Comoros.svg|<center>[[Seal of the Comoros|Seal of]] the [[Comoros]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo.svg|<center>[[Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] the [[Democratic Republic of the Congo]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Republic of the Congo.svg|<center>[[Coat of arms of the Republic of the Congo|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] the [[Republic of the Congo]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Costa Rica.svg|<center>[[Coat of arms of Costa Rica|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Costa Rica]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Ivory Coast (2).svg|<center>[[Coat of arms of Côte d'Ivoire|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Côte d'Ivoire]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Croatia.svg|<center>[[Coat of arms of Croatia|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Croatia]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Cuba.svg|<center>[[Coat of arms of Cuba|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Cuba]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Czech Republic.svg|<center>[[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] [[Coat of arms of the Czech Republic|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഖ ==
<gallery>
File:Emblem of Qatar (1976–2022).svg|<center>[[Coat of arms of Qatar|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Qatar]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഗ ==
<gallery>
File:Coat of arms of Gabon.svg|<center>[[Coat of arms of Gabon|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Gabon]]</center>
File:Coat of arms of The Gambia.svg|<center>[[Coat of arms of the Gambia|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[The Gambia]]</center>
File:Greater coat of arms of Georgia.svg|<center>[[Coat of arms of Georgia (country)|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Georgia (country)|Georgia]]</center>
File:Coat of arms of Germany.svg|<center>[[Coat of arms of Germany|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Germany]]</center>
File:Coat of arms of Ghana.svg|<center>[[Coat of arms of Ghana|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Ghana]]</center>
File:Coat of arms of Greece.svg|<center>[[National emblem of Greece|National ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Greece]]</center>
File:Coat of arms of Grenada.svg|<center>[[Coat of arms of Grenada|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Grenada]]</center>
File:Coat of arms of Guatemala.svg|<center>[[Coat of arms of Guatemala|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Guatemala]]</center>
File:Coat of arms of Guinea.svg|<center>[[Coat of arms of Guinea|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Guinea]]</center>
File:Coat of arms of Guinea-Bissau.svg|<center>[[Coat of arms of Guinea-Bissau|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Guinea-Bissau]]</center>
File:Coat of arms of Guyana.svg|<center>[[Coat of arms of Guyana|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[Guyana]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ച ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Chile.svg|<center>[[ചിലി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Chile|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Czech Republic.svg|<center>[[ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|ചെക്ക് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] [[Coat of arms of the Czech Republic|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:中華人民共和國國徽.svg|<center>[[ചൈന]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of the People's Republic of China|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Republic of China National Emblem.svg|<center>[[Republic of China|ചൈനീസ് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] [[Emblem of the Republic of China|മുദ്ര]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഛ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Chad.svg|<center>[[ഛാഡ്|ഛാഡിന്റെ]] [[Coat of arms of Chad|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>{{TOC|side=yes}}
== ജ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Jamaica.svg|<center>[[ജമൈക്ക]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Jamaica|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Imperial Seal of Japan.svg|<center>[[ജപ്പാൻ|ജപ്പാന്റെ]] [[Imperial Seal of Japan|രാജകീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Jordan.svg|<center>[[ജോർദാൻ|ജോർദാന്റെ]] [[Coat of arms of Jordan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery><gallery>
പ്രമാണം:Emblem of Djibouti.svg|<center>[[ജിബൂട്ടി]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Djibouti|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>{{TOC|side=yes}}
== ട ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Tanzania.svg|<center>[[ടാൻസാനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Tanzania|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Tunisia.svg|<center>[[ടുണീഷ്യ|ടുനീഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Tunisia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Togo.svg|<center>[[ടോഗോ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Togo|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Tonga.svg|<center>[[ടോങ്ക]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Tonga|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Transnistria.svg|<center>[[ട്രാൻസ്നിസ്ട്രിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Transnistria|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Trinidad and Tobago (2025).svg|<center>[[ട്രിനിഡാഡ് ടൊബാഗോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Trinidad and Tobago|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഡ ==
<gallery>
പ്രമാണം:National coat of arms of Denmark.svg|<center>[[ഡെന്മാർക്ക്|ഡെന്മാർക്കിന്റെ]] [[Coat of arms of Denmark|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat-of-arms-of-Dominica.svg|<center>[[ഡൊമനിക്ക]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Dominica|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Dominican Republic.svg|<center>[[ഡൊമനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്|ഡൊമനിക്കൻ റിപ്പബ്ലികിന്റെ]] [[Coat of arms of the Dominican Republic|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
== ത ==
<gallery>
പ്രമാണം:Emblem of Tajikistan.svg|<center>[[താജിക്കിസ്ഥാൻ]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Tajikistan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Garuda Emblem of Thailand.svg|<center>[[തായ്ലാന്റ്|തായ്ലാന്റിന്റെ]] [[Emblem of Thailand|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Turkey.svg|<center>[[തുർക്കി]]<nowiki/>യുടെ [[National emblem of Turkey|''De facto'' ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Turkmenistan.svg|<center>[[തുർക്മെനിസ്ഥാൻ|തുർക്മെനിസ്ഥാന്റെ]] [[Coat of arms of Turkmenistan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Tuvalu.svg|<center>[[തുവാലു]]<nowiki/>വിന്റെ [[Coat of arms of Tuvalu|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
== ന ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Namibia.svg|<center>[[നമീബിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Namibia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Nicaragua.svg|<center>[[നിക്കരാഗ്വ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Nicaragua|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg|<center>[[നെതർലന്റ്സ്|നെതർലന്റ്സിന്റെ]] [[Coat of arms of the Netherlands|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Nepal.svg|<center>[[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിന്റെ]] [[Emblem of Nepal|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Niger.svg|<center>[[നൈജർ|നൈജറിന്റെ]] [[Coat of arms of Niger|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Nigeria.svg|<center>[[നൈജീരിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Nigeria|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Turkish Republic of Northern Cyprus.svg|<center>[[നോർതേൺ സൈപ്രസ്|നോർതേൺ സൈപ്രസിന്റെ]] [[Coat of arms of Northern Cyprus|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Norway.svg|<center>[[നോർവെ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Norway|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of New Zealand.svg|<center>[[ന്യൂസീലൻഡ്|ന്യൂസീലൻഡിന്റെ]] [[Coat of arms of New Zealand|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== പ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Panama.svg|<center>[[പനാമ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Panama|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Paraguay.svg|<center>[[പരഗ്വെ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Paraguay|ദേശീയ ചിഹ്നം]] (മുൻഭാഗം)</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Paraguay (reverse).svg|<center>[[പരഗ്വെ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Paraguay|ദേശീയ ചിഹ്നം]] (പിൻഭാഗം)</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Palestine (alternative).svg|<center>[[പലസ്തീൻ (രാജ്യം)|പലസ്തീനിന്റെ]] [[Coat of arms of Palestine|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Pakistan.svg|<center>[[പാകിസ്താൻ|പാകിസ്താന്റെ]] [[National Emblem of Pakistan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:National Emblem of Papua New Guinea.svg|<center>[[പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Papua New Guinea|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Escudo nacional del Perú.svg|<center>[[പെറു]]<nowiki/>വിന്റെ [[Seal of Peru|(വലിയ) ദേശീയ ചിഹ്നം]]''(Escudo Nacional)''</center>
പ്രമാണം:Escudo de armas del Perú.svg|<center>[[പെറു]]<nowiki/>വിന്റെ [[Seal of Peru|(ചെറിയ) ദേശീയ ചിഹ്നം]] ''(Escudo de Armas)''</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Portugal.svg|<center>[[പോർച്ചുഗൽ|പോർച്ചുഗലിന്റെ]] [[Coat of arms of Portugal|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Herb Polski.svg|<center>[[പോളണ്ട്|പോളണ്ടിന്റെ]] [[Coat of arms of Poland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഫ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Fiji.svg|<center>[[ഫിജി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Fiji|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Finland.svg|<center>[[ഫിൻലാന്റ്|ഫിൻലാന്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Finland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Philippines.svg|<center>[[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] [[Coat of arms of the Philippines|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Armoiries république française.svg|<center>[[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിന്റെ]] [[Coat of arms of France|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Great Seal of France.svg|<center>[[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസിന്റെ]] [[Great Seal of France|ഗ്രേറ്റ് സീൽ]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ബ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bahamas.svg|<center>[[ബഹാമാസ്|ബഹാമാസിന്റെ]] [[Coat of arms of the Bahamas|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bahrain.svg|<center>[[ബഹ്റൈൻ|ബഹ്റൈനിന്റെ]] [[Emblem of Bahrain|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Burundi.svg|<center>[[ബറുണ്ടി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Burundi|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Barbados (2).svg|<center>[[ബാർബേഡോസ്|ബാർബേഡോസിന്റെ]] [[Coat of arms of Barbados|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Belarus.svg|<center>[[ബെലാറുസ്|ബെലാറുസിന്റെ]] [[National emblem of Belarus|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Great Coat of Arms of Belgium.svg|<center>[[ബെൽജിയം|ബെൽജിയത്തിന്റെ]] [[Coat of arms of Belgium|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Belize.svg|<center>[[ബെലീസ്|ബെലീസിന്റെ]] [[Coat of arms of Belize|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Benin.svg|<center>[[ബെനിൻ|ബെനിന്റെ]] [[Coat of arms of Benin|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bolivia.svg|<center>[[ബൊളീവിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Bolivia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bosnia and Herzegovina.svg|<center>[[ബോസ്നിയ ഹെർസെഗോവിന]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Bosnia and Herzegovina|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Arms of Botswana.svg|<center>[[ബോട്സ്വാന]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Botswana|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Brazil.svg|<center>[[ബ്രസീൽ|ബ്രസീലിന്റെ]] [[Coat of arms of Brazil|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:National Seal of Brazil (color).svg|<center>[[ബ്രസീൽ|ബ്രസീലിന്റെ]] [[National Seal of Brazil|ദേശീയ മുദ്ര]] </center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bulgaria.svg|<center>[[ബൾഗേറിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Bulgaria|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Brunei.svg|<center>[[ബ്രൂണൈ]]<nowiki/>യുടെ [[Crest of Brunei|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Burkina Faso (1997–2025).svg|<center>[[ബർക്കിനാ ഫാസോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Burkina Faso|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Bangladesh.svg|<center>[[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിന്റെ]] [[Coat of arms of Bangladesh|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Government Seal of Bangladesh.svg|<center>[[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിന്റെ]] [[Government Seal of Bangladesh|സർക്കാർ മുദ്ര]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഭ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Emblem of Bhutan.svg|<center>[[ഭൂട്ടാൻ|ഭൂട്ടാനിന്റെ]] [[Emblem of Bhutan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== മ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Madagascar.svg|<center>[[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിന്റെ]] [[Coat of arms of Madagascar|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Malawi.svg|<center>[[മലാവി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Malawi|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Malaysia.svg|<center>[[മലേഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Malaysia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Mali.svg|[[മാലി]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Mali|ദേശീയ ചിഹ്നം]]
പ്രമാണം:Emblem of Maldives.svg|[[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിന്റെ]] [[Emblem of Maldives|ദേശീയ ചിഹ്നം]]
പ്രമാണം:Coat of arms of the Republic of Macedonia.svg|[[Republic of Macedonia|മാസിഡോണിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of the Republic of Macedonia|ദേശീയചിഹ്നം]]
പ്രമാണം:Seal of the Marshall Islands.svg|<center>[[മാർഷൽ ദ്വീപുകൾ|മാർഷൽ ദ്വീപുകളുടെ]] [[Seal of the Marshall Islands|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Malta.svg|<center>[[മാൾട്ട]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Malta|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Mexico.svg|<center>[[മെക്സിക്കോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Mexico|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Federated States of Micronesia.svg|<center>[[Federated States of Micronesia|മൈക്രോനേഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of the Federated States of Micronesia|ദേശീയചിഹ്നം]] </center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Monaco.svg|<center>[[മൊണാക്കോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Monaco|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Moldova.svg|<center>[[മൊൾഡോവ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Moldova|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Montenegro.svg|<center>[[മൊണ്ടിനെഗ്രോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Montenegro|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Mozambique.svg|<center>[[മൊസാംബിക്ക്|മൊസാംബിക്കിന്റെ]] [[Coat of arms of Mozambique|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Morocco.svg|<center>[[മൊറോക്കൊ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Morocco|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Mauritius.svg|<center>[[മൗറീഷ്യസ്|മൗറീഷ്യസിന്റെ]] [[Coat of arms of Mauritius|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Seal of Mauritania.svg|<center>[[മൗറിത്താനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Mauritania|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of Arms of Mongolia.svg|<center>[[മംഗോളിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Mongolia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Variant of the State seal of Myanmar (2011-2025).svg|<center>[[മ്യാൻമാർ|മ്യാൻമാറിന്റെ]] [[Coat of arms of Myanmar|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== യ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Emblem of Yemen.svg|<center>[[യെമൻ|യെമന്റെ]] [[Coat of arms of Yemen|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ര ==
== ല ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Luxembourg.svg|<center>[[ലക്സംബർഗ്|ലക്സംബർഗിന്റെ]] [[Coat of arms of Luxembourg|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Latvia.svg|<center>[[ലാത്വിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Latvia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Laos (1991-2025).svg|<center>[[ലാവോസ്|ലാവോസിന്റെ]] [[Coat of arms of Laos|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Staatswappen-Liechtensteins.svg |<center>[[ലിക്റ്റൻസ്റ്റൈൻ|ലിക്റ്റൻസ്റ്റൈനിന്റെ]] [[Coat of arms of Liechtenstein|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Lithuania.svg|<center>[[ലിത്വാനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Lithuania|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Lebanon.svg|<center>[[ലെബനാൻ]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Lebanon|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Lesotho.svg|<center>[[ലെസോത്തോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Lesotho|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Liberia.svg|<center>[[ലൈബീരിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Liberia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== വ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Vatican City.svg|<center>[[വത്തിക്കാൻ നഗരം|വത്തിക്കാൻ നഗരത്തിന്റെ]] [[Coat of arms of Vatican City|ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Vanuatu.svg|<center>[[വാനുവാടു]]<nowiki/>വിന്റെ [[Coat of arms of Vanuatu|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Vietnam.svg|<center>[[വിയറ്റ്നാം|വിയറ്റ്നാമിന്റെ]] [[Emblem of Vietnam|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Venezuela.svg|<center>[[വെനസ്വേല]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Venezuela|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ശ്രീലങ്കയുടെ ദേശീയ ചിഹ്നം ==
== ഷ ==
== സ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of the Sahrawi Arab Democratic Republic.svg|<center>[[സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്ക്|സഹ്രാവി അറബ് ഡെമോക്രാറ്റിക്ക് റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ]] [[Coat of arms of the Sahrawi Arab Democratic Republic|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Saint Kitts and Nevis (variant).svg|<center>[[സെയ്ന്റ് കിറ്റ്സ് നീവസ്|സെയ്ന്റ് കിറ്റ്സ് നീവസിന്റെ]] [[Coat of arms of Saint Kitts and Nevis|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Saint Lucia.svg|<center>[[സെയ്ന്റ് ലൂസിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Saint Lucia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Saint Vincent and the Grenadines.svg|<center>[[സെയ്ന്റ് വിൻസന്റ് ഗ്രനഡീൻസ്|സെയ്ന്റ് വിൻസന്റ് ഗ്രനഡീൻസിന്റെ]] [[Coat of arms of Saint Vincent and the Grenadines|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Public Seal of Samoa.svg|<center>[[സമോവ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Samoa|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of San Marino.svg|<center>[[സാൻ മരീനോ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of San Marino|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of São Tomé and Príncipe.svg|<center>[[സാവോ ടോം ആൻഡ് പ്രിൻസിപ്പെ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of São Tomé and Príncipe|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Saudi Arabia.svg|<center>[[സൗദി അറേബ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Saudi Arabia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Senegal.svg|<center>[[സെനെഗൽ|സെനെഗലിന്റെ]] [[Coat of arms of Senegal|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Serbia.svg|<center>[[സെർബിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Serbia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Seychelles.svg|<center>[[സെയ്ഷെൽസ്|സെയ്ഷെൽസിന്റെ]] [[Coat of arms of Seychelles|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Sierra Leone.svg|<center>[[സീറാ ലിയോൺ|സീറാ ലിയോണിന്റെ]] [[Coat of arms of Sierra Leone|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Singapore.svg|<center>[[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിന്റെ]] [[Coat of arms of Singapore|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Slovakia.svg|<center>[[സ്ലൊവാക്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Slovakia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Slovenia.svg|<center>[[സ്ലൊവേനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Slovenia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Solomon Islands.svg|<center>[[സോളമൻ ദ്വീപുകൾ|സോളമൻ ദ്വീപുകളുടെ]] [[Coat of arms of the Solomon Islands|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Somalia.svg|<center>[[സൊമാലിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Somalia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Somaliland.svg|<center>[[സോമാലിലാന്റ്|സോമാലിലാന്റിന്റെ]] [[National Emblem of Somaliland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of South Ossetia.svg|<center>[[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coats of arms of Ossetia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of South Sudan.svg|<center>[[Coat of arms of South Sudan|ദേശീയ ചിഹ്നം-]] [[South Sudan]]</center>
പ്രമാണം:Escudo de España (colores THV).svg|<center>[[സ്പെയിൻ|സ്പെയിനിന്റെ]] [[Coat of arms of Spain|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Sri Lanka.svg|<center>[[ശ്രീലങ്ക]]<nowiki/>യുടെ [[Emblem of Sri Lanka|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Sudan.svg|<center>[[സുഡാൻ|സുഡാനിന്റെ]] [[Emblem of Sudan|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Suriname.svg|<center>[[സുരിനാം|സുരിനാമിന്റെ]] [[Coat of arms of Suriname|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Swaziland.svg|<center>[[സ്വാസിലാന്റ്|സ്വാസിലാന്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Swaziland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Great coat of arms of Sweden.svg|<center>[[സ്വീഡൻ]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Sweden|(വലിയ) ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Sweden (shield and chain).svg|<center>[[സ്വീഡൻ]]<nowiki/>ന്റെ [[Coat of arms of Sweden|(ചെറിയ) ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Switzerland.svg|<center>[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലാന്റിന്റെ]] [[Coat of arms of Switzerland|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Emblem of Syria (1980–2024).svg|<center>[[സിറിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Syria|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Zambia.svg|<center>[[സാംബിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Zambia|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Zimbabwe.svg|<center>[[സിംബാബ്വെ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Zimbabwe|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഹ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of arms of Haiti.svg|<center>[[ഹെയ്റ്റി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Haiti|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Honduras.svg|<center>[[ഹോണ്ടുറാസ്|ഹോണ്ടുറാസിന്റെ]] [[Coat of arms of Honduras|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Hungary.svg|<center>[[ഹംഗറി]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Hungary|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== റ ==
<gallery>
പ്രമാണം:Coat of Arms of the Russian Federation.svg|<center>[[Russia|റഷ്യ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Russia|ദേശീയ ചിഹ്നം]] </center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Rwanda.svg|<center>[[Rwanda|റുവാണ്ട]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Rwanda|ദേശീയ ചിഹ്നം]]</center>
പ്രമാണം:Coat of arms of Romania.svg|<center>[[Romania|റൊമാനിയ]]<nowiki/>യുടെ [[Coat of arms of Romania|ദേശീയ ചിഹ്നം]] </center>
</gallery>
{{TOC|side=yes}}
== ഇതും കാണുക ==
* [[Gallery of coats of arms of dependent territories]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* [http://www.ngw.nl/ NGW.nl], Heraldry of the world: International Civic Arms (33,000 arms of countries, states etc.)
{{National flags}}{{Coat of arms of Africa}} {{Coat of arms of North America}} {{Coat of arms of South America}}{{Coats of arms of Asia}}{{Coats of arms of Europe}} {{Coat of arms of Oceania}}
24k4y4dswzlf6i830r04lqajov5nmjh
നാസ്ല
0
481961
4678601
4603984
2026-10-22T11:18:14Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678601
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Nazla}}
{{Infobox settlement
| name = നാസ്ല<br>نزلة
| official_name = Al-Nazlah
| native_name = <!-- for cities whose native name is not in English -->
| other_name = Nazle
| settlement_type = Town
| image_skyline = Nazla.jpg
| imagesize =
| image_caption =
| image_flag =
| flag_size =
| image_seal =
| seal_size =
| image_shield =
| shield_size =
| image_blank_emblem =
| blank_emblem_type =
| blank_emblem_size =
| motto = <!-- images and maps ----------->
| image_map =
| mapsize =
| map_caption =
| pushpin_map =
| pushpin_label_position = bottom
| pushpin_mapsize = 250
<!-- Location ------------------>| pushpin_map_caption =
| coordinates = {{coord|31|31|58|N|34|28|56|E|region:GS|display=inline}}
| subdivision_type = Country
| subdivision_name = {{flag|Palestine}}
| subdivision_type1 = [[Governorates of Syria|Governorate]]
| subdivision_type2 = City
| subdivision_type3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name1 = [[North Governorate]]
| subdivision_name2 = [[Jabalia]]
| subdivision_name3 =
| subdivision_name4 = <!-- Politics ----------------->
| established_title = <!-- Settled -->
| established_date =
| established_title2 = <!-- Incorporated (town) -->
| established_date2 =
| established_title3 = <!-- Incorporated (city) -->
| established_date3 = <!-- Area --------------------->
| government_footnotes =
| government_type =
| leader_title =
| leader_name =
| leader_title1 = <!-- for places with, say, both a mayor and a city manager -->
| leader_name1 =
| unit_pref = Metric <!--Enter: Imperial, if Imperial (metric) is desired-->
| area_footnotes =
| area_magnitude =
| area_total_km2 = <!-- ALL fields dealing with a measurements are subject to automatic unit conversion-->
| area_total_sq_mi =
| area_land_km2 = <!--See table @ Template:Infobox Settlement for details on automatic unit conversion-->
| area_land_sq_mi =
| area_water_km2 =
| area_water_sq_mi =
| area_water_percent =
| area_urban_km2 =
| area_urban_sq_mi =
| area_metro_km2 =
| area_metro_sq_mi =
| area_blank1_title =
| area_blank1_km2 =
| area_blank1_sq_mi = <!-- Population ----------------------->
| elevation_footnotes = <!--for references: use <ref> </ref> tags-->
| elevation_m =
| elevation_ft = <!-- Area/postal codes & others -------->
| population_total =
| population_as_of =
| population_footnotes =
| population_density_km2 =
| population_density_sq_mi =
| population_urban =
| population_density_urban_km2 =
| population_density_urban_sq_mi =
| population_metro =
| population_density_metro_km2 =
| population_density_metro_sq_mi =
| population_blank1_title = Ethnicities
| population_blank1 =
| population_density_blank1_km2 =
| population_density_blank1_sq_mi = <!-- General information --------------->
| population_blank2_title = Religions
| population_blank2 =
| population_note =
| postal_code_type = <!-- enter ZIP code, Postcode, Post code, Postal code... -->
| postal_code =
| area_code =
| website =
| footnotes =
}}
'''നാസ്ല''' ({{Lang-ar|نزلة}}; '''അൽ-നസ്ല''', '''നസ്ലെ''', '''അന്നസ്ല''', '''എൻ-നുസ്ലെ''' എന്നിങ്ങനെയും എഴുതാറുണ്ട്<ref>meaning Settlement, or hamlet, according to Palmer, 1881, p. [https://archive.org/stream/surveyofwesternp00conduoft#page/361/mode/1up 361]</ref>) [[ഗാസാ മുനമ്പ്|ഗാസ മുനമ്പിലെ]] വടക്കൻ ഗവർണറേറ്റിലുള്ള ഒരു പലസ്തീൻ പട്ടണമാണ്. മുമ്പ് ഇതൊരു മുനിസിപ്പാലിറ്റിയായിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് സമീപനഗരമായ ജബാലിയയുമായി ലയിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.<ref>Roy, 1995, p. [https://books.google.com/books?ei=wq6qUML8Eei20AHJuYCADw&id=X8jsAAAAMAAJ&pg=PA16 16]</ref> [[ഗാസാ നഗരം|ഗാസ നഗരത്തിൽ നിന്ന്]] ഏതാനും കിലോമീറ്റർ വടക്കായാണ് നാസ്ല സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
== ചരിത്രം ==
[[ബൈസന്റൈൻ സാമ്രാജ്യം|ബൈസന്റൈൻ]] കാലഘട്ടത്തിലെ '''അസാലിയ''' ([[ഗ്രീക്ക് ഭാഷ|ഗ്രീക്കിൽ]]: Ασαλέα) എന്ന പട്ടണം സ്ഥിതിചെയ്തിരുന്നത് ഇന്നത്തെ നാസ്ലയുടെ സ്ഥാനത്താണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref name="Bitton" /><ref>Kaswalder, 2002, p. 287.</ref> അക്കാലത്ത് അസാലിയ ഗാസ നഗരത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.<ref name="Bitton">Bitton-Ashkelony and Kofsky, 2004, p. [http://book.google.ca/books?id=lA9VwVwoyiAC&pg=PA45 45]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ബൈസന്റൈൻ ഗാസയിലെ പ്രശസ്തനായ ഒരു ക്രൈസ്തവ വ്യക്തിത്വമായിരുന്നു അസാലിയയിലെ അലാഫിയോൺ. ഭക്തനായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹം പ്രദേശത്ത് ക്രിസ്തുമതം പ്രചരിപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ച ആദ്യകാല മിഷനറിമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു.<ref>Bingham, 1834, p. [https://archive.org/stream/originesecclesiast07bing#page/137/mode/1up 137]</ref> ആറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മഡബ ഭൂപടത്തിൽ മൂന്ന് ഗോപുരങ്ങൾ, ഒരു കവാടം, ഒരു മതിലിന്റെ ഭാഗം എന്നിവ ഉപയോഗിച്ചാണ് അസാലിയയെ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.<ref>[http://www.christusrex.org/www1/ofm/mad/discussion/114discuss.html 114. Asalea - (al-Nazlah)]. Franciscan Cyberspot quoting Michael Avi-Yonah, ''The Madaba Mosaic Map'' (1954).</ref>
=== ഓട്ടോമൻ കാലഘട്ടം ===
1863-ൽ ഫ്രഞ്ച് പര്യവേക്ഷകനായ വിക്ടർ ഗുറിൻ ഈ ഗ്രാമത്തിൽ 150-ഓളം നിവാസികൾ ഉള്ളതായി കണ്ടെത്തി.<ref>Guérin, 1869, p. [https://archive.org/stream/descriptiongog02gu#page/177/mode/1up 177]</ref>
1870-ലെ ഒരു [[ഓട്ടൊമൻ സാമ്രാജ്യം|ഓട്ടോമൻ]] ഗ്രാമപ്പട്ടിക പ്രകാരം നസ്ലെയിൽ 114 വീടുകളും 414 ജനസംഖ്യയും ഉണ്ടായിരുന്നു; എന്നാൽ ഈ ജനസംഖ്യാക്കണക്കിൽ പുരുഷന്മാരെ മാത്രമേ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നുള്ളൂ.<ref>Socin, 1879, p. [https://archive.org/stream/zeitschriftdesde01deut#page/158/mode/1up 158]</ref><ref>Hartmann, 1883, p. [https://archive.org/stream/bub_gb_BZobAQAAIAAJ#page/n937/mode/1up 129], noted 113 houses</ref>
1883-ൽ പലസ്തീൻ പര്യവേക്ഷണ ഫണ്ടിന്റെ ''സർവേ ഓഫ് വെസ്റ്റേൺ പലസ്തീൻ'' നാസ്ലയെ ഒരു ചെറിയ കുഗ്രാമമായും ജബാലിയയുടെ പ്രാന്തപ്രദേശമായും വിശേഷിപ്പിച്ചു. നാസ്ലയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് ഒരു കിണർ ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref>Conder and Kitchener, 1883, SWP III, p. [https://archive.org/stream/surveyofwesternp03conduoft#page/236/mode/1up 236]</ref>
=== ബ്രിട്ടീഷ് മാൻഡേറ്റ് കാലഘട്ടം ===
1922-ൽ ബ്രിട്ടീഷ് മാൻഡേറ്റ് അധികൃതർ നടത്തിയ സെൻസസ് പ്രകാരം നാസ്ലയിലെ ജനസംഖ്യ 694 ആയിരുന്നു; എല്ലാവരും മുസ്ലിങ്ങളായിരുന്നു.<ref name="Census1922">Barron, 1923, Table V, Sub-district of Gaza, p. [https://archive.org/stream/PalestineCensus1922/Palestine%20Census%20%281922%29#page/n10/mode/1up 8]</ref> 1931-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം 226 വീടുകളിലായി ജനസംഖ്യ 944 ആയി വർദ്ധിച്ചു; അപ്പോഴും എല്ലാവരും മുസ്ലിങ്ങളായിരുന്നു.<ref name="Census1931">Mills, 1932, p. [[iarchive:CensusOfPalestine1931.PopulationOfVillagesTownsAndAdministrativeAreas|5]]</ref>
1945-ലെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ പ്രകാരം നാസ്ലയിലെ ജനസംഖ്യ 1.330 ആയിരുന്നു; എല്ലാവരും മുസ്ലിങ്ങളായിരുന്നു.<ref>Department of Statistics, 1945, p. [http://users.cecs.anu.edu.au/~bdm/yabber/census/VSpages/VS1945_p32.jpg 32]</ref> ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭൂ-ജനസംഖ്യാ സർവേ പ്രകാരം ഇവിടെ 4.510 ദുനം ഭൂമി ഉണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Hadawi45">Government of Palestine, Department of Statistics. ''Village Statistics, April, 1945.'' Quoted in Hadawi, 1970, p. [http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20I/Gaza/Page-046.jpg 46] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180906133455/http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20I/Gaza/Page-046.jpg |date=2018-09-06 }}</ref><ref>[http://www.jmcc.org/localiteis.aspx?idd=986&type=locality Nazla Profile] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180922024647/http://www.jmcc.org/localiteis.aspx?idd=986&type=locality |date=2018-09-22 }}. [[Jerusalem Media and Communications Center]]. 2007-02-09.</ref> ഇതിൽ 36 ദുനം നാരകവർഗ്ഗ ഫലങ്ങൾക്കും വാഴയ്ക്കും, 547 ദുനം തോട്ടങ്ങൾക്കും ജലസേചനയോഗ്യമായ ഭൂമിക്കും, 1,141 ദുനം ധാന്യക്കൃഷിക്കും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു;<ref>Government of Palestine, Department of Statistics. ''Village Statistics, April, 1945.'' Quoted in Hadawi, 1970, p. [http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20II/Gaza/Page-088.jpg 88] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303173355/http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20II/Gaza/Page-088.jpg |date=2016-03-03 }}</ref> 24 ദുനം ഭൂമിയിൽ കെട്ടിടങ്ങളായിരുന്നു.<ref>Government of Palestine, Department of Statistics. ''Village Statistics, April, 1945.'' Quoted in Hadawi, 1970, p. [http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20III/Gaza/Page-138.jpg 138] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303204544/http://www.palestineremembered.com/download/VillageStatistics/Table%20III/Gaza/Page-138.jpg |date=2016-03-03 }}</ref>
=== 1948-ഉം അതിനുശേഷവും ===
1948-ലെ അറബ്-ഇസ്രായേൽ യുദ്ധത്തെത്തുടർന്നുള്ള [[ഈജിപ്റ്റ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] ഭരണകാലത്ത് ഗ്രാമസമിതി രൂപവത്കരിച്ച ആറ് പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു നാസ്ല. 1967-ലെ [[ആറുദിനയുദ്ധം|ആറുദിനയുദ്ധത്തിൽ]] ഇസ്രായേൽ ഗാസ മുനമ്പ് പിടിച്ചടക്കി.<ref>Shahwan, 2003, p. [https://books.google.com/books?id=dut-dBI0w10C&pg=PA41 41]</ref><ref>Dishon, 1973, p. [https://books.google.com/books?id=s3torytPXdUC&pg=PA457 457]</ref> 1970-കളിലും 1980-കളിലും ഇസ്രായേൽ നാസ്ലയിൽ കെട്ടിടനിർമ്മാണ പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കുകയും, അവിടെ പുനരധിവസിക്കാൻ പലസ്തീൻ അഭയാർത്ഥി കുടുംബങ്ങൾക്ക് സബ്സിഡി നിരക്കുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.<ref>United Nations. ''Yearbook of the United Nations 1987''. (1992). p. 340.</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist|25em}}
== ഗ്രന്ഥസൂചി ==
{{refbegin}}
*{{cite book | editor =Barron, J.B. | title =Palestine: Report and General Abstracts of the Census of 1922 | url =https://archive.org/details/PalestineCensus1922 | publisher =Government of Palestine | year =1923 }}
*{{cite book|first=J.|last=Bingham|authorlink=Joseph Bingham|year=1834|url=https://archive.org/details/originesecclesiast07bing|volume=7|title=Origines Ecclesiasticæ: Or, The Antiquities of the Christian Church, and Other Works, of the Rev. Joseph Bingham ; with a Set of Maps of Ecclesiastical Geography, to which are Now Added, Several Sermons, and Other Matter, Never Before Published|publisher=William Straker}}
*{{cite book|title=Christian Gaza In Late Antiquity|url=https://books.google.com/?id=lA9VwVwoyiAC|first1=Bruria|last1=Bitton-Askeloni|first2=Arieh|last2=Kofsky|year=2004|publisher=BRILL|isbn=978-90-04-13868-1}}
*{{cite book|last1=Conder|first1=C.R.|authorlink1=Claude Reignier Conder|last2=Kitchener|first2=H.H.|authorlink2=Herbert Kitchener, 1st Earl Kitchener|year=1883|url=https://archive.org/details/surveyofwesternp03conduoft|title=The Survey of Western Palestine: Memoirs of the Topography, Orography, Hydrography, and Archaeology|location=London|publisher=[[Palestine Exploration Fund|Committee of the Palestine Exploration Fund]]|volume=3}}
*{{cite book|title=Village Statistics, April, 1945|url=http://web.nli.org.il/sites/nli/Hebrew/library/Pages/BookReader.aspx?pid=856390|author=Department of Statistics|year=1945|publisher=Government of Palestine}}
*{{cite book|last1=Dishon|first1=|year=1973|url=https://books.google.com/books?id=s3torytPXdUC&dq=nazla+gaza&source=gbs_navlinks_s|title=Middle East Record 1968|publisher=John Wiley & Sons|volume=4|isbn=0470216115}}
*{{cite book|last=Guérin|first=V.|authorlink=Victor Guérin|title=Description Géographique Historique et Archéologique de la Palestine|url=https://archive.org/details/descriptiongog02gu|volume=1: Judee, pt. 2|year=1869|publisher=L'Imprimerie Nationale|location=Paris|language=French}}
*{{cite book|title=Village Statistics of 1945: A Classification of Land and Area ownership in Palestine|url=http://www.palestineremembered.com/Articles/General-2/Story3150.html|first=S.|last=Hadawi|authorlink=Sami Hadawi|year=1970|publisher=Palestine Liberation Organization Research Center|archive-date=2018-12-08|access-date=2019-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20181208215837/http://www.palestineremembered.com/Articles/General-2/Story3150.html|url-status=dead}}
*{{cite journal | last = Hartmann | first = M. | authorlink = Martin Hartmann | title = Die Ortschaftenliste des Liwa Jerusalem in dem türkischen Staatskalender für Syrien auf das Jahr 1288 der Flucht (1871) | journal = Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins | volume = 6 | pages = 102–149 | url = https://archive.org/details/bub_gb_BZobAQAAIAAJ | year = 1883 }}
*{{cite book | editor = Mills, E. | title = Census of Palestine 1931. Population of Villages, Towns and Administrative Areas | url = https://archive.org/details/CensusOfPalestine1931.PopulationOfVillagesTownsAndAdministrativeAreas | publisher = Government of Palestine | location = Jerusalem | year = 1932 }}
*{{cite book|last=Palmer|first=E.H.|authorlink=Edward Henry Palmer|year=1881|url=https://archive.org/details/surveyofwesternp00conduoft|title=The Survey of Western Palestine: Arabic and English Name Lists Collected During the Survey by Lieutenants Conder and Kitchener, R. E. Transliterated and Explained by E.H. Palmer|publisher=[[Palestine Exploration Fund|Committee of the Palestine Exploration Fund]]}}
*{{cite book|first1=S.|last1=Roy|authorlink=Sara Roy|year=1995|url=https://books.google.com/books?ei=wq6qUML8Eei20AHJuYCADw&id=X8jsAAAAMAAJ&dq=nazla+gaza&q=nazla#search_anchor|title=The Gaza Strip: The Political Economy of De-Development|publisher=Institute for Palestine Studies|isbn=0887282601}}
*{{cite book|first1=Usama Salim|last1=Shahwan|year=2003|url=https://books.google.com/books?id=dut-dBI0w10C&dq=nazleh+gaza&source=gbs_navlinks_s|title=Public Administration in Palestine: Past and Present|publisher=University Press of America|isbn=0761826882}}
*{{cite journal | last = Socin | first = A. | authorlink = Albert Socin | title = Alphabetisches Verzeichniss von Ortschaften des Paschalik Jerusalem | journal = Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins | volume = 2 | pages = 135–163 | url = https://archive.org/details/zeitschriftdesde01deut | year = 1879 }}
{{refend}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
{{commons|El-Nazla}}
* [http://www.palestineremembered.com/GeoPoints/Nazla_1453/index.html നാസ്ലയിലേക്ക് സ്വാഗതം] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190817151705/https://www.palestineremembered.com/GeoPoints/Nazla_1453/index.html |date=2019-08-17 }}
* സർവേ ഓഫ് വെസ്റ്റേൺ പലസ്തീൻ, മാപ്പ് 19: [http://www.iaa-archives.org.il/zoom/zoom.aspx?folder_id=93&type_id=6&id=8381 ഐഎഎ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230412003755/http://www.iaa-archives.org.il/zoom/zoom.aspx?folder_id=93&type_id=6&id=8381 |date=2023-04-12 }}, [http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Survey_of_Western_Palestine_1880.19.jpg വിക്കിമീഡിയ കോമൺസ്]
[[വർഗ്ഗം:CS1 French-language sources (fr)]]
4vzxnxfy1xiexx0eq70bqtxxcautf1e
ലാലുഭായ് പട്ടേൽ
0
482994
4678615
4101014
2026-10-22T11:22:05Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678615
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Lalubhai Patel}}
{{Infobox officeholder|name=ലാലുഭായ് പട്ടേൽ|honorific-suffix=|image=|caption=Lalubhai patel discussing matters of urgent public importance in [[Lok Sabha]]|width=|office1=[[Member of Parliament]], [[Lok Sabha]]|termstart1=2009|predecessor1=[[Patel Dahyabhai Vallabhbhai]]|constituency1=[[ദാമൻ, ഡിയു (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|ദാമൻ, ഡിയു ]]|office2=Member of [[List of committees of the Indian government#Standing committees|Committee on Home Affairs]]|termstart2=31 August 2009|termend2=April 2014|primeminister2=[[Manmohan Singh]]|birth_name=Lalubhai Babubhai Patel|birth_date={{birth date and age|1955|8|31|df=y}}|birth_place=[[Daman, Daman and Diu]]|residence=Kachigam,Nani Daman, [[Daman & Diu]], [[Union territory|(UT)]]|party=[[Bharatiya Janata Party]]|spouse=Smt. Taruna L. Patel (1983–present)|children=3|alma_mater=Shree Somnath Kolvani Mandal High School, [[Dabhol]], [[Daman, Daman and Diu|Daman]]|parents=Shri Babubhai G. Patel (father) <br /> Smt. Chandanben B. Patel (mother)|profession=[[Agriculturist]], [[Real estate developer|Builder]], [[Businessperson]]}} [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] അംഗമായ ഒരു [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനാണ് '''ലാലുഭായ് ബാബുഭായ് പട്ടേൽ''' (ജനനം: ഓഗസ്റ്റ് 31, 1955). [[2009-ലെ ഇന്ത്യയിലെ പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പ്|2009-ലെ]] തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ [[ദാമൻ, ഡിയു (ലോകസഭാ മണ്ഡലം)|ദാമൻ, ഡിയു]] മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് [[പതിനഞ്ചാം ലോക്സഭ|പതിനഞ്ചാം ലോക്സഭയിലേക്ക്]] തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web |url=http://eciresults.nic.in/frmWinnerList.aspx |title=Election Commission of India-General Elections 2009 Results |access-date=2019-08-26 |archive-date=2009-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090627024230/http://eciresults.nic.in/frmWinnerList.aspx |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://eciresults.nic.in/frmWinnerList.aspx |title=ECI Winners List Daman& Diu |access-date=2019-08-26 |archive-date=2009-06-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090627024230/http://eciresults.nic.in/frmWinnerList.aspx |url-status=dead }}</ref> 2014-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അതേ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് 16-ാം ലോക്സഭയിലേക്ക് വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref>[http://www.mapsofindia.com/parliamentaryconstituencies/daman-diu/ Daman & Diu Lok Sabha Election 2014]</ref> 2019-ൽ വീണ്ടും ലോക്സഭാംഗമായി.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
ശ്രീ ബാബുഭായ് ജി. പട്ടേലിന്റെയും ശ്രീമതി ചന്ദൻബെൻ ബി. പട്ടേലിന്റെയും മകനാണ് ലാലുഭായ് ബാബുഭായ് പട്ടേൽ. ശ്രീമതി തരുണ എൽ. പട്ടേലിനെയാണ് അദ്ദേഹം വിവാഹം കഴിച്ചത്. അവർക്ക് 1 മകനും 2 പെൺമക്കളും ഉണ്ട്.<ref>https://myneta.info/ls2009/candidate.php?candidate_id=5747</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* [http://164.100.47.194/Loksabha/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=4364 ഇന്ത്യൻ പാർലമെന്റ് വെബ്സൈറ്റിലെ ഔദ്യോഗിക ജീവചരിത്രം]
* India.gov.in വെബ്സൈറ്റിലെ [http://164.100.47.132/LssNew/Members/Biography.aspx?mpsno=4364 പതിനഞ്ചാം ലോക്സഭാ അംഗങ്ങളുടെ] ജീവചരിത്രക്കുറിപ്പ്
[[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോക്സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1955-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനഞ്ചാം ലോക്സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 31-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ബിജെപി അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോക്സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
oz02fs97cd9g4rlcl3h56w65371xlrg
സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ
0
483853
4678617
4101377
2026-10-22T11:22:38Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678617
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Sanjay Bhatia}}
{{Infobox officeholder|name=സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ|native_name=|image=This is Captured photo of Sanjay Bhatia (BJP).jpg|width=|caption=|office=[[Member of Parliament (India)|പാർലമെന്റ് അംഗം]]<br> [[കർണാൽ (ലോകസഭാമണ്ഡലം)|കർണാൽ]]|termstart=23 May 2019|termend=|predecessor=[[Ashwini Kumar Chopra]]|successor=|termend1=|successor1=|office2=ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി (ബിജെപി) ഹരിയാന സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറി|termstart2=2016|termend2=|predecessor2=|successor2=|footnotes=|date=|year=|source=http://results.eci.gov.in/pc/en/trends/statewiseS071.htm?st=S071|party=[[ബിജെപി]] (BJP)|birth_date={{Birth date and age|1967|7|29|df=y}}<ref>http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5029</ref>|birth_place=[[പാനിപ്പത്ത്]], [[ഹരിയാന]], [[India]]|death_date=|death_place=|spouse=അഞ്ജു ഭാട്ടിയ|children=ആൺമക്കൾ (രണ്ട്), ചാന്ദ് ഭാട്ടിയ<br>
ധ്രുവ് ഭാട്ടിയ|residence=[[Panipat]]|alma_mater=[[Kurukshetra University]]|occupation=രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ, സാമൂഹികപ്രവർത്തകൻ|website=http://www.sanjaybhatia.co.in/}} ഹരിയാനയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനാണ് '''സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ''' (ജനനം: 29 ജൂലൈ 1967). 2019-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഹരിയാനയിലെ കർണാൽ നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം നിലവിൽ പാർലമെന്റ് അംഗമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/news/india/karnal-election-results-2019-live-updates-winner-loser-leading-trailing-2153259.html|title=Karnal Election Results 2019 Live Updates: Sanjay Bhatia of BJP Wins|access-date=2019-05-24|website=News18}}</ref> ഹരിയാനയിലെ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] (ബിജെപി) സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറി,<ref>{{Cite web|url=https://www.amarujala.com/chandigarh/haryana-bjp-subhash-brala-haryana-state-president-haryana-bjp-new-executive-team-haryana|title=BJP ने घोषित की हरियाणा की नई कार्यकारिणी, ये रही पूरी सूची- Amarujala|access-date=30 March 2019|website=Amar Ujala}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/elections/lok-sabha-elections-2019/haryana/news/bjp-yet-to-pick-candidates-in-haryana-list-likely-by-weekend/articleshow/68605652.cms|title=BJP yet to pick candidates in Haryana, list likely by weekend – Times of India.|access-date=30 March 2019|website=The Times of India|dead-url=}}</ref> ഹരിയാന [[ഖാദി ആന്റ് വില്ലേജ് ഇൻഡസ്ട്രീസ് കമ്മീഷൻ|ഖാദി ആൻഡ് വില്ലേജ് ഇൻഡസ്ട്രീസ് ബോർഡ്]] മുൻ ചെയർമാൻ<ref>{{Cite web|url=https://www.prharyana.gov.in/en/haryana-government-has-appointed-mr-siriniwas-goel-of-hisar-as-chairman-of-haryana-warehousing|title=Haryana Government has appointed Mr Siriniwas Goel of Hisar as Chairman of Haryana Warehousing Corporation and Mr Sanjay Bhatia of Panipat as Chairman of Haryana Khadi and Village Industries Board. {{!}} Directorate of Information, Public Relations & Languages, Government of Haryana|access-date=30 March 2019|website=www.prharyana.gov.in|archive-date=2019-03-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20190331083645/https://www.prharyana.gov.in/en/haryana-government-has-appointed-mr-siriniwas-goel-of-hisar-as-chairman-of-haryana-warehousing|url-status=dead}}</ref> എന്നീ സ്ഥാനങ്ങളും അദ്ദേഹം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:1967-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 29-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ഹരിയാനയിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ബിജെപി അംഗങ്ങൾ]]
hqoy1fixqjk6cskglgr5xreujvp5gin
ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം
0
488838
4678611
3760269
2026-10-22T11:20:59Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678611
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Chengannur railway station }}
{{Infobox Station
| name = Chengannur
| native_name = ചെങ്ങന്നൂർ
| style = Indian Railways
| type = [[Indian Railways|Indian Railway Station]]
| image = Chengannur_Railway_Station.jpg
| image_caption =
| address = SH10, [[Chengannur]], [[Kerala]], [[India]]
| coordinates = {{Coord|9|19|10|N|76|36|30|E|type:railwaystation_region:IN|display=inline,title}}
| elevation = {{convert|6|m}}
| owned = [[Indian Railways]]
| line = [[Ernakulam-Kottayam-Kayamkulam line]]
| platform = 3
| tracks = 5
| other = Private Bus Stand, KSRTC Bus Depot, Autorickshaw stand, Taxi stand
| structure =
| depth =
| levels =
| parking = Available
| bicycle =
| code = CNGR
| zone = [[Southern Railway Zone (India)]]
| opened = {{Start date and age|1958|df=yes}}
| closed =
| rebuilt =
| electrified = Yes
| mpassengers =
| passengers =
| pass_system =
| pass_year =
| pass_percent =
| services =
| route_map = {{Ernakulam–Kottayam–Kayamkulam–Kollam line|inline=1}}
| map_state =
| map_locator =
}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[ചെങ്ങന്നൂർ|ചെങ്ങന്നൂരിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന 'എൻഎസ്ജി 3' വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട തീവണ്ടിനിലയമാണ് '''[[ചെങ്ങന്നൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]] (CNGR)''' അഥവാ '''ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം'''. [[തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ തീവണ്ടിനിലയം|തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ]] - [[കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ തീവണ്ടിയാപ്പീസ്|കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ]] - [[കോട്ടയം തീവണ്ടി നിലയം|കോട്ടയം]] - [[എറണാകുളം]] പാതയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണിത്; ഇവിടെയെത്തുന്നവരിൽ പ്രധാനമായും ശബരിമല തീർത്ഥാടകരാണ്. തിരുവനന്തപുരം റെയിൽവേ ഡിവിഷനു കീഴിലുള്ള [[ദക്ഷിണ റെയിൽവേ|ദക്ഷിണ റെയിൽവേയാണ്]] സ്റ്റേഷൻ നിയന്ത്രിക്കുന്നത്. [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല]]<nowiki/>യിലെ ജനങ്ങൾക്കാണ് ചെങ്ങന്നൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ പ്രധാനമായും പ്രയോജനപ്പെടുന്നത്.
== ചരിത്രം ==
1958-ൽ [[എറണാകുളം]] - [[കോട്ടയം തീവണ്ടി നിലയം|കോട്ടയം]] മീറ്റർ ഗേജ് റെയിൽവേ പാത [[കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ തീവണ്ടിയാപ്പീസ്|കൊല്ലം ജംഗ്ഷനിലേക്ക്]] നീട്ടിയപ്പോഴാണ് ചെങ്ങന്നൂരിന് റെയിൽ ബന്ധം ലഭിച്ചത്. [[തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ തീവണ്ടിനിലയം|തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രലിനും]] [[കോട്ടയം തീവണ്ടി നിലയം|കോട്ടയം]] വഴി [[എറണാകുളം ജങ്ക്ഷൻ തീവണ്ടിനിലയം|എറണാകുളം ജംഗ്ഷനും]] ഇടയിലുള്ള റെയിൽ പാത 1976-ൽ ബ്രോഡ് ഗേജാക്കി മാറ്റി.
== പ്രാധാന്യം ==
പ്രശസ്ത തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളായ [[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|ശബരിമല]], [[പന്തളം]], [[ആറന്മുള ശ്രീ പാർത്ഥസാരഥിക്ഷേത്രം|ആറന്മുള പാർത്ഥസാരഥി ക്ഷേത്രം]], [[പരുമല പള്ളി]], [[മാരാമൺ കൺവൻഷൻ|മാരാമൺ]], [[ചെറുകോൽപ്പുഴ ഹിന്ദു കൺവെൻഷൻ|ചെറുകോൽപ്പുഴ]], പഞ്ചപാണ്ഡവ തിരുപ്പതികൾ, പാണ്ഡവൻപാറ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് എത്താനുള്ള ഏറ്റവും അടുത്ത റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ചെങ്ങന്നൂരാണ്.
2009-ൽ [[ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ|ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ]] ഈ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനെ 'ഗേറ്റ് വേ ഓഫ് ശബരിമല' ആയി പ്രഖ്യാപിച്ചു. [[ആലപ്പുഴ]], കൊല്ലം, [[കോട്ടയം]], [[പത്തനംതിട്ട]] എന്നീ 4 ജില്ലകളിലെ ജനങ്ങൾക്ക് ഈ സ്റ്റേഷൻ സേവനം നൽകുന്നു. നിർദ്ദിഷ്ട ശബരി വിമാനത്താവളം സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് 37 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്.
== ഭാവി വിപുലീകരണ പദ്ധതികൾ ==
രണ്ട് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ എസ്കലേറ്ററും പ്ലാറ്റ്ഫോം 2-ൽ ലിഫ്റ്റ് സൗകര്യവും ഏർപ്പെടുത്താനുള്ള വികസന പദ്ധതിക്ക് അന്തിമരൂപം നൽകുകയും 2013 നവംബറിൽ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. [[അടൂർ]], [[കൊട്ടാരക്കര]], [[കിളിമാനൂർ]], [[നെടുമങ്ങാട്]] വഴി ചെങ്ങന്നൂരിനെ [[തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ തീവണ്ടിനിലയം|തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രലുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ പാത ആസൂത്രണ കമ്മീഷന്റെ അംഗീകാരത്തിനായി കാത്തിരിക്കുന്നു. [[പത്തനംതിട്ട]] വഴി പമ്പയിലേക്ക് മറ്റൊരു പാതയും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പുതിയ പാത യാഥാർത്ഥ്യമാകുന്നതോടെ [[കൊട്ടാരക്കര|കൊട്ടാരക്കരയിലും]] [[അടൂർ|അടൂരിലും]] സ്റ്റേഷനുകൾ ഉണ്ടാകും.<ref>Malayalam Manorama Issue-918 date:21-09-2016</ref>
ചെങ്ങന്നൂരിനെ തിരുവനന്തപുരവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ഉപനഗര തീവണ്ടി സർവീസ് പരിഗണനയിലാണ്.
{{കായംകുളം - കോട്ടയം - എറണാകുളം തീവണ്ടി പാത}}
== ഇതും കാണുക ==
* എറണാകുളം - കോട്ടയം - കായംകുളം പാത
* [[തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ തീവണ്ടിനിലയം|തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ]]
* [[കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ തീവണ്ടിയാപ്പീസ്|കൊല്ലം ജംഗ്ഷൻ]]
* [[കരുനാഗപ്പള്ളി തീവണ്ടി നിലയം|കരുനാഗപ്പള്ളി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[കായംകുളം ജങ്ക്ഷൻ തീവണ്ടി നിലയം|കായംകുളം ജംഗ്ഷൻ]]
* [[മാവേലിക്കര തീവണ്ടിനിലയം|മാവേലിക്കര റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]]
* തിരുവല്ല റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ
* [[ചങ്ങനാശ്ശേരി തീവണ്ടിനിലയം|ചങ്ങനാശ്ശേരി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[കോട്ടയം തീവണ്ടി നിലയം|കോട്ടയം റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[എറണാകുളം ജങ്ക്ഷൻ തീവണ്ടിനിലയം|എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ]]
* [[എറണാകുളം ടൗൺ തീവണ്ടിനിലയം|എറണാകുളം ടൗൺ]]
* [[തിരുവനന്തപുരം റെയിൽവേ ഡിവിഷൻ]]
* [[ഫലകം:Ernakulam–Kottayam–Kayamkulam–Kollam line|ഫലകം: എറണാകുളം-കോട്ടയം-കായംകുളം-കൊല്ലം പാത]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ തീവണ്ടി നിലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തിരുവനന്തപുരം റെയിൽവേ ഡിവിഷൻ]]
[[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]]
pe0xjxje7s21gyn6os6ufuaaniplefl
മാളിക പണിയുന്നവർ
0
491403
4678614
4573118
2026-10-22T11:21:49Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678614
wikitext
text/x-wiki
{{PU|Malika Paniyunnavar}}
{{Infobox film
|name=മാളിക പണിയുന്നവർ
|image=
|caption=
|director=[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|producer=[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|writer=[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|screenplay=[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
|starring=[[സുകുമാരൻ]]<br>[[മല്ലിക സുകുമാരൻ]]<br> [[ചെമ്പരത്തി ശോഭന]]
|music=[[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]], [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]]
|cinematography=
|editing=ജി. മുരളി|studio=ഭവാനി രാജേശ്വരി
|distributor=ഭവാനി രാജേശ്വരി
|released={{Film date|1979|01|05|df=y}}
|country=[[India]]
|language=[[Malayalam Language|Malayalam]]
}}
[[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]] സംവിധാനം ചെയ്ത് നിർമ്മിച്ച് [[1979-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1979-ൽ]] പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്]] '''മാളിക പണിയുന്നവർ'''. മഹേന്ദ്രൻ, [[സുകുമാരൻ]], [[ആനന്ദവല്ലി]] എന്നിവർ ഇതിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്|കെ.ജെ. യേശുദാസും]] [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ|എം.കെ. അർജ്ജുനനും]] ചേർന്നാണ് സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=952|title=Maalika Paniyunnavar|access-date=2014-09-25|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/maalika-paniyunnavar-malayalam-movie/|title=Maalika Paniyunnavar|access-date=2014-09-25|publisher=spicyonion.com|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304093155/http://spicyonion.com/title/maalika-paniyunnavar-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==അഭിനേതാക്കൾ==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
| 1 || [[സുകുമാരൻ]]||കുട്ടപ്പൻ
|-
| 2 || [[മല്ലിക സുകുമാരൻ]]||മീനാക്ഷി
|-
| 3 || [[നെല്ലിക്കോട് ഭാസ്കരൻ]]||ചെല്ലപ്പൻ
|-
| 4 || [[ചെമ്പരത്തി ശോഭന]]||കല്യാണി
|-
| 5 || [[വൈജി മഹേന്ദ്രൻ]]||കൃഷ്ണൻ മേസ്തിരി
|-
| 6 || [[അടൂർ ഭവാനി]]||കുട്ടപ്പന്റെ അമ്മ
|-
|7 || [[ഗീത]]||ട്രീസ
|-
| 8 || [[ആനന്ദവല്ലി]]||ദേവകി
|-
| 9 || [[പി.കെ. വേണുക്കുട്ടൻ നായർ]]||പൗലോസ്
|-
|10 || [[കൈലാസ് നാഥ്]]||അപ്പുണ്ണി
|-
| 11 || [[മണിയൻ പിള്ള രാജു]]||ഔസേപ്പ്
|-
| || [[വിനോദിനി]]||മീനാക്ഷിയുടെ പുത്രി
|-
| || [[സുധീർകുമാർ]]||
|-
| || [[അരവിന്ദ്]]||
|-
| || [[കൃഷ്ണൻകുട്ടി]]||
|-
| || [[മഹേശ്വരി]]||
|-
| || [[ശിവകുമാർ]]||
|-
| || [[സാമിദാസ്]]||
|-
| || [[ശശി മേസ്തിരി]]||
|-
| || [[മാസ്റ്റർ പ്രതാപൻ]]<ref>{{cite web|title=മാളിക പണിയുന്നവർ( 1979)|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=952|publisher=malayalachalachithram|accessdate=2019-10-29|}}</ref>||മീനാക്ഷിയുടെ പുത്രൻ
|}
==ഗാനങ്ങൾ==
*ഗാനരചന: [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]]
*സംഗീതം: [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]],<br>
[[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]]<ref>{{Cite web |url=http://www.malayalasangeetham.info/m.php?2403 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-11-12 |archive-date=2019-11-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191112033442/https://www.malayalasangeetham.info/m.php?2403 |url-status=dead }}</ref>
{| class="wikitable"
|-
| '''നമ്പർ'''
| '''ഗാനം'''
| '''ഗായകർ'''
| '''ഈണം'''
| '''ദൈർഘ്യം (m: ss)'''
|-
| 1
| "അമ്പിളിപ്പൂമലയിൽ"
| [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]]
| [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]]
|
|-
| 2
| "കാളിക്കു ഭരണിനാളിൽ"
| കെ.ജെ. യേശുദാസ്
| കെ.ജെ. യേശുദാസ്
|
|-
| 3
| "കണ്ണനായ"
| കെ.ജെ. യേശുദാസ്
| കെ.ജെ. യേശുദാസ്
|
|-
| 4
| "സിന്ദൂരം തുടിക്കുന്ന" ([[ചട്ടമ്പിക്കല്ല്യാണി]]യിൽ നിന്ന്)
| കെ.ജെ. യേശുദാസ്
| [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]]
|
|}
== അവലംബം==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ==
* {{IMDb title|0288109}}
[[വർഗ്ഗം:1970-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സുകുമാരൻ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:യേശുദാസ് സംഗീതം നൽകിയ ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്രീകുമാരൻ തമ്പിയുടെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തമ്പി-അർജുനൻ മാസ്റ്റർ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി നിർമ്മിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം കെ അർജ്ജുനൻ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
trlieabuveasd4fycamwz2jz0enazn4
വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)
0
497792
4678574
4574199
2026-10-22T11:10:46Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678574
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Witness}}
{{Infobox film|name=വിറ്റ്നസ്|image=Witness.jpg|caption=|director=[[വിജി തമ്പി]] |producer= പ്രിയങ്ക ഫിലിംസ്|writer=[[വിജി തമ്പി]]<br>[[ജഗതി ശ്രീകുമാർ|ജഗതി]]|dialogue=[[ജോൺപോൾ]]<br>[[കലൂർ ഡെന്നീസ്]]|lyrics=[[ബിച്ചു തിരുമല]] |screenplay=[[ജോൺപോൾ]]<br>[[കലൂർ ഡെന്നീസ്]]|starring= [[മധു (നടൻ)|മധു]]<br> [[ജയറാം]]<br> [[സുരേഷ് ഗോപി]]<br> [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]] <br>[[പാർവതി]] |music=[[ഔസേപ്പച്ചൻ]]|cinematography=[[വസന്ത് കുമാർ]]|editing=[[കെ.പി പുത്രൻ]]|studio=|distributor=ജൂബിലി പിക്ചേഴ്സ് | banner =പ്രിയങ്ക ഫിലിംസ്|released={{Film date|1988|2|20|df=y}}|country=[[ഭാരതം]]|language=[[മലയാളം]]}}
[[വിജി തമ്പി]] സംവിധാനം ചെയ്ത്, ജഗതി ശ്രീകുമാർ രചിച്ച്, 1988-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാള കുറ്റാന്വേഷണ ത്രില്ലർ ചലച്ചിത്രമാണ് വിറ്റ്നസ്<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2134|title=വിറ്റ്നസ് (1988)|access-date=2020-01-23|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref>. [[ജയറാം]], [[സുരേഷ് ഗോപി]], [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]], [[പാർവതി]], [[മധു (നടൻ)|മധു]], [[സുകുമാരൻ]] എന്നിവരാണ് ഇതിലെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കൾ.<ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/witness-malayalam-movie/|title=വിറ്റ്നസ് (1988)|access-date=2020-01-23|publisher=spicyonion.com|archive-date=2020-06-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20200621210419/https://spicyonion.com/title/witness-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref> [[ബിച്ചു തിരുമല]]-[[ഔസേപ്പച്ചൻ]] കൂട്ടുകെട്ടിൽ പിറന്ന ഗാനങ്ങൾ ഈ ചിത്രത്തിലുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?4865|title=വിറ്റ്നസ് (1988)|access-date=2020-01-23|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2014-10-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20141024172221/http://malayalasangeetham.info/m.php?4865|url-status=dead}}</ref>
== കഥാംശം ==
ബാലഗോപാലൻ ([[ജയറാം]]) പിതാവിൽ നിന്ന് മോഷ്ടിച്ച 12500 രൂപയുമായി തിരുവനന്തപുരത്ത് എത്തുന്നു. സിനിമകളിൽ ജൂനിയർ ആർട്ടിസ്റ്റായി ജോലി ചെയ്യുന്ന തന്റെ സുഹൃത്ത് ജയകുമാറിനെ ([[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]]) അയാൾ കണ്ടെത്തുന്നു. പണം നഷ്ടപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന് അവർ ഒരു സായാഹ്ന ഭക്ഷണശാല ആരംഭിക്കുന്നു. മറ്റ് ഭക്ഷണശാലകളുമായുള്ള ശത്രുത അവരെ പോലീസ് സ്റ്റേഷനിൽ എത്തിക്കുകയും അവിടെവെച്ച് അവർ അഭിഭാഷകനായ മാധവൻ തമ്പിയെ കണ്ടുമുട്ടുകയും ചെയ്യുന്നു.
മാധവൻ തമ്പിയുടെ മാർഗനിർദ്ദേശപ്രകാരം സുഹൃത്തുക്കൾ ആളുകളെ സഹായിക്കാനായി "'''വി ഹെൽപ്''' (ഞങ്ങൾ സഹായിക്കുന്നു)" എന്ന പേരിൽ ഒരു കോൾ സേവനം ആരംഭിക്കുന്നു. ഒരു വ്യവസായിയുടെ മകളായ ഇന്ദു ആർ. നായരിൽ നിന്ന് ബാലുവിന് ഒരു കോൾ വരുന്നു. പിന്നീട് തന്റെ അംഗരക്ഷകനാകാൻ ഇന്ദു ബാലഗോപാലനോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ജയകുമാറും ബാലഗോപാലനും അവളുടെ വീട് സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ ഇന്ദു കൊല്ലപ്പെട്ടതായി അവർ കണ്ടെത്തുന്നു. ഓഫീസർ തോമസ് മാത്യു കേസിന്റെ ചുമതല ഏറ്റെടുക്കുന്നു. ഏറെ വൈകുന്നതിനു മുമ്പ് ബാലഗോപാലനെയും ജയകുമാറിനെയും രക്ഷിക്കാനായി മാധവൻ കൊലയാളിയെ കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നു.
==താരനിര<ref>{{cite web|title=വിറ്റ്നസ് (1988)|url=https://m3db.com/film/2729|publisher=മലയാളം മൂവി&മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2020-01-23|}}</ref>==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
| 1 || [[ജയറാം]]||ബാലഗോപാലൻ
|-
|2 || [[സുരേഷ് ഗോപി]]||അലക്സ് വില്യംസ്
|-
| 3 || [[പാർവ്വതി (നടി)|പാർവതി]]||ഇന്ദു ആർ. നായർ
|-
|4 || [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]]||ജയകുമാർ
|-
|5 || [[മധു (നടൻ)|മധു]]||അഡ്വ. മാധവൻ തമ്പി
|-
| 6 || [[സുകുമാരൻ]]||സിഐ തോമസ് മാത്യു
|-
| 7 || [[തിലകൻ]]||എസ്ഐ വിക്രമൻ നായർ
|-
|8 || [[ഇന്നസെന്റ്]]||ശങ്കുണ്ണിനായർ
|-
| 9 || [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]]||സിഐ അലക്സാണ്ടർ
|-
| 10 ||[[വിജയരാഘവൻ]]||ഉസ്താദ് ഹംസ
|-
| 11 || [[ജഗദീഷ്]]||പൊടിയൻ
|-
|12 || [[ജയഭാരതി]]||ശ്രീദേവി
|-
| 13 || [[കെ.പി.എ.സി. അസീസ്]]||രാജഗോപാലൻ നായർ
|-
| 14 || [[നെടുമുടി വേണു]]||സ്വയം
|-
|15 || [[തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ]]||വൃദ്ധൻ
|-
| 16 || [[പൂജപ്പുര രവി]]|| കോളേജ് പ്രൊഫസർ
|-
|17 || [[കലാഭവൻ റഹ്മാൻ]]||എൽ. മുരളി രാഘവൻ
|-
| 18 || [[അലക്സ് മാത്യു]]||ഹെൻട്രി
|}
==പാട്ടരങ്ങ്<ref>{{cite web |url=http://malayalasangeetham.info/m.php?3281 |title=വിറ്റ്നസ് (1988) |accessdate=2020-01-12 |publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ |archive-date=2014-10-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011165546/http://malayalasangeetham.info/m.php?3281 |url-status=dead }}</ref>==
*വരികൾ: [[ബിച്ചു തിരുമല]]
*ഈണം: [[ഔസേപ്പച്ചൻ]]
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCF" align="center"
| '''നമ്പർ''' || '''പാട്ട്''' || '''പാട്ടുകാർ''' || '''രാഗം'''
|-
| 1 ||'''പൂവിനും പൂങ്കുരുന്നാം''' ||[[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]], [[കെ.എസ്. ചിത്ര]]||
|-
| 2 || '''തുമ്പമെല്ലാം''' || [[ കെ ജെ യേശുദാസ് ]]||
|}
== ബോക്സ് ഓഫീസ് ==
ചിത്രം വാണിജ്യ വിജയമായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/mammootty-and-mohan-lal-emerge-as-unprecedented-superstars-of-malayalam-films/1/330129.html|title=Celluloid sultans of Kerala|date=31 December 1988}}</ref>
== പുനർനിർമ്മാണം ==
രാജേന്ദ്ര പ്രസാദിനെ അഭിനയിപ്പിച്ച് ''സാക്ഷി'' എന്ന പേരിൽ ഈ ചിത്രം തെലുങ്കിൽ പുനർനിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web |url=http://www.aptalkies.com/movie.php?id=6462&title=Sakshi%20(1989) |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-01-23 |archive-date=2014-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140724080425/http://www.aptalkies.com/movie.php?id=6462&title=Sakshi%20(1989) |url-status=dead }}</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0353010|വിറ്റ്നസ് (1988)}}
==ചിത്രം കാണുക==
[https://www.youtube.com/watch?v=O_j4Lacy64c വിറ്റ്നസ് (1988)](1989)
[[വർഗ്ഗം:ബിച്ചുതിരുമല- ഔസേപ്പച്ചൻ ഗാനങ്ങൾ|വർഗ്ഗം:ബിച്ചുതി]]
[[വർഗ്ഗം:ഔസേപ്പച്ചൻ സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ|വർഗ്ഗം:ഔസേപ്പച്ചൻ]]
[[വർഗ്ഗം:ബിച്ചുതിരുമലയുടെ ഗാനങ്ങൾ|വർഗ്ഗം:ബിച്ചു]]
[[വർഗ്ഗം:കെ.പി പുത്രൻ]]
[[വർഗ്ഗം:ജഗതി ശ്രീകുമാർ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ|വർഗ്ഗം:ജഗതി]]
[[വർഗ്ഗം:ജയറാം- പാർവ്വതി ജോഡി]]
[[വർഗ്ഗം:വസന്തകുമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മറ്റ് ഭാഷകളിലേക്ക് പുനഃനിർമ്മിക്കപ്പെട്ട മലയാള ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1988-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
qobsn72ic1zlja6r5m728gfwm225efb
ദിവ്യ ജെയിൻ
0
501328
4678599
4099932
2026-10-22T11:17:41Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678599
wikitext
text/x-wiki
{{noref}}
{{Infobox person
| name = ദിവ്യ ജെയിൻ
| image = Divya Jain (148).jpg| caption =
| birth_name =
| birth_place = റൂർക്കി, ഇന്ത്യ
| death_date =
| death_place =
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| alma_mater = അലിഗഢ് മുസ്ലിം സർവകലാശാല<br/>സാൻ ജോസ് സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി
| occupation = സോഫ്റ്റ്വെയർ എഞ്ചിനീയർ, സംരംഭക
}}
[[സോഫ്റ്റ്വെയർ എൻജിനീയർ|സോഫ്റ്റ്വെയർ എഞ്ചിനീയറും]] സംരംഭകയുമാണ് '''ദിവ്യ ജെയിൻ'''. ''ഫോർച്യൂൺ മാസിക'' ജെയിനെ "ഡാറ്റാ ഡോയിൻ" എന്നു വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite news|url = http://fortune.com/2015/10/23/box-divya-jain-reshma-khilnani-heidi-williams/|title = These Three Women Are Box's Big Data Triple Threat|last = Lev-Ram|first = Michal|date = 23 October 2015|work = Fortune|access-date = 21 January 2016|via = }}</ref> ജെയിൻ ഇപ്പോൾ ബോക്സ് ഡാറ്റയിൽ ഡാറ്റാ അനാലിസിസ് എഞ്ചിനീയറാണ്.<ref name=":0">{{Cite news|url = http://www.newindianexpress.com/lifestyle/tech/Tech-Guru-Divya-Jain/2014/01/12/article1992850.ece|title = Tech Guru: Divya Jain|last = Matham|first = Adarsh|date = 12 January 2014|work = The New Indian Express|access-date = 21 January 2016|via = |archive-date = 2016-01-27|archive-url = https://web.archive.org/web/20160127050306/http://www.newindianexpress.com/lifestyle/tech/Tech-Guru-Divya-Jain/2014/01/12/article1992850.ece|url-status = dead}}</ref>
ഇന്ത്യയിലെ റൂർക്കിയിൽ ജനിച്ചു വളർന്ന ജെയിൻ [[അലിഗഢ് മുസ്ലിം സർവകലാശാല|അലിഗഢ് സർവകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് [[ഇലക്ട്രിക്കൽ എൻജിനീയറിംഗ്|ഇലക്ട്രിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ]] ബിരുദവും സാൻ ജോസ് സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് കമ്പ്യൂട്ടർ എഞ്ചിനീയറിംഗിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടി.
2003-ൽ സൺ മൈക്രോസിസ്റ്റംസിലും 2005-ൽ കാസിയോൺ സിസ്റ്റംസ് എന്ന സ്റ്റാർട്ടപ്പിലും അവർ ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. ഡാറ്റാ അനലിറ്റിക്സ് കമ്പനിയായ ഡിലൂപ്പിന്റെ സഹസ്ഥാപകയായിരുന്നു ജെയിൻ. 2013-ൽ ഡിലൂപ്പിനെ ബോക്സ് ഏറ്റെടുത്തതിനെത്തുടർന്ന് പിന്നീട് അവർ ബോക്സിൽ ചേർന്നു. ബോക്സിൽ മെഷീൻ ലേണിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യ, ഡാറ്റാ ക്ലാസിഫിക്കേഷൻ, ഉള്ളടക്ക വിശകലനം എന്നീ മേഖലകളിൽ അവർ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
== കുടുംബവും സംസ്കാരവും ==
ഇന്ത്യയിലെ ഉത്തർപ്രദേശിലുള്ള റൂർക്കി എന്ന ചെറിയ സർവകലാശാലാ പട്ടണത്തിലാണ് ദിവ്യ ജനിച്ചത്. "വിദ്യാഭ്യാസവും സാങ്കേതികവിദ്യയും" കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള ഒരു കുടുംബത്തിലാണ് അവർ വളർന്നത്. ചെറുപ്പം മുതൽ തന്നെ എഞ്ചിനീയർമാർ അവരുടെ ജീവിതത്തെ ആഴത്തിൽ സ്വാധീനിച്ചിരുന്നു.
== അവാർഡുകൾ ==
# മികച്ച ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് - ഇന്നൊവേഷൻ 2015 - 2016
# അസോച്ചം 2016-ലെ മികച്ച ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് - ഇന്നൊവേഷൻ
# 2015-ലെ അഞ്ചാമത് ഇന്ത്യൻ വിദ്യാഭ്യാസ അവാർഡിൽ ഈ വർഷത്തെ മികച്ച തൊഴിലധിഷ്ഠിത വിദ്യാഭ്യാസം
# ഛപ്രയിൽ ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കായി പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത പരിശീലന കേന്ദ്രം
== അവലംബം ==
{{Reflist|1}}
[[വർഗ്ഗം:സോഫ്റ്റ്വെയർ എഞ്ചിനീയർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:അലിഗഢ് മുസ്ലിം സർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വനിതാ കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
331gxb0ejsrvsx74i5k1cdkxc3uvwuh
ഐറിസ് സ്ട്രോമ
0
503846
4678603
3448173
2026-10-22T11:18:47Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678603
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Stroma of iris}}
{{Infobox anatomy|Name=ഐറിസ് സ്ട്രോമ|Latin=stroma iridis|Image=Gray883.png|Caption=കണ്ണിന്റെ മുകളിലെ പകുതി. (ചുവടെ വലതുവശത്ത് "ഐറിസിന്റെ സ്ട്രോമ" ലേബൽ ചെയ്തിരിക്കുന്നു.)|Image2=|Caption2=|System=}}
[[കണ്ണ്|കണ്ണിലെ]] [[ഐറിസ്|ഐറിസിന്റെ]] ഫൈബ്രോവാസ്കുലർ പാളിയാണ് '''സ്ട്രോമ'''.
== ഘടന ==
നാരുകളുടെ അതിലോലമായ ഒരു കെട്ടുപിണയലാണ് [[ സ്ട്രോമ (അനിമൽ ടിഷ്യു) |സ്ട്രോമ]].
ഇരുണ്ട കണ്ണുകളിൽ, സ്ട്രോമയിൽ പലപ്പോഴും [[ പിഗ്മെന്റ് |പിഗ്മെന്റ്]] തരികൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ നീലക്കണ്ണുകളിലും [[ആൽബിനിസം|ആൽബിനോകളുടെ]] കണ്ണുകളിലും പിഗ്മെന്റ് കുറവാണ്.
== അവലംബം ==
* {{Gray's}}
hcd0tbopdwbpbw68zev6r7ch1gfyi3c
രാഗം താനം പല്ലവി
0
505418
4678618
4573588
2026-10-22T11:22:55Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678618
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Raagam Thaanam Pallavi}}
{{Infobox film|name=രാഗം താനം പല്ലവി'|image=|caption=നോട്ടീസ്|director=[[എ.ടി. അബു]]|producer= [[ഓച്ചിര രാമചന്ദ്രൻ]] |writer=[[എ.ടി. അബു]]|dialogue=[[എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ]]|lyrics=[[ഏ. പി. ഗോപാലൻ ]] |screenplay=[[എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ]]|starring= [[സോമൻ]]<br> [[ശ്രീവിദ്യ]]<br> [[ശങ്കരാടി]] <br>[[ജനാർദ്ദനൻ]]|music=[[എം കെ അർജ്ജുനൻ]]|action =ശെൽവമണി|design =[[കുര്യൻ വർണ്ണശാല]]| background music=[[ജോൺസൺ]] |cinematography=[[സി. രാമചന്ദ്രമേനോൻ]]|editing=[[എം.എസ്. മണി]]|studio=അമൃത മൂവീസ്|distributor=ഡിന്നി ഫിലിംസ് റിലീസ്| banner =അമൃത മൂവീസ്| runtime = |released={{Film date|1980|10|31|df=y}}|country=[[ഭാരതം]]|language=[[മലയാളം]]}}
[[എ.ടി. അബു]] സംവിധാനം ചെയ്ത് [[1980-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1980-ൽ]] [[മലയാളം|പുറത്തിറങ്ങിയ]] [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം|മലയാള]] ചിത്രമാണ് '''''രാഗം താനം പല്ലവി'''''. [[ശ്രീവിദ്യ]], [[ശങ്കരാടി]], [[സോമൻ]], [[കുതിരവട്ടം പപ്പു]] എന്നിവരാണ് ഈ ചിത്രത്തിൽ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടത്. ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങളുടെ വരികൾ [[എ പി ഗോപാലൻ]] എഴുതി, [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ|എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]] സംഗീതം നൽകി.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=1094|title=രാഗം താനം പല്ലവി'(1980)|access-date=2020-04-11|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/as.php?693|title=രാഗം താനം പല്ലവി'(1980)|access-date=2020-04-11|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2020-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20200411160650/https://malayalasangeetham.info/as.php?693|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/raagam-thaanam-pallavi-malayalam-movie/|title=രാഗം താനം പല്ലവി'(1980)|access-date=2020-04-11|publisher=spicyonion.com|archive-date=2019-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20190130053751/https://spicyonion.com/title/raagam-thaanam-pallavi-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==പ്രമേയം==
ദാരിദ്ര്യത്തിൽ, ചായാൻ ഒരു മരമില്ലാതെ ഒടിഞ്ഞുതൂങ്ങുന്ന വള്ളിപോലെ ആശ്രയത്തിനായി ദാഹിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീഹൃദയത്തിന്റെ തകർച്ചയാണ് ഈ ചിത്രത്തിന്റെ കഥ. നൃത്തപഠനം കഴിഞ്ഞ് ജോലി അന്വേഷിക്കുന്ന നന്ദിനി ([[ശ്രീവിദ്യ]]) ഒരു ദരിദ്രകുടുംബാംഗമാണ്. വൃദ്ധനായ അച്ഛൻ മാരാരുടെ ([[കൊട്ടാരക്കര ശ്രീധരൻ നായർ]]) തുച്ഛമായ വരുമാനം ആ കുടുംബത്തിന്റെ ചെലവിന് തികയുന്നില്ല. അയലത്ത് താമസിക്കുന്ന ജയൻ സാർ ([[എം.ജി. സോമൻ]]) ആണ് ആ കുടുംബത്തിന്റെ ആശ്രയം. അവൾ ആ നന്മമരത്തിൽ ചായാൻ മോഹിക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിനും അവളെ ഇഷ്ടമാണ്. അവളുടെ ചേച്ചിയുടെ ഭർത്താവ് അപ്പുക്കുട്ടൻ ([[ശ്രീനിവാസൻ]]) ഒരു മദ്യപാനിയും ഉഴപ്പനുമാണ്. ജയൻ സാറിന്റെ ശ്രമഫലമായി ദൂരെ ഒരു സ്കൂളിൽ അവൾക്ക് ജോലി ലഭിക്കുന്നു. ജീവിതം ഒരുവിധം പച്ചപിടിച്ചുവരുന്നതിനിടയിൽ, തന്റെ സുഹൃത്തിന്റെ സഹോദരിയുമായുണ്ടായിരുന്ന ([[ജലജ]]) പൂർവപ്രണയത്തെക്കുറിച്ചും, അച്ഛന്റെ ([[ശങ്കരാടി]]) എതിർപ്പുകാരണം അത് അവളുടെ മരണത്തിൽ കലാശിച്ചതിനെക്കുറിച്ചും, ഇനി ഒരു വിവാഹമില്ലെന്നും ജയൻ പറയുന്നു. ജോലിസ്ഥലത്തുവെച്ച് അവൾ സുമുഖനായ രവി എന്ന ചെറുപ്പക്കാരനെ ([[രവി മേനോൻ (നടൻ)|രവി മേനോൻ]]) പരിചയപ്പെടുന്നു. അയാളുമായി അവൾ അടുക്കുന്നു. അയാൾ അവളെ മുതലെടുത്ത് ചതിക്കുന്നു. അപകീർത്തി കാരണം അവൾക്ക് ജോലി നഷ്ടപ്പെടുന്നു. ജയൻ അവളെ സ്വീകരിക്കുന്നു.
==അഭിനേതാക്കൾ<ref>{{cite web|title=രാഗം താനം പല്ലവി'(1980)|url=https://m3db.com/film/2196|publisher=മലയാളം മൂവി&മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2020-04-11
|}}</ref>==
{| class="wikitable sortable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
| 1 || [[ശ്രീവിദ്യ]]||നന്ദിനിക്കുട്ടി
|-
|2 || [[ശങ്കരാടി]]||ജയചന്ദ്രന്റെ പിതാവ്
|-
| 3 || [[കുതിരവട്ടം പപ്പു]]||ഗോപാലൻകുട്ടി (കുശിനിക്കാരൻ)
|-
|4 || [[എം.ജി. സോമൻ]]||ജയചന്ദ്രൻ
|-
|5 || [[മീന (നടി)|മീന]]||ജയചന്ദ്രന്റെ അമ്മ
|-
| 6 || [[കൊട്ടാരക്കര ശ്രീധരൻ നായർ]]||മാരാർ
|-
| 7 || [[ശ്രീനിവാസൻ]]||അപ്പുക്കുട്ടൻ
|-
|8 || [[രവി മേനോൻ (നടൻ)|രവി മേനോൻ]]||വേണു
|-
| 9 || [[ജലജ]]|| ജാനു
|-
| 10 ||[[ഗീത (പഴയത്)]]||സിസിലി
|}
==ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web |url=http://malayalasangeetham.info/m.php?693 |title=രാഗം താനം പല്ലവി'(1980) |accessdate=2020-04-07 |publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ |archive-date=2020-04-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200411160657/https://malayalasangeetham.info/m.php?693 |url-status=dead }}</ref>==
*വരികൾ: [[ഏ പി ഗോപാലൻ]]
*ഈണം: [[എം കെ അർജ്ജുനൻ]]
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCF" align="center"
| '''ക്ര. നമ്പർ.''' || '''പാട്ട്''' || '''പാട്ടുകാർ''' || '''രാഗം'''
|-
| 1 ||'''അത്തപ്പൂ ചിത്തിരപ്പൂ''' || [[ജെൻസി]], കോറസ്||
|-
| 2 || '''കണ്ണുണ്ടെങ്കിലും''' || [[കെ ജെ യേശുദാസ്]]||
|-
| 3 ||'''നുകരാത്ത പൂവോ''' || [[കെ ജെ യേശുദാസ്]], [[വാണി ജയറാം]] ||
|-
| 4 || '''പാർവതി സ്വയംവരം''' || [[കെ ജെ യേശുദാസ്]]|| രാഗമാലിക ([[ഹംസധ്വനി]], [[കല്യാണി]], [[ധന്യാസി]], [[സരസ്വതി]])
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{YouTube|id=bDWmyi1pPvA രാഗം താനം പല്ലവി (1980) }}
* {{IMDb title|0334206|Raagam Thaanam Pallavi രാഗം താനം പല്ലവി'(1980)}}
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം കെ അർജ്ജുനൻ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എ. റ്റി. അബു സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ തിരക്കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എ. റ്റി അബു കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം.ജി. സോമൻ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ തിരക്കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രാമചന്ദ്രമേനോൻ ഛായാഗ്രഹണം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്രീവിദ്യ അഭിനയിച്ച മലയാള ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം.എസ്. മണി ചിത്രസംയോജനം നടത്തിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
ccaq5z3lrk1e2zc4ri8aqae1ulah793
എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ
0
506409
4678606
4544131
2026-10-22T11:19:37Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678606
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox film
| name = Ente Ponnu Thampuran
| image =
| caption =
| director = [[A.T. Abu]]
| producer =
| writer = Cartoonist Yesudasan
| screenplay =
| starring = [[Suresh Gopi]], [[Urvashi (actress)|Urvashi]]
| music = G Devarajan
| cinematography = Ramachandra Babu
| editing = G Murali
| studio =
| distributor =
| released = March 20 1992
| country = [[India]]
| language = [[Malayalam Language|Malayalam]]
}}
[[സുരേഷ് ഗോപി|സുരേഷ് ഗോപിയും]] [[ഉർവ്വശി (അപ്സരസ്)|ഉർവശിയും]] പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച്, [[എ.ടി. അബു|എ.ടി. അബു]] സംവിധാനം ചെയ്ത് [[1992-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1992-ൽ]] [[മലയാളം|പുറത്തിറങ്ങിയ]] [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം|മലയാള]] ചിത്രമാണ് '''''എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ'''''.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=2584|title=Ente Ponnu Thampuran|access-date=2014-10-30|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://en.msidb.org/m.php?3207|title=Ente Ponnu Thampuran|access-date=2014-10-30|publisher=malayalasangeetham.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20141030192244/http://en.msidb.org/m.php?3207|archive-date=30 October 2014}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.malayalamcinema.com/userreview_ente-ponnu-thampuran-.htm |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-04-18 |archive-date=2014-11-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141108160228/http://www.malayalamcinema.com/userreview_ente-ponnu-thampuran-.htm |url-status=dead }}</ref>
== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[സുരേഷ് ഗോപി]] – തമ്പുരാൻ / വിനോദ്
* [[ഉർവ്വശി (നടി)|ഉർവശി]] – കവിത ഭരതൻ പിള്ള
* [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]] – പ്രഭുല്ല കുമാർ
* [[ഇന്നസെന്റ്]] – വർക്കി പത്രോസ് തുഞ്ചൻപറമ്പിൽ
* [[രാജൻ പി. ദേവ്|രാജൻ പി. ദേവ്]] – എസ്.ഐ. ഇടിക്കുള
* [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] – പട്ടർ
* [[മാള അരവിന്ദൻ]] – രാവുണ്ണി
* [[മാമുക്കോയ]] – മമ്മോട്ടി മാസ്റ്റർ
* [[പറവൂർ ഭരതൻ|പറവൂർ ഭരതൻ]] – ഭരതൻ പിള്ള
* [[ഫിലോമിന (നടി)|ഫിലോമിന]] – [[ഫിലോമിന (നടി)|മീരാഭായി]]
* [[റിസബാവ|റിസ ബാവ]] – ശ്രീകുമാർ
* [[എൻ.എൽ. ബാലകൃഷ്ണൻ|എൻ.എൽ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] – ഫയൽവാൻ വിഘ്നേശ്വരൻ പിള്ള
* എ.സി. [[സൈനുദ്ദീൻ]] – കോരഹച്ചൻ
* [[തെസ്നിഖാൻ|തെസ്നി ഖാൻ]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0353412}}
[[വർഗ്ഗം:1996-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1992-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജി. ദേവരാജൻ സംഗീതം നൽകിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാർ -ദേവരാജൻ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വയലാറിന്റെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എ. റ്റി. അബു സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജി. മുരളി ചിത്രസംയോജനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രാമചന്ദ്രബാബു ക്യാമറ ചലിപ്പിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
rhzcgckq9jbqdzhh6lg0d6n1r6mxrjb
റാത്തി പശു
0
507287
4678588
3318471
2026-10-22T11:14:40Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678588
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Rathi cattle }}
{{Infobox cattle breed|name=റാത്തി|maleweight=341 കിലോ|subspecies=indicus|horn=പുറത്തേക്ക് വളഞ്ഞത്|coat=തവിട്ട്|skincolor=തവിട്ട് (ചുവപ്പുകലർന്ന), വെള്ള പാണ്ടുകൾ |femaleheight=114 സെമി|maleheight=142 സെമി|femaleweight=295 കിലോ|use=സാധാരണ ഉഴവ്, |image=Rathi_01.JPG|standard=|distribution=രാജസ്ഥാനിലെ അൽവാർ ജില്ല|country= ഭാരതം|altname=|status=[[FAO]] (2013): ധാരാളം ഉണ്ട്|image_caption=റാത്തി പശു|image_alt=|image_size=|note=}}
[[പ്രമാണം:Rathi_02.JPG|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം|റാത്തി കാള]]
ഇന്ത്യയിലെ ഒരു തദ്ദേശീയ കന്നുകാലി ഇനമാണ് '''റാത്തി''' ([[ഹിന്ദി]]: '''राठी'''). ബിക്കാനീർ, ഗംഗാനഗർ, ഹനുമാൻഗഡ് ജില്ലകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന രാജസ്ഥാൻ സംസ്ഥാനത്താണ് ഈ ഇനം ഉത്ഭവിച്ചത്. പാലുൽപ്പാദനത്തിനും ഭാരം വലിക്കാനുള്ള കഴിവിനും പേരുകേട്ട, ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു ഇരട്ട ഉപയോഗ കന്നുകാലി ഇനമാണിത്. ഈ കന്നുകാലികൾക്ക് പ്രാദേശികമായി രണ്ട് വകഭേദങ്ങളുണ്ട്: റാത്തി ഒരു ഉഴവു/വണ്ടിക്കാള ഇനമാണ്; റാത്ത് ശുദ്ധമായ പാൽ ഇനമാണ്. രാജസ്ഥാനിലെ അൽവാർ ജില്ലയിലാണ് റാത്ത് ഇനം ഉത്ഭവിച്ചത്. വെളുത്ത ചർമ്മത്തിൽ കറുപ്പോ ചാരനിറമോ ഉള്ള പാടുകളാണ് റാത്തിന്റെ സവിശേഷത. എന്നാൽ റാത്തി സാധാരണയായി തവിട്ടുനിറമുള്ളതാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ ചൂടേറിയ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് ഈ ഇനം അനുയോജ്യമാണ്. കർണാടകയിലെ ബെല്ലാരി, ഗുൽബർഗ, ദാവനാഗെരെ, സന്ദൂർ തുടങ്ങിയ നിരവധി സ്ഥലങ്ങൾ ഈ ഇനത്തിന് അനുയോജ്യമാണ്.
== ഇതും കാണുക ==
* [[കന്നുകാലിയിനങ്ങളുടെ പട്ടിക|കന്നുകാലിയിനങ്ങളുടെ പട്ടിക]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}{{Cattle breeds of India}}
[[വർഗ്ഗം:കന്നുകാലി വർഗ്ഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ കന്നുകാലിയിനങ്ങൾ]]
2thbarjwlgmpp8wj3j8vfidi34gghe8
അനിഷ് കുരുവിള
0
511634
4678583
4672315
2026-10-22T11:13:16Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678583
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Anish Kuruvilla}}
{{Infobox person
| name = അനിഷ് കുരുവിള
| image = Anish Kuruvilla.jpg
| caption =
| birth_name = അനിഷ് യോഹൻ കുരുവിള
| birth_place = [[Hyderabad|ഹൈദരാബാദ്]]
| death_date =
| death_place =
| occupation = നടൻ, സംവിധായകൻ
}}
[[തെലംഗാണ|തെലങ്കാനയിൽ]] നിന്നുള്ള ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര സംവിധായകനും നടനുമാണ് '''അനിഷ് കുരുവിള'''. പ്രധാനമായും [[തെലുഗു ചലച്ചിത്രം|തെലുങ്ക് ചലച്ചിത്രമേഖലയിലാണ്]] ഇദ്ദേഹം പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. <ref name="Y. Sunita Chowdhary">{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/features/metroplus/anish-kuruvilla-moves-to-the-forefront/article8547130.ece|title=Anish Kuruvilla moves to the forefront|access-date=25 October 2016|last=Sunita Chowdhary|first=Y.|website=thehindu.com|publisher=Kasturi and Sons}}</ref> <ref name="123telugu">{{Cite web|url=http://www.123telugu.com/mnews/anish-kuruvilla-set-to-make-his-debut-in-malayalam.html|title=Anish Kuruvilla set to make his debut in Malayalam|access-date=25 October 2016|website=123telugu.com|publisher=Mallemala Entertainments}}</ref>
സംവിധായകനാകുന്നതിനുമുമ്പ്, ശേഖർ കമ്മുലയ്ക്കൊപ്പം എക്സിക്യൂട്ടീവ് പ്രൊഡ്യൂസറായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ''ഡോളർ ഡ്രീംസ്'' എന്ന ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അഭിനയത്തിൽ നിന്ന് 12 വർഷത്തെ ഇടവേളയെടുത്ത ശേഷം 2016-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''പെല്ലി ചൂപ്പുലു'' എന്ന സിനിമയിൽ നിർണ്ണായക വേഷം ചെയ്തു. ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് താരം [[മഹേന്ദ്ര സിങ് ധോണി|എം.എസ്. ധോണിയുടെ]] ജീവചരിത്ര ചലച്ചിത്രത്തിലും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref name="tfpc">{{Cite web|url=http://www.tfpc.in/pelli-choopulu-actor-anish-kuruvilla-in-bollywood/|title=Pelli Choopulu actor Anish Kuruvilla in Bollywood!|access-date=25 October 2016|website=tfpc.in|publisher=Telugu Film Producers Council|archive-date=2016-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20161025235138/http://www.tfpc.in/pelli-choopulu-actor-anish-kuruvilla-in-bollywood/|url-status=dead}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
[[മലയാളി]] കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച അനിഷ് [[ഹൈദരാബാദ്|ഹൈദരാബാദിലാണ്]] വളർന്നത്. രാമന്തപുരിലെ ഹൈദരാബാദ് പബ്ലിക് സ്കൂളിലാണ് അദ്ദേഹം സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയത്. <ref name="Sekhar kammula interview">{{Cite web|url=http://www.idlebrain.com/celeb/interview/anishkuruvilla.html|title=Anish Kuruvilla Interview by Sekhar Kammula|access-date=25 October 2016|last=Sekhar|first=Kammula|website=idlebrain.com|publisher=G.V}}</ref>
== തൊഴിൽ മേഖല ==
ശേഖർ കമ്മുലയുടെ ആദ്യ ചിത്രമായ ''ഡോളർ ഡ്രീംസ്'', ''ആനന്ദ്'' എന്ന ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ ചിത്രം എന്നിവയിൽ അദ്ദേഹം പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിച്ചു. <ref name="Sangeetha Devi">{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/over-to-them/article8934668.ece|title=Over to them|access-date=25 October 2016|last=Sangeetha Devi|first=Dundoo|website=thehindu.com|publisher=Kasturi and Sons|archive-url=https://web.archive.org/web/20161026011021/http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-metroplus/over-to-them/article8934668.ece|archive-date=2016-10-26|url-status=dead}}</ref> 12 വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 2016-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''പെല്ലി ചൂപ്പുലു'' എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചു. <ref name="Pelli Choopulu: Movie Review">{{Cite web|url=http://www.telugucinema.com/reviews/Pelli-Choopulu-Movie-Review|title=Pelli Choopulu: Movie Review|access-date=25 October 2016|last=Viswanath|first=V.|website=telugucinema.com|archive-date=2020-06-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200614012623/https://www.telugucinema.com/reviews/Pelli-Choopulu-Movie-Review|url-status=dead}}</ref> ശേഖർ കമ്മുല, നാഗേഷ് കുക്കുനൂർ, മണിശങ്കർ എന്നിവരോടൊപ്പം അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref name="Sekhar kammula interview"/> ശേഖർ കമ്മുല നിർമ്മിച്ച ''അവകായ് ബിരിയാണി'', പ്രധാന നടൻ കൂടിയായ ശർവാനന്ദ് നിർമ്മിച്ച ''കോ ആന്റേ കോട്ടി'' മുതലായ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ അദ്ദേഹം സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
=== അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ===
{| class="wikitable"
! വർഷം
! ശീർഷകം
! വേഷം
! ഭാഷ
! കുറിപ്പുകൾ
|-
| 2000
| ''ഡോളർ ഡ്രീംസ്''
| ശ്രീനു
| തെലുങ്ക്
|
|-
| 2004
| ''ആനന്ദ്''
| രാജു
| തെലുങ്ക്
|
|-
| rowspan="2" | 2016
| ''പെല്ലി ചൂപ്പുലു''
| റിച്ചയുടെ അച്ഛനായ ബിസിനസ്സുകാരൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''[[എം.എസ്. ധോണി: ദി അൺടോൾഡ് സ്റ്റോറി|എം.എസ്. ധോണി - ദി അൺടോൾഡ് സ്റ്റോറി]]''
|
| ഹിന്ദി
|
|-
| rowspan="4" | 2017
| ''നേനു ലോക്കൽ''
| കോളേജ് പ്രിൻസിപ്പൽ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''വേലൈക്കാരൻ''
| ജയറാം
| തമിഴ്
|
|-
| ''ജവാൻ''
| ഡി.ആർ.ഡി.ഒ. ശാസ്ത്രജ്ഞൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''ഹലോ''
| പ്രിയയുടെ അച്ഛൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| rowspan="3" | 2018
| ''ഭാരത് അനെ നേനു''
| എ.പി. ചീഫ് സെക്രട്ടറി ശ്രീവാസ്തവ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''തേജ് ഐ ലവ് യു''
| നന്ദിനിയുടെ അച്ഛൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''ഗുഡാചാരി''
| ദാമോദർ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| rowspan="8" | 2019
| ''ദ ആക്സിഡന്റൽ പ്രൈം മിനിസ്റ്റർ''
| ടി.കെ.എ. നായർ
| ഹിന്ദി
|
|-
| ''[[വിജയ് സൂപ്പറും പൗർണമിയും]]''
| സോനത്തിന്റെ അച്ഛൻ
| മലയാളം
|
|-
| ''മഹർഷി''
| കോളേജ് ഡീൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''ഗെയിം ഓവർ''
| സൈക്യാട്രിസ്റ്റ്
| തമിഴ്, തെലുങ്ക്
|
|-
| ''രാജ്ദൂത്''
| പ്രിയയുടെ അച്ഛൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''ഗാംഗ് ലീഡർ''
| പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''[[ബിഗിൽ (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗിൽ]]''
| ദില്ലി പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ
| തമിഴ്
|
|-
| ''ഓപ്പറേഷൻ ഗോൾഡ് ഫിഷ്''
| അനിഷ് കുരുവിള
| തെലുങ്ക്
|
|-
| rowspan="4" | 2020
| ''ചൂസി ചുഡംഗാനേ''
| സിദ്ദുവിന്റെ അച്ഛൻ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''കണ്ണും കണ്ണും കൊള്ളയടിത്താൽ''
| സൂരജ് മേത്ത
| തമിഴ്
|
|-
| ''മദ''
|രവി വർമ്മ
| തെലുങ്ക്
|
|-
| ''പുഷ്പ''
|
| തെലുങ്ക്
|
|}
=== സംവിധാനം ചെയ്തവ ===
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
!ശീർഷകം
!ഭാഷ
!കുറിപ്പുകൾ
|-
|2008
|''അവകായ് ബിരിയാണി''
|തെലുങ്ക്
|
|-
|2012
|''കോ ആന്റേ കോട്ടി''
|തെലുങ്ക്
|
|-
|2019
|''ഗോഡ്സ് ഓഫ് ധർമ്മപുരി''
|തെലുങ്ക്
| [[:en:Zee5|സീ5]] വെബ് പരമ്പര
|-
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|2378839}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രസംവിധായകർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്രനടന്മാർ]][[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
9yrf7gq3oh3444g8e79qaq55vnhjnz1
അൽഫോൺസ (നടി)
0
514795
4678596
4667062
2026-10-22T11:16:52Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678596
wikitext
text/x-wiki
{{copy edit}}
{{Infobox person
| name = അൽഫോൺസ
| image =
| image_size =
| alt =
| caption =
| other_names = അൽഫോൺസ
| birth_date =
| birth_place = ചെന്നൈ, ഇന്ത്യ
| death_date =
| nationality = [[Indian people|ഇന്ത്യൻ]]
| occupation = നടി
| years_active = 1990–2013
| known_for =
}}
ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങളിൽ, പ്രധാനമായും സഹകഥാപാത്രങ്ങളിലൂടെയും അതിഥിവേഷങ്ങളിലൂടെയും പ്രശസ്തയായ ഒരു [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര]] നടിയാണ് '''അൽഫോൺസ'''.
== കരിയർ ==
[[കമൽ ഹാസൻ]] നായകനായി അഭിനയിച്ച, കെ.എസ്. രവികുമാറിന്റെ പഞ്ചതന്ത്രം (2002) എന്ന ചലച്ചിത്രത്തിലെ ഏതാനും രംഗങ്ങളിൽ സഹനടിയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട അവർ പിന്നീട് കാതൽ സഡുഗുഡു (2003) എന്ന ചിത്രത്തിൽ [[വിക്രം|വിക്രമിന്റെ]] നായികയായും അഭിനയിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://www.sify.com/movies/kathal-sadugudu-review-tamil-13006688.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-07-18 |archive-date=2014-03-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140325121349/http://www.sify.com/movies/kathal-sadugudu-review-tamil-13006688.html |url-status=dead }}</ref>
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
[[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലാണ്]] അൽഫോൺസ ജനിച്ചത്. അവരുടെ ഇളയ സഹോദരൻ റോബർട്ട് ഒരു നൃത്തസംവിധായകനാണ്; അദ്ദേഹം ചില ചിത്രങ്ങളിൽ നടനായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. നടനായ വിനോദുമായി ഏതാണ്ട് രണ്ടു വർഷത്തോളം അൽഫോൺസ ലിവ്-ഇൻ ബന്ധത്തിലായിരുന്നു. 2012 മാർച്ചിൽ അമിതമായി ഉറക്കഗുളികകൾ കഴിച്ച് അൽഫോൺസ ആത്മഹത്യയ്ക്ക് ശ്രമിച്ചെങ്കിലും മരണത്തിൽനിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടു.<ref>http://behindwoods.com/tamil-movie-news-1/mar-12-01/alphonso-vinoth-kumar-05-03-12.html</ref> വിനോദിന്റെ മരണത്തിൽ നടിക്ക് പങ്കുണ്ടെന്ന സംശയം ജനിപ്പിക്കുന്ന ചില പത്രറിപ്പോർട്ടുകൾ അക്കാലത്ത് പുറത്തുവന്നിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/article341421.ece |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-07-18 |archive-date=2016-06-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160604075808/http://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/article341421.ece |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web |url=http://www.sify.com/movies/boyfriend-found-hanging-actress-attempts-suicide-news-malayalam-mdgkvtcjcbi.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-07-18 |archive-date=2012-03-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120307223537/http://www.sify.com/movies/boyfriend-found-hanging-actress-attempts-suicide-news-malayalam-mdgkvtcjcbi.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://tamilwire.net/30337-relief-alphonsa.html|title=Archived copy|access-date=26 January 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140202131644/http://tamilwire.net/30337-relief-alphonsa.html|archive-date=2 February 2014}}</ref> ഇത്തരം ആരോപണങ്ങൾ അടിസ്ഥാനരഹിതമാണെന്ന് അവർ പിന്നീട് പറഞ്ഞു. സാമ്പത്തിക പ്രശ്നങ്ങൾ കാരണം നിർത്തിവച്ച ''കവസം'' എന്ന സിനിമയിൽ മുരളിക്കൊപ്പം വിനോദ് ''നായകനായി'' അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും, അര പതിറ്റാണ്ടോളം കഠിനാധ്വാനം ചെയ്തിട്ടും ചലച്ചിത്രരംഗത്ത് ഒരു നടനെന്ന നിലയിൽ വിജയിക്കാൻ കഴിയാതിരുന്നതിനാൽ അദ്ദേഹം വിഷാദാവസ്ഥയിലായിരുന്നുവെന്നും, ഇതാകാം ആത്മഹത്യയ്ക്കു കാരണമെന്നും അവർ പറഞ്ഞിരുന്നു.<ref>{{Cite web |url=http://ibnlive.in.com/news/lovers-suicide-alphonsa-ends-her-silence/245746-8-68.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2020-07-18 |archive-date=2014-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140202191600/http://ibnlive.in.com/news/lovers-suicide-alphonsa-ends-her-silence/245746-8-68.html |url-status=dead }}</ref>
== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! വർഷം !! ചിത്രം !!വേഷം!! ഭാഷ !!കുറിപ്പുകൾ
|-
|1995
|''[[പൈ ബ്രദേഴ്സ്]]''
|മോഹിനി
|മലയാളം
|
|-
|1995
|''ബാഷ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം (''Ra..Ra..Ramaiya'')
|-
|1995
|''നാടോടി മന്നൻ''
|ദിൽറുബ
|തമിഴ്
|
|-
|1996
|''മാൻബുമിഗു മാനവൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''ഡോങ്കാട്ട''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''പുതയൽ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''രച്ചകൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''സിന്ദാബാദ്''
|
|കന്നഡ
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''ഇവാണ്ടി പെല്ലി ചെസുകോണ്ടി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''പ്രേമിഞ്ചുകുന്ദാം രാ''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''ശുഭാകാംക്ഷലു''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''ലോഹ''
|
|ഹിന്ദി
|അതിഥിവേഷം
|-
|1997
|''പെരിയ മനുഷൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''തുള്ളി തിരിന്ത കാലം''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''രത്ന''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''സൊല്ലാമലേ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''നിലാവേ വാ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''തായിൻ മണിക്കൊടി''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''W/o വി. വീര പ്രസാദ്''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''സുപ്രഭാതം''
|ചിലകമ്മ
|തെലുങ്ക്
|
|-
|1998
|''ക്ഷേമംഗ വെള്ളി ലാഭംഗ രണ്ടി''
|രംഗനായകി
|തെലുങ്ക്
|
|-
|1998
|''നവ്വുലാട''
|രാമുലമ്മ
|തെലുങ്ക്
|
|-
|1998
|''ഉന്നുടൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1998
|''ചേരൻ ചോഴൻ പാണ്ഡ്യൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''സൂര്യ പാർവൈ''
|ഷീല
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''രാജസ്ഥാൻ''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''സുയംവരം''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''കാമ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''കാമ''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''കാമ തന്ത്ര''
|
|ഹിന്ദി
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''ശിവൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''അണ്ടർവേൾഡ്''
|
|കന്നഡ
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''തിരുപ്പതി ഏഴുമലൈ വെങ്കടേശ''
|ഗജല
|തമിഴ്
|
|-
|1999
|''അഴകർസാമി''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|1999
|''കുമ്മി പാട്ട്''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''[[നരസിംഹം (ചലച്ചിത്രം)|നരസിംഹം]]''
|
|മലയാളം
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''[[ദി വാറണ്ട്]]''
|
|മലയാളം
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''കൗരവുഡു''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''സർദുകുപോദാം രണ്ടി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''ക്ഷേമംഗ വെള്ളി ലാഭംഗ രണ്ടി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''മനസിച്ചാനു''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''ഇൻഡിപെൻഡൻസ് ഡേ''
|
|തമിഴ്/കന്നഡ
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''കണ്ണാൽ പേസവാ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2000
|''ഫെബ്രുവരി 14 നെക്ലേസ് റോഡ്''
|ആശ
|തെലുങ്ക്
|
|-
|2001
|''വാഞ്ചിനാതൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2001
|''ബദ്രി''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം (''Salaaam Maharaasa'')
|-
|2001
|''[[റെഡ് ഇന്ത്യൻസ് (ചലച്ചിത്രം)|റെഡ് ഇന്ത്യൻസ്]]''
|
|മലയാളം
|അതിഥിവേഷം
|-
|2001
|ധിൽ
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം (''Machan Meesai'')
|-
|2001
|''മാ പെല്ലികി രണ്ടി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2001
|''അധിപതി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2001
|''കലിസി നഡുദ്ദാം''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2001
|''രാ''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2002
|''ഇരവു പാടകൻ''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2002
|''പഞ്ചതന്ത്രം''
|കള്ളക്കടത്ത് തലവന്റെ കാമുകി
|തമിഴ്
|
|-
|2002
|ശ്രീ
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം (''Madura Jilla'')
|-
|2003
|''കാതൽ സഡുഗുഡു''
|കരോലിന
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം (''Carolinaa'')
|-
|2003
|''സേന''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2003
|''യെസ് മാഡം''
|
|തമിഴ്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2003
|''ദ ഫയർ''
|
|മലയാളം
|അതിഥിവേഷം
|-
|2003
|''അമ്മ നാന്ന ഓ തമിള അമ്മായി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2005
|''മഹാനന്ദി''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2010
|''ദാസണ്ണ''
|
|തെലുങ്ക്
|അതിഥിവേഷം
|-
|2012
|''[[മദിരാശി (ചലച്ചിത്രം)|മദിരാശി ]]''
|
|മലയാളം
|
|-
|2013
|''പോലീസ് മാമൻ''
|
|മലയാളം
|അതിഥിവേഷം
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ==
* {{IMDb name|id=2304518}}
[[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
1y8kn5aqqqgrw8hfy31d7qtx2gxu6op
സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)
0
515849
4678572
4574559
2026-10-22T11:10:13Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678572
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Sangamam(film)}}
{{Infobox film
|name=സംഗമം
|image=Samgamam.jpg
|caption=
|director=[[ഹരിഹരൻ (സംവിധായകൻ)|ഹരിഹരൻ]]
|producer= [[സഹൃദയ ഫിലിംസ്]]
|writer=[[എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ]]
|dialogue=എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ
|lyrics=[[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]
|screenplay=എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ
|starring= [[വിൻസെന്റ്]],<br> [[സുകുമാരി]],<br> [[ജോസ്]],<br> [[ബഹദൂർ]], [[പൂജപ്പുര രവി]]
|music=[[എം എസ് വിശ്വനാഥൻ]]
|action =
|design =
| background music=എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ
|cinematography=[[സി. രാമചന്ദ്രമേനോൻ]]
|editing=[[എം എസ് മണി]]
|studio=സഹൃദയ ഫിലിംസ്
|distributor=ഹസീന ഫിലിംസ്
| banner =സഹൃദയ ഫിലിംസ്
| runtime =
|released={{Film date|1977|7|29|df=y}}
|country={{Ind}}
|language=[[മലയാളം]]
}}
[[ഹരിഹരൻ (സംവിധായകൻ)|ഹരിഹരൻ]] സംവിധാനം ചെയ്ത് [[1977-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1977-ൽ]] പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു മലയാളചലച്ചിത്രമാണ് '''''സംഗമം'''''. ചിത്രത്തിൽ [[വിൻസെന്റ്]], [[സുകുമാരി]], [[ജോസ്]], [[ബഹദൂർ]], [[പൂജപ്പുര രവി]] എന്നിവർ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. [[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] എഴുതി [[എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ|എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ]] സംഗീതം നൽകിയ ഗാനങ്ങളാണ് ഈ ചിത്രത്തിലുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=796|title=സംഗമം (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?4740|title=സംഗമം (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2014-10-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20141014200843/http://malayalasangeetham.info/m.php?4740|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/sanganam-malayalam-movie/|title=സംഗമം (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=spicyonion.com|archive-date=2020-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726124148/https://spicyonion.com/title/sanganam-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==അഭിനേതാക്കൾ==
{| class="wikitable sortable"
|-
! ക്ര.നം. !! അഭിനേതാവ് !!കഥാപാത്രം
|-
| 1 || [[വിൻസന്റ്|വിൻസെന്റ്]]||
|-
|2 || [[ചെമ്പരത്തി ശോഭന]]||
|-
| 3 || [[ജോസ്]]||
|-
|4 || [[ബഹദൂർ]]||
|-
|5 || [[സുകുമാരി]]||
|-
| 6 || [[പൂജപ്പുര രവി]]||
|-
| 7 || [[പട്ടം സദൻ]]||
|-
|8 || [[ജോസ് പ്രകാശ്]]||
|-
| 9 || [[നെല്ലിക്കോട് ഭാസ്കരൻ]]||
|-
| 10 ||[[മീന (നടി)|മീന]]<ref>{{cite web|title=സംഗമം (1977)|url=https://m3db.com/film/1775|publisher=മലയാളം മൂവി&മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2020-07-26
|}}</ref>||
|}
==ഗാനങ്ങൾ==
[[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] രചിച്ച ഗാനങ്ങൾക്ക് [[എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ]] ആണ് സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത്. <ref>{{cite web |url=http://malayalasangeetham.info/m.php?4740 |title=സംഗമം (1977) |accessdate=2020-07-26 |publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ |archive-date=2014-10-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141014200843/http://malayalasangeetham.info/m.php?4740 |url-status=dead }}</ref>
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCF" align="center"
| '''നമ്പർ''' || '''ഗാനം''' || '''ഗായകർ''' || '''രാഗം'''
|-
| 1 ||ആദികവിയുടെ ||[[കെ ജെ യേശുദാസ്]], സംഘം||
|-
| 2 || ചുംബനത്തിൽ ||[[പി ജയചന്ദ്രൻ]]||
|-
| 3 ||മന്മഥ ഗന്ധർവ്വ ||കെ ജെ യേശുദാസ്, [[വാണി ജയറാം]] ||
|-
| 4 || സഹസ്ര കമലദലങ്ങൾ ||വാണി ജയറാം||
|-
| 5 ||സീതാദേവി ശ്രീദേവി ||പി ജയചന്ദ്രൻ, സംഘം||
|-
| 6 || സ്വർഗ്ഗവാതിലമ്പലത്തിൽ ||കെ ജെ യേശുദാസ്||
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0230727|}}
[[വർഗ്ഗം:1970-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സുകുമാരി അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹരിഹരൻ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മങ്കൊമ്പ് - എം എസ് വി ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണന്റെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം എസ് വിശ്വനാഥൻ സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ബഹദൂർ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം.എസ്. മണി ചിത്രസംയോജനം നടത്തിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രാമചന്ദ്രമേനോൻ ഛായാഗ്രഹണം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ തിരക്കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വിൻസെന്റ് അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
mn4ofvv0pkosvkjy2b4of415iezynwe
താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)
0
515865
4678604
4579823
2026-10-22T11:19:04Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678604
wikitext
text/x-wiki
{{Prettyurl|Thaalappoli}}
{{Infobox film
|name=താലപ്പൊലി
|image=
|caption=
|director=[[എം. കൃഷ്ണൻ നായർ (സംവിധായകൻ)|എം. കൃഷ്ണൻ നായർ]]
|producer= [[കലാനിലയം ഫിലിംസ്]]
|writer=[[കലാനിലയം കഥാവിഭാഗം]]
|dialogue=[[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]
|lyrics=[[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]], [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]
|screenplay=[[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]
|starring=[[പ്രമീള (നടി)|പ്രമീള]],<br> [[ശങ്കരാടി]],<br> [[മീന (നടി)|മീന]],<br> [[സുധീർ]]
|music=[[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]]
|action =
|design =
| background music=[[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]]
|cinematography=[[ജയാനൻ വിൻസെന്റ്]]
|editing=[[കെ. ശങ്കുണ്ണി]]
|studio=കലാനിലയം ഫിലിംസ്
|distributor=ജോളി ഫിലിംസ്
| banner =കലാനിലയം ഫിലിംസ്
| runtime =
|released={{Film date|1977|12|15|df=y}}>
|country={{Ind}}
|language=[[മലയാളം]]
}}
[[എം. കൃഷ്ണൻ നായർ (സംവിധായകൻ)|എം. കൃഷ്ണൻ നായരുടെ]] സംവിധാനത്തിൽ [[1977-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1977-ൽ]] പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്]] '''താലപ്പൊലി'''. [[പ്രമീള (നടി)|പ്രമീള]], [[ശങ്കരാടി]], [[മീന (നടി)|മീന]], [[സുധീർ]] എന്നിവർ ഇതിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. [[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]]യുടെ സംഗീതത്തിൽ [[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]], [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]] എന്നിവരെഴുതിയ ഗാനങ്ങളാണ് ഈ ചിത്രത്തിലുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=756|title=താലപ്പൊലി (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?2316|title=താലപ്പൊലി (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2015-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20150411080748/http://malayalasangeetham.info/m.php?2316|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/thaalappoly-malayalam-movie/|title=താലപ്പൊലി (1977)|access-date=2020-07-26|publisher=spicyonion.com|archive-date=2020-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726170509/https://spicyonion.com/title/thaalappoly-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==അഭിനേതാക്കൾ<ref>{{cite web|title=താലപ്പൊലി (1977)|url=https://m3db.com/film/1790|publisher=മലയാളം മൂവി&മ്യൂസിക് ഡാറ്റാബേസ്|accessdate=2020-07-26}}</ref>==
{| class="wikitable sortable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
| 1 || [[സുധീർ]]||
|-
|2 || [[പ്രമീള (നടി)|പ്രമീള]]||
|-
| 3 || [[ശങ്കരാടി]]||
|-
|4 || [[മീന (നടി)|മീന]]||
|-
|5 || [[വിൻസെന്റ്]]||
|}
==ഗാനങ്ങൾ==
*ഗാനരചന:[[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]],[[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]
*സംഗീതം: [[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]]<ref>{{cite web |url=http://malayalasangeetham.info/m.php?2316 |title=താലപ്പൊലി (1977) |accessdate=2020-07-26 |publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ |archive-date=2015-04-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150411080748/http://malayalasangeetham.info/m.php?2316 |url-status=dead }}</ref>
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCF" align="center"
| '''നമ്പർ.''' || '''പാട്ട്''' || '''പാട്ടുകാർ''' || '''രചന''' || '''രാഗം'''
|-
| 1 ||പുരുഷാന്തരങ്ങളെ || [[പി സുശീല]]|| [[മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]||
|-
| 2 || ഇനി ഞാൻ കരയുകയില്ല || [[പി സുശീല]]|| [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]||
|-
| 3 ||പ്രിയസഖി പോയ്വരൂ || [[കെ ജെ യേശുദാസ്]]|| [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]||
|-
| 4 || ശ്രീവാഴും കോവിലിൽ || [[വാണി ജയറാം]] ,കോറസ്|| [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]||
|-
| 5 || വൃശ്ചികക്കാറ്റേ || [[കെ ജെ യേശുദാസ്]]|| [[ചേരി വിശ്വനാഥ്]]||
|}
== അവലംബം==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ==
* {{IMDb title|0320603|Thaalappoly}}
[[വർഗ്ഗം:1977-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മങ്കൊമ്പ് -ദക്ഷിണാമൂർത്തി ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണന്റെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ചേരി വിശ്വനാഥ് കഥ, തിരക്കഥ സംഭാഷണം രചിച്ച സിനിമകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ദക്ഷിണാമൂർത്തി സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം. കൃഷ്ണൻ നായർ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
07l4lbd9le1xxv1k54xmixdcrghrvfl
മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്
0
520573
4678571
3427762
2026-10-22T11:09:56Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678571
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Moose Peak Light}}
{{Infobox lighthouse
| name = മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്
| image_name = Moose Peak Lighthouse Maine.JPG
| caption =
| location = [[Mistake Island|മിസ്റ്റേക്ക് ദ്വീപ്]] <!-- near [[Great Wass Island]], Maine -->
| pushpin_mapsize = 240px
| pushpin_map = Maine
| pushpin = [[Lighthouse|വിളക്കുമാടം]]
| coordinates = {{coord|44|28|28.49|N|67|31|55.17|W|region:US_type:landmark|display=inline,title}}
| yearbuilt = 1827
| yearlit = 1851 (current structure)
| automated = 1972
| yeardeactivated =
| foundation = Masonry and stone
| construction = Brick
| shape = Conical
| marking = White with black trim
| height =
| focalheight = {{convert|72|ft}}
| lens = 2nd order [[Fresnel lens]]
| currentlens = [[DCB-24]]
| intensity =
| range = {{convert|20|nmi}}
| characteristic = Fl W 30s
| fogsignal =HORN: 2 every 30s
| admiralty =J0028
| ARLHS = USA-513
| USCG = 1-1390<ref name="cghist">{{cite uscghist|ME|date=2009-08-06}}</ref><ref name="cgll">{{cite uscgll|1|2009|16}}</ref><ref name="rowlett">{{cite rowlett|me|date=2009-10-09}}</ref>
}}
[[Great Wass Island|ഗ്രേറ്റ് വാസ് ദ്വീപിന്]] തൊട്ടു കിഴക്കായി, [[മിസ്റ്റേക്ക് ഐലന്റ്|മിസ്റ്റേക്ക് ദ്വീപിലുള്ള]] ഒരു [[വിളക്കുമാടം|വിളക്കുമാടമാണ്]] '''മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്'''. [[Maine|മെയ്നിൽ]] ഈസ്റ്റേൺ ബേയിലേക്കുള്ള തെക്കേ കവാടത്തിൽ, [[Jonesport, Maine|ജോൺസ്പോർട്ടിന്]] തെക്കുകിഴക്കായി അഞ്ച് [[nautical mile|നോട്ടിക്കൽ മൈൽ]] അകലെയാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1827-ലാണ് ഇത് ആദ്യമായി സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടത്. നിലവിലുള്ള നിർമ്മിതി 1851-ലാണ് പണികഴിപ്പിച്ചത്. 1972 മുതൽ സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ വിളക്കുമാടം 2013 ജനുവരിയിൽ നടന്ന ലേലത്തിൽ [[Connecticut|കണക്റ്റിക്കട്ടിൽ]] നിന്നുള്ള ഒരു സ്വകാര്യ ഉടമയ്ക്ക് വിൽക്കപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=http://www.newenglandlighthouses.net/moose-peak.html|title=Moose Peak Lighthouse|access-date=23 July 2013|last=D'Entremont|first=Jeremy|website=New England Lighthouses: A Virtual Guide}}</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]
pduj4vcl9umvkwtxpqwry3ewaam09h3
വരാഹ നദി
0
522035
4678613
4542353
2026-10-22T11:21:33Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678613
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[തമിഴ്നാട്]] സംസ്ഥാനത്തെ [[തേനി ജില്ല|തേനി ജില്ലയിലെ]] പെരിയകുളം പട്ടണത്തിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് '''വരാഹ''' നദി. മരുഗൽപട്ടിക്കടുത്തുവെച്ച് ഇത് [[വൈഗൈ നദി|വൈഗൈ നദിയിൽ]] ചേരുന്നു. പെരിയകുളത്തിനടുത്ത് [[സോത്തുപരായി അണക്കെട്ട്]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-national/tp-tamilnadu/varaha-river-to-flow-unimpeded/article2661510.ece|title=Varaha river to flow unimpeded|last=K. Raju|website=The Hindu}}</ref>
== ഇതും കാണുക ==
* [[മഞ്ഞലാർ നദി]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ നദികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്നാട്ടിലെ നദികൾ]]
6nd6rnc61gs1o3i2flb2czkytlagier
സാധാരണ വർഷം
0
530095
4678580
3506592
2026-10-22T11:12:26Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678580
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Common year}}
365 [[ദിവസം|ദിവസങ്ങളുള്ള]] കലണ്ടർ വർഷമാണ് '''സാധാരണ വർഷം'''; എന്നാൽ [[അധിവർഷം|അധിവർഷത്തിൽ]] 366 ദിവസങ്ങളുണ്ട്.
365 ദിവസമുള്ള സാധാരണ വർഷത്തിന് 52 [[ആഴ്ച|ആഴ്ചയും]] ഒരു ദിവസവുമുണ്ട്. അതിനാൽ സാധാരണ വർഷം എല്ലായ്പ്പോഴും ആഴ്ചയിലെ ഒരേ ദിവസമാണ് ആരംഭിക്കുന്നതും അവസാനിക്കുന്നതും (ഉദാഹരണത്തിന്, 2021-ലെ ജനുവരി 1-ഉം ഡിസംബർ 31-ഉം വെള്ളിയാഴ്ചകളായിരുന്നു). സാധാരണ വർഷങ്ങളിൽ ഫെബ്രുവരിയിൽ നാല് ആഴ്ചകളാണുള്ളത്; അതിനാൽ മാർച്ചും ഫെബ്രുവരിയും ആഴ്ചയിലെ ഒരേ ദിവസമാണ് ആരംഭിക്കുക. നവംബറും ഇതേ ദിവസം തന്നെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത് (ഉദാഹരണത്തിന്, 2021-ലെ മാർച്ച്, നവംബർ മാസങ്ങളിലെ 7, 14, 21, 28 തീയതികൾ ഞായറാഴ്ചകളായിരുന്നു).
ഗ്രിഗോറിയൻ കലണ്ടറിൽ ഓരോ 400 വർഷത്തിലും 303 എണ്ണം സാധാരണ വർഷങ്ങളാണ്. താരതമ്യത്തിന്, ജൂലിയൻ കലണ്ടറിൽ ഓരോ 400 വർഷത്തിലും 300 എണ്ണം സാധാരണ വർഷങ്ങളാണ്; (ഗ്രീസിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന) പുതുക്കിയ ജൂലിയൻ കലണ്ടറിലാകട്ടെ ഓരോ 900 വർഷത്തിലും 682 എണ്ണം സാധാരണ വർഷങ്ങളാണ്.
== കലണ്ടറുകൾ ==
[[വർഗ്ഗം:സമയത്തിന്റെ ഏകകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കലണ്ടർ]]
ghwjgfks3b0hqfpr545c7mhb3dg8srz
വയർ റെക്കോർഡിംഗ്
0
530499
4678570
3937013
2026-10-22T11:09:40Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678570
wikitext
text/x-wiki
[[പ്രമാണം:Registratore_a_filo_magnetico_-_Museo_scienza_tecnologia_Milano_08867_dia.jpg|ലഘുചിത്രം| 1948-ലെ ഒരു വെബ്സ്റ്റർ-ചിക്കാഗോ മോഡൽ 7 വയർ റെക്കോർഡർ]]
'''വയർ റെക്കോർഡിംഗ്''' അഥവാ '''മാഗ്നറ്റിക് വയർ റെക്കോർഡിംഗ്''' ആദ്യകാല കാന്തിക റെക്കോർഡിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യയായിരുന്നു. അനലോഗ് രീതിയിൽ, നേർത്ത 37 ഗേജ് (0.004 ") [[ഉരുക്ക്|സ്റ്റീൽ]] വയറിൽ കാന്തികമായി ശബ്ദം രേഖപ്പെടുത്തുകയാണ് ഇതിൽ ചെയ്യുന്നത്. <ref name="Mort">Morton (1998) (journal article).</ref> <ref>Wire Recording, Preservation Self-Assessment Program, psap.library.illinois.edu Retrieved 9-21-2019.</ref> 1898-ൽ വാൽഡെമർ പോൾസൺ ആണ് ആദ്യത്തെ അപരിഷ്കൃതമായ മാഗ്നറ്റിക് റെക്കോർഡർ കണ്ടുപിടിച്ചത്. ലോകത്ത് ആദ്യമായി വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭ്യമാക്കിയ മാഗ്നറ്റിക് റെക്കോർഡർ, മസാച്യുസെറ്റ്സിലെ സ്പ്രിംഗ്ഫീൽഡിലുള്ള അമേരിക്കൻ ടെലിഗ്രാഫോൺ കമ്പനി നിർമ്മിച്ച ടെലിഗ്രാഫോൺ ആണ്.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{commons category-inline|Wire recorders}}
[[വർഗ്ഗം:കാന്തികത]]
[[വർഗ്ഗം:സാങ്കേതികവിദ്യ]]
k7biot5bkcckd78hbgu02iexz1i8oam
മൃദുല വിജയ്
0
532242
4678623
4100649
2026-10-22T11:24:17Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678623
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Mridula Vijai
| image =
| birth_name = Sreelakshmi
| birth_place = [[Thiruvananthapuram]], [[Kerala]], India
| nationality =
| occupation = [[Actress]]
| years_active = 2014–present
| spouse = {{marriage|Yuva Krishna|2021}}
| children = 1
| parents =
| relatives = Parvathy Vijai (sister)
}}
[[മലയാളം|മലയാള]] ടെലിവിഷൻ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു നടിയാണ് '''മൃദുല വിജയ്'''. <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/tv/serials/bharya-serial-fame-mridula-vijais-new-instagram-post/articleshow/74910287.cms|title=പൂക്കാലം വരവായി സീരിയൽ; പുതിയ സന്ദേശവുമായി മൃദുല വിജയ് !|website=malayalam.samayam.com}}</ref> ഏതാനും മലയാളം, [[തമിഴ്]] സിനിമകളിലും മൃദുല അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
വിജയ്കുമാറിന്റെയും റാണി വിജയ്കുമാറിന്റെയും മകളായി <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/tv/celebrity-news/w-with-rekha-pookalam-varavayi-actress-mridula-vijay-as-guest-in-show/articleshow/79039076.cms?minitv=true|title=ഈ ലോകത്തോട് മുഴുവനും വിളിച്ചു പറയണം; ദൈവം തന്ന നിധിയാണ് ഞങ്ങൾക്ക് ഇവളെ; മൃദുലയെ കുറിച്ച് അമ്മ!}}</ref> ശ്രീലക്ഷ്മി എന്ന പേരിലാണ് ജനിച്ചത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/women/specials/mother-s-day-2018/serial-actress-mridula-vijay-talks-about-her-mother-rani-vijayakumar-mothers-day-2018-1.2800491|title=ഞാനല്ല എന്റെ അമ്മയാണ് താരം: മൃദുല വിജയ്|access-date=9 March 2022|last=നാരായണൻ|first=ലക്ഷ്മി|date=13 August 2018|website=Mathrubhumi|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20200717140713/https://www.mathrubhumi.com/women/specials/mother-s-day-2018/serial-actress-mridula-vijay-talks-about-her-mother-rani-vijayakumar-mothers-day-2018-1.2800491|archive-date=17 July 2020}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.vanitha.in/celluloid/movies/yuva-krishna-mridhula-vijay-wedding-special-story.html?fbclid=IwAR0hEuvnvRNb7PayEtRNBt72A6IUtURQODWciQSrph5l19QRVm_cxpV6_9I|title='എനിക്കും വീട്ടുകാരെ വേദനിപ്പിച്ച്, ഓടിപ്പോയി കല്യാണം കഴിച്ചു ജീവിക്കാൻ താൽപര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല'! പ്രണയദിനത്തിൽ പ്രണയകഥ പറഞ്ഞ് യുവ | yuva krishna mridhula vijay wedding special story}}</ref> പിന്നീട് പേര് മൃദുല എന്നാക്കി മാറ്റി. തിരുവനന്തപുരത്താണ് സ്ഥിരതാമസം. മൃദുലയ്ക്ക് പാർവതി എന്ന ഒരു ഇളയ സഹോദരിയുണ്ട്; പാർവതിയും ടെലിവിഷൻ നടിയാണ്. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/kudumbavilakku-fame-parvathy-looks-radiant-and-happy-with-sister-mridhula-vijai-in-these-pictures-from-her-babyshower/articleshow/88522263.cms|title=Kudumbavilakku fame Parvathy looks radiant and happy with sister Mridhula Vijai in these pictures from her babyshower|access-date=9 March 2022|date=27 December 2021|website=The Times of India}}</ref>
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
ടെലിവിഷൻ നടൻ യുവ കൃഷ്ണയുമായുള്ള മൃദുലയുടെ വിവാഹനിശ്ചയം 2020 ഡിസംബർ 23-ന് നടന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/its-official-actors-yuva-krishna-and-mridhula-vijai-get-engaged-watch/articleshow/79916657.cms|title=It's official! Actors Yuva Krishna and Mridhula Vijai get engaged|access-date=9 March 2022|date=23 December 2020|website=The Times of India}}</ref> 2021 ജൂലൈ 8-ന് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] [[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ആറ്റുകാൽ ക്ഷേത്രത്തിൽ]] വെച്ച് ഇരുവരും വിവാഹിതരായി. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/tv-actors-mridhula-vijai-and-yuva-krishna-get-hitched-see-pics/articleshow/84228542.cms|title=TV actors Mridhula Vijai and Yuva Krishna get hitched; see pics|access-date=9 March 2022|date=8 July 2021|website=The Times of India}}</ref> ഇവർക്ക് 2022-ൽ ജനിച്ച ധ്വനി കൃഷ്ണ എന്നൊരു മകളുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2022/09/17/mridhula-vijay-baby-name-tv-artist-dwani-krishna.html|title=Mridhula Vijay announces baby’s name, shares pictures with little one|website=On Manorama}}</ref>
== കരിയർ ==
രാജാ ദേശിങ്കു സംവിധാനം ചെയ്ത ''നൂറാം നാൾ'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ മൃദുല ഒരു ചെറിയ വേഷം ചെയ്തു. പിന്നീട് ''ജെന്നിഫർ കറുപ്പയ്യ'' എന്ന തമിഴ് ചിത്രത്തിൽ റോസി എന്ന നായികയായി അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. 'ഇൻഫിനിറ്റി', 'നെക്സ്റ്റ് ടോക്കൺ നമ്പർ' എന്നീ രണ്ട് പ്രോജക്ടുകളുമായി മൃദുല ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നെങ്കിലും അവ യാഥാർത്ഥ്യമായില്ല. ബോക്സ് ഓഫീസിൽ പരാജയപ്പെട്ട ''സെലിബ്രേഷൻ'' എന്ന മലയാള സിനിമയിലും മൃദുല അഭിനയിച്ചു.
2015-ൽ [[ഏഷ്യാനെറ്റ്|ഏഷ്യാനെറ്റിലെ]] ''കല്യാണസൗഗന്ധികം'' <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/heres-how-malayalam-tv-actresses-looked-in-their-first-serial/photostory/81614466.cms|title=Here's how Malayalam TV actresses looked in their first serial|date=21 March 2021|website=The Times of India}}</ref> എന്ന പരമ്പരയിലൂടെ ടെലിവിഷനിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു. പിന്നീട് [[മഴവിൽ മനോരമ|മഴവിൽ മനോരമയിലെ]] ''കൃഷ്ണതുളസി'' എന്ന പരമ്പര മൃദുലയ്ക്ക് പ്രശസ്തി നേടിക്കൊടുത്തു. ''മഞ്ഞുരുകും കാലം'' എന്ന ഹിറ്റ് പരമ്പരയിലും മൃദുല ഒരു കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചു. സോനു സതീഷ് കുമാറിന് പകരം ''ഭാര്യ'' എന്ന പരമ്പരയിൽ രോഹിണിയായി അഭിനയിച്ചത് മൃദുലയാണ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.malayalivartha.com/cinema/star-trek/75955|title=സിനിമ-സീരിയൽ അവസരങ്ങൾ നഷ്ടമായതിനെക്കുറിച്ച് തുറന്ന് പറഞ്ഞ് നടി മൃദുല വിജയ്...|website=malayalivartha.com}}</ref> ''ഡാൻസിങ് സ്റ്റാർസ്'', ''കോമഡി സ്റ്റാർസ്'', ''അമ്മായിമാർ വരും എല്ലാം ശരിയാക്കും'', ''സ്റ്റാർ വാർ'', ''സൂര്യജോടി നമ്പർ 1'', ''ടമാർ പടാർ'', ''ലെറ്റ്സ് റോക്ക് ആൻഡ് റോൾ'', ''സ്റ്റാർ മാജിക്'' തുടങ്ങിയ റിയാലിറ്റി ഷോകളിലും മൃദുല പങ്കെടുത്തിട്ടുണ്ട്. 2020-ൽ വിശ്വയോടൊപ്പം ''സൂര്യജോടി നമ്പർ 1'' എന്ന റിയാലിറ്റി ഷോയിലും മൃദുല പങ്കെടുത്തു.
== ഫിലിമോഗ്രഫി ==
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! ചലച്ചിത്രം
! കഥാപാത്രം
! ഭാഷ
|-
| 2014
| ''നൂറാം നാൾ''
| സുമതി
| [[തമിഴ്]]
|-
| 2015
| ''ജെന്നിഫർ കറുപ്പയ്യ''
| റോസി
| തമിഴ്
|-
| 2015
| ''കടൻ അൻബായ് മുരിക്കും''
| മലർ
| തമിഴ്
|-
| 2016
| ''ആഘോഷം''
| കൗമുദി
| [[മലയാളം]]
|-
| 2019
| ''ബ്രിട്ടീഷ് ബംഗ്ലാവ്''
| വീണ
| മലയാളം
|-
|}
== ടെലിവിഷൻ ==
=== സീരിയലുകൾ ===
{| class="wikitable"
! style="background:#ccc;" |വർഷം
! style="background:#ccc;" | തലക്കെട്ട്
! style="background:#ccc;" | കഥാപാത്രം
! style="background:#ccc;" | ചാനൽ
! style="background:#ccc;" | കുറിപ്പുകൾ
! style="background:#ccc;" | {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2015-2016
| ''കല്യാണസൗഗന്ധികം''
| ആര്യ
| [[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/spice-entertainment/actress-mridula-vijay-shares-her-happiness-after-ten-years-in-the-film-and-serial-industry-r3t6gy|title=വലിയ വിശേഷം ആരാധകർ പറഞ്ഞറിഞ്ഞു, കണ്ണും മനസും നിറഞ്ഞ് മൃദുല|access-date=9 March 2022|date=8 December 2021|website=Asianet News|language=ml}}</ref>
|-
| 2016-2017
| ''കൃഷ്ണതുളസി''
| കൃഷ്ണ
| rowspan="2" | [[മഴവിൽ മനോരമ]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/style/glitz-n-glamour/serial-actress-mridula-vijay.html#|title=എത്ര മൃദുലം ഈ കൃഷ്ണതുളസി|access-date=9 March 2022|last=ജോൺസൺ|first=എ.ആർ|date=29 July 2016|website=Manorama Online|language=ml}}</ref>
|-
| 2016
| ''മഞ്ഞുരുകും കാലം''
|
|
|
|-
| 2017-2019
| ''ഭാര്യ''
| രോഹിണി
| ഏഷ്യാനെറ്റ്
| സോനു സതീഷ് കുമാറിനു പകരം
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/rohini-still-haunts-me-says-bharya-actress-mridhula-vijai/articleshow/69263129.cms|title='Rohini' still haunts me, says Bharya actress Mridhula Vijai|access-date=9 March 2022|last=Nair|first=Radhika|date=10 May 2019|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2019–2021
| ''പൂക്കാലം വരവായി''
| rowspan="5" | സംയുക്ത
| rowspan="5" | [[സീ കേരളം]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/pookkalam-varavayi-completes-101-episodes-team-celebrates-the-achievement/articleshow/72109460.cms|title=Pookkalam Varavayi completes 101 episodes, team celebrates the achievement|access-date=9 March 2022|date=18 November 2019|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2019
| ''സുമംഗലീ ഭവ''
| പ്രൊമോയിൽ അതിഥി വേഷം
|
|-
| 2020
| ''കയ്യെത്തും ദൂരത്ത്''
| പ്രൊമോയിൽ അതിഥി വേഷം
|
|-
| 2021
| ''മാനം പോലെ മംഗല്യം''
| അതിഥി വേഷം
|
|-
| 2021
| ''[[മിസ്സിസ് ഹിറ്റ്ലർ]]''
| പ്രൊമോയിൽ അതിഥി വേഷം
|
|-
| 2021-2022
| ''തുമ്പപ്പൂ''
| വീണ
| rowspan="2" | മഴവിൽ മനോരമ
| നിയുക്ത പ്രസാദിനു പകരം
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/mridhula-vijai-on-thumbapoo-the-story-of-a-girl-who-doesnt-bother-about-her-looks-but-life-goals-this-one-liner-attracted-me-to-the-show/articleshow/87084067.cms|title=Mridhula Vijai on 'Thumbapoo': The story of a girl who doesn't bother about her looks but life goals, this one-liner attracted me to the show|access-date=9 March 2022|date=17 October 2021|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2023
| ''റാണി രാജ''
| അനാമിക/ആമി
| [[അർച്ചന കവി|അർച്ചന കവിക്കു]] പകരം
|
|-
|}
=== റിയാലിറ്റി ഷോകൾ ===
{| class="wikitable"
! style="background:#ccc;" |വർഷം
! style="background:#ccc;" | പരിപാടി
! style="background:#ccc;" | പങ്ക്
! style="background:#ccc;" | ചാനൽ
! style="background:#ccc;" | കുറിപ്പുകൾ
! style="background:#ccc;" | {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
|
| ''ഡാൻസിങ് സ്റ്റാർസ്''
| മത്സരാർത്ഥി
|
|
|
|-
| 2018
| ''സ്റ്റാർ വാർ''
| സ്വയം
| [[സൂര്യ ടി.വി.|സൂര്യ ടി.വി]]
|
|
|-
| 2018
| ''ടമാർ പടാർ''
| സ്വയം
| [[ഫ്ളവേഴ്സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്ലവേഴ്സ്]]
|
|
|-
| 2020
| ''ലെറ്റ്സ് റോക്ക് ആൻഡ് റോൾ''
| സ്വയം
| [[സീ കേരളം]]
|
|
|-
| 2020
| ''സൂര്യജോടി നമ്പർ 1''
| മത്സരാർത്ഥി
| [[സൂര്യ ടി.വി.|സൂര്യ ടി.വി]]
| ആർ. വിശ്വയോടൊപ്പം ജോടിയായി
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/watch-heres-why-mridhula-vijay-called-suryajodi-no-1-fame-vishva-brutus/articleshow/76835389.cms|title=Watch: Here's why Mridhula Vijay called Suryajodi No. 1 fame Vishva 'brutus'|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2020-നിലവിൽ
| ''സ്റ്റാർ മാജിക്''
| മത്സരാർത്ഥി
| [[ഫ്ളവേഴ്സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്ലവേഴ്സ്]]
|
|
|-
| 2023-നിലവിൽ
| ''ശ്രേഷ്ഠ ഭാരതം പൈതൃക ഭാരതം''
| മെന്റർ
| [[അമൃത ടി.വി.|അമൃത ടി.വി]]
|
|
|-
|}
==== പ്രത്യേക സാന്നിധ്യങ്ങൾ ====
{| class="wikitable"
! style="background:#ccc;" |വർഷം
! style="background:#ccc;" | തലക്കെട്ട്
! style="background:#ccc;" | പങ്ക്
! style="background:#ccc;" | ചാനൽ
! style="background:#ccc;" | കുറിപ്പുകൾ
! style="background:#ccc;" | {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2016
| ''അമ്മായിമാർ വരും എല്ലാം ശരിയാക്കും''
|
| ഏഷ്യാനെറ്റ്
| ടെലിഫിലിം
|
|-
| 2018
| ''എ ഡേ വിത്ത് സ്റ്റാർ''
| സ്വയം
| [[കേരളകൗമുദി ദിനപ്പത്രം|കൗമുദി ടി.വി]]
|
|
|-
| 2018
| ''ആനിസ് കിച്ചൻ''
| സ്വയം
| [[അമൃത ടി.വി.|അമൃത ടി.വി]]
|
|
|-
| 2018
| ''കോമഡി സ്റ്റാർസ്''
| സ്വയം
| ഏഷ്യാനെറ്റ്
| അതിഥി വേഷം
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/mridula-vijay-is-all-excited-to-appear-on-comedy-stars/articleshow/66827824.cms|title=Mridula Vijay is all excited to appear on Comedy Stars|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2019
| ''ബഡായി ബംഗ്ലാവ്''
| സ്വയം
| ഏഷ്യാനെറ്റ്
|
|
|-
| 2019
| ''ഓണം ബമ്പർ''
| സ്വയം
| സീ കേരളം
|
|
|-
| 2021
| ''ഒരു ചിരി ഇരുചിരി ബമ്പർ ചിരി''
| സ്വയം
| മഴവിൽ മനോരമ
|
|
|-
|}
=== സംഗീത വീഡിയോകൾ ===
* 2019 - "കഥകൾ നീലേ"
* 2020 - "കേരളം ഗതി മട്ടും"
=== യൂട്യൂബ് ===
* 2020-നിലവിൽ : മൃദ്വ വ്ലോഗ്സ്
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
==പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|11062587}}
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ടെലിവിഷൻ നടിമാർ]]
3ubroq1ows9m7w3378z85xwtorf1m8u
ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ
0
544428
4678622
3570346
2026-10-22T11:24:00Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678622
wikitext
text/x-wiki
{{PU|John Argyll Robertson}}
[[പ്രമാണം:John_Argyll_Robertson._Lithograph_(%3F)_after_F._Croll_after_M_Wellcome_V0005043.jpg|ലഘുചിത്രം| ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ (1800-1855). മിസ്സിസ് ഫ്രേസറിന്റെ ചിത്രത്തെ ആസ്പദമാക്കി എഫ്. ക്രോൾ തയ്യാറാക്കിയ ചിത്രത്തിൽനിന്നുള്ള ലിത്തോഗ്രാഫ്.]]
[[നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയ|നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയയിൽ]] വിദഗ്ദ്ധനായിരുന്ന ഒരു [[സ്കോട്ട്ലൻഡ്|സ്കോട്ടിഷ്]] ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധനാണ് ഡോ. '''ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ''' എഫ്ആർഎസ്ഇ പിആർസിഎസ്ഇ (12 ഓഗസ്റ്റ് 1800 – 7 ജനുവരി 1855).
== മുൻകാലജീവിതം ==
ബെർവിക്ഷയറിലെ അയ്ടണിലുള്ള പ്രെൻഡർഗസ്റ്റിലെ അലക്സാണ്ടർ റോബർട്ട്സണിന്റെയും ഭാര്യ ഫിലാഡൽഫിയ റോബർട്ട്സണിന്റെയും (വിവാഹത്തിനു മുമ്പ് ലാമ്പ്) മകനായി 1800 ഓഗസ്റ്റ് 12-നാണ് ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ ജനിച്ചത്.<ref name="scotlandspeople.gov.uk">Scotland's People Old Parish Registers 453/13 https://www.scotlandspeople.gov.uk/view-image/nrs_stat_deaths/49466</ref> എഡിൻബർഗ് റോയൽ ഇൻഫർമറിയിൽ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന, നേത്രരോഗങ്ങളിൽ താൽപ്പര്യമുള്ള ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധനായ ജോൺ ഹെൻറി വിഷാർട്ടിന്റെ കീഴിൽ അദ്ദേഹം പരിശീലനം നേടി. തന്റെ രണ്ട് മൂത്ത സഹോദരന്മാരായ റോബർട്ടിനെയും വില്യമിനെയും പോലെ അദ്ദേഹവും എഡിൻബർഗ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി മെഡിക്കൽ സ്കൂളിൽ വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിച്ചു. "ഒഫ്താൽമിയ" എന്ന തന്റെ ബിരുദ പ്രബന്ധത്തിൽ അദ്ദേഹം കണ്ണിന്റെ മുൻ അറയിലെ വീക്കത്തെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുകയും അതിന്റെ കാരണങ്ങളും സാധ്യമായ ചികിത്സാ മാർഗങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്തു. 1820-ൽ എഡിൻബർഗിലെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസിന്റെ പ്രസിഡന്റായിരുന്ന, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശസ്ത്രക്രിയാ ഗുരു ജോൺ വിഷാർട്ടിനാണ് ഈ പ്രബന്ധം സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്. 1819-ൽ റോബർട്ട്സൺ എംഡി യോഗ്യത നേടി. <ref>List of the graduates in medicine in the University of Edinburgh. Edinburgh: Neil & Company, 1867. page 60 https://archive.org/stream/b21466373#page/n69/mode/2up</ref>
== ശസ്ത്രക്രിയാ ജീവിതം ==
[[പ്രമാണം:Queen_Street_58,_Edinburgh.JPG|ലഘുചിത്രം| 58 ക്വീൻ സ്ട്രീറ്റ്, എഡിൻബർഗ്]]
യോഗ്യത നേടിയ ശേഷം അദ്ദേഹം രണ്ടുവർഷം [[പാരിസ്|പാരീസിൽ]] ചെലവഴിച്ച് കൂടുതൽ അനുഭവസമ്പത്ത് നേടി; തുടർന്ന് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലെയും]] [[ഇറ്റലി|ഇറ്റലിയിലെയും]] മെഡിക്കൽ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒരു വർഷം പഠനം നടത്തി. <ref name="wellcomelibrary.org">Testimonials in favour of John Argyll Robertson for the chair of Materia Medica, Edinburgh University. 1832. https://wellcomelibrary.org/item/b21981176#?c=0&m=0&s=0&cv=3&z=-0.3664%2C0.1768%2C1.9732%2C0.9984</ref> റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗിന്റെ ഫെലോ (FRCSEd) ആകുന്നതിനായി 1821-ൽ റോബർട്ട്സൺ "ഓൺ ദി അനാട്ടമി ആൻഡ് ഫിസിയോളജി ഓഫ് ഐ" എന്ന തന്റെ പ്രൊബേഷണറി പ്രബന്ധം സമർപ്പിച്ചു. <ref>Robertson, J. A. Probationary essay on the anatomy and physiology of the eye; February 1822 in Probationary Essays: 3: 1818 - 1822. Royal College of Surgeons of Edinburgh archive.</ref> കണ്ണിലെ ഫിസിയോളജിക്കൽ [[അന്ധബിന്ദു|അന്ധബിന്ദു]] [[ഒപ്റ്റിക് ഡിസ്ക്|ഒപ്റ്റിക് ഡിസ്കുമായി]] യോജിക്കുന്നുവെന്ന് ഇതിൽ അദ്ദേഹം നിരീക്ഷിക്കുന്നു. 1822 ഫെബ്രുവരി 26-ന് അദ്ദേഹം FRCSEd ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. <ref name="Gairdner">Gairdner, J. List of Fellows of the Royal College of Surgeons of Edinburgh from the year 1581 to 1873. Edinburgh 1874. https://archive.org/stream/b21465812/b21465812_djvu.txt</ref> അതേ വർഷം പിന്നീട് എഡിൻബർഗിൽ പ്രാക്ടീസ് ആരംഭിച്ച അദ്ദേഹം ജോൺ ഹെൻറി വിഷാർട്ടിനൊപ്പം ചേർന്ന് സ്കോട്ട്ലൻഡിലെ ആദ്യത്തെ സ്പെഷ്യലിസ്റ്റ് നേത്ര ആശുപത്രിയായ എഡിൻബർഗ് ഐ ഡിസ്പെൻസറി സ്ഥാപിച്ചു.
1825-ൽ അദ്ദേഹം എഡിൻബർഗ് എക്സ്ട്രാ മ്യൂറൽ മെഡിക്കൽ സ്കൂളിൽ പ്രഭാഷണങ്ങൾ നടത്താൻ തുടങ്ങി. 1832-ൽ എഡിൻബർഗ് സർവകലാശാലയിലെ മെറ്റീരിയ മെഡിക്ക പ്രൊഫസർ പദവിക്കായി അപേക്ഷിച്ചെങ്കിലും അത് ലഭിച്ചില്ല. <ref name="wellcomelibrary.org">Testimonials in favour of John Argyll Robertson for the chair of Materia Medica, Edinburgh University. 1832. https://wellcomelibrary.org/item/b21981176#?c=0&m=0&s=0&cv=3&z=-0.3664%2C0.1768%2C1.9732%2C0.9984</ref> 1838-ൽ റോയൽ ഇൻഫർമറിയിലെ സർജിക്കൽ ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റിൽ ജനറൽ സർജനും നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധനുമായി അദ്ദേഹം നിയമിതനായി. 1842 വരെ അദ്ദേഹം ഈ പദവി വഹിച്ചിരുന്നു.
ഇക്കാലത്ത് അദ്ദേഹം എഡിൻബർഗിലെ 58 ക്വീൻ സ്ട്രീറ്റിലാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്. <ref>Edinburgh Post Office Directory 1840</ref>
''ഒബ്സർവേഷൻസ് ഓൺ എക്സ്ട്രാക്ഷൻ ആൻഡ് ഡിസ്പ്ലേസ്മെൻ്റ് ഓഫ് ദ കാറ്ററാക്റ്റ്'' അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. അതിൽ [[തിമിര ശസ്ത്രക്രിയ|തിമിരത്തിന്റെ ശസ്ത്രക്രിയാ]] ചികിത്സയെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾ അദ്ദേഹം അവലോകനം ചെയ്തു. <ref>Robertson JA. Observations on the extraction and displacement of cataract: With tables showing the relative success resulting from the performance of these operations. John Stark. Edinburgh, 1837.</ref> തിമിര ശസ്ത്രക്രിയയുടെ ഫലങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യത്തെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്ക് വിവരണമായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. <ref>Shastid, T H. John Argyll Robertson. ''American Encyclopedia of Ophthalmology''. Chicago: Cleveland Press, 1919. pp. 11457-11458</ref> 1848-ൽ എഡിൻബർഗിലെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസിന്റെ പ്രസിഡന്റായി അദ്ദേഹം തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു, [1] എന്നാൽ ഒരു വർഷം മാത്രം ആ പദവിയിലിരുന്ന ശേഷം അദ്ദേഹം വിരമിക്കുകയും ജെയിംസ് സൈം പിൻഗാമിയായി അധികാരമേൽക്കുകയും ചെയ്തു. <ref name="Gairdner">Gairdner, J. List of Fellows of the Royal College of Surgeons of Edinburgh from the year 1581 to 1873. Edinburgh 1874. https://archive.org/stream/b21465812/b21465812_djvu.txt</ref>
== പിന്നീടുള്ള വർഷങ്ങളും മരണവും ==
വിരമിച്ച ശേഷം സെന്റ് ആൻഡ്രൂസിലെ റോസ് പാർക്കിലേക്ക് താമസം മാറിയ ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ 1855 ജനുവരി 7-ന് 54-ആം വയസ്സിൽ അവിടെവെച്ച് അന്തരിച്ചു. <ref name="scotlandspeople.gov.uk">Scotland's People Old Parish Registers 453/13 https://www.scotlandspeople.gov.uk/view-image/nrs_stat_deaths/49466</ref>
== കുടുംബം ==
അദ്ദേഹത്തിന്റെ സഹോദരന്മാരായ റോബർട്ട് റോബർട്ട്സൺ, വില്യം റോബർട്ട്സൺ എന്നിവർ [[എഡിൻബർഗ് സർവ്വകലാശാല|എഡിൻബർഗ് സർവകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് എംഡി ബിരുദം നേടി; ഇരുവരും FRCSEd നേടി ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധരായി. <ref name="Gairdner">Gairdner, J. List of Fellows of the Royal College of Surgeons of Edinburgh from the year 1581 to 1873. Edinburgh 1874. https://archive.org/stream/b21465812/b21465812_djvu.txt</ref>
1824 ജൂലൈ 3-ന് അദ്ദേഹം ആൻ ലോക്ക്ഹാർട്ടിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു.<ref>"Scotland Marriages, 1561-1910," database, FamilySearch (https://familysearch.org/ark:/61903/1:1:XYM8-3QX : 8 December 2014), John Argyll Robertson and Ann Lockhart, 3 Jul 1824</ref> അവരുടെ മരണശേഷം 1829 മെയ് 12-ന് അദ്ദേഹം എലിസബത്ത് വൈറ്റ്മാനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. <ref>"Scotland Marriages, 1561-1910," database, FamilySearch (https://familysearch.org/ark:/61903/1:1:XYWW-CRM : 8 December 2014), John Argyle Robertson and Elizabeth Wightman, 12 May 1829;</ref> സി. ലോക്ക്ഹാർട്ട് റോബർട്ട്സൺ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ മൂത്തമകൻ ചാൾസ് ഒരു മാനസികരോഗാശുപത്രിയിലെ ഡോക്ടറായിരുന്നു. <ref>Hawkins, Henry. The late Dr. C. Lockhart Robertson: A Reminiscence. ''The British Journal of Psychiatry''. 1897; 43: 677-67</ref> ഇളയ മകൻ ഡഗ്ലസ് ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ നേത്ര ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധനെന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തി നേടി; പിതാവിനെപ്പോലെ അദ്ദേഹവും എഡിൻബർഗിലെ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസിന്റെ പ്രസിഡന്റായിരുന്നു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:എഡിൻബറോസർവകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1855-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1800-ൽ ജനിച്ചവർ]]
mmf0uopc6kic03wz8zxqgdnqleeu5oy
സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്
0
545500
4678616
4542864
2026-10-22T11:22:22Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678616
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox software
| title = സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്
| name =
| logo =
| logo size =
| developer = [[Citrix Systems]]
| released = {{Start date and age|df=yes|2015|08|20}}
| operating system =
| license = [[Proprietary software|Proprietary]]
| website = {{URL|https://www.citrix.com/products/citrix-cloud}}
}}ഉപയോക്താക്കൾക്ക് ക്ലൗഡ് അധിഷ്ഠിത [[ഡെസ്ക്ടോപ്പ് കമ്പ്യൂട്ടർ|ഡെസ്ക്ടോപ്പുകളും]] [[ആപ്ലിക്കേഷൻ സോഫ്റ്റ്വെയർ|ആപ്ലിക്കേഷനുകളും]] ലഭ്യമാക്കാൻ സ്ഥാപനങ്ങളെ സഹായിക്കുന്ന ഒരു [[ക്ലൗഡ് കമ്പ്യൂട്ടിങ്ങ്|ക്ലൗഡ്]] മാനേജ്മെന്റ് പ്ലാറ്റ്ഫോമാണ് '''സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്'''. സിട്രിക്സ് സിസ്റ്റംസ് ആണ് ഇത് വികസിപ്പിക്കുകയും 2015-ൽ പുറത്തിറക്കുകയും ചെയ്തത്.
== സവിശേഷതകൾ ==
സിട്രിക്സ് ഉൽപ്പന്നങ്ങളായ സെൻആപ്പ്, സെൻഡെസ്ക്ടോപ്പ്, സെൻമൊബൈൽ, ഷെയർഫൈൽ, നെറ്റ്സ്കേലർ എന്നിവയ്ക്കായി സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ് ക്ലൗഡ് സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുന്നു. കൂടാതെ, സെക്യൂർ ബ്രൗസർ സേവനം ഉൾപ്പെടെ നിരവധി ക്ലൗഡ്-നേറ്റീവ് സേവനങ്ങളും സിട്രിക്സ് വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ക്ലൗഡ് കമ്പ്യൂട്ടിങ്ങ്]]
[[വർഗ്ഗം:ക്ലൗഡ് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ]]
95jz58ujb81rft25p8g0bxx4d7fglu2
മീനാക്ഷി ബാനർജി
0
552470
4678620
4100609
2026-10-22T11:23:28Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678620
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Meenakshi Banerjee}}
{{Infobox scientist
| name = മീനാക്ഷി ബാനർജി
| image =
| caption =
| birth_date =
| birth_place =
| residence =
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| alma_mater =
| doctoral_advisor =
| doctoral_students =
| known_for = [[Cyanobacteria|സയനോബാക്ടീരിയൽ ബയോടെക്നോളജി]]
| footnotes =
| spouse =
| children =
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ [[സയനോബാക്ടീരിയ|സയനോബാക്ടീരിയോളജിസ്റ്റാണ്]] '''മീനാക്ഷി ബാനർജി'''. ഇപ്പോൾ അവർ [[Texas|ടെക്സസിലെ]] [[Houston|ഹ്യൂസ്റ്റണിലുള്ള]] <ref>{{Cite web|url=http://mbb3.web.rice.edu|title=Dr. Meenakshi Bhattacharjee|website=mbb3.web.rice.edu}}</ref> അപ്ലൈഡ് ആൽഗൽ റിസർച്ച് സെന്ററിന്റെ മേധാവിയായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. [[ഭോപ്പാൽ|ഭോപ്പാലിലെ]] [[Barkatullah University|ബർക്കത്തുള്ള സർവകലാശാലയുടെ]] ബയോസയൻസ് വിഭാഗത്തിന്റെ മുൻ മേധാവിയാണ് അവർ.
== വിദ്യാഭ്യാസം ==
[[അസൻസോൾ|അസൻസോളിലെ]] ലൊറേറ്റോയിലുള്ള ഐറിഷ് കോൺവെന്റിൽ നിന്ന് മീനാക്ഷി ബാനർജി സ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. തുടർന്ന് റാഞ്ചി സർവകലാശാലയിലെ നിർമ്മല കോളേജിൽ നിന്ന് ബിരുദവും [[ബനാറസ് ഹിന്ദു യൂണിവേഴ്സിറ്റി|ബനാറസ് ഹിന്ദു യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ]] വനിതാ കോളേജിൽ നിന്ന് സസ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടി. <ref name="Meenakshi">{{Cite web|url=http://www.ias.ac.in/womeninscience/LD_essays/42-44.pdf|title=Women in Science - IAS Initiative|access-date=13 March 2014}}</ref>
== ഔദ്യോഗികജീവിതം ==
മീനാക്ഷി ബാനർജി 1989-ൽ ബർക്കത്തുള്ള സർവകലാശാലയിൽ അധ്യാപികയായി ചേർന്നു. 1997-ൽ റീഡറും 2005-ൽ പ്രൊഫസറുമായി. തുടർന്ന് സർവകലാശാലയിലെ ബയോസയൻസ് വിഭാഗം മേധാവിയായി. <ref name="Biodata">{{Cite web|url=http://www.bubhopal.nic.in/bioscience/biodata_meenakshi.pdf|title=Barkatullah University Profile|access-date=13 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20130123232918/http://bubhopal.nic.in/bioscience/biodata_meenakshi.pdf|archive-date=23 January 2013}}</ref>
== അംഗീകാരം ==
2010-ലെ ഡോ. കെ.എൻ. കട്ജു സംസ്ഥാനതല ശാസ്ത്ര അവാർഡ് ഉൾപ്പെടെ വിവിധ അവാർഡുകൾ മീനാക്ഷി ബാനർജിക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/bhopal/Madhya-Pradesh-government-anounces-names-of-science-awardees/articleshow/15700140.cms|title=Madhya Pradesh government announces names of science awardees|access-date=2014-03-14|last=|date=2012-08-25|website=The Times of India.indiatimes.com}}</ref>
[[നാഷണൽ അക്കാഡമി ഓഫ് സയൻസസ്|നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് സയൻസസ്]] ഇന്ത്യയുടെ ആജീവനാന്ത അംഗമാണ് മീനാക്ഷി ബാനർജി. <ref>{{Cite web|url=http://nasi.org.in/lifemem.asp?RsFilter=B|title=The National Academy of Sciences, India - Life Members|access-date=2014-03-14|date=|publisher=Nasi.org.in|archive-date=2014-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20140313171155/http://nasi.org.in/lifemem.asp?RsFilter=B|url-status=dead}}</ref>
അപൂർവ ഇനം ഔഷധസസ്യങ്ങളുടെ പ്രചാരണത്തിലും മരുഭൂമികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വ്യത്യസ്ത ആവാസവ്യവസ്ഥകളിൽ നിന്നുള്ള തനതായ സയനോബാക്ടീരിയകളെക്കുറിച്ചുള്ള വിപുലമായ ഗവേഷണത്തിലും അവർ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. <ref name="Biodata1">{{Cite web|url=http://www.bubhopal.nic.in/bioscience/biodata_meenakshi.pdf|title=Barkatullah University Profile|access-date=13 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20130123232918/http://bubhopal.nic.in/bioscience/biodata_meenakshi.pdf|archive-date=23 January 2013}}</ref>
== അവലംബം ==
{{RL}}
[[വർഗ്ഗം:ബനാറസ് ഹിന്ദു സർവ്വകലാശാലയിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
kbvod27qm6m45dh4g7noi88wrdrsi87
കളയിക്കൽ കുമാരൻ
0
561317
4678592
4578131
2026-10-22T11:15:46Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678592
wikitext
text/x-wiki
{{Use Indian English|date=February 2016}}{{Infobox person
| name = കളയിക്കൽ കുമാരൻ
| image =Kalaikkal_Kumaran.jpg
| caption =
| birth_name = കുമാരൻ
| birth_date = 1919
| birth_place = [[വൈക്കം]], [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]]
| death_date = 1998 ഓഗസ്ത് 8
| death_place =
| occupation = നിരീക്ഷണ ഹാസ്യം, സ്കെച്ച് ഹാസ്യം, വാക്ചാതുര്യം/വാക്കുകൾ കൊണ്ടുള്ള കളി, സാമൂഹിക പ്രവർത്തകൻ, [[Indian freedom struggle|സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനി]]
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| spouse = ഭാർഗവി
| children = 6 (1 കുട്ടി മരിച്ചു)
| awards = *1997-ൽ ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ സംഭാവനയ്ക്കുള്ള [[Kerala state film award|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം]]
*1989-ൽ അഭിനയത്തിനുള്ള [[Kerala Sangeetha Nataka Akademi Fellowship|കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെലോഷിപ്പ്]]
| website =
| othername = Kalaikkan
| yearsactive =
}}
മലയാളത്തിലെ ഒരു ചലച്ചിത്ര നടനും ജനപ്രിയ നാടക നടനുമായിരുന്നു '''കളയിക്കൽ കുമാരൻ''' (1919 - 1998). [[കാളിദാസ കലാകേന്ദ്രം|കാളിദാസ കലാകേന്ദ്രത്തിന്റെ]] നാടകങ്ങളിലെ ഹാസ്യ വേഷങ്ങളിലൂടെ അദ്ദേഹം പ്രശസ്തനായി. 65 സിനിമകളിലും 150-ലധികം നാടകങ്ങളിലും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. 15000-ലധികം വേദികളിൽ അദ്ദേഹം നാടകം അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[പൊൻകുന്നം വർക്കി|പൊൻകുന്നം വർക്കിയുടെ]] കേരള നാടകവേദി അവതരിപ്പിച്ച ''കതിരുകാണാക്കിളി'' ആയിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ നാടകം. അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ച 150-ലധികം നാടകങ്ങളിൽ ''ഡോക്ടർ, കതിരുകാണാക്കിളി, ആൽത്തറ, മുത്തുച്ചിപ്പി, കടൽപ്പാലം, സ്വന്തം ലേഖകൻ, യുദ്ധഭൂമി'', ''സംഗമം'' എന്നിവ ശ്രദ്ധേയമാണ്. 1989-ൽ അഭിനയത്തിനുള്ള കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെലോഷിപ്പ് ഉൾപ്പെടെ നിരവധി കേരള സംസ്ഥാന പുരസ്കാരങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[കേരള സംഗീതനാടക അക്കാദമി|കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയിൽ]] അംഗമായിരുന്നു കുമാരൻ. 20,000-ത്തിലധികം വേദികളിൽ നാടകം അവതരിപ്പിച്ച് റെക്കോർഡ് സൃഷ്ടിക്കാൻ കളയിക്കൽ കുമാരൻ ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും, [[തിമിരം]] മൂലം കാഴ്ചശക്തി കുറഞ്ഞതിനാൽ അദ്ദേഹം രംഗത്തു നിന്നു പിൻവാങ്ങി. ജീവിതത്തിലുടനീളം തികഞ്ഞ നിരീശ്വരവാദിയും [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ]] അനുഭാവിയുമായിരുന്നു കളയിക്കൽ കുമാരൻ.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
കളയിക്കൽ കുമാരൻ വിവാഹിതനായിരുന്നു. ഈ ദമ്പതികൾക്ക് ആറ് മക്കളുണ്ടായിരുന്നു; അവരിൽ ഒരാൾ മരിച്ചു.
===കുട്ടികൾ===
[[പ്രമാണം:Vai1.jpg|ലഘുചിത്രം|right]]
* രമണി ഡി.
* രഞ്ജിനി അശോകൻ
* ശോഭന സി.
* മാലാ സുകുമാരൻ ([[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് കാലിക്കറ്റ്|സ്കൂൾ ഓഫ് ഡ്രാമ ആൻഡ് ഫൈൻ ആർട്സ്]], 1979-83 ബി.ടി.എ. ബാച്ച്)
* ഷാനവാസ് (മരിച്ചു)
* ഷീല സുഗുതൻ
== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
* ''[[രക്തബന്ധം (ചലച്ചിത്രം)|രക്തബന്ധം]]'' (1951)
* ''[[വിയർപ്പിന്റെ വില|വിയർപ്പിന്റെ വില]]'' (1962)
* ''[[കേരളകേസരി|കേരളകേസരി]]'' (1951)
* ''[[ലോകനീതി]]'' (1953)
* ''[[അവൻ വരുന്നു]]'' (1954)
* ''കിടപ്പാടം'' (1955)
* ''[[അച്ഛനും മകനും|അച്ഛനും മകനും]]'' (1957)
* ''[[അരപ്പവൻ]]'' (1961)
* ''[[കലയും കാമിനിയും]]'' (1963)
* ''ഭൂമിയിലെ മാലാഖ'' (1965)
* ''[[ഓടയിൽ നിന്ന് (ചലച്ചിത്രം)|ഓടയിൽ നിന്ന്]]'' (1965)
* ''കാട്ടുപൂക്കൾ'' (1965)
* ''[[ശകുന്തള (ചലച്ചിത്രം)|ശകുന്തള]]'' (1965)
* ''[[പുന്നപ്ര വയലാർ (ചലച്ചിത്രം)|പുന്നപ്ര വയലാർ]]'' (1968)
* ''[[കൊടുങ്ങല്ലൂരമ്മ]]'' (1968)
* ''[[ചട്ടമ്പിക്കവല|ചട്ടമ്പിക്കവല]]'' (1969)
* ''[[പോസ്റ്റ്മാനെ കാണാനില്ല|പോസ്റ്റ്മാനെ കാണാനില്ല]]'' (1972)
* ''നിത്യവസന്തം'' (1979)
കാളിദാസ കലാകേന്ദ്രത്തിന്റെ നാടകങ്ങളിലാണ് അദ്ദേഹം കൂടുതൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.metromatinee.com/artist/Kalaikkal%20Kumaran-4414|access-date=6 August 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105094523/http://www.metromatinee.com/artist/Kalaikkal%20Kumaran-4414|archive-date=5 November 2013}}</ref>
== പുരസ്കാരങ്ങൾ <ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movieslist.php?a=5540|title=List of Malayalam Movies acted by Kalaikkal Kumaran|last=|date=|publisher=malayalachalachithram.com}}</ref> ==
* 1993-ൽ ആക്റ്റ് അവാർഡ്
* 1989-ൽ അഭിനയത്തിനുള്ള കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി ഫെലോഷിപ്പ്
* 1993-ൽ നാടകരംഗത്തെ സംഭാവനയ്ക്കുള്ള കേരള സംസ്ഥാന പുരസ്കാരം
* 1997-ൽ ചലച്ചിത്രമേഖലയിലെ സംഭാവനയ്ക്കുള്ള [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം]]
== മരണം ==
1998 ആഗസ്ത് 8-ന് കളയിക്കൽ കുമാരൻ അന്തരിച്ചു.
== ഇതും കാണുക ==
* [[ഓടയിൽ നിന്ന് (ചലച്ചിത്രം)|ഓടയിൽ നിന്ന്]]
== അവലംബം ==
{{Reflist|2}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* http://www.filmlinks4u.to/2012/07/arappavan-1961-malayalam-movie-watch-online.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211214175534/http://www.filmlinks4u.to/2012/07/arappavan-1961-malayalam-movie-watch-online.html |date=2021-12-14 }}
* http://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&artist=Kalaikkal%20Kumara {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211214175538/https://en.msidb.org/displayProfile.php?category=actors&artist=Kalaikkal%20Kumara |date=2021-12-14 }}
[[വർഗ്ഗം:ജനിച്ച ദിവസം ഇല്ലാത്ത ജീവചരിത്രലേഖനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടന്മാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1998-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1919-ൽ ജനിച്ചവർ]]
avp39lp28rdyb6b5fxnjh0wb83orhfo
സുവലക്ഷ്മി
0
562830
4678602
4660753
2026-10-22T11:18:31Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678602
wikitext
text/x-wiki
{{rough translation|1=ഇംഗ്ലീഷ്|listed=yes|date=2024 ജനുവരി}}
[[Category:Pages using infobox person with unknown empty parameters|notable roleSuvaluxmi]]
[[Category:Articles with hCards]]
{{Infobox person
| name = സുവലക്ഷ്മി
| image =
| imagesize =
| caption =
| birth_name = സുവലക്ഷ്മി മുൻഷി
| birth_date = {{birth date and age|df=yes|1977|8|19}}
| birth_place = [[കൊൽക്കത്ത]]
| death_place =
| occupation = [[നടി]]
| yearsactive = 1994-2001
| spouse = {{marriage |സ്വാഗതോ ബാനർജി|2002}}
| parents = K. C. മുൻഷി<br />ഇന്ദ്രാണി ദേവി<ref>{{cite web|url=http://www.nilacharal.com/enter/celeb/suva.html|title=Suvalakshmi Profile|publisher=Nilacharal|access-date=2022-01-12|archive-date=2011-12-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20111215121942/http://www.nilacharal.com/enter/celeb/suva.html|url-status=dead}}</ref>
| website = https://suvaluxmi.com/index.html
| notable role =
}}
'''സുവലക്ഷ്മി''' (ജനനം 19 ഓഗസ്റ്റ് 1977) പ്രധാനമായും [[തമിഴ്ചലച്ചിത്രം|തമിഴ് സിനിമകളിൽ]] അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു ഇന്ത്യൻ നടിയാണ്. [[ബംഗാളി]], [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുങ്ക്]], [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളം]], [[കന്നഡ]] സിനിമകളിലും അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്. <ref>{{Cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/33191.html|title=Suvalakshmi's no to films|access-date=6 February 2010|date=24 August 2007|website=Indiaglitz|archive-date=2007-08-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20070826162030/http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/33191.html|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/fr/2003/11/28/stories/2003112801490201.htm|title=Nadhi Karaiyinilae|access-date=6 February 2010|last=Rangarajan|first=Malathi|date=28 November 2003|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20031208142222/http://www.hinduonnet.com/thehindu/fr/2003/11/28/stories/2003112801490201.htm|archive-date=8 December 2003}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://www.hinduonnet.com/thehindu/fr/2002/08/23/stories/2002082301010200.htm|title=Tamil film in Chinese fest|access-date=6 February 2010|last=Ashok Kumar|first=S. R|date=23 August 2002|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20021226214047/http://www.hinduonnet.com/thehindu/fr/2002/08/23/stories/2002082301010200.htm|archive-date=26 December 2002}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://suvalakshmi.com/cfilm.htm|title=Archived copy|access-date=12 January 2022|website=suvalakshmi.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20010817102529/http://suvalakshmi.com/cfilm.htm|archive-date=17 August 2001}}</ref>
== അഭിനയജീവിതം ==
കുട്ടിക്കാലം മുതൽ ഇന്ത്യൻ ക്ലാസിക്കൽ, നാടോടി നൃത്തരൂപങ്ങളിൽ അഭിനിവേശമുണ്ടായിരുന്ന സുവലക്ഷ്മി വിവിധ പ്രാദേശിക വേദികളിൽ ഈ കലാരൂപങ്ങൾ അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നു. വേദിയിലെ അവരുടെ പ്രകടനം ചലച്ചിത്രസംവിധായകൻ [[സത്യജിത് റായ്|സത്യജിത് റേ]]യുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടു. തന്റെ കഥയുടെ ചലച്ചിത്രാവിഷ്കാരമായ ''ഉത്തോരൻ'' (1994) എന്ന ചിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹം അവരെ നായികയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. <ref>{{Cite web|url=http://indiatoday.intoday.in/story/satyajit-rays-son-offers-film-tribute-to-his-father/1/302435.html|title=Satyajit Rays son offers film tribute to his father|access-date=30 September 2017|website=intoday.in}}</ref> സത്യജിത് റേയുടെ വിയോഗത്തെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൻ [[സന്ദീപ് റേ]] പൂർത്തിയാക്കിയ ഈ ചിത്രം 1994-ൽ മികച്ച തിരക്കഥയ്ക്കുള്ള ദേശീയ ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം നേടുകയും കാൻ ഉൾപ്പെടെ ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ചലച്ചിത്രമേളകളിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/dc228099-6b04-459d-8dc4-eef7c874fd03/year/1994.html|title=UTTORAN - Festival de Cannes|access-date=30 September 2017|website=Festival de Cannes|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304215317/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/dc228099-6b04-459d-8dc4-eef7c874fd03/year/1994.html|url-status=dead}}</ref>
1998-ൽ [[കൽക്കട്ട സർവകലാശാല|കൽക്കട്ട സർവകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് നിയമബിരുദം നേടുന്നതിനൊപ്പം ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളിലെ നിരവധി സിനിമകളിൽ സുവലക്ഷ്മി നായികയായി അഭിനയിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=http://www.rediff.com/movies/1998/aug/17ss.htm#17suv1|title=Rediff On The Net, Movies: Gossip from the southern film industry|access-date=30 September 2017|website=www.rediff.com}}</ref> വസന്ത് സംവിധാനം ചെയ്ത് [[മണിരത്നം|മണിരത്നം]] നിർമ്മിച്ച ''ആസൈ'' (1995) എന്ന റൊമാന്റിക് ത്രില്ലർ ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അവർ തമിഴ് സിനിമയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. ഈ ചിത്രത്തിൽ [[അജിത് കുമാർ|അജിത് കുമാറിന്റെ]] ജോടിയായി യമുന എന്ന കഥാപാത്രത്തെ സുവലക്ഷ്മി അവതരിപ്പിച്ചു. പുറത്തിറങ്ങിയ ശേഷം ചിത്രം മികച്ച നിരൂപണങ്ങൾ നേടുകയും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ മികച്ച വിജയം കൈവരിക്കുകയും ചെയ്തു. [[വിജയ്]] നായകനായ ''ലവ് ടുഡേ'' (1997) എന്ന ചിത്രത്തിലും അവർ നായികയായി; വാണിജ്യപരമായി മികച്ച വിജയം നേടിയ ഈ ചിത്രത്തിലെ അവരുടെ പ്രകടനം വൻസ്വീകാര്യത നേടി. ആദ്യ രണ്ട് ചിത്രങ്ങളും വിജയിച്ചെങ്കിലും, സുവലക്ഷ്മിയുടെ തുടർന്നുള്ള ചിത്രങ്ങൾ അവരുടെ ജനപ്രീതി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടു. തമിഴ് സിനിമകളിൽ നടിമാർക്കുള്ള ഗ്ലാമർ വേഷങ്ങൾ വർദ്ധിച്ചതിനാൽ അവതരിപ്പിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ കഥാപാത്രങ്ങളെ കണ്ടെത്തുന്നത് അവർക്ക് ബുദ്ധിമുട്ടായി; കൂടാതെ ഒരു നാടൻ പെൺകുട്ടി എന്ന പ്രതിച്ഛായയിൽ അവർ ടൈപ്പ് കാസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=http://www.sify.com/movies/tamil/interview.php?id=6006590&cid=2408|title=Welcome to Sify.com|access-date=30 September 2017|website=www.sify.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20100906131402/http://sify.com/movies/tamil/interview.php?id=6006590&cid=2408|archive-date=6 September 2010}}</ref> 1990-കളുടെ അവസാനത്തിൽ നിരവധി തമിഴ് സിനിമകളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചെങ്കിലും അവരുടെ കഥാപാത്രങ്ങളും ആ ചിത്രങ്ങളും മികച്ച അഭിപ്രായം നേടുന്നതിൽ പരാജയപ്പെട്ടു. 2001-ൽ സിനിമ ഉപേക്ഷിച്ച് അഭിഭാഷകവൃത്തിയിലേക്ക് തിരിയാൻ അവർ തീരുമാനിച്ചു. ഒടുവിൽ പൊൻവണ്ണന്റെ നിരൂപകപ്രശംസ നേടിയ ''നദി കരയിനിലേ'' (2003) എന്ന സിനിമയിൽ അഭിനയിക്കാൻ അവർ കരാറൊപ്പിട്ടു. ഈ ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിന് അവർക്ക് മികച്ച നിരൂപണങ്ങൾ ലഭിച്ചു; അവരുടേത് "ഹൃദയസ്പർശിയായ അഭിനയം" ആണെന്ന് [[ദ ഹിന്ദു|ദി ഹിന്ദു]] രേഖപ്പെടുത്തി. <ref>{{Cite web|url=http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2003/11/28/stories/2003112801490201.htm|title="Nadhi Karaiyinilae"|access-date=30 September 2017|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20031207200951/http://www.thehindu.com/thehindu/fr/2003/11/28/stories/2003112801490201.htm|archive-date=7 December 2003}}</ref> 1994 മുതൽ 2001 വരെ നാടൻ വേഷങ്ങളിലെ മുൻനിര നടിയായിരുന്ന അവർ വെള്ളിത്തിരയിൽ 8 വർഷം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി.
വിവാഹശേഷം, 2007-ൽ, ''സന്തോഷ് സുബ്രഹ്മണ്യം'' (2008) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഒരു സഹകഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിക്കാനുള്ള മോഹൻ രാജയുടെ ക്ഷണം നിരസിച്ച അവർ സിനിമയിൽ നിന്നുള്ള തന്റെ വിരമിക്കൽ ആവർത്തിച്ച് വ്യക്തമാക്കി. ചലച്ചിത്രമേഖല വിട്ടശേഷം സുവലക്ഷ്മി ഒരു പ്രകൃതി ചിത്രകാരിയായി പ്രവർത്തിക്കുകയും 2013-ൽ [[സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലെ]] അക്കാദമി ഓഫ് ആർട്ട് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഇല്ലസ്ട്രേഷനിൽ മാസ്റ്റർ ഓഫ് ഫൈൻ ആർട്സ് ബിരുദം നേടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=http://www.suvaluxmi.com/bio.html|title=Bio|access-date=30 September 2017|website=Suvaluxmi Banerjee}}</ref>
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
2002-ൽ പ്രൊഫസർ സ്വാഗതോ ബാനർജിയെ വിവാഹം കഴിച്ച അവർ [[ജനീവ|ജനീവയിലും]] പിന്നീട് [[സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോ|സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിലും]] താമസിച്ചു.
== അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ ==
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! സിനിമ
! കഥാപാത്രം
! class="unsortable" | കുറിപ്പുകൾ
|-
| 1994
| ''ഉത്തോരൻ''
| മാനഷി
| [[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി]] സിനിമ
|-
| 1995
| ''ആസൈ''
| യമുന (സരസ്വതി)
| മികച്ച പുതുമുഖ നടിക്കുള്ള സിനിമാ എക്സ്പ്രസ് അവാർഡ്<br /><br /><br /><br /><nowiki></br></nowiki> നാമനിർദ്ദേശം – മികച്ച നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് – തമിഴ്
|-
| 1996
| ''ഗോകുലത്തിൽ സീതൈ''
| നിള
| നാമനിർദ്ദേശം – മികച്ച നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ അവാർഡ് – തമിഴ്
|-
| 1996
| ''കൽക്കി''
| സ്വയം
|
|-
| 1997
| ''കതിരുണ്ട കാതൽ''
| ഇന്ദു
|
|-
| 1997
| ''ലവ് ടുഡേ''
| ശാന്തിയ
|
|-
| 1997
| ''കാതൽ പള്ളി''
| ഉമ
|
|-
| 1998
| ''പൊന്മാനം''
| മഹേശ്വരി
|
|-
| 1998
| ''ദിനംധോരും''
| ബൂമ
|
|-
| 1998
| ''സന്തോഷം''
| ഭവാനി
|
|-
| 1998
| ''കവലൈ പടത്തേ സഗോധരാ''
| ഫിലോമിന
|
|-
| 1998
| ''ഇനിയവളെ''
| മീന
|
|-
| 1998
| ''[[അനുരാഗക്കൊട്ടാരം|അനുരാഗക്കൊട്ടാരം]]''
| അന്ന
| [[മലയാളം|മലയാള]] സിനിമ
|-
| 1998
| ''നിലാവേ വാ''
| സംഗീത
|
|-
| 1998
| ''എൻ ആസൈ രസവേ''
| മനോരഞ്ജിതം
|
|-
| 1999
| ''ഹൗസ്ഫുൾ''
| ഇന്ദു
|
|-
| 1999
| ''സുയംവരം''
| ഏഴിലരസി
|
|-
| 1999
| ''പൊൻവിഴ''
| പൊന്നി
|
|-
| 1999
| ''നീ വരുവായ് എന''
| സ്വപ്നവധു
| അതിഥി വേഷം
|-
| 1999
| ''കൺമണി ഉനക്കാക''
| സുധ
|
|-
| 2000
| ''ഏഴൈയിൻ സിരിപ്പിൽ''
| തുളസി
|
|-
| 2000
| ''കൃഷ്ണ ലീലെ''
|
| [[കന്നഡ]] സിനിമ
|-
| 2000
| ''മായി''
| ലക്ഷ്മി
|
|-
| 2000
| ''കണ്ണാൽ പേസവാ''
| പൂങ്കൊടി
|
|-
| 2000
| ''ദുർഗ്ഗ''
| rowspan="2" | ഗംഗ
| [[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുങ്ക്]] സിനിമ
|-
| 2000
| ''പൊട്ടു അമ്മൻ''
|
|-
| 2001
| ''കണ്ണാ ഉന്നൈ തേടുകിറേൻ''
| അഞ്ജലി
|
|-
| 2001
| ''ആണ്ടൻ അടിമൈ''
| മഹേശ്വരി
|
|-
| 2003
| ''വാണി മഹൽ''
| സെൽവി
|
|-
| 2003
| ''നദി കരയിനിലേ''
| ജമീല
| ഒരേസമയം [[മലയാളം|മലയാളത്തിലും]] ചിത്രീകരിച്ചു; തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം – പ്രത്യേക പുരസ്കാരം
|}
== ടെലിവിഷൻ ==
* 2001-2002 ''സൂലം'' – പാർവതി/അമ്മൻ
== അവലംബം ==
<references />
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|1680115|സുവലക്ഷ്മി}}
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ബംഗാളി ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:1977-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
589jv2ip8qhs4oueucyajbke6je4ulq
ഉമ ശങ്കരി
0
566264
4678582
4545378
2026-10-22T11:12:59Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678582
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox person
| name = ഉമ ശങ്കരി
| image =
| imagesize =
| caption =
| othername = ഉമ
| birth_name = ഉമ ശങ്കരി
| birth_date =
| birth_place =
| occupation = നടി
| yearsactive = 2000–2007, 2017-2022 (സിനിമകൾ)<br/>2012–2013 (ടെലിവിഷൻ)
| spouse = {{marriage|H. ദുഷ്യന്ത്|2006}}
| parents = [[D. രാജേന്ദ്ര ബാബു]]<br/>[[Sumithra (actress)|സുമിത്ര]]
| family = [[Nakshatra (actress)|നക്ഷത്ര]] (സഹോദരി)
}}
പ്രധാനമായും [[ദക്ഷിണേന്ത്യ|ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] ഭാഷാ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ നടിയാണ് '''ഉമ ശങ്കരി'''.
== കരിയർ ==
2006-ൽ ശക്തി ചിദംബരം സംവിധാനം ചെയ്ത ''കോവൈ ബ്രദേഴ്സ്'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ [[സിബിരാജ്|സിബിരാജിന്റെ]] നായികയായും [[സത്യരാജ്|സത്യരാജിന്റെ]] അനന്തരവളായും അഭിനയിച്ചു. കൂടാതെ പുതുമുഖങ്ങൾക്കൊപ്പം ''തൊടാമലൈ'' എന്ന ചിത്രത്തിലും അഭിനയിച്ചു. ചിക്കമ്മ (പ്രസിദ്ധമായ തമിഴ് സീരിയൽ "ചിത്തി"യുടെ കന്നഡ റീമേക്ക്), വള്ളി (ഒരു പുതിയ തമിഴ് സീരിയൽ) തുടങ്ങിയ ഏതാനും സീരിയലുകളിലും അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/20029.html|title=Uma's hope|access-date=7 January 2015|website=www.indiaglitz.com|archive-date=2006-11-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20061101103430/http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/20029.html|url-status=dead}}</ref>
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
കന്നഡ ചലച്ചിത്രരംഗത്തെ വാണിജ്യ സിനിമാ സംവിധായകനായ ഡി. രാജേന്ദ്ര ബാബുവിന്റെയും പ്രാദേശിക ഇന്ത്യൻ സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ച നടി [[സുമിത്ര (നടി)|സുമിത്രയുടെയും]] മകളായി ഉമ ജനിച്ചു. ഇളയ സഹോദരി നക്ഷത്ര 2011-ൽ ''ഡൂ'' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. സിനിമയോടൊപ്പം ഇന്ദിരാഗാന്ധി ഓപ്പൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് സാഹിത്യത്തിൽ ബി.എ. പഠനവും നടത്തി.<ref>{{Cite web|url=http://www.behindwoods.com/features/Interviews/Interview1/html/thendraluma_interview.html|title=Behindwoods- Thendral Uma Interview|access-date=7 January 2015|website=www.behindwoods.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/57307.html|title=Another star daughter enters Kollywood|access-date=7 January 2015|website=www.indiaglitz.com|archive-date=2010-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20100529194909/http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/article/57307.html|url-status=dead}}</ref>
ഒടുവിൽ 2006 ജൂൺ 15-ന് ബാംഗ്ലൂരിൽ വെച്ച് സോഫ്റ്റ്വെയർ എഞ്ചിനീയറായ എച്ച്. ദുഷ്യന്തിനെ അവർ വിവാഹം കഴിച്ചു. അതിനുശേഷം പുതിയ സിനിമകൾക്കായി കരാർ ഒപ്പിടേണ്ടതില്ലെന്ന് അവർ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="wedding">{{Cite web|url=http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/gallery/events/9871.html|title=Actress Uma's Wedding Reception|access-date=7 January 2015|website=www.indiaglitz.com|archive-date=2006-06-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20060621041423/http://www.indiaglitz.com/channels/tamil/gallery/events/9871.html|url-status=dead}}</ref>
== അഭിനയിച്ച ചിത്രങ്ങൾ ==
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
!ചിത്രം
!കഥാപാത്രം
!ഭാഷ
!കുറിപ്പുകൾ
|-
| rowspan="2" |2000
|''വീരനടൈ''
|പൂമയിൽ
|[[തമിഴ്]]
|
|-
|''വാനവിൽ''
|ഉമ
|തമിഴ്
|
|-
| rowspan="4" |2001
|''അമ്മോ ബൊമ്മ''
|ലക്ഷ്മി
|[[തെലുഗു ഭാഷ|തെലുഗു]]
|
|-
|''കലകലപ്പ്''
|മിനി
|തമിഴ്
|
|-
|''നവ്വുത്തു ബതകാലിര''
|സരള
|തെലുഗു
|
|-
|''കടൽ പൂക്കൾ''
|കായൽ
|തമിഴ്
|
|-
| rowspan="3" |2002
|''[[കുബേരൻ (ചലച്ചിത്രം)|കുബേരൻ]]''
|ഗൗരി
|[[മലയാളം]]
|
|-
|''[[വസന്തമാളിക]]''
|നന്ദിനി
|മലയാളം
|
|-
|''തിലകം''
|മായ
|മലയാളം
|
|-
| rowspan="5" |2003
|''ചൊക്ക തങ്കം''
|മരഗതം
|തമിഴ്
|
|-
|''സൂരി''
|ഋഷഭ/പ്രിയ
|തമിഴ്
|
|-
|''വികടൻ''
|കാവേരി
|തമിഴ്
|
|-
|''സഫലം''
|ഗ്രേസി
|മലയാളം
|
|-
|''കല്യാണ രാമുഡു''
|കല്യാണിയുടെ സഹോദരി
|തെലുഗു
|
|-
| rowspan="4" |2004
|''തെൻട്രൽ''
|താമരൈസെൽവി
|തമിഴ്
|
|-
|''റൈറ്റാ തപ്പാ''
|വിജി
|തമിഴ്
|
|-
|''[[ഈ സ്നേഹതീരത്ത്]]''
|ഗായത്രി
|മലയാളം
|
|-
|''സ്വാമി''
|സീത, ഗീത
|തെലുഗു
|
|-
| rowspan="2" |2005
|''അമുദേ''
|വിനയ
|തമിഴ്
|
|-
|''സെൽവം''
|തെൻട്രൽ
|തമിഴ്
|
|-
| rowspan="7" |2006
|''ഉപ്പി ദാദ M.B.B.S.''
|ഡോക്ടർ ഉമ/ചിന്നു
|[[കന്നഡ]]
|
|-
|''ലക്ഷ്മി''
|സ്വാതി
|തെലുഗു
|
|-
|''കോവൈ ബ്രദേഴ്സ്''
|ഗണേഷിന്റെ സഹോദരി
|തമിഴ്
|
|-
|''തൊടാമലൈ''
|മഞ്ജു
|തമിഴ്
|
|-
|''ഇലക്കനം''
|കായൽവിഴി
|തമിഴ്
|
|-
|''കല്ലറാലി ഹൂവഗി''
|നൂർ ജഹാൻ/രത്ന
|കന്നഡ
|
|-
|''അടൈക്കലം''
|തമിഴ്
|തമിഴ്
|
|-
| rowspan="2" |2007
|''മണികണ്ഠാ''
|ലക്ഷ്മി മണികണ്ഠൻ
|തമിഴ്
|
|-
|''രസിഗർ മൻട്രം''
|ഭാരതി
|തമിഴ്
|
|-
| rowspan="2" |2012-2013
|''ചിക്കമ്മ''
|
|കന്നഡ
| rowspan="2" |ടി.വി. സീരിയൽ
|-
|''വള്ളി''
|വള്ളി
|തമിഴ്
|-
|2017
|''മുൻസിഫ്''
|
|കന്നഡ
|
|-
|2022
|''വാലിമൈ''
|അർജ്ജുന്റെ അമ്മ
|തമിഴ്
|
|}
== അവലംബം ==
<references />
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:തെലുഗു ചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കന്നഡചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:തമിഴ്ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
cu4tlksbe2xduzv598f03owhsmp428n
സുധ റോയ്
0
567254
4678575
3982193
2026-10-22T11:11:03Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678575
wikitext
text/x-wiki
{{PU|Sudha Roy}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് [[തൊഴിലാളി സംഘടന|ട്രേഡ് യൂണിയനിസ്റ്റും]] രാഷ്ട്രീയക്കാരിയുമായിരുന്നു '''സുധ റോയ്''' (1914-1987). ബംഗാൾ ലേബർ പാർട്ടി, ബോൾഷെവിക് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ എന്നിവയുടെ നേതാവായിരുന്ന അവർ പിന്നീട് [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യയിൽ]] ചേർന്നു.<ref name="Sena2001">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=9DpuAAAAMAAJ|title=In search of freedom: an unfinished journey|last=Maṇikuntalā Sena|date=1 April 2001|publisher=Stree|isbn=978-81-85604-25-1|page=57}}</ref> ബംഗാളി ഇടതുപക്ഷത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രമുഖ വനിതാ നേതാക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ.<ref name="Guha1996">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=6TU-AAAAMAAJ|title=Political Participation of Women in a Changing Society|last=Sampa Guha|publisher=Inter-India Publications|year=1996|isbn=978-81-210-0344-5|page=105}}</ref>
== യുവത്വം ==
1914-ൽ ഫരീദ്പൂരിലെ ഒരു കായസ്ഥ ഭൂവുടമ കുടുംബത്തിലാണ് സുധ റോയ് ജനിച്ചത്.<ref name="Sen1985">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OQwuAAAAMAAJ|title=The working women and popular movements in Bengal: from the Gandhi era to the present day|last=Sunil Kumar Sen|publisher=K.P. Bagchi|year=1985|page=96}}</ref> 1930-കളിൽ അവർ തൊഴിലാളി പ്രസ്ഥാനത്തിൽ ചേർന്നു. വിദ്യാർത്ഥിയായിരിക്കെ സഹോദരൻ സിസിർ റോയ് ആണ് അവരെ തൊഴിലാളി രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്.<ref name="Sen1985" /><ref name="Sen1999">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=gN1dEJuiZ0cC&pg=PA230|title=Women and Labour in Late Colonial India: The Bengal Jute Industry|last=Samita Sen|date=6 May 1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-45363-9|pages=229–230}}</ref><ref name="Sadasivan1977">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=lJ2KAAAAMAAJ|title=Party and democracy in India|last=S. N. Sadasivan|publisher=Tata McGraw-Hill|year=1977|pages=90–92}}</ref><ref name="Mukherjee1996">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=FWHaAAAAMAAJ|title=Women in Indian Life and Society|last=Amitabha Mukherjee|date=1 January 1996|publisher=Punthi Pustak and Institute of Historical Studies|isbn=978-81-85094-97-7|page=240}}</ref> 1933<ref name="so">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=JyQsAAAAIAAJ|title=Socialist Perspective|publisher=Council for Political Studies.|year=1989|volume=17|page=276}}</ref> ൽ ബംഗാൾ ലേബർ പാർട്ടി സ്ഥാപിതമായപ്പോൾ സഹോദരനോടൊപ്പം അവരും അതിന്റെ പ്രധാന നേതാവായി.
== ബോൾഷെവിക് പാർട്ടി സിപിഐയിൽ ചേരുന്നു ==
ബോൾഷെവിക് പാർട്ടി 1936-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നപ്പോൾ സുധ റോയിയും സിപിഐയിൽ ചേർന്നു. ബംഗാളിൽ അക്കാലത്ത് നിയമവിരുദ്ധമായിരുന്ന സിപിഐയിൽ ചേരുന്ന രണ്ടാമത്തെ വനിതയായിരുന്നു അവർ. ആദ്യത്തേത് ലതിക സെൻ ആയിരുന്നു. 1949 ഏപ്രിൽ 27-ന് പോലീസ് വെടിവെപ്പിൽ ലതിക രക്തസാക്ഷിയായി.
ബോൾഷെവിക് പാർട്ടി പുനഃസംഘടിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ഒരു പാർട്ടിയായി വീണ്ടും ഉയർന്നുവരികയും ചെയ്തു. ഫോർവേഡ് ബ്ലോക്ക് രൂപീകരണത്തിൽ സിപിഐ ബോസിനെ പിന്തുണയ്ക്കേണ്ടതായിരുന്നുവെന്ന് ബോൾഷെവിക് പാർട്ടിയുടെ നേതാക്കളായ നിഹാരേന്ദു ദത്ത്, ബിശ്വനാഥ് ദുബെ, സിസിർ റോയ് തുടങ്ങിയവർ കരുതി. ദേശീയ ഐക്യമുന്നണിയുടെ പേരിൽ വർഗസഹകരണ നയമാണ് സിപിഐ പിന്തുടരുന്നതെന്നും അവർ കരുതി. സുധ റോയ് ത്രിപുരി കോൺഗ്രസിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രതിനിധിയായി പങ്കെടുക്കുകയും സിപിഐയുടെ പ്രധാനപ്പെട്ട യോഗങ്ങളിൽ പങ്കെടുക്കുകയും ചെയ്തു. മറ്റുള്ളവർക്കൊപ്പം അവരും സിപിഐ വിട്ട് ബോൾഷെവിക് പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നു.
1941-ൽ ബി.എൽ.പി.യിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനായി അവർ തന്റെ ജോലി ഉപേക്ഷിച്ചു.
== തൊഴിലാളി സംഘാടക ==
1932-നും 1958-നും ഇടയിൽ സുധ ദക്ഷിണ [[കൊൽക്കത്ത|കൽക്കട്ടയിലെ]] കമല ഗേൾസ് സ്കൂളിൽ ഗണിതശാസ്ത്ര അധ്യാപികയായി ജോലി ചെയ്തു.<ref name="a">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=cHDtAAAAMAAJ|title=Labour File: A Bimonthly Journal of Labour and Economic Affairs|publisher=Information and Feature Trust|year=2007|volume=5|page=116}}</ref><ref name="GulatiBagchi2005" /><ref name="Sen1985">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OQwuAAAAMAAJ|title=The working women and popular movements in Bengal: from the Gandhi era to the present day|last=Sunil Kumar Sen|publisher=K.P. Bagchi|year=1985|page=96}}</ref> അക്കാലത്ത് അവർ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു തൊഴിലാളി നേതാവായിരുന്നു.<ref name="GulatiBagchi2005">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=JcqGAwAAQBAJ&pg=PA232|title=A Space of Her Own: Personal Narratives of Twelve Women|last=Leela Gulati|last2=Jasodhara Bagchi|date=7 April 2005|publisher=SAGE Publications|isbn=978-81-321-0341-7|page=232}}</ref> ഡോക്ക് തൊഴിലാളികൾ ''ബഹിൻജി'' ('ബഹുമാനപ്പെട്ട സഹോദരി') എന്ന് വിളിച്ചിരുന്ന സുധ റോയ്, യൂണിയൻ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി ദിവസവും ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് കിഡർപോർ ഡോക്കിലൂടെ കടന്നുപോകുമായിരുന്നു.<ref name="Sen1999">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=gN1dEJuiZ0cC&pg=PA230|title=Women and Labour in Late Colonial India: The Bengal Jute Industry|last=Samita Sen|date=6 May 1999|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-0-521-45363-9|pages=229–230}}</ref><ref name="GulatiBagchi2005" /><ref name="a" />
== സ്ത്രീ പ്രസ്ഥാനം ==
1943-ൽ വനിതാ പ്രസ്ഥാനത്തിൽ ചേർന്ന സുധ ഓൾ ഇന്ത്യ വിമൻസ് കോൺഫറൻസിൽ സജീവമായിരുന്നു.<ref name="Sen1985">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=OQwuAAAAMAAJ|title=The working women and popular movements in Bengal: from the Gandhi era to the present day|last=Sunil Kumar Sen|publisher=K.P. Bagchi|year=1985|page=96}}</ref><ref name="Sena2001">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=9DpuAAAAMAAJ|title=In search of freedom: an unfinished journey|last=Maṇikuntalā Sena|date=1 April 2001|publisher=Stree|isbn=978-81-85604-25-1|page=57}}</ref> 1954-നും 1982-നും ഇടയിൽ നാഷണൽ ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യൻ വിമന്റെ വൈസ് ചെയർപേഴ്സണായിരുന്നു അവർ.<ref name="Sen1985" /><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=ArsxAQAAIAAJ|title=Link: Indian Newsmagazine|year=1974|volume=16|page=34}}</ref><ref name="Congress1981">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=jjMqAAAAYAAJ|title=Tenth Congress, National Federation of Indian Women, Trivandrum, December 27–30, 1980|last=National Federation of Indian Women. Congress|publisher=The Federation|year=1981|page=102}}</ref>
== തിരഞ്ഞെടുപ്പ് രാഷ്ട്രീയം ==
1951-1952-ലെ പാർലമെന്റ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബിപിഐയുടെ ഏക സ്ഥാനാർത്ഥിയായിരുന്നു സുധ റോയ്.<ref name="e1951" /> ബരാക്പൂർ നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽ മത്സരിച്ച അവർ 25,792 വോട്ടുകൾ നേടി (16.2% വോട്ട്).<ref name="e1951">Election Commission of India. ''[http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/LS_1951/VOL_1_51_LS.PDF STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTIONS, 1951 TO THE FIRST LOK SABHA VOLUME I (NATIONAL AND STATE ABSTRACTS & DETAILED RESULTS)]''</ref>
1954-ൽ അവർ ജയിലിലായി.<ref name="Sen1985"/>
1957-ലെ പശ്ചിമ ബംഗാൾ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഫോർട്ട് മണ്ഡലത്തിലാണ് റോയ് മത്സരിച്ചത്.<ref name="s1957" /> 9.75% വോട്ടുകൾ നേടിയ അവർ നാലാം സ്ഥാനത്തെത്തി.<ref name="s1957">Election Commission of India. ''[http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/SE_1957/StatRep_WB_1957.pdf STATISTICAL REPORT ON GENERAL ELECTION, 1957 TO THE LEGISLATIVE ASSEMBLY OF WEST BENGAL]''</ref>
== യു.ടി.യു.സി.യിൽ ==
1958-ൽ സുധ റോയിയുടെ യൂണിയനായ ഡോക്ക് മസ്ദൂർ യൂണിയൻ പിളർന്നു. സിസിർ റോയ്, സുധ റോയ്, ബുത്നാഥ് ഡെ എന്നിവരാണ് ബിശ്വനാഥ് ദുബെയ്ക്കെതിരെ നിലകൊണ്ടത്.<ref name="Bogaert1970">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=t3cEAAAAMAAJ|title=Trade Unionism in Indian Ports: A Case Study at Calcutta and Bombay|last=Michael v. d Bogaert|publisher=Shri Ram Centre for Industrial Relations|year=1970|page=26}}</ref> റോയിയുടെ സംഘമായിരുന്നു ഭൂരിപക്ഷ വിഭാഗമെങ്കിലും പിളർപ്പ് യൂണിയനെ ഗണ്യമായി ദുർബലപ്പെടുത്തി.<ref name="Bogaert1970" />
1960-ൽ സിസിർ റോയ് അന്തരിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് സുധ റോയ് [[യു.ടി.യു.സി.|യുണൈറ്റഡ് ട്രേഡ് യൂണിയൻ കോൺഗ്രസിന്റെ]] ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി.<ref name="Crouch1966">{{Cite book|url=https://archive.org/details/tradeunionspolit0000crou|title=Trade Unions and Politics in India|last=Harold A. Crouch|publisher=Manaktalas|year=1966|page=[https://archive.org/details/tradeunionspolit0000crou/page/233 233]|url-access=registration}}</ref><ref name="Congress1964">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=UzkuAQAAIAAJ|title=Report|last=United Trades Union Congress|publisher=UTUC.|year=1964|page=7}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=3QIfAQAAMAAJ|title=The Times of India Directory and Year Book Including Who's who|publisher=Bennett, Coleman & Company|year=1967|page=528}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=7tMKAAAAIAAJ|title=The Call|publisher=S. Bhattacharya.|year=1964|volume=16|page=87}}</ref>
== സിപിഐയിലേക്ക് ==
1965-ലെ ബിപിഐ പാർട്ടി സമ്മേളനത്തിൽ ബിപിഐയും സിപിഐയും ലയിക്കണമെന്ന് സുധ റോയ് ആഹ്വാനം ചെയ്തു.<ref name="Sadasivan1977"/> സമ്മേളനം ലയനം നിരസിച്ചതോടെ സുധ റോയിയും അനുയായികളും ബിപിഐ വിട്ട് സിപിഐയിൽ ചേർന്നു.<ref name="Sadasivan1977" /> സിപിഐയിലേക്ക് മാറിയ ശേഷം അവർ [[അഖിലേന്ത്യാ ട്രേഡ് യൂണിയൻ കോൺഗ്രസ്|ഓൾ ഇന്ത്യ ട്രേഡ് യൂണിയൻ കോൺഗ്രസിൽ]] ചേർന്നു.<ref name="Magnelia1967">{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=c4pBAAAAIAAJ|title=The International Union of Students|last=Paul Francis Magnelia|publisher=Peninsula Lithograph Company|year=1967|page=185}}</ref>
1970-കളിൽ [[ബംഗ്ലാദേശ് വിമോചനയുദ്ധം|ബംഗ്ലാദേശ് വിമോചന സമരത്തിന്]] അവർ ഉറച്ചതും സജീവവുമായ പിന്തുണ നൽകി.
1969-നും 1973-നും ഇടയിൽ സംസ്ഥാന സാമൂഹ്യക്ഷേമ ബോർഡിന്റെ അധ്യക്ഷയായിരുന്നു സുധ റോയ്.<ref name="Sen1985"/><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=D83lAAAAMAAJ|title=National Council of Women in India Bulletin|publisher=National Council of Women in India.|year=1971|page=45}}</ref> സുധ റോയ് ആണ് മഹിളാ സാംസ്കാരിക് സായിമേലൻ ('വനിതാ സാംസ്കാരിക സമ്മേളനം') സ്ഥാപിച്ചത്.<ref name="Sen1985" />
ദീർഘനാളത്തെ അസുഖത്തെ തുടർന്ന് 1987 ജൂൺ 7-ന് സുധ റോയ് അന്തരിച്ചു.<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=53TtAAAAMAAJ|title=Trade Union Record|publisher=All-India Trade Union Congress|year=1987|volume=45|page=116}}</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:കൊൽക്കത്തയിൽ നിന്നുള്ള രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:ബംഗാളിലെ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ]]
[[വർഗ്ഗം:1987-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1914-ൽ ജനിച്ചവർ]]
rurihypv19mz1qhsya6klphk6lhcdhp
മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ
0
568463
4678619
4546115
2026-10-22T11:23:11Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678619
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമായ [[ന്യൂ ഡെൽഹി|ന്യൂഡൽഹിയിലെ]] [[പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ കേന്ദ്രം|പ്രാഥമിക ആരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്]] '''മൊഹല്ല''' '''ക്ലിനിക്കുകൾ''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന '''ആം ആദ്മി മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ''' (AAMC). മരുന്നുകൾ, രോഗനിർണയം, കൺസൾട്ടേഷൻ എന്നിവ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അവശ്യ ആരോഗ്യ സേവനങ്ങൾ ഇവ സൗജന്യമായി ലഭ്യമാക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal|last=Sharma|first=Dinesh C|date=2016-12-10|title=Delhi looks to expand community clinic initiative|url=http://thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(16)32513-2/fulltext|journal=The Lancet|language=English|volume=388|issue=10062|pages=2855|doi=10.1016/S0140-6736(16)32513-2|pmid=27979396|issn=0140-6736}}</ref> [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിൽ]] മൊഹല്ല എന്ന വാക്കിന് അയൽപക്കം അല്ലെങ്കിൽ സമൂഹം എന്നാണ് അർത്ഥം. ജനങ്ങളുമായുള്ള ആദ്യ സമ്പർക്കകേന്ദ്രമായി വർത്തിക്കുന്ന ഈ ക്ലിനിക്കുകൾ സമയബന്ധിതമായ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു. കൂടാതെ, സംസ്ഥാനത്തെ ദ്വിതീയ, തൃതീയ ആരോഗ്യ സൗകര്യങ്ങളിലേക്കുള്ള റഫറലുകളുടെ ഭാരം കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
== പശ്ചാത്തലം ==
2015-ൽ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] ഗവൺമെന്റാണ് മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ ആദ്യമായി സ്ഥാപിച്ചത്. 2020-ലെ കണക്കനുസരിച്ച് ഇത്തരം 450 ക്ലിനിക്കുകൾ നഗരത്തിലുടനീളം സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു; 16.24 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾക്ക് ഇവ സേവനം നൽകുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/delhi-news/mohalla-clinics-served-16-24-million-people-in-four-years-delhi-health-minister/story-vWd7XwyYW9NEIcf6uGnUeM.html|title=Mohalla clinics served 16.24 million people in four years: Delhi health minister|access-date=2020-04-25|date=2019-09-06|website=Hindustan Times|language=en}}</ref> 2020-ലെ ഡൽഹി നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന് മുമ്പ് നഗരത്തിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള 1000 ക്ലിനിക്കുകൾ സ്ഥാപിക്കുമെന്ന് സർക്കാർ വാഗ്ദാനം ചെയ്തിരുന്നു. [[ലോകാരോഗ്യസംഘടന|ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ]] 2015-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം, ഇന്ത്യയിലെ ജനസംഖ്യയുടെ 65 ശതമാനത്തിലധികം പേരും ആശുപത്രിച്ചെലവുകൾക്ക് സ്വന്തം കയ്യിൽ നിന്നാണ് പണം നൽകുന്നത്. രാജ്യത്ത് 17% പേർക്ക് മാത്രമേ ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ് ഉള്ളൂ എന്ന് 2017-ൽ [[ദ ഹിന്ദു]] റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=http://apps.who.int/gho/data/node.main.GHEDOOPSCHESHA2011?lang=en|title=Out-of-pocket expenditure as percentage of current health expenditure|access-date=2018-08-25|website=World Health Organization|language=en-GB}}</ref> ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിനായി സ്വന്തം കയ്യിൽ നിന്ന് ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചെലവാക്കുന്നതും ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ് പരിരക്ഷ ഏറ്റവും കുറവുള്ളതുമായ ഇന്ത്യയിലെ [[ദാരിദ്ര്യം|താഴ്ന്ന വരുമാനമുള്ള]] കുടുംബങ്ങൾക്ക്, മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകളുടെ രൂപത്തിൽ സൗജന്യ ആരോഗ്യ സേവനങ്ങൾ നൽകി, യാത്രാച്ചെലവും നഷ്ടപ്പെടുന്ന വേതനവും ലാഭിച്ചുകൊണ്ട് സാമ്പത്തിക ബാധ്യത കുറയ്ക്കുക എന്നതാണ് ഈ സംരംഭത്തിന് പിന്നിലെ ആശയം.
== സ്വീകരണം ==
2017 ഡിസംബറിൽ, ഇന്ത്യയിലെ പ്രശസ്ത ഹൃദയശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധനും [[നാരായണ ഹെൽത്ത്|നാരായണ ഹെൽത്തിന്റെ]] സ്ഥാപകനുമായ [[ദേവി പ്രസാദ് ഷെട്ടി|ഡോ. ദേവി പ്രസാദ് ഷെട്ടി]] ഡൽഹിയിലെ തോഡാപൂരിലുള്ള മൊഹല്ല ക്ലിനിക്ക് സന്ദർശിച്ചു. ഡൽഹി സർക്കാർ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് നൽകുന്ന ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ സൗകര്യങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തി. [[നെൽസൺ മണ്ടേല|നെൽസൺ മണ്ടേല]] സ്ഥാപിച്ച, സ്വതന്ത്ര ആഗോള നേതാക്കളുടെ അന്താരാഷ്ട്ര സർക്കാരിതര സംഘടനയായ ദി എൽഡേഴ്സിന്റെ ചെയർമാനെന്ന നിലയിൽ [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സെക്രട്ടറി ജനറൽ|യുഎൻ മുൻ സെക്രട്ടറി ജനറൽ]] [[കോഫി അന്നാൻ|കോഫി അന്നനും]] ഡൽഹി മുഖ്യമന്ത്രി അരവിന്ദ് കെജ്രിവാളിന് അയച്ച കത്തിൽ മൊഹല്ല ക്ലിനിക്ക് പദ്ധതിയെ അഭിനന്ദിച്ചു. ബാങ്കോക്കിൽ നടന്ന പ്രിൻസ് മഹിഡോൾ അവാർഡ് കോൺഫറൻസിൽ ഡൽഹി ആരോഗ്യമന്ത്രി സത്യേന്ദ്ര കുമാർ ജെയിൻ നടത്തിയ അവതരണത്തിന് ശേഷം നോർവേയുടെ മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഗ്രോ ഹാർലെം ബ്രണ്ട്ലൻഡ് പദ്ധതിയെ പ്രശംസിച്ചു.
[[സിംഗപ്പൂർ]] ആസ്ഥാനമായുള്ള ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രമായ ദി സ്ട്രെയിറ്റ്സ് ടൈംസ്, മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ ഹൈടെക് ആണെന്ന് കണ്ടെത്തി. അവിടെ മിക്ക പരിശോധനകളുടെയും ഫലങ്ങൾ രണ്ട് മിനിറ്റിനുള്ളിൽ അറിയാൻ കഴിയുന്നു; രോഗികൾക്കും ഡോക്ടർമാർക്കും സ്മാർട്ട്ഫോണുകളിലൂടെയും ക്ലിനിക്കിന്റെ ടാബ്ലെറ്റുകളിലൂടെയും ലഭ്യമാകുന്നതിനായി ഈ ഫലങ്ങൾ ഒരു ഐടി ക്ലൗഡിലേക്ക് അപ്ലോഡ് ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു. [[ദ വാഷിംഗ്ടൺ പോസ്റ്റ്|വാഷിംഗ്ടൺ പോസ്റ്റ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു റിപ്പോർട്ടിൽ "അമേരിക്കയുടെ നഗരങ്ങളിൽ മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള സമയമായേക്കാം" എന്ന് പറഞ്ഞതായി വാർത്തകളുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ തന്റെ വാക്കുകൾ തെറ്റായി ചിത്രീകരിച്ചതിനും തെറ്റായ അവകാശവാദങ്ങൾ ഉന്നയിച്ചതിനും ലേഖനമെഴുതിയയാൾ പിന്നീട് എഎപി സർക്കാരിനെ വിമർശിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/us-academic-slams-kejriwal-for-misrepresenting-his-article-about-delhis-mohalla-clinics/articleshow/74004044.cms|title=US academic slams Kejriwal for misrepresenting his article about Delhi's mohalla clinics {{!}} India News - Times of India|access-date=2021-05-20|date=Feb 7, 2020|website=The Times of India|language=en}}</ref>
2017-ലെ ഒരു വിജിലൻസ് അന്വേഷണത്തിൽ, ഒരു ഡോക്ടർ മിനിറ്റിൽ 2 രോഗികളെ ചികിത്സിക്കുന്നതിനാൽ ആളുകൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ആരോഗ്യപരിരക്ഷയുടെ ഗുണനിലവാരത്തെക്കുറിച്ച് ചോദ്യം ഉയർന്നു; ഒരു രോഗിക്ക് തന്റെ അസുഖം പറയാനും ചികിത്സ നേടാനും കൂടി 36 സെക്കൻഡ് മാത്രമേ ലഭിക്കുന്നുള്ളൂ. <ref>{{Cite web|url=https://www.dnaindia.com/india/report-Investigation-by-the-Vigilance-dept-unearths-scam-in-AAP-s-Mohalla-Clinics-2330819|title=Vigilance probe unearths 'scam' in AAP's Mohalla Clinics; docs treat 2 patients a minute|access-date=2021-05-20|last=Saxena|first=Astha|date=2017-02-22|website=DNA India|language=en}}</ref>
ആരോഗ്യ വിദഗ്ദ്ധർ കൂടുതലും ഉയർന്നതും ഇടത്തരവുമായ ജാതികളിൽ പെട്ടവരായതിനാൽ മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകളിൽ [[തൊട്ടുകൂടായ്മ|തൊട്ടുകൂടായ്മയുടെ]] സംഭവങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഗവേഷകർ "ചേരികളിൽ, ദലിതർക്കെതിരെ, പ്രത്യേകിച്ച് വാൽമീകികൾക്കും ചാമർമാർക്കും എതിരെ, വലിയ തോതിലുള്ള വേർതിരിവ് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്". ഇത് ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ വിവേചനത്തിന് കാരണമായതായി പറയപ്പെടുന്നു. ചില ഉയർന്ന ജാതിക്കാരായ വീട്ടുടമസ്ഥർ താഴ്ന്ന ജാതികളിൽ നിന്നുള്ള ആളുകൾ ക്ലിനിക്കുകളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് തടയുന്നതായും റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. <ref>{{Cite journal|url=https://www.epw.in/engage/article/delhi-mohalla-clinics-access-healthcare-poor-marginalised-residents|title=Delhi's Mohalla Clinics Hold the Potential to Significantly Improve Access to Quality Healthcare|journal=Economic and Political Weekly|date=5 June 2015|pages=7–8|access-date=2022-04-11|archive-date=2022-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20220129050932/https://www.epw.in/engage/article/delhi-mohalla-clinics-access-healthcare-poor-marginalised-residents|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബം ==
<references />
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് നാഷണൽ ലൈബ്രറി ഓഫ് മെഡിസിനിലെ ലേഖനം, [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5629869/ ഡൽഹിയിലെ മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]
* സ്റ്റാൻഫോർഡ് സോഷ്യൽ ഇന്നൊവേഷൻ റിവ്യൂവിലെ ലേഖനം, [https://ssir.org/articles/entry/health_care_in_the_mohallas മൊഹല്ലകളിലെ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം]
* ഡൽഹി സർക്കാരിന്റെ വെബ് പോർട്ടലിൽ [http://www.delhi.gov.in/wps/wcm/connect/doit_health/Health/Home/Directorate+General+of+Health+Services/Aam+Aadmi+Mohalla+Clinics ആം ആദ്മി മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ക്ലിനിക്കുകൾ]]
4y08rvyteqywc6na6dzjivg37l7ve1n
ഇതിലെ വന്നവർ
0
571248
4678573
4577032
2026-10-22T11:10:30Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678573
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|ithile vannavar (film)}}
{{Infobox film|name=ഇതിലെ വന്നവർ|image=|caption=|director= [[പി. ചന്ദ്രകുമാർ]]|producer= [[എം. മണി]] |writer=[[ സലാം കാരശ്ശേരി]] |dialogue=[[ സലാം കാരശ്ശേരി]] |lyrics=[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] |screenplay=[[സലാം കാരശ്ശേരി ]] |starring= [[മധു ]],<br>[[ഷീല]] <br>[[അംബിക]] <br>[[സുകുമാരൻ]]<br> [[സോമൻ]],<br> [[ജഗതി ശ്രീകുമാർ|ജഗതി]], |music=[[ശ്യാം]]|action =[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]|design =[[എസ്.എ നായർ]]| background music=[[ശ്യാം]] |cinematography= [[വസന്ത് കുമാർ |വസന്ത് കുമാർ]]|editing=[[ജി വെങ്കിട്ടരാമൻ ]]|studio=സുനിത പ്രൊഡക്ഷൻസ്|distributor=സുനിത പ്രൊഡക്ഷൻസ്| banner =| runtime = |released={{Film date|1980|07|25|df=y}}|country={{Ind}}[[ഭാരതം]]|language=[[മലയാളം]]}}
[[പി. ചന്ദ്രകുമാർ]] സംവിധാനം ചെയ്ത് [[എം. മണി]] നിർമ്മിച്ച് [[1980-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക|1980]]-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] [[മലയാളം]] ചലച്ചിത്രമാണ് '''''ഇതിലെ വന്നവർ'''''. [[മധു]], [[ഷീല]], [[എം.ജി. സോമൻ|എം.ജി. സോമൻ]], [[സുകുമാരൻ]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ചിത്രത്തിൽ [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]] എഴുതിയ വരികൾക്ക് സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത് [[ശ്യാം|ശ്യാമാണ്]]. <ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=1097|title=ഇതിലെ വന്നവർ (1980)|access-date=2014-10-07|publisher=www.malayalachalachithram.com}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?788|title=ഇതിലെ വന്നവർ (1980)|access-date=2014-10-07|publisher=malayalasangeetham.info|archive-date=2014-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011151507/http://malayalasangeetham.info/m.php?788|url-status=dead}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/ithile-vannavar-malayalam-movie/|title=ഇതിലെ വന്നവർ (1980)|access-date=2014-10-07|publisher=spicyonion.com|archive-date=2014-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011105241/http://spicyonion.com/title/ithile-vannavar-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==അഭിനേതാക്കൾ<ref>{{cite web|title= ഇതിലെ വന്നവർ (1980)|url= https://m3db.com/film/ithile-vannavar|publisher=www.m3db.com|accessdate=2022-04-19|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref>==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
|1||[[മധു |മധു]] || രാജൻ/പോലീസ് (ഇരട്ട വേഷം)
|-
|2||[[സുകുമാരൻ]] ||വേണു
|-
|3||[[എം ജി സോമൻ]] ||ഡിവൈഎസ്പി ഗോപിനാഥ്
|-
|4||[[ഷീല]] ||ദേവി മേനോൻ
|-
|5||[[അംബിക]] ||ബിന്ദു
|-
|6||[[രേണുചന്ദ]] ||രാജി
|-
|7||[[തിക്കുറിശ്ശി സുകുമാരൻ നായർ]] ||ദേവിയുടെ അച്ഛൻ
|-
|8||[[ടി പി മാധവൻ]] ||ഭ്രാന്തൻ
|-
|9||[[ജഗതി ശ്രീകുമാർ]] ||ശങ്കരി എന്ന ശങ്കരൻ കുട്ടി
|-
|10||[[ആര്യാട് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]] ||ജയൻ
|-
|11||[[ഇടവേള നന്ദിനി]] ||ദേവിയുടെ വീട്ടിലെ ജോലിക്കാരി
|-
|12||[[എൻ എസ് വഞ്ചിയൂർ]] ||
|-
|13||[[സത്യശീലൻ]] ||
|}
==ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|title=ഇതിലെ വന്നവർ (1980)|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?788|accessdate=2023-10-17|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20141011151507/http://malayalasangeetham.info/m.php?788|url-status=dead}}</ref>==
[[സത്യൻ അന്തിക്കാട്|സത്യൻ അന്തിക്കാടിന്റെ]] വരികൾക്ക് സംഗീതം പകർന്നിരിക്കുന്നത് [[ശ്യാം]] ആണ്.
{| class="wikitable" style="font-size:95%;"
!ക്ര.നം.
! ഗാനം
! ഗായകർ
! വരികൾ
! ദൈർഘ്യം (m:ss)
|-
| 1
| "ഇതിലെ ഇനിയും വരൂ"
| [[കെ.ജെ. യേശുദാസ്|കെ.ജെ. യേശുദാസ്]]
| [[സത്യൻ അന്തിക്കാട്]]
|
|-
| 2
| "പഞ്ചരത്നം"
| [[വാണി ജയറാം]]
| സത്യൻ അന്തിക്കാട്
|
|-
| 3
| "ശാന്തമായ് പ്രേമസാഗരം"
| [[പി. ജയചന്ദ്രൻ|പി. ജയചന്ദ്രൻ]]
| സത്യൻ അന്തിക്കാട്
|
|-
| 4
| "വരുമോ മലർവാണികളിൽ"
| [[വാണി ജയറാം]]
| സത്യൻ അന്തിക്കാട്
|
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{YouTube|id=fgpbTxzoiaE ഇതിലേ വന്നവർ}}
* {{IMDb title|0332153|ഇതിലേ വന്നവർ}}
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1980-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പി. ചന്ദ്രകുമാർ സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മധു- ഷീല ജോഡി]]
[[വർഗ്ഗം:മധു അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എം.ജി. സോമൻ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സത്യൻ അന്തിക്കാട്-ശ്യാം ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശ്യാം സംഗീതം പകർന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സത്യൻ അന്തിക്കാടിന്റെ ഗാനങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജഗതി ശ്രീകുമാർ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ജി വെങ്കിട്ടരാമൻ ചിത്രസംയോജനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വസന്തകുമാർ കാമറ ചലിപ്പിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അംബിക അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
5ru9eyyk8z0q7mqke3siuye0rbi3sq0
Mi 24
0
573522
4678554
3757167
2026-10-22T07:50:29Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[എംഐ 24]] to [[മിൽ എംഐ-24]]
4678554
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-24]]
1o090f4am64wim13vu28b8dlesazyn3
കൊർലയി കോട്ട
0
574729
4678430
4678399
2026-10-21T15:19:45Z
Martinkottayam
84843
4678430
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Portuguese church of Korlai fort.jpg|300px]]
| caption = കോട്ടയിലെ പോർച്ചുഗീസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
figkjrtqwtdfqmap5fjfmrsbvyofun5
4678536
4678430
2026-10-22T04:50:55Z
Pradeep717
21687
4678536
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Entry gate of Korlai Fort.jpg|300px]]
| caption = കോട്ടയിലെ പോർച്ചുഗീസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
3d3l3aoaxo90cu4rdsbqvie83bbjdyh
4678537
4678536
2026-10-22T04:51:47Z
Pradeep717
21687
4678537
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Entry gate of Korlai Fort.jpg|300px]]
| caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ പ്രധാനകവാടം
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
cfurmrchpky02apvf3xt6mcbhggyj7u
4678543
4678537
2026-10-22T06:18:41Z
Pradeep717
21687
4678543
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Entry gate of Korlai Fort.jpg|300px]]
| caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ പ്രധാനകവാടം
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[File:Portugese emblem on Korlai Fort.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് അടയാളവും ലിഘിതവും]]
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
0qbj6ee2iqbu4hvserbcxlu4gs010um
4678544
4678543
2026-10-22T06:27:37Z
Pradeep717
21687
4678544
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Entry gate of Korlai Fort.jpg|300px]]
| caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ പ്രധാനകവാടം
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[File:Portugese emblem on Korlai Fort.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് അടയാളവും ലിഘിതവും]]
[[File:Church Hall ruins of Korlai Fort.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് പള്ളിയുടെ ഹാൾ]]
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==ചിത്രശാല==
<gallery>
Temple in Korlai Fort.jpg|കോട്ടക്കുള്ളിലെ [[ശിവൻ|ശിവക്ഷേത്രം]]
Arch Corridor of Korlai Fort.jpg
Cannon on Korlai Fort.jpg|പീരങ്കി
Korlai Fort interior.jpg
Emblem on Korlai Fort.jpg
Ruins of Korlai Fort.jpg
Beach view from Korlai Fort.jpg|കൊർലയി കടൽത്തീരം - കോട്ടമുകളിൽ നിന്നുള്ള കാഴ്ച്ച
</gallery>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
mt8alki5uce6qz1q5ngxde2n92962q7
4678545
4678544
2026-10-22T06:31:20Z
Pradeep717
21687
/* ചിത്രശാല */
4678545
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military installation
| name = കൊർലയി കോട്ട
| native_name = മോറൊ ഡി ചൗൾ<ref>{{Cite web |title=Chaul a Portuguese town in India|url=https://www.colonialvoyage.com/portuguese-chaul/}}</ref>
| part_of = പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ
| location = [[റായ്ഗഡ് ജില്ല]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| image = [[File:Entry gate of Korlai Fort.jpg|300px]]
| caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ പ്രധാനകവാടം
| pushpin_map = India Maharashtra#India
| map_size = 300
| map_caption = കൊർലയി കോട്ടയുടെ സ്ഥാനം
| type = Island fort
| coordinates = {{coord|18|32|9|N|72|54|29|E}}
| built = 1521
| builder = ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കറീഞാസ്
| materials = Stone
| height =
| in_use =
| demolished = 1594
| condition = നാശോന്മുഖം
| owner = ഇന്ത്യാ ഗവണ്മെന്റ്
| open_to_public = അതെ
| controlled_by = {{noflag}}[[Ahmadnagar Sultanate|Ahmadnagar]] <small>(1521-1594)</small><br />{{flagcountry|Portuguese Empire}} <small>(1594-1739)</small><br />{{flagcountry|Maratha Empire}} (<small>1739-1818</small>)<br />{{flagcountry|United Kingdom}}
* {{flagicon image|Flag of the British East India Company (1801).svg}} [[East India Company]] (<small>1818-1857</small>)
* {{flagicon image|British Raj Red Ensign.svg}} [[British Raj]] (<small>1857-1947</small>)
{{flagcountry|India}} (<small>1947-</small>)
| garrison =
| current_commander =
| past_commanders =
| occupants =
| battles =
| events =
| image2 =
| caption2 =
}}
[[File:Portugese emblem on Korlai Fort.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് അടയാളവും ലിഘിതവും]]
[[File:Church Hall ruins of Korlai Fort.jpg|thumb|പോർച്ചുഗീസ് പള്ളിയുടെ ഹാൾ]]
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ]] ഒരു കോട്ടയാണ് '''കൊർലയി കോട്ട'''. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> മുമ്പ് പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യയിലെ [[ചൗൾ|ചൗളിന്റെ]] ഭാഗമായിരുന്നു ഇത്.<ref>{{cite journal|year=1889|title=Journal of the Bombay Natural History Society|publisher=Bombay Natural History Society|volume=v4|pages=291|url=https://books.google.com/books?id=5J9oyAsf0tEC&q=korlai+fort&pg=PA291|access-date=2009-02-04}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഒരു മാതൃകയാണ് ഈ കോട്ട. <ref>{{cite book|last=Kapadia |first=Harish|title=Trek the Sahyadris|publisher=Indus Publishing|year=2004|pages=72|isbn=81-7387-151-5|url=https://books.google.com/books?id=oICZM5HKRbAC&q=korlai+fort&pg=PA72|access-date=2009-02-04}}</ref> തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഈ കോട്ട പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് കോർലയി മുതൽ [[വസായ് കോട്ട|ബാസ്സീൻ കോട്ട]] വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന തങ്ങളുടെ പ്രവിശ്യയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഉപയോഗിച്ചു. <ref>{{cite book|title=Indica |publisher=Saint Xavier's College, Bombay Heras Institute of Indian History and Culture|year=2004|url=https://books.google.com/books?id=L_htAAAAMAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-05}}</ref> പോർച്ചുഗീസ് അധിനിവേശത്തിന്റെ സ്വാധീനം കോർലയി ഗ്രാമവാസികളുടെ വ്യത്യസ്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രകടമാണ്. ഈ സങ്കരഭാഷ കോർലയി-പോർച്ചുഗീസ് ക്രിയോൾ എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
==ചരിത്രം==
അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്തിന്റെ അനുമതിയോടെ പോർച്ചുഗീസുകാർ 1521-ലാണ് ഈ കോട്ട നിർമ്മിച്ചത്. ബുർഹാൻ നിസാമിന്റെ മരണത്തെത്തുടർന്നുണ്ടായ ആശയക്കുഴപ്പം മുതലെടുത്ത്, 1521-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചു.<ref name="bombay ">{{cite book|title=Gazetteer of the Bombay Presidency|publisher=Govt. Central Press|year=1883|url=https://archive.org/details/cu31924070623776|page=[https://archive.org/details/cu31924070623776/page/n341 328]|quote=korlai fort.|access-date=2009-02-04}}</ref> എന്നാൽ സുൽത്താൻ തിരിച്ചടിക്കുകയും, കോട്ട തിരിച്ചുപിടിക്കാൻ തന്റെ ഏറ്റവും മികച്ച പോരാളികളെ അയയ്ക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു വെടിനിർത്തൽ കരാർ പ്രകാരം, അഹമ്മദ്നഗർ സുൽത്താനത്ത് ദ്വീപിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണത്തിൻ്റെ അടയാളമായി ഒരു മരക്കുരിശ് മാത്രമാണ് അവിടെ അവശേഷിച്ചത്.
എങ്കിലും, 1594-ൽ അബ്രാഞ്ചസ് എന്ന പോർച്ചുഗീസ് ക്യാപ്റ്റൻ, 1,500 സൈനികരുമായും 1,500 തദ്ദേശവാസികളുമായും ചേർന്ന് കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തു. സുൽത്താനത്തിന്റെ പട്ടാളം, കോട്ടയ്ക്കുള്ളിൽ കുടുങ്ങിയപ്പോൾ, പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത ആനയെയും ഉൾക്കവാടത്തിൽ ഒരു ചത്ത കുതിരയെയും വെച്ച് ശത്രുക്കളുടെ വഴി തടയാൻ ശ്രമിച്ചു. എങ്കിലും ഒടുവിൽ അവർക്ക് കീഴടങ്ങേണ്ടി വന്നു.<ref name="konkan">{{cite book|last=Nairne|first=Alexander Kyd|title=History of the Konkan|publisher=Asian Educational Services|year=1988|pages=50|url=https://books.google.com/books?id=nzPCcILP-XwC&q=korlai+fort&pg=PA50|access-date=2009-02-05 | isbn=978-81-206-0275-5}}</ref><ref name="bombay"/> പോർച്ചുഗീസുകാർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തുവെങ്കിലും, അവിടെ കാവൽ നിൽക്കാൻ ആവശ്യമായത്ര ആളുകൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അവർ കോട്ട നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="bombay"/> മധ്യഭാഗത്തെ ഗോപുരവും ഒരു പീരങ്കിത്തട്ടവും (battery) മാത്രമാണ് അപ്പോൾ ബാക്കിയായത്.
നശിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ്, സഞ്ചാരികൾ കൊർലയി കോട്ടയെ "ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ശക്തവും മനോഹരവുമായ കോട്ടകളിലൊന്ന്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരുന്നത്. കരഭാഗത്ത് - അതായത് ആക്രമണസാധ്യതയുണ്ടായിരുന്ന ഒരേയൊരു ഭാഗത്ത് - ഒരു കിടങ്ങ് (ditch) തീർത്ത് കോട്ട സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഒരു ഉയർത്താവുന്ന പാലത്തിലൂടെ (drawbridge) മാത്രമേ ഇവിടേക്ക് പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമായിരുന്നുള്ളൂ. പ്രധാന കവാടത്തിൽ ഒരു സിംഹത്തിൻ്റെയും, ഏറ്റവും ഉയരത്തിലുള്ള ഗോപുരത്തിൽ ഒരു കഴുകൻ്റെയും വെങ്കല പ്രതിമകൾ കാവലായി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ 7,000 കുതിരകളെയും അത്രയും തന്നെ ആളുകളെയും പാർപ്പിക്കാൻ സൗകര്യമുണ്ടായിരുന്നു.
പിന്നീട് ഇതിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ പുനർനിർമ്മിച്ചെങ്കിലും, അന്ന് അവിടെ 50 സൈനികർ മാത്രമുള്ള ഒരു കാവൽപ്പടയേ ഉണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ.<ref name="bombay"/> കോട്ടയ്ക്കുള്ളിലെ പള്ളി ഞായറാഴ്ചകളിലും വിശേഷദിവസങ്ങളിലും ആരാധനയ്ക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഉൾക്കടലിന്റെ പ്രവേശനകവാടം സംരക്ഷിച്ചിരുന്നതിനാൽ, തന്ത്രപരമായി കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ടായിരുന്നു. [[ശിവാജി|ശിവാജിയുടെ]] പുത്രനായ ഛത്രപതി [[സംഭാജി ഭോസ്ലെ|സംഭാജി]] ഈ കോട്ട പിടിച്ചെടുക്കാൻ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും പരാജയപ്പെട്ടു.<ref name="daiji">{{cite web|url=http://www.daijiworld.com/chan/exclusive_arch.asp?ex_id=911|title=Korlai - The Lesser Known Portuguese Enclave on Konkan Coast |last=D’Souza|first=Eugene|date=23 June 2008|access-date=2009-02-05}}</ref> തുടർന്ന് 1687 ഡിസംബർ 6-ന് അദ്ദേഹത്തിന് തന്റെ സൈന്യത്തെ പിൻവലിക്കേണ്ടി വന്നു.<ref>{{cite book|last=Gokhala|first=Kamal Shri Krishna|title=Chhatrapati Sambhaji|publisher=Navakamal Publications|year=1978|url=https://books.google.com/books?id=Qvy1AAAAIAAJ&q=korlai+fort|access-date=2009-02-04}}</ref> 1739-ലെ [[മറാഠ സാമ്രാജ്യം|മറാഠാ]] ഉപരോധത്തെത്തുടർന്ന്, 1740 സെപ്റ്റംബർ 18-ലെ പൂനാ ഉടമ്പടി പ്രകാരം പോർച്ചുഗൽ, ചൗൾ (Chaul), മോറോ ഡി ചൗൾ (Morro de Chaul) എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ മറാഠകൾക്ക് വിട്ടുകൊടുത്തു. താമസിയാതെ തന്നെ ഈ കോട്ട കൈമാറുകയും ചെയ്തു. 1739 മുതൽ 1818 വരെ ഈ കോട്ട മറാഠാ സാമ്രാജ്യത്തിൻ്റെ നിയന്ത്രണത്തിൽ ആയിരുന്നു.
==ഘടന==
കൊർലയി കോട്ടയ്ക്ക് 2,828 അടി നീളവും ശരാശരി 89 അടി വീതിയുമുണ്ട്. കോട്ടമതിലിന് 5 അടി 3 ഇഞ്ച് ഉയരമുണ്ട്. ഇതിൽ പീരങ്കികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി 305 വിടവുകൾ (battlements) നൽകിയിരിക്കുന്നു. കോട്ടയിൽ ആകെ പതിനൊന്ന് കവാടങ്ങളുണ്ട്. ഇതിൽ നാലെണ്ണം പുറംഭാഗത്തും ഏഴെണ്ണം കോട്ടയുടെ ഉൾഭാഗത്തുമാണ്. കോട്ടയുടെ വടക്കേ അറ്റത്ത് 'സാന്താ ക്രൂസ്' (Santa Cruz) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജലസംഭരണിയുണ്ട്. ഇതാണ് കോട്ടയിലെ പ്രധാന ജലസ്രോതസ്സ്. കോട്ടമതിലുകൾക്കുള്ളിലെ പ്രദേശം, കൊത്തളങ്ങളോട് കൂടിയ രണ്ട് നിര മതിലുകളാൽ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇവിടെയുള്ള ഏഴ് കൊത്തളങ്ങളിൽ ഓരോന്നിനും ഓരോ വിശുദ്ധന്റെ പേരാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. പടിഞ്ഞാറു ഭാഗത്തുള്ള രണ്ട് കൊത്തളങ്ങൾക്ക് 'സാവോ ഡിയേഗോ' (São Diego - അൽക്കാലയിലെ വിശുദ്ധ ഡിയാഡക്കസിന്റെ പേരിൽ), 'സാവോ ഫ്രാൻസിസ്കോ' (São Francisco - അസീസിയിലെ [[അസ്സീസിയിലെ ഫ്രാൻസിസ്|വിശുദ്ധ ഫ്രാൻസിസിന്റെ]] പേരിൽ) എന്നിങ്ങനെയാണ് പേര് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.<ref name="daiji"/> മറ്റുള്ളവ 'സാവോ പെഡ്രോ', 'സാവോ ഇനാസിയോ', 'സാവോ ഫിലിപ്പെ' എന്നിവയാണ്.
കുന്നിൻ മുകളിലും കൊത്തളങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ ഒരു സംരക്ഷണ ഭിത്തിയും (parapet) ഇതിനു ചുറ്റുമുണ്ട്. ഇവിടെ മഴവെള്ളം ശേഖരിക്കുന്ന വലിയൊരു സംഭരണിയുണ്ട്; ഇതിന് ഓരോ അടി വീതിയുള്ള മൂന്ന് ദ്വാരങ്ങളാണുള്ളത്. കൂടാതെ, വെടിമരുന്ന് സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന കെട്ടിടത്തിന്റെയും (magazine) ഒരു പള്ളിയുടെയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇവിടെ കാണാം.<ref name="gunaji">{{cite book|last=Gunaji|first=Milind|title=Offbeat Tracks in Maharashtra|publisher=Popular Prakashan|year=2005|pages=24|url=https://books.google.com/books?id=JIjmDLardesC&q=korlai&pg=PA29|access-date=2009-01-28 | isbn=978-81-7154-669-5}}</ref> സൈന്യത്തിന്റെ ഉപയോഗത്തിനായി 1630-ൽ നിർമ്മിച്ച ഈ പള്ളി 1728 വരെ പ്രവർത്തനക്ഷമമായിരുന്നു.
ഇവിടെ പോർച്ചുഗീസ് ഭാഷയിലുള്ള മൂന്ന് ലിഖിതങ്ങളുണ്ട്. കോട്ടയുടെ മധ്യഭാഗത്തുള്ള ഒരു കവാടത്തിന് മുകളിലായി താഴെ പറയുന്ന വരികൾ കൊത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു:
<blockquote>
"ഇന്ത്യയിലെ വൈസ്രോയി ആയിരുന്ന ഡോം ഫിലിപ്പെ മസ്കരെൻഹാസ് 1646 നവംബറിൽ ഈ കോട്ട നിർമ്മിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു. അക്കാലത്ത് ഫെർനാവോ മിരാൻഡ എൻറിക്കസ് ആയിരുന്നു ചൗൾ (Chaul) പ്രദേശത്തിന്റെ ക്യാപ്റ്റൻ. ക്രിസ്റ്റോവാവോ ഡി അബ്രൂ ഡി അസെവെഡോ ഈ കോട്ടയുടെ ക്യാപ്റ്റനായിരിക്കെ, 1680 മെയ് മാസത്തിൽ ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി."
</blockquote>
ഈ ലിഖിതത്തിന് മുകളിലായി ഒരു കുരിശും, അതിനോടൊപ്പം ഒരു ചിഹ്നവുമുണ്ട് (coat of arms). ഈ ചിഹ്നത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് പോർച്ചുഗീസ് നക്ഷത്രങ്ങളും, അതിനു ചുറ്റുമായി ഏഴ് കോട്ടകളുടെ ചിത്രങ്ങളും കാണാം. പ്രധാന കവാടത്തിന് മുകളിലും, ചാപ്പലിലെ ഒരു ബലിപീഠത്തിന് മുകളിലുമുള്ള മറ്റ് ലിഖിതങ്ങൾ കാലപ്പഴക്കത്താൽ നശിച്ചുപോയതിനാൽ വായിച്ചെടുക്കാൻ സാധ്യമല്ല.<ref name="bombay"/> മറാഠ ഭരണകാലത്ത്, ചില കൊത്തളങ്ങളുടെ പേരുകൾ മാറ്റുകയുണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്ന്, അവിടെയുണ്ടായിരുന്ന ആരാധനാലയങ്ങളുടെ തകർന്ന അവശിഷ്ടങ്ങൾ മാത്രമാണ് മറാഠാ ഭരണത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമായി അവശേഷിക്കുന്നത്.
==ചിത്രശാല==
<gallery>
Temple in Korlai Fort.jpg|കോട്ടക്കുള്ളിലെ [[ശിവൻ|ശിവക്ഷേത്രം]]
Arch Corridor of Korlai Fort.jpg
Cannon on Korlai Fort.jpg|പീരങ്കി
Korlai Fort interior.jpg
Emblem on Korlai Fort.jpg
Ruins of Korlai Fort.jpg
Beach view from Korlai Fort.jpg|കൊർലയി കടൽത്തീരം - കോട്ടമുകളിൽ നിന്നുള്ള കാഴ്ച്ച
Distant view of Korlai Fort.jpg|കോട്ടയുടെ ദൃശ്യം
</gallery>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ കോട്ടകൾ]]
rhi5wqqsugf9w93qedubzn9hqt920zf
സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)
0
575277
4678624
3978598
2026-10-22T11:24:34Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678624
wikitext
text/x-wiki
{{pu|Stoma (medicine)}}
[[ശരീരശാസ്ത്രം|ശരീരഘടനാശാസ്ത്രത്തിൽ]], ശരീരത്തിലെ ഏതൊരു ദ്വാരത്തെയും '''സ്റ്റോമ''' (ബഹുവചനം '''സ്റ്റോമറ്റ''' / ˈstoʊmətə / അല്ലെങ്കിൽ '''സ്റ്റോമസ്''') എന്നു വിളിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, [[വായ]], [[മൂക്ക്]], മലദ്വാരം എന്നിവ പ്രകൃതിദത്ത സ്റ്റോമറ്റയാണ്. പൊള്ളയായ ഏത് [[അവയവം|അവയവത്തെയും]] ആവശ്യാനുസരണം കൃത്രിമ സ്റ്റോമയാക്കി മാറ്റാൻ കഴിയും. [[അന്നനാളം]], [[ആമാശയം]], ഡുവോഡിനം, ഇലിയം, [[വൻകുടൽ|കോളൻ]], പ്ലൂറൽ അറ, മൂത്രവാഹിനികൾ, മൂത്രാശയം, റീനൽ പെൽവിസ് എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത്തരം സ്റ്റോമ സ്ഥിരമോ താൽക്കാലികമോ ആകാം.
കൃത്രിമ സ്റ്റോമ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശസ്ത്രക്രിയകളുടെ പേരുകൾ സാധാരണയായി "-ഓസ്റ്റമി" എന്ന പ്രത്യയത്തിലാണ് അവസാനിക്കുന്നത്. അങ്ങനെ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന സ്റ്റോമയെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇതേ പേരുകൾ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന്, "കൊളോസ്റ്റമി" എന്ന വാക്ക് കൃത്രിമ മലദ്വാരത്തെയോ അത് സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശസ്ത്രക്രിയയെയോ സൂചിപ്പിക്കാൻ പലപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതിനാൽ, സ്റ്റോമയെ '''ഓസ്റ്റമി''' (ബഹുവചനം '''ഓസ്റ്റമികൾ''') എന്ന് വിളിക്കുന്നത് അസാധാരണമല്ല; വൂണ്ട്, ഓസ്റ്റമി, കോണ്ടിനെൻസ് നഴ്സിങ്ങിൽ ഇതാണ് പതിവ്.
== ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ സ്റ്റോമറ്റ ==
[[പ്രമാണം:Colostomie.jpg|കണ്ണി=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Colostomie.jpg/220px-Colostomie.jpg|ലഘുചിത്രം| കൊളോസ്റ്റമി]]
[[പ്രമാണം:Colostomy_and_parastomal_hernia.JPG|കണ്ണി=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/00/Colostomy_and_parastomal_hernia.JPG/220px-Colostomy_and_parastomal_hernia.JPG|ലഘുചിത്രം| വലിയൊരു പാരാസ്റ്റോമൽ ഹെർണിയ എന്ന സങ്കീർണത ബാധിച്ച, കൊളോസ്റ്റമിയുള്ള രോഗി.]]
[[പ്രമാണം:Colostomy_and_parastomal_hernia_-_CT.png|കണ്ണി=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/27/Colostomy_and_parastomal_hernia_-_CT.png/220px-Colostomy_and_parastomal_hernia_-_CT.png|ലഘുചിത്രം| അതേ രോഗിയുടെ [[സി.ടി സ്കാൻ|സിടി സ്കാൻ]]; ഹെർണിയയ്ക്കുള്ളിലെ കുടൽ കാണാം. ഉദരഭിത്തിയിലൂടെയുള്ള സ്റ്റോമറ്റയുടെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ സങ്കീർണതയാണ് പാരാസ്റ്റോമൽ ഹെർണിയ; 10 മുതൽ 25% വരെ രോഗികളിൽ ഇത് ഉണ്ടാകുന്നു.<ref>{{Cite journal|url=http://www.abdominalsurg.org/journal/2014/paraostomy-hernias-prosthetic-mesh-repair.html|title=Paraostomy Hernias: Prosthetic Mesh Repair|last=Paul H. Sugarbaker|journal=Abdominal Surgery|publisher=American Society of Abdominal Surgeons|date=2013}}</ref>]]
[[മനുഷ്യരിലെ പചനവ്യൂഹം|ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ ട്രാക്ട്]] (ജിഐടി) അഥവാ ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ സിസ്റ്റം (ജിഐഎസ്) ഉൾപ്പെടുന്ന ശസ്ത്രക്രിയകളിലാണ് പ്രധാനമായും സ്റ്റോമറ്റ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നത്. ജിഐടി വായിൽ അഥവാ വായ്അറയിൽ (ഓറൽ കാവിറ്റി) ആരംഭിച്ച് അതിന്റെ അവസാനഭാഗമായ മലദ്വാരം വരെ നീളുന്നു. ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ സ്റ്റോമറ്റയുടെ ഉദാഹരണങ്ങളിൽ ചിലത്:
* ഈസോഫാഗോസ്റ്റമി
* ഗ്യാസ്ട്രോസ്റ്റമി (പെർക്യുട്ടേനിയസ് എൻഡോസ്കോപ്പിക് ഗ്യാസ്ട്രോസ്റ്റമിയും കാണുക)
* കോളിസിസ്റ്റോസ്റ്റമി
* കോളെഡോകോസ്റ്റമി
* [[മനുഷ്യരിലെ പചനവ്യൂഹം|എന്ററിക്]]:
** സെക്കോസ്റ്റമി
** കൊളോസ്റ്റമി
** ഡുവോഡിനോസ്റ്റമി
** ഇലിയോസ്റ്റമി
** ജെജുനോസ്റ്റമി
** അപ്പെൻഡിക്കോസ്റ്റമി (കോണ്ടിനെൻസ് അപ്പെൻഡിക്കോസ്റ്റമിയും കാണുക)
കൃത്രിമ സ്റ്റോമയുടെ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു രൂപമാണ് കൊളോസ്റ്റമി. [[വൻകുടൽ|വൻകുടലിൽ]] ശസ്ത്രക്രിയയിലൂടെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഈ തുറസ്സ്, മലാശയത്തെ ഒഴിവാക്കി ശരീരത്തിൽ നിന്ന് [[മലം]] ഒരു സഞ്ചിയിലേക്കോ മറ്റ് ശേഖരണ ഉപകരണത്തിലേക്കോ പുറന്തള്ളാൻ സഹായിക്കുന്നു. ജിഐടിയിലെ രോഗത്തിന്റെ ഫലമായും അതിനുള്ള പരിഹാരമായുമാണ് സാധാരണയായി ഈ [[ശസ്ത്രക്രിയ|ശസ്ത്രക്രിയാ]] രീതി സ്വീകരിക്കുന്നത്. സാധാരണയായി ചെറുകുടലിന്റെ അവസാനഭാഗത്തിനും (ഇലിയം) [[വൻകുടൽ|വൻകുടലിനും]] ഇടയിൽ വച്ചാണ് ഈ നാളം മുറിക്കുന്നത്. വയറിൽ കുടൽ പുറത്തേക്കു തുറക്കുന്ന ഭാഗമാണ് സ്റ്റോമ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്.
ശസ്ത്രക്രിയയുടെ പരമാവധി വിജയത്തിനും ദോഷഫലങ്ങൾ കുറയ്ക്കുന്നതിനും, ഇത് കഴിയുന്നത്ര താഴെയായി നടത്തുന്നതാണ് നല്ലത്. ശരീരത്തിൽ നിന്ന് [[മലം]] പുറന്തള്ളുന്നതിനുമുമ്പ് പരമാവധി സ്വാഭാവിക [[ദഹനം (ജീവശാസ്ത്രം)|ദഹനം]] നടക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. സ്റ്റോമ സാധാരണയായി ഊരിമാറ്റാവുന്ന ഒരു പൗച്ചിങ് സംവിധാനം (പശയുള്ളതോ യാന്ത്രികമോ) ഉപയോഗിച്ച് മൂടുന്നു. ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്കുശേഷം സാധാരണ പ്രവർത്തനങ്ങളും ജീവിതരീതികളും പുനരാരംഭിക്കാൻ ആധുനിക പൗച്ചിങ് സംവിധാനങ്ങൾ മിക്കവരെയും പ്രാപ്തരാക്കുന്നു; പലപ്പോഴും സ്റ്റോമയോ അതിന്റെ പൗച്ചിങ് സംവിധാനമോ പുറമേ കാണാനാവില്ല.
സ്റ്റോമയുടെ സ്ഥാനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുമ്പോൾ, വസ്ത്രങ്ങൾ മുമ്പത്തെപ്പോലെ ധരിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനായി സ്റ്റോമ നഴ്സ് വ്യക്തിയുടെ അരക്കെട്ടിന്റെയും ബെൽറ്റ്ലൈനിന്റെയും ഉയരം കണക്കിലെടുക്കണം. ആദ്യം മുതൽ ഒരു പെരി-സ്റ്റോമൽ ഹെർണിയ ബെൽറ്റ് ധരിക്കുന്നത് സ്റ്റോമയിൽ ഗുരുതരമായ ഹെർണിയ ഉണ്ടാകുന്നത് തടയാൻ സഹായിക്കും.
== സ്റ്റോമറ്റയുടെ മറ്റ് ഉദാഹരണങ്ങൾ ==
* ഡാക്രിയോസിസ്റ്റോറൈനോസ്റ്റമി
* സ്ക്ലീറോട്ടമി
* ട്രക്കിയോസ്റ്റമി
* യൂറോസ്റ്റമി (ഇലിയൽ കോൺഡ്യൂയിറ്റ് യൂറിനറി ഡൈവേർഷനും കാണുക)
** നെഫ്രോസ്റ്റമി
** യൂറിറ്ററോസ്റ്റമി
** വെസിക്കോസ്റ്റമി (സിസ്റ്റോസ്റ്റമി)
പണ്ടുകാലത്ത് നിലനിന്നിരുന്ന ട്രെപാനേഷൻ എന്ന സമ്പ്രദായവും ഒരുതരം സ്റ്റോമയായിരുന്നു.
==നവദ്വാരങ്ങൾ==
{{main|നവദ്വാരങ്ങൾ}}
[[ആയുർവേദം|ആയുർവേദത്തിലും]] [[ഭഗവദ്ഗീത]] <ref>ഭഗവദ്ഗീത, അധ്യായം 5 / ശ്ളോകം 13</ref> പോലെയുള്ള ഹൈന്ദവ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും [[ശരീരം|ശരീരത്തിൽ]] നിന്ന് പുറത്തേക്കു തുറക്കുന്ന ഒൻപത് സുഷിരങ്ങളെ '''നവദ്വാരങ്ങൾ''' എന്നു പറയുന്നു. 2 കർണദ്വാരങ്ങൾ, 2 നേത്രദ്വാരങ്ങൾ, 2 നാസാദ്വാരങ്ങൾ, വായ, ഗുദം, മൂത്രദ്വാരം എന്നിവയാണ് നവദ്വാരങ്ങൾ.<ref>സുശ്രുതം ശാരീരം 5/10.</ref> ഈ ഒൻപതെണ്ണം കൂടാതെ സ്ത്രീകളിൽ 2 സ്തന്യപഥങ്ങൾ, യോനീദ്വാരം (രക്തപഥം) എന്നിങ്ങനെ മൂന്നു സ്രോതസ്സുകൾ അധികമായി പരിഗണിക്കണമെന്ന് സുശ്രുതസംഹിതയുടെ ശാരീരസ്ഥാനത്തിൽ പ്രത്യേക നിർദ്ദേശമുണ്ട്.<ref>സുശ്രുതം ശാരീരം 5/10</ref>
== ഇതും കാണുക ==
* [[List of surgical procedures|ശസ്ത്രക്രിയകളുടെ തരം തിരിച്ചുള്ള പട്ടിക]]
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* [https://www.ncbi.nlm.nih.gov/mesh/68054047?%7CNLM "സർജിക്കൽ സ്റ്റോമകൾ" (MESH] [[മെഡിക്കൽ സബ്ജക്ട് ഹെഡിങ്ങ്സ്|)]]
[[വർഗ്ഗം:ശസ്ത്രക്രിയ]]
[[വർഗ്ഗം:ഗ്യാസ്ട്രോഎൻട്രോളജി]]
o544qquurqed8znnxdxksvdkz6vx5sc
സംഗീത മഗർ
0
577224
4678585
4143130
2026-10-22T11:13:49Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678585
wikitext
text/x-wiki
{{pu|Sangita Magar}}
{{Infobox person
| name = സംഗീത മഗർ
| image = <!-- filename only, no "File:" or "Image:" prefix, and no enclosing [[brackets]] -->
| alt = <!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->
| caption =
| other_names =
| birth_name = <!-- only use if different from name -->
| birth_date = <!-- {{Birth date and age|YYYY|MM|DD}} for living people supply only the year with {{Birth year and age|YYYY}} unless the exact date is already widely published, as per [[WP:DOB]]. For people who have died, use {{Birth date|YYYY|MM|DD}}. -->
| birth_place =
| death_date = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (DEATH date then BIRTH date) -->
| death_place =
| nationality = [[Nepal|നേപ്പാളി]]
| occupation = ആക്റ്റിവിസ്റ്റ്
| years_active =
| known_for =
| notable_works =
}}
[[ആസിഡ് ആക്രമണം|ആസിഡ് ആക്രമണത്തെ]] അതിജീവിച്ചതിനു ശേഷം ഇരകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായുള്ള പ്രവർത്തകയായി മാറിയ നേപ്പാളി വനിതയാണ് '''സംഗീത മഗർ''' ({{Lang-ne|संगीता मगर}}). അവർക്ക് 16 വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അവരും ഒരു സുഹൃത്തും ആക്രമിക്കപ്പെട്ടു. അത്തരം ആക്രമണങ്ങൾക്ക് ഇരയായവരെ സംബന്ധിക്കുന്ന നിയമങ്ങൾ മാറ്റുന്നതിനും ആസിഡിന്റെ അനിയന്ത്രിതമായ വിൽപ്പനയ്ക്കെതിരെയും അവർ പിന്നീട് പോരാടി.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|title=The Acid Attack Survivor Who Fought to Change the Law|access-date=29 April 2019|date=4 December 2018|publisher=World Bank Group|archive-url=https://web.archive.org/web/20190412222226/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|archive-date=12 April 2019}}</ref>
== ജീവചരിത്രം ==
2015 ഫെബ്രുവരി 22-ന് [[കാഠ്മണ്ഡു ദർബാർ സ്ക്വൊയർ|കാഠ്മണ്ഡുവിലെ]] ബസന്തപൂരിലുള്ള ശാന്തി നികുഞ്ജ സ്കൂളിൽ വെച്ച് 15 വയസ്സുള്ള സുഹൃത്ത് സിമ ബാസ്നെറ്റിനൊപ്പം [[എസ്.എസ്.എൽ.സി.|സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ ലീവിംഗ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ്]] (എസ്എൽസി) പരീക്ഷയ്ക്ക് തയ്യാറെടുക്കുന്നതിനിടെയാണ് അന്ന് 16 വയസ്സ് മാത്രം പ്രായമുണ്ടായിരുന്ന സംഗീത മഗർ ആസിഡ് ആക്രമണത്തിന് ഇരയായത്.<ref name=":4">{{Cite news|url=https://thehimalayantimes.com/kathmandu/acid-attacker-sentenced-to-10-years-in-jail/|title=Acid attacker sentenced to 10 years in jail|date=23 December 2015|newspaper=The Himalayan Times|access-date=29 April 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191217185108/https://thehimalayantimes.com/kathmandu/acid-attacker-sentenced-to-10-years-in-jail/|archive-date=17 December 2019|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|last=Shrestha|first=Animesh|date=26 April 2019|title=Sangita Magar: from survivor to champion|url=https://www.nepalitimes.com/banner/sangita-magar-from-survivor-to-champion/|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206164729/https://www.nepalitimes.com/banner/sangita-magar-from-survivor-to-champion/|archive-date=6 December 2021|access-date=6 December 2021|website=Nepali Times|language=en-US}}</ref> മുഖംമൂടി ധരിച്ചെത്തിയ നാലുപേർ ഇവരെ ഒരു മുറിയിലേക്ക് ബലമായി കയറ്റി ആസിഡ് ഒഴിക്കുകയായിരുന്നു.<ref name=":1">{{Cite news|url=http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2015-02-22/2-school-girls-injured-in-basantapur-acid-attack.html|title=2 school girls injured in Basantapur acid attack|newspaper=The Kathmandu Post|language=English|access-date=29 April 2019|date=22 February 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20181227034000/http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2015-02-22/2-school-girls-injured-in-basantapur-acid-attack.html|archive-date=27 December 2018|url-status=live}}</ref> ആക്രമണത്തിനു ശേഷം സംഗീത കാഠ്മണ്ഡു മെഡിക്കൽ കോളേജിൽ ചികിത്സ തേടി; സിമ ബാസ്നെറ്റിനെ ബിർ ആശുപത്രിയിൽ പ്രവേശിപ്പിച്ചു.<ref name=":1" /> മഗറിന്റെ പിതാവ് ''കാഠ്മണ്ഡു പോസ്റ്റിനോട്'' ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "അധ്യാപിക ക്ലാസിൽ എത്താൻ വൈകിയതിനെത്തുടർന്ന് മറ്റ് മൂന്ന് പെൺകുട്ടികളും എന്റെ മകളും സ്വന്തമായി പഠിക്കുകയായിരുന്നു. അക്രമികൾ വാതിൽ തകർത്ത് അകത്ത് കടന്ന് അവർക്ക് നേരെ ആസിഡ് എറിയുകയായിരുന്നു".<ref name=":1" /> ചികിത്സയിലിരിക്കെ, ആശുപത്രിയുടെ ജനലിലൂടെ ചാടി ജീവനൊടുക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുവരെ അവർ ചിന്തിച്ചിരുന്നു.<ref name=":2">{{Cite news|url=https://kathmandupost.ekantipur.com/news/2018-10-31/meet-the-acid-attack-survivor-who-challenged-the-countrys-laws-to-help-others-like-her.html|title=Meet the acid attack survivor who challenged Nepal's laws to help others like her|first=Sanjog|last=Manandhar|newspaper=The Kathmandu Post|access-date=29 April 2019|date=31 October 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181113231428/http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2018-10-31/meet-the-acid-attack-survivor-who-challenged-the-countrys-laws-to-help-others-like-her.html|archive-date=13 November 2018|url-status=live}}</ref>
മഗറിന്റെ അതേ കെട്ടിടത്തിൽ താമസിച്ചിരുന്ന 20 വയസ്സുകാരനാണ് ആക്രമണം നടത്തിയതെന്ന് അന്വേഷണത്തിൽ കണ്ടെത്തി.<ref name=":2" /><ref>{{Cite web|url=https://globalpressjournal.com/asia/nepal/nepalese-seek-compensation-free-treatment-attacked-acid/|title=Nepalese Seek Compensation, Free Treatment for Those Attacked With Acid|access-date=6 December 2021|date=17 February 2017|website=Global Press Journal|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206165411/https://globalpressjournal.com/asia/nepal/nepalese-seek-compensation-free-treatment-attacked-acid/|archive-date=6 December 2021}}</ref> താൻ സംഗീതയുടെ കാമുകനാണെന്ന് അക്രമി അവകാശപ്പെട്ടെങ്കിലും, താൻ ഒരിക്കലും അയാളുമായി ഇടപഴകിയിട്ടില്ലെന്ന് സംഗീത പറഞ്ഞു.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|title=The Acid Attack Survivor Who Fought to Change the Law|access-date=29 April 2019|date=4 December 2018|publisher=World Bank Group|archive-url=https://web.archive.org/web/20190412222226/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|archive-date=12 April 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nepalitimes.com/here-now/nepals-acid-attack-survivors-find-a-saviour/|title=Nepal's acid attack survivors find a saviour|access-date=6 December 2021|last=Devkota|first=Sabina|date=11 October 2020|website=Nepali Times|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206165649/https://www.nepalitimes.com/here-now/nepals-acid-attack-survivors-find-a-saviour/|archive-date=6 December 2021}}</ref> വധശ്രമത്തിന് അയാൾ 10 വർഷം തടവിന് ശിക്ഷിക്കപ്പെട്ടു; എന്നാൽ കോടതിമുറിയിൽ ഒട്ടും പശ്ചാത്താപമില്ലാതെ പുഞ്ചിരിച്ച അയാൾ പ്രതികാര ഭീഷണി മുഴക്കി.<ref name=":2" /> ആക്രമണത്തെത്തുടർന്ന് മൂന്നു വർഷത്തോളം സംഗീത വീടുവിട്ടിറങ്ങിയില്ല.<ref name=":2" />
ആശുപത്രിയിൽ കഴിയുമ്പോൾത്തന്നെ [[എസ്.എസ്.എൽ.സി.|സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ ലീവിംഗ് സർട്ടിഫിക്കറ്റ്]] (എസ്എൽസി) പരീക്ഷ എഴുതാൻ അനുവദിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിച്ച് സിമ ബാസ്നെറ്റ് അന്നത്തെ നേപ്പാൾ പ്രധാനമന്ത്രി [[സുശീൽ കൊയ്രാള|സുശീൽ കൊയ്രാളയ്ക്ക്]] കത്തെഴുതി. അപേക്ഷ അനുവദിക്കാൻ കൊയ്രാള വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രാലയത്തോട് ഉത്തരവിട്ടു. ബിർ ആശുപത്രിയിൽ സിമ തനിയെ പരീക്ഷയെഴുതിയപ്പോൾ സംഗീതയ്ക്ക് കാഠ്മണ്ഡു മെഡിക്കൽ കോളേജ് ആശുപത്രിയിൽ സഹായം ലഭിച്ചു.<ref name=":6">{{Cite web|url=https://globalvoices.org/2015/03/23/two-brave-acid-attack-victims-take-school-exams-from-their-hospital-beds/|title=Two Brave Acid Attack Victims Take School Exams From Their Hospital Beds|access-date=29 April 2019|last=Chaudhary|first=Sanjib|date=23 March 2015|publisher=Global Voices|archive-url=https://web.archive.org/web/20191114235318/https://globalvoices.org/2015/03/23/two-brave-acid-attack-victims-take-school-exams-from-their-hospital-beds/|archive-date=14 November 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://baltic-review.com/mastermind-of-acid-attack-on-nepalese-schoolgirls-arrested/|title=Mastermind of acid attack on Nepalese schoolgirls arrested|access-date=29 April 2019|last=Abruzzini|first=Bibbi|date=20 March 2015|website=The Baltic Review|archive-url=https://web.archive.org/web/20190712015349/https://baltic-review.com/mastermind-of-acid-attack-on-nepalese-schoolgirls-arrested/|archive-date=12 July 2019}}</ref>
നേപ്പാളിൽ പ്രതിവർഷം ശരാശരി 40 ആസിഡ് ആക്രമണങ്ങൾ നടക്കുന്നുണ്ട്; മഗറിനെപ്പോലുള്ള ഇരകൾക്ക് അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല.<ref name=":5" /> 2017-ൽ, വനിതാവകാശ സംഘടനയായ ഫോറം ഫോർ വിമൻ, ലോ ആൻഡ് ഡെവലപ്മെന്റും പിന്തുണച്ച,<ref name=":5">{{Cite web|url=http://news.trust.org/item/20170616113620-wj124/|title=Nepal court demands quick compensation for acid attack victims|access-date=29 April 2019|last=Sharma|first=Gopal|publisher=Thomson Reuters Foundation|archive-url=https://web.archive.org/web/20190502051510/http://news.trust.org/item/20170616113620-wj124/|archive-date=2 May 2019}}</ref> ആസിഡ്, പൊള്ളൽ അക്രമങ്ങൾ എന്നിവ സംബന്ധിച്ച നേപ്പാളിലെ നിയമങ്ങളെ വെല്ലുവിളിച്ച ഒരു കേസിൽ മഗറും ബാസ്നെറ്റും വാദികളായിരുന്നു.<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|title=The Acid Attack Survivor Who Fought to Change the Law|access-date=29 April 2019|date=4 December 2018|publisher=World Bank Group|archive-url=https://web.archive.org/web/20190412222226/http://www.worldbank.org/en/news/feature/2018/12/04/the-acid-attack-survivor-who-fought-to-change-the-law|archive-date=12 April 2019}}</ref> ഇരകൾക്ക് ചികിത്സയ്ക്കായി അടിയന്തര ധനസഹായം നൽകണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി വിധിച്ചു.<ref>{{Cite web|date=1 October 2020|title=Victory for Acid Attack Campaigners in Nepal|url=https://www.hrw.org/news/2020/10/01/victory-acid-attack-campaigners-nepal|access-date=6 December 2021|publisher=Human Rights Watch|language=en|archive-date=6 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206165230/https://www.hrw.org/news/2020/10/01/victory-acid-attack-campaigners-nepal|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite news|date=19 June 2017|title=Nepal court demands quick compensation for acid attack victims|language=en|work=Reuters|url=https://www.reuters.com/article/nepal-women-lawmaking-idINKBN19A109|access-date=6 December 2021|archive-date=6 December 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211206165242/https://www.reuters.com/article/nepal-women-lawmaking-idINKBN19A109|url-status=live}}</ref> കൂടാതെ, ആസിഡ് ആക്രമണം നടത്തുന്നവർക്കുള്ള തടവുശിക്ഷ മൂന്നിൽനിന്ന് പത്ത് വർഷമായി ഉയർത്താനും കോടതി ഉത്തരവിട്ടു. ഈ തീരുമാനങ്ങൾ 2018 ഓഗസ്റ്റിൽ നിയമമായി. ഇപ്പോൾ ആശുപത്രികൾ ആസിഡ് ആക്രമണത്തിന് ഇരയായവർക്ക് ഉടനടി സൗജന്യ ചികിത്സ നൽകുന്നുണ്ട്. അന്നുമുതൽ, ഇത്തരം ആക്രമണങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ആസിഡുകളുടെ അനിയന്ത്രിതമായ വിൽപ്പന തടയാനും അത്തരം ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തുന്നവർക്ക് ജീവപര്യന്തം ശിക്ഷ ഉറപ്പാക്കാനും ആസിഡ് ആക്രമണത്തെ അതിജീവിച്ചവർക്ക് നഷ്ടപരിഹാരം ഉൾപ്പെടെ കൂടുതൽ പിന്തുണ ലഭ്യമാക്കാനും സംഗീത മഗർ പോരാടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.<ref name=":0" /><ref>{{Cite news|last=Preiss|first=Danielle|date=21 August 2018|title=Survivor Of Acid Attack Helps Bring Change To Nepal's Criminal Code|language=en|publisher=NPR|url=https://www.npr.org/sections/goatsandsoda/2018/08/21/639248912/survivor-of-acid-attack-helps-bring-new-law-to-nepal|access-date=6 December 2021|archive-date=4 March 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210304081108/https://www.npr.org/sections/goatsandsoda/2018/08/21/639248912/survivor-of-acid-attack-helps-bring-new-law-to-nepal|url-status=live}}</ref>
== അവലംബം ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ആസിഡ് ആക്രമണ ഇരകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1990-കളിൽ ജനിച്ചവർ]]
ku1ktgt2d0fpc22oeb1ssmqgb3txq38
വിൻസി അലോഷ്യസ്
0
578528
4678626
4574422
2026-10-22T11:25:07Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678626
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox person
| name = വിൻസി അലോഷ്യസ്
| image =
| image_size =
| alt =
| caption =
| native_name =
| other_names =
| birth_name = വിൻസി പി.എ.<ref name="Name">{{cite AV media|people=Vincy Aloshious|url=https://www.youtube.com/watch?v=gwfSl22QOs4|title=എന്നെ ആദ്യമായിട്ടാണ് ഒരാൾ മുഴുവൻ പേര് വിളിക്കുന്നത്, നന്ദിയുണ്ട്! {{!}} Vincy Sony Aloshious|publisher=[[Kaumudy TV]]|date=16 November 2021|access-date=18 February 2022}}</ref>
| birth_date = {{birth date and age|df=y|1995|12|12}}
| birth_place = [[പൊന്നാനി]], [[Malappuram district|മലപ്പുറം]], [[കേരള]], ഇന്ത്യ
| nationality =
| education = [[ബാച്ചിലർ ഓഫ് ആർക്കിടെക്ചർ]]
| alma_mater = ഏഷ്യൻ സ്കൂൾ ഓഫ് ആർക്കിടെക്ചർ ആൻഡ് ഡിസൈൻ ഇന്നവേഷൻ, കൊച്ചി
| occupation = [[നടി]]
| years_active = 2018{{endash}}present
| notable_works =
| height =
| spouse =
| parents =
}}
[[Category:Articles with hCards]]
[[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാള സിനിമകളിൽ]] അഭിനയിക്കുന്ന നടിയാണ് '''വിൻസി സോണി അലോഷ്യസ്''' <ref name="Name">{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=gwfSl22QOs4|title=എന്നെ ആദ്യമായിട്ടാണ് ഒരാൾ മുഴുവൻ പേര് വിളിക്കുന്നത്, നന്ദിയുണ്ട്! {{!}} Vincy Sony Aloshious|publisher=[[Kaumudy TV]]|date=16 November 2021|access-date=18 February 2022|last=Vincy Aloshious}}</ref> (ജനനം 12 ഡിസംബർ 1995). 2019-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ''വികൃതി'' എന്ന മലയാളം കോമഡി-ഡ്രാമ ചിത്രമാണ് വിൻസിയുടെ ആദ്യ സിനിമ. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/web-stories/malayalam/did-you-know-vincy-aloshious-started-her-career-in-tv/photostory/87719174.cms|title=Did you know Vincy Aloshious started her career in TV?|access-date=5 January 2022|last=Nair|first=Radhika|date=15 November 2021|website=The Times of India}}</ref> ഈ സിനിമയിൽ [[സൗബിൻ സാഹിർ|സൗബിൻ ഷാഹിറിനൊപ്പമാണ്]] വിൻസി അഭിനയിച്ചത്.
2018-ലെ ''നായികാ നായകൻ'' എന്ന ടാലന്റ്-ഹണ്ട് ഷോയിലെ ഫൈനലിസ്റ്റായിരുന്നു വിൻസി. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/from-a-shy-girl-to-a-hottie-the-transformation-was-indeed-a-miracle-says-vincy-aloshoius-nayika-nayakan-finalist/articleshow/67163205.cms|title=From a shy girl to a hottie, the transformation was indeed a miracle, says Vincy Aloshoius, Nayika Nayakan finalist|access-date=7 November 2021|last=Nair|first=Radhika|date=2 June 2020|website=The Times of India}}</ref> ''കനകം കാമിനി കലഹം'', ''[[ഭീമന്റെ വഴി]]'', ''ജന ഗണ മന'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ നിരൂപകപ്രശംസ നേടിയ സുപ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ വിൻസി അഭിനയിച്ചു. <ref name="K3">{{Cite web|url=https://archives.mathrubhumi.com/movies-music/ott/kanakam-kaamini-review-kalaham-nivin-pauly-grace-antony-ratheesh-poduval-disney-hotstar-1.6171189|title=കനകവും കാമിനിയും ഉണ്ടാക്കിയ കലഹം ! {{!}} Kanakam Kaamini Kalaham Review|access-date=12 November 2021|last=ലക്ഷ്മി|first=സംഗീത|date=12 November 2021|website=Mathrubhumi|language=ml}}</ref> <ref name="THEWEEK">{{Cite web|url=https://www.theweek.in/review/movies/2022/04/28/jana-gana-mana-suraj-venjaramoodu-steals-show.html|title='Jana Gana Mana' review: Suraj Venjaramoodu steals the show in a thought-provoking political thriller|access-date=13 May 2022|last=Ancy K Sunny|website=The Week|language=en}}</ref> <ref name="manorama">{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/movie-reviews/2021/12/03/kunchacko-boban-bheemante-vazhi-expect-review-tickets-rating-malayalam-film.html|title=Kunchacko Boban's Bheemante Vazhi cuts a predictable path into an everyday issue|access-date=6 December 2021|last=George|first=Arun|date=3 December 2021|website=OnManorama}}</ref>
== ആദ്യകാലജീവിതം ==
1995 ഡിസംബർ 12-ന് [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[പൊന്നാനി|പൊന്നാനിയിൽ]] വിൻസി പി.എ. എന്ന പേരിലാണ് വിൻസി അലോഷ്യസ് ജനിച്ചത്. അച്ഛൻ അലോഷ്യസ് ഡ്രൈവറായിരുന്നു. അമ്മ സോണി അധ്യാപികയായിരുന്നു. സഹോദരൻ വിപിൻ വിദേശത്താണ് ജോലി ചെയ്യുന്നത്. <ref name="KK">{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=717781&u=vincy-alosious|title=ഞാൻ ഫുൾ പ്രണയത്തിൽ|access-date=2 January 2022|date=1 January 2022|website=Kerala Kaumudi|language=ml}}</ref> ബിഷപ്പ് കോട്ടൺ കോൺവെന്റ് ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂളിൽനിന്ന് വിൻസി ഹൈസ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://m3db.com/vincy-aloshious|title=വിൻസി അലോഷ്യസ്|access-date=28 January 2022|website=m3db|language=ml|trans-title=Vincy Aloshious}}</ref> തുടർന്ന് ഏഷ്യൻ സ്കൂൾ ഓഫ് ആർക്കിടെക്ചറിൽനിന്ന് ആർക്കിടെക്ചറിൽ ബിരുദം നേടി. <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/television/vikruthi-actress-vincy-aloshious-childhood-photo-309422/|title=ഈ നടിയെ മനസ്സിലായോ?|access-date=2 January 2022|date=24 October 2019|website=The Indian Express|language=ml}}</ref>
== അഭിനയജീവിതം ==
2018-ൽ [[മഴവിൽ മനോരമ|മഴവിൽ മനോരമയിൽ]] സംപ്രേഷണം ചെയ്ത ''നായികാ നായകൻ'' എന്ന ടാലന്റ്-ഹണ്ട് ഷോയിലെ റണ്ണറപ്പായിരുന്നു വിൻസി. <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2018/10/15/nayika-nayakan-grand-finale-winners-lal-jose.html|title=Nayika Nayakan: Darsana, Shambhu win the coveted titles|access-date=7 November 2021|date=15 October 2018|website=On Manorama}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/vincy-aloshious-remembers-her-moment-of-entry-in-tv-show-nayika-nayakan-says-that-changed-everything/articleshow/87985942.cms|title=Vincy Aloshious remembers her moment of entry in TV show 'Nayika Nayakan'; says 'That changed everything'|website=[[The Times of India]]}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2021/11/17/nayika-nayakan-artists-darshana-shambhu-addis-vincy-lal-jose-film.html|title=Lal Jose to give debuts for 'Nayika Nayakan' stars, film pooja held in Kochi|access-date=23 November 2021|date=17 November 2021|website=Onmanorama}}</ref> ഷോയുടെ വിജയത്തെത്തുടർന്ന് [[മഞ്ജു വാര്യർ|മഞ്ജു വാര്യർക്കൊപ്പം]] ഒരു പരസ്യത്തിൽ ഗർഭിണിയുടെ വേഷത്തിൽ വിൻസി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/style/style-factor/2019/03/25/nayika-nayakans-vincy-aloshious-shares-pictures-with-actress-manju-warrier.html|title=കണ്ടോ ആരാണ് എന്റെ കൈ പിടിച്ചിരിക്കുന്നതെന്ന്; മഞ്ജുവിനൊപ്പം വിൻസി|website=Manorama Online|language=ml}}</ref> 2019-ൽ മഴവിൽ മനോരമയിൽ ''D5 ജൂനിയർ'' എന്ന ഡാൻസ് റിയാലിറ്റി ഷോ വിൻസി അവതരിപ്പിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/d5-junior-host-vincy-aloshious-flaunts-her-positive-side-with-a-throwback-picture-read-post/articleshow/69058221.cms|title=D5 Junior host Vincy Aloshious flaunts her positive side with a throwback picture; read post|website=The Times of India}}</ref>
''നായികാ നായകൻ'' ഷോയിലൂടെ നേടിയ ജനപ്രീതി <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/vincy-aloshious-vikrithi-movie-release-actress-interview-303493/|title=പാർവ്വതിയോട് ഇഷ്ടം; ഐശ്വര്യയോട് അസൂയ; 'വികൃതി' നായിക വിൻസി പറയുന്നു|website=Indian Express|language=ml}}</ref> 2019-ൽ ''വികൃതി'' എന്ന സിനിമയിലെ പ്രധാന വേഷത്തിന് വഴിയൊരുക്കി. <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2019/07/08/vikruthi-malayalam-movie-suraj-venjaramoodu-soubin-shahir.html|title='വികൃതി'യുമായി സൗബിനും സുരാജും|access-date=12 November 2021|date=8 July 2019|website=Manorama Online|language=ml|trans-title=Soubin and Suraj in 'Vikruthi'}}</ref> <ref>[https://www.manoramaonline.com/movies/movie-reviews/2019/10/04/vikruthi-malayalam-movie-review-soubin-shahir-suraj-venjaramoodu.html സന്തോഷവും സന്ദേശവും നൽകുന്ന ‘വികൃതി’; റിവ്യു]</ref> [[സൗബിൻ സാഹിർ|സൗബിൻ ഷാഹിറിന്റെ]] കഥാപാത്രത്തിന്റെ കാമുകിയും പിന്നീട് ഭാര്യയുമാകുന്ന ആ വേഷം വിൻസിക്ക് നിരൂപകപ്രശംസ നേടിക്കൊടുത്തു.
രതീഷ് ബാലകൃഷ്ണൻ പൊതുവാൾ സംവിധാനം ചെയ്ത 2021-ലെ ആക്ഷേപഹാസ്യ ചിത്രമായ ''കനകം കാമിനി കലഹം'' എന്ന ചിത്രത്തിൽ റിസപ്ഷനിസ്റ്റായ ശാലിനി എന്ന കഥാപാത്രത്തെ വിൻസി അവതരിപ്പിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/celebrity-news/vincy-aloshious-about-her-latest-film-kanakam-kamini-kalaham/articleshow/87577578.cms|title=ഗ്രേസ് ആന്റണിയുടെ കൈയ്യിൽ നിന്നും കിട്ടിയ ആ അടി ഞാൻ അർഹിക്കുന്നത് അല്ലായിരുന്നു; വിൻസി അലോഷ്യസ് പറയുന്നു|access-date=12 November 2021|last=P|first=Aswini|date=8 November 2021|website=Samayam Malayalam|language=ml}}</ref> ഈ പ്രകടനത്തിന് പൊതുവെ നല്ല നിരൂപണങ്ങൾ ലഭിച്ചു. <ref name="K3"/> എന്നാൽ [[വൺ ഇന്ത്യ|ഫിലിമിബീറ്റിലെ]] ശ്രുതി ഹേമചന്ദ്രൻ വിൻസിയുടെ പ്രകടനത്തെ കൂടുതൽ വിമർശനാത്മകമായി വിലയിരുത്തുകയും "ചില സമയങ്ങളിൽ വിൻസി അലോഷ്യസ് അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രം ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണെന്നും ആഴം പോലും ഇല്ലെന്നും തോന്നി" എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെടുകയും ചെയ്തു. <ref>{{Cite web|url=https://www.filmibeat.com/amphtml/malayalam/reviews/2021/kanakam-kaamini-kalaham-movie-review-this-nivin-pauly-starrer-is-not-a-one-man-show-324343.html|title=Kanakam Kaamini Kalaham Movie Review: This Nivin Pauly Starrer Is Not A One Man Show!|access-date=12 November 2021|last=Hemachandran|first=Sruthi|date=12 November 2021|website=Filmibeat}}</ref>
വിൻസിയുടെ മൂന്നാമത്തെ സിനിമ ''[[ഭീമന്റെ വഴി]]'' ആയിരുന്നു. ഇതിൽ [[കുഞ്ചാക്കോ ബോബൻ]] അവതരിപ്പിച്ച ഭീമനുമായി പ്രണയത്തിലാകുന്ന ബ്ലെസി എന്ന കഥാപാത്രത്തെയാണ് വിൻസി അവതരിപ്പിച്ചത്. <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/malayalam-cinema/celebrity-news/bheemante-vazhi-movie-actress-vincy-aloshious-chinnu-chandni-megha-thomas-divya-and-jeeva-open-up-about-their-roles-in-the-film/articleshow/88074776.cms|title='ഭീമൻറെ വഴി'യിലെ പെണ്ണുങ്ങൾ വേറെ ലെവലാണ്; വിശേഷങ്ങളുമായി താരങ്ങൾ|access-date=2 January 2022|date=3 December 2021|website=Malayalam Samayam|publisher=The Times of India|language=ml}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/bheemante-vazhi-review-kunchacko-comedy-entertaining-lacks-depth-158584|title=Bheemante Vazhi review: This Kunchacko comedy is entertaining, but lacks depth|access-date=2 January 2022|date=10 December 2021|website=The news Minute}}</ref> ഓൺമനോരമയിലെ അരുൺ ജോർജ്ജ് ഈ കഥാപാത്രത്തെ "അവിസ്മരണീയ അതിഥി" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. <ref name="manorama"/>
2021-ൽ [[കരിക്ക് (വെബ് സീരീസ്)|കരിക്കിന്റെ]] ''കലക്കാച്ചി'' എന്ന മിനി-സീരീസിൽ വിൻസി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.indianexpress.com/social/karikku-new-video-series-kalakkachi-released-597814/|title=അൽപം വൈകിയെങ്കിലും അവരെത്തി, ക്രിസ്മസ് സ്പെഷ്യൽ 'കലക്കാച്ചി' വീഡിയോയുമായി കരിക്ക്|website=Indian Express|language=ml}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.thecue.in/entertainment/web-series/karikku-kalakkachi-final-part-review|title='അസാധ്യ നടൻ, കലക്കി കലക്കാച്ചി', മേക്ക് ഓവറിൽ അനു.കെ അനിയനും, കരിക്ക് പുതിയ സീരീസിന് കയ്യടി|website=The Cue|language=ml}}</ref> 2022-ലെ ''എമിലി'' എന്ന വെബ് സീരീസിൽ ശീർഷക കഥാപാത്രത്തെയും വിൻസി അവതരിപ്പിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=nuMeE96Ek5E|title=EMILY {{!}} Part 1/2 {{!}} Malayalam Mini-Series {{!}} Survival Thriller {{!}} Vincy Aloshious {{!}} Shyam Mohan {{!}} HOMTEE|access-date=5 January 2022|date=2 January 2022|website=YouTube}}</ref> വർഷങ്ങളോളം ക്ലിനിക്കൽ ഡിപ്രഷൻ അനുഭവിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് മനോരോഗിയായ കൊലയാളിയായി മാറുന്ന എമിലിയെ വിൻസി മികച്ച രീതിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. വിൻസിയുടെ പ്രകടനം അവലോകനം ചെയ്തുകൊണ്ട് [[ദ ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്സ്|ദ ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്]] ഇങ്ങനെ എഴുതി: "കൊലയാളിയെ നേരിടുന്ന ഭയന്ന സ്ത്രീയിൽ നിന്ന് സ്വന്തം സഹോദരനെ കൊല്ലുന്ന ഒരു മനോരോഗിയായി വിൻസിയുടെ പരിവർത്തനം അവളുടെ വൈദഗ്ധ്യത്തിന്റെ സാക്ഷ്യമാണ്". <ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/cities/kochi/2022/jan/28/emily-of-your-nightmares-2412051.html|title=Emily of your nightmares|access-date=28 January 2022|date=28 January 2022|website=New Indian Express}}</ref>
''ജന ഗണ മന''യിൽ ഗൗരി ലക്ഷ്മി എന്ന സഹകഥാപാത്രത്തെ വിൻസി അവതരിപ്പിച്ചു. ചിത്രം അവലോകനം ചെയ്ത [[ദ വീക്ക്|ദ വീക്കിലെ]] ആൻസി കെ. സണ്ണി വിൻസിയുടെ പ്രകടനത്തെ "ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്" എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചു. <ref name="THEWEEK"/>
== അഭിനയിച്ച സിനിമകൾ ==
{{Pending films key}}
=== സിനിമകൾ ===
* ''പ്രത്യേകം പറയാത്തപക്ഷം എല്ലാ സിനിമകളും [[മലയാളം|മലയാളത്തിലാണ്]].''
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! ചിത്രം
! വേഷം
! കുറിപ്പുകൾ
! {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2019
| ''വികൃതി''
| സീനത്ത്
|
| <ref>{{Cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/malayalam/movies/news/vikruthi-actress-vincy-aloshious-turns-preachy/articleshow/71760204.cms|title='Vikruthi' actress Vincy Aloshious turns preachy!|access-date=7 November 2021|date=25 October 2019|website=The Times of India}}</ref>
|-
| rowspan="2" | 2021
| ''കനകം കാമിനി കലഹം''
| ശാലിനി
|
|
|-
| ''[[ഭീമന്റെ വഴി]]''
| ബ്ലെസി
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/mobile/movies-music/news/kunchacko-boban-chemban-vinod-ashraf-hamsa-movie-bheemante-vazhi-release-date-announced-1.6149468|title=കുഞ്ചാക്കോ ബോബന്റെ 'ഭീമന്റെ വഴി' ഡിസംബറിൽ തീയേറ്ററുകളിൽ|access-date=7 November 2021|date=5 November 2021|website=Mathrubhumi|language=ml|trans-title=Kunchakko Boban's 'Bheemante Vazhi' to release in December}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്ടോബർ 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|-
| rowspan="2" | 2022
| ''ജന ഗണ മന''
| ഗൗരി ലക്ഷ്മി
|
| <ref>{{Cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/malayalam/movies/news/jana-gana-mana-team-goes-for-a-schedule-wrap/articleshow/86313639.cms|title=Jana Gana Mana team goes for a schedule wrap|access-date=12 November 2021|website=The Times of India}}</ref>
|-
| ''സോളമന്റെ തേനീച്ചകൾ''
| ഗ്ലൈന തോമസ്
|
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/lal-jose-directed-movie-starring-nayika-nayakan-winners-starts-rolling-deets-inside/articleshow/87778275.cms|title=Lal Jose directed movie starring Nayika Nayakan rolling; deets inside|access-date=23 November 2021|date=18 November 2021|website=The Times of India}}</ref>
|-
|rowspan=5 {{TBA}} |
| scope="row" style="background:#ffc;" |''സൗദി വെള്ളക്ക''|| {{TBA}}
| പോസ്റ്റ്-പ്രൊഡക്ഷൻ
| <ref>{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=720732&u=vincy-720732|title=പുതിയ നായിക തിളക്കം|date=3 January 2022|website=Kerala Kaumudi|language=ml}}</ref>
|-
| scope="row" style="background:#ffc;" | ''പഴഞ്ചൻ പ്രണയം''{{Dagger}}|| {{TBA}}
| പോസ്റ്റ്-പ്രൊഡക്ഷൻ
| <ref>{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/news/news.php?id=710480&u=vincy-with-rony|title=പഴഞ്ചൻ പ്രണയത്തിൽ റോണിയും വിൻസിയും|access-date=2 January 2022|website=Kerala Kaumudi|language=ml}}</ref>
|-
| scope="row" style="background:#ffc;" | ''1744 വൈറ്റ് ആൾട്ടോ''{{Dagger}}|| {{TBA}}
| പോസ്റ്റ്-പ്രൊഡക്ഷൻ
| <ref>{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/1744-white-alto-senna-hegde-new-movie-sharafudheen-thinkalazhcha-nishchayam-r5rhpr|title='1744 വൈറ്റ് ആൾട്ടോ'; തിങ്കളാഴ്ച നിശ്ചയം സംവിധായകനൊപ്പം ഷറഫുദ്ദീൻ|access-date=16 January 2022|date=15 January 2022|website=Asianet News|language=ml}}</ref>
|-
| scope="row" style="background:#ffc;" | ''ദ ഫേസ് ഓഫ് ദ ഫേസ്ലെസ്''{{Dagger}}
| [[റാണി മരിയ വട്ടലിൽ|സിസ്റ്റർ റാണി മരിയ]]
| ത്രിഭാഷാ ചിത്രം<br />പോസ്റ്റ്-പ്രൊഡക്ഷൻ
| <ref>{{Cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/malayalam/movies/news/vincy-aloshious-makes-her-bollywood-debut-with-the-film-the-face-of-the-faceless/articleshow/90977024.cms|title=Vincy Aloshious makes her Bollywood debut with the film ‘The Face of the faceless’|access-date=21 April 2022|date=21 April 2022|website=The Times of India}}</ref>
|-
| scope="row" style="background:#ffc;" | ''രേഖ''
| രേഖ
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/movies-music/news/karthik-subbaraj-to-produce-malayalam-film-rekha-unni-lalu-vincy-aloshious-1.7810523|title=കാർത്തിക് സുബ്ബരാജ് മലയാളത്തിലേക്ക്; വിൻസി അലോഷ്യസും ഉണ്ണി ലാലുവും പ്രധാനവേഷങ്ങളിൽ|access-date=18 September 2022|date=23 August 2022|website=Mathrubhumi|language=ml}}</ref>
|}
=== ടെലിവിഷൻ ===
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! പരിപാടി
! വേഷം
! ചാനൽ
! കുറിപ്പുകൾ
! {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2018
| ''നായികാ നായകൻ''
| മത്സരാർത്ഥി
| rowspan="2" | [[മഴവിൽ മനോരമ]]
| റണ്ണറപ്പ്
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/nayika-nayakan-fame-vincy-aloshious-recollects-the-bigg-boss-spoof-valiya-muthalaali-watch/articleshow/82902637.cms|title=Nayika Nayakan fame Vincy Aloshious recollects the Bigg Boss spoof 'Valiya Muthalaali'; watch|access-date=7 November 2021|date=24 May 2021|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2019
| ''D5 ജൂനിയർ''
| അവതാരക
|
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/d5-junior-nayika-nayakans-vincy-aloshious-to-host-the-show/articleshow/68596427.cms|title=D 5 Junior: Nayika Nayakan's Vincy Aloshious to host the show|access-date=9 November 2021|date=27 March 2019|website=The Times of India}}</ref>
|}
==== അതിഥി വേഷങ്ങൾ ====
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! പരിപാടി
! വേഷം
! ചാനൽ
! കുറിപ്പുകൾ
! {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2018
| ''തകർപ്പൻ കോമഡി''
| അതിഥി
| [[മഴവിൽ മനോരമ]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/thakarppan-comedy-to-welcome-the-finalists-of-nayika-nayakan/articleshow/66937331.cms|title=Thakarppan Comedy to welcome finalists of Nayika Nayakan|access-date=4 December 2018|website=timesofindia}}</ref>
|-
| rowspan="2" | 2021
| ''ഓണരുചിമേളം''
| അതിഥി
| rowspan="2" | [[ഏഷ്യാനെറ്റ്]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.hotstar.com/in/tv/onaruchimelam/10603/vincy-aloshious-on-the-show/1100059140|title=Onaruchimelam S5 E6 - Vincy Aloshious on the Show|access-date=5 January 2021|date=17 August 2021|publisher=Hotstar|archive-date=2022-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20221013144016/https://www.hotstar.com/in/tv/onaruchimelam/10603/vincy-aloshious-on-the-show/1100059140|url-status=dead}}</ref>
|-
| ''കോമഡി സ്റ്റാർസ് സീസൺ 3''
| അതിഥി
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.hotstar.com/in/tv/comedy-stars/1869/nivin-ratheesh-team-on-the-show/1100063610|title=Comedy Stars S3 E11 - Nivin, Ratheesh, Team On the Show|access-date=5 January 2021|date=6 November 2021|website=[[Disney+ Hotstar]]|archive-date=2022-10-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20221013144003/https://www.hotstar.com/in/tv/comedy-stars/1869/nivin-ratheesh-team-on-the-show/1100063610|url-status=dead}}</ref>
|-
| rowspan="4" | 2022
| ''റെഡ് കാർപെറ്റ്''
| മെന്റർ
| [[അമൃത ടി.വി.|അമൃത ടി.വി]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.filmibeat.com/features/actress-vincy-aloshious-opens-up-about-her-first-crush-at-red-carpet-show/articlecontent-pf221364-083202.html|title=മൂന്നാം ക്ലാസിൽ പഠിക്കുമ്പോൾ അവൻ എന്റെ കൈയ്യിൽ പിടിച്ചു; ക്രഷ് തോന്നാനുള്ള കാരണത്തെ കുറിച്ച് വിൻസി|access-date=29 June 2022|last=John|first=Ambili|date=24 June 2022|website=Filmibeat|language=ml}}</ref>
|-
| ''സൂപ്പർ കുടുംബം''
| മത്സരാർത്ഥി
| rowspan="2" | മഴവിൽ മനോരമ
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramamax.com/programs/detail/145590/super-kudumbam/ep-31-super-kudumbam|title=Ep 31 {{!}} Super Kudumbam {{!}} They are in the superfamily with characteristics of Solomon's bees|access-date=18 September 2022|website=Manorama Max}}</ref>
|-
| ''സോളമന്റെ നായികനായകന്മാർ''
| അതിഥി
|
| <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramamax.com/programs/detail/145529/solomante-nayikanayakanmaar|title=Solamante Nayikanayakanmar|access-date=18 September 2022|website=Manorama Max}}</ref>
|-
| ''മൈ ജി ഫ്ലവേഴ്സ് ഒരു കോടി''
| മത്സരാർത്ഥി
| [[ഫ്ളവേഴ്സ് ടെലിവിഷൻ|ഫ്ലവേഴ്സ് ടി.വി]]
|
| <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.filmibeat.com/features/prithviraj-s-jana-gana-mana-fame-vincy-aloshious-open-up-an-unexpected-thing-happened-in-her-life-085641.html|title='അവൻ്റെ മരണം ഷോക്കായിരുന്നു', ഡിപ്രഷനിലേക്ക് വരെ പോയി, കോളേജിൽ തന്നെ ഒറ്റപ്പെടുത്തിയ സംഭവത്തെക്കുറിച്ച് വിൻസി|access-date=29 August 2022|last=S|first=Shehina|date=25 August 2022|website=Filmibeat|language=ml}}</ref>
|}
=== വെബ് സീരീസ് ===
{| class="wikitable sortable"
!വർഷം
! പരമ്പര
! വേഷം
! പ്ലാറ്റ്ഫോം
! കുറിപ്പുകൾ
! {{Abbr|Ref.|Reference}}
|-
| 2021-22
| ''കലക്കാച്ചി''
| മിനി
| rowspan="2" | [[യൂട്യൂബ്|യൂട്യൂബ്]]
| [[കരിക്ക് (വെബ് സീരീസ്)|കരിക്ക്]] പരമ്പര
| <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/tv/news/malayalam/karikku-is-back-the-new-series-will-leave-you-craving-for-fish-curry-kalakkachi/articleshow/88588458.cms|title=Karikku' is back; the new series will leave you craving for fish curry 'Kalakkachi'|access-date=1 January 2022|date=30 December 2021|website=The Times of India}}</ref>
|-
| 2022
| ''എമിലി''
| എമിലി
|
| <ref>{{Cite web|url=https://malayalam.samayam.com/tv/web-series/actor-shyam-mohan-m-and-actress-vincy-aloshious-join-hands-for-emily-thriller-web-series/articleshow/87276825.cms|title=ശ്യാം മോഹനോടൊപ്പം ഇനി 'വികൃതി' നായിക വിൻസി; 'എമിലി' ഒരു ത്രില്ലർ സീരീസ്|access-date=1 January 2022|last=Babu|first=Bibin|date=26 October 2021|website=Malayalam Samayam|publisher=The Times of India|language=ml|trans-title=Actor Shyam Mohan M and actress Vincy Aloshious join hands for Emily thriller web series}}</ref>
|}
== പുരസ്കാരങ്ങളും നാമനിർദ്ദേശങ്ങളും ==
{| class="wikitable"
!വർഷം
! പുരസ്കാരം
! വിഭാഗം
! സിനിമ
! ഫലം
! അവലംബം
|-
| 2020-21
| സമയം മൂവി അവാർഡുകൾ
| മികച്ച സഹനടി
| ''കനകം കാമിനി കലഹം''|| {{Won}}
|
|-
|2022
|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്
|മികച്ച നടി
|''രേഖ''
|{{Won}}
|<ref>{{cite news|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2023/07/21/kerala-state-film-awards-2022-winners-list.html|title=മമ്മൂട്ടി നടൻ, വിൻസി നടി, മഹേഷ് നാരായണൻ സംവിധായകൻ: അവാർഡുകൾ വാരിക്കൂട്ടി ‘ന്നാ താൻ കേസ് കൊട്’ - Kerala Film Awards|date=21 July 2023|access-date=21 July 2023|work=Manorma Online News}}</ref>
|-
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|10965899}}
[[വർഗ്ഗം:1995-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളചലച്ചിത്രനടിമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
ne8sugb5rq2d5d0ejngf41v3dj260nv
ജി8+5
0
580657
4678587
4122020
2026-10-22T11:14:23Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678587
wikitext
text/x-wiki
{{pu|G8+5}}
{| class="infobox" border="1" cellpadding="4" style="float: right; margin: 0 0 1em 1em; width: 20em; border-collapse: collapse; font-size: 90%; clear: right"
! align="center" |ജി8+5
|-
|[[പ്രമാണം:G8+5countries.svg|പകരം=ജി8 രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപടം|നടുവിൽ|220x220ബിന്ദു| ജി8 രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപടം]]
----
{{Flagcountry|Canada}}: പ്രധാനമന്ത്രി [[ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോ]]<br />
{{Flagcountry|France}}: പ്രസിഡന്റ് [[ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ]]<br />
{{Flagcountry|Germany}}: [[ജർമൻ ചാൻസലർ|ചാൻസലർ]] ഒലാഫ് ഷോൾസ്<br />
{{Flagcountry|Italy}}: പ്രധാനമന്ത്രി ജോർജിയ മെലോണി<br />
{{Flagcountry|Japan}}: പ്രധാനമന്ത്രി [[ഫുമിയോ കിഷിദ]]<br />
{{Flagcountry|Russia}} {{Small|([[Annexation of Crimea by the Russian Federation|സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു]])}}: പ്രസിഡന്റ് [[വ്ലാദിമിർ പുടിൻ]]<br />
{{Flagcountry|United Kingdom}}: പ്രധാനമന്ത്രി [[ഋഷി സുനക്]]<br />
{{Flagcountry|United States}}: [[അമേരിക്കൻ പ്രസിഡണ്ട്|പ്രസിഡന്റ്]] [[ജോ ബൈഡെൻ|ജോ ബൈഡൻ]]<br />
{{Flagcountry|European Union}}: [[President of the European Council|കൗൺസിൽ പ്രസിഡന്റ്]] [[Charles Michel|ചാൾസ് മൈക്കൽ]]<br /> [[President of the European Commission|കമ്മീഷൻ പ്രസിഡന്റ്]] [[Ursula von der Leyen|ഉർസുല ലെയേൻ]]
----
{{Flagcountry|Brazil}}: പ്രസിഡന്റ് ജെയർ ബോൾസോനാരോ<br />
{{Flagcountry|China}}: [[ചൈനയുടെ പ്രസിഡണ്ട്|പ്രസിഡന്റ്]] [[ഷി ജിൻപിങ്]] <ref group="note" name="CHNheadofgov">The ''de jure'' [[head of government]] of China is the [[Premier of the People's Republic of China|Premier]], whose current holder is [[Li Keqiang]]. The [[President of the People's Republic of China|President of China]] is legally a [[Figurehead|ceremonial office]], but the [[General Secretary of the Chinese Communist Party]] (''de facto'' leader) has always held this office since 1993 except for the months of [[Succession of power in the People's Republic of China|transition]], and the current [[paramount leader]] is [[Xi Jinping]].</ref><br />
{{Flagcountry|India}}: [[ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[നരേന്ദ്ര മോദി]]<br />
{{Flagcountry|Mexico}}: പ്രസിഡന്റ് ആന്ദ്രേസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ<br />
{{Flagcountry|South Africa}}: [[ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ പ്രസിഡന്റ്|പ്രസിഡന്റ്]] [[സിറിൽ റമഫോസ]]<br />
|}
[[ജി-8 രാജ്യങ്ങൾ|ജി8]] രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ([[കാനഡ]], [[ഫ്രാൻസ്]], [[ജർമ്മനി]], [[ഇറ്റലി]], [[ജപ്പാൻ]], [[റഷ്യ]], [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്]]) ഗവൺമെന്റ് തലവന്മാർക്കൊപ്പം വളർന്നുവരുന്ന അഞ്ച് പ്രമുഖ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകളുടെ ([[ബ്രസീൽ]], [[ചൈന]], [[ഇന്ത്യ]], [[മെക്സിക്കോ]], [[സൗത്ത് ആഫ്രിക്ക|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക]]) ഗവൺമെന്റ് മേധാവികളും അടങ്ങുന്ന ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര ഗ്രൂപ്പായിരുന്നു '''ഗ്രൂപ്പ് ഓഫ് എയിറ്റ് + ഫൈവ്''' ('''ജി8+5'''). 2014-ലെ ഉക്രെയ്നിലെ ക്രിമിയ പ്രതിസന്ധിയിൽ പങ്കാളിയായതിനാൽ 2014 മാർച്ചിൽ റഷ്യയെ ജി8 ഗ്രൂപ്പിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കി. അതിനാൽ ജി8+5 അതിന്റെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ, റഷ്യയെക്കൂടി ഉൾപ്പെടുത്തി, വീണ്ടും സമ്മേളിക്കാൻ സാധ്യതയില്ല.
== ഫെബ്രുവരി 2007 പ്രഖ്യാപനം ==
2007 ഫെബ്രുവരി 16-ന് ഗ്ലോബൽ ലെജിസ്ലേറ്റേഴ്സ് ഓർഗനൈസേഷൻ (ഗ്ലോബ് ഇന്റർനാഷണൽ) [[വാഷിങ്ടൺ, ഡി.സി.|വാഷിംഗ്ടൺ ഡി.സി.യിലെ]] ഗ്ലോബ് വാഷിംഗ്ടൺ ലെജിസ്ലേറ്റേഴ്സ് ഫോറത്തിൽ '''ജി8+5 ക്ലൈമറ്റ് ചേഞ്ച് ഡയലോഗ്''' യോഗം വിളിച്ചുചേർത്തു. [[ആഗോളതാപനം]] നേരിടുന്നതിൽ സഹകരിക്കാൻ നിയമപരമായി ബാധ്യതയില്ലാത്ത ഒരു കരാറിൽ യോഗം എത്തിച്ചേർന്നു. മനുഷ്യനിർമ്മിത [[ആഗോളതാപനം|കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ]] അസ്തിത്വം സംശയാതീതമാണെന്നും വ്യവസായവത്കൃത രാജ്യങ്ങൾക്കും [[വികസ്വര രാജ്യം|വികസ്വര രാജ്യങ്ങൾക്കും]] ബാധകമായ, ബഹിർഗമന പരിധിയുടെയും കാർബൺ ബഹിർഗമന വ്യാപാരത്തിന്റെയും ഒരു ആഗോള സംവിധാനം ഉണ്ടായിരിക്കണമെന്നും സംഘം അംഗീകരിച്ചു. [[ക്യോട്ടോ പ്രൊട്ടോക്കോൾ|ക്യോട്ടോ പ്രോട്ടോക്കോളിന്]] പകരമായി 2009-ഓടെ ഈ നയം നിലവിൽ വരുമെന്ന് സംഘം പ്രതീക്ഷിച്ചു; ക്യോട്ടോ പ്രോട്ടോക്കോളിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടം 2012-ൽ അവസാനിക്കും.<ref>[http://news.bbc.co.uk/1/hi/sci/tech/6364663.stm BBC: Politicians sign new climate pact, February 16, 2007]</ref><ref>[http://environment.guardian.co.uk/climatechange/story/0,,2014683,00.html Guardian Unlimited: Global leaders reach climate change agreement]</ref>
== രൂപീകരണം ==
2005-ൽ അന്നത്തെ യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന [[ടോണി ബ്ലെയർ]], [[സ്കോട്ട്ലൻഡ്|സ്കോട്ട്ലൻഡിലെ]] ഗ്ലെനീഗിൾസിൽ നടന്ന 31-ാമത് ജി8 ഉച്ചകോടിയുടെ ആതിഥേയൻ എന്ന നിലയിൽ, വളർന്നുവരുന്ന മുൻനിര രാജ്യങ്ങളെ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ക്ഷണിച്ചപ്പോഴാണ് ജി8+5 ഗ്രൂപ്പ് രൂപീകരിച്ചത്. [[ദോഹ|ദോഹയിലെ]] വ്യാപാര ചർച്ചകൾക്ക് പുത്തൻ ഉത്തേജനം പകരുന്ന, കൂടുതൽ ശക്തവും പ്രാതിനിധ്യസ്വഭാവമുള്ളതുമായ ഒരു ഗ്രൂപ്പിന് ഇത് രൂപം നൽകുമെന്നായിരുന്നു പ്രതീക്ഷ. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ കൂടുതൽ ആഴത്തിലുള്ള സഹകരണം കൈവരിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും ഒരു കാരണമായിരുന്നു.
കൂടിക്കാഴ്ചയ്ക്ക് ശേഷം, ഭാവിയിൽ "അന്താരാഷ്ട്ര സഹകരണത്തിനുള്ള ഒരു പുതിയ മാതൃക" കെട്ടിപ്പടുക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട് രാജ്യങ്ങൾ ഒരു സംയുക്ത പ്രസ്താവന പുറപ്പെടുവിച്ചു.
2006 ഫെബ്രുവരി 24-ന് ഗ്ലോബ് (GLOBE)<ref>[http://www.globeinternational.org/index.php GLOBE international] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070312185053/http://www.globeinternational.org/index.php|date=2007-03-12}}</ref>, സുസ്ഥിര വികസനത്തിനായുള്ള ആശയവിനിമയ പ്രവർത്തകരുടെ ''Com+'' സഖ്യവുമായി സഹകരിച്ച്, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ജി8+5 ക്ലൈമറ്റ് ചേഞ്ച് ഡയലോഗ് ആരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite web |url=http://www.complusalliance.org/ |title=Com+ alliance |access-date=2022-11-10 |archive-date=2022-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220202133023/http://www.complusalliance.org/ |url-status=dead }}</ref>
== സ്ഥാപനവൽക്കരണം ==
2007-ൽ ഹെലിജൻഡാമിൽ നടന്ന 33-ാമത് ജി8 ഉച്ചകോടിക്ക് ശേഷം, ജർമ്മൻ ചാൻസലർ [[ആംഗല മെർക്കൽ]] "ഹെലിജൻഡാം പ്രോസസ്" സ്ഥാപിക്കുന്നതായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഈ പ്രക്രിയയിലൂടെ ജി8 രാജ്യങ്ങളും വളർന്നുവരുന്ന അഞ്ച് പ്രമുഖ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകളും തമ്മിലുള്ള സ്ഥിരം സംഭാഷണം പൂർണ്ണമായി സ്ഥാപനവൽക്കരിക്കുമെന്നും അവർ വ്യക്തമാക്കി. ഒഇസിഡിയിൽ ജി8-നും ജി5-നും പൊതുവായ ഒരു വേദി സ്ഥാപിക്കുന്നതും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടും. (കാണുക: "Die G8 - Akteure in einer globalen Entwicklungspartnerschaft; https://web.archive.org/web/20080217222220/http://www.bmz.de/de/service/infothek/fach/spezial/index.html )
2007 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന്, മുൻ ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് [[നിക്കോളാസ് സർക്കോസി]] ഒരു വിദേശനയ പ്രസ്താവനയിൽ, [[ബ്രസീൽ]], [[ചൈന]], [[ഇന്ത്യ]], [[മെക്സിക്കോ]], [[സൗത്ത് ആഫ്രിക്ക|ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക]] എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ജി8-ൽ അംഗങ്ങളാകണമെന്ന് നിർദ്ദേശിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, 2008-ലെ സ്ഥിതിയനുസരിച്ച് ജി8-ന്റെ ഔപചാരികമായ വിപുലീകരണം പ്രായോഗികമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാധ്യതയായിരുന്നില്ല. ഈ വിഷയത്തിൽ ജി8 അംഗരാജ്യങ്ങൾക്ക് വ്യത്യസ്ത നിലപാടുകളാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്. [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും]] [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനും]] വിപുലീകരണത്തിന് എതിരായിരുന്നു; [[യുണൈറ്റഡ് കിങ്ഡം|യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡവും]] [[ഫ്രാൻസ്|ഫ്രാൻസും]] അതിനെ സജീവമായി അനുകൂലിച്ചു; [[ഇറ്റലി]], [[ജർമ്മനി]], [[റഷ്യ]], [[കാനഡ]] എന്നിവ ഈ വിഷയത്തിൽ കരുതലോടെയുള്ള നിലപാടാണ് സ്വീകരിച്ചത്.
== നിലവിലെ നേതാക്കൾ ==
(താഴെ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന പട്ടിക രാജ്യങ്ങളുടെ ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരമാലാക്രമത്തിലാണ്)
<gallery class="center" widths="145">
പ്രമാണം:Jair Bolsonaro 2021 (cropped).jpg|alt=ബ്രസീൽ പ്രസിഡന്റ് ജെയർ ബോൾസോനാരോ|{{Flagcountry|Brazil}}<br /> [[President of Brazil|പ്രസിഡന്റ്]] [[Jair Bolsonaro|ജെയർ ബോൾസോനാരോ]]
പ്രമാണം:Trudeau visit White House for USMCA (cropped).jpg|alt=കാനഡ പ്രധാനമന്ത്രി ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോ|{{Flagcountry|Canada}}<br /> [[Prime Minister of Canada|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[ജസ്റ്റിൻ ട്രൂഡോ]]
പ്രമാണം:Xi Jinping 2019.jpg|alt=ചൈന പ്രസിഡന്റ് ഷി ജിൻപിങ്|{{Flagcountry|China}}<br /> [[ചൈനയുടെ പ്രസിഡണ്ട്|പ്രസിഡന്റ്]] [[ഷി ജിൻപിങ്]]<ref group="note" name="CHNheadofgov"/>
പ്രമാണം:Emmanuel Macron June 2022 (cropped).jpg|alt=ഫ്രാൻസ് പ്രസിഡന്റ് ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ|{{Flagcountry|France}}<br /> [[President of France|പ്രസിഡന്റ്]] [[ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ]]
പ്രമാണം:Olaf Scholz In March 2022.jpg|alt=ജർമ്മനി ചാൻസലർ ഒലാഫ് ഷോൾസ്|{{Flagcountry|Germany}}<br /> [[ജർമൻ ചാൻസലർ|ചാൻസലർ]] [[Olaf Scholz|ഒലാഫ് ഷോൾസ്]]
പ്രമാണം:Official Photograph of Prime Minister Narendra Modi Potrait.png|alt=ഇന്ത്യ പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി|{{Flagcountry|India}}<br /> [[ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
പ്രമാണം:Giorgia Meloni Official 2022 (cropped).jpg|alt=ഇറ്റലി പ്രധാനമന്ത്രി ജോർജിയ മെലോണി|{{Flagcountry|Italy}}<br /> [[Prime Minister of Italy|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[Giorgia Meloni|ജോർജിയ മെലോണി]]
പ്രമാണം:Fumio Kishida 20211005 (cropped).jpg|alt=ജപ്പാൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഫുമിയോ കിഷിദ|{{Flagcountry|Japan}}<br /> [[Prime Minister of Japan|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[ഫുമിയോ കിഷിദ]]
പ്രമാണം:Reunión con el presidente electo y equipos de trabajo 6 (cropped).jpg|alt=മെക്സിക്കോ പ്രസിഡന്റ് ആന്ദ്രേസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ|{{Flagcountry|Mexico}}: [[President of Mexico|പ്രസിഡന്റ്]] [[Andrés Manuel López Obrador|ആന്ദ്രേസ് മാനുവൽ ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോർ]]
പ്രമാണം:Владимир Путин (13-11-2021) (cropped).jpg|alt=റഷ്യ (സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു) പ്രസിഡന്റ് വ്ലാദിമിർ പുടിൻ|{{Flagcountry|Russia}} {{Small|([[Annexation of Crimea by the Russian Federation|സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു]])}}<br /> [[President of Russia|പ്രസിഡന്റ്]] [[വ്ലാദിമിർ പുടിൻ]]
പ്രമാണം:Cyril Ramaphosa - President of South Africa - 2018 (cropped).jpg|alt=ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക പ്രസിഡന്റ് സിറിൽ റമഫോസ|{{Flagcountry|South Africa}}<br /> [[ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ പ്രസിഡന്റ്|പ്രസിഡന്റ്]] [[സിറിൽ റമഫോസ]]
പ്രമാണം:Chancellor Rishi Sunak (cropped).jpg|alt=യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം പ്രധാനമന്ത്രി ഋഷി സുനക്|{{Flagcountry|United Kingdom}}<br /> [[Prime Minister of the United Kingdom|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[ഋഷി സുനക്]]
പ്രമാണം:Joe Biden presidential portrait (cropped).jpg|alt=യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ് പ്രസിഡന്റ് ജോ ബൈഡൻ|{{Flagcountry|United States}}<br /> [[അമേരിക്കൻ പ്രസിഡണ്ട്|പ്രസിഡന്റ്]] [[ജോ ബൈഡെൻ|ജോ ബൈഡൻ]]
പ്രമാണം:Charles Michel 2019 (cropped).jpg|alt=യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ കൗൺസിൽ പ്രസിഡന്റ് ചാൾസ് മൈക്കൽ|{{Flagcountry|European Union}}<br /> [[President of the European Council|കൗൺസിൽ പ്രസിഡന്റ്]] [[Charles Michel|ചാൾസ് മൈക്കൽ]]
പ്രമാണം:Official Portrait of Ursula von der Leyen (cropped).jpg|alt=യൂറോപ്യൻ കമ്മീഷൻ പ്രസിഡന്റ് ഉർസുല ലെയേൻ|{{Flagcountry|European Union}}<br /> [[President of the European Commission|കമ്മീഷൻ പ്രസിഡന്റ്]] [[Ursula von der Leyen|ഉർസുല ലെയേൻ]]
</gallery>
== ഇതും കാണുക ==
*[[Gleneagles Dialogue|ഗ്ലെനീഗിൾസ് ഡയലോഗ്]]
== കുറിപ്പുകൾ ==
{{reflist|group=note}}
==അവലംബം==
{{Reflist}}
{{G8 nations}}
{{International power}}
[[വർഗ്ഗം:അന്താരാഷ്ട്ര കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സംഘടനകൾ]]
0xyeyq3ix6tpa56b6ga2qom85xnchja
നാസി ഉടുക്ക്
0
582031
4678593
4590699
2026-10-22T11:16:02Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678593
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox food
| name = നാസി ഉടുക്ക്
| image = Nasi uduk netherlands.jpg
| image_size = 250px
| caption = പരമ്പരാഗത രീതിയിൽ തയാറാക്കിയ നാസി ഉടുക്ക്
| alternate_name =
| country = [[ഇന്തോനേഷ്യ]]
| region = [[ജക്കാർത്ത]], [[ജാവ]]
| creator =
| course = പ്രധാന വിഭവം
| served = ചൂടോടെ
| main_ingredient = [[തേങ്ങാപ്പാലിൽ]] പാകം ചെയ്ത ചോറും അനുബന്ധ വിഭവങ്ങളും
| calories =
| other =
}}
'''''നാസി ഉടുക്ക്''''' (ഇന്തോനേഷ്യൻ: " ''nasi'' ''uduk'' ") ഇന്തോനേഷ്യൻ ശൈലിയിൽ തേങ്ങാപ്പാലിൽ പാകം ചെയ്ത് ആവിയിൽ വേവിച്ചെടുക്കുന്ന ചോറാണ്. ഇത് പ്രത്യേകിച്ചും ബെറ്റാവി ([[ജക്കാർത്ത]] നഗരത്തിലും അതിനോടു ചേർന്ന പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലുമുള്ള ഒരു വംശീയ വിഭാഗമാണ് ബെറ്റാവികൾ) പാചകരീതിയിലെ ഒരു ജനപ്രിയ വിഭവമാണ്. <ref>{{Cite web|url=https://www.kompas.com/food/read/2021/02/21/183200775/sejarah-nasi-uduk-konon-sudah-ada-sejak-ratusan-tahun-lalu|title=Sejarah Nasi Uduk, Konon Sudah Ada Sejak Ratusan Tahun Lalu|access-date=2022-10-15|last=Alma Erin Mentari|date=2021-02-21|website=KOMPAS.com|language=id}}</ref> <ref name=":2">{{Cite web|url=https://jakartabytrain.com/2013/12/01/nasi-uduk-sederhana-babe-h-saman-legendary-nasi-uduk-in-tanah-abang/|title=Nasi Uduk Sederhana Babe H. Saman: Legendary Nasi Uduk in Tanah Abang|date=1 December 2013|website=Jakarta by Train|access-date=2022-11-29|archive-date=2022-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20221027123632/https://jakartabytrain.com/2013/12/01/nasi-uduk-sederhana-babe-h-saman-legendary-nasi-uduk-in-tanah-abang/|url-status=dead}}</ref>
== പദോൽപ്പത്തി ==
[[File:Stamp of Indonesia - 2009 - Colnect 379647 - Traditional Food - Nasi uduk.jpeg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം|പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണമായ നാസി ഉടുക്ക് ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സ്റ്റാമ്പിൽ]]
ഇന്തോനേഷ്യയിലെ അക്കാദമി കുലിനർ രചിച്ച "കുലിനർ ബെറ്റാവി സെലക്സ രസ & സെറിറ്റ" (2016) എന്ന പുസ്തകമനുസരിച്ച്, ''ഉടുക്ക്'' എന്ന പദം "ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളത്" അല്ലെങ്കിൽ "സമരം" എന്നർത്ഥമുള്ള ഒരു പദത്തിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത്. ഇതനുസരിച്ച്, ഈ അരിവിഭവം ആദ്യകാലത്ത് പ്രധാനമായും കർഷകരും കഠിനാധ്വാനം ചെയ്യുന്ന തൊഴിലാളികളുമാണ് കഴിച്ചിരുന്നതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.kompas.com/food/read/2021/02/21/183200775/sejarah-nasi-uduk-konon-sudah-ada-sejak-ratusan-tahun-lalu|title=Sejarah Nasi Uduk, Konon Sudah Ada Sejak Ratusan Tahun Lalu|access-date=2022-10-15|last=Alma Erin Mentari|date=2021-02-21|website=KOMPAS.com|language=id}}
[[വർഗ്ഗം:CS1 Indonesian-language sources (id)]]</ref>
മറ്റൊരു സിദ്ധാന്തമനുസരിച്ച്, ''ഉടുക്ക്'' എന്ന പദം "കലർത്തുക" എന്നർത്ഥമുള്ള ''അഡുക്'' എന്ന പദവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. അതിനാൽ നാസി ഉടുക്ക് എന്നതിന് "മിശ്രിത ചോറ്" എന്നാണ് അർത്ഥം. <ref>{{Cite web|url=https://jakartabytrain.com/2014/12/11/where-to-eat-in-cikini-nasi-uduk-gondangdia/|title=Where to Eat in Cikini: Nasi Uduk Gondangdia|date=11 December 2014|website=Jakarta by Train|access-date=2022-11-29|archive-date=2022-10-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20221027123738/https://jakartabytrain.com/2014/12/11/where-to-eat-in-cikini-nasi-uduk-gondangdia/|url-status=dead}}</ref>
മറുവശത്ത്, ചിലർ ഈ പദോൽപ്പത്തിയെ ജാവനീസ് പാരമ്പര്യങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. [[മാതറാം സുൽത്താനേറ്റ്|മാതറാം സുൽത്താനേറ്റിലെ]] സുൽത്താൻ അഗുങ് ഈ അരിവിഭവത്തെ ''വുഡുക്ക്'' എന്ന് വിളിച്ചു. ഈ വാക്കിന് [[അറബി ഭാഷ|അറബി]] പദമായ ''തവാദു'' എന്നതുമായി ബന്ധമുണ്ട്. ദൈവമുമ്പാകെ വിനയം കാണിക്കുക എന്നാണ് ''തവാദു'' എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. <ref>{{Cite web|url=https://www.msn.com/id-id/berita/nasional/nasi-klepon-nasi-uduk-makanan-syariah-bagi-kaum-muslim/ar-BB171EMf|title=Makanan Syariah|website=[[MSN]]}}</ref> <ref>{{Cite web|url=http://en.osmannuritopbas.com/tawadhu-humility.html|title=What is Tawadhu'?|date=12 September 2009|access-date=2022-11-29|archive-date=2023-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20230920231614/https://en.osmannuritopbas.com/tawadhu-humility.html|url-status=dead}}</ref> ഉപയോഗിക്കുന്ന [[ജാവനീസ് ഭാഷ|ഭാഷാഭേദത്തെ]] ആശ്രയിച്ച്, [[ജാവനീസ് ഭാഷ|ജാവനീസ് ഭാഷയിൽ]] ഇതിനെ ''ഉടുക്ക്'' എന്നോ ''വുഡുക്ക്'' എന്നോ വിളിക്കുന്നു. <ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.sastra.org/bahasa-dan-budaya/kamus-dan-leksikon/799-bausastra-jawa-poerwadarminta-1939-75-bagian-19-u|title=Bausastra Jawa}}</ref> ഇതിന്റെ രുചിയെ പരാമർശിക്കുമ്പോൾ ഇതിനെ ''സെഗ ഗുരിഹ്'' (അക്ഷരാർത്ഥം: സ്വാദിഷ്ടമായ ചോറ്) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. <ref name=":1" />
== ചരിത്രം ==
ലില്ലി ടി. എർവിൻ എഴുതിയ "മകാനൻ ഖാസ് ബെറ്റാവി" (2018) എന്ന പുസ്തകമനുസരിച്ച്, [[ജക്കാർത്ത|ജക്കാർത്തയുടെ]] മിക്കവാറും എല്ലാ കോണുകളിലും വളരെ പ്രചാരമുള്ളതും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാകുന്നതുമായ <ref>{{Cite web|url=https://www.kompas.com/food/read/2021/02/21/183200775/sejarah-nasi-uduk-konon-sudah-ada-sejak-ratusan-tahun-lalu|title=Sejarah Nasi Uduk, Konon Sudah Ada Sejak Ratusan Tahun Lalu|access-date=2022-10-15|last=Alma Erin Mentari|date=2021-02-21|website=KOMPAS.com|language=id}}
[[വർഗ്ഗം:CS1 Indonesian-language sources (id)]]</ref> ഒരു ബെറ്റാവി ഭക്ഷണമാണ് നാസി ഉടുക്ക്. ജക്കാർത്ത പ്രദേശത്ത് ഇപ്പോൾ ഏറെ ജനപ്രിയമാണെങ്കിലും, ഈ അരിവിഭവത്തിന്റെ ഉത്ഭവം മലായ്, ജാവനീസ് പാചക പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ചരിത്രകാരന്മാർ പറയുന്നതനുസരിച്ച്, [[മലാക്കാ സിറ്റി|മലാക്ക]] തുറമുഖത്തെയും ബറ്റാവിയ തുറമുഖത്തെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ചരിത്രപരമായ വ്യാപാര, കുടിയേറ്റ ബന്ധങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നതിനാൽ മലായ് വ്യാപാരികളും കുടിയേറ്റക്കാരും പതിവായി ബറ്റാവിയ സന്ദർശിച്ചിരുന്നു. അങ്ങനെ അവർ [[നാസി ലെമാക്]] പാചക പാരമ്പര്യം ബറ്റാവിയയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. കൂടാതെ, തേങ്ങാച്ചോറ് പാകം ചെയ്യുന്നതിൽ പരിചയമുള്ള ജാവനീസ് കുടിയേറ്റക്കാരും ബറ്റാവിയയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. മാത്രമല്ല, 1641-ൽ പോർച്ചുഗീസ് മലാക്ക ഡച്ചുകാരുടെ അധീനതയിലായതിനുശേഷം രണ്ട് തുറമുഖ നഗരങ്ങളും ഡച്ച് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായതിനാൽ അവ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വളരെ ശക്തമായി. മലായ് ഉപദ്വീപിൽ നിന്നും സുമാത്രയിൽ നിന്നും ബറ്റാവിയയിലേക്കുണ്ടായ മലായ് ജനതയുടെ കുടിയേറ്റത്തിന്റെ അടയാളം കിഴക്കൻ ജക്കാർത്തയിലെ കാംപുങ് മെലായു പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രനാമത്തിൽ കാണാം.
[[File:Nasi uduk.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം| നാസി ഉടുക്ക്]]
മറുവശത്ത്, ചില ചരിത്രകാരന്മാർ [[ജാവ (ദ്വീപ്)|ജാവയിൽ]] നിന്നാണ് നാസി ഉടുക്ക് ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesindonesia.co.id/read/news/272772/the-story-behind-nasi-uduk-a-typical-betawi-way-of-cooking-rice|title=Story Behind Nasi Uduk|access-date=2022-11-29|archive-date=2022-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20221001045222/https://www.timesindonesia.co.id/read/news/272772/the-story-behind-nasi-uduk-a-typical-betawi-way-of-cooking-rice|url-status=dead}}</ref> ''കെബുലി'' ചോറ് കഴിച്ച അനുഭവത്തിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട് ജാവനീസ് ഭരണാധികാരിയായിരുന്ന മാതറാമിലെ സുൽത്താൻ അഗുങ് രൂപപ്പെടുത്തിയ ആശയമായിരുന്നു ഇതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ''ബാബാദ് തനഹ് ജാവി'' അനുസരിച്ച്, മാതറാം സുൽത്താന്മാർക്ക് "അറബിക് അരി" കഴിക്കാൻ ഇഷ്ടമായിരുന്നു; ഇത് വിവിധതരം പുലാവുകളോ അറബ് ശൈലിയിലുള്ള ചോറുവിഭവങ്ങളോ ആയിരിക്കാം. ജാവനീസ് മുസ്ലീങ്ങൾക്കിടയിൽ ഏറ്റവും സാധാരണയായി അറിയപ്പെടുന്ന രണ്ട് വിഭവങ്ങൾ ആയതിനാൽ, ഈ പദപ്രയോഗം പലപ്പോഴും ''നാസി'' ''കെബുലി'' (ഇന്തോനേഷ്യയിലെ അറബി വംശജർക്കിടയിൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്) എന്നോ [[ബിരിയാണി]] (ഒരു ഇന്ത്യൻ മുസ്ലീം വിഭവം) എന്നോ ആണ് വിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. പ്രാദേശിക ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ച് ഈ "അറബ് വിഭവത്തിന്റെ" ഒരു പ്രാദേശിക പതിപ്പ് നിർമ്മിക്കാൻ സുൽത്താൻ അഗുങ് തീരുമാനിച്ചു. സുൽത്താനേറ്റിന്റെ ചെലവ് കുറയ്ക്കുന്നതിനും (മേൽപ്പറഞ്ഞ വിഭവങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാൻ ഇറക്കുമതി ചെയ്ത ചേരുവകൾ വാങ്ങുന്നതിനുള്ള ചെലവ് വളരെ കൂടുതലായിരുന്നു) പ്രദേശവാസികളുടെ അഭിമാനം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമാണ് അദ്ദേഹം ഇത് ചെയ്തത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.msn.com/id-id/berita/nasional/nasi-klepon-nasi-uduk-makanan-syariah-bagi-kaum-muslim/ar-BB171EMf|title=Makanan Syariah|website=[[MSN]]}}
[[വർഗ്ഗം:CS1 maint: url-status]]</ref>
താമസിയാതെ, ''സെഗ ഉടുക്ക്'' ജാവനീസ് "കൃതജ്ഞത" ചടങ്ങുകളിലെ ''സ്യാറാത്തിന്റെ'' (നിർബന്ധിത വിഭവം) ഭാഗമായി മാറി. ഈ ചടങ്ങുകളെ പലപ്പോഴും ''ബാൻകാൻ'' (ഇതര ലാറ്റിൻ അക്ഷരവിന്യാസം: ''ബങ്കാക്കൻ'') അല്ലെങ്കിൽ ''സ്ലാമെറ്റൻ'' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ''സെഗ ഉടുക്ക്'' ഒരു ''ബെർകത്തിൽ'' <ref>{{Cite web|url=https://food.detik.com/info-kuliner/d-5052979/mengenal-sego-berkat-nasi-bungkus-daun-jati-yang-populer-untuk-hajatan|title=Mengenal sega berkat|access-date=2022-11-29|archive-date=2023-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20230920195234/https://food.detik.com/info-kuliner/d-5052979/mengenal-sego-berkat-nasi-bungkus-daun-jati-yang-populer-untuk-hajatan|url-status=dead}}</ref> <ref>സ്ലാമെറ്റൻ ചടങ്ങിനിടെ വിതരണം ചെയ്യുന്ന ഭക്ഷണപ്പൊതിയാണ് ബെർകത്ത്.</ref> (സാധാരണയായി ചോറ്, പച്ചക്കറികൾ, അനുബന്ധ വിഭവങ്ങൾ എന്നിവ അടങ്ങിയ ഒരു ഭക്ഷണപ്പൊതി) വിളമ്പാം, അല്ലെങ്കിൽ ചടങ്ങിനുശേഷം വിതരണം ചെയ്യുന്നതിനായി ഒരു ''[[തുംപെങ്|തുംപെങ്ങായി]]'' വിളമ്പാം. വിളവെടുപ്പിന് മുമ്പുള്ള ജാവനീസ് ആചാരമായ ''വിവിറ്റന്റെ'' സമയത്ത് വിളമ്പേണ്ട ഒരു വിഭവം കൂടിയാണ് ''സെഗ ഉടുക്ക്''. <ref>{{Cite web|url=https://jateng.suara.com/read/2021/09/27/125936/melestarikan-tradisi-syukuran-wiwitan-padi-dan-ajak-pemuda-kembali-ke-sawah|title=Melestarikan Tradisi Syukuran Wiwitan Padi dan Ajak Pemuda Kembali ke Sawah|access-date=13 January 2022|date=27 September 2021|website=suara.com|language=id}}</ref>
1628-ൽ ജാവനീസ് കുടിയേറ്റക്കാരാണ് ''ഉടുക്കിനെ'' ബറ്റാവിയയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നത്; പിന്നീട് ഇത് ഈ പ്രദേശത്തെ ജനപ്രിയ വിഭവമായി മാറി. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesindonesia.co.id/read/news/272772/the-story-behind-nasi-uduk-a-typical-betawi-way-of-cooking-rice|title=Story Behind Nasi Uduk|access-date=2022-11-29|archive-date=2022-10-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20221001045222/https://www.timesindonesia.co.id/read/news/272772/the-story-behind-nasi-uduk-a-typical-betawi-way-of-cooking-rice|url-status=dead}}
[[വർഗ്ഗം:CS1 maint: url-status]]</ref> ഈ വിഭവം വിൽക്കുന്ന ബെറ്റാവി ആളുകൾ പലപ്പോഴും ''സെമൂർ ജെങ്കോൾ'' ചേർത്ത് ഇതിന് ഒരു ബെറ്റാവി സ്പർശം നൽകാറുണ്ട്. [[സുരിനാം|സുരിനാമിലെയും]] [[നെതർലന്റ്സ്|നെതർലാൻഡ്സിലെയും]] ജാവനീസ് പ്രവാസികൾക്കിടയിലും ''ഉടുക്ക്'' പ്രശസ്തമാണ്.
വെള്ളത്തിന് പകരം തേങ്ങാപ്പാലിൽ കുതിർത്ത അരി, [[കരയാമ്പൂ|ഗ്രാമ്പൂ]], [[ചൈനീസ് പട്ട|കാസിയ തൊലി]], ഇഞ്ചിപ്പുല്ല് എന്നിവ ചേർത്ത് പാകം ചെയ്താണ് ''നാസി ഉടുക്ക്'' തയാറാക്കുന്നത്. ചിലപ്പോൾ ആവിയിൽ വേവിക്കുമ്പോൾ കെട്ടിയ ''[[ബിരിയാണിക്കൈത|പാണ്ടൻ]]'' ഇലകൾ അരിയിലേക്ക് ഇടുന്നത് കൂടുതൽ സുഗന്ധം നൽകുന്നു. തേങ്ങാപ്പാലും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ചോറിന് എണ്ണമയമുള്ളതും സമൃദ്ധവുമായ രുചി നൽകുന്നു. വിളമ്പുന്നതിന് മുമ്പ് ''ബവാങ് ഗോറെങ്'' (വറുത്ത [[ചുവന്നുള്ളി|ചുവന്നുള്ളി]]) ചോറിന് മുകളിൽ വിതറുന്നു. മറ്റ് വിഭവങ്ങൾ സാധാരണയായി അനുബന്ധ വിഭവങ്ങളായി വിളമ്പുന്നു.
സന്ദർഭത്തിനനുസരിച്ച്, ''ഉടുക്ക്'' നെയ്ത മുളപ്പെട്ടിയിൽ "''ബെർകത്ത്'' ശൈലിയിൽ" വിളമ്പാം; തേക്കിലയിലോ വാഴയിലയിലോ പൊതിഞ്ഞും, അല്ലെങ്കിൽ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള മുളത്താലത്തിൽ ഒരു വലിയ കോണിന്റെ രൂപത്തിൽ ''തുംപെങ്ങായും'' വിളമ്പാം.
== ഒപ്പം വിളമ്പുന്ന വിഭവങ്ങൾ ==
[[പ്രമാണം:Nasi_Uduk_Jengkol_Daging_Krecek.JPG|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം| വറുത്ത ബീഫ്, സെമൂർ ''ജെങ്കോൾ'', ''ക്രെചെക്ക്'' (എരിവുള്ള തേങ്ങാപ്പാലിൽ പാകം ചെയ്ത ബീഫ് തൊലി) എന്നിവയ്ക്കൊപ്പം നാസി ഉടുക്ക് ]]
[[പ്രമാണം:Nasi_Uduk_Betawi.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം| പരമ്പരാഗത ബെറ്റാവി നാസി ഉടുക്ക്. മുട്ട, ടെമ്പെ, സാമ്പൽ, ''ബിഹുൻ ഗോറെങ്'', ക്രുപുക് എന്നിങ്ങനെയുള്ള എല്ലാ അനുബന്ധ വിഭവങ്ങളും ചേർത്ത് വിളമ്പിയത് ]]
[[പ്രമാണം:Nasi_Uduk_Box.jpg|വലത്ത്|ലഘുചിത്രം| ''അയം സുവിർ'' (പിച്ചിക്കീറിയ ചിക്കൻ), വെള്ളരിക്കക്കഷണങ്ങൾ, ഓംലെറ്റ്, ടെമ്പെ ''ഓറെക്'' (സോയാ സോസ് ചേർത്ത് വറുത്ത ടെമ്പെ) എന്നിവയോടൊപ്പം പായ്ക്ക് ചെയ്ത നാസി ഉടുക്ക്]]
ചില ആചാരങ്ങൾക്കോ ചടങ്ങുകൾക്കോ, ''കെറിങ് ടെമ്പെ'', ''ഉറാപ്'', ''സാംബെൽ ഗോറെങ്'' (''കെന്റാങ്''/ഉരുളക്കിഴങ്ങ്, ''ക്രെചെക്ക്''/പശുവിൻ തൊലി, ''തെരി''/നെത്തോലി മുതലായവ) എന്നീ പരമ്പരാഗത ജാവനീസ് വിഭവങ്ങൾക്കൊപ്പമാണ് നാസി ''ഉടുക്ക്'' സാധാരണയായി വിളമ്പുന്നത്. പുഴുങ്ങിയ മുട്ട, വറുത്ത ടെമ്പെ, വറുത്ത ടോഫു തുടങ്ങിയ ലളിതമായ പ്രോട്ടീൻ സ്രോതസ്സുകളും ഇതിനോടൊപ്പം ഉൾപ്പെടുത്താം.
ഇന്നത്തെ ''സ്ലാമെറ്റനിൽ'' അരിഞ്ഞ മുട്ടപൊരിച്ചത്, ''ടെലൂർ ബംബു ബാലി'' (ബാലിനീസ് ശൈലിയിലുള്ള മുട്ട), ''റെൻഡാങ്'' എന്നിങ്ങനെയുള്ള ആധുനിക ഇന്തോനേഷ്യൻ വിഭവങ്ങളും (അല്ലെങ്കിൽ മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവയും) ഉൾപ്പെടുത്തിയേക്കാം. ചിലർ ''മീ ഗോറെങ്ങോ'' വെർമിസെല്ലിയോ വിഭവത്തിൽ ചേർത്തേക്കാം.
ജക്കാർത്ത ശൈലിയിലുള്ള ''ഉടുക്ക്'', ജാവനീസ് ''ഉടുക്കിന്റെയും'' ''[[നാസി ലെമാക്|മലായ് നാസി ലെമാക്കിന്റെയും]]'' സങ്കരമാണ്. ബെറ്റാവി സ്പർശമെന്ന നിലയിൽ ''ജെങ്കോൾ'' (തവിട്ടുനിറത്തിലുള്ള ബീൻസ്), ''തെരി-കാകാങ്'' (എരിവില്ല എന്നതൊഴിച്ചാൽ ജാവനീസ് ''സാംബെൽ ഗോറെങ് തെരിയോട്'' അൽപ്പം സാമ്യമുള്ളത്) പോലുള്ള നാസി ലെമാക്കിന്റെ ചില ഘടകങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെട്ടേക്കാം.
വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ തയാറാക്കുന്ന ''ഉടുക്കിൽ'' ''സാമ്പൽ'' ഉപയോഗിക്കാമെങ്കിലും ആചാരപരമോ ചടങ്ങുകൾക്കുള്ളതോ ആയ ''ഉടുക്കിന്'' ഇത് നിർബന്ധമല്ല. പൊതുവേ, ഏതുതരം സാമ്പലും തൊട്ടുകൂട്ടാനായി ഉപയോഗിക്കാം.
== ജക്കാർത്തയിലെ നാസി ഉടുക്ക് ==
ജക്കാർത്തയിലെ ഓരോ പ്രദേശത്തിനും അതിന്റേതായ ഇനമുണ്ട്. ഇവയിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായത് പടിഞ്ഞാറൻ ജക്കാർത്തയിൽ നിന്നുള്ള ''നാസി ഉടുക്ക് സ്ലിപി'' ആണ്. മധ്യ ജക്കാർത്തയിലെ തനഹ് അബാങ്ങിനടുത്തുള്ള കെബോൺ കകാങ് പ്രദേശം നാസി ഉടുക്കിന് പേരുകേട്ടതാണ്.
താങ്ങാനാവുന്ന വില കാരണം (ഒരു പ്ലേറ്റിന് ശരാശരി Rp10,000 അല്ലെങ്കിൽ ഏകദേശം US$0.77) ജക്കാർത്തയിലെ തിരക്കുള്ള യാത്രക്കാർക്കിടയിൽ നാസി ഉടുക്ക് ഒരു ജനപ്രിയ വിഭവമാണ്. ഇത് ദിവസം മുഴുവൻ എല്ലായിടത്തും ലഭ്യമാണ്; ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശത്തെ ജനസംഖ്യാഘടനയനുസരിച്ച് ചില വഴിയോര സ്റ്റാളുകൾ രാവിലെയോ ഉച്ചയ്ക്കോ രാത്രിയോ മാത്രമായി തുറക്കും. പാർപ്പിട മേഖലകൾ, ചന്തകൾ, റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ, സ്കൂളുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് സമീപമുള്ള സ്റ്റാളുകൾ സാധാരണയായി രാവിലെ മുതൽ ഉച്ചവരെ തുറന്നിരിക്കും; ഓഫീസുകൾക്ക് സമീപത്തും തെരുവോരങ്ങളിലുമുള്ളവ സാധാരണയായി ഉച്ച മുതൽ അർദ്ധരാത്രി വരെ തുറന്നിരിക്കും.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* [http://www.tasty-indonesian-food.com/nasi-uduk.html ജക്കാർത്ത മിശ്രിത ചോറ് (നാസി ഉടുക്ക്) പാചകക്കുറിപ്പ്]
{{Indonesian cuisine}}{{Rice dishes}}{{Coconut}}
[[വർഗ്ഗം:തേങ്ങ കൊണ്ട് ഉണ്ടാക്കുന്ന ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്തോനേഷ്യ]]
46245yyb4r267ipdqmsnsm9sww7nwj4
എ.ഇ. മുത്തുനായഗം
0
582352
4678576
4597657
2026-10-22T11:11:19Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678576
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
കാൽനൂറ്റാണ്ടുകാലം ഐ.എസ്.ആർ.ഒ.യുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിർണായക സംഭാവനകൾ നൽകിയ ഡോക്ടർ '''എ.ഇ. മുത്തുനായഗം''' ഇന്ത്യയുടെ പ്രൊപ്പൽഷൻ ടെക്നോളജിയുടെ പിതാവ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. തമിഴ്നാട്ടിലെ ഇടയൻകുടി ഗ്രാമത്തിലാണ് എ.ഇ. മുത്തുനായഗം ജനിച്ചത്. ശാസ്ത്ര-എഞ്ചിനീയറിംഗ് മേഖലയിലെ ശ്രദ്ധേയമായ പ്രവർത്തനത്തിന് 2026-ലെ പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചു.<ref>https://archive.org/details/padma-awards-2026</ref>
{| class="infobox biography vcard"
! colspan="2" class="infobox-above" style="font-size:125%;" |<div class="fn" style="display:inline">എ.ഇ. മുത്തുനായഗം</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |ജനനം
| class="infobox-data" |<div class="nickname" style="display:inline">ഏബ്രഹാം ഇ. മുത്തുനായഗം</div><br /><br /><span style="display:none"> (<span class="bday">1939-01-11</span>) </span>11 ജനുവരി 1939<span class="noprint ForceAgeToShow"> (പ്രായം 83)</span><br /><br /><div class="birthplace" style="display:inline">[[നാഗർകോവിൽ]], ഇന്ത്യ</div>
|-
! class="infobox-label" scope="row" |ദേശീയത
| class="infobox-data category" |ഇന്ത്യൻ
|-
! class="infobox-label" scope="row" |പഠിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾ
| class="infobox-data" |[[സ്കോട്ട് ക്രിസ്ത്യൻ കോളേജ്]]<br /><br />[[മദ്രാസ് സർവകലാശാല]]<br /><br />[[ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസ്]]<br /><br />പർഡ്യൂ യൂണിവേഴ്സിറ്റി<br /><br />[[കേരള സർവകലാശാല]]
|-
! class="infobox-label" scope="row" |അറിയപ്പെടുന്നത്
| class="infobox-data" |ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ പരിപാടി
|-
! class="infobox-label" scope="row" |അവാർഡുകൾ
| class="infobox-data" |സമുദ്രശാസ്ത്രത്തിനുള്ള ദേശീയ അവാർഡ് (27 ജൂലൈ 2007) <br /><br />ASI നൽകിയ ഡോ. V. M Ghatage അവാർഡ് (1989)
|-
| colspan="2" class="infobox-full-data" |<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>'''ശാസ്ത്രജീവിതം'''
|-
! class="infobox-label" scope="row" |പ്രവർത്തനമേഖല
| class="infobox-data category" |ബഹിരാകാശ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ
|-
! class="infobox-label" scope="row" |സ്ഥാപനങ്ങൾ
| class="infobox-data" |[[ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ]]<br /><br />[[ലിക്വിഡ് പ്രൊപൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് സെന്റർ]]<br /><br />[[സമുദ്രശാസ്ത്ര വിഭാഗം]]<br /><br />[[ഐഐടി, മദ്രാസ്]]<br /><br />[[കേരള ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക പരിസ്ഥിതി കൗൺസിൽ]]<br /><br />കാരുണ്യ യൂണിവേഴ്സിറ്റി<br /><br />നൂറുൽ ഇസ്ലാം യൂണിവേഴ്സിറ്റി, കുമാരകോവിൽ
|- style="display:none"
| colspan="2" |
|}
[[Category:Articles with hCards]]
ഡോ. എ.ഇ. മുത്തുനായഗം<ref>{{Cite web|url=http://www.niuniv.com/prochancellor.aspx|title=Noorul Centre for Higher Education|access-date=2011-10-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120427175401/http://www.niuniv.com/prochancellor.aspx|archive-date=2012-04-27}}</ref> (ജനനം 1939 ജനുവരി 11) [[ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ|ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സ്ഥാപനത്തിലെ]] പ്രമുഖ ബഹിരാകാശ ശാസ്ത്രജ്ഞനും ഇന്ത്യയിലെ റോക്കറ്റ് പ്രൊപ്പൽഷന്റെ മുഖ്യ ശില്പിയുമാണ്. [[ലിക്വിഡ് പ്രൊപൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് സെന്റർ|ലിക്വിഡ് പ്രൊപ്പൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് സെന്റർ]] രൂപീകരിക്കുന്നതിന്റെ ചുമതല അദ്ദേഹത്തിനായിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ പ്രൊപ്പൽഷൻ ടെക്നോളജിയുടെ വികസനത്തിന് അദ്ദേഹം നൽകിയ സുപ്രധാന സംഭാവനകൾ കണക്കിലെടുത്ത്, ഇന്ത്യയുടെ ബഹിരാകാശ പദ്ധതിയിലെ പ്രൊപ്പൽഷൻ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ പിതാവായി അദ്ദേഹം അറിയപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷനിൽ പ്രൊപ്പൽഷൻ സാങ്കേതികവിദ്യ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനായി [[നാസ|നാഷണൽ എയറോനോട്ടിക്സ് ആൻഡ് സ്പേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷനിൽ]] നിന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്ക് മടങ്ങിവരാൻ അദ്ദേഹം തീരുമാനിച്ചു. [[പോളാർ സാറ്റലൈറ്റ് ലോഞ്ച് വെഹിക്കിൾ]], [[ജി.എസ്.എൽ.വി.|ജിയോസിൻക്രണസ് സാറ്റലൈറ്റ് ലോഞ്ച് വെഹിക്കിൾ]] എന്നിവയുടെ ദ്രാവക ഘട്ടങ്ങൾ പരിശോധിക്കുന്നതിനായി മഹേന്ദ്രഗിരിയിലെ ലിക്വിഡ് പ്രൊപ്പൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് സെന്ററിൽ ടെസ്റ്റ് സ്റ്റാൻഡുകളും അസംബ്ലി ആൻഡ് ഇന്റഗ്രേഷൻ സൗകര്യങ്ങളും അദ്ദേഹം സ്ഥാപിച്ചു. ലിക്വിഡ് പ്രൊപ്പൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് സെന്ററിന്റെ സ്ഥാപക ഡയറക്ടറായ അദ്ദേഹം 1985 നവംബർ 30 മുതൽ 1994 ഏപ്രിൽ 14 വരെ ആ സ്ഥാനം വഹിച്ചു. സമുദ്ര വികസന വകുപ്പിന്റെ സെക്രട്ടറിയായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചു. [[കേരള ശാസ്ത്ര സാങ്കേതിക പരിസ്ഥിതി കൗൺസിൽ|കേരള സ്റ്റേറ്റ് കൗൺസിൽ ഫോർ സയൻസ് ടെക്നോളജി ആൻഡ് എൻവയോൺമെന്റിൽ]] എക്സിക്യൂട്ടീവ് വൈസ് പ്രസിഡന്റായി പ്രവർത്തിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=http://www.ncaor.gov.in/Moes_Function.htm|title=Governing Council Members|access-date=2011-10-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20120415133100/http://www.ncaor.gov.in/Moes_Function.htm|archive-date=2012-04-15}}</ref> 2005 മുതൽ 2008 വരെ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിലെ]] [[ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി|ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജിയുടെ]] ബോർഡ് ഓഫ് ഗവർണേഴ്സ് ചെയർമാനായി പ്രവർത്തിച്ചു. ഇന്ത്യയിലുടനീളമുള്ള ഏഴ് ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജികളിലെയും ബോർഡ് ഓഫ് ഗവർണേഴ്സിന്റെ ഘടന നിർവചിക്കുന്ന 1961-ലെ ഐഐടി നിയമത്തിലെ സെക്ഷൻ 11 പ്രകാരമാണ് അദ്ദേഹത്തെ നിയമിച്ചത്.
== വിദ്യാഭ്യാസം ==
1960-ൽ [[മദ്രാസ് സർവ്വകലാശാല|മദ്രാസ് സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് ഒന്നാം ക്ലാസ് ബഹുമതിയോടെ എഞ്ചിനീയറിംഗ് (മെക്കാനിക്കൽ) ബിരുദം നേടി. 1962-ൽ [[ബെംഗളൂരു|ബാംഗ്ലൂരിലെ]] [[ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസ്|ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസിൽ]] ബിരുദാനന്തര ബിരുദം പൂർത്തിയാക്കി. 1965-ൽ യു.എസിലെ പർഡ്യൂ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ് സ്കൂളിൽ നിന്ന് ഡോക്ടറേറ്റ് നേടി. 1975-ൽ [[കേരള സർവകലാശാല|കേരള സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് നിയമബിരുദവും പൂർത്തിയാക്കി.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/magazine/science-and-technology/story/19950630-isro-revamps-set-up-to-meet-challenge-of-building-cryogenic-engines-807444-1995-06-30|title=ISRO revamps set-up to meet challenge of building cryogenic engines|access-date=2020-08-14|last=Chengappa|first=Raj|date=2013-06-14|website=India Today|language=en}}</ref>
രണ്ടുവർഷവും എട്ടുമാസവുംകൊണ്ട് പർഡ്യൂ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് പിഎച്ച്.ഡി. ലഭിച്ചു. തുടർന്ന് നാസയുടെ ഒരു പ്രോജക്ടിൽ ജോലിക്കുചേർന്നു. അപ്പോഴാണ് വിക്രം സാരാഭായി ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശസ്ഥാപനത്തിലേക്ക് ശാസ്ത്രജ്ഞരെ റിക്രൂട്ട് ചെയ്യാൻ അമേരിക്കയിലെത്തിയത്. 1965-ൽ ഇന്ത്യൻ എംബസിയിൽ വെച്ചായിരുന്നു വിക്രം സാരാഭായിയുമായുള്ള കൂടിക്കാഴ്ച. അഭിമുഖത്തിൽ ആറുപേരെ തിരഞ്ഞെടുത്തു. ഡോക്ടർ ഗുപ്ത, ഡോക്ടർ ജനാർദൻ റാവു, ഡോക്ടർ റാണെ, എം.സി. മാത്തൂർ, ഡോക്ടർ മുഖർജി, ഡോക്ടർ എ.ഇ. മുത്തുനായഗം എന്നിവരായിരുന്നു അവർ. എ.ഇ. മുത്തുനായഗം ആയിരുന്നു കൂട്ടത്തിൽ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞയാൾ.<ref>https://www.mathrubhumi.com/in-depth/interviews/muthunayakam-interview-1.7813759</ref>
== ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷനിലെ ജോലി ==
* മേധാവി, പ്രൊപ്പൽഷൻ എഞ്ചിനീയറിംഗ് വിഭാഗം, എസ്.എസ്.ടി.സി.
* മേധാവി, മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ് വിഭാഗം, എസ്.എസ്.ടി.സി.
* പ്രോജക്ട് ലീഡർ
** രോഹിണി 125 റോക്കറ്റ് പദ്ധതി
** രോഹിണി മൾട്ടി-സ്റ്റേജ് റോക്കറ്റ് പദ്ധതി
** സ്ട്രിപ്പ് വുണ്ട് മോട്ടോർ പദ്ധതി
* ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ ശ്രീഹരിക്കോട്ടയിലുള്ള സ്റ്റാറ്റിക് ടെസ്റ്റ് & ഇവാലുവേഷൻ കോംപ്ലക്സിന്റെ പ്രോജക്ട് എഞ്ചിനീയറും ബോർഡ് ഓഫ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ ചെയർമാനും
* [[ശ്രീഹരിക്കോട്ട]] കേന്ദ്രത്തിലെ ഭരണസമിതി അംഗം
* ഡയറക്ടർ, പ്രൊപ്പൽഷൻ ഗ്രൂപ്പ്, വി.എസ്.എസ്.സി.
* വികാസ് പ്രോജക്ടിന്റെ പ്രോജക്ട് മാനേജർ (ഫ്രഞ്ച് എയറോനോട്ടിക്കൽ കമ്പനിയുമായുള്ള സാങ്കേതിക സഹകരണം)
* ചെയർമാൻ, റോക്കറ്റ് പ്രൊപ്പൽഷൻ ബോർഡ്
* കൺവീനർ, ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ-സെന്റർ നാഷണൽ ഡിറ്റ്യൂഡ്സ് സ്പേഷ്യൽസ് (ഫ്രാൻസ്) ലോഞ്ചർ വർക്കിംഗ് ഗ്രൂപ്പ്
* ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷന്റെ സ്റ്റാറ്റിക് ടെസ്റ്റ് ഫെസിലിറ്റീസിന്റെ ഉപദേഷ്ടാവ്
* പ്രോഗ്രാം ഡയറക്ടർ, ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷന്റെ ഓക്സിലറി പ്രൊപ്പൽഷൻ സിസ്റ്റംസ് യൂണിറ്റ്
* ഡയറക്ടർ, ലിക്വിഡ് പ്രൊപ്പൽഷൻ പ്രോജക്ടുകൾ
* ചെയർമാൻ, എൽ.പി.പി. മാനേജ്മെന്റ് ബോർഡ്
* ചെയർമാൻ, SLV-3 റോക്കറ്റ് മോട്ടോറുകൾ സംബന്ധിച്ച SRC
* ചെയർമാൻ, മിഷൻ റെഡിനസ് റിവ്യൂ, ASLV D1 & D2 വിക്ഷേപണം
== മറ്റ് ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനങ്ങൾ ==
കേരള സർക്കാർ രൂപീകരിച്ച സയൻസ് ആൻഡ് ടെക്നോളജി കമ്മിറ്റി, [[റാഞ്ചി|റാഞ്ചിയിലെ]] ബിർള ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജിയുടെ റിവ്യൂ കമ്മിറ്റി (ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റിന്റെ സാമൂഹ്യക്ഷേമ മന്ത്രാലയം രൂപീകരിച്ചത്), ബാംഗ്ലൂരിലെ [[നാഷണൽ ഏറോസ്പേസ് ലാബറട്ടറീസ്, ബാംഗളൂർ|നാഷണൽ എയറോനോട്ടിക്കൽ ലാബിന്റെ]] പ്രൊപ്പൽഷൻ സംബന്ധിച്ച ശാസ്ത്രീയ ഉപദേശക സമിതി എന്നിവയിൽ അദ്ദേഹം അംഗമായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.lpsc.gov.in/muthunayagam.html|title=Dr A.E. Muthunayagam|access-date=2020-08-14|website=www.lpsc.gov.in}}</ref>
== അന്താരാഷ്ട്ര, അന്തർസർക്കാർ സംഘടനകൾ ==
* മധ്യ ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിനായുള്ള ഇന്റർഗവൺമെന്റൽ ഓഷ്യനോഗ്രാഫിക് കമ്മീഷന്റെ റീജിയണൽ കമ്മിറ്റി ചെയർമാൻ (1996-2001)
* ചെയർമാൻ, കമ്മീഷൻ ഫോർ കൺസർവേഷൻ ഓഫ് അന്റാർട്ടിക് മറൈൻ ലിവിംഗ് റിസോഴ്സസ് (1998-2000)
* രണ്ട് വർഷം ഇന്റർഗവൺമെന്റൽ ഓഷ്യനോഗ്രാഫിക് കമ്മീഷന്റെ വൈസ് ചെയർമാൻ (1996-1998)
== അക്കാദമിക് സംഭാവനകൾ ==
1970-ൽ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രത്തിന് ചുറ്റും അനുബന്ധ വ്യാവസായിക യൂണിറ്റുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ള കോ-ഓർഡിനേറ്റർ, [[ന്യൂയോർക്ക് നഗരം|ന്യൂയോർക്ക് സിറ്റിയിലെ]] പെർഗമോൺ പ്രസ്സിന്റെ ഇന്റർനാഷണൽ ജേണൽ ഓഫ് ഹീറ്റ് ആൻഡ് മാസ് ട്രാൻസ്ഫറിലെ പ്രബന്ധങ്ങൾ അവലോകനം ചെയ്യുന്ന റഫറി, കേരള യൂണിവേഴ്സിറ്റി, കാലിഫോർണിയ യൂണിവേഴ്സിറ്റി, ബിർള ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി, മദ്രാസിലെ ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി എന്നിവിടങ്ങളിലെ മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിംഗ് ബിരുദാനന്തര ബിരുദ പരീക്ഷകൻ എന്നീ നിലകളിൽ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചു.
== പ്രൊഫഷണൽ സൊസൈറ്റികളിലെ അംഗത്വം ==
* ഫെലോ, ആസ്ട്രോനോട്ടിക്കൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ
* ഫെലോ, എയറോനോട്ടിക്കൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ
* ഫെലോ, ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ അക്കാദമി ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗ്
* റഷ്യയിലെ മോസ്കോയിലുള്ള അക്കാദമി ഓഫ് കോസ്മോനോട്ടിക്സിലെ വിദേശ അംഗം
* ഫെലോ, ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂഷൻ ഓഫ് എഞ്ചിനീയേഴ്സ് (ഇന്ത്യ)
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് സയൻസിലെ പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷനിലെ ജീവനക്കാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ബഹിരാകാശ ശാസ്ത്രജ്ഞർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഇൻഡ്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ]]
[[വർഗ്ഗം:പത്മശ്രീ പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
93sbtuvjrw3o7tr8bd0q9vfiqzo2ubg
ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ
0
584929
4678591
4144187
2026-10-22T11:15:29Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678591
wikitext
text/x-wiki
{{rough translation|listed=yes|date=2023 ജനുവരി}}
{{Infobox scientist
| name = ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ
| image = Tosato, giovanna.jpg
| caption = ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ, 2000-ൽ
| birth_date = {{circa}} {{birth year and age|1949}}
| fields = [[ബയോമെഡിക്കൽ സയൻസ്]], [[കാൻസർ ഗവേഷണം]]
| workplaces = [[ഫുഡ് ആൻഡ് ഡ്രഗ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ]]<br>[[നാഷണൽ കാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്]]
| alma_mater = [[സാപിയൻസ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് റോം]]
}}
[[Category:Articles with hCards]]
'''ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ''' (Giovanna Tosato; ജനനം ഏകദേശം 1949) ഒരു ഇറ്റാലിയൻ-അമേരിക്കൻ ഫിസിഷ്യൻ-ശാസ്ത്രജ്ഞയും കാൻസർ ഗവേഷകയുമാണ്. [[എൻഡോതീലിയം|എൻഡോതെലിയം]], ആൻജിയോജെനിസിസ്, ഹെമറ്റോപോയിറ്റിക് സ്റ്റെം സെൽ നിഷ് എന്നിവയെക്കുറിച്ച് അവർ ഗവേഷണം നടത്തുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://irp.nih.gov/pi/giovanna-tosato|title=Giovanna Tosato, M.D.|access-date=25 March 2021|last=|date=|website=[[National Institutes of Health]] [[Intramural Research Program]]|quote=}}</ref><ref name="NOIAW">{{Cite web|url=https://myemail.constantcontact.com/Invitation-to-An-Epiphany-Celebration.html?soid=1102561678140&aid=E17XZms5GMU|title=An Epiphany Celebration in Honor of Three Wise Women|access-date=March 25, 2021|year=2011|publisher=[[National Organization of Italian American Women]]|archive-date=2021-05-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20210510003850/https://myemail.constantcontact.com/Invitation-to-An-Epiphany-Celebration.html?soid=1102561678140&aid=E17XZms5GMU|url-status=dead}}</ref> [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] നാഷണൽ കാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ സെല്ലുലാർ ഓങ്കോളജി ലബോറട്ടറിയിലുള്ള മോളിക്യുലാർ ആൻഡ് സെൽ ബയോളജി വിഭാഗത്തിന്റെ മേധാവിയാണ് അവർ. 1992 മുതൽ 1999 വരെ സെന്റർ ഫോർ ബയോളജിക്സ് ഇവാലുവേഷൻ ആൻഡ് റിസർച്ചിൽ ഡിവിഷൻ ഡയറക്ടറായിരുന്നു ടൊസാറ്റോ.
== വിദ്യാഭ്യാസം ==
ഏകദേശം 1949-ലാണ് ടൊസാറ്റോ ജനിച്ചത്. 1973-ൽ [[സാപ്പിയൻസ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് റോം|റോമിലെ സാപിയൻസ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന്]]<ref>{{Cite web|url=https://irp.nih.gov/pi/giovanna-tosato|title=Giovanna Tosato, M.D.|access-date=25 March 2021|last=|date=|website=[[National Institutes of Health]] [[Intramural Research Program]]|quote=}}</ref> അവർ എം.ഡി. ബിരുദം നേടി. റോമിലെ കാത്തലിക് സർവകലാശാലയിൽ അവർ റെസിഡൻസി പൂർത്തിയാക്കി. 1976-ൽ അവർ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ നാഷണൽ കാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലേക്ക് (എൻ.സി.ഐ.) മാറി. അവിടെ [[പീഡിയാട്രിക്സ്|പീഡിയാട്രിക്]], മെഡിസിൻ ബ്രാഞ്ചുകളിൽ ക്ലിനിക്കൽ അസോസിയേറ്റ് ആയും തുടർന്ന് മെറ്റബോളിസം ബ്രാഞ്ചിൽ വിസിറ്റിംഗ് ഫെല്ലോ ആയും പ്രവർത്തിച്ചു. 1982-ൽ ടൊസാറ്റോ, [[Alfred Steinberg (scientist)|ആൽഫ്രഡ് സ്റ്റെയ്ൻബർഗ്]], [[Michael Blaese|മൈക്കൽ ബ്ലെയ്സ്]] എന്നിവർ നടത്തിയ ഗവേഷണം ഒരു പ്രത്യേക വൈറൽ അണുബാധയും റൂമറ്റോയ്ഡ് ആർത്രൈറ്റിസും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം വെളിപ്പെടുത്തി.
== കരിയറും ഗവേഷണവും ==
1983-ൽ ടൊസാറ്റോ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ [[ഫുഡ് ആൻഡ് ഡ്രഗ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷൻ|ഫുഡ് ആൻഡ് ഡ്രഗ് അഡ്മിനിസ്ട്രേഷനിൽ]] (എഫ്.ഡി.എ.) ജോലി ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. 1992 മുതൽ 1999 വരെ സെന്റർ ഫോർ ബയോളജിക്സ് ഇവാലുവേഷൻ ആൻഡ് റിസർച്ചിന്റെ (ബയോളജിക്സ് മൂല്യനിർണ്ണയത്തിനും ഗവേഷണത്തിനുമുള്ള കേന്ദ്രം) ഹെമറ്റോളജിക് ഉൽപ്പന്ന വിഭാഗത്തിന്റെ ഡയറക്ടറായി അവർ സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. 1999-ൽ ടൊസാറ്റോ സീനിയർ ഇൻവെസ്റ്റിഗേറ്ററായി എൻ.സി.ഐ.യിൽ തിരിച്ചെത്തി. 2021-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, നാഷണൽ കാൻസർ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ സെല്ലുലാർ ഓങ്കോളജി ലബോറട്ടറിയിലുള്ള മോളിക്യുലാർ ആൻഡ് സെൽ ബയോളജി വിഭാഗത്തിന്റെ മേധാവിയാണ് അവർ.
കാൻസറിന്റെ വികാസത്തിന്റെയും പുരോഗതിയുടെയും പശ്ചാത്തലത്തിൽ [[എൻഡോതീലിയം|എൻഡോതെലിയത്തെക്കുറിച്ചുള്ള]] പഠനത്തിലാണ് ടൊസാറ്റോയുടെ ലബോറട്ടറി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. [[നിയോപ്ലാസം|ട്യൂമർ]] വളർച്ചയ്ക്ക് ആൻജിയോജെനിസിസും രക്തക്കുഴലുകളുടെ അതിജീവനവും അനിവാര്യമായതിനാൽ അവർ ഈ പ്രക്രിയകളെക്കുറിച്ച് പഠിക്കുന്നു. ഹെമറ്റോപോയിറ്റിക് സെൽ നിഷിന്റെ ഒരു ഘടകമെന്ന നിലയിൽ എൻഡോതെലിയത്തെക്കുറിച്ചും അവരുടെ ലബോറട്ടറി ഗവേഷണം നടത്തുന്നു. കാൻസറിനും എൻഡോതെലിയം പ്രവർത്തനപരമായ പങ്ക് വഹിക്കുന്ന മറ്റ് രോഗാവസ്ഥകൾക്കുമുള്ള ലക്ഷ്യാധിഷ്ഠിത ചികിത്സകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിന് ഈ ഗവേഷണം ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
64-ാം വയസ്സിൽ ടൊസാറ്റോ 2013-ലെ ബോസ്റ്റൺ മാരത്തൺ 3 മണിക്കൂർ 57 മിനിറ്റിൽ പൂർത്തിയാക്കി. ബോസ്റ്റൺ മാരത്തൺ ബോംബാക്രമണം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ അവർ ഫിനിഷിംഗ് ലൈൻ കടന്ന് 50 മുതൽ 100 മീറ്റർ വരെ മുന്നോട്ട് പോയിരുന്നു.
== തിരഞ്ഞെടുത്ത കൃതികൾ ==
* {{Cite journal|last=Tosato|first=G|last2=Jones|first2=Kd|date=March 1990|title=Interleukin-1 induces interleukin-6 production in peripheral blood monocytes|journal=Blood|language=en|volume=75|issue=6|pages=1305–1310|doi=10.1182/blood.V75.6.1305.1305|pmid=2310829|issn=0006-4971}}
* {{Cite journal|last=Taga|first=K|last2=Mostowski|first2=H|last3=Tosato|first3=G|date=June 1993|title=Human interleukin-10 can directly inhibit T-cell growth|url=https://ashpublications.org/blood/article/81/11/2964/169936/Human-interleukin10-can-directly-inhibit-Tcell|journal=Blood|language=en|volume=81|issue=11|pages=2964–2971|doi=10.1182/blood.V81.11.2964.2964|pmid=8499633|issn=0006-4971}}
* {{Cite journal|last=Angiolillo|first=A L|last2=Sgadari|first2=C|last3=Taub|first3=D D|last4=Liao|first4=F|last5=Farber|first5=J M|last6=Maheshwari|first6=S|last7=Kleinman|first7=H K|last8=Reaman|first8=G H|last9=Tosato|first9=G|date=July 1995|title=Human interferon-inducible protein 10 is a potent inhibitor of angiogenesis in vivo.|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-experimental-medicine_1995-07_182_1/page/155|journal=[[Journal of Experimental Medicine]]|language=en|volume=182|issue=1|pages=155–162|doi=10.1084/jem.182.1.155|issn=0022-1007|pmc=2192108|pmid=7540647}}
* {{Cite journal|last=Sgadari|first=C|last2=Angiolillo|first2=Al|last3=Tosato|first3=G|date=May 1996|title=Inhibition of angiogenesis by interleukin-12 is mediated by the interferon-inducible protein 10|url=https://archive.org/details/sim_blood_1996-05-01_87_9/page/n413|journal=Blood|language=en|volume=87|issue=9|pages=3877–3882|doi=10.1182/blood.V87.9.3877.bloodjournal8793877|pmid=8611715|issn=0006-4971}}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}{{Include-NIH}}
[[വർഗ്ഗം:കാൻസർ ഗവേഷകർ]]
[[വർഗ്ഗം:20-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:Date of birth not in Wikidata]]
oztjmnekfvu23sz442akntl97ys0fs6
നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്
0
585884
4678589
3839596
2026-10-22T11:14:56Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678589
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox medical condition (new)
| name = നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്
| image = Ovula nabothi.jpg
| caption = നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്
| pronounce =
| field =
| synonyms =
| symptoms =
| complications =
| onset =
| duration =
| types =
| causes =
| risks =
| diagnosis =
| differential =
| prevention =
| treatment =
| medication =
| prognosis =
| frequency =
| deaths =
}}
[[കഫം|കഫം]] നിറഞ്ഞതും [[ഗർഭാശയമുഖം|സെർവിക്സിന്റെ]] ഉപരിതലത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നതുമായ ഒരു മുഴയാണ് '''നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്''' അഥവാ '''നബോത്തിയൻ ഫോളിക്കിൾ'''.
== ലക്ഷണങ്ങൾ ==
നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റുകൾ സെർവിക്സിന്റെ ഉപരിതലത്തിൽ ഉറച്ച മുഴകളായി കാണപ്പെടുന്നു. ഡയഫ്രമോ സെർവിക്കൽ ക്യാപ്പോ ധരിക്കുമ്പോഴോ സെർവിക്സ് പരിശോധിക്കുമ്പോഴോ ആണ് ഇത്തരം സിസ്റ്റുകൾ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടുന്നത്.<ref name="tcoyf">{{Cite book|url=https://archive.org/details/takingchargeofyo00toni|title=Taking Charge of Your Fertility|last=Weschler|first=Toni|publisher=HarperCollins|year=2002|isbn=0-06-093764-5|edition=Revised|location=New York|pages=[https://archive.org/details/takingchargeofyo00toni/page/n260 227]–228|url-access=registration}}</ref> <sup class="noprint Inline-Template" style="white-space:nowrap;">]</sup>
എം.ആർ.ഐ. ഇമേജിംഗിനിടെയും നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റുകൾ ആകസ്മികമായി കണ്ടെത്താറുണ്ട്. [[സെർവിസിറ്റിസ്]] ഭേദമാകുന്ന സമയത്ത്, എക്ടോസെർവിക്സിന്റെ [[എപ്പിത്തീലിയം|സ്ക്വാമസ് എപ്പിത്തീലിയം]] പെരുകി സെർവിക്കൽ കനാലിലേക്ക് (എൻഡോസെർവിക്സ്) പ്രവേശിക്കുകയും എൻഡോസെർവിക്കൽ ഗ്രന്ഥികളിലെ സ്തംഭാകാര [[എപ്പിത്തീലിയം|എപ്പിത്തീലിയത്തെ]] മൂടി അവയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇങ്ങനെ എൻഡോസെർവിക്കൽ ഗ്രന്ഥികളിൽ കഫം കെട്ടിനിൽക്കുന്നതാണ് സിസ്റ്റ് രൂപപ്പെടാൻ കാരണം. സിസ്റ്റിന്റെ വലുപ്പം ഏതാനും മില്ലിമീറ്റർ മുതൽ 4 സെന്റീമീറ്റർ വരെ വ്യത്യാസപ്പെടാം. <ref name="Okamoto 2003">{{Cite journal|last=Okamoto|first=Yoshikazu|last2=Tanaka|first2=Yumiko O.|last3=Nishida|first3=Masato|last4=Tsunoda|first4=Hajime|last5=Yoshikawa|first5=Hiroyuki|last6=Itai|first6=Yuji|date=March 2003|title=MR Imaging of the Uterine Cervix: Imaging-Pathologic Correlation|journal=RadioGraphics|language=en|volume=23|issue=2|pages=425–445|doi=10.1148/rg.232025065|pmid=12640157|issn=0271-5333}}</ref>
== രോഗനിർണയം ==
സിസ്റ്റിന് അസാധാരണമായ രൂപമുണ്ടെങ്കിൽ, മറ്റ് രോഗങ്ങളല്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ ആദ്യം തന്നെ കോൾപോസ്കോപ്പി നടത്തും.<ref name="S&L">{{Cite book|title=Women's gynecologic health|url=https://archive.org/details/womensgynecologi0000unse|date=2006|publisher=Jones and Bartlett|others=Schuiling, Kerri Durnell., Likis, Frances E.|isbn=0763747173|location=Sudbury, Mass.|page=[https://archive.org/details/womensgynecologi0000unse/page/570 570]|oclc=57731391}}</ref> <ref name="S&L" /> സാധാരണ നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റിൽ നിന്ന് കാൻസറിനെ വേർതിരിച്ചറിയാൻ മാഗ്നറ്റിക് റെസൊണൻസ് ഇമേജിംഗ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="S&L" />
== ചികിത്സ ==
[[പ്രമാണം:Lumbar_MRI_T1FSE_T2frFSE_STIR_11.jpg|ലഘുചിത്രം| സെർവിക്കൽ മേഖലയിൽ നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റിനെ ചെറിയ നീല വൃത്തമായി കാണിക്കുന്ന കളർ എം.ആർ.ഐ.]]
നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റുകൾക്ക് സാധാരണയായി ചികിത്സ ആവശ്യമില്ല; അവ തനിയെ ഭേദമാകുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref name="S&L">{{Cite book|title=Women's gynecologic health|url=https://archive.org/details/womensgynecologi0000unse|date=2006|publisher=Jones and Bartlett|others=Schuiling, Kerri Durnell., Likis, Frances E.|isbn=0763747173|location=Sudbury, Mass.|page=[https://archive.org/details/womensgynecologi0000unse/page/570 570]|oclc=57731391}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="true">''Women's gynecologic health''. Schuiling, Kerri Durnell., Likis, Frances E. Sudbury, Mass.: Jones and Bartlett. 2006. p. 570. [[ഇന്റർനാഷണൽ സ്റ്റാൻഡേർഡ് ബുക്ക് നമ്പർ|ISBN]] [[Special:BookSources/0763747173|<bdi>0763747173</bdi>]]. [[ഒ.സി.എൽ.സി.|OCLC]] [//www.worldcat.org/oclc/57731391 57731391].</cite><span class="cs1-maint citation-comment" data-ve-ignore="true"><code class="cs1-code"><nowiki>{{</nowiki>[[ഫലകം:Cite book|cite book]]<nowiki>}}</nowiki></code>: CS1 maint: others ([[:വർഗ്ഗം:CS1 maint: others|link]])</span>
[[Category:CS1 maint: others]]</ref> നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റുകൾ ചികിത്സിക്കാൻ ക്രയോതെറാപ്പി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ അത് ആവശ്യമായി വരാറുള്ളൂ.<ref name="S&L" /> വളരെ അപൂർവമായി സിസ്റ്റ് വളരെ വലുതായേക്കാം; അത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ ഡോക്ടർ സൂചി ഉപയോഗിച്ച് സിസ്റ്റ് തുളച്ച് ഉള്ളിലെ ദ്രാവകം നീക്കം ചെയ്യും.<ref name="S&L" /> ദീർഘകാല [[സെർവിസിറ്റിസ്|സെർവിസിറ്റിസിനൊപ്പം]] നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റുകൾ ഉണ്ടാകുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, വീക്കത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന കാരണം ചികിത്സിക്കണം.<ref name="Adam">{{Cite book|title=Gynecology : integrating conventional, complementary, and natural alternative therapy|url=https://archive.org/details/gynecologyintegr0000ostr|last=Adam.|first=Ostrzenski|date=2002|publisher=Lippincott Williams & Wilkins|isbn=0781727618|location=Philadelphia|page=[https://archive.org/details/gynecologyintegr0000ostr/page/235 235]|oclc=47013933}}</ref>
== ഇതും കാണുക ==
* സിസ്റ്റ്
*
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
ibznyr2a64q4t4l4rh4zznzoeanwscv
സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്
0
592298
4678577
3932006
2026-10-22T11:11:35Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678577
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Selenicereus grandiflorus}} {{Speciesbox
| name = Queen of the night
| image = Johann Jacob Haid Cereus.jpg
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn | author1 = Taylor, N.P. | author2 = Durán, R. | author3 = Hernández, H.M.| author4 = Tapia, J.L. | author5 = Gómez-Hinostrosa, C. | name-list-style = amp | title = ''Selenicereus grandiflorus'' | page = e.T152736A121607317 | doi = 10.2305/IUCN.UK.2017-3.RLTS.T152736A121607317.en | year = 2017 | access-date = 9 December 2022}}</ref>
| genus = Selenicereus
| species = grandiflorus
| authority = ([[Carl Linnaeus|L.]]) [[Nathaniel Lord Britton|Britton]] & [[Joseph Nelson Rose|Rose]], (1909) Contr. US Nat. Herb. 2:430
| synonyms = ''Cactus grandiflorus'' <small>L. (1753) Sp. Pl. 467</small><br>
''Cereus donkelaarii'' <small>Salm-Dyck Allg. Gartenz. xiii. </small><br>
''Cereus grandiflorus'' <small>(L.) Mill. (1768) Gard. Dict. ed. 8, no 11</small><br>
''Cereus grandiflorus affinis'' <small>Salm-Dyck (1850) Cact. Hort. Dyck. 1849:51, 216</small><br>
''Cereus grandiflorus var. spectabilis'' <small>Karwinsky in Förster (1846) Handb.Cact. 415</small><br>
''Cereus scandens minor'' <small>Boerhaave in Arendt (1891) Monatsschr. Kakteenk. 1:82</small><br>
''Cereus schmidtii'' <small>(1894) Monatsschr. Kakteenk. 4:189</small><br>
''Cereus grandiflorus var. minor'' <small>Salm-Dyck</small><br>
''Cereus tellii'' <small>hort. in Hildmann (1895) Monatsschr. Kakt. 5:43</small><br>
''Cereus grandiflorus var. haitiensis'' <small>(1903) Monatsschr. Kakteenk. 13:183</small><br>
''Cereus hondurensis'' <small>K. Schumann in Weingart (1904) Monatsschr. Kakteenk. 14:147</small><br>
''Cereus grandiflorus uranos'' <small>Riccobono (1909) Boo. R. Ort. Bot. Palermo 8:249</small><br>
''Selenicereus donkelaarii'' <small>(Salm-Dyck) Britton & Rose (1917) Standard Cycl. Hortic. 3141</small><br>
''Selenicereus grandiflorus'' var. ''affinis'' <small>(Salm-Dyck) Borg (1951) Cacti 206</small><br>
''Selenicereus grandiflorus'' var. ''tellii'' <small>(hort. ex Riccobono) Borg (1951) Cacti 206 </small><br>
''Selenicereus grandiflorus'' var. ''uranos'' <small>(Riccobono) Borg (1951) 206</small><br>
''Cereus uranos'' <small>hort.</small><br>
''Selenicereus hondurensis'' <small>(K. Schumann) Britton & Rose (1909) Contr. US. Nat Herb. 12:430</small>
}}
[[Category:Articles with 'species' microformats]]
[[അന്റിലിസ് ദ്വീപുകൾ|ആന്റിലീസ്]], [[മെക്സിക്കോ]], [[മദ്ധ്യ അമേരിക്ക|മധ്യ അമേരിക്ക]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന ഒരു [[കാക്ടേസീ|കള്ളിച്ചെടിയാണ്]] '''''സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്'''''. രാത്രിയുടെ രാജ്ഞി,<ref>{{PLANTS|id=SEG$10|taxon=Selenicereus grandiflorus|accessdate=9 November 2015}}</ref> രാത്രിയിൽ പൂക്കുന്ന സെറിയസ് (ഈ രണ്ട് പേരുകളും മറ്റ് സ്പീഷീസുകൾക്കും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്), '''വലിയ പൂക്കളുള്ള കള്ളിച്ചെടി''', '''സുഗന്ധമുള്ള കള്ളിച്ചെടി''' അല്ലെങ്കിൽ '''വാനില കള്ളിച്ചെടി''' എന്നിങ്ങനെയാണ് ഈ ഇനത്തെ സാധാരണയായി വിളിക്കുന്നത്. യഥാർത്ഥ ഇനം കൃഷിയിൽ വളരെ വിരളമാണ്. ഈ പേരിലുള്ള മിക്ക സസ്യങ്ങളും മറ്റ് സ്പീഷീസുകളോ സങ്കരയിനങ്ങളോ ആണ്. ഇതിനെ പലപ്പോഴും ''എപ്പിഫില്ലം'' ജനുസ്സുമായി തെറ്റിദ്ധരിക്കാറുണ്ട്.
== പദോൽപ്പത്തി ==
ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ് എന്ന ലാറ്റിൻ പദത്തിന്റെ അർത്ഥം 'വലിയ പൂക്കളുള്ള' എന്നാണ്. 1753-ൽ കാൾ വോൺ ലിന്നെ ഈ കള്ളിച്ചെടിയെ വിവരിക്കുമ്പോൾ അന്ന് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നവയിൽ ഏറ്റവും വലിയ പൂക്കളുള്ള [[കള്ളിച്ചെടി]]<nowiki/>യായിരുന്നു ഇത്. വിരോധാഭാസമെന്നു പറയട്ടെ, മറ്റ് പല സെലെനിസെറിയസ് സ്പീഷീസുകളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ഇതിന്റെ പൂക്കൾക്ക് ഇടത്തരം വലിപ്പമേയുള്ളൂ.
== ചരിത്രം ==
കൃഷിയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന ആദ്യ ഇനമാണിത്. ലിന്നെ (ലിന്നേയസ്) 1753-ൽ ഇതിനെ വിവരിച്ചെങ്കിലും വളരെ മുമ്പുതന്നെ ഇത് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. 1700-ന് മുമ്പ് ഹാംപ്ടൺ കോർട്ടിലെ റോയൽ ഗാർഡനിൽ ഈ ഇനം വളർത്തിയിരുന്നതായി ഹോർട്ടസ് കെവെൻസിസിലെ രേഖകൾ പറയുന്നു. ലിന്നെ തന്റെ വിവരണം തയ്യാറാക്കിയപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭ്യമായിരുന്നത് ഏത് ചെടിയാണ് എന്നതിനെക്കുറിച്ച് സംശയമുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇത് പരിഹരിക്കപ്പെട്ടു; ഈ വശത്തുള്ള രണ്ട് പ്ലേറ്റുകളും ആധികാരിക സ്പീഷീസിനെയാണ് കാണിക്കുന്നത്.
== ഉത്ഭവവും ആവാസ വ്യവസ്ഥയും ==
ഗ്രേറ്റർ ആന്റിലീസ് (ക്യൂബ, കേമാൻ ദ്വീപുകൾ, പ്യൂർട്ടോ റിക്കോ, ജമൈക്ക, ഡൊമിനിക്കൻ റിപ്പബ്ലിക്, ഹെയ്തി), മെക്സിക്കോ, ഗ്വാട്ടിമാല, ബെലീസ്, ഹോണ്ടുറാസ്, നിക്കരാഗ്വ എന്നിവിടങ്ങളിലും ദക്ഷിണ, മധ്യ അമേരിക്കകളിലെ മറ്റ് ചില സ്ഥലങ്ങളിലും ഇത് തദ്ദേശീയമായി കാണപ്പെടുന്നു. 700 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ മരങ്ങളിലും പാറകളിലും ഇത് പടർന്നുകയറുന്നു. ഇതിന്റെ കാണ്ഡങ്ങൾ, പ്രത്യേകിച്ച് ജമൈക്കയിൽ, വളരെയധികം വൈവിധ്യം കാണിക്കുന്നു; ചെറുതായി അലകളുള്ളതു മുതൽ വ്യക്തമായ മുഴകളുള്ളതു വരെയുള്ള അരികുകൾ ഒരേ ചെടിയിൽത്തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു. ഇത് കൃഷിയിൽ വളരെയധികം ആശയക്കുഴപ്പമുണ്ടാക്കുന്നു. ''[[നിശാപുഷ്പങ്ങൾ|സെലെനിസെറിയസിന്റെ]]'' പല ഇനങ്ങളെയും ഈ ഇനത്തിന്റെ ഉപജാതികളുടെ പര്യായങ്ങളായി ചുരുക്കേണ്ടതാണ്; അവ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം തരത്തിലല്ല, മറിച്ച് തോതിൽ മാത്രമാണ്.
== കൃഷി ==
എളുപ്പത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യാവുന്നതും വേഗത്തിൽ വളരുന്നതുമായ ഒരു അധിസസ്യമോ ശിലാവാസി (ലിത്തോഫൈറ്റിക്) സസ്യമോ ആണിത്. ധാരാളം ജൈവാംശം അടങ്ങിയ കമ്പോസ്റ്റും വേനൽക്കാലത്ത് ആവശ്യത്തിന് ഈർപ്പവും ഇതിന് ആവശ്യമാണ്. ശൈത്യകാലത്ത് 5 °C (41 °F)-ൽ താഴെയുള്ള താപനിലയിൽ ഇതിന് നിലനിൽക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. പൂർണ്ണമായി സൂര്യപ്രകാശം ലഭിക്കുന്നിടത്ത് വളർത്തിയാൽ ഇത് നന്നായി വളരും. വസന്തത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന അധിക വെളിച്ചം മൊട്ടിടലിനെ ഉത്തേജിപ്പിക്കും. വസന്തത്തിന്റെ അവസാനത്തിലോ വേനൽക്കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തിലോ ആണ് ഇത് പൂക്കുന്നത്; വർഷത്തിൽ ഒരു രാത്രി മാത്രമേ പൂക്കൂ [അവലംബം ആവശ്യമാണ്], പൂക്കൾ മണിക്കൂറുകൾക്കുള്ളിൽ വാടിപ്പോകും.
[[പ്രമാണം:Koenigin_der_Nacht_Der_Film_wikipediaversion.ogg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|''സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസിന്റെ'' പൂവ് വിരിയുന്നതും വാടുന്നതും (ടൈം-ലാപ്സ്)]]
10 മീറ്ററോ അതിൽ കൂടുതലോ നീളവും (10)15–25(–30) മില്ലീമീറ്റർ കനവുമുള്ള, കടുപ്പമുള്ള, ആകാശവേരുകൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന, ശാഖകളുള്ള, ചിലപ്പോൾ കുരുക്കുകളുണ്ടാക്കുന്ന തണ്ടുകൾ; വാരിയെല്ലുകൾ (4–)7–8(–10), താഴ്ന്നവ, പഴയ ശാഖകളിൽ അത്ര പ്രകടമല്ലാത്തവ, വീതിയേറിയതും വൃത്താകൃതിയിലുള്ളതുമായ ഇടവേളകളാൽ വേർതിരിക്കപ്പെട്ടവ, ചെറുതായി അലകളുള്ളതു മുതൽ വ്യക്തമായ മുഴകളുള്ളതു വരെ; ഏരിയോളുകൾ ചെറുത്, കമ്പിളിരോമങ്ങൾ വെള്ളയോ ചാരനിറം കലർന്ന വെള്ളയോ, പർവാന്തരങ്ങൾ (6–)12–20 മില്ലീമീറ്റർ; മുള്ളുകൾ 5-18, 4.5-12 മില്ലിമീറ്റർ വരെ നീളം, അടിഭാഗത്ത് ഏകദേശം 0,25 മില്ലിമീറ്റർ വ്യാസം, സൂചിയുടെ ആകൃതിയുള്ളവ, ഛേദതലത്തിൽ ദീർഘവൃത്താകാരമോ വൃത്താകൃതിയോ, അടിഭാഗം വീർത്തവ, പരന്നുനിൽക്കുന്നവ, മഞ്ഞ കലർന്ന തവിട്ട് മുതൽ തവിട്ട് അല്ലെങ്കിൽ മഞ്ഞ വരെ നിറമുള്ളവ, പ്രായമാകുമ്പോൾ ചാരനിറമാകുന്നവ, ഒടുവിൽ കൊഴിഞ്ഞുപോകുന്നവ; രോമങ്ങൾ ± അനേകം, വെള്ളയോ തവിട്ടുനിറമോ; ഇളം ചെടികളിൽ മുള്ളുകൾ ചെറുതും എണ്ണത്തിൽ കുറവുമാണ്; പുറംതൊലി മങ്ങിയ പച്ചയോ നീലകലർന്ന പച്ചയോ, പലപ്പോഴും ± പർപ്പിൾ കലർന്നത്, മിനുസമുള്ളത്. [[പൂവ്|പൂക്കൾക്ക്]] 17-22.5 സെന്റീമീറ്റർ നീളവും 15 ഇഞ്ച് (38 സെ.മീ) വരെ വീതിയുമുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://www.tucsoncactus.org/html/growing_succulents_in_the_desert_column_June_2012.html|title=The Tucson Cactus and Succulent Society|access-date=2023-02-19|archive-date=2018-09-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20180927035554/http://www.tucsoncactus.org/html/growing_succulents_in_the_desert_column_June_2012.html|url-status=dead}}</ref> വാനിലയെയും ഓറഞ്ച് പൂക്കളെയും അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന സുഗന്ധം; പെരികാർപെലിന് 25 മില്ലിമീറ്റർ നീളം, [[സഹപത്രം|ബ്രാക്റ്റിയോളുകൾ]] 5 mm, സ്ട്രാപ്പ് ആകൃതിയിലുള്ളതും മഞ്ഞകലർന്നതും, ഏതാണ്ട് വെളുത്തതോ തവിട്ടുനിറമോ ആയ രോമങ്ങളും മൂർച്ചയുള്ള കുറ്റിരോമങ്ങളും കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞവ; പുഷ്പാസനം 7.5-8.7 സെ.മീ., ബ്രാക്റ്റിയോളുകൾ 5-14 മി.മീ., സ്ട്രാപ്പ് ആകൃതി മുതൽ രേഖീയം വരെ, മഞ്ഞകലർന്നവ; അവയുടെ കക്ഷങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് വെളുത്തതോ തവിട്ടുനിറമോ ആയ, അലകളുള്ള നീണ്ട രോമങ്ങളും മൂർച്ചയുള്ള കുറ്റിരോമങ്ങളും, ഏകദേശം 25 മില്ലിമീറ്റർ നീളമുള്ളവ; പുറം ടെപ്പലുകൾ 7.5-10 സെ.മീ നീളം, ശരാശരി 4.5 മില്ലീമീറ്റർ വീതി, രേഖീയവും അഗ്രം നേർത്തതും, ഇളം തവിട്ട്, സാൽമൺ മുതൽ പിങ്ക് ബഫ് വരെ നിറം, അഡാക്സിയൽ വശത്ത് മഞ്ഞകലർന്നവ; അകത്തെ ടെപ്പലുകൾ 7.5-10 സെ.മീ നീളം, 9-12(-15) മില്ലിമീറ്റർ, പുറം ടെപ്പലുകളേക്കാൾ ചെറുത്, വീതിയുള്ളവ, കുന്താകാരം, ക്രമേണ ഇടുങ്ങി കൂർത്തതോ നിശിതമോ ആയ അഗ്രത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നവ, വെളുത്തവ; കേസരങ്ങൾ 38-50 മില്ലീമീറ്റർ നീളം, ഡെലിനേറ്റ്, വെള്ള, ആന്തറുകൾ 1.5 മില്ലിമീറ്റർ നീളമുള്ളവ, മഞ്ഞകലർന്നവ; ജനിദണ്ഡ് (സ്റ്റൈൽ) 15-20 സെ.മീ നീളം, പലപ്പോഴും അകത്തെ ടെപ്പലുകളേക്കാൾ നീളം കൂടിയത്, ഏറ്റവും കൂടിയ വ്യാസം 1.5 mm, സ്റ്റിഗ്മ ലോബുകൾ 7-12, ഏകദേശം 7.5 മി.മീ നീളമുള്ളവ, നേർത്തവ. കായ്കൾ അണ്ഡാകാരമാണ്; 5-9 നീളവും 4.5-7 സെന്റീമീറ്റർ കനവുമുണ്ട്; വെളുത്തതോ ഭാഗികമായി പിങ്ക് നിറമുള്ളതോ ആയ ഇവ പിങ്ക്, മഞ്ഞ അല്ലെങ്കിൽ ഓറഞ്ച് നിറത്തിലും കാണപ്പെടുന്നു; മുള്ളുകളുടെയും രോമങ്ങളുടെയും കൂട്ടങ്ങളാൽ പൊതിഞ്ഞതും ചാറുള്ളതുമാണ്; ഇംബിലിക്കസ് ചെറുതും വ്യക്തമല്ലാത്തതുമാണ്. നാല് ഉപജാതികളെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്:
** എസ്.എസ്.പി. ''ഡോങ്കെലാരി'' (സാൽം-ഡിക്ക്) റാൽഫ് ബോവർ
** എസ്.എസ്.പി. ''ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്''
** എസ്.എസ്.പി. ''ഹോണ്ടുറൻസിസ്'' (K.Schum. ex Weing. ) റാൽഫ് ബോവർ
** എസ്.എസ്.പി. ''ലൗട്ട്നേരി'' റാൽഫ് ബോവർ
== സങ്കരയിനങ്ങൾ ==
'''''സെലെനിസെറിയസ് × കാലിയാന്തസ്''''' (ഗെയ്ലാർഡ്) ലിൻഡിംഗർ (1942). ഈ [[സ്പീഷീസ്|സ്പീഷീസും]] ''[[Selenicereus pteranthus|സെലെനിസെറിയസ് ടെറാന്തസും]]'' തമ്മിലുള്ള [[സങ്കരയിനം ജീവി|സങ്കരയിനമാണിത്]]. ''സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്'' എന്ന പേരിലുള്ള പല സസ്യങ്ങളും ഈ സങ്കരത്തിൽപ്പെട്ടവയാകാം. ഇതിന് ''[[Selenicereus pteranthus|സെലെനിസെറിയസ് ടെറാന്തസി]]''നോട് വളരെ സാമ്യമുണ്ട്, എന്നാൽ ഇതിന്റെ കൂടുതൽ മെലിഞ്ഞ കാണ്ഡങ്ങളും കൂടുതൽ നീണ്ടതും മഞ്ഞനിറമുള്ളതുമായ മുള്ളുകളും ഇവയെ വേർതിരിക്കുന്നു.
== ഇതും കാണുക ==
* ബഹാമിയൻ വരണ്ട വനങ്ങൾ
* രാത്രിയിൽ പൂക്കുന്ന സെറിയസ് – ഈ പേരുള്ള മറ്റ് കള്ളിച്ചെടികൾ
* അരിസോണയിലെ രാത്രിയുടെ രാജ്ഞി
== അവലംബം ==
<references group="" responsive="1"></references>
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{Commons category-inline|Selenicereus grandiflorus|''Selenicereus grandiflorus''}}
* {{Wikispecies-inline|Selenicereus grandiflorus|''Selenicereus grandiflorus''}}
* [http://www.purplesage.org.uk/profiles/cereus.htm Night-blooming cereus. Cereus grandiflorus (L)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150920143545/http://www.purplesage.org.uk/profiles/cereus.htm |date=2015-09-20 }}
* [http://www.rolv.no/bilder/galleri/medplant/sele_gra.htm Selenicereus grandiflorus] ചിത്രം
* [http://www.schumacher.ch/foto/koeniginnen Selenicereus grandiflorus] ചിത്രങ്ങളും പൂവ് വിരിയുന്നതിന്റെ ടൈം-ലാപ്സ് വീഡിയോയും
* [http://www.desert-tropicals.com/Plants/Cactaceae/Selenicereus.html desert-tropicals.com: Selenicereus] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040222103402/http://desert-tropicals.com/Plants/Cactaceae/Selenicereus.html |date=2004-02-22 }}
[[വർഗ്ഗം:കാൾ ലിനേയസ് നാമകരണം ചെയ്തവ]]
[[വർഗ്ഗം:നിശാപുഷ്പങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അധിസസ്യങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഫ്ലോറിഡയിലെ സസ്യജാലം]]
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ സസ്യജാലങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മെക്സിക്കോയിലെ സസ്യജാലം]]
[[വർഗ്ഗം:കരീബിയനിലെ സസ്യജാലം]]
[[വർഗ്ഗം:മദ്ധ്യ അമേരിക്കയിലെ സസ്യജാലം]]
[[വർഗ്ഗം:ഐ.യു.സി.എൻ. ചുവന്ന പട്ടിക പ്രകാരം സ്ഥിതി ഒട്ടും ആശങ്കാജനകമല്ലാത്ത ജീവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഡ്രാഗൺ ഫലസസ്യജാലം]]
36a1bo835lijql9rmcb7fxworykq141
സന്താനദേവൻ
0
596474
4678597
4542867
2026-10-22T11:17:09Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678597
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
{{Infobox Hollywood cartoon|name=Santhanadevan|image=|alt=|caption=|director=S. Notani|producer=[[T. R. Sundaram]]|narrator=|studio=[[Modern Theatres]]|distributor=|runtime=3:08:53 (17000 ft.)|country=India|language=Tamil}}
1939-ൽ [[ശേവക് റാം തെക്ചന്ദ് നൊട്ടാണി|എസ്. നൊട്ടാണിയുടെ]] സംവിധാനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് [[തമിഴ്ചലച്ചിത്രം|തമിഴ് ചലച്ചിത്രമാണ്]] '''സന്താനദേവൻ'''.<ref>{{Cite book|url=https://chasingcinema.files.wordpress.com/2015/09/text.pdf|title=Encyclopedia of Indian Cinema|publisher=Oxford University Press, New Delhi, 1998|pages=639|authors=Ashish Rajadhyaksha & Paul Willemen}}</ref>
== അഭിനയിച്ചവർ ==
* ജി.എം. ബഷീർ
* പി. ഭാനുമതി
* എം.ആർ. രാധ
* പി.എസ്. ജ്ഞാനം
* ജീവരത്നം
* ലക്ഷ്മിനാരായണൻ
* ദേവനാഥ്
* ദേവരാജ്
* ഉടയാർ
== നിർമ്മാണം ==
മോഡേൺ തിയറ്റേഴ്സിന്റെ ബാനറിൽ [[ടി.ആർ. സുന്ദരം|ടി.ആർ. സുന്ദരം]] നിർമ്മിച്ചതാണ് ഈ ചിത്രം.
== അവലംബം ==
== പുറംകണ്ണികൾ ==
{{എസ്. നൊട്ടാണി}}
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1939-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ തമിഴ്ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എസ്. നൊട്ടാണി സംവിധാനം ചെയ്ത തമിഴ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:എസ്. നൊട്ടാണി സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ബ്ലാക്ക് ആൻഡ് വൈറ്റ് ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
b8obywudxgqgj8ksysqvsxuyl5aqziw
ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ
0
602218
4678625
4588984
2026-10-22T11:24:50Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678625
wikitext
text/x-wiki
{{pu|Lunar Polar Exploration Mission}}
{{future spaceflight}}
{{Infobox spaceflight|name=ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലോറേഷൻ മിഷൻ|names_list=Lunar Polar Exploration Mission<br/>(LUPEX)<ref name="Trak 2019">{{cite web|url=https://trak.in/tags/business/2019/05/20/after-mars-isro-to-set-a-date-with-venus-sun-7-interplanetary-missions-planned-for-space-exploration/|title=After Mars, ISRO to Set a Date with Venus|publisher=Trak.in|author=Malvika Gurung|date=20 May 2019|access-date=10 March 2021|archive-date=2019-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20190716152024/https://trak.in/tags/business/2019/05/20/after-mars-isro-to-set-a-date-with-venus-sun-7-interplanetary-missions-planned-for-space-exploration/|url-status=dead}}</ref><ref name="I Times">{{cite web |url=https://www.indiatimes.com/news/india/after-reaching-mars-india-s-date-with-venus-in-2023-confirmed-says-isro-367469.html|title=After Reaching Mars, India's Date With Venus In 2023 Confirmed, Says ISRO |work=The Times of India|date=18 May 2019|access-date=10 March 2021}}</ref><br/>ചന്ദ്രയാൻ-4<ref name="roadmap22"/>|image=|image_caption=|image_size=300px|mission_type=[[Lunar lander|ലാൻഡർ]], [[Lunar rover|റോവർ]]|operator=[[ഐഎസ്ആർഒ]] (ഇന്ത്യ)
[[ജാക്സാ]] (ജപ്പാൻ)|COSPAR_ID=|SATCAT=|website={{URL|http://www.exploration.jaxa.jp/e/program/lunarpolar/}}|mission_duration=6 മാസം (ആസൂത്രിതം) <ref name= "MEXT_20190829"/>|spacecraft_bus=|manufacturer= വിക്ഷേപണ വാഹനവും റോവറും: [[ജാക്സാ]]<br/> ലാൻഡർ: [[Indian Space Research Organisation|ഐഎസ്ആർഒ]]|launch_mass=≈ {{cvt|6000|kg}} <ref name=":2">{{cite web|url=http://stage.tksc.jaxa.jp/compe/jouhou/FY2019-0010.pdf|title=月離着陸実証(HERACLES)ミッションの紹介 と検討状況|date=28 January 2019|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191115174042/http://stage.tksc.jaxa.jp/compe/jouhou/FY2019-0010.pdf|archive-date=15 November 2019|access-date=10 March 2021}}</ref>|landing_mass=<!-- {{convert| | | |abbr=on}} -->|payload_mass=≈ {{cvt|350|kg}} (റോവർ ഉൾപ്പെടെ ലാൻഡർ) <ref name="ActaAstro_2020"/>|dimensions=<!-- {{convert| |x| | | |abbr=on}} -->|power=[[watt|വാട്ട്]]|launch_date=2026-28 (ആസൂത്രിതം) <ref name="LUPEX_2026_28"/>|launch_rocket=[[H3 (rocket)|എച്ച്3]]<ref name="JPN_20190730"/>|launch_site=[[Tanegashima Space Center|താനെഗാഷിമ]], [[Yoshinobu Launch Complex|യോഷിനോബു ലോഞ്ച് കോംപ്ലക്സ്]]|launch_contractor=[[Mitsubishi Heavy Industries|മിത്സുബിഷി]]|interplanetary={{Infobox spaceflight/IP
| type = ലാൻഡർ
| component = റോവർ
| object = [[ചന്ദ്രൻ]]
| arrival_date =
| location = [[Lunar south pole|ചന്ദ്രന്റെ ദക്ഷിണധ്രുവപ്രദേശം]]
}}
{{Infobox spaceflight/IP
| type = റോവർ
| object = ചന്ദ്രൻ
| arrival_date =
| location =
| distance = <!--distance travelled on surface for rovers-->
| sample_mass = <!--mass of samples returned-->
}}|programme=[[Chandrayaan programme|ചന്ദ്രയാൻ പ്രോഗ്രാം]]|previous_mission=[[ചന്ദ്രയാൻ-3]]|next_mission=[[Chandrayaan-5|ചന്ദ്രയാൻ-5]]}}
[[ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷൻ|ഇന്ത്യൻ സ്പേസ് റിസർച്ച് ഓർഗനൈസേഷനും]] (ഐഎസ്ആർഒ) [[ജാക്സാ|ജപ്പാൻ എയ്റോസ്പേസ് എക്സ്പ്ലോറേഷൻ ഏജൻസിയും]] (ജാക്സ) ആസൂത്രണം ചെയ്ത റോബോട്ടിക് ചാന്ദ്ര ദൗത്യ ആശയമാണ് '''ചന്ദ്രയാൻ-5''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലോറേഷൻ മിഷൻ''' (ലൂപെക്സ്).<ref name=":1">{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/indias-next-moon-shot-will-be-bigger-in-pact-with-japan/articleshow/71030437.cms|title=India's next Moon shot will be bigger, in pact with Japan|access-date=10 March 2021|date=8 September 2019|quote=For our next mission — Chandrayaan-3 — which will be accomplished in collaboration with [[JAXA]] (Japanese Space Agency), we will invite other countries too to participate with their payloads.}}</ref><ref name="roadmap22">{{Citation|last=Neeraj Srivastava|title=Future Exploration of the Inner Solar Syetem: Scope and the Focus Areas|date=2022-09-27|periodical=Planetary Sciences Division (PSDN), [[Physical Research Laboratory]]|last2=S. Vijayan|last3=Amit Basu Sarbadhikari}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://astrotalkuk.org/episode-82-jaxa-and-international-collaboration-with-professor-fujimoto-masaki/|title=Episode 82: JAXA and International Collaboration with Professor Fujimoto Masaki|access-date=10 March 2021|date=4 January 2019|publisher=Astro Talk UK}}</ref><ref name="GER2020">{{Cite web|url=https://www.globalspaceexploration.org/wp-content/uploads/2020/08/GER_2020_supplement.pdf|title=Global Exploration Roadmap - Supplement August 2020 - Lunar Surface Exploration Scenario Update|access-date=10 March 2021|date=August 2020|publisher=NASA}}</ref> [[ചന്ദ്രൻ|ചന്ദ്രന്റെ]] ദക്ഷിണധ്രുവ പ്രദേശം പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാൻ ഒരു ചാന്ദ്ര റോവറും ലാൻഡറും 2026-ന് മുമ്പായി അയയ്ക്കുന്നതാണ് പദ്ധതി.<ref name="LUPEX_2026_28">{{Cite web|url=https://www.geospatialworld.net/latest/isro-to-handhold-private-sector-to-create-innovative-space-ecosystem-in-the-country-s-somanath-chairman/|title=ISRO to handhold private sector to create innovative space ecosystem in the country: S. Somanath, Chairman|access-date=2022-05-09|date=2022-04-11|website=Geospatial World|language=en-US|quote=We are working with JAXA on developing a payload, as well as a mission to go to moon. This will be launched using Japan's launch vehicle, but the spacecraft will be jointly developed by ISRO and Japan. A lander which will land on the moon. This will be after Chandrayaan 3 It will take three, four, five years to develop.}}</ref><ref name="JPN_20190730">{{Cite web|url=https://the-japan-news.com/news/article/0005907013|title=Japan, India to team up in race to discover water on moon|access-date=10 March 2021|last=Shimbun|first=The Yomiuri|date=30 July 2019|archive-date=2019-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20191228201627/https://the-japan-news.com/news/article/0005907013|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://aerospacelectures.com/isro-chandrayaan-3-lunar-mission-launch-is-targeting-july-2023/|title=ISRO Chandrayaan 3 Lunar Mission Launch is Targeting July 2023 {{!}} Aerospace Lectures|access-date=2023-07-02|date=2023-04-08|language=en-US|quote=Somanath added that the joint Indo-Japanese LUPEX Moon mission will launch in the 2026–2028 timeframe.|archive-date=2023-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20230702154815/https://aerospacelectures.com/isro-chandrayaan-3-lunar-mission-launch-is-targeting-july-2023/|url-status=dead}}</ref> വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന എച്ച്3 [[വിക്ഷേപണ വാഹനം|വിക്ഷേപണ വാഹനവും]] റോവറും ജാക്സ നൽകാനാണ് സാധ്യത; ലാൻഡറിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം ഐഎസ്ആർഒയ്ക്കായിരിക്കും.<ref name=":0" /><ref name="JPGU2019">{{Cite web|url=https://confit.atlas.jp/guide/event-img/jpgu2019/PPS08-15/public/pdf|title=Current status of a Japanese lunar polar exploration mission|access-date=10 March 2021|last=Hoshino|first=Takeshi|last2=Ohtake|first2=Makiko|date=May 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190725143619/https://confit.atlas.jp/guide/event-img/jpgu2019/PPS08-15/public/pdf?type=in&lang=ja|archive-date=25 July 2019|last3=Karouji|first3=Yuzuru|last4=Shiraishi|first4=Hiroaki}}</ref>
ദൗത്യം നിലവിൽ ചർച്ചാ ഘട്ടത്തിലാണ്.<ref name="DNA">{{Cite web|url=https://www.dnaindia.com/india/report-isro-planning-7-interplanetary-missions-venus-on-the-to-do-list-2750331|title=ISRO planning 7 interplanetary missions, Venus on the to-do list|access-date=10 March 2021|last=Sidharth|first=M. P.|date=18 May 2019|publisher=DNA India}}</ref>
== ചരിത്രം ==
പ്രീ-ഫേസ് എ, ഫേസ് എ പഠനങ്ങൾക്കായി ഐഎസ്ആർഒ 2017 ഡിസംബറിൽ ഒരു ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ അറേഞ്ച്മെന്റ് (IA) ഒപ്പുവച്ചു. തുടർന്ന്, ചന്ദ്രനിലെ ജലം തേടി ചന്ദ്രന്റെ ധ്രുവപ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുന്നതിനായി [[ജാക്സാ|ജപ്പാൻ എയ്റോസ്പേസ് എക്സ്പ്ലോറേഷൻ ഏജൻസി]] (ജാക്സ)യുമായി<ref>{{Cite web|url=https://www.indembassy-tokyo.gov.in/st_cooperation.html|title=Welcome to Embassy of India, Tokyo (Japan)|access-date=2021-03-20|website=www.indembassy-tokyo.gov.in}}</ref> സഹകരിച്ച്, 2025-ന് മുമ്പ് വിക്ഷേപിക്കാനുദ്ദേശിക്കുന്ന ഒരു സംയുക്ത ചാന്ദ്ര ധ്രുവ പര്യവേക്ഷണ ദൗത്യത്തിനായുള്ള (LUPEX) സാധ്യതാ റിപ്പോർട്ട് 2018 മാർച്ചിൽ പൂർത്തിയാക്കി.<ref name="LUPEX_2026_28"/><ref>{{Cite web|url=https://www.spacetechasia.com/jaxa-isro-to-embark-on-joint-lunar-polar-exploration/|title=JAXA & ISRO to embark on Joint Lunar Polar Exploration|access-date=2021-03-20|last=Goh|first=Deyana|date=2017-12-08|website=SpaceTech Asia|language=en-US}}</ref>
2018 ഡിസംബറിൽ ഐഎസ്ആർഒയും ജാക്സയും സംയുക്തമായി ജോയിന്റ് മിഷൻ ഡെഫനിഷൻ റിവ്യൂ (ജെഎംഡിആർ) നടത്തി. 2019 അവസാനത്തോടെ ജാക്സ അതിന്റെ ഇന്റേണൽ പ്രോജക്റ്റ് റെഡിനസ് റിവ്യൂ പൂർത്തിയാക്കി.<ref>{{Cite web|url=https://iafastro.directory/iac/paper/id/55917/abstract-pdf/IAC-20,A3,2B,9,x55917.brief.pdf|title=Progress Of Lunar Polar Exploration Mission|access-date=24 March 2021|date=October 2020}}</ref>
2019 സെപ്റ്റംബറിൽ ലാൻഡിംഗ് ശ്രമത്തിനിടെ [[ചന്ദ്രയാൻ-2]]-ന്റെ ലാൻഡർ ചന്ദ്രനിൽ തകർന്നുവീണതിനാൽ, ലൂപെക്സിന് ആവശ്യമായ ലാൻഡിംഗ് ശേഷി തെളിയിക്കാനുള്ള രണ്ടാം ശ്രമം എന്ന നിലയിൽ കൂടി ഇന്ത്യ '''[[ചന്ദ്രയാൻ-3]]''' എന്ന പുതിയ ചാന്ദ്ര ദൗത്യം ആരംഭിച്ചു.<ref name="Wire_Nov2019">{{Cite web|url=https://science.thewire.in/spaceflight/isro-chandrayaan-3-lunar-lander-rover-gaganyaan/|title=ISRO Will Embark on Chandrayaan 3 by November 2020 for Another Landing Attempt|access-date=10 March 2021|date=14 November 2019|publisher=The WIRE}}</ref>
2019 സെപ്റ്റംബർ 24-ന് [[ജാക്സാ|ജാക്സയും]] [[നാസ|നാസയും]] സംയുക്തമായി നടത്തിയ പ്രസ്താവനയിൽ ഈ പദ്ധതിയിൽ നാസ പങ്കാളിയാകാനുള്ള സാധ്യതയും ചർച്ച ചെയ്തു.<ref name="JAXA">{{Cite web|url=https://global.jaxa.jp/press/2019/09/20190924a.html|title=JAXA - Joint Statement on Cooperation in Lunar Exploration|access-date=10 March 2021|date=24 September 2019|publisher=JAXA - Japan Aerospace Exploration Agency}}</ref>
2021-ൽ<ref name="LPSC_52_2021">{{Cite web|url=https://www.hou.usra.edu/meetings/lpsc2021/pdf/1840.pdf|title=Current Status Of The Planned Lunar Polar Exploration Mission Jointly Studied By India And Japan|access-date=24 March 2021|date=18 March 2021}}</ref> ജാക്സ അതിന്റെ ആഭ്യന്തര സിസ്റ്റം റിക്വയർമെന്റ് റിവ്യൂ (SRR) പൂർത്തിയാക്കി. പരിഗണനയിലുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെ ലാൻഡിംഗ് സൈറ്റ് വിശകലനം, ചന്ദ്രനിൽ ലാൻഡറിന്റെയും റോവറിന്റെയും സ്ഥാനം കണക്കാക്കുന്നതിനുള്ള രീതികൾ, കമാൻഡിനും ടെലിമെട്രിക്കുമുള്ള ഗ്രൗണ്ട് ആന്റിനകളുടെ വിവരങ്ങൾ എന്നിവ പങ്കുവയ്ക്കുന്നതിനായി 2023 ഏപ്രിലിൽ ലൂപെക്സ് വർക്കിംഗ് ഗ്രൂപ്പ് 1 ഇന്ത്യയിലെത്തി.
== അവലോകനം ==
ചന്ദ്രോപരിതലത്തിലെ വാഹന ഗതാഗതവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുതിയ ഉപരിതല പര്യവേക്ഷണ സാങ്കേതികവിദ്യകളും ധ്രുവപ്രദേശങ്ങളിലെ സുസ്ഥിര ചാന്ദ്ര പര്യവേക്ഷണത്തിനായുള്ള ചാന്ദ്ര രാത്രി അതിജീവന സാങ്കേതികവിദ്യകളും ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ പഠിക്കും.<ref name="UNOOSA">{{Cite web|url=http://www.unoosa.org/documents/pdf/copuos/2019/copuos2019tech16E.pdf|title=JAXA's Lunar Exploration Activities|access-date=10 March 2021|last=Sasaki|first=Hiroshi|date=17 June 2019|publisher=UNOOSA|page=8}}</ref><ref name="JPGU2019"/> കൃത്യമായ ലാൻഡിംഗിനായി, ജാക്സയുടെ സ്മാർട്ട് ലാൻഡർ ഫോർ ഇൻവെസ്റ്റിഗേറ്റിംഗ് മൂൺ (SLIM) ദൗത്യത്തിൽ നിന്ന് രൂപപ്പെടുത്തിയ ഫീച്ചർ മാച്ചിംഗ് അൽഗോരിതവും നാവിഗേഷൻ ഉപകരണങ്ങളും ഇത് ഉപയോഗിക്കും.<ref name="NASA_ESF2019">{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=k2Uk0Had9Tc|title=NASA Exploration Science Forum 2019 - Masaki Fujimoto|date=23-25 July 2019|publisher=NASA|time=3 minute 6 seconds|access-date=10 March 2021}}</ref> ലാൻഡറിന്റെ പേലോഡ് ശേഷി കുറഞ്ഞത് {{Cvt|350|kg}} ആയിരിക്കും.<ref name="ActaAstro_2020">{{Cite journal|last=Hoshino|first=Takeshi|last2=Wakabayashi|first2=Sachiko|last3=Ohtake|first3=Makiko|last4=Karouji|first4=Yuzuru|last5=Hayashi|first5=Takahiro|last6=Morimoto|first6=Hitoshi|last7=Shiraishi|first7=Hiroaki|last8=Shimada|first8=Takanobu|last9=Hashimoto|first9=Tatsuaki|title=Lunar polar exploration mission for water prospection - JAXA's current status of joint study with ISRO|journal=Acta Astronautica|date=November 2020|volume=176|pages=52–58|doi=10.1016/j.actaastro.2020.05.054|bibcode=2020AcAau.176...52H}}</ref><ref name="MEXT_20190829" /><ref name="USRA">{{Cite web|url=https://www.hou.usra.edu/meetings/lpsc2020/pdf/1830.pdf|title=Objective and Configuration of a Planned Lunar Polar Exploration Mission|access-date=10 March 2021|date=1 February 2020}}</ref> {{Cvt|1.5|m}} വരെ ആഴത്തിൽ നിന്ന് ഉപരിതലത്തിനടിയിലെ സാമ്പിളുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു ഡ്രിൽ ഉൾപ്പെടെ ജാക്സയുടെയും ഐഎസ്ആർഒയുടെയും ഒന്നിലധികം ഉപകരണങ്ങൾ റോവർ വഹിക്കും.<ref name="SPACE.COM">{{Cite web|url=https://www.space.com/japan-moon-plans-with-nasa-india.html|title=Japan Sets Sights on Moon with NASA and India|access-date=10 March 2021|date=23 October 2019|publisher=Space.com}}</ref><ref name="MEXT_20190829">{{Cite web|url=http://www.mext.go.jp/component/b_menu/shingi/toushin/__icsFiles/afieldfile/2019/08/29/1420708_2_1.pdf|title=国際協力による月探査計画への参画に向けて参考資料|access-date=10 March 2021|date=29 August 2019|publisher=MEXT.GO|archive-url=https://web.archive.org/web/20191014163852/http://www.mext.go.jp/component/b_menu/shingi/toushin/__icsFiles/afieldfile/2019/08/29/1420708_2_1.pdf|archive-date=14 October 2019}}</ref> ജലപരിശോധനയും വിശകലനവുമായിരിക്കും ദൗത്യ ലക്ഷ്യങ്ങൾ.<ref name=":0"/><ref name="Registrer">{{Cite web|url=https://www.theregister.co.uk/2019/08/14/chandrayaan2_headed_for_moon/|title=Six-day cruise lies ahead for India's Chandrayaan-2 probe before the real lunar shenanigans begin|access-date=10 March 2021|date=14 August 2019|publisher=The Register}}</ref>
[[യൂറോപ്യൻ സ്പേസ് ഏജൻസി|യൂറോപ്യൻ ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയുടെ]] പ്രോസ്പെക്റ്റ് ദൗത്യത്തിന്റെ എക്സോസ്ഫെറിക് മാസ് സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ എൽ-ബാൻഡ് (ഇഎംഎസ്-എൽ) റഷ്യൻ ലൂണ 27 ദൗത്യത്തിൽ പേലോഡായി ഉൾപ്പെടുത്താനാണ് ആദ്യം പദ്ധതിയിട്ടിരുന്നതെങ്കിലും,<ref>{{Cite web|url=https://exploration.esa.int/web/moon/-/59102-about-prospect|title=ESA - Exploration of the Moon - About PROSPECT|access-date=2022-04-14|website=exploration.esa.int}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.astronika.pl/lunar-drill|title=LUNAR DRILL {{!}} Astronika|access-date=2018-11-24|website=astronika.pl|language=pl|archive-url=https://web.archive.org/web/20181125031206/https://www.astronika.pl/lunar-drill|archive-date=25 November 2018}}</ref> [[2022-ൽ ഉക്രെയ്നിലെ റഷ്യൻ അധിനിവേശം|2022-ൽ ഉക്രെയ്നിലെ റഷ്യൻ അധിനിവേശവും]] റഷ്യയ്ക്കെതിരായ അനുബന്ധ ഉപരോധങ്ങളും മൂലം അന്താരാഷ്ട്ര സഹകരണം അനിശ്ചിതത്വത്തിലായതിനാൽ ഇഎംഎസ്-എൽ ഇനി ഈ ദൗത്യത്തിന്റെ ഭാഗമാകും.<ref>{{Cite journal|last=Witze|first=Alexandra|title=Russia's invasion of Ukraine is redrawing the geopolitics of space|url=https://www.nature.com/articles/d41586-022-00727-x|journal=Nature|accessdate=13 March 2022|doi=10.1038/d41586-022-00727-x|date=11 March 2022|pmid=35277688}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.esa.int/Newsroom/Press_Releases/Redirecting_ESA_programmes_in_response_to_geopolitical_crisis|title=Redirecting ESA programmes in response to geopolitical crisis|access-date=2022-04-14|website=www.esa.int}}</ref> മറ്റ് ബഹിരാകാശ ഏജൻസികളിൽ നിന്ന് പേലോഡ് നിർദ്ദേശങ്ങൾ തേടുന്നുമുണ്ട്.<ref name=":1"/><ref name="NASA_ESF2019"/>
== പേലോഡുകൾ ==
ഐഎസ്ആർഒ, ഇഎസ്എ എന്നിവയുടെ നിർദ്ദിഷ്ട ഉപകരണങ്ങൾക്കൊപ്പം തിരഞ്ഞെടുത്ത ജാപ്പനീസ് ഉപകരണങ്ങളും ജാക്സ ക്ഷണിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര പങ്കാളികളുടെ ഉപകരണങ്ങളും ഇതിലുണ്ടാകും.<ref name="LPSC_52_2021"/><ref name="JAXA_YT_2021">{{Cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=mLb2OcuDro4|title=月極域探査機(LUPEX) 【オンライン特別公開 #26】|date=7 April 2021|publisher=JAXA|time=10 minute 8 seconds|access-date=7 April 2021}}</ref>
* ഗ്രൗണ്ട് പെനെട്രേറ്റിംഗ് റഡാർ (ജിപിആർ): റോവർ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ 1.5 മീറ്റർ ആഴം വരെ ഭൂഗർഭ റഡാർ നിരീക്ഷണം നടത്തുന്നതിനുള്ള ഉപകരണം. (ഐഎസ്ആർഒ)
* ന്യൂട്രോൺ സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ (എൻഎസ്): റോവർ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ ഒരു മീറ്റർ ആഴം വരെ ഭൂഗർഭ ന്യൂട്രോൺ (ഹൈഡ്രജൻ) നിരീക്ഷണത്തിനുള്ള ഉപകരണം. (നാസ)
* അഡ്വാൻസ്ഡ് ലൂണാർ ഇമേജിംഗ് സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ (ALIS): ഉപരിതലത്തിലെ {{Chem|H|2|O}} / OH നിരീക്ഷണവും ഡ്രിൽ ചെയ്തെടുത്ത റെഗോലിത്തിന്റെ നിരീക്ഷണവും.
* ലൂപെക്സിനായുള്ള എക്സോസ്ഫെറിക് മാസ് സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ (EMS-L): ഉപരിതല വാതക മർദ്ദവും രാസ ഇനങ്ങളും അളക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള ഉപകരണം. (ഇഎസ്എ)
* റിസോഴ്സ് ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷൻ വാട്ടർ അനലൈസർ (REIWA): നാല് ഉപകരണങ്ങൾ അടങ്ങിയ പാക്കേജ്.
** ലൂണാർ തെർമോഗ്രാവിമെട്രിക് അനലൈസർ (എൽടിജിഎ): ജലത്തിന്റെ അളവ് നിർണ്ണയിക്കാൻ ഡ്രിൽ ചെയ്തെടുത്ത സാമ്പിളുകളുടെ തെർമോഗ്രാവിമെട്രിക് വിശകലനം നടത്തുന്നതിന്.
** ട്രിപ്പിൾ-റിഫ്ലെക്ഷൻ റിഫ്ലെക്ട്രോൺ (ട്രിറ്റൺ): മാസ് സ്പെക്ട്രോമെട്രിയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഡ്രിൽ ചെയ്തെടുത്ത സാമ്പിളുകളിലെ അസ്ഥിര ഘടകങ്ങളുടെ രാസ ഇനങ്ങളെ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്നു.
** അക്വാറ്റിക് ഡിറ്റക്ടർ യൂസിംഗ് ഒപ്റ്റിക്കൽ റെസൊണൻസ് (ADORE): കാവിറ്റി റിംഗ്-ഡൗൺ സ്പെക്ട്രോമെട്രിയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഡ്രിൽ ചെയ്തെടുത്ത സാമ്പിളുകളിലെ ജലത്തിന്റെ അളവ് നിർണ്ണയിക്കുന്നതിനുള്ള ഉപകരണം.
** ഐഎസ്ആർഒ സാമ്പിൾ അനാലിസിസ് പാക്കേജ്: തുരന്നെടുത്ത സാമ്പിളുകളുടെ ധാതുപരവും മൂലകപരവുമായ ഘടന അളക്കുന്ന ഉപകരണം. (ഐഎസ്ആർഒ)
* പെർമിറ്റിവിറ്റി ആൻഡ് തെർമോഫിസിക്കൽ ഇൻവെസ്റ്റിഗേഷൻ ഫോർ മൂൺസ് അക്വാറ്റിക് സ്കൗട്ട് (പ്രതിമ):<ref name=":4">{{Cite web|url=https://www.prl.res.in/~pids/LUPEX.html|title=Instrument Details ISRO-JAXA LUPEX Rover|archive-url=https://web.archive.org/web/20220810033626/https://www.prl.res.in/~pids/LUPEX.html|archive-date=10 August 2022}}</ref> ചാന്ദ്ര റെഗോലിത്തിൽ കലർന്ന ജല-ഹിമം അവിടെവെച്ചുതന്നെ കണ്ടെത്തുന്നതിനും അളക്കുന്നതിനും.
* ആൽഫ പാർട്ടിക്കിൾ സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ (APS)<ref name=":4" />
* ലോ എനർജി ഗാമാ റേ സ്പെക്ട്രോമീറ്റർ (LEGRS):<ref name=":4" /> കാഡ്മിയം സിങ്ക് ടെല്ലുറൈഡ് (CZT) ഡിറ്റക്ടറുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ചന്ദ്രനിലെ അസ്ഥിര പദാർത്ഥങ്ങളുടെ സഞ്ചാരം പഠിക്കുന്നതിനായി കുറഞ്ഞ ഊർജ്ജമുള്ള (46.5 കെവി) ഗാമാ റേ രേഖ അളക്കാൻ.
== ഇതും കാണുക ==
{{കവാടം|Spaceflight}}
* ചന്ദ്രയാൻ പ്രോഗ്രാം
* [[Chandrayaan-5|ചന്ദ്രയാൻ-5]]
* ഇൻ-സിറ്റു റിസോഴ്സ് വിനിയോഗം
* ചാന്ദ്ര വിഭവങ്ങൾ
* ചന്ദ്രജലം
* വൈപ്പർ (റോവർ)
== അവലംബം ==
<references group="" responsive="1"></references>
{{Indian space programme}}{{Indian spacecraft}}{{Japanese space program}}{{Moon spacecraft}}{{Future spaceflights}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ ചാന്ദ്രദൗത്യങ്ങൾ]]
58x5e2pr7tzq1hr75sfjlduiqv9p6gg
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:トヨキン
3
606636
4678514
3981069
2026-10-22T03:29:31Z
Syunsyunminmin
161433
Syunsyunminmin എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Suzukitoyoki]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:トヨキン]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: "[[Special:CentralAuth/Suzukitoyoki|Suzukitoyoki]]" എന്ന ഉപയോക്താവിനെ "[[Special:CentralAuth/トヨキン|トヨキン]]" എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.
3981069
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Suzukitoyoki | Suzukitoyoki | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 02:32, 15 ഒക്ടോബർ 2023 (UTC)
po3sk6zfrebev5wf9h3qyyl9bahcrky
ബോയിൽ
0
609506
4678607
4145922
2026-10-22T11:19:53Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678607
wikitext
text/x-wiki
{{pu|Boil}}
{{Infobox medical condition (new)
| name = ബോയിൽ
| synonyms =
| image = Furoncle.jpg
| caption = Furuncle
| pronounce =
| field = {{hlist|[[Dermatology]]|[[general surgery]]}}
| symptoms = {{hlist|Painful|small|rough skin growth}}
| complications =
| onset =
| duration =
| types =
| causes = {{hlist|[[Bacteria]]|[[ingrown hair]]}}
| risks =
| diagnosis =
| differential =
| prevention =
| treatment =
| medication =
| prognosis =
| frequency =
| deaths =
}}
രോമകൂപത്തിലും ചുറ്റുമുള്ള ചർമ്മത്തിലും ഉണ്ടാകുന്ന ഒരു സാധാരണ, വേദനാജനകമായ [[അണുബാധ|അണുബാധയാണ്]] '''ഫ്യൂറങ്കിൾ''' എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന '''ബോയിൽ'''. അണുബാധയെ ചെറുക്കാൻ വെളുത്ത രക്താണുക്കൾ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ [[പഴുപ്പ്|പഴുപ്പും]] നിർജ്ജീവമായ കലകളും അടിഞ്ഞുകൂടുന്നതുമൂലം [[ചർമ്മം|ചർമ്മത്തിൽ]] വേദനയുള്ള വീക്കം ഉണ്ടാകുന്നു.<ref name="medline">{{MedlinePlusEncyclopedia|001474|Furuncle}}</ref> അതിനാൽ ബോയിലുകൾ അടിസ്ഥാനപരമായി പഴുപ്പ് നിറഞ്ഞ മുഴകളാണ്.<ref>{{Cite web|url=http://www.healthguidance.org/entry/11040/1/Causes-and-Cures-of-Skin-Boils.html|title=Causes and Cures of Skin|access-date=26 July 2014|last=<!--Staff writer(s); no by-line.-->|website=Healthguidance.org|archive-date=2021-04-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20210423203534/https://www.healthguidance.org/entry/11040/1/Causes-and-Cures-of-Skin-Boils.html|url-status=dead}}</ref> ആഴത്തിലുള്ള ഫോളിക്യുലൈറ്റിസ് ആയ ഇതിന് സാധാരണയായി കാരണമാകുന്നത് ''[[സ്റ്റെഫൈലോകോക്കസ് ഓറിയസ്|സ്റ്റാഫൈലോകോക്കസ് ഓറിയസ്]]'' എന്ന [[ബാക്റ്റീരിയ|ബാക്ടീരിയ]] മൂലമുള്ള അണുബാധയാണ്. പരസ്പരം ചേർന്നിരിക്കുന്ന ബോയിലുകളുടെ കൂട്ടം കാർബങ്കിൾ എന്നറിയപ്പെടുന്നു.<ref name="medline2">{{MedlinePlusEncyclopedia|000825|Carbuncle}}</ref> രക്തം കട്ടപിടിക്കാൻ കാരണമാകുന്ന [[രാസാഗ്നി|എൻസൈമായ]] കോഗുലേസ് ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവിന് പേരുകേട്ട കോഗുലേസ്-പോസിറ്റീവ് ''എസ്. ഓറിയസ്'' സ്ട്രെയിനുകളാണ് മനുഷ്യരിലെ മിക്ക അണുബാധകൾക്കും കാരണം. മിക്കവാറും എല്ലാ അവയവ വ്യവസ്ഥകളെയും ''എസ്. ഓറിയസ്'' ബാക്ടീരിയ ബാധിച്ചേക്കാം.
== അടയാളങ്ങളും ലക്ഷണങ്ങളും ==
രോമകൂപത്തിന് ചുറ്റും കാണപ്പെടുന്ന, ചുവന്നതും ഇളംചൂടുള്ളതും വേദനയുള്ളതുമായ, [[പഴുപ്പ്]] നിറഞ്ഞ മുഴകളാണ് ബോയിലുകൾ. കടലമണിയുടെ വലിപ്പം മുതൽ ഗോൾഫ് പന്തിന്റെ വലിപ്പം വരെ ഇവ ഉണ്ടാകാം. ബോയിൽ പഴുപ്പ് പുറന്തള്ളാൻ പാകമാകുമ്പോൾ മുഴയുടെ മധ്യഭാഗത്ത് മഞ്ഞയോ വെളുപ്പോ നിറത്തിലുള്ള ഒരു കുത്ത് കാണാം. അണുബാധ കഠിനമാകുമ്പോൾ രോഗിക്ക് [[പനി]], [[ലസികാഗ്രന്ഥി|ലിംഫ് നോഡുകളിൽ]] വീക്കം, ക്ഷീണം എന്നിവ അനുഭവപ്പെടാം. ആവർത്തിച്ചുണ്ടാകുന്ന ബോയിലിനെ ക്രോണിക് ഫ്യൂറൻകുലോസിസ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. <ref name="medline">{{MedlinePlusEncyclopedia|001474|Furuncle}}</ref> <ref name="Bolognia">{{Cite book|title=Dermatology|url=https://archive.org/details/dermatology0001unse|vauthors=Blume JE, Levine EG, Heymann WR|publisher=Mosby|year=2003|isbn=0-323-02409-2|veditors=Bolognia JL, Jorizzo JL, Rapini RP|page=[https://archive.org/details/dermatology0001unse/page/1126 1126]|chapter=Bacterial diseases}}</ref> <ref name="habif"/> <ref name="wolf"/> പല രോഗികളിലും ത്വക്കിലെ അണുബാധ ആവർത്തിച്ചുണ്ടാകുകയും പലപ്പോഴും മറ്റ് കുടുംബാംഗങ്ങളിലേക്ക് പടരുകയും ചെയ്യുന്നു. [[പ്രമേഹം]], [[പൊണ്ണത്തടി]], രക്തസംബന്ധമായ രോഗങ്ങൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെ ശരീരത്തിന്റെ പ്രതിരോധശേഷി കുറയ്ക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ സാധാരണയായി ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കാണാറുണ്ട്. <ref>{{Cite journal|title=Recurrent staphylococcal infection in families|journal=Arch Dermatol|volume=116|issue=2|pages=189–90|date=February 1980|pmid=7356349|doi=10.1001/archderm.1980.01640260065016|url=http://repub.eur.nl/pub/7628}}</ref> ചൊറിച്ചിലുണ്ടാക്കുന്ന മറ്റ് ചർമ്മരോഗങ്ങളും ബോയിലിന് കാരണമാകാം.
നിതംബം, മലദ്വാരത്തിന്റെ സമീപം, മുതുക്, കഴുത്ത്, വയറ്, നെഞ്ച്, കൈകൾ, കാലുകൾ എന്നിവിടങ്ങളിലും ചെവിക്കുഴലിൽ പോലും ബോയിലുകൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടാം. <ref>{{Cite web|url=http://patient.info/health/boils-carbuncles-and-furunculosis|title=Boils, Carbuncles and Furunculosis|access-date=26 July 2014|last=<!--Staff writer(s); no by-line.-->|website=Patient.info}}</ref> കൺപോളകളെ ബാധിക്കുന്ന ബോയിലുകളെ [[കൺകുരു|സ്റ്റൈ]] എന്ന് വിളിക്കുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.kidshealth.org.nz/boils|title=Boils, Kidshealth|access-date=26 July 2014|last=<!--Staff writer(s); no by-line.-->|date=13 September 2011|archive-date=2014-07-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140701143710/http://www.kidshealth.org.nz/boils|url-status=dead}}</ref> മോണയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ബോയിലിനെ ഇൻട്രാഓറൽ ഡെന്റൽ സൈനസ് എന്നോ, സാധാരണയായി ഗംബോയിൽ എന്നോ വിളിക്കുന്നു.
=== സങ്കീർണതകൾ ===
ബോയിലിന്റെ ഏറ്റവും സാധാരണമായ സങ്കീർണതകൾ [[വടു|വടുക്കളും]] [[ചർമ്മം|ത്വക്ക്]], [[സുഷുമ്നാ നാഡി]], [[മസ്തിഷ്കം]], [[വൃക്ക|വൃക്കകൾ]], മറ്റ് അവയവങ്ങൾ എന്നിവയിലെ [[അണുബാധ|അണുബാധയോ]] [[പരു|പരുവോ]] ആണ്. അണുബാധകൾ ചിലപ്പോൾ രക്തപ്രവാഹത്തിലേക്ക് (ബാക്ടീരിമിയ) വ്യാപിക്കുകയും ജീവന് ഭീഷണിയാകുകയും ചെയ്യും. <ref name="habif"/> <ref name="wolf"/> ''എസ്. ഓറിയസ്'' സ്ട്രെയിനുകൾ ആദ്യം ചർമ്മത്തെയും അതിലെ ഘടനകളെയും (ഉദാഹരണത്തിന്, [[സീബഗ്രന്ഥികൾ|സെബാസിയസ് ഗ്രന്ഥികൾ]], രോമകൂപങ്ങൾ) ബാധിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ കേടായ ചർമ്മത്തിലേക്ക് (മുറിവുകൾ, ഉരച്ചിലുകൾ) കടന്നുകയറുന്നു. ചിലപ്പോൾ അണുബാധകൾ ബാധിച്ച സ്ഥലത്ത് മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കും ([[കൺകുരു|സ്റ്റൈ]], ബോയിൽ, ഫ്യൂറങ്കിൾ, കാർബങ്കിൾ പോലുള്ളവ), എന്നാൽ മറ്റു ചിലപ്പോൾ അവ ചർമ്മത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചേക്കാം (സെല്ലുലൈറ്റിസ്, ഫോളിക്യുലൈറ്റിസ്, ഇംപെറ്റിഗോ എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു). ചിലപ്പോൾ ഈ ബാക്ടീരിയകൾ രക്തപ്രവാഹത്തിലൂടെ (ബാക്ടീരിമിയ) ശരീരത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ എത്തിച്ചേരുകയും മുറിവുകളിലെ അണുബാധ, പരു, ഓസ്റ്റിയോമൈലൈറ്റിസ്, എൻഡോകാർഡിറ്റിസ്, [[ന്യുമോണിയ]] തുടങ്ങിയവയ്ക്ക് കാരണമാകുകയും ചെയ്യും. <ref>{{Cite journal|title=Involvement of Panton-Valentine leukocidin-producing ''Staphylococcus aureus'' in primary skin infections and pneumonia|url=https://archive.org/details/sim_clinical-infectious-diseases_1999-11_29_5/page/1128|journal=Clin Infect Dis|volume=29|issue=5|pages=1128–32|date=November 1999|pmid=10524952|doi=10.1086/313461}}</ref> ഇവ രോഗിയെ ഗുരുതരമായി ബാധിക്കുകയോ മരണത്തിന് കാരണമാകുകയോ ചെയ്യാം. ''എസ്. ഓറിയസ്'' സ്ട്രെയിനുകൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന എൻസൈമുകളും എക്സോടോക്സിനുകളും ചില രോഗങ്ങളുടെ തീവ്രത വർദ്ധിപ്പിച്ചേക്കാം. [[ഭക്ഷ്യജന്യ രോഗങ്ങൾ|ഭക്ഷ്യവിഷബാധ]], സെപ്റ്റിക് ഷോക്ക്, ടോക്സിക് ഷോക്ക് സിൻഡ്രോം, സ്കാൽഡഡ് സ്കിൻ സിൻഡ്രോം എന്നിവ ഇത്തരം രോഗങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite web|url=http://www.emedicinehealth.com/staphylococcus/page4_em.htm|title=Staph Infection Causes, Symptoms, Treatment – Staph Infection Diagnosis|website=eMedicineHealth}}</ref> മിക്കവാറും എല്ലാ അവയവ വ്യവസ്ഥകളെയും ''എസ്. ഓറിയസ്'' ബാക്ടീരിയ ബാധിച്ചേക്കാം. മുഖത്തുണ്ടാകുന്ന ബോയിലുകൾ ആശുപത്രി സാഹചര്യത്തിന് പുറത്ത് പൊട്ടിക്കുന്നത് അപകടകരമാണ്, കാരണം ഈ ഭാഗത്തെ രക്തക്കുഴലുകൾ വഴി അണുബാധ തലച്ചോറിലേക്ക് എത്തി ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയേക്കാം.
ഒരു ബോയിൽ പൊട്ടുമ്പോൾ ആദ്യം കട്ടിയുള്ള വെളുത്ത പഴുപ്പ് പുറത്തുവരുന്നു, തുടർന്ന് പഴുപ്പും അല്പം രക്തവും വരുന്നു.
== കാരണങ്ങൾ ==
=== ബാക്ടീരിയ ===
ചർമ്മത്തിൽ സ്വാഭാവികമായി കാണപ്പെടുന്ന [[സ്റ്റഫൈലോകോക്കസ്|സ്റ്റാഫൈലോകോക്കി]] പോലുള്ള ബാക്ടീരിയകളാണ് ബോയിലിന് കാരണം. രോമകൂപങ്ങളിലെ ബാക്ടീരിയ അണുബാധ പ്രാദേശിക കോശജ്വലനത്തിനും വീക്കത്തിനും കാരണമാകും. <ref name="medline">{{MedlinePlusEncyclopedia|001474|Furuncle}}</ref> <ref name="habif">{{Cite book|title=Clinical Dermatology: A Color Guide to Diagnosis and Therapy|last=Habif, TP|publisher=Mosby|year=2004|edition=4th|location=Philadelphia PA|chapter=Furuncles and carbuncles}}</ref> <ref name="wolf">{{Cite book|title=Fitzpatrick's Color Atlas & Synopsis of Clinical Dermatology|last=Wolf K|publisher=McGraw-Hill|year=2005|edition=5th|chapter=Section 22. Bacterial infections involving the skin|display-authors=etal}}</ref> ആഫ്രിക്കയിൽ തുംബു ഈച്ച മൂലമുണ്ടാകുന്ന മിയാസിസ് സാധാരണയായി ചർമ്മത്തിലെ ഫ്യൂറങ്കിളുകളായാണ് പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. <ref>{{Cite journal|title=Myiasis with Lund's fly (''Cordylobia rodhaini'') in travellers|journal=J Travel Med|volume=10|issue=5|pages=293–95|year=2003|pmid=14531984|doi=10.2310/7060.2003.2732}}</ref> മൂക്കിനുള്ളിൽ [[ബാക്റ്റീരിയ|ബാക്ടീരിയയുടെ]] സാന്നിധ്യം, [[പ്രമേഹം]], [[പൊണ്ണത്തടി]], ലിംഫോപ്രോലിഫെറേറ്റീവ് [[നിയോപ്ലാസം|നിയോപ്ലാസങ്ങൾ]], [[പോഷകങ്ങളുടെ അപര്യാപ്തതമൂലമുണ്ടാകുന്ന അസുഖങ്ങൾ|പോഷകാഹാരക്കുറവ്]], പ്രതിരോധശേഷി കുറയ്ക്കുന്ന മരുന്നുകളുടെ ഉപയോഗം എന്നിവ ഫ്യൂറൻകുലോസിസിനുള്ള അപകടസാധ്യതാ ഘടകങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref>{{Cite journal|last=Scheinfeld NS|title=Furunculosis|journal=Consultant|volume=47|issue=2|year=2007|url=http://www.consultantlive.com/display/article/10162/36304|accessdate=31 August 2009|archivedate=23 November 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121123092305/http://www.consultantlive.com/display/article/10162/36304}}</ref>
=== കുടുംബ ചരിത്രം ===
ആവർത്തിച്ച് ബോയിൽ വരുന്നവരുടെ കുടുംബത്തിൽ മുമ്പ് ഈ രോഗം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടാകാനും, അവർ ആന്റിബയോട്ടിക്കുകൾ കഴിക്കുന്നവരോ ആശുപത്രിയിൽ കിടന്നിട്ടുള്ളവരോ [[അനീമിയ|വിളർച്ചയോ]] പ്രമേഹമോ ഉള്ളവരോ ആകാനും സാധ്യത കൂടുതലാണ്; അവർക്ക് അനുബന്ധ ത്വക്ക് രോഗങ്ങളും ഒന്നിലധികം മുറിവുകളും ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യതയും കൂടുതലാണ്. <ref name="ElGilany09">{{Cite journal|title=Risk factors of recurrent furunculosis|journal=Dermatol Online J|volume=15|issue=1|pages=16|date=January 2009|doi=10.5070/D39NG6M0BN|pmid=19281721|url=http://dermatology.cdlib.org/1501/letters/furunculosis/elgilany.html}}</ref>
=== മറ്റുള്ളവ ===
[[എയ്ഡ്സ്|എച്ച്ഐവി/എയ്ഡ്സ്]], [[പ്രമേഹം]], [[പോഷകങ്ങളുടെ അപര്യാപ്തതമൂലമുണ്ടാകുന്ന അസുഖങ്ങൾ|പോഷകാഹാരക്കുറവ്]], [[അതിമദ്യാസക്തി|മദ്യാസക്തി]] തുടങ്ങിയവ മൂലമുള്ള രോഗപ്രതിരോധശേഷിക്കുറവും ഇതിന്റെ മറ്റ് കാരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref name="Demo2012" /> ശുചിത്വക്കുറവും [[പൊണ്ണത്തടി|പൊണ്ണത്തടിയും]] ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. <ref name="Demo2012">{{Cite journal|last=Demos|first=M|last2=McLeod|first2=MP|last3=Nouri|first3=K|title=Recurrent furunculosis: a review of the literature.|journal=The British Journal of Dermatology|date=Oct 2012|volume=167|issue=4|pages=725–32|pmid=22803835|doi=10.1111/j.1365-2133.2012.11151.x}}</ref> ഉപയോഗിക്കുന്ന ആന്റിബയോട്ടിക്കുകൾക്കെതിരെ പ്രതിരോധം രൂപപ്പെടുന്നതിനാൽ ആന്റിബയോട്ടിക് ഉപയോഗത്തെ തുടർന്നും ഇത് ഉണ്ടാകാം. <ref name="Laube02">{{Cite journal|title=Bacterial skin infection in the elderly: diagnosis and treatment|journal=Drugs & Aging|volume=19|issue=5|pages=331–42|year=2002|pmid=12093320|doi=10.2165/00002512-200219050-00002}}</ref> മറ്റ് ത്വക്ക് രോഗങ്ങൾ ഒപ്പമുണ്ടെങ്കിൽ ബോയിൽ ആവർത്തിക്കാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. [[അടോപിക് ഡെർമറ്റൈറ്റിസ്|അറ്റോപിക് ഡെർമറ്റൈറ്റിസ്]] ഉള്ളവരിലേതുപോലെ, അസാധാരണമായ ചർമ്മത്തിൽ ''എസ്. ഓറിയസ്'' സ്ട്രെയിനുകൾ സ്ഥിരമായി വളരുന്നതാകാം ഇതിന് കാരണം. <ref name="Laube02" /> കക്ഷത്തിലോ സ്തനത്തിലോ തുടയിടുക്കിലോ ആവർത്തിച്ചുവരുന്ന ബോയിലുകൾ ഹൈഡ്രഡെനിറ്റിസ് സപ്പുറേറ്റിവയുമായി (എച്ച്എസ്) ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കാം. <ref>{{Cite web|url=http://www.hstrust.org/info|title=What is this boil like abscess under your arm, breast or groin|access-date=28 September 2015|website=The Hidradenitis Suppurativa Trust|archive-url=https://web.archive.org/web/20150929010339/http://www.hstrust.org/info|archive-date=29 September 2015}}</ref>
== രോഗനിർണയം ==
ഒരു ഡോക്ടർ നടത്തുന്ന [[ശാരീരിക പരിശോധന|ക്ലിനിക്കൽ പരിശോധനയിലൂടെയാണ്]] രോഗനിർണയം നടത്തുന്നത്. <ref name="Merck">{{Cite web|url=https://www.merckmanuals.com/professional/dermatologic-disorders/bacterial-skin-infections/furuncles-and-carbuncles|title=Furuncles and Carbuncles|access-date=29 April 2018|date=August 2017|website=Merck Manuals}}</ref>
== ചികിത്സ ==
ഒരു ബോയിൽ പൊതുവേ രണ്ടാഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ പൊട്ടാതെതന്നെ സ്വയം ശമിച്ചേക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ അത് പൊട്ടിച്ച് പഴുപ്പ് കളയേണ്ടിവരാം. ചൂടുവെക്കുന്നത് രോഗശമനം വേഗത്തിലാക്കാൻ സഹായിക്കും. ബാക്ടീരിയ പടരാതിരിക്കാൻ ആ ഭാഗം വൃത്തിയായി സൂക്ഷിക്കുകയും അവിടെ സ്പർശിച്ച ശേഷം കൈകൾ കഴുകുകയും ഉപയോഗിച്ച ഡ്രെസ്സിംഗുകൾ ശ്രദ്ധാപൂർവ്വം ഉപേക്ഷിക്കുകയും വേണം. ബോയിൽ സ്വയം പൊട്ടിക്കുന്നത് അണുബാധ കൂടുതൽ വ്യാപിക്കാൻ കാരണമായേക്കാം. ചിലപ്പോൾ [[ആന്റിബയോട്ടിക്ക്|ആന്റിബയോട്ടിക്]] ചികിത്സ നിർദ്ദേശിച്ചേക്കാം. <ref name="medline">{{MedlinePlusEncyclopedia|001474|Furuncle}}</ref> <ref name="Bolognia"/> <ref name="habif"/> <ref name="wolf"/> ഒരു ആന്റിബയോട്ടിക് ഒരു മാസത്തിൽ കൂടുതൽ തുടർച്ചയായി ഉപയോഗിക്കാൻ പാടില്ല, അല്ലാത്തപക്ഷം അതിന്റെ ഫലപ്രാപ്തി നഷ്ടപ്പെടും. <ref>[http://www.mayoclinic.com/health/boils-and-carbuncles/DS00466/DSECTION=symptoms Mayo Clinic] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120815234857/http://www.mayoclinic.com/health/boils-and-carbuncles/DS00466/DSECTION%3Dsymptoms|date=15 August 2012}}</ref> രോഗിക്ക് വിട്ടുമാറാത്ത (രണ്ട് വർഷത്തിൽ കൂടുതൽ) ബോയിൽ ഉണ്ടെങ്കിൽ അത് [[പ്ലാസ്റ്റിക് സർജറി]] വഴി നീക്കം ചെയ്യാം.
ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളോ സ്റ്റിറോയിഡ് കുത്തിവയ്പ്പുകളോ ഫലപ്രദമല്ലെങ്കിൽ, ഗുരുതരമായ സങ്കീർണതകളിലേക്ക് നയിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള ഫ്യൂറങ്കിളുകൾ കീറി പഴുപ്പ് കളയണം. അസാധാരണമാംവിധം വലുതോ, രണ്ടാഴ്ചയിൽ കൂടുതൽ നീണ്ടുനിൽക്കുന്നതോ, മുഖത്തിന്റെ മധ്യഭാഗത്തോ നട്ടെല്ലിന് സമീപമോ ഉണ്ടാകുന്നതോ ആയ ഫ്യൂറങ്കിളുകൾ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. <ref name="medline">{{MedlinePlusEncyclopedia|001474|Furuncle}}</ref> <ref name="wolf"/> പനിയും വിറയലും സെപ്സിസിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ്; ഇവ കണ്ടാൽ ഉടനടി ചികിത്സ ആവശ്യമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.mayoclinic.com/health/boils-and-carbuncles/DS00466/DSECTION=complications|title=Boils and carbuncles: Complications - MayoClinic.com|access-date=2012-08-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20120815144700/http://www.mayoclinic.com/health/boils-and-carbuncles/DS00466/DSECTION%3Dcomplications|archive-date=15 August 2012}}</ref>
''സ്റ്റാഫൈലോകോക്കസ് ഓറിയസിന്'' [[ആന്റീബയോട്ടിക് റെസിസ്റ്റൻസ്|ആന്റിമൈക്രോബയൽ പ്രതിരോധം]] എളുപ്പത്തിൽ നേടാനുള്ള കഴിവുണ്ട്, ഇത് ചികിത്സ ദുഷ്കരമാക്കുന്നു. ചികിത്സയ്ക്കായി ആന്റിമൈക്രോബയലുകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിൽ ''എസ്. ഓറിയസിന്റെ'' ആന്റിമൈക്രോബയൽ പ്രതിരോധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് പ്രധാനമാണ്. <ref>{{Cite journal|title=Methicillin-resistant ''Staphylococcus aureus'' in community-acquired pyoderma|url=https://archive.org/details/sim_international-journal-of-dermatology_2004-06_43_6/page/412|journal=Int J Dermatol|volume=43|issue=6|pages=412–14|year=2004|pmid=15186220|doi=10.1111/j.1365-4632.2004.02138.x}}</ref>
== ഇതും കാണുക ==
* [[ചർമ രോഗങ്ങൾ|ചർമ്മരോഗങ്ങൾ]]
* നോഡ്യൂൾ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)
== അവലംബം ==
{{reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
{{Commons category|Furuncles}}
* {{DermAtlas|1817374494}}
{{Medical resources
| DiseasesDB = 29434
| ICD10 = {{ICD10|L|02||l|00}}
| ICD9 = {{ICD9|680.9}}
| ICDO =
| OMIM =
| MedlinePlus = 001474
| eMedicineSubj =
| eMedicineTopic =
| MeshID = D005667
| SNOMED CT = 416675009
}}
{{Diseases of the skin and appendages by morphology|state=collapsed}}
{{Bacterial cutaneous infections|state=collapsed}}
[[വർഗ്ഗം:ബാക്ടീരിയ രോഗങ്ങൾ]]
swsfjipa7b7uski9z00wifkw2d3zbvj
ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)
0
616884
4678595
4107293
2026-10-22T11:16:36Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678595
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Indian political party|name=Jharkhand Vikas Morcha (Prajatantrik)|logo=|abbreviation=JVM (P)|colorcode=#EDFB06|founder=[[Babulal Marandi]]|foundation={{Start date and years ago|df=yes|p=y|2006|09|24}}|split=[[Bharatiya Janata Party]]|merged=[[Bharatiya Janata Party]]|predecessor=|dissolution={{Start date and years ago|df=yes|p=y|2020|02|17}}|headquarters=[[Ranchi, Jharkhand]]|publication=|students=Jharkhand Vikas Chatra Morcha|youth=Jharkhand Vikas Yuva Morcha|women=|labour=|peasants=Jharkhand Vikas Kissan Morcha|ideology=[[Big tent]]|international=|colours=Green & Yellow|position=|eci=State Party<ref>{{cite web|title=List of Political Parties and Election Symbols main Notification Dated 18.01.2013|url=http://eci.nic.in/eci_main/ElectoralLaws/OrdersNotifications/ElecSym19012013_eng.pdf|publisher=Election Commission of India|access-date=9 May 2013|location=India|year=2013}}</ref>|alliance=|loksabha_seats=|rajyasabha_seats=|state_seats=|symbol=[[File:Indian Election Symbol Comb.png|150px|Comb]]|website=[http://jvmp.in/ jvmp.in]|flag=}}മുൻ കേന്ദ്രമന്ത്രിയും [[ഝാർഖണ്ഡ്|ഝാർഖണ്ഡ്]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ആദ്യ മുഖ്യമന്ത്രിയുമായ [[ബാബുലാൽ മറാൻഡി|ബാബുലാൽ മറാണ്ടി]] സ്ഥാപിച്ച ഒരു സംസ്ഥാന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയായിരുന്നു ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്) (ജെവിഎം(പി)).
== രൂപീകരണം ==
2006 സെപ്റ്റംബർ 24-ന് ഹസാരിബാഗിൽ വച്ച് മറാണ്ടി പാർട്ടിയുടെ രൂപീകരണം പ്രഖ്യാപിച്ചു. നേരത്തെ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]] അംഗമായിരുന്ന മറാണ്ടി, പാർട്ടിയിൽ താൻ ഒതുക്കപ്പെടുകയാണെന്ന് തോന്നിയതിനാൽ 2006-ന്റെ മധ്യത്തിൽ പാർട്ടി വിട്ടു.
സംസ്ഥാന നിയമസഭയിൽ ഭരണകക്ഷിയായ ബിജെപിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സഖ്യത്തിലെ അംഗങ്ങൾക്കൊപ്പം ഇരിക്കാൻ അനുവദിക്കണമെന്ന് സ്പീക്കർക്ക് അപേക്ഷ നൽകിയതിന്റെ പിറ്റേന്ന്, 2015 ഫെബ്രുവരി 11-ന്, ജെവിഎം(പി)-യുടെ ആറ് എംഎൽഎമാർ ബിജെപിയിൽ ചേർന്നു. നവീൻ ജയ്സ്വാൾ (ഹടിയ), അമർ കുമാർ ബൗരി (ചന്ദൻകിയാരി), ഗണേഷ് ഗഞ്ജു (സിമരിയ), അലോക് കുമാർ ചൗരാസിയ (ഡാൽട്ടൺഗഞ്ച്), രൺധീർ കുമാർ സിംഗ് (സാരഠ്), ജാനകി യാദവ് (ബർകട്ഠ) എന്നിവർ [[ന്യൂ ഡെൽഹി|ന്യൂഡൽഹിയിലെ]] ഝാർഖണ്ഡ് ഭവനിൽ വച്ച് [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബിജെപിയിൽ]] ചേർന്നു.
== പിരിച്ചുവിടൽ ==
2020 ഫെബ്രുവരി 17-ന് [[റാഞ്ചി|റാഞ്ചിയിലെ]] ജഗന്നാഥ്പൂർ മൈതാനത്ത് കേന്ദ്ര ആഭ്യന്തരമന്ത്രി [[അമിത് ഷാ]], ബിജെപി അധ്യക്ഷൻ [[ജെ.പി. നദ്ദ|ജഗത് പ്രകാശ് നദ്ദ]], ഝാർഖണ്ഡിലെ മുൻ മുഖ്യമന്ത്രിമാരായ [[അർജുൻ മുണ്ഡ|അർജുൻ മുണ്ട]], രഘുബർ ദാസ് എന്നിവരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്) [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] ലയിച്ചു. പാർട്ടിവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ പേരിൽ എംഎൽഎമാരായ പ്രദീപ് യാദവ്, ബന്ധു ടിർക്കി എന്നിവരെ മറാണ്ടി നേരത്തെ പാർട്ടിയിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയിരുന്നു. ഇരുവരും പിന്നീട് ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ [[ഡെൽഹി|ഡൽഹി]] ആസ്ഥാനത്ത് വച്ച് കോൺഗ്രസിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/india/article/as-babulal-marandi-goes-back-to-bjp-his-jvm-p-mlas-join-congress/554654|title=As Babulal Marandi goes back to BJP, his JVM-P MLAs join Congress|access-date=11 May 2020|date=17 February 2020|website=www.timesnownews.com|publisher=Election Commission of India}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://eci.gov.in/files/file/11945-merger-of-jharkhand-vikas-morcha-prajatantrik-a-recognized-state-party-in-the-state-of-jharkhand-with-the-bharatiya-janata-party/|title=Merger of Jharkhand Vikas Morcha (Prajatantrik), a recognized State Party in the State of Jharkhand with the Bharatiya Janata Party|access-date=11 May 2020|date=6 March 2020|publisher=Election Commission of India}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/india-news/jharkhand-vikas-morcha-prajatantrik-to-merge-with-bjp-on-february-17-babulal-marandi-2178497|title=Jharkhand Vikas Morcha Prajatantrik To Merge With BJP On February 17: Babulal Marandi|access-date=11 May 2020|website=ndtv}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/thesundaystandard/2020/jan/19/jharkhand-vikas-morcha-pleases-bjp-keeps-out-rebel-mlas-from-panel-2091343.html|title=Jharkhand Vikas Morcha pleases BJP, keeps out rebel MLAs from panel|access-date=11 May 2020|website=newindianexpress}}</ref>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* [http://jvmp.in/ ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച, ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240419152950/http://jvmp.in/ |date=2024-04-19 }}
{{Indian political parties}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ രാഷ്ട്രീയകക്ഷികൾ]]
cbqd5gt3bg80ognfsdt8hvoc045ryqu
24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്
0
617263
4678598
4082172
2026-10-22T11:17:25Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678598
wikitext
text/x-wiki
'''24.''' '''വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്''' ( ''24. വീരപാണ്ടി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്'' ) [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] [[കോയമ്പത്തൂർ ജില്ല|കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയിലെ]] പെരിയനായകൻപാളയം പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പഞ്ചായത്താണ്. <ref>{{Cite web|url=http://www.tnrd.gov.in/databases/tn_village_details.pdf|title=தமிழக ஊராட்சிகளின் பட்டியல்|access-date=நவம்பர் 3, 2015|date=|website=tnrd.gov.in|publisher=தமிழ்நாடு ஊரக வளர்ச்சி மற்றும் ஊராட்சித்துறை}}</ref> <ref>{{Cite web|url=<!--tnrd-ref-->http://tnmaps.tn.nic.in/blks_info.php?dcode=30&blk_name=Agastiswaram&dcodenew=28&drdblknew=1<!--tnrd-ref-->|title=<!--tnrd-bname-->பெரியநாயக்கன்பாளையம்<!--tnrd-bname--> வட்டார வரைபடம்|access-date=நவம்பர் 3, 2015|date=|website=tnmaps.tn.nic.in|publisher=தேசிய தகவலியல் மையம், தமிழ்நாடு|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305033159/http://tnmaps.tn.nic.in/blks_info.php?dcode=30&blk_name=Agastiswaram&dcodenew=28&drdblknew=1|archive-date=2016-03-05}} {{Cite web|url=http://tnmaps.tn.nic.in/blks_info.php?dcode=30&blk_name=Agastiswaram&dcodenew=28&drdblknew=1|title=காப்பகப்படுத்தப்பட்ட நகல்|access-date=2015-11-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305033159/http://tnmaps.tn.nic.in/blks_info.php?dcode=30&blk_name=Agastiswaram&dcodenew=28&drdblknew=1|archive-date=2016-03-05}}</ref> ഗൗണ്ടംപാളയം നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും കോയമ്പത്തൂർ ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിലും ഉൾപ്പെടുന്ന ഈ പഞ്ചായത്തിൽ ആകെ 7 പഞ്ചായത്ത് മണ്ഡലങ്ങളാണുള്ളത്. ഇവയിൽ നിന്ന് 7 പഞ്ചായത്ത് കൗൺസിൽ അംഗങ്ങളെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. <ref name="panchayat">{{Cite web|url=http://www.tamilvu.org/coresite/download/Village_Panchayat.pdf|title=தமிழக ஊராட்சிகளின் புள்ளிவிவரம்|access-date=நவம்பர் 3, 2015|date=|website=tnrd.gov.in|publisher=தமிழ் இணையக் கல்விக்கழகம்}}</ref>
==ജനസംഖ്യ==
[[ഇന്ത്യയിലെ പതിനഞ്ചാം കാനേഷുമാരി|2011-ലെ ഇന്ത്യൻ സെൻസസ് പ്രകാരം]] ഇവിടത്തെ ആകെ ജനസംഖ്യ 3485 ആണ്. ഇവരിൽ 1721 സ്ത്രീകളും 1764 പുരുഷന്മാരുമുണ്ട്. അതായത് ഇവിടെ സ്ത്രീകളേക്കാൾ പുരുഷന്മാരാണ് കൂടുതൽ. ദളിത് വിഭാഗത്തിലുള്ള 481 പുരുഷന്മാരും 520 സ്ത്രീകളുമുൾപ്പെടെ ജനസംഖ്യയുടെ 28.7 ശതമാനം ദളിത് വിഭാഗത്തിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്.
==പ്രധാന അങ്ങാടികൾ==
ഈ പഞ്ചായത്തിലെ പ്രധാന അങ്ങാടികൾ താഴെപ്പറയുന്നവയാണ്.
#ജംബുകണ്ടി
#കണ്ടിവായ്
#കൊണ്ടനൂർ
#കൊണ്ടനൂർബുദൂർ
#പനപ്പള്ളി
#തൂമാനൂർ
#തുവൈപതി
#വടകളൂർ
#ആനക്കട്ടി
#അർണാദ്ഗഡ്പതി
#കുടനൂർ
#കലയന്നൂർ
#24. വീരപാണ്ടി
#കുടുപുലിക്കാട്
#മംഗറൈ
#മരുതങ്കരൈ കീഴ്പതി
#മരുതങ്കരൈ മേൽപതി
#എസ്
#പേരിയാബുതഗം മേൽപതി
==അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ==
[[ഗ്രാമവികസന, പഞ്ചായത്ത് രാജ് വകുപ്പ് (തമിഴ്നാട്)]] 2015-ൽ നടത്തിയ പഠനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കണ്ടെത്തിയ വിവരങ്ങളാണ് താഴെ നൽകിയിട്ടുള്ളത്. <ref name="തമിഴ്നാട് വില്ലേജ് പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതി വിവരക്കണക്കുകൾ">[ https://www.tamilvu.org/coresite/download/Village_Panchayat.pdf തമിഴ്നാട് വില്ലേജ് പഞ്ചായത്ത് സ്ഥിതി വിവരക്കണക്കുകൾ 2015]]</ref>"
{| class="wikitable"
! അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ !! എണ്ണം
|-
| ജലവിതരണം ||730
|-
| പൈപ്പുകൾ ||9
|-
| പ്രാദേശിക സർക്കാർ കെട്ടിടങ്ങൾ ||87
|-
| സ്കൂൾ കെട്ടിടങ്ങൾ ||6
|-
| കുളങ്ങൾ ||9
|-
| കായിക കേന്ദ്രങ്ങൾ ||1
|-
| ശ്മശാനങ്ങൾ ||18
|-
| വ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങൾ ||8
|-
| പഞ്ചായത്ത് യൂണിയൻ റോഡുകൾ ||6
|-
| പഞ്ചായത്ത് റോഡുകൾ ||7
|-
| ബസ് സ്റ്റേഷനുകൾ ||7
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
9u3vutyrhk2pd8piitacjd8miax8a83
ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്
0
618348
4678584
4099971
2026-10-22T11:13:32Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678584
wikitext
text/x-wiki
{{copy edit|for=യാന്ത്രികവിവർത്തനത്തിന്റെ പ്രശ്നങ്ങൾ|date=2024 മേയ്}}
{{Infobox officeholder
| name = Dharmapuri Arvind
| image =
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1976|8|25|df=yes}}
| birth_place = [[Korutla]], [[Andhra Pradesh]] (now Jagtial district,[[Telangana]]), India
| occupation = [[Politician]]
| constituency = [[Nizamabad (Lok Sabha constituency)|Nizamabad]]
| office = [[Member of Parliament, Lok Sabha]]
| termstart = 2019
| termend =
| predecessor = [[K. Kavitha]]
| successor =
| party = [[Bharatiya Janata Party]] (BJP)
| website = {{Official website|http://dharmapuriarvind.com/}}
| spouse = Priyanka Dharmapuri<ref name="auto">{{Cite web|url=https://www.india.gov.in/my-government/indian-parliament/arvind-dharmapuri|title=Arvind Dharmapuri. National Portal of India|website=www.india.gov.in}}</ref>
| children = Two sons<ref name="auto"/>
}}
തെലങ്കാനയിലെ നിസാമാബാദിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാംഗമായ ഒരു ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനാണ് '''ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്''' (ജനനം: ഓഗസ്റ്റ് 25, 1976). 1995/96-ൽ ഹൈദരാബാദിനായി അദ്ദേഹം ഒരു [[ഫസ്റ്റ്-ക്ലാസ്സ് ക്രിക്കറ്റ്|ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ്]] ക്രിക്കറ്റ് മത്സരം കളിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name="Bio">{{Cite web|url=http://www.espncricinfo.com/ci/content/player/26541.html|title=Dharmapuri Arvind|access-date=16 April 2016|website=ESPNcricinfo}}</ref> നിസാമാബാദിൽ നിന്ന് മൂന്ന് തവണ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്]] എംഎൽഎയായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ച ഡി. ശ്രീനിവാസിന്റെ ഇളയ മകനാണ് അദ്ദേഹം.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/hyderabad/trs-mp-d-srinivas-son-dharmapuri-arvind-may-join-bjp/articleshow/60097238.cms|title=TRS MP D Srinivas' son Dharmapuri Arvind may join BJP|access-date=28 November 2020|last=Rao|first=Ch Sushil|date=17 August 2017|website=The Times of India|language=en}}</ref>
== ആദ്യകാല ജീവിതവും പശ്ചാത്തലവും ==
അരവിന്ദിന്റെ പിതാവ് ഡി. ശ്രീനിവാസ് രാജ്യസഭാംഗമായും [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്|ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]] മന്ത്രിയായും സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name=":1" /> ആന്ധ്രാപ്രദേശ് കോൺഗ്രസ് കമ്മിറ്റി പ്രസിഡന്റായും അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. അരവിന്ദിന്റെ മുത്തച്ഛൻ ധർമ്മപുരി വെങ്കട്ട് റാം ജനസംഘത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു.[1] ഇന്ത്യൻ സർക്കാർ മറ്റ് പിന്നാക്ക വിഭാഗമായി തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള മുന്നൂരു കാപു സമുദായത്തിൽപ്പെട്ടതാണ് അരവിന്ദിന്റെ കുടുംബം.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/hyderabad/man-behind-bjps-rise-in-telangana/articleshow/80023547.cms|title=Man behind BJP's rise in Telangana|website=[[The Times of India]]}}</ref>
=== ക്രിക്കറ്റ് ===
[[രഞ്ജി ട്രോഫി]]<nowiki/> മത്സരങ്ങളിൽ ഹൈദരാബാദിനെ പ്രതിനിധീകരിച്ച അരവിന്ദ്, അണ്ടർ 19, 21, 23, 25 വിഭാഗങ്ങളിലെ മത്സരങ്ങളിലും പങ്കെടുത്തു. കൂടാതെ അണ്ടർ 19 മത്സരത്തിൽ സൗത്ത് ഇന്ത്യയ്ക്കായി ഓപ്പണിംഗ് ബാറ്റ്സ്മാനായും അദ്ദേഹം കളിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name=":2">{{Cite web|url=http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5082|title=Members : Lok Sabha|access-date=23 November 2020|website=loksabhaph.nic.in}}</ref><ref name=":2" />
2019-ൽ [[നിസാമാബാദ് ലോകസഭാമണ്ഡലം|നിസാമാബാദ് ലോക്സഭാ മണ്ഡല]]<nowiki/>ത്തിൽ അദ്ദേഹം 184 എതിർസ്ഥാനാർത്ഥികളെയാണ് നേരിട്ടത്. സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ എണ്ണത്തിൽ ഇതൊരു ലോക റെക്കോർഡായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/national/d-arvind-ranji-player-and-a-giant-killer-737726.html|title=D Arvind: Ranji Player and a giant killer|access-date=24 November 2020|date=2 June 2019|website=Deccan Herald|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.india.gov.in/my-government/indian-parliament/arvind-dharmapuri|title=Arvind Dharmapuri. National Portal of India|access-date=24 November 2020|website=www.india.gov.in}}</ref> തെലങ്കാനയുടെ അന്നത്തെ മുഖ്യമന്ത്രി [[കെ. ചന്ദ്രശേഖർ റാവു|കെ. ചന്ദ്രശേഖർ റാവുവിന്റെ]] മകളും മുൻ [[ഭാരത് രാഷ്ട്ര സമിതി|ടിആർഎസ്]] എംപിയുമായ കെ. കവിതയായിരുന്നു പ്രധാന എതിരാളി. 70875 വോട്ടിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തിനാണ് അദ്ദേഹം കവിതയെ പരാജയപ്പെടുത്തിയത്. കോൺഗ്രസ് സ്ഥാനാർത്ഥിയടക്കം മറ്റുള്ളവർക്ക് പതിനായിരത്തിൽ താഴെ വോട്ടുകൾ മാത്രമേ ലഭിച്ചുള്ളൂ.
നിസാമാബാദിൽ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ബോർഡിന്റെ ഒരു പ്രാദേശിക കേന്ദ്രം സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ അരവിന്ദ് പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചു.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/telangana/2020/feb/05/spices-board-regional-office-comes-to-nizamabad-2099223.html|title=Spices Board regional office comes to Nizamabad|access-date=21 January 2021|website=The New Indian Express}}</ref> 2020 ഫെബ്രുവരിയിൽ കേന്ദ്ര വാണിജ്യ-വ്യവസായ മന്ത്രി [[പീയുഷ് ഗോയൽ|പിയൂഷ് ഗോയൽ]], ഒരു ഐഎഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനെ ഡയറക്ടറാക്കിക്കൊണ്ട് പ്രാദേശിക കേന്ദ്രം പ്രഖ്യാപിച്ചു. മഞ്ഞൾ കർഷകർക്ക് ആവശ്യമായ സഹായവും ഒരു പരിധിവരെ ആശ്വാസവും നൽകാനാണ് ബോർഡിനെ ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.[1]
== ജീവകാരുണ്യപ്രവർത്തനം ==
12 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള, ഗുരുതരാവസ്ഥയിലുള്ള നിർധനരായ കുട്ടികളെ സഹായിക്കുന്നതിനായി 2013-ൽ അരവിന്ദ്, അരവിന്ദ് ധർമ്മപുരി ഫൗണ്ടേഷൻ എന്ന വ്യക്തിഗത സംരംഭം സ്ഥാപിച്ചു. ഫൗണ്ടേഷൻ കൈകാര്യം ചെയ്ത കേസുകളുടെ എണ്ണം 200-നോടടുക്കുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിഗണിക്കാതെ ഫൗണ്ടേഷന്റെ സേവനങ്ങൾ തടസ്സമില്ലാതെ തുടരുന്നു.
== പ്രധാന സ്ഥാനങ്ങൾ ==
{| class="wikitable"
!ക്രമനമ്പർ
!വഹിച്ച സ്ഥാനം
|-
|1
|തെലങ്കാനയിലെ നിസാമാബാദിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാംഗം <ref name=":2">{{Cite web|url=http://loksabhaph.nic.in/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=5082|title=Members : Lok Sabha|access-date=23 November 2020|website=loksabhaph.nic.in}}</ref>
|-
|2
|വാണിജ്യകാര്യ സ്റ്റാൻഡിംഗ് കമ്മിറ്റി അംഗം [1]<ref name=":2" />
|-
|3
|വാണിജ്യ-വ്യവസായ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കൺസൾട്ടേറ്റീവ് കമ്മിറ്റി അംഗം
|}
== ഇതും കാണുക ==
* ഹൈദരാബാദ് ക്രിക്കറ്റ് താരങ്ങളുടെ പട്ടിക
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* ഇഎസ്പിഎൻ ക്രിക്ഇൻഫോയിൽ ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്
{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1976-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിൽ തെലംഗാനയിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ബിജെപി അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഓഗസ്റ്റ് 25-ന് ജനിച്ചവർ]]
8nad57sl5sp7jdpvh1zice93qgv3wol
പർഭുഭായി വാസവ
0
618667
4678608
4100258
2026-10-22T11:20:10Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678608
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Parbhubhai Vasava
[[File:Parbhubhai Vasava.jpg|thumb|Parbhubhai Vasava Picture]]
| caption =
| birth_date = {{Birth date and age|1970|3|1|df=y}}
| birth_place = Kolkhadi, [[Mandvi]], [[Surat]], [[Gujarat]]
| residence = Sathavav, Mandvi, Surat, Gujarat
| death_date =
| death_place =
| office = [[Member of parliament, Lok Sabha|Member]] of the [[India Parliament]] <br /> for [[Bardoli (Lok Sabha constituency)|Bardoli]]
| termstart = 16 May 2014
| termend =
| constituency = [[Bardoli (Lok Sabha constituency)|Bardoli]]
| term =
| occupation = Agriculturist
| predecessor =
| successor =
| party = [[Bharatiya Janata Party]]
| spouse = Smt. Pannaben P. Vasava
| parents =
| children = 2
| alma_mater =
| website =
| footnotes =
| date = 15 December
| year = 2016
| source = http://164.100.47.194/Loksabha/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=4757
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനും ബർദോലി ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാ അംഗവുമാണ് പർഭുഭായി നാഗർഭായ് വാസവ (ജനനം: മാർച്ച് 1, 1970). 2012-ൽ മാണ്ഡ്വിയിൽ നിന്നുള്ള കോൺഗ്രസ് എംഎൽഎ ആയിരുന്ന അദ്ദേഹം 2014-ൽ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] (ബിജെപി) ചേർന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.financialexpress.com/archive/narendra-modi-ruled-gujarat-to-hold-polls-for-7-assembly-seats-in-sync-with-lok-sabha-elections/1231391/|title=Narendra Modi-ruled Gujarat to hold polls for 7 assembly seats in sync with Lok Sabha elections|date=5 March 2014}}</ref> 2014-ലും 2019-ലും അദ്ദേഹം ബർദോലിയിൽ നിന്ന് ബിജെപി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി വിജയിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=http://164.100.47.192/Loksabha/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=4757&lastls=16|title=Vasava, Shri Parbhubhai Nagarbhai|access-date=12 October 2016|publisher=Lok Sabha|archive-url=https://web.archive.org/web/20161013074440/http://164.100.47.192/Loksabha/Members/MemberBioprofile.aspx?mpsno=4757&lastls=16|archive-date=13 October 2016}}</ref> ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും ബർദോലി ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ബിജെപി സ്ഥാനാർത്ഥിയായി മത്സരിക്കുന്നുണ്ട്.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}{{16th LS members from Gujarat|state=expanded}}
[[വർഗ്ഗം:1970-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനാറാം ലോക്സഭയിലെ അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മാർച്ച് 1-ന് ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ബിജെപി അംഗങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പതിനേഴാം ലോകസഭയിലെ ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുള്ള അംഗങ്ങൾ]]
l14mrwdtjotwzyxyla7b7iyy6zzp77b
ഗൌൾ
0
619734
4678581
4093329
2026-10-22T11:12:42Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678581
wikitext
text/x-wiki
[[പ്രമാണം:Map_Gallia_Tribes_Towns-la.svg|ലഘുചിത്രം|ബി.സി. 58-ൽ, ഗാലിക് യുദ്ധങ്ങളുടെ തലേന്ന് ഗൌൾ. റോമാക്കാർ ഗൌളിനെ അഞ്ച് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിച്ചു: ഗാലിയ സെൽറ്റിക്ക (പിൽക്കാല പ്രവിശ്യയായ ഗാലിയ ലുഗ്ഡുനെൻസിസുമായി ഏറെക്കുറെ യോജിക്കുന്നത്), ഗാലിയ ബെൽജിക്ക, ഗാലിയ സിസാൽപിന, ഗാലിയ നാർബോണൻസിസ്, ഗാലിയ അക്വിറ്റാനിയ.]]
{{History of France}}
ഇന്നത്തെ [[ഫ്രാൻസ്]], [[ബെൽജിയം]], [[ലക്സംബർഗ്]], [[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്]], [[നെതർലന്റ്സ്|നെതർലൻഡ്സ്]], [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനി]], വടക്കൻ ഇറ്റലി എന്നിവയുടെ ഭാഗങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും റോമാക്കാർ ആദ്യമായി വ്യക്തമായി വിവരിച്ചതുമായ പടിഞ്ഞാറൻ യൂറോപ്പിലെ ഒരു പ്രദേശമായിരുന്നു '''ഗൌൾ''' ( {{Lang-la|Gallia}} </link> ). {{Convert|494,000|km2|mi2|abbr=on}} ആയിരുന്നു ഇതിന്റെ വിസ്തൃതി. <ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/agrammarancient00arrogoog|title=''A Grammar of Ancient Geography'': Compiled for the Use of King's College School|last=Arrowsmith|first=Aaron|publisher=Hansard London 1832|year=1832|page=[https://archive.org/details/agrammarancient00arrogoog/page/n62 50]|quote=gallia|access-date=21 September 2014}}</ref> [[റോമൻ റിപ്പബ്ലിക്ക്|റോമൻ റിപ്പബ്ലിക്കിനു]] വേണ്ടി ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്ത [[ജൂലിയസ് സീസർ|ജൂലിയസ് സീസറിന്റെ]] അഭിപ്രായത്തിൽ, ഗൌൾ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു: ഗാലിയ സെൽറ്റിക്ക, ബെൽജിക്ക, അക്വിറ്റാനിയ.
പുരാവസ്തുശാസ്ത്രപരമായി, ബി.സി. 5 മുതൽ 1 വരെയുള്ള നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ ഗൌളുകൾ ലാ ടെൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ വാഹകരായിരുന്നു. <ref>{{Cite web|url=https://www.worldhistory.org/gaul/|title=''Gaul''|access-date=15 May 2019|last=Bisdent|first=Bisdent|date=28 April 2011|publisher=[[World History Encyclopedia]]}}</ref> ഈ [[മെറ്റീരിയൽ സംസ്കാരം|ഭൗതിക സംസ്കാരം]] ഗൌളിലുടനീളവും കിഴക്ക് ഇന്നത്തെ തെക്കൻ പോളണ്ട്, സ്ലൊവാക്യ, ഹംഗറി എന്നിവിടങ്ങൾ വരെയും കാണപ്പെട്ടിരുന്നു.
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== ഗ്രന്ഥസൂചി ==
* {{Cite book|title=Die Kelten|last=Birkhan|first=H.|year=1997|location=Vienna}}
* {{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=AfpQAwAAQBAJ|title=Roman Gaul: The Three Provinces, 58 BC–AD 260|last=Drinkwater|first=John Frederick|date=2014|publisher=Routledge|isbn=978-1317750741|series=Routledge Revivals|location=Abingdon|chapter=Conquest and Pacification|author-link=John F. Drinkwater|orig-year=1983}}
* {{Cite book|url=https://archive.org/details/celticculturehis00koch_128|title=Celtic culture: a historical encyclopedia|last=Koch|first=John Thomas|publisher=ABC-CLIO|year=2006|isbn=1-85109-440-7|url-access=limited}}
* {{Cite book|title=Rome and the north-western Mediterranean : integration and connectivity c. 150–70 BC|date=2022|publisher=Oxbow Books|isbn=9781789257175|editor-last=Ñaco del Hoyo|editor-first=Toni|location=Oxford|editor-last2=Principal|editor-first2=Jordi|editor-last3=Dobson|editor-first3=Mike}}
[[വർഗ്ഗം:CS1 maint: multiple names: authors list]]
1pv5igcvader73ap4c7wedps2wf76cz
ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്
0
621899
4678600
4525959
2026-10-22T11:17:58Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678600
wikitext
text/x-wiki
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(235,235,210)" |ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |[[File:Hyblaea ibidias 1582024.jpg|ചട്ടരഹിതം]]
|}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb(235,235,210)" |<span class="plainlinks taxobox-edit-taxonomy skin-invert" style="font-size:smaller; float:right; padding-right:0.4em; margin-left:-3em;">[[File:OOjs_UI_icon_edit-ltr.svg|കണ്ണി=Template:Taxonomy/Hyblaea|15x15ബിന്ദു|Edit this classification]]</span>ശാസ്ത്രീയ വർഗ്ഗീകരണം
|-
|ഡൊമൈൻ
|[[Eukaryote|Eukaryota]]
|-
|കിങ്ഡം
|[[Animal|Animalia]]
|-
|ഫൈലം
|[[Arthropod|Arthropoda]]
|-
|ക്ലാസ്
|[[Insect|Insecta]]
|-
|ഓർഡർ
|[[Lepidoptera]]
|-
|ഫാമിലി
|[[Hyblaeidae]]
|-
|ജീനസ്
|''[[Hyblaea]]''
|-
|സ്പീഷീസ്
|<div class="species" style="display:inline">'''''H. ibidias'''''</div>
|}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(235,235,210)" |ദ്വിപദ നാമകരണം
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്
<div style="font-size: 85%;">[[Alfred Jefferis Turner|Turner]], 1902<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Hyblaea_ibidias ''Hyblaea ibidias'' Turner, 1902] at the ''Australian Faunal Directory''. Retrieved October 31, 2017.</ref></div>
|}
{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb(235,235,210)" |പര്യായപദങ്ങൾ
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
* ''Hyblaea joiceyi'' <small>Prout, 1919</small>
* ''Hyblaea cruenta'' <small>Turner</small>
|}
ഹിബ്ലൈഡേ കുടുംബത്തിലെ ഒരു നിശാശലഭമാണ് ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്. [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിലെ]] ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസിലാണ് ഇത് കാണപ്പെടുന്നത്.
ഇതിന്റെ ലാർവകൾ പണ്ടോറിയ ജാസ്മിനോയിഡ്സ് ''(Pandorea jasminoides)'' ഭക്ഷിക്കുന്നതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>[http://www.brisbaneinsects.com/brisbane_pyralidmoths/Hyblaeidae.htm Teak Moths - Family Hyblaeidae]{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മേയ് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} at ''Brisbane Insects and Spiders''. Retrieved October 31, 2017.</ref>
== പര്യായപദങ്ങൾ ==
ഓസ്ട്രേലിയൻ ഫൗണൽ ഡയറക്ടറി ഹിബ്ലേയ ജോയ്സിയെ ഈ സ്പീഷീസിന്റെ പര്യായമായി പട്ടികപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഗ്ലോബൽ ലെപിഡോപ്റ്റെറ നെയിംസ് ഇൻഡക്സ് അതിനെ ഒരു സ്വതന്ത്ര സ്പീഷീസായാണ് പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.<ref>{{LepIndex|id=1867|accessdate=May 6, 2018}}</ref> ഗ്ലോബൽ ലെപിഡോപ്റ്റെറ നെയിംസ് ഇൻഡക്സ് ഹിബ്ലേയ ക്രൂൻ്റയെ ഹിബ്ലേയ ജോയ്സിയുടെ പര്യായമായി പട്ടികപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{LepIndex|id=1868|accessdate=May 6, 2018}}</ref>
== അവലംബം ==
<references responsive="1"></references>
{{Taxonbar}}
[[വർഗ്ഗം:1902-ൽ വിവരിച്ച നിശാശലഭങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിബ്ലൈഡേ]]
fvlyr4mmx8r8wv2642zp3e4h0qo7t7b
രാജേന്ദ്ര അർലേക്കർ
0
636628
4678503
4677188
2026-10-22T02:16:53Z
Altocar 2020
144384
/* */
4678503
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Rajendra Arlekar
| image = Rajendra_Arlekar.jpg
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1954|04|23|df=y}}
| birth_place = [[Goa|പനാജി]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ]]<br>(ഇന്നത്തെ [[ഗോവ]], ഇന്ത്യ)
| office1 = [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] 23-ാമത് ഗവർണർ
| term1 = 2 ജനുവരി 2025 - 23 ഒക്ടോബർ 2026
| president1 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeministe1 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname1 = [[Chief Minister of Kerala|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata1 = [[പിണറായി വിജയൻ]] [[വി.ഡി. സതീശൻ]]
| predecessor1 = [[ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ]]
| successor1 = ഒ.പി. മാഥുർ
| office = [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ് നാടിൻ്റെ]] ഗവർണർ
| termstart = 23 മാർച്ച് 2026 - ഇപ്പോൾ വരെ
| Lpresident = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname = [[Chief Minister of Tamilnadu|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata = [[എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ]] [[വിജയ്]]
| predecessor = [[ആർ. എൻ. രവി]]
| office2 = [[ബീഹാർ|ബീഹാറിന്റെ]] 29-ാമത് ഗവർണർ
| termstart2 = 16 February 2023
| termend2 = 1 January 2025
| president2 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister2 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname2 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata2 = [[നിതീഷ് കുമാർ]]
| 2blankname2 = [[ഉപമുഖ്യമന്ത്രി]]
| 2namedata2 = [[വിജയ് കുമാർ സിൻഹ]]<br>[[സാമ്രാട്ട് ചൗധരി]]
| predecessor2 = [[ഫാഗു ചൗഹാൻ]]
| office3 = [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ]] 21-ാമത് ഗവർണർ
| termstart3 = 13 July 2021
| termend3 = 16 February 2023
| president3 = [[രാം നാഥ് കോവിന്ദ്]]<br>[[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister3 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname3 = മുഖ്യമന്ത്രി
| 1namedata3 = [[ജയ് റാം താക്കൂർ]] <br /> [[സുഖ്വീന്ദർ സിംഗ് സുഖു]]
| predecessor3 = [[ബന്ദാരു ദത്താത്രേയ]]
| successor3 = [[ശിവ് പ്രതാപ് ശുക്ല]]
| office4 = വനം, പരിസ്ഥിതി, പഞ്ചായത്ത് വകുപ്പുകളുടെ കാബിനറ്റ് മന്ത്രി.<br>[[ഗോവ സർക്കാർ]]
| termstart4 = 1 October 2015
| termend4 = 2017 <ref name="indiatimes.com">{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Pernem-MLA-Rajendra-Arlekar-takes-oath-as-minister/articleshow/49183793.cms|title=Pernem MLA Rajendra Arlekar takes oath as minister ia|website=Times of India |accessdate=9 January 2018}}</ref>
| 1blankname3 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata3 = [[ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കർ]]
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]]
| otherparty = <!--For additional political affiliations-->
| spouse = അനഘ അർലേക്കർ
| partner = <!--For those with a domestic partner and not married-->
| children = 2
| alma_mater =
| occupation =
| profession = [[രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ]]
| residence = [[രാജ്ഭവൻ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], കേരളം
| portfolio =
| website = {{URL|http://www.rajendraarlekar.in}}
| footnotes =
| native_name = {{Center|രാജേന്ദ്ര അർലേക്കർ|}}
}}
2026 ഒക്ടോബർ 23 മുതൽ തമിഴ്നാടിൻ്റെ
ഗവർണറായി തുടരുന്ന ഗോവയിൽ നിന്നുള്ള
ബിജെപി നേതാവാണ്
''' രാജേന്ദ്ര വിശ്വനാഥ് അർലേക്കർ '''
2025 മുതൽ 2026 വരെ കേരളത്തിൻ്റെ
ഗവർണറായും ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ബീഹാർ
എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഗവർണറായും
പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/rajendra-vishwanath-arlekar-takes-charge-as-full-time-governor-of-tamil-nadu/article71586885.ece/amp/</ref>
== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
കുട്ടിക്കാലം മുതൽ [[രാഷ്ട്രീയ സ്വയംസേവക സംഘം|ആർ. എസ്. എസുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ടയാളാണ് അർലേക്കർ. 1989ൽ അദ്ദേഹം [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] ചേർന്നു. 1980 മുതൽ ഗോവയിലെ ബി. ജെ. പിയുടെ സജീവ അംഗമാണ് അദ്ദേഹം. ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ ജനറൽ സെക്രട്ടറി സ്ഥാനം ഉൾപ്പെടെ വിവിധ പദവികൾ അദ്ദേഹം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗോവ വ്യാവസായിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ. , ഗോവ സംസ്ഥാന പട്ടികജാതി- മറ്റ് പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ, ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ദക്ഷിണഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ വഹിച്ചിട്ടുണ്ട് .
2014ൽ [[മനോഹർ പരീഖർ|മനോഹർ പരീക്കർ]] കേന്ദ്ര പ്രതിരോധമന്ത്രിയായപ്പോൾ അർലേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി പരിഗണിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും പാർട്ടി പകരം ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ഗോവ നിയമസഭയെ കടലാസ് രഹിതമാക്കിയ ആദ്യ സംസ്ഥാന നിയമസഭയുടെ ബഹുമതി അദ്ദേഹത്തിനാണ്.
2015 -ൽ മന്ത്രിസഭ പുനഃസംഘടന വേളയിൽ അദ്ദേഹം പരിസ്ഥിതി, വനം മന്ത്രിയായി നിയമിതനായി.
2021 ജൂലൈ 6ന് നിലവിലെ ബന്ദാരു ദത്താത്രേയയെ ഹരിയാന ഗവർണറായി നിയമിച്ചപ്പോൾ അദ്ദേഹം [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]] ഗവർണറായി നിയമിതനായി. ഓരോ അംഗത്തിന്റെയും പ്രവർത്തനം അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്ന പാർട്ടിയാണ് ബി. ജെ. പി എന്ന് അർലേക്കർ പാർട്ടിക്ക് നന്ദി പറഞ്ഞു. തുടർന്ന് ബീഹാറിന്റെ 29-ാമത് ഗവർണറായി നിയമിതനായ അദ്ദേഹം 2024 ഡിസംബർ 24 ന് കേരളത്തിന്റെ 23-ാമത് ഗവണറായി നിയമിതനായി.<ref>{{Cite web|url=https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|title=Ex-Goa Speaker Rajendra Arlekar is new Himachal Governor|access-date=2021-07-06|date=2021-07-06|website=Lokmat English|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709184515/https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|archive-date=Jul 9, 2021}}</ref>.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
{{S-start}}
{{s-off}}
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[Goa Legislative Assembly#List of speakers|Speaker of Goa Legislative Assembly]]|years=16 March 2012 - 01 October 2015}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Himachal Pradesh|Governor of Himachal Pradesh]]|years=8 July 2021 - 13 February 2023}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Bihar|Governor of Bihar]]|years=14 February 2023 - 1 January 2025}}
{{s-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Kerala|Governor of Kerala]]|years=2 January 2025 - Present}}
{{s-inc}}
|-
{{s-end}}{{Current Indian governors}}{{Bharatiya Janata Party}}
[[വർഗ്ഗം:ബീഹാർ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1954-ൽ ജനിച്ചവർ]]
2xle6h23oe5vds1b7iq50lm02x564bp
4678504
4678503
2026-10-22T02:17:41Z
Altocar 2020
144384
/* */
4678504
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Rajendra Arlekar
| image = Rajendra_Arlekar.jpg
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1954|04|23|df=y}}
| birth_place = [[Goa|പനാജി]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ]]<br>(ഇന്നത്തെ [[ഗോവ]], ഇന്ത്യ)
| office1 = [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] 23-ാമത് ഗവർണർ
| term1 = 2 ജനുവരി 2025 - 23 ഒക്ടോബർ 2026
| president1 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeministe1 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname1 = [[Chief Minister of Kerala|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata1 = [[പിണറായി വിജയൻ]] [[വി.ഡി. സതീശൻ]]
| predecessor1 = [[ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ]]
| successor1 = [[ഒ.പി. മാഥുർ]]
| office = [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ് നാടിൻ്റെ]] ഗവർണർ
| termstart = 23 മാർച്ച് 2026 - ഇപ്പോൾ വരെ
| Lpresident = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname = [[Chief Minister of Tamilnadu|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata = [[എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ]] [[വിജയ്]]
| predecessor = [[ആർ. എൻ. രവി]]
| office2 = [[ബീഹാർ|ബീഹാറിന്റെ]] 29-ാമത് ഗവർണർ
| termstart2 = 16 February 2023
| termend2 = 1 January 2025
| president2 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister2 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname2 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata2 = [[നിതീഷ് കുമാർ]]
| 2blankname2 = [[ഉപമുഖ്യമന്ത്രി]]
| 2namedata2 = [[വിജയ് കുമാർ സിൻഹ]]<br>[[സാമ്രാട്ട് ചൗധരി]]
| predecessor2 = [[ഫാഗു ചൗഹാൻ]]
| office3 = [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ]] 21-ാമത് ഗവർണർ
| termstart3 = 13 July 2021
| termend3 = 16 February 2023
| president3 = [[രാം നാഥ് കോവിന്ദ്]]<br>[[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister3 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname3 = മുഖ്യമന്ത്രി
| 1namedata3 = [[ജയ് റാം താക്കൂർ]] <br /> [[സുഖ്വീന്ദർ സിംഗ് സുഖു]]
| predecessor3 = [[ബന്ദാരു ദത്താത്രേയ]]
| successor3 = [[ശിവ് പ്രതാപ് ശുക്ല]]
| office4 = വനം, പരിസ്ഥിതി, പഞ്ചായത്ത് വകുപ്പുകളുടെ കാബിനറ്റ് മന്ത്രി.<br>[[ഗോവ സർക്കാർ]]
| termstart4 = 1 October 2015
| termend4 = 2017 <ref name="indiatimes.com">{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Pernem-MLA-Rajendra-Arlekar-takes-oath-as-minister/articleshow/49183793.cms|title=Pernem MLA Rajendra Arlekar takes oath as minister ia|website=Times of India |accessdate=9 January 2018}}</ref>
| 1blankname3 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata3 = [[ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കർ]]
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]]
| otherparty = <!--For additional political affiliations-->
| spouse = അനഘ അർലേക്കർ
| partner = <!--For those with a domestic partner and not married-->
| children = 2
| alma_mater =
| occupation =
| profession = [[രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ]]
| residence = [[രാജ്ഭവൻ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], കേരളം
| portfolio =
| website = {{URL|http://www.rajendraarlekar.in}}
| footnotes =
| native_name = {{Center|രാജേന്ദ്ര അർലേക്കർ|}}
}}
2026 ഒക്ടോബർ 23 മുതൽ തമിഴ്നാടിൻ്റെ
ഗവർണറായി തുടരുന്ന ഗോവയിൽ നിന്നുള്ള
ബിജെപി നേതാവാണ്
''' രാജേന്ദ്ര വിശ്വനാഥ് അർലേക്കർ '''
2025 മുതൽ 2026 വരെ കേരളത്തിൻ്റെ
ഗവർണറായും ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ബീഹാർ
എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഗവർണറായും
പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/rajendra-vishwanath-arlekar-takes-charge-as-full-time-governor-of-tamil-nadu/article71586885.ece/amp/</ref>
== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
കുട്ടിക്കാലം മുതൽ [[രാഷ്ട്രീയ സ്വയംസേവക സംഘം|ആർ. എസ്. എസുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ടയാളാണ് അർലേക്കർ. 1989ൽ അദ്ദേഹം [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] ചേർന്നു. 1980 മുതൽ ഗോവയിലെ ബി. ജെ. പിയുടെ സജീവ അംഗമാണ് അദ്ദേഹം. ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ ജനറൽ സെക്രട്ടറി സ്ഥാനം ഉൾപ്പെടെ വിവിധ പദവികൾ അദ്ദേഹം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗോവ വ്യാവസായിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ. , ഗോവ സംസ്ഥാന പട്ടികജാതി- മറ്റ് പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ, ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ദക്ഷിണഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ വഹിച്ചിട്ടുണ്ട് .
2014ൽ [[മനോഹർ പരീഖർ|മനോഹർ പരീക്കർ]] കേന്ദ്ര പ്രതിരോധമന്ത്രിയായപ്പോൾ അർലേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി പരിഗണിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും പാർട്ടി പകരം ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ഗോവ നിയമസഭയെ കടലാസ് രഹിതമാക്കിയ ആദ്യ സംസ്ഥാന നിയമസഭയുടെ ബഹുമതി അദ്ദേഹത്തിനാണ്.
2015 -ൽ മന്ത്രിസഭ പുനഃസംഘടന വേളയിൽ അദ്ദേഹം പരിസ്ഥിതി, വനം മന്ത്രിയായി നിയമിതനായി.
2021 ജൂലൈ 6ന് നിലവിലെ ബന്ദാരു ദത്താത്രേയയെ ഹരിയാന ഗവർണറായി നിയമിച്ചപ്പോൾ അദ്ദേഹം [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]] ഗവർണറായി നിയമിതനായി. ഓരോ അംഗത്തിന്റെയും പ്രവർത്തനം അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്ന പാർട്ടിയാണ് ബി. ജെ. പി എന്ന് അർലേക്കർ പാർട്ടിക്ക് നന്ദി പറഞ്ഞു. തുടർന്ന് ബീഹാറിന്റെ 29-ാമത് ഗവർണറായി നിയമിതനായ അദ്ദേഹം 2024 ഡിസംബർ 24 ന് കേരളത്തിന്റെ 23-ാമത് ഗവണറായി നിയമിതനായി.<ref>{{Cite web|url=https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|title=Ex-Goa Speaker Rajendra Arlekar is new Himachal Governor|access-date=2021-07-06|date=2021-07-06|website=Lokmat English|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709184515/https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|archive-date=Jul 9, 2021}}</ref>.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
{{S-start}}
{{s-off}}
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[Goa Legislative Assembly#List of speakers|Speaker of Goa Legislative Assembly]]|years=16 March 2012 - 01 October 2015}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Himachal Pradesh|Governor of Himachal Pradesh]]|years=8 July 2021 - 13 February 2023}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Bihar|Governor of Bihar]]|years=14 February 2023 - 1 January 2025}}
{{s-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Kerala|Governor of Kerala]]|years=2 January 2025 - Present}}
{{s-inc}}
|-
{{s-end}}{{Current Indian governors}}{{Bharatiya Janata Party}}
[[വർഗ്ഗം:ബീഹാർ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1954-ൽ ജനിച്ചവർ]]
0kew5r2rilpeokn24vu7cq5r8xf8swq
4678505
4678504
2026-10-22T02:18:49Z
Altocar 2020
144384
/* */
4678505
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
| name = Rajendra Arlekar
| image = Rajendra_Arlekar.jpg
| caption =
| birth_date = {{birth date and age|1954|04|23|df=y}}
| birth_place = [[Goa|പനാജി]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് ഇന്ത്യ]]<br>(ഇന്നത്തെ [[ഗോവ]], ഇന്ത്യ)
| office1 = [[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] 23-ാമത് ഗവർണർ
| term1 = 2 ജനുവരി 2025 - 23 ഒക്ടോബർ 2026
| president1 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeministe1 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname1 = [[Chief Minister of Kerala|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata1 = [[പിണറായി വിജയൻ]] [[വി.ഡി. സതീശൻ]]
| predecessor1 = [[ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാൻ]]
| successor1 = [[ഒ.പി. മാഥുർ]]
| office = [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാടിൻ്റെ]] ഗവർണർ
| termstart = 23 മാർച്ച് 2026
| Lpresident = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname = [[Chief Minister of Tamilnadu|മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata = [[എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ]] [[വിജയ്]]
| predecessor = [[ആർ. എൻ. രവി]]
| office2 = [[ബീഹാർ|ബീഹാറിന്റെ]] 29-ാമത് ഗവർണർ
| termstart2 = 16 February 2023
| termend2 = 1 January 2025
| president2 = [[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister2 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname2 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata2 = [[നിതീഷ് കുമാർ]]
| 2blankname2 = [[ഉപമുഖ്യമന്ത്രി]]
| 2namedata2 = [[വിജയ് കുമാർ സിൻഹ]]<br>[[സാമ്രാട്ട് ചൗധരി]]
| predecessor2 = [[ഫാഗു ചൗഹാൻ]]
| office3 = [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ]] 21-ാമത് ഗവർണർ
| termstart3 = 13 July 2021
| termend3 = 16 February 2023
| president3 = [[രാം നാഥ് കോവിന്ദ്]]<br>[[ദ്രൗപതി മുർമു]]
| primeminister3 = [[നരേന്ദ്ര മോദി]]
| 1blankname3 = മുഖ്യമന്ത്രി
| 1namedata3 = [[ജയ് റാം താക്കൂർ]] <br /> [[സുഖ്വീന്ദർ സിംഗ് സുഖു]]
| predecessor3 = [[ബന്ദാരു ദത്താത്രേയ]]
| successor3 = [[ശിവ് പ്രതാപ് ശുക്ല]]
| office4 = വനം, പരിസ്ഥിതി, പഞ്ചായത്ത് വകുപ്പുകളുടെ കാബിനറ്റ് മന്ത്രി.<br>[[ഗോവ സർക്കാർ]]
| termstart4 = 1 October 2015
| termend4 = 2017 <ref name="indiatimes.com">{{cite web|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/goa/Pernem-MLA-Rajendra-Arlekar-takes-oath-as-minister/articleshow/49183793.cms|title=Pernem MLA Rajendra Arlekar takes oath as minister ia|website=Times of India |accessdate=9 January 2018}}</ref>
| 1blankname3 = [[മുഖ്യമന്ത്രി]]
| 1namedata3 = [[ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കർ]]
| nationality = ഇന്ത്യൻ
| party = [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി]]
| otherparty = <!--For additional political affiliations-->
| spouse = അനഘ അർലേക്കർ
| partner = <!--For those with a domestic partner and not married-->
| children = 2
| alma_mater =
| occupation =
| profession = [[രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ]]
| residence = [[രാജ്ഭവൻ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], കേരളം
| portfolio =
| website = {{URL|http://www.rajendraarlekar.in}}
| footnotes =
| native_name = {{Center|രാജേന്ദ്ര അർലേക്കർ|}}
}}
2026 ഒക്ടോബർ 23 മുതൽ തമിഴ്നാടിൻ്റെ
ഗവർണറായി തുടരുന്ന ഗോവയിൽ നിന്നുള്ള
ബിജെപി നേതാവാണ്
''' രാജേന്ദ്ര വിശ്വനാഥ് അർലേക്കർ '''
2025 മുതൽ 2026 വരെ കേരളത്തിൻ്റെ
ഗവർണറായും ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ബീഹാർ
എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഗവർണറായും
പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://www.thehindu.com/news/national/tamil-nadu/rajendra-vishwanath-arlekar-takes-charge-as-full-time-governor-of-tamil-nadu/article71586885.ece/amp/</ref>
== രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം ==
കുട്ടിക്കാലം മുതൽ [[രാഷ്ട്രീയ സ്വയംസേവക സംഘം|ആർ. എസ്. എസുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ടയാളാണ് അർലേക്കർ. 1989ൽ അദ്ദേഹം [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയിൽ]] ചേർന്നു. 1980 മുതൽ ഗോവയിലെ ബി. ജെ. പിയുടെ സജീവ അംഗമാണ് അദ്ദേഹം. ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടിയുടെ ജനറൽ സെക്രട്ടറി സ്ഥാനം ഉൾപ്പെടെ വിവിധ പദവികൾ അദ്ദേഹം വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗോവ വ്യാവസായിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ. , ഗോവ സംസ്ഥാന പട്ടികജാതി- മറ്റ് പിന്നാക്ക വിഭാഗങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക വികസന കോർപ്പറേഷൻ ചെയർമാൻ, ഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി ജനറൽ സെക്രട്ടറി, ദക്ഷിണഗോവയിലെ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി പ്രസിഡന്റ് എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ വഹിച്ചിട്ടുണ്ട് .
2014ൽ [[മനോഹർ പരീഖർ|മനോഹർ പരീക്കർ]] കേന്ദ്ര പ്രതിരോധമന്ത്രിയായപ്പോൾ അർലേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി പരിഗണിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും പാർട്ടി പകരം ലക്ഷ്മികാന്ത് പർസേക്കറെ അടുത്ത മുഖ്യമന്ത്രിയായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ഗോവ നിയമസഭയെ കടലാസ് രഹിതമാക്കിയ ആദ്യ സംസ്ഥാന നിയമസഭയുടെ ബഹുമതി അദ്ദേഹത്തിനാണ്.
2015 -ൽ മന്ത്രിസഭ പുനഃസംഘടന വേളയിൽ അദ്ദേഹം പരിസ്ഥിതി, വനം മന്ത്രിയായി നിയമിതനായി.
2021 ജൂലൈ 6ന് നിലവിലെ ബന്ദാരു ദത്താത്രേയയെ ഹരിയാന ഗവർണറായി നിയമിച്ചപ്പോൾ അദ്ദേഹം [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്|ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]] ഗവർണറായി നിയമിതനായി. ഓരോ അംഗത്തിന്റെയും പ്രവർത്തനം അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്ന പാർട്ടിയാണ് ബി. ജെ. പി എന്ന് അർലേക്കർ പാർട്ടിക്ക് നന്ദി പറഞ്ഞു. തുടർന്ന് ബീഹാറിന്റെ 29-ാമത് ഗവർണറായി നിയമിതനായ അദ്ദേഹം 2024 ഡിസംബർ 24 ന് കേരളത്തിന്റെ 23-ാമത് ഗവണറായി നിയമിതനായി.<ref>{{Cite web|url=https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|title=Ex-Goa Speaker Rajendra Arlekar is new Himachal Governor|access-date=2021-07-06|date=2021-07-06|website=Lokmat English|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210709184515/https://english.lokmat.com/politics/ex-goa-speaker-rajendra-arlekar-is-new-himachal-governor/|archive-date=Jul 9, 2021}}</ref>.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
{{S-start}}
{{s-off}}
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[Goa Legislative Assembly#List of speakers|Speaker of Goa Legislative Assembly]]|years=16 March 2012 - 01 October 2015}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Himachal Pradesh|Governor of Himachal Pradesh]]|years=8 July 2021 - 13 February 2023}}
{{S-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Bihar|Governor of Bihar]]|years=14 February 2023 - 1 January 2025}}
{{s-aft}}
|-
{{S-bef}}
{{s-ttl|title=[[List of governors of Kerala|Governor of Kerala]]|years=2 January 2025 - Present}}
{{s-inc}}
|-
{{s-end}}{{Current Indian governors}}{{Bharatiya Janata Party}}
[[വർഗ്ഗം:ബീഹാർ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമാചൽ പ്രദേശിന്റെ ഗവർണർമാർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1954-ൽ ജനിച്ചവർ]]
05gycjl9vh7pfwki6zrujityu6zc78c
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Renamed user b3884d6176cd07007d614549f7caddec
3
656234
4678462
4533194
2026-10-21T17:20:08Z
Borhan
163079
[[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Willixalexander]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Renamed user b3884d6176cd07007d614549f7caddec]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Borhan മാറ്റി: "[[Special:CentralAuth/Willixalexander|Willixalexander]]" എന്ന ഉപയോക്താവിനെ "[[Special:CentralAuth/Renamed user b3884d6176cd07007d614549f7caddec|Renamed user b3884d6176cd07007d614549f7caddec]]" എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.
4533194
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Willixalexander | Willixalexander | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:13, 13 ജൂൺ 2025 (UTC)
:Thanks, but I might cited the language in a template for translation. [[ഉപയോക്താവ്:Willixalexander|Willixalexander]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Willixalexander|സംവാദം]]) 08:28, 13 ജൂൺ 2025 (UTC)
nfu0i5y0y2rueh744gztnl9x2k6f5zz
കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്
0
658464
4678605
4557646
2026-10-22T11:19:20Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678605
wikitext
text/x-wiki
{{rough translation|1=ഇംഗ്ലീഷ്|listed=yes|date=2025 ഓഗസ്റ്റ്}}
{{Infobox sportsperson}}'''കെയ്ൻ റാമിറെസ് വെലാസ്ക്വസ്''' [[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഒരു]] '''അമേരിക്കൻ''' [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|പ്രൊഫഷണൽ]] ഗുസ്തിക്കാരനും മുൻ [[സമ്മിശ്ര ആയോധനകല|മിക്സഡ് മാർഷൽ ആർട്സ് (MMA) പോരാളിയുമാണ്]]; നിലവിൽ അദ്ദേഹം [[വേൾഡ് റെസ്ലിങ് എന്റർടെയിന്മെന്റ്|WWE]]-യുമായി കരാറിലാണ്. അദ്ദേഹം രണ്ടുതവണ UFC ഹെവിവെയ്റ്റ് ചാമ്പ്യനായിരുന്നിട്ടുണ്ട്.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ് [[കാലിഫോർണിയ|കാലിഫോർണിയയിലെ]] [[סאנגר|സാംഗറിൽ]] ജനിച്ചു; [[അരിസോണ|അരിസോണയിലെ]] [[യുമ, അരിസോണ|യുമയിലാണ്]] വളർന്നത്. ഹൈസ്കൂളിലെ നാല് വർഷത്തെ പഠനത്തിനിടയിൽ കെയ്ൻ ഗുസ്തിയിൽ 10–110 എന്ന റെക്കോർഡ് സ്ഥാപിക്കുകയും രണ്ടുതവണ 5A അരിസോണ ഗുസ്തി ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് നേടുകയും ചെയ്തു.
== മിക്സഡ് മാർഷൽ ആർട്സ് കരിയർ ==
കോളേജിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടിയ ശേഷം വെലാസ്ക്വസ് തന്റെ [[സമ്മിശ്ര ആയോധനകല|മിക്സഡ് മാർഷൽ ആർട്സ്]] (എംഎംഎ) കരിയർ ആരംഭിച്ചു. 2006 ഒക്ടോബർ 7-ന് സ്ട്രൈക്ക്ഫോഴ്സ് ഓർഗനൈസേഷനിൽ ([[2011]]-ൽ യുഎഫ്സി ഏറ്റെടുത്ത സംഘടന) ജെസ്സി ഫുജാർസിക്കിനെതിരെ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ച അദ്ദേഹം ആദ്യ റൗണ്ടിൽ തന്നെ നോക്കൗട്ടിലൂടെ ആ പോരാട്ടം ജയിച്ചു.
[[2008]] [[ഏപ്രിൽ 19]]-ന് യുഎഫ്സി 83-ൽ കെയ്ൻ യുഎഫ്സിയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു; ആദ്യ റൗണ്ടിൽ നോക്കൗട്ടിലൂടെ ആ പോരാട്ടം ജയിച്ചു. ആധിപത്യം തുടർന്ന വെലാസ്ക്വസ് [[2010]] [[ഒക്ടോബർ 23]]-ന് യുഎഫ്സി 121-ൽ യുഎഫ്സി ഹെവിവെയ്റ്റ് ചാമ്പ്യൻ ബ്രോക്ക് ലെസ്നറെ പരാജയപ്പെടുത്തി.
ബ്രോക്ക് ലെസ്നറിനെതിരായ പോരാട്ടത്തിനിടെ വെലാസ്ക്വസിന്റെ റൊട്ടേറ്റർ കഫിന് കീറലുണ്ടായി; ആ പരിക്ക് അദ്ദേഹത്തെ ഏറെക്കാലം മത്സരങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറ്റിനിർത്തി. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അടുത്ത പോരാട്ടം [[2011]] [[നവംബർ 12|നവംബർ 12]]-നായിരുന്നു; ആദ്യ റൗണ്ടിൽ ഒരു മിനിറ്റും നാല് സെക്കൻഡും പിന്നിട്ടപ്പോൾ ജൂനിയർ ഡോസ് സാന്റോസിനോട് നോക്കൗട്ടിലൂടെ തോറ്റ് അദ്ദേഹത്തിന് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് നഷ്ടമായി.
[[2012]] [[ഡിസംബർ 29|ഡിസംബർ 29]]-ന് UFC 155-ൽ വെലാസ്ക്വസ് വീണ്ടും ജൂനിയർ ഡോസ് സാന്റോസിനെ നേരിടുകയും ഏകകണ്ഠമായ തീരുമാനത്തിലൂടെ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് തിരിച്ചുപിടിക്കുകയും ചെയ്തു. ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് തിരിച്ചുപിടിച്ച ശേഷം രണ്ട് പോരാട്ടങ്ങളിൽ കൂടി വെലാസ്ക്വസ് കിരീടം വിജയകരമായി നിലനിർത്തി; രണ്ടും നോക്കൗട്ടിലൂടെയായിരുന്നു. [[2015]] [[ജൂൺ 13|ജൂൺ 13]]-ന് UFC 188-ൽ [[פאבריציו וארדום|ഫാബ്രിസിയോ വെർഡമിനോട്]] തോറ്റ് അദ്ദേഹത്തിന് ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് നഷ്ടമായി.
[[2019]] [[ഫെബ്രുവരി|ഫെബ്രുവരിയിൽ]] അദ്ദേഹം ഫ്രാൻസിസ് നാഗാനോയോട് പരാജയപ്പെട്ടു.
== പ്രൊഫഷണൽ ഗുസ്തി ജീവിതം ==
=== WWE {{Rlm}}(2019–ഇതുവരെ) ===
ഒക്ടോബർ 31-ന് നടന്ന ഡയമണ്ട് ഇൻ ദി ക്രൗൺ മത്സരത്തിൽ ബ്രോക്ക് ലെസ്നറിനോട് സബ്മിഷനിലൂടെ പരാജയപ്പെട്ടതോടെ WWE ചാമ്പ്യൻഷിപ്പ് നേടാനുള്ള വെലാസ്ക്വസിന്റെ ശ്രമം വിഫലമായി.
== അഭിനയ ജീവിതം ==
[[2016]]-ൽ [[ഷോൺ-ക്ലോദ് വൻ ദാമ|ജീൻ-ക്ലോഡ് വാൻ ഡാം]], [[ഡേവ് ബറ്റിസ്റ്റ|ഡേവ് ബൗട്ടിസ്റ്റ]] എന്നിവർക്കൊപ്പം, 1989-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ കിക്ക്ബോക്സർ എന്ന സിനിമയുടെ തുടർച്ചയായ [[קיקבוקסר: הנקמה|കിക്ക്ബോക്സർ: റിവഞ്ച്]] എന്ന ചിത്രത്തിൽ അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു. അതേ വർഷം തന്നെ വിൻസ് വോൺ, [[ഹെയ്ലി സ്റ്റെയ്ൻഫെൽഡ്|ഹെയ്ലി സ്റ്റെയ്ൻഫെൽഡ്]], ട്രാജെ പി. ഹെൻസൺ തുടങ്ങിയവർ അഭിനയിച്ച [[פיטר בילינגסלי|പീറ്റർ ബില്ലിംഗ്സ്ലിയുടെ]] [[במנוסה|ദി ഫ്യൂജിറ്റീവ്]] എന്ന ക്രൈം ഡ്രാമ ചിത്രത്തിലും അദ്ദേഹം അഭിനയിച്ചു.
== സ്വകാര്യ ജീവിതം ==
വെലാസ്ക്വസിന് ഇംഗ്ലീഷും സ്പാനിഷും സംസാരിക്കാൻ അറിയാം. [[2011]] [[മേയ് 28|മേയ് 28]]-നാണ് അദ്ദേഹം ഔദ്യോഗികമായി വിവാഹിതനായത്; എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മകൾ [[2009]] [[മേയ് 6|മേയ് 6]]-ന് തന്നെ ജനിച്ചിരുന്നു. [ 2 ]
2022-ലെ സംഭവത്തെത്തുടർന്ന്, കൊലപാതകശ്രമം, ആക്രമണം, ആയുധങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് കുറ്റങ്ങൾ എന്നിവ 2024 ഓഗസ്റ്റിൽ വെലാസ്ക്വസ് സമ്മതിച്ചു. ജില്ലാ അറ്റോർണി ഓഫീസ് "നിയമം കൈയിലെടുക്കുന്നതിനുള്ള വെടിവയ്പ്പ്" എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച സംഭവത്തിന് 42 വയസ്സുള്ള ഈ മുൻ പോരാളിയെ സാന്താ ക്ലാര കൗണ്ടിയിൽ ശിക്ഷിച്ചു; ഇതിനകം അനുഭവിച്ച തടവുകാലം ശിക്ഷാകാലാവധിയിൽ കണക്കാക്കും. തൽഫലമായി, 2027 ഫെബ്രുവരിയിൽ അദ്ദേഹം ജയിൽമോചിതനാകുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.
53ea6jraq0zvsyjpnwen7vr5aljwx2x
ആലിപ്പഴങ്ങൾ
0
660187
4678579
4612075
2026-10-22T11:12:10Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678579
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Aalippazhangal}}
{{Infobox film|name=ആലിപ്പഴങ്ങൾ|image=|caption=|director= [[രാമചന്ദ്രൻ പിള്ള]]|producer= [[അനിൽ മാത്യു]] |writer=[[മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പ്]] |dialogue=[[മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പ് ]] |lyrics=[[മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പ്]] |screenplay=[[മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പ് ]] |starring= [[ശങ്കർ (നടൻ)|ശങ്കർ]] [[സുകുമാരി]]<br>[[തിലകൻ]]<br>[[ജോസ് പ്രകാശ്]]<br>[[ശങ്കരാടി]] |music=[[ദർശൻ രാമൻ]]|action =[[രാജൻ കെ പുനലൂർ]]|design =[[സാക്സ്]]| background music=[[]] |cinematography= [[വി.ഇ . ഗോപിനാഥ്]]|editing=[[ഗോപാലകൃഷ്ണൻ]]|studio=ജിയോദയ|distributor=പ്രതിഭ പിക്ചേഴ്സ്| banner =ജിയോദയ| runtime = |released={{Film date|1981|3|12|df=y}}|country={{Ind}}[[ഭാരതം]]|language=[[മലയാളം]]}}
രാമചന്ദ്രൻ പിള്ള സംവിധാനം ചെയ്ത് ജിയോദയ നിർമ്മിച്ച 1987-ലെ [[ഇന്ത്യൻ സിനിമ|ഇന്ത്യൻ]] മലയാള ചിത്രമാണ് ആലിപ്പഴങ്ങൾ. [[സുകുമാരി]], [[തിലകൻ]], [[ജോസ് പ്രകാശ്]], [[ശങ്കരാടി]] എന്നിവരാണ് ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ദർശൻ രാമനാണ് ചിത്രത്തിന്റെ സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=1990|title=ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)|access-date=2014-10-17|publisher=malayalachalachithram.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?1456|title=ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)|access-date=2014-10-17|publisher=malayalasangeetham.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20141018003559/http://malayalasangeetham.info/m.php?1456|archive-date=2014-10-18|url-status=bot: unknown}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://spicyonion.com/title/aalippazhangal-malayalam-movie/|title=ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)|access-date=2014-10-17|publisher=spicyonion.com|archive-date=2014-10-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20141017222143/http://spicyonion.com/title/aalippazhangal-malayalam-movie/|url-status=dead}}</ref>
==താരനിര<ref>{{cite web|title=ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)|url= https://www.m3db.com/film/aalippazhangal|accessdate=2025-10-15|publisher=മലയാളം മൂവി& മ്യൂസിക് ഡാറ്റബേസ്|df=dmy-all}}</ref>==
{| class="wikitable"
|-
! ക്ര.നം. !! താരം !!വേഷം
|-
|1||[[സുകുമാരി]] ||
|-
|2||[[തിലകൻ]] ||
|-
|3||[[ജോസ് പ്രകാശ്]] ||
|-
|4||[[ശങ്കരാടി]] ||
|-
|5||[[ശങ്കർ (നടൻ)|ശങ്കർ]] ||
|-
|6||[[ജഗന്നാഥ വർമ്മ]] ||
|-
|7||[[കെ.പി.എ.സി. സണ്ണി]] ||
|-
|8||[[രാഗിണി]] ||
|-
|9||[[ആലുമ്മൂടൻ]] ||
|-
|10||[[ഹാരിസ് റഹ്മാൻ]] ||
|-
|11||[[അപ്പാഹാജ]] ||
|-
|12||[[മാസ്റ്റർ ബച്ചൻ]] ||
|-
|13||[[ഗേളി]] ||
|-
|}
==ഗാനങ്ങൾ<ref>{{cite web|title=ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)|url=http://malayalasangeetham.info/m.php?4290|accessdate=2023-10-17|publisher=മലയാളസംഗീതം ഇൻഫൊ|archive-date=2014-10-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20141020223900/http://malayalasangeetham.info/m.php?4290|url-status=dead}}</ref>==
*വരികൾ: [[മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പ്]]
*ഈണം: [[ദർശൻ രാമൻ]]
{| border="2" cellpadding="4" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- bgcolor="#CCCCCF" align="center"
| '''നമ്പർ.''' || '''പാട്ട്''' || '''പാട്ടുകാർ''' || '''രാഗം'''
|-
| 1 || ആടാം നമുക്കു പാടാം||[[കൃഷ്ണചന്ദ്രൻ]], [[എൻ ലതിക]], കോറസ്||
|-
| 2 || പൂക്കൾ വിടർന്നു||[[കെ ജെ യേശുദാസ്]], [[സുശീലാ ദേവി]]||
|-
| 3 ||ദൂരേ അംബരം ||[[കെ.ജെ. യേശുദാസ്|യേശുദാസ്]]||
|-
| 4 || സാരീഗാ സാരീഗമാ||[[ആർ ഉഷ]], കോറസ്||
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title|0352134|ആലിപ്പഴങ്ങൾ (1987)}}
[[വർഗ്ഗം:1980-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:1987-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:സുകുമാരി അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ശങ്കരാടി അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]
irs98j31lxamv2x8e3yq6h5x3sdk0vt
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024
3
662038
4678495
4675137
2026-10-21T22:16:14Z
TheGreatEditor024
211141
4678495
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==
[[മെഡിവ്നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], I have tried my best to explain what's wrong. But, you won't understand. So, please stop messaging me. I am not your AI tester. I am just another human contributor like you. If you want to know more, just read our earlier messages.
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], എന്താണ് പ്രശ്നമെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഞാൻ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ, നിങ്ങൾക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അതിനാൽ, ദയവായി എനിക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നത് നിർത്തുക. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ AI ടെസ്റ്റർ അല്ല; നിങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സാധാരണ ഉപയോക്താവ് മാത്രമാണ് ഞാൻ. കൂടുതൽ അറിയണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ, നമ്മുടെ പഴയ സന്ദേശങ്ങൾ വായിച്ചുനോക്കൂ. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:49, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടവ ==
ഒരു ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ വെറുതേ ടാഗ് ചേർത്താൽ മാത്രം പോര. ആ ലേഖത്തിന്റെ പേരിൽ ഒരു പുതിയ താൾ തുടങ്ങുകയും അത് നിലവിലുള്ള പട്ടികയിലേക്ക് ചേർക്കുകയും വേണം. ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച്ചാൽ ഇത് ഓട്ടോമാറ്റിക്കായി സംഭവിക്കുന്നതാണ്. അല്ലെങ്കിൽ അത് മുഴുവൻ മാന്വലായി ചെയ്യേണ്ടതാണ്. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 13:44, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:ശരി, ഇനി മുതൽ ഞാൻ ശ്രദ്ധിക്കാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:07, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==ലേഖനം മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശിക്കാനും മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഇല്ലേ?==
സുഹൃത്തേ, താങ്കൾ പല ലേഖനങ്ങളിലും മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശം നൽകുന്നതായിക്കണ്ടു. [[അന്താരാഷ്ട ജ്യോതിശാസ്ത്രയൂണിയൻ അംഗീകരിച്ച നക്ഷത്രരാശികൾ]], [[നവി പിള്ള]] എന്നിവയിൽ മായ്ക്കൽ ഫലകം ചേർത്തിരിക്കുന്നത് ലേഖനം എഴുതിത്തുടങ്ങുമ്പോൾത്തന്നെയാണ്. ഇത്ര തിടുക്കമെന്തിന്? ഇനിയെങ്കിലും ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:43, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:സാധാരണയായി, ഡ്രാഫ്റ്റ് സ്പേസിൽ ഒരു ലേഖനം പൂർത്തിയായതിനുശേഷമാണ് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയിരുന്നത്. പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുമെന്നും എനിക്കറിയില്ലായിരുന്നു. അടുത്ത തവണ ശ്രദ്ധിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:53, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ഗണ്ടഗാന എന്നലേഖനത്തിലെ മലയാള വിവർത്തനം ==
[[ഗണ്ടഗാന]] എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ജോർജ്ജിയൻ ഗാനവും ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനവുമുണ്ട് അതുപോലെ മലയാളം വിവർത്തനം ചേർക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:00, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം ചെയ്യും, ജോർജിയൻ കുറേ കഴിഞ്ഞിട്ട് ചെയ്യും, അത് ലേശം പാടാണ്, അതുകൊണ്ട് ഓരോ വരി വരിയായിട്ട് ചെയ്തോളാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 18:19, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
::@[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ഇത് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയാണ്. മലയാളത്തിനാണ് പ്രഥമ സ്ഥാനം ഇംഗ്ലീഷ് അതുകഴിഞ്ഞേ വരികയുള്ളൂ. കൂടാതെ ജോർജ്ജിയൻ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. അതുകൊണ്ട് മലയാളം വിവർത്തനമില്ലെങ്കിൽ മറ്റുരണ്ടു ഭാഷയും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.ഈ ലേഖനത്തിന്റെ ഗാനത്തിന്റെ വരികൾ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:57, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഞാൻ ഇപ്പോൾത്തന്നെ മാറ്റാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 20:38, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
| rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" |[[പ്രമാണം:Exceptional_newcomer.jpg|100x100ബിന്ദു]]
| style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''നവാഗത താരകം'''
|-
| style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
|}
[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 22:16, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
79bhq9gkdcfa6jbzl44n4o1fjlshzwc
4678496
4678495
2026-10-21T22:17:02Z
TheGreatEditor024
211141
4678496
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==
[[മെഡിവ്നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], I have tried my best to explain what's wrong. But, you won't understand. So, please stop messaging me. I am not your AI tester. I am just another human contributor like you. If you want to know more, just read our earlier messages.
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], എന്താണ് പ്രശ്നമെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഞാൻ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ, നിങ്ങൾക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അതിനാൽ, ദയവായി എനിക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നത് നിർത്തുക. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ AI ടെസ്റ്റർ അല്ല; നിങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സാധാരണ ഉപയോക്താവ് മാത്രമാണ് ഞാൻ. കൂടുതൽ അറിയണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ, നമ്മുടെ പഴയ സന്ദേശങ്ങൾ വായിച്ചുനോക്കൂ. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:49, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടവ ==
ഒരു ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ വെറുതേ ടാഗ് ചേർത്താൽ മാത്രം പോര. ആ ലേഖത്തിന്റെ പേരിൽ ഒരു പുതിയ താൾ തുടങ്ങുകയും അത് നിലവിലുള്ള പട്ടികയിലേക്ക് ചേർക്കുകയും വേണം. ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച്ചാൽ ഇത് ഓട്ടോമാറ്റിക്കായി സംഭവിക്കുന്നതാണ്. അല്ലെങ്കിൽ അത് മുഴുവൻ മാന്വലായി ചെയ്യേണ്ടതാണ്. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 13:44, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:ശരി, ഇനി മുതൽ ഞാൻ ശ്രദ്ധിക്കാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:07, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==ലേഖനം മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശിക്കാനും മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഇല്ലേ?==
സുഹൃത്തേ, താങ്കൾ പല ലേഖനങ്ങളിലും മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശം നൽകുന്നതായിക്കണ്ടു. [[അന്താരാഷ്ട ജ്യോതിശാസ്ത്രയൂണിയൻ അംഗീകരിച്ച നക്ഷത്രരാശികൾ]], [[നവി പിള്ള]] എന്നിവയിൽ മായ്ക്കൽ ഫലകം ചേർത്തിരിക്കുന്നത് ലേഖനം എഴുതിത്തുടങ്ങുമ്പോൾത്തന്നെയാണ്. ഇത്ര തിടുക്കമെന്തിന്? ഇനിയെങ്കിലും ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:43, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:സാധാരണയായി, ഡ്രാഫ്റ്റ് സ്പേസിൽ ഒരു ലേഖനം പൂർത്തിയായതിനുശേഷമാണ് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയിരുന്നത്. പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുമെന്നും എനിക്കറിയില്ലായിരുന്നു. അടുത്ത തവണ ശ്രദ്ധിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:53, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ഗണ്ടഗാന എന്നലേഖനത്തിലെ മലയാള വിവർത്തനം ==
[[ഗണ്ടഗാന]] എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ജോർജ്ജിയൻ ഗാനവും ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനവുമുണ്ട് അതുപോലെ മലയാളം വിവർത്തനം ചേർക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:00, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം ചെയ്യും, ജോർജിയൻ കുറേ കഴിഞ്ഞിട്ട് ചെയ്യും, അത് ലേശം പാടാണ്, അതുകൊണ്ട് ഓരോ വരി വരിയായിട്ട് ചെയ്തോളാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 18:19, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
::@[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ഇത് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയാണ്. മലയാളത്തിനാണ് പ്രഥമ സ്ഥാനം ഇംഗ്ലീഷ് അതുകഴിഞ്ഞേ വരികയുള്ളൂ. കൂടാതെ ജോർജ്ജിയൻ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. അതുകൊണ്ട് മലയാളം വിവർത്തനമില്ലെങ്കിൽ മറ്റുരണ്ടു ഭാഷയും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.ഈ ലേഖനത്തിന്റെ ഗാനത്തിന്റെ വരികൾ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:57, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഞാൻ ഇപ്പോൾത്തന്നെ മാറ്റാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 20:38, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==നവാഗത താരകം==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
| rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" |[[പ്രമാണം:Exceptional_newcomer.jpg|100x100ബിന്ദു]]
| style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''നവാഗത താരകം'''
|-
| style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
|}
[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 22:16, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
bay8wxxrm92o6x8cjpnrumi4db07tdn
4678498
4678496
2026-10-21T22:21:37Z
TheGreatEditor024
211141
/* നവാഗത താരകം */
4678498
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==
[[മെഡിവ്നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], I have tried my best to explain what's wrong. But, you won't understand. So, please stop messaging me. I am not your AI tester. I am just another human contributor like you. If you want to know more, just read our earlier messages.
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], എന്താണ് പ്രശ്നമെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഞാൻ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ, നിങ്ങൾക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അതിനാൽ, ദയവായി എനിക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നത് നിർത്തുക. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ AI ടെസ്റ്റർ അല്ല; നിങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സാധാരണ ഉപയോക്താവ് മാത്രമാണ് ഞാൻ. കൂടുതൽ അറിയണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ, നമ്മുടെ പഴയ സന്ദേശങ്ങൾ വായിച്ചുനോക്കൂ. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:49, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടവ ==
ഒരു ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ വെറുതേ ടാഗ് ചേർത്താൽ മാത്രം പോര. ആ ലേഖത്തിന്റെ പേരിൽ ഒരു പുതിയ താൾ തുടങ്ങുകയും അത് നിലവിലുള്ള പട്ടികയിലേക്ക് ചേർക്കുകയും വേണം. ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച്ചാൽ ഇത് ഓട്ടോമാറ്റിക്കായി സംഭവിക്കുന്നതാണ്. അല്ലെങ്കിൽ അത് മുഴുവൻ മാന്വലായി ചെയ്യേണ്ടതാണ്. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 13:44, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:ശരി, ഇനി മുതൽ ഞാൻ ശ്രദ്ധിക്കാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:07, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==ലേഖനം മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശിക്കാനും മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഇല്ലേ?==
സുഹൃത്തേ, താങ്കൾ പല ലേഖനങ്ങളിലും മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശം നൽകുന്നതായിക്കണ്ടു. [[അന്താരാഷ്ട ജ്യോതിശാസ്ത്രയൂണിയൻ അംഗീകരിച്ച നക്ഷത്രരാശികൾ]], [[നവി പിള്ള]] എന്നിവയിൽ മായ്ക്കൽ ഫലകം ചേർത്തിരിക്കുന്നത് ലേഖനം എഴുതിത്തുടങ്ങുമ്പോൾത്തന്നെയാണ്. ഇത്ര തിടുക്കമെന്തിന്? ഇനിയെങ്കിലും ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:43, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:സാധാരണയായി, ഡ്രാഫ്റ്റ് സ്പേസിൽ ഒരു ലേഖനം പൂർത്തിയായതിനുശേഷമാണ് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയിരുന്നത്. പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുമെന്നും എനിക്കറിയില്ലായിരുന്നു. അടുത്ത തവണ ശ്രദ്ധിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:53, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ഗണ്ടഗാന എന്നലേഖനത്തിലെ മലയാള വിവർത്തനം ==
[[ഗണ്ടഗാന]] എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ജോർജ്ജിയൻ ഗാനവും ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനവുമുണ്ട് അതുപോലെ മലയാളം വിവർത്തനം ചേർക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:00, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം ചെയ്യും, ജോർജിയൻ കുറേ കഴിഞ്ഞിട്ട് ചെയ്യും, അത് ലേശം പാടാണ്, അതുകൊണ്ട് ഓരോ വരി വരിയായിട്ട് ചെയ്തോളാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 18:19, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
::@[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ഇത് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയാണ്. മലയാളത്തിനാണ് പ്രഥമ സ്ഥാനം ഇംഗ്ലീഷ് അതുകഴിഞ്ഞേ വരികയുള്ളൂ. കൂടാതെ ജോർജ്ജിയൻ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. അതുകൊണ്ട് മലയാളം വിവർത്തനമില്ലെങ്കിൽ മറ്റുരണ്ടു ഭാഷയും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.ഈ ലേഖനത്തിന്റെ ഗാനത്തിന്റെ വരികൾ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:57, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഞാൻ ഇപ്പോൾത്തന്നെ മാറ്റാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 20:38, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==നവാഗത താരകം==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
| rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" |[[പ്രമാണം:Exceptional_newcomer.jpg|100x100ബിന്ദു]]
| style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''നവാഗത താരകം'''
|-
| style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
|}
sjmogg14in56fqr3vuptcljumj50884
4678499
4678498
2026-10-21T22:25:23Z
TheGreatEditor024
211141
/* നവാഗത താരകം */ മറുപടി
4678499
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: TheGreatEditor024 | TheGreatEditor024 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:24, 6 ഡിസംബർ 2025 (UTC)
== ലേഖനത്തിന്റെ ശൈലി ==
[[മെഡിവ്നിക്]] എന്ന ലേഖനം നോക്കുക. അതിന്റെ ശൈലി മലയാളത്തിലെ സാധാരണ ശൈലിയിലാക്കിയെഴുതേണ്ടതുണ്ട്. ഇനി ഇത്തരം ലേഖനം വിവർത്തനം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 01:02, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
:Okay, well ente malayalam lesham official aanu, because njan malayalee anenkillum njan malayalathil weak aanu. karanam njan abroad aanu jenichath. Njan try cheyam. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:14, 30 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC)
== Question ==
Hello. I rewrote article [[ബോറിസ് ജോർജിയെവിച്ച് പെർച്ചാത്കിൻ]] using Gemini Flash 3.8 (first version was written using Gemini Flash 3.6). Has the article improved? [[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Asorev|സംവാദം]]) 09:24, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], I have tried my best to explain what's wrong. But, you won't understand. So, please stop messaging me. I am not your AI tester. I am just another human contributor like you. If you want to know more, just read our earlier messages.
:@[[ഉപയോക്താവ്:Asorev|Asorev]], എന്താണ് പ്രശ്നമെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഞാൻ പരമാവധി ശ്രമിച്ചു. പക്ഷേ, നിങ്ങൾക്ക് അത് മനസ്സിലാകില്ല. അതിനാൽ, ദയവായി എനിക്ക് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നത് നിർത്തുക. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ AI ടെസ്റ്റർ അല്ല; നിങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു സാധാരണ ഉപയോക്താവ് മാത്രമാണ് ഞാൻ. കൂടുതൽ അറിയണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ, നമ്മുടെ പഴയ സന്ദേശങ്ങൾ വായിച്ചുനോക്കൂ. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 09:49, 17 സെപ്റ്റംബർ 2026 (UTC)
== ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടവ ==
ഒരു ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുമ്പോൾ വെറുതേ ടാഗ് ചേർത്താൽ മാത്രം പോര. ആ ലേഖത്തിന്റെ പേരിൽ ഒരു പുതിയ താൾ തുടങ്ങുകയും അത് നിലവിലുള്ള പട്ടികയിലേക്ക് ചേർക്കുകയും വേണം. ട്വിങ്കിൾ ഉപയോഗിച്ചാൽ ഇത് ഓട്ടോമാറ്റിക്കായി സംഭവിക്കുന്നതാണ്. അല്ലെങ്കിൽ അത് മുഴുവൻ മാന്വലായി ചെയ്യേണ്ടതാണ്. ശ്രദ്ധിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 13:44, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:ശരി, ഇനി മുതൽ ഞാൻ ശ്രദ്ധിക്കാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:07, 6 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==ലേഖനം മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശിക്കാനും മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഇല്ലേ?==
സുഹൃത്തേ, താങ്കൾ പല ലേഖനങ്ങളിലും മായ്ക്കൽ നിർദ്ദേശം നൽകുന്നതായിക്കണ്ടു. [[അന്താരാഷ്ട ജ്യോതിശാസ്ത്രയൂണിയൻ അംഗീകരിച്ച നക്ഷത്രരാശികൾ]], [[നവി പിള്ള]] എന്നിവയിൽ മായ്ക്കൽ ഫലകം ചേർത്തിരിക്കുന്നത് ലേഖനം എഴുതിത്തുടങ്ങുമ്പോൾത്തന്നെയാണ്. ഇത്ര തിടുക്കമെന്തിന്? ഇനിയെങ്കിലും ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ? --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 16:43, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:സാധാരണയായി, ഡ്രാഫ്റ്റ് സ്പേസിൽ ഒരു ലേഖനം പൂർത്തിയായതിനുശേഷമാണ് അത് പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതെന്നാണ് ഞാൻ കരുതിയിരുന്നത്. പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുമെന്നും എനിക്കറിയില്ലായിരുന്നു. അടുത്ത തവണ ശ്രദ്ധിക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 16:53, 9 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ഗണ്ടഗാന എന്നലേഖനത്തിലെ മലയാള വിവർത്തനം ==
[[ഗണ്ടഗാന]] എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. ജോർജ്ജിയൻ ഗാനവും ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനവുമുണ്ട് അതുപോലെ മലയാളം വിവർത്തനം ചേർക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:00, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഇംഗ്ലീഷ് വിവർത്തനം ചെയ്യും, ജോർജിയൻ കുറേ കഴിഞ്ഞിട്ട് ചെയ്യും, അത് ലേശം പാടാണ്, അതുകൊണ്ട് ഓരോ വരി വരിയായിട്ട് ചെയ്തോളാം. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 18:19, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
::@[[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ഇത് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയാണ്. മലയാളത്തിനാണ് പ്രഥമ സ്ഥാനം ഇംഗ്ലീഷ് അതുകഴിഞ്ഞേ വരികയുള്ളൂ. കൂടാതെ ജോർജ്ജിയൻ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. അതുകൊണ്ട് മലയാളം വിവർത്തനമില്ലെങ്കിൽ മറ്റുരണ്ടു ഭാഷയും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.ഈ ലേഖനത്തിന്റെ ഗാനത്തിന്റെ വരികൾ വേണമെന്ന് യാതൊരു നിർബ്ബന്ധവുമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:57, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
:::@[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]], ഞാൻ ഇപ്പോൾത്തന്നെ മാറ്റാം [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 20:38, 10 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
==നവാഗത താരകം==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
| rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" |[[പ്രമാണം:Exceptional_newcomer.jpg|100x100ബിന്ദു]]
| style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''നവാഗത താരകം'''
|-
| style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
|}
:@[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]], വളരെ നന്ദി [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 22:25, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
fj02a2ytg8bmi1pd1273bbxuxrsq21w
ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024
2
662238
4678434
4676992
2026-10-21T15:38:19Z
Martinkottayam
84843
4678434
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
![[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|Main Page]]
![[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]
!'''[[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia|ഞാൻ അഴുതിയ ലേഖനങ്ങൾ]]'''
![[xtools:ec/ml.wikipedia.org/TheGreatEditor024|Xtools]]
![[പ്രത്യേകം:ഉപയോക്തൃഇമെയിൽ/TheGreatEditor024|ഇമെയിൽ]]
|}
{| class="wikitable"
|+
|നമസ്കാരം, ഞാൻ TheGreatEditor024ആണ്. ഞാൻ [[ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിലും [[സിംപിൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിലും ഒരു എഡിറ്ററാണ്. [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിൽ ഞാൻ 108 ലേഖനങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ഞാൻ [[കോട്ടയം]], [[പാലാ]] സ്വദേശിയാണ്.
|}
{| class="wikitable"
|[[പ്രമാണം:Flag of Ukraine.svg|ലഘുചിത്രം|ഉക്രെയ്നിന്റെ പതാക]]അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിലാണ് ഞാൻ പ്രധാനമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര]] [[ഉത്തര കൊറിയ|കൊറിയ]], [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രെയ്ൻ]] എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവ. ചിലപ്പോൾ, തടാകങ്ങൾ, കായികതാരങ്ങൾ മുതലായവയെക്കുറിച്ചും ഞാൻ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാറുണ്ട്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ മിക്ക എഡിറ്റർമാരും കേരളത്തെയും ഇന്ത്യയെയും കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനാൽ ഞാൻ ഇന്ത്യൻ ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല.
|-
|[[പ്രമാണം:Flag of North Korea.svg|ലഘുചിത്രം|ഉത്തര കൊറിയയുടെ പതാക]]ഇപ്പോൾ, [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ വളരെ കുറവായതിനാൽ, ആ രാജ്യത്തെക്കുറിച്ച് ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലാണ് ഞാൻ പൂർണ്ണമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.
|-
|ഇപ്പോൾ, മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ {{NUMBEROFARTICLES}} ലേഖനങ്ങളുണ്ട്.
* [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%AF_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%BE&limit=1500 പുതിയ താളുകൾ]
|-
|
=== Goal ===
* [[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 100,000 ലേഖനങ്ങൾ, 100,000 തികയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 1000 ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കും.]]{{Infobox political party/seats|108|1000|hex={{party color|Communist Party of India}}}}
* മലയാളം വിക്കിപീഡിയ 100,000 ലേഖനങ്ങൾ തികയ്ക്കുന്നതിനുമുമ്പ് [[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia#Adopted_Articles|100 ലേഖനങ്ങൾ ദത്തെടുത്തു അവയുടെ ഗുണനിലവാരം മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഞാൻ പദ്ധതിയിടുന്നു.]]{{Infobox political party/seats|3|100|hex={{party color|Communist Party of India}}}}
|}
{| class="wikitable"
!
!
!Wikipedia
!•-•-• Article count •-•-•
!Roar
|-
|1
|{{Flag icon|India}}
|[[:en:Malayalam_Wikipedia|Malayalam Wikipedia]]
!108
! rowspan="6" |[[പ്രമാണം:002 The lion king Snyggve in the Serengeti National Park Photo by Giles Laurent.jpg|ചട്ടരഹിതം|248x248ബിന്ദു]]
|-
|2
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:English_Wikipedia|English Wikipedia]]
!41
|-
|3
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Simple_English_Wikipedia|Simple English Wikipedia]]
!26
|-
|4
|{{Flag icon|UNO}}
|[[:en:Wikidata|Wikidata]]
!3
|-
|5
|{{Flag icon|Russia}}
|[[:en:Russian_Wikipedia|Russian Wikipedia]]
!1
|-
|6
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Wikivoyage|English Wikivoyage]]
!1
|}
{| class="wikitable"
! colspan="2" |ഭാവി ലേഖനങ്ങൾ
|-
|[[പ്യോംങ്യാംഗ് മെട്രോ]]
* [[പുഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[യോങ്വാങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[കോൺസോൾ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[സാംഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
|വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ ചുവന്ന ലിങ്കുകൾ
* <small>[[ഉത്തര കൊറിയയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങളുടെ പട്ടിക]] [[:en:List_of_airports_in_North_Korea|[en]]]</small>
|}
[[en:User:TheGreatEditor024]]
[[simple:User:TheGreatEditor024]]
[[ru:User:TheGreatEditor024]]
==താരകം==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Exceptional newcomer.jpg|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''നവാഗത താരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
l22o7q5180pv29sf5kk4x552vtugqy6
4678497
4678434
2026-10-21T22:18:11Z
TheGreatEditor024
211141
4678497
wikitext
text/x-wiki
{| class="wikitable"
![[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|Main Page]]
![[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]
![[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Barnstars|അവാർഡുകൾ]]
!'''[[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia|ഞാൻ അഴുതിയ ലേഖനങ്ങൾ]]'''
![[xtools:ec/ml.wikipedia.org/TheGreatEditor024|Xtools]]
![[പ്രത്യേകം:ഉപയോക്തൃഇമെയിൽ/TheGreatEditor024|ഇമെയിൽ]]
|}
{| class="wikitable"
|+
|നമസ്കാരം, ഞാൻ TheGreatEditor024ആണ്. ഞാൻ [[ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിലും [[സിംപിൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിലും ഒരു എഡിറ്ററാണ്. [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ]]<nowiki/>യിൽ ഞാൻ 108 ലേഖനങ്ങൾ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ഞാൻ [[കോട്ടയം]], [[പാലാ]] സ്വദേശിയാണ്.
|}
{| class="wikitable"
|[[പ്രമാണം:Flag of Ukraine.svg|ലഘുചിത്രം|ഉക്രെയ്നിന്റെ പതാക]]അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിലാണ് ഞാൻ പ്രധാനമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര]] [[ഉത്തര കൊറിയ|കൊറിയ]], [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രെയ്ൻ]] എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവ. ചിലപ്പോൾ, തടാകങ്ങൾ, കായികതാരങ്ങൾ മുതലായവയെക്കുറിച്ചും ഞാൻ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാറുണ്ട്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലെ മിക്ക എഡിറ്റർമാരും കേരളത്തെയും ഇന്ത്യയെയും കുറിച്ചുള്ള ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനാൽ ഞാൻ ഇന്ത്യൻ ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നില്ല.
|-
|[[പ്രമാണം:Flag of North Korea.svg|ലഘുചിത്രം|ഉത്തര കൊറിയയുടെ പതാക]]ഇപ്പോൾ, [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങൾ വളരെ കുറവായതിനാൽ, ആ രാജ്യത്തെക്കുറിച്ച് ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലാണ് ഞാൻ പൂർണ്ണമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.
|-
|ഇപ്പോൾ, മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ {{NUMBEROFARTICLES}} ലേഖനങ്ങളുണ്ട്.
* [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%AA%E0%B5%81%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%AF_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B4%B3%E0%B5%81%E0%B4%95%E0%B5%BE&limit=1500 പുതിയ താളുകൾ]
|-
|
=== Goal ===
* [[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 100,000 ലേഖനങ്ങൾ, 100,000 തികയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ 1000 ലേഖനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കും.]]{{Infobox political party/seats|108|1000|hex={{party color|Communist Party of India}}}}
* മലയാളം വിക്കിപീഡിയ 100,000 ലേഖനങ്ങൾ തികയ്ക്കുന്നതിനുമുമ്പ് [[:en:User:TheGreatEditor024/sandbox/Malayalam_Wikipedia#Adopted_Articles|100 ലേഖനങ്ങൾ ദത്തെടുത്തു അവയുടെ ഗുണനിലവാരം മെച്ചപ്പെടുത്താനും ഞാൻ പദ്ധതിയിടുന്നു.]]{{Infobox political party/seats|3|100|hex={{party color|Communist Party of India}}}}
|}
{| class="wikitable"
!
!
!Wikipedia
!•-•-• Article count •-•-•
!Roar
|-
|1
|{{Flag icon|India}}
|[[:en:Malayalam_Wikipedia|Malayalam Wikipedia]]
!108
! rowspan="6" |[[പ്രമാണം:002 The lion king Snyggve in the Serengeti National Park Photo by Giles Laurent.jpg|ചട്ടരഹിതം|248x248ബിന്ദു]]
|-
|2
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:English_Wikipedia|English Wikipedia]]
!41
|-
|3
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Simple_English_Wikipedia|Simple English Wikipedia]]
!26
|-
|4
|{{Flag icon|UNO}}
|[[:en:Wikidata|Wikidata]]
!3
|-
|5
|{{Flag icon|Russia}}
|[[:en:Russian_Wikipedia|Russian Wikipedia]]
!1
|-
|6
|{{Flag icon|UK}}
|[[:en:Wikivoyage|English Wikivoyage]]
!1
|}
{| class="wikitable"
! colspan="2" |ഭാവി ലേഖനങ്ങൾ
|-
|[[പ്യോംങ്യാംഗ് മെട്രോ]]
* [[പുഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[യോങ്വാങ് സ്റ്റേഷൻ]]
* [[കോൺസോൾ സ്റ്റേഷൻ]]
* [[സാംഹുങ് സ്റ്റേഷൻ]]
|വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ ചുവന്ന ലിങ്കുകൾ
* <small>[[ഉത്തര കൊറിയയിലെ വിമാനത്താവളങ്ങളുടെ പട്ടിക]] [[:en:List_of_airports_in_North_Korea|[en]]]</small>
|}
[[en:User:TheGreatEditor024]]
[[simple:User:TheGreatEditor024]]
[[ru:User:TheGreatEditor024]]
==താരകം==
{| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;"
|rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Exceptional newcomer.jpg|100px]]
|style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''നവാഗത താരകം'''
|-
|style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | താങ്കളുടെ പുതിയ ലേഖനങ്ങൾക്ക് നന്ദി. ഈ താരകം കൂടുതൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതാൻ താങ്കൾക്ക് ഒരു പ്രചോദനമാകട്ടെ എന്ന് ആശംസിച്ചുകൊള്ളുന്നു.
[[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:37, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
0zyfojmr6jxrmsfy9pfnyohq4katwi0
മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ
0
662547
4678610
4591177
2026-10-22T11:20:43Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678610
wikitext
text/x-wiki
[[കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോ]]<nowiki/>യുടെ ഒരു സ്റ്റേഷനാണ് '''മട്ടാഞ്ചേരി'''. വാട്ടർ മെട്രോ വഴി ഈ സ്റ്റേഷൻ ഹൈക്കോടതി ടെർമിനലുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. 2025 ഒക്ടോബർ 11-ന് കേരള മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയനാണ് സ്റ്റേഷൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്.
പൈതൃകപ്പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ടതും പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ നിർമ്മിച്ചതുമായ മട്ടാഞ്ചേരി കൊട്ടാരത്തിനു സമീപമാണ് മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ടെർമിനൽ പൂർണ്ണമായും വെള്ളത്തിലാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.
'''സമീപത്തുള്ള ആകർഷണങ്ങൾ'''
* [[മട്ടാഞ്ചേരി കൊട്ടാരം|ഡച്ച് കൊട്ടാരം]] അഥവാ മട്ടാഞ്ചേരി കൊട്ടാരം
* [[ജൂതപ്പള്ളി, മട്ടാഞ്ചേരി|പരദേശി സിനഗോഗ്]]
* [[കടവുംഭാഗം പള്ളി|കടവുംഭാഗം മട്ടാഞ്ചേരി സിനഗോഗ്]]
* ജ്യൂ ടൗൺ
* ജൂത സെമിത്തേരി
* [[കൂനൻ കുരിശ് പള്ളി മട്ടാഞ്ചേരി|കൂനൻ കുരിശ് പഴയ സുറിയാനി പള്ളി]]
* ധർമ്മനാഥ് ജൈന ക്ഷേത്രം
et6tdqm1u7rqn9xf1l1yon75hzpveqx
ആളക്കറുപ്പൻ
0
665280
4678578
4613503
2026-10-22T11:11:52Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678578
wikitext
text/x-wiki
{{Speciesbox
| image = Čorík čierny (Chlidonias niger)_a (4644831482).jpg
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name="iucn status 13 November 2021">{{cite iucn |author=BirdLife International |author-link=BirdLife International|year= 2019 |title= ''Chlidonias niger'' |amends=2018 |article-number= e.T22694787A155491450 |doi=10.2305/IUCN.UK.2018-2.RLTS.T22694787A155491450.en |access-date=13 November 2021}}</ref>
| genus = Chlidonias
| species = niger
| authority = ([[Carl Linnaeus|Linnaeus]], [[10th edition of Systema Naturae|1758]])
| range_map = Chlidonias niger map.svg
| range_map_caption = {{leftlegend|#ff9955|Breeding}}{{leftlegend|#ffe680|Migration}}{{leftlegend|#5F8DD3|Nonbreeding}}
| synonyms = ''Sterna nigra'' {{small|Linnaeus, 1758}}
}}
ആളക്കറുപ്പൻ (Chlidonias niger) സാധാരണയായി ഉൾനാടൻ ജലാശയങ്ങളിലോ അവയുടെ സമീപത്തോ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു ചെറിയ ടേൺ ആണ്. യൂറോപ്പ്, പശ്ചിമേഷ്യ, വടക്കേ അമേരിക്ക എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് ഇവ പ്രജനനം നടത്തുന്നത്. ശൈത്യകാലത്ത് ഈ പക്ഷികൾ ആഫ്രിക്കയുടെയും തെക്കേ അമേരിക്കയുടെയും തീരപ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് ദേശാടനം ചെയ്യുന്നു.
== വർഗ്ഗീകരണം ==
1758-ൽ സ്വീഡിഷ് പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ [[കാൾ ലിനേയസ്|കാൾ ലിനേയസ്]] തന്റെ സിസ്റ്റമാ നാച്ചുറെയുടെ പത്താം പതിപ്പിൽ ''സ്റ്റെർന നിഗ്ര'' എന്ന ദ്വിനാമത്തിൽ ആളക്കറുപ്പനെ ഔപചാരികമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{Cite book |last=Linnaeus |first=Carl |author-link=Carl Linnaeus |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/727042 |title=Systema Naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis |publisher=Laurentii Salvii |year=1758 |edition=10th |volume=1 |location=Holmiae (Stockholm) |page=137 |language=Latin}}</ref> ലിനേയസ് ഇതിന്റെ മാതൃകാസ്ഥാനം യൂറോപ്പ് എന്നാണ് വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നതെങ്കിലും ഇപ്പോൾ അത് സ്വീഡനിലെ ഉപ്സാലയായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/14483141 |title=Check-List of Birds of the World |publisher=Harvard University Press |year=1934 |editor-last=Peters |editor-first=James Lee |editor-link=James L. Peters |volume=2 |location=Cambridge, Massachusetts |page=328}}</ref> 1822-ൽ ഫ്രഞ്ച് പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ കോൺസ്റ്റന്റൈൻ റാഫിനെസ്ക് അവതരിപ്പിച്ച ''ക്ലിഡോണിയാസ്'' ജനുസ്സിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള നാല് ഇനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ആളക്കറുപ്പൻ.<ref name="ioc">{{Cite web|url=https://www.worldbirdnames.org/bow/gulls/|title=Noddies, gulls, terns, skimmers, skuas, auks|access-date=21 July 2024|date=December 2023|editor-last=Gill|editor-first=Frank|editor-link=Frank Gill (ornithologist)|editor2-last=Donsker|editor2-first=David|website=IOC World Bird List Version 14.1|publisher=International Ornithologists' Union|editor3-last=Rasmussen|editor3-first=Pamela|editor3-link=Pamela C. Rasmussen}}</ref> "മീവൽപ്പക്ഷിയെപ്പോലെയുള്ള" എന്നർത്ഥമുള്ള ''ഖെലിഡോണിയോസ്'' എന്ന [[പ്രാചീന ഗ്രീക്ക് ഭാഷ|പുരാതന ഗ്രീക്ക്]] പദത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ ജനുസ്സിന്റെ പേര് വന്നത്. ഈ പദം "മീവൽപ്പക്ഷി" എന്നർത്ഥമുള്ള വാക്കിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത്. ആളക്കറുപ്പന്റെ മറ്റൊരു പഴയ ഇംഗ്ലീഷ് പേര് "carr (അതായത് തടാകം) സ്വാലോ" എന്നാണ്. "തിളങ്ങുന്ന കറുപ്പ്" എന്നർത്ഥമുള്ള ''നൈഗർ'' എന്ന [[ലാറ്റിൻ]] പദത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ ഇനത്തിന്റെ പേര് വന്നത്.<ref name="job">{{Cite book |last=Jobling |first=James A |url=https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling |title=The Helm Dictionary of Scientific Bird Names |publisher=Christopher Helm |year=2010 |isbn=978-1-4081-2501-4 |location=London |pages=[https://archive.org/details/Helm_Dictionary_of_Scientific_Bird_Names_by_James_A._Jobling/page/n102 102], 270}}</ref> പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, ഇതിന്റെ തൂവലുകൾ പ്രധാനമായും ഇരുണ്ട നിറത്തിലുള്ളവയാണ്. പ്രജനനകാലത്ത് ചില വെളിച്ചത്തിൽ ഇത് നീലനിറത്തിൽ കാണപ്പെടാം. അതുകൊണ്ടാണ് ഇതിന് "ബ്ലൂ ഡാർ" എന്ന പഴയ ഇംഗ്ലീഷ് പേര് ലഭിച്ചത്.<ref>{{Cite book |last=Cocker |first=Mark |title=Birds Britannica |url=https://archive.org/details/birdsbritannica0000cock |last2=Mabey |first2=Richard |publisher=Chatto and Windus |year=2005 |isbn=978-0-7011-6907-7 |location=London |page=[https://archive.org/details/birdsbritannica0000cock/page/250 250]}}</ref>
രണ്ട് ഉപജാതികളെ അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ പ്രജനനമേഖലകൾ സഹിതം ചുവടെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="ioc"/>
{| class="wikitable"
!ചിത്രം
!ഉപജാതി
!വ്യാപനം
|-
|[[പ്രമാണം:Chlidonias_niger,_Big_Waters,_Northumberland_1.jpg|120x120ബിന്ദു]]
|''സി. എൻ. നൈഗർ'' ([[കാൾ ലിനേയസ്|ലിനേയസ്]], 1758)
|ഉൾനാടൻ യൂറോപ്പ് (ബ്രിട്ടീഷ് ദ്വീപുകളും വടക്കൻ സ്കാൻഡിനേവിയയും ഒഴികെ) മുതൽ മധ്യേഷ്യ, മധ്യ-തെക്കൻ റഷ്യ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മംഗോളിയ വരെ
|-
|[[പ്രമാണം:Chlidonias_niger_GNP_01.jpg|120x120ബിന്ദു]]
|''സി. എൻ. സുരിനാമെൻസിസ്'' (ജിമെലിൻ, ജെ.എഫ്., 1789)
|ഉൾനാടൻ മധ്യ-പടിഞ്ഞാറൻ നോർത്ത്വെസ്റ്റ് ടെറിട്ടറീസ്, കിഴക്കൻ [[ബ്രിട്ടീഷ് കൊളംബിയ]] എന്നിവിടങ്ങൾ മുതൽ തെക്കൻ [[ജെയിംസ് ഉൾക്കടൽ|ജെയിംസ് ഉൾക്കടൽ]], തെക്കുകിഴക്കൻ മാരിടൈം പ്രവിശ്യകൾ എന്നിവ വരെയും (വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ കാനഡ മുതൽ തെക്കുകിഴക്കൻ കാനഡ വരെ), മധ്യ കാലിഫോർണിയ, [[കാൻസസ്|കാൻസസ്]], ഗ്രേറ്റ് ലേക്സ്, [[മെയ്ൻ]] എന്നിവ വരെയും (വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, മധ്യ-പടിഞ്ഞാറൻ യു.എസ്.എ. മുതൽ വടക്കുകിഴക്കൻ യു.എസ്.എ. വരെ)
|-
|}
[[പ്രമാണം:Black_Tern_from_the_Crossley_ID_Guide_Britain_and_Ireland.jpg|ലഘുചിത്രം|തിരിച്ചറിയലിനുള്ള സംയുക്തചിത്രം]]
മുതിർന്ന പക്ഷികൾക്ക് 25 സെന്റീമീറ്റർ (10 ഇഞ്ച്) നീളവും 61 സെന്റീമീറ്റർ (24 ഇഞ്ച്) ചിറകുവിരിവും 62 ഗ്രാം (2+1⁄8 ഔൺസ്) ഭാരവുമുണ്ട്. ഇവയ്ക്ക് ഇരുണ്ട നിറത്തിലുള്ള ചെറിയ കാലുകളും 27 മില്ലീമീറ്റർ (1+1⁄16 ഇഞ്ച്) നീളമുള്ള, ദുർബലമെന്നു തോന്നിക്കുന്ന കറുത്ത കൊക്കുമുണ്ട്. കൊക്കിന് ഏതാണ്ട് തലയോളം നീളമുണ്ട്. കൊക്ക് നീളമുള്ളതും മെലിഞ്ഞതും നേരിയ തോതിൽ താഴേക്ക് വളഞ്ഞതുമായി കാണപ്പെടുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ഇരുണ്ട ചാരനിറത്തിലുള്ള പുറംഭാഗവും വെളുത്ത മുൻചിറകും കറുത്ത തലയും കഴുത്തും (മുതിർന്നവയിൽ ചിലപ്പോൾ ചാരനിറം കലർന്നിരിക്കും) വയറുമുണ്ട്. കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ഉള്ള തൊപ്പിയും (ഇത് ചെവിമൂടികളുമായി നിറത്തിൽ ഒന്നുചേർന്ന് ഏതാണ്ട് പൂർണ്ണമായ ഒരു മൂടുപടം പോലെയാകുന്നു) ഇളം തവിട്ട് കലർന്ന ചാരനിറത്തിലുള്ള 'ചതുരാകൃതിയിലുള്ള' വാലും ഇവയ്ക്കുണ്ട്. മുഖം വെളുത്തതാണ്. കണ്ണിനു മുന്നിൽ ത്രികോണാകൃതിയിലുള്ള ഒരു വലിയ ഇരുണ്ട പാടുണ്ട്. ഇളം പക്ഷികൾക്ക് വീതിയുള്ള ഒരു വെളുത്ത കോളറുമുണ്ട്. വെളുത്ത മാറിടത്തിന്റെ വശങ്ങളിൽ ചാരം കലർന്ന തവിട്ടുനിറത്തിലുള്ള പാടുകളുണ്ട്. മുകൾഭാഗത്തെ തൂവലുകൾ താഴേക്ക് നീണ്ടുവരുന്നതാണ് ഈ പാടുകൾ. ഇവയുടെ വലുപ്പം വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കും, അവ അത്ര ശ്രദ്ധേയവുമല്ല. പ്രജനനകാലമല്ലാത്തപ്പോഴുള്ള തൂവലുകളിൽ, തൊപ്പി ഒഴികെയുള്ള കറുപ്പുനിറത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ചാരനിറമായി മാറുന്നു. മുകൾഭാഗത്തെ തൂവലുകൾക്ക് മങ്ങിയ നിറമാണ്, അവയുടെ അരികുകൾക്ക് ഇളംനിറവും. പൃഷ്ഠഭാഗം തവിട്ട് കലർന്ന ചാരനിറമാണ്.
[[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കൻ]] വംശമായ ''സി. എൻ. സുരിനാമെൻസിസിനെ'' എല്ലാ തൂവൽദശകളിലും യൂറോപ്യൻ രൂപത്തിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും. ചിലർ ഇതിനെ ഒരു പ്രത്യേക സ്പീഷീസായി കണക്കാക്കുന്നു.
പറക്കുമ്പോൾ ഇവയുടെ ശരീരം മെലിഞ്ഞതായി കാണപ്പെടുന്നു. ചിറകടികൾ പൂർണ്ണവും ശക്തവുമാണ്. മറ്റ് ടേൺ ഇനങ്ങളെപ്പോലെ, ഭക്ഷണത്തിനായി ജലോപരിതലത്തിലേക്ക് താഴ്ന്നിറങ്ങുന്നതിനാൽ ഇവയുടെ പറക്കൽ പലപ്പോഴും ക്രമരഹിതമാണ്.
ഇതിന്റെ ശബ്ദത്തെ ഉയർന്ന സ്വരത്തിലുള്ള "കിക്ക്" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഒരു വലിയ കൂട്ടത്തിന്റെ ശബ്ദത്തെ "കാതടപ്പിക്കുന്നത്" എന്നും വിളിച്ചിട്ടുണ്ട്.
== വെള്ളച്ചിറകുള്ള ടേണുമായുള്ള സങ്കരണം ==
ഈ ഇനവും വെള്ളച്ചിറകുള്ള ടേണും തമ്മിലുള്ള സങ്കരണം സ്വീഡനിൽ നിന്നും നെതർലൻഡ്സിൽ നിന്നും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{In lang|sv}} Alexandersson, H. (1979) En hybridisering mellan vitvingad tärna ''Chlidonias leucopterus'' och svarttärna ''Chlidonias niger'' på Öland 1978 ''Calidris'' 8: 151–53</ref><ref>{{In lang|nl}} Van IJzendoorn, E. J. (1980) Broedgeval van Zwarte ''Chlidonias niger'' × Witvleugelstern ''C. leucopterus'' ''[[Dutch Birding]]'' 2: 62–65</ref> 1978 സെപ്റ്റംബറിലും 1981 സെപ്റ്റംബറിലും ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ചൂ വാലി തടാകത്തിൽ കണ്ട രണ്ട് ഇളം പക്ഷികളും സങ്കരയിനങ്ങളാണെന്ന് കരുതപ്പെട്ടു. അവ രണ്ട് ഇനങ്ങളുടെയും സ്വഭാവങ്ങൾ ഇടകലർന്നു കാണിച്ചു. പ്രത്യേകിച്ചും, ഇരുണ്ട മാന്റിലും (വെള്ളച്ചിറകുള്ള ടേണിന്റെ സവിശേഷത) നെഞ്ചിന്റെ വശങ്ങളിലെ ഇരുണ്ട പാടുകളും (ആളക്കറുപ്പന്റെ സവിശേഷത, വെള്ളച്ചിറകുള്ള ടേണിൽ ഇത് കാണാറില്ല) അവയിൽ ഒരുമിച്ച് കാണപ്പെട്ടു.
[[കാനഡ]]യുടെ ഭൂരിഭാഗം, വടക്കൻ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ, യൂറോപ്പിന്റെയും പടിഞ്ഞാറൻ [[പാലിയാർട്ടിക് മേഖല|ഏഷ്യയുടെയും]] ഭൂരിഭാഗം എന്നിവിടങ്ങളിലെ ശുദ്ധജല ചതുപ്പുകളാണ് ഇവയുടെ പ്രജനന ആവാസവ്യവസ്ഥ. ചതുപ്പിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വസ്തുക്കളിലോ വെള്ളത്തോട് വളരെ അടുത്തുള്ള നിലത്തോ ആണ് ഇവ സാധാരണയായി കൂടുണ്ടാക്കുന്നത്. 2 മുതൽ 4 വരെ മുട്ടകൾ ഇടുന്നു.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭം വരെ ഇംഗ്ലണ്ടിലെ കിഴക്കൻ ഫെൻസിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ലിങ്കൺഷയറിലും കേംബ്രിഡ്ജ്ഷയറിലും, ആളക്കറുപ്പൻ ധാരാളമായി ഉണ്ടായിരുന്നു. 1769-ൽ ലിങ്കൺഷയറിൽ നടത്തിയ സന്ദർശനത്തെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കവേ, വെൽഷ് പ്രകൃതിശാസ്ത്രജ്ഞനായ [[തോമസ് പെനന്റ്|തോമസ് പെന്നന്റ്]] 'അവരുടെ നിലവിളികൾ കൊണ്ട് ഒരാളെ ഏതാണ്ട് ബധിരരാക്കുന്ന' ആളക്കറുപ്പൻ പക്ഷികളുടെ 'വിശാലമായ കൂട്ടങ്ങളെ' പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite book |last=Pennant |first=Thomas |author-link=Thomas Pennant |url=https://books.google.com/books?id=qk-L8C3tSLcC&dq=%22almost+deafen+one+with+their+clamors%22&pg=PA10 |title=A Tour in Scotland MDCCLXIX |publisher=John Monk |year=1771 |location=Chester |page=10}}</ref> പ്രജനനകേന്ദ്രങ്ങളിൽ വ്യാപകമായി നടത്തിയ നീർവാർച്ച കാരണം 1840 ആയപ്പോഴേക്കും ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ഇവ പൂർണ്ണമായും ഇല്ലാതായി. ഇംഗ്ലണ്ടിൽ വീണ്ടും വാസമുറപ്പിക്കാൻ ആളക്കറുപ്പൻ ഇടയ്ക്കിടെ നടത്തിയ ശ്രമങ്ങൾ വിജയിച്ചില്ല. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ഏതാനും പ്രജനന രേഖകളും അയർലൻഡിൽ ഒരെണ്ണവും മാത്രമേ ഉണ്ടായിട്ടുള്ളൂ.
വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആളക്കറുപ്പൻ പക്ഷികൾ വടക്കൻ [[തെക്കേ അമേരിക്ക]]യുടെ തീരങ്ങളിലേക്കും അവയിൽ ചിലത് തുറന്ന സമുദ്രത്തിലേക്കും ദേശാടനം ചെയ്യുന്നു. പഴയ ലോകത്തിലെ പക്ഷികൾ [[ആഫ്രിക്ക]]യിലാണ് ശൈത്യകാലം ചെലവഴിക്കുന്നത്.
"വെളുത്ത" സ്റ്റെർന ടേണുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ഈ പക്ഷികൾ മത്സ്യത്തിനായി വെള്ളത്തിലേക്ക് മുങ്ങാറില്ല. പകരം പറന്നുകൊണ്ടുതന്നെ ജലോപരിതലത്തിലോ അതിനടുത്തോ ഉള്ള വസ്തുക്കൾ കൊത്തിയെടുക്കുകയോ പറക്കലിനിടെ പ്രാണികളെ പിടിക്കുകയോ ആണ് ചെയ്യുന്നത്. ഇവ പ്രധാനമായും പ്രാണികളെയും മത്സ്യങ്ങളെയും ഉഭയജീവികളെയും ഭക്ഷിക്കുന്നു.
അമേരിക്കൻ വംശം ബ്രിട്ടനിലും അയർലൻഡിലും വഴിതെറ്റിയെത്തിയ പക്ഷിയായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ആവാസവ്യവസ്ഥ നഷ്ടപ്പെടുന്നതു മൂലം സമീപകാലത്ത് വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ ഇവയുടെ എണ്ണം കുറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
== ഗാലറി ==
<gallery widths="200px" heights="150px">
പ്രമാണം:Black_Tern_RWD.jpg|പ്രജനനകാലത്തല്ലാത്ത തൂവലുകൾ
പ്രമാണം:Black_Tern_RWD8.jpg|പ്രജനനകാലത്തിനു ശേഷമുള്ള ഇടക്കാല തൂവലുകൾ
പ്രമാണം:Mustviiresed.jpg|[[എസ്റ്റോണിയ|എസ്റ്റോണിയയിലെ]] ടാർട്ടു കൗണ്ടിയിൽ ഇണചേരുന്ന ആളക്കറുപ്പൻ പക്ഷികൾ
പ്രമാണം:Chlidonias_niger_MWNH_2170.JPG|മുട്ട, മ്യൂസിയം വീസ്ബാഡൻ ശേഖരം, ജർമ്മനി
പ്രമാണം:Black_Tern_chick_with_band_and_2_eggmates,_St._Clair_Flats,_21_July_2014_(14710858471).jpg|[[കാനഡ|കാനഡയിലെ]] [[ഒണ്ടാറിയോ|ഒണ്ടാറിയോയിൽ]], പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന ഞാങ്ങണകൾ കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ കൂട്ടിൽ പുതുതായി വിരിഞ്ഞ ഒരു കുഞ്ഞും രണ്ട് മുട്ടകളും
പ്രമാണം:Chlidonias_niger_niger_MHNT.ZOO.2010.11.132.9.jpg| ''Chlidonias niger niger'' - MHNT
</gallery>
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{Commons category-inline|Chlidonias niger|Black tern}}
* [https://www.mbr-pwrc.usgs.gov/id/framlst/i0770id.html ആളക്കറുപ്പൻ - ''ക്ലിഡോണിയാസ് നൈഗർ'']{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഏപ്രിൽ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} - USGS പാറ്റക്സെന്റ് പക്ഷി തിരിച്ചറിയൽ ഇൻഫോസെന്റർ
* [https://www.birds.cornell.edu/AllAboutBirds/BirdGuide/Black_Tern.html ആളക്കറുപ്പൻ: സ്പീഷീസ് വിവരണം] - കോർണൽ ലാബ് ഓഫ് ഓർണിതോളജി
* [http://sabap2.adu.org.za/docs/sabap1/337.pdf തെക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ പക്ഷികളുടെ അറ്റ്ലസിലെ ആളക്കറുപ്പൻ സ്പീഷീസ് വിവരണം]
*
* {{InternetBirdCollection|black-tern-chlidonias-niger|Black tern}}
* {{VIREO|black+tern|Black tern}}
* {{IUCN Map|22694787/166287261|Chlidonias niger}}
[[വർഗ്ഗം:ഐ.യു.സി.എൻ. ചുവന്ന പട്ടിക പ്രകാരം സ്ഥിതി ഒട്ടും ആശങ്കാജനകമല്ലാത്ത ജീവികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]]
o8vwr3jnywibszeb8z4s1whfbhps3c6
പ്രിയ കുര്യൻ
0
665471
4678590
4607878
2026-10-22T11:15:13Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678590
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Priya Kuriyan
| citizenship = Indian
| alma_mater = National Institute of Design, Ahmedabad (2004)
| occupation = Comic book writer, Illustrator, Animation filmmaker
| awards = Big Little Book Award (2019)
}}
[[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] [[ബെംഗളൂരു]] ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ഇന്ത്യൻ കോമിക് പുസ്തക എഴുത്തുകാരിയും ചിത്രകാരിയും [[അനിമേഷൻ|ആനിമേഷൻ]] ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവുമാണ് '''പ്രിയ കുര്യൻ'''.<ref name=":1">{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/express-sunday-eye/priya-kuriyanbig-little-book-awardsprincess-easy-pleasy-more-than-words-6122475/|title=More than words: Priya Kuriyan's illustrations capture the world of everyday quirks|access-date=2020-12-07|last=Chakrabarti|first=Paromita|date=2019-11-17|website=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref>
== വിദ്യാഭ്യാസം ==
2004-ൽ അഹമ്മദാബാദിലെ നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഡിസൈനിൽ നിന്ന് പ്രിയ ബിരുദം നേടി.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ==
തുലിക ബുക്സിന്റെ ചിത്രകാരിയായാണ് അവർ തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ആരംഭിച്ചത്.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://scroll.in/magazine/845009/priya-kuriyans-new-book-tells-the-story-of-an-adorable-eccentric-grandmother-without-any-words|title=Priya Kuriyan's new book tells the story of an adorable, eccentric grandmother – without any words|access-date=2020-12-07|last=Ray Chaudhuri|first=Zinnia|date=12 August 2017|website=[[Scroll.in]]|language=en-US}}</ref> അതിനുശേഷം നൂറിലധികം പുസ്തകങ്ങൾക്ക് ചിത്രങ്ങൾ വരച്ച അവർ [[റസ്കിൻ ബോണ്ട്]], [[മനു എസ്. പിള്ള]], നടാഷ ശർമ്മ, മീര നായർ, [[ജെറി പിന്റോ]], രാധിക ഛദ്ദ എന്നിവരുൾപ്പെടെ നിരവധി എഴുത്തുകാരുമായി സഹകരിച്ചു പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name=":2" /> മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാ ഗാന്ധിയുടെ ജീവിതത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ''ഇന്ദിര'' (2018) എന്ന ഗ്രാഫിക് നോവലിനായി അവർ എഴുത്തുകാരി ദേവപ്രിയ റോയിയുമായി സഹകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cnbctv18.com/buzz/these-4-women-graphic-novelists-have-an-agenda-humanism-and-equality-4017651.htm|title=These 4 women graphic novelists have an agenda: Humanism and equality|access-date=2020-12-07|last=Kirpal|first=Neha|date=19 June 2019|website=[[CNBC TV18]]|language=en-US}}</ref> ആനിമേഷൻ ചലച്ചിത്ര നിർമ്മാതാവെന്ന നിലയിൽ, ചിൽഡ്രൻസ് ഫിലിം സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യയ്ക്കായി വിദ്യാഭ്യാസ ആനിമേഷൻ ചിത്രങ്ങളും ''സെസേം സ്ട്രീറ്റി''ന്റെ ഇന്ത്യൻ പതിപ്പിനായി എപ്പിസോഡുകളും പ്രിയ സംവിധാനം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://scroll.in/article/839323/ten-fabulously-illustrated-books-for-young-readers-that-adults-will-enjoy-just-as-much|title=Ten fabulously illustrated books for young readers that adults will enjoy just as much|access-date=2020-12-07|last=Roy|first=Devapriya|date=10 June 2017|website=[[Scroll.in]]|language=en-US}}</ref>
''അമ്മച്ചീസ് ഗ്ലാസസ്'' എന്ന കോമിക് പുസ്തകത്തിന്റെയും, എഴുത്തുകാരൻ പെരുമാൾ മുരുകന്റെ പ്രശസ്ത നോവലായ ''പൂനാച്ചി''യെ ആസ്പദമാക്കി കുട്ടികൾക്കായി തയ്യാറാക്കിയ ''പൂനാച്ചി ലോസ്റ്റ് ഇൻ ദ ഫോറസ്റ്റ്'' എന്ന ചിത്രപുസ്തകത്തിന്റെയും രചയിതാവാണ് അവർ.<ref name=":2">{{Cite web|url=https://scroll.in/magazine/845009/priya-kuriyans-new-book-tells-the-story-of-an-adorable-eccentric-grandmother-without-any-words|title=Priya Kuriyan's new book tells the story of an adorable, eccentric grandmother – without any words|access-date=2020-12-07|last=Ray Chaudhuri|first=Zinnia|date=12 August 2017|website=[[Scroll.in]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/perumal-murugan-and-illustrator-priya-kuriyan-childrens-adaptation-poonachi-131461|title=Perumal Murugan and illustrator Priya Kuriyan on children's adaptation of 'Poonachi'|access-date=2020-12-07|last=Venugopal|first=Nikhita|date=2020-08-24|website=[[The News Minute]]|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.livemint.com/mint-lounge/features/perumal-murugan-s-poonachi-returns-through-priya-kuriyan-s-art-11599326745332.html|title=Perumal Murugan's 'Poonachi' returns through Priya Kuriyan's art|access-date=2020-12-07|last=Ghoshal|first=Somak|date=2020-09-06|website=[[Livemint]]|language=en}}</ref>
== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
2019-ലെ മുംബൈ ലിറ്ററേച്ചർ ഫെസ്റ്റിവലിൽ ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് അവാർഡ് പ്രിയയ്ക്ക് ലഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.firstpost.com/living/big-little-book-awards-2019-priya-kuriyan-wins-best-illustrator-prabhat-bags-prize-for-best-childrens-literature-in-hindi-7675941.html|title=Big Little Book Awards 2019: Priya Kuriyan wins best illustrator, Prabhat bags prize for best children's literature in Hindi|date=2019-11-20|website=[[Firstpost]]}}</ref>
== പുസ്തകങ്ങൾ ==
* ''ഡ്രോയിംഗ് ദ ലൈൻ: ഇന്ത്യൻ വുമൻ ഫൈറ്റ് ബാക്ക്'' (സഹ-എഡിറ്റർ, 2015). ISBN .{{ISBN|978-0-99-405071-7}}
* ''അമ്മച്ചീസ് ഗ്ലാസസ്'' (2017) – തുലിക ബുക്സ്. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/978-93-5046-908-8|<bdi>978-93-5046-908-8</bdi>]].{{ISBN|978-93-5046-908-8}}
* ''പൂനാച്ചി ലോസ്റ്റ് ഇൻ ദ ഫോറസ്റ്റ്'' (പെരുമാൾ മുരുകന്റെ ''പൂനാച്ചി''യുടെ രൂപാന്തരം, 2020). റെഡ് പാണ്ട, വെസ്റ്റ്ലാൻഡ് മുദ്രണം. ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/978-9-38-964831-7|<bdi>978-9-38-964831-7</bdi>]].{{ISBN|978-9-38-964831-7}}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}{{Authority Control}}
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
ds2fnhc2j4iw17kgwexuk2qzxv68f18
ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി
0
666335
4678609
4612392
2026-10-22T11:20:27Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678609
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox playwright|name=|image=|imagesize=150px|alt=|caption=|pseudonym=|birth_name=|birth_date={{Birth date|1935|2|12}}|birth_place=കാറളം, [[കൊച്ചി രാജ്യം]], ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ|death_date={{Death date and age|2026|4|4|1935|2|12}}|death_place=[[പാട്ടുരായ്ക്കൽ]], തൃശ്ശൂർ, കേരളം, ഇന്ത്യ|occupation= എഴുത്തുകാരൻ|nationality=ഇന്ത്യൻ|alma_mater=|period=|genre= നോവൽ, ബാലസാഹിത്യം|spouse= രാധ|partner=|children=3|influences=|influenced=|awards={{ubl|Award of the [[Kerala State Institute of Children's Literature]]| the [[Kerala Sahitya Akademi Award for Children's Literature]]}}}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാരനും അധ്യാപകനുമായിരുന്നു '''ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി'''. ശാസ്ത്രരചന, ബാലസാഹിത്യം, നോവൽരചന, അധ്യാപനം തുടങ്ങി വിവിധ മേഖലകളിൽ അദ്ദേഹം അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. ദേശീയ ബാലസാഹിത്യ പുരസ്കാരം, കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ പുരസ്കാരം, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്, ഉറൂബ് അവാർഡ് എന്നിവ അദ്ദേഹം നേടിയിട്ടുണ്ട്.
== ജീവചരിത്രം ==
ഇന്നത്തെ [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ]] ഇരിങ്ങാലക്കുടയ്ക്കടുത്തുള്ള കാറളം ഗ്രാമത്തിൽ 1935 ഫെബ്രുവരി 12-ന് തേവരുപറമ്പിൽ രാവുണ്ണിയുടെയും ഈശ്വരിയമ്മയുടെയും മകനായി ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി ജനിച്ചു.<ref>{{Cite book |last=Śr̲īdharan |first=Si Pi |url=https://books.google.co.in/books/about/%E0%B4%87%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B5%86_%E0%B4%B8%E0%B4%BE%E0%B4%B9%E0%B4%BF%E0%B4%A4.html?id=OHcRAQAAIAAJ&redir_esc=y |title=ഇന്നത്തെ സാഹിത്യകാരന്മാർ |date= |publisher=Sāhityavēdi Pabȧḷikkēṣansȧ |year=1969 |pages=947 |language=ml}}</ref> ചേർപ്പ് സി.എൻ.എൻ. സ്കൂളിൽ നിന്ന് ഇന്റർമീഡിയറ്റ് പരീക്ഷ പാസായ ശേഷം സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ കാരണം രണ്ട് വർഷത്തേക്ക് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പഠനം മുടങ്ങി. ആ കാലയളവിൽ അദ്ദേഹം ഭൂരിഭാഗം സമയവും ഗ്രന്ഥശാലയിലാണ് ചെലവഴിച്ചത്. ഇംഗ്ലീഷ് സാഹിത്യത്തിൽ താൽപ്പര്യം തോന്നിയ അദ്ദേഹം അക്കാലത്ത് ലോകക്ലാസിക്കുകൾ വായിച്ചു. മലയാള സാഹിത്യത്തിലായിരുന്നു കൂടുതൽ താൽപ്പര്യമെങ്കിലും അദ്ദേഹം വെറ്ററിനറി കോളേജിൽ നിന്ന് ബിരുദം നേടുകയും പിന്നീട് അവിടെ അധ്യാപകനാവുകയും ചെയ്തു.<ref name="Mathrubhumi" />
1969-ൽ തൃശ്ശൂരിലെ രാമവർമ്മപുരത്ത് നടന്ന മൂന്ന് ദിവസത്തെ എഴുത്തുകാരുടെ സമ്മേളനമായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാഹിത്യജീവിതത്തിലെ വഴിത്തിരിവ്. പ്രമുഖ മലയാള എഴുത്തുകാരായ എസ്. കെ. പൊറ്റെക്കാട്ട്, [[എം.ടി. വാസുദേവൻ നായർ|എം. ടി. വാസുദേവൻ നായർ]], [[പാറപ്പുറത്ത്|പാറപ്പുറത്ത്]], [[എസ്. ഗുപ്തൻ നായർ]] എന്നിവർ ആ സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്നു.
കാറളം സ്വദേശിയായ ശങ്കുണ്ണി ഏറെക്കാലമായി തൃശ്ശൂരിലെ പാട്ടുരായ്ക്കലിലാണ് താമസിച്ചിരുന്നത്.<ref name="Mathrubhumi 2">{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/dr-tr-sankunni-passes-away-tribute-glr60cy1|title=പ്രശസ്ത നോവലിസ്റ്റും ബാലസാഹിത്യകാരനുമായ ഡോ. ടി.ആർ ശങ്കുണ്ണി അന്തരിച്ചു|access-date=2026-04-05|date=2026-04-04|website=@mathrubhumi|language=en}}</ref>
=== വ്യക്തിജീവിതവും മരണവും ===
ആലുവ പാലത്തിങ്കൽ കുടുംബാംഗമായ രാധയാണ് ശങ്കുണ്ണിയുടെ ഭാര്യ. വാളയാർ ഫോറസ്റ്റ് റിസർച്ച് ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഡയറക്ടർ ജയശങ്കർ, മണ്ണുത്തി വെറ്ററിനറി കോളേജിലെ അനാട്ടമി പ്രൊഫസർ ഡോ. മായ, അഭിഭാഷകയായ എസ്. പ്രിയ എന്നിവരാണ് ഇവരുടെ മൂന്ന് മക്കൾ.<ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/literature/news/dr-t-r-sankunni-author-malayalam-literature-shares-his-literary-life-thrissur-481349e9|title=എൻ.വി. കൃഷ്ണവാര്യർ ഗുരു, സാഹിത്യത്തിൽ അമ്മയുടെ സ്ഥാനം ബാലാമണിയമ്മക്ക്- ഡോ. ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി|access-date=2026-04-05|date=2024-07-12|website=@mathrubhumi|language=en}}</ref> 2026 ഏപ്രിൽ 4-ന് 91-ആം വയസ്സിൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു.<ref name="Mathrubhumi 2" />
== ഔദ്യോഗികജീവിതം ==
1983 മുതൽ അഞ്ച് വർഷക്കാലം ശങ്കുണ്ണി [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി|സാഹിത്യ അക്കാദമി]] ജനറൽ കൗൺസിൽ അംഗമായിരുന്നു.<ref name="Mathrubhumi 2" />
കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്തിന്റെ ആദ്യകാല പ്രവർത്തകനും യുറീക്ക മാസികയുടെ സ്ഥാപക പത്രാധിപരുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം.<ref name="Mathrubhumi 2" />
[[കേരള കാർഷിക സർവ്വകലാശാല|കേരള കാർഷിക സർവകലാശാലയിലെ]] ആദ്യത്തെ അസിസ്റ്റന്റ് രജിസ്ട്രാറായി നിയമിതനായ ശങ്കുണ്ണി പിന്നീട് അവിടെ പബ്ലിക് റിലേഷൻസ് ഓഫീസറായി ജോലി ചെയ്തു.<ref name="janmabhumi">{{Cite web|url=https://janmabhumi.in/2022/07/24/3053654/varadyam/tr-sankunni/|title=ശാസ്ത്രം സത്യമാണ്, വിശ്വാസവും|access-date=2026-04-06|last=|first=|date=2022-07-24|website=Janmabhumi|language=en-US}}</ref> കേരള കാർഷിക സർവകലാശാലയിലെ അക്കാദമിക് വിഭാഗത്തിൽ സീനിയർ ഡെപ്യൂട്ടി രജിസ്ട്രാറായും അദ്ദേഹം സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു.<ref name="Madhyamam">{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/dr-tr-sankunni-founder-editor-of-eureka-and-renowned-novelist-passes-away-1508445|title='യുറീക്ക'യുടെ സ്ഥാപക പത്രാധിപനും പ്രശസ്ത നോവലിസ്റ്റുമായ ഡോ.ടി.ആർ ശങ്കുണ്ണി അന്തരിച്ചു {{!}} Dr. T.R. Sankunni, founder editor of Eureka and renowned novelist, passes away {{!}} Madhyamam|access-date=2026-04-05|last=|first=|date=2026-04-04|website=www.madhyamam.com|language=ml}}</ref>
== സാഹിത്യ സംഭാവനകൾ ==
''ശാസ്ത്രഗോപുരത്തിന്റെ രാജശില്പികൾ'' ഉൾപ്പെടെ ആറ് ജനപ്രിയ ശാസ്ത്രപുസ്തകങ്ങൾ; കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡും ദേശീയ അവാർഡും നേടിയ ''വായുവിന്റെ കഥ'', കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ പുരസ്കാരം നേടിയ ''ഹിതോപദേശ കഥ'' എന്നിവ ഉൾപ്പെടെ പതിനഞ്ച് ബാലസാഹിത്യ പുസ്തകങ്ങൾ; ഉറൂബ് അവാർഡ് നേടിയ ''വേദ സാക്ഷി'' ഉൾപ്പെടെ 15 നോവലുകൾ എന്നിവ ശങ്കുണ്ണിയുടെ പ്രധാന സാഹിത്യകൃതികളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="Mathrubhumi 2" />
അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആദ്യ നോവലായ ''യതിഭംഗം'' 1969-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു; പിന്നീട് ''യതിഭംഗ''ത്തിലെ ഒരു അമ്മയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അദ്ദേഹം ''യാതനാപർവം'' എന്ന നോവൽ എഴുതി.<ref name="janmabhumi" />
മരുമക്കത്തായവും കൂട്ടുകുടുംബവും നിലനിന്ന വ്യവസ്ഥയിൽ നിന്ന് അണുകുടുംബത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം, മാപ്പിള കലാപത്തിന് ഇരയായവരുടെ ജീവിതം തുടങ്ങിയ വിവിധ വിഷയങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ''നക്ഷത്ര ബംഗ്ലാവ്'' എന്ന നോവൽ ചർച്ച ചെയ്തു.<ref name="janmabhumi" /> നോവലിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് അദ്ദേഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചില പരിചിത വ്യക്തികളുമായി സാമ്യമുള്ളതിനാൽ ഈ നോവൽ വിമർശിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.<ref name="janmabhumi" /> 2004-ൽ ഡി.സി. ബുക്സ് അതുവരെ മലയാളത്തിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച അഞ്ചായിരത്തോളം നോവലുകളിൽ നിന്ന് എഴുപത്തിയഞ്ച് നോവലുകൾ തിരഞ്ഞെടുത്ത് പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിച്ചപ്പോൾ അവയിലൊന്ന് ''നക്ഷത്ര ബംഗ്ലാവ്'' ആയിരുന്നു.<ref name="janmabhumi" />
ആദ്യത്തെ മൂന്ന് നോവലുകളും രേവതി എന്ന തൂലികാനാമത്തിലാണ് അദ്ദേഹം എഴുതിയത്.<ref name="janmabhumi" />
== പുരസ്കാരങ്ങളും ബഹുമതികളും ==
ബാലസാഹിത്യത്തിനുള്ള ദേശീയ അവാർഡ്, കേരള സംസ്ഥാന ബാലസാഹിത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിന്റെ പുരസ്കാരം, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്, ഉറൂബ് അവാർഡ് എന്നിവ ശങ്കുണ്ണി നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref name="Madhyamam" />
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
[[വർഗ്ഗം:കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാരം ലഭിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:കുട്ടികളുടെ ഇന്ത്യൻ എഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]]
[[വർഗ്ഗം:2026-ൽ മരിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:1935-ൽ ജനിച്ചവർ]]
9528u567odd36v42mhvgan7zfwlyoki
അർജുൻ ചിദംബരം
0
668707
4678594
4628677
2026-10-22T11:16:19Z
AksharaBot
221747
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — നിർമ്മിതബുദ്ധി (AI) സഹായത്തോടെ ഭാഷാതിരുത്തൽ; വിശദാംശങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]
4678594
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = Arjun Chidambaram
| birth_date = <!-- must be attributed to reliable sources -->
| birth_place = [[Chennai]], [[Tamil Nadu]]
| occupation = Actor
| years_active = 2013–present
| spouse = {{marriage|[[Jeyashri Chandrasekaran]]|2025}}
}}
ഒരു ഇന്ത്യൻ ചലച്ചിത്ര നടനാണ് '''അർജുൻ ചിദംബരം''' (ജനനം 4 ജനുവരി 1990). തമിഴ് സിനിമാരംഗത്താണ് അർജുൻ പ്രധാനമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ചെന്നൈയിലെ നാടകവേദിയിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവന്ന അദ്ദേഹം ''നേർക്കൊണ്ട പാർവൈ'' (2019) എന്ന ചിത്രത്തിലെ അഭിനയത്തിലൂടെ കൂടുതൽ അംഗീകാരം നേടുകയും തുടർന്ന് പൊന്നിയിൻ സെൽവൻ: I (2022), തഗ് ലൈഫ് (2025), ബ്ലാസ്റ്റ് തുടങ്ങിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിക്കുകയും ചെയ്തു. സിനിമകൾ, വിവിധ സ്ട്രീമിംഗ് പരമ്പരകൾ, ഇവാം, സ്ട്രേ ഫാക്ടറി, ദി മദ്രാസ് പ്ലേയേഴ്സ് എന്നിവയുമായി ചേർന്നുള്ള നാടകപ്രവർത്തനം എന്നിവയെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിനയജീവിതത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
== അഭിനയജീവിതം ==
എസ്. പി. ബി. ചരൺ നിർമ്മിച്ച ''മൂന്നേ മൂന്ന് വാർത്തൈ'' (2015) എന്ന ചിത്രത്തിൽ നായകനായി അഭിനയിച്ചുകൊണ്ടാണ് ചിദംബരം തന്റെ അഭിനയജീവിതം ആരംഭിച്ചത്.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/Arjun-plays-the-negative-lead-in-Michael-Muthus-film/articleshow/55619637.cms|title=Arjun plays the negative lead in Michael Muthu's film|access-date=11 April 2020|website=The Times of India|archive-url=https://web.archive.org/web/20200923141525/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/Arjun-plays-the-negative-lead-in-Michael-Muthus-film/articleshow/55619637.cms|archive-date=23 September 2020}}</ref> പിന്നീട് 2017-ൽ റം എന്ന ചിത്രത്തിൽ ബധിരനും മൂകനുമായ ഒരു ഹാക്കറുടെ വേഷം അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/when-theatre-actors-turn-to-film/article17676976.ece|title=A flight from the fringes|access-date=1 May 2020|last=Rao|first=Subha J.|date=27 March 2017|website=The Hindu|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112003941/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/when-theatre-actors-turn-to-film/article17676976.ece|archive-date=12 November 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/when-theatre-actors-turn-to-film/article17676976.ece|title=A flight from the fringes|access-date=1 May 2020|last=J Rao|first=Subha|date=27 March 2017|website=The Hindu|archive-url=https://web.archive.org/web/20201112003941/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/when-theatre-actors-turn-to-film/article17676976.ece|archive-date=12 November 2020}}</ref>
എച്ച്. വിനോത്തിന്റെ ''നേർക്കൊണ്ട പാർവൈ'' (2019) എന്ന ചിത്രത്തിൽ അജിത് കുമാറിനൊപ്പം അഭിനയിച്ച്, ആദിക് എന്ന കഥാപാത്രത്തെ അവതരിപ്പിച്ചതിലൂടെ ചിദംബരം കൂടുതൽ അംഗീകാരം നേടി.<ref>{{Cite web|url=http://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/ak59-ajith-s-pink-remake-full-cast-and-crew-revealed-see-here-1440727-2019-01-28|title=AK59: Ajith's Pink remake full cast and crew revealed. See here|access-date=9 December 2019|date=28 January 2019|website=India Today|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210013631/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/ak59-ajith-s-pink-remake-full-cast-and-crew-revealed-see-here-1440727-2019-01-28|archive-date=10 December 2019}}</ref> ചിത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിനായകന്മാരിൽ ഒരാളായിരുന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥാപാത്രം, ലൈംഗിക അതിക്രമം, ലിംഗാവകാശങ്ങൾ എന്നീ പ്രമേയങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമായിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.indianexpress.com/article/entertainment/tamil/with-nerkonda-paarvai-ajith-sir-has-set-a-big-example-for-others-5883390/lite/|title=With Nerkonda Paarvai Ajith Sir has set a big example for others|access-date=17 December 2019|date=6 August 2019|website=The Indian Express|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210005912/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/with-nerkonda-paarvai-ajith-sir-has-set-a-big-example-for-others-5883390/lite/|archive-date=10 December 2019}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2019/jul/30/i-absolutely-loved-ajith-sirs-court-scene-adhik-ravichandran-on-nerkonda-paarvai-2011222.html|title=I absolutely loved Ajith sir's court scene: Adhik Ravichandran on 'Nerkonda Paarvai'|access-date=1 May 2020|date=30 July 2019|website=The New Indian Express|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210005921/https://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2019/jul/30/i-absolutely-loved-ajith-sirs-court-scene-adhik-ravichandran-on-nerkonda-paarvai-2011222.html|archive-date=10 December 2019}}</ref>
[[ആർ. കൃഷ്ണമൂർത്തി|കൽക്കി കൃഷ്ണമൂർത്തി]]യുടെ രചനയെ ആസ്പദമാക്കിയുള്ള മണിരത്നത്തിന്റെ ചരിത്ര ഇതിഹാസമായ ''[[പൊന്നിയിൻ സെൽവൻ: I|പൊന്നിയിൻ സെൽവൻ: I]]'' (2022) എന്ന ചിത്രത്തിൽ അർജുൻ അഭിനയിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2019/dec/19/arjun-chidambaram-joins-the-cast-of-mani-ratnams-ponniyin-selvan-2078119.html|title=Arjun Chidambaram joins the cast of Mani Ratnam's Ponniyin Selvan|access-date=19 December 2019|date=19 December 2019|website=The New Indian Express|archive-url=https://web.archive.org/web/20201201033240/https://www.newindianexpress.com/entertainment/tamil/2019/dec/19/arjun-chidambaram-joins-the-cast-of-mani-ratnams-ponniyin-selvan-2078119.html|archive-date=1 December 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/arjun-chidambaram-joins-the-cast-of-ponniyin-selvan/articleshow/72901262.cms|title=Arjun Chidambaram joins the cast of Ponniyin Selvan|access-date=21 December 2019|date=20 December 2019|website=Times of India|archive-url=https://web.archive.org/web/20191221071137/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/arjun-chidambaram-joins-the-cast-of-ponniyin-selvan/articleshow/72901262.cms|archive-date=21 December 2019}}</ref> ചോള സാമ്രാജ്യത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള രാഷ്ട്രീയ, രാജവംശ സംഘർഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായ വരഗുണൻ എന്ന പാണ്ഡ്യ രാജകുമാരനെയാണ് അദ്ദേഹം ചിത്രത്തിൽ അവതരിപ്പിച്ചത്. ബൃഹത്തായ ചരിത്രസിനിമകളിലേക്കും മുഖ്യധാരാ തമിഴ് ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണങ്ങളിലേക്കുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവേശനം അടയാളപ്പെടുത്തിയ വേഷമായിരുന്നു അത്. 2025-ൽ [[കമൽ ഹാസൻ|കമൽഹാസൻ]] നായകനായ, മണിരത്നത്തിന്റെ തഗ് ലൈഫ് (2025) എന്ന ചിത്രത്തിൽ അർജുൻ അഭിനയിച്ചു. ചിത്രത്തിലെ കുറ്റകൃത്യ ശൃംഖലയിലെ അംഗമായ ഖല്വ എന്ന കഥാപാത്രത്തെയാണ് അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചത്. വൻ താരനിരയുള്ള വലിയ ചിത്രങ്ങളിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം ഈ വേഷം കൂടുതൽ ഉറപ്പിച്ചു.
== ചലച്ചിത്രങ്ങൾ ==
=== സിനിമകൾ ===
{| class="wikitable sortable" style="background:#f5f5f5;"
|- style="background:#B0C4DE;"
!വർഷം
!സിനിമ
!വേഷം
! class="unsortable" |കുറിപ്പുകൾ
|-
|2015
|മൂന്നേ മൂന്ന് വാർത്തൈ
|അർജുൻ
|അരങ്ങേറ്റ ചിത്രം
|-
|2017
|''റം''
|കുറൾ
|
|-
| rowspan="2" |2019
|''നേർക്കൊണ്ട പാർവൈ''
|ആദിക്
|
|-
|''[[എന്നെ നോക്കി പായും തോട്ട (ചലച്ചിത്രം)|എന്നെ നോക്കി പായും തോട്ട]]''
|പോലീസ് ഓഫീസർ
|ക്രെഡിറ്റ് ചെയ്തിട്ടില്ല
|-
|2020
|''തീവിരം''
|ഇസ്മായിൽ
|
|-
|2022
|''[[പൊന്നിയിൻ സെൽവൻ: I|പൊന്നിയിൻ സെൽവൻ: I]]''
|വരഗുണൻ
|
|-
| rowspan="3" |2023
|''അനീതി''
|അജി
|
|-
|''കൊലൈ''
|അർജുൻ
|
|-
|''രത്തം''
|ശ്യാം സുന്ദർ
|
|-
|2025
|''[[തഗ് ലൈഫ്]]''
|കഹ്ലുവ
|
|-
|2026
|''ബ്ലാസ്റ്റ്''
|എബ്രഹാം
|
|}
=== വെബ് സീരീസ് ===
{| class="wikitable sortable"
|+
!വർഷം
!തലക്കെട്ട്
!വേഷം
!പ്ലാറ്റ്ഫോം
!കുറിപ്പുകൾ
|-
|2018
|''അമേരിക്ക മാപ്പിളൈ''
|ഗണേഷ്
|ZEE5
|<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/web-series/american-mappillai-review-tamil-web-series-5074304/|title=American Mappillai review: An interesting addition to the Tamil web series arena|access-date=2020-12-01|date=2018-02-23|website=The Indian Express|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20180222153313/http://indianexpress.com/article/entertainment/web-series/american-mappillai-review-tamil-web-series-5074304/|archive-date=22 February 2018}}</ref>
|-
|2019
|''ഓട്ടോ ശങ്കർ''
|ഇൻസ്പെക്ടർ കതിരവൻ
|ZEE5
|<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/reviews/tamil/2019/apr/23/auto-shankar-review-an-effective-profanity-laced-retelling-11194.html|title=Auto Shankar Review: An effective, profanity-laced retelling|access-date=2020-12-01|date=23 April 2019|website=[[Cinema Express]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20200813232407/https://www.cinemaexpress.com/reviews/tamil/2019/apr/23/auto-shankar-review-an-effective-profanity-laced-retelling-11194.html|archive-date=13 August 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/nerkonda-paarvai-actor-arjun-chidambaram-to-play-a-key-role-in-mani-ratnam-s-ponniyin-selvan-1630359-2019-12-21|title=Nerkonda Paarvai actor Arjun Chidambaram to play a key role in Mani Ratnam's Ponniyin Selvan|access-date=2020-12-01|date=December 21, 2019|website=India Today|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210228044848/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/nerkonda-paarvai-actor-arjun-chidambaram-to-play-a-key-role-in-mani-ratnam-s-ponniyin-selvan-1630359-2019-12-21|archive-date=28 February 2021}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/auto-shankar-web-series-review-a-well-shot-crime-thriller-thats-great-when-its-not-indulgent/|title=Auto Shankar's a well-shot series which gets sluggish with each episode|access-date=2020-12-01|date=2019-04-27|website=Film Companion|language=en-US|archive-url=https://web.archive.org/web/20210920015316/https://www.filmcompanion.in/features/tamil-features/auto-shankar-web-series-review-a-well-shot-crime-thriller-thats-great-when-its-not-indulgent/|archive-date=20 September 2021}}</ref>
|-
|2019
|''ബിഹൈൻഡ് ക്ലോസ്ഡ് ഡോർസ്''
|പ്രശാന്ത്
|വിയു
|<ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/behind-closed-doors-review-refreshing-tamil-english-web-series-relationships-96645|title='Behind Closed Doors' review: A refreshing Tamil-English web series on relationships|access-date=2020-12-01|date=2019-02-13|website=The News Minute|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20211026154138/https://www.thenewsminute.com/article/behind-closed-doors-review-refreshing-tamil-english-web-series-relationships-96645|archive-date=26 October 2021}}</ref>
|-
|2020
|''അദ്ദം''
|അജിത്
|ആഹാ
|തെലുങ്ക് പരമ്പര, ഭാഗം: "ദി അൺവിസ്പറബിൾ സീക്രട്ട്". <ref>{{Cite web|url=https://www.thenewsminute.com/article/addham-how-telugu-web-series-moral-dilemmas-was-made-135471|title='Addham': How the Telugu web series on moral dilemmas was made|access-date=2020-12-01|date=2020-10-16|website=The News Minute|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20201022175356/https://www.thenewsminute.com/article/addham-how-telugu-web-series-moral-dilemmas-was-made-135471|archive-date=22 October 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/addham-trailer-out-aha-s-new-anthology-is-all-about-morality-1730225-2020-10-10|title=Addham trailer out: Aha's new anthology is all about morality|access-date=2020-12-01|last=Janani K.|date=October 10, 2020|website=India Today|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20201012185205/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/addham-trailer-out-aha-s-new-anthology-is-all-about-morality-1730225-2020-10-10|archive-date=12 October 2020}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/reviews/telugu/2020/oct/16/addham-movie-reviewan-anthology-that-falls-short-of-expectations-20834.html|title=Addham Movie Review: An anthology that falls short of expectations|access-date=2020-12-01|date=16 October 2020|website=[[Cinema Express]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20201029112046/https://www.cinemaexpress.com/reviews/telugu/2020/oct/16/addham-movie-reviewan-anthology-that-falls-short-of-expectations-20834.html|archive-date=29 October 2020}}</ref><br />
|-
|2023
|ദി വില്ലേജ്
|പ്രകാശ്
|ആമസോൺ പ്രൈം വീഡിയോ
|-
|2026
|''#Love (2026 ടിവി പരമ്പര) ''
|ഹരീഷ്
|[[നെറ്റ്ഫ്ലിക്സ്]]
|
|}
=== ഡബ്ബിംഗ് ആർട്ടിസ്റ്റ് ===
{| class="wikitable sortable" style="background:#f5f5f5;"
|- style="background:#B0C4DE;"
!വർഷം
!സിനിമ
!നടൻ
! class="unsortable" scope="col" |
|-
|2021
|''ഡോക്ടർ''
|[[മിലിന്ദ് സോമൻ]]
|
|-
|2026
|''പ്രോജക്ട് ഹെയിൽ മേരി''
|[[റയാൻ ഗോസ്ലിങ്ങ്|റയാൻ ഗോസ്ലിംഗ്]]
|
|}
== അവലംബം ==
{{Reflist}}
== പുറംകണ്ണികൾ ==
* {{IMDb name|6780701}}
[[വർഗ്ഗം:1990-ൽ ജനിച്ചവർ]]
[[വർഗ്ഗം:ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ]]
[[വർഗ്ഗം:Articles with hCards]]
o869146xykdnsoe327h1wr2vspd9qbu
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം
4
669406
4678631
4678396
2026-10-22T11:25:41Z
Netha Hussain
19313
പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയിലേക്കുള്ള കണ്ണി ചേർത്തു
4678631
wikitext
text/x-wiki
== എന്താണ് ഈ പദ്ധതി? ==
[[:mw:Special:MyLanguage/Content translation|ഉള്ളടക്കപരിഭാഷാ ഉപകരണം]] (Content Translation — CX) വഴി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട പല മലയാളം ലേഖനങ്ങളിലും യന്ത്രപരിഭാഷയുടെ പോരായ്മകൾ നിലനിൽക്കുന്നു: അസ്വാഭാവികമായ വാക്യഘടന, വ്യാകരണപ്പിശകുകൾ, തെറ്റായ പദപ്രയോഗങ്ങൾ, പരിഭാഷിക്കപ്പെടാതെ കിടക്കുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവ ധാരാളമായി കാണുന്നു.
'''ക്ലോഡ്''' (Claude) നിർമ്മിതബുദ്ധി മോഡലുകൾ ഉപയോഗിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ബോട്ട് വഴി, CX ഉപയോഗിച്ചു സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളിലെ '''ഭാഷയും വ്യാകരണവും മാത്രം''' മെച്ചപ്പെടുത്തുകയാണ് ഈ പദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യം. വസ്തുതകൾ, സംഖ്യകൾ, അവലംബങ്ങൾ, ഫലകങ്ങൾ, കണ്ണികൾ, വർഗ്ഗങ്ങൾ എന്നിവയൊന്നും ബോട്ട് മാറ്റില്ല.
== പദ്ധതിയുടെ ഘട്ടങ്ങൾ ==
ഓരോ ഘട്ടവും പൂർത്തിയായശേഷം മാത്രമേ അടുത്തതിലേക്കു കടക്കൂ. ഏതു ഘട്ടത്തിലും സമൂഹം എതിർപ്പ് അറിയിച്ചാൽ പദ്ധതി നിർത്തിവയ്ക്കും.
{| class="wikitable"
! ഘട്ടം !! എന്തു ചെയ്യും !! സ്ഥിതി
|-
| 1. ലേഖനങ്ങൾ കണ്ടെത്തൽ || CX ടാഗുള്ള ലേഖനങ്ങളിൽനിന്ന്, യന്ത്രപരിഭാഷാ അനുപാതം ഏറ്റവും കൂടിയ 100 എണ്ണം പൈലറ്റിനായി തിരഞ്ഞെടുത്തു ([[/ആദ്യ 200 ലേഖനങ്ങൾ|പട്ടിക]]). || {{done}}
|-
| 2. പൈലറ്റ് തിരുത്തലുകൾ || ബോട്ട് ഈ 100 ലേഖനങ്ങളിൽ ഒരു ഉപയോക്താവിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി. എല്ലാ diff-കളും പദ്ധതി നടത്തിപ്പുകാരി പരിശോധിച്ചു; അർത്ഥവ്യതിയാനമോ വിവരനഷ്ടമോ കണ്ടെത്തിയില്ല ([[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|ഫലരേഖ]]). || {{done}}
|-
| 2b. രണ്ടാം ബാച്ച് || പട്ടികയിലെ അടുത്ത 100 ലേഖനങ്ങളിൽ (യന്ത്രപരിഭാഷ ≥98%) AI ഏജന്റുകൾ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി: 76 എണ്ണത്തിൽ തിരുത്തി, 24 എണ്ണത്തിൽ ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നു ([[/രണ്ടാം ബാച്ച്|ഫലരേഖ]]). || {{done}}
|-
| 2c. മൂന്നാം ബാച്ച് || പട്ടികയിലെ അടുത്ത 500 ലേഖനങ്ങളിൽ (ക്രമസംഖ്യ 198–697) നിർമ്മിതബുദ്ധി (Claude Opus 5) ഏജന്റുകൾ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി: 175 എണ്ണത്തിൽ തിരുത്തി, 71 എണ്ണത്തിൽ ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നു, 146 എണ്ണം പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞ് ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തി ([[/മൂന്നാം ബാച്ച്|ഫലരേഖ]]). || {{done}}
|-
| 2d. നാലാം ബാച്ച് (AksharaBot പരീക്ഷണ ഓട്ടം) || മുഴുവൻ പട്ടികയിലെ അടുത്ത 100 ലേഖനങ്ങളിൽ (ക്രമസംഖ്യ 698–797) നിർമ്മിതബുദ്ധി (Claude Fable 5) ഏജന്റുകൾ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി: 52 എണ്ണത്തിൽ തിരുത്തി, 0 എണ്ണത്തിൽ ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നു, 16 എണ്ണം പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞ് ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തി ([[/നാലാം ബാച്ച്|ഫലരേഖ]]). || {{done}}
|-
| 3. സമൂഹപരിശോധന || AksharaBot തിരുത്തുകളുടെ കൃത്യത കൂടുതൽ പേർ സ്വതന്ത്രമായി പരിശോധിക്കണം — പങ്കുചേരാൻ [[/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]] കാണുക. || {{done}}
|-
| 4. പഞ്ചായത്ത് ചർച്ച || പൈലറ്റ് ഫലങ്ങൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്|പഞ്ചായത്തിൽ]] അവതരിപ്പിച്ച് സമവായം തേടും. || {{done}}
|-
| 5. ബോട്ട് അപേക്ഷ || സമവായം അനുകൂലമെങ്കിൽ [[വിക്കിപീഡിയ:യന്ത്രങ്ങൾ/അംഗീകാരത്തിനുള്ള അപേക്ഷകൾ|ബോട്ട് അംഗീകാരത്തിന് അപേക്ഷിക്കും]]. പഞ്ചായത്തുചർച്ചയിലും ബോട്ട് അപേക്ഷയിലും ലഭിക്കുന്ന എല്ലാ നിർദ്ദേശങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളിച്ച് ബോട്ട് പുതുക്കിപ്പണിയും. || {{done}}
|-
| 6. സ്വയംപ്രവർത്തനം || അംഗീകാരം ലഭിച്ചശേഷം, CX ടാഗുള്ള ലേഖനങ്ങളിലൂടെ ബോട്ട് സ്വയം കടന്നുപോയി ഭാഷ തിരുത്തും. ഓരോ തിരുത്തിന്റെയും diff ഈ താളിന്റെ ഒരു ഉപതാളിൽ പരസ്യമായി പട്ടികപ്പെടുത്തും. || {{done}}
|-
| 7. അഞ്ചാം ബാച്ച് (AksharaBot) || മുഴുവൻ പട്ടികയിലെ അടുത്ത 400 ലേഖനങ്ങളിൽ (ക്രമസംഖ്യ 798–1197) നിർമ്മിതബുദ്ധി (Claude Fable 5) ഏജന്റുകൾ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി: 122 എണ്ണത്തിൽ തിരുത്തി, 114 എണ്ണത്തിൽ ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നു, 65 എണ്ണം പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞ് ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തി ([[/അഞ്ചാം ബാച്ച്|ഫലരേഖ]]). [[വിക്കിപീഡിയ:യന്ത്രം/അംഗീകാരത്തിനുള്ള അപേക്ഷകൾ/പുതിയ അപേക്ഷകൾ#AksharaBot|അംഗീകാരത്തിനുശേഷം AksharaBot നടത്തിയ ആദ്യ ഓട്ടമാണിത്]]. || {{done}}
|-
| 8. ആറാം ബാച്ച് (AksharaBot) || മുഴുവൻ പട്ടികയിലെ അടുത്ത 100 ലേഖനങ്ങളിൽ (ക്രമസംഖ്യ 1198–1297) നിർമ്മിതബുദ്ധി (Claude Fable 5, Claude Opus 5) ഏജന്റുകൾ ഭാഷാതിരുത്തൽ നടത്തി: 59 എണ്ണത്തിൽ തിരുത്തി, 1 എണ്ണത്തിൽ ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നു, 15 എണ്ണം പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞ് ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തി ([[/ആറാം ബാച്ച്|ഫലരേഖ]]). || {{done}}
|-
|}
== പൈലറ്റ് പരിശോധനയിൽ പങ്കുചേരൂ ==
100 ലേഖനങ്ങളിലെ പൈലറ്റ് പൂർത്തിയായി. ഒരാളുടെ പരിശോധന മാത്രം പോരാ, കൂടുതൽ പേരുടെ സഹായം ആവശ്യമുണ്ട്. സഹായിക്കാനായി:
# [[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|പൈലറ്റ് ഫലരേഖയിൽനിന്ന്]] ഏതാനും diff-കൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.
# അർത്ഥം മാറിയിട്ടുണ്ടോ, വിവരം നഷ്ടപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടോ, ഭാഷ യഥാർത്ഥത്തിൽ മെച്ചപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടോ എന്നു വിലയിരുത്തുക (ആവശ്യമെങ്കിൽ ഇംഗ്ലീഷ് മൂലലേഖനവുമായി ഒത്തുനോക്കാം).
# നിരീക്ഷണങ്ങൾ [[വിക്കിപീഡിയ സംവാദം:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|ഈ താളിന്റെ സംവാദത്തിൽ]] കുറിക്കുക. പിശകു കണ്ടാൽ ആ തിരുത്ത് മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുകയുമാവാം.
'''പൈലറ്റിന്റെ രത്നച്ചുരുക്കം''': ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് തിരുത്തിയ 100-ൽ 92 ലേഖനങ്ങളിൽ ഭാഷാതിരുത്തൽ വരുത്തി. യന്ത്രപരിഭാഷ വരുത്തിയ ഗുരുതര അർത്ഥപ്പിശകുകളും കണ്ടെത്തി തിരുത്തി (ഉദാ: 'Everton Weekes' എന്ന കായികതാരത്തിന്റെ പേര് 'ആഴ്ചകൾ' എന്നു പരിഭാഷപ്പെട്ടിരുന്നു). 41 ലേഖനങ്ങളിൽ കണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ AI തിരുത്താതെ ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തി. വിശദാംശങ്ങൾ: [[ഉപയോക്താവ്:Netha_Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|പൈലറ്റ് നിരീക്ഷണങ്ങൾ]].
== ടാസ്ക് ഫോഴ്സ് ==
ബോട്ടിന് ഭാഷ മാത്രം നന്നാക്കുന്ന ജോലിയേ നൽകിയിട്ടുള്ളൂ. കാലഹരണപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ, തെറ്റായ വസ്തുതകൾ, അവലംബമില്ലാത്ത അവകാശവാദങ്ങൾ — ഇവ പരിഹരിക്കാനും ബോട്ടിന്റെ തിരുത്തുകൾ വിലയിരുത്താനും എഡിറ്റർമാരുടെ ഒരു സ്ഥിരം സംഘം ആവശ്യമാണ്.
ചേരാൻ: '''[[/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണ ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]]'''. ഏതെങ്കിലും ഒരു ജോലി മാത്രം ഏറ്റെടുത്താലും മതി — ഒരു ദിവസം അഞ്ചു diff നോക്കുന്നതുപോലും വലിയ സഹായമാണ്.
== ബോട്ടിന്റെ ജോലികൾ ==
# '''ഭാഷ മാത്രം''': വസ്തുതകളോ ഉള്ളടക്കമോ അവലംബങ്ങളോ മാറ്റില്ല; പുതിയ വിവരം ചേർക്കില്ല.
# '''പൂർണ്ണ സുതാര്യത''': ഉപയോഗിക്കുന്ന AI മോഡലും കോഡും എല്ലാ diff-കളും പരസ്യമായിരിക്കും.
# '''എളുപ്പത്തിലുള്ള മുൻപ്രാപനം''': ഏതു ബോട്ട് തിരുത്തും ആർക്കും ഒറ്റ ക്ലിക്കിൽ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യാം; അതിനെതിരെ തർക്കമുണ്ടാകില്ല.
# '''സമവായത്തിനുശേഷം മാത്രം''': പഞ്ചായത്ത് സമവായവും ബോട്ട് അംഗീകാരവും ലഭിച്ചശേഷമേ സ്വയംപ്രവർത്തനം തുടങ്ങൂ.
# '''ആവശ്യപ്പെട്ടാൽ ഉടൻ നിർത്തും'''.
== കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ (ഉപതാളുകൾ) ==
* [[/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]] — പങ്കെടുക്കാൻ ഒപ്പിടേണ്ട താൾ; ചെയ്യാനുള്ള ജോലികളുടെ പട്ടികയും പ്രവർത്തനരീതിയും
* [[/ബാക്ലോഗ് പട്ടിക|ബാക്ലോഗ് പട്ടിക]] — [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളത്തിലേക്ക് പരിഭാഷചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങൾ|പരിഭാഷചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങൾ]] താളിലും പത്തായങ്ങളിലുമുള്ള 684 ലേഖനങ്ങളുടെ നിലവിലെ സ്ഥിതി
* [[/രീതിശാസ്ത്രം|രീതിശാസ്ത്രവും സാങ്കേതിക വിവരങ്ങളും]] — പശ്ചാത്തലം, ലേഖനങ്ങൾ കണ്ടെത്തുന്ന രീതി, ബോട്ടിന്റെ പ്രവർത്തനവും നിയന്ത്രണങ്ങളും, വിജയമാനദണ്ഡങ്ങൾ, അപകടസാധ്യതകൾ, നയപരമായ അനുസരണം
* [[/പൈലറ്റ് നിരീക്ഷണങ്ങൾ|പൈലറ്റ് നിരീക്ഷണങ്ങൾ]] — ആദ്യ മൂന്നു തിരുത്തലുകളുടെ വിശദാംശങ്ങളും 100 ലേഖനങ്ങളിലെ നിരീക്ഷണങ്ങളുടെ സംഗ്രഹവും
* [[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|100 ലേഖനങ്ങളുടെ പൈലറ്റ് ഫലരേഖ]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff കണ്ണികളും നിരീക്ഷണങ്ങളും
* [[/രണ്ടാം ബാച്ച്|രണ്ടാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (അടുത്ത 100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ
* [[/മൂന്നാം ബാച്ച്|മൂന്നാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (അടുത്ത 500 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 2517 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (312 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/നാലാം ബാച്ച്|നാലാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 309 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (65 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/അഞ്ചാം ബാച്ച്|അഞ്ചാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (400 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 1226 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (187 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/ആറാം ബാച്ച്|ആറാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 336 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (73 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/ഏഴാം ബാച്ച്|ഏഴാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (103 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 647 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (80 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/എട്ടാം ബാച്ച്|എട്ടാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (400 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 2076 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (288 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/ഒൻപതാം ബാച്ച്|ഒൻപതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 449 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (79 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പത്താം ബാച്ച്|പത്താം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 0 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (0 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനൊന്നാം ബാച്ച്|പതിനൊന്നാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (200 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 1165 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (154 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 492 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (71 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിമൂന്നാം ബാച്ച്|പതിമൂന്നാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 646 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (74 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനാലാം ബാച്ച്|പതിനാലാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (200 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 1385 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (160 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്|പതിനഞ്ചാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 679 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (81 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനാറാം ബാച്ച്|പതിനാറാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 677 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (77 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനേഴാം ബാച്ച്|പതിനേഴാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (250 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 1639 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (186 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്|പതിനെട്ടാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (200 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 1453 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (166 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ (100 ലേഖനങ്ങൾ)]] — ഓരോ ലേഖനത്തിന്റെയും diff, മാറ്റങ്ങളുടെ വിവരണം, ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട 581 വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (71 ലേഖനങ്ങളിൽ)
* [[/ആദ്യ 200 ലേഖനങ്ങൾ|ആദ്യ 200 ലേഖനങ്ങളുടെ പട്ടിക]] — പൈലറ്റിനായി തിരഞ്ഞെടുത്ത ലേഖനങ്ങൾ
* [[/മുഴുവൻ പട്ടിക|CX ലേഖനങ്ങളുടെ മുഴുവൻ പട്ടിക]] — ഉള്ളടക്കപരിഭാഷ വഴി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട 12,136 ലേഖനങ്ങൾ, യന്ത്രപരിഭാഷാ അനുപാതം അനുസരിച്ച് 7 ഭാഗങ്ങളിലായി (പൈലറ്റിൽ തിരുത്തിയവ ✔ അടയാളത്തോടെ)
* [[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പുതിയലേഖനങ്ങൾ|പുതിയ ലേഖനങ്ങളുടെ അവലോകനം]] — ഏറ്റവും പുതിയ 100 ലേഖനങ്ങളിലെ (തിരുത്തലുകളില്ലാത്ത) ഭാഷാ അവലോകനം. ഈ ലേഖനങ്ങൾ ഉള്ളടക്കപരിഭാഷാ ടൂൾ ഉപയോഗിച്ച് മാത്രം ചെയ്തവയല്ല, വിക്കിപീഡിയയിൽ അവസാനമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട 100 താളുകളാണിവ. ഈ ലേഖനങ്ങളിലും തിരുത്തുകൾ ആവശ്യമാണെന്ന് ബോട്ട് കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
== ഇതും കാണുക ==
* [[:mw:Special:MyLanguage/Content translation|ഉള്ളടക്കപരിഭാഷ (mediawiki.org)]]
* [[:en:Wikipedia:Content translation tool|ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ CX ശുദ്ധീകരണസംരംഭം]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:യന്ത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
4bq3yqhsguc2y55id0ppa38j8bn018v
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്
4
669799
4678632
4678397
2026-10-22T11:25:48Z
Netha Hussain
19313
പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്ന്റെ വിവരങ്ങൾ ചേർത്തു
4678632
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണ പദ്ധതിയുടെ]] ടാസ്ക് ഫോഴ്സ് താളാണ്. ചേരുവാനായി [[#പങ്കെടുക്കുന്നവർ|താഴെ ഒപ്പിടൂ]].}}
= പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം: ടാസ്ക് ഫോഴ്സ് =
ഉള്ളടക്കപരിഭാഷ (CX) ഉപകരണം വഴി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട '''12,000-ത്തിലധികം ലേഖനങ്ങൾ''' മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലുണ്ട് ([[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മുഴുവൻ പട്ടിക|മുഴുവൻ പട്ടിക]]). [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം|യാന്ത്രികവിവർത്തന നയം]] നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും, ഇവയിൽ പലതും വർഷങ്ങളായി പരിശോധിക്കപ്പെടാതെ കിടക്കുന്നു.
നിർമ്മിതബുദ്ധി ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു ബോട്ടിന്റെ സഹായത്തോടെ ഈ ലേഖനങ്ങളിലെ ഭാഷ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചനയുണ്ട്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയ സമൂഹത്തിന്റെ അഭിപ്രായം അനുകൂലമായാൽ ഓഗസ്റ്റ് 2026-ഓടുകൂടി ബോട്ട് പ്രവർത്തനക്ഷമമാക്കുന്നതാണ്. ബോട്ടിനെക്കുറിച്ചുള്ള കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ [[ഉപയോക്താവ്:Netha_Hussain/പരിഭാഷ_ശുദ്ധീകരണം|ഇവിടെ കാണാം]].
കാലഹരണപ്പെട്ട വിവരങ്ങൾ, പരസ്പരവിരുദ്ധമായ വസ്തുതകൾ, അവലംബമില്ലാത്ത അവകാശവാദങ്ങൾ, മായ്ക്കേണ്ടത്ര മോശം ലേഖനങ്ങൾ: ഇവയൊന്നും ബോട്ട് തൊടില്ല. ഇവ പരിഹരിക്കാനും, ബോട്ടിന്റെ തിരുത്തുകൾ വിലയിരുത്താനും ഉപയോക്താക്കളുടെ ഒരു സ്ഥിരം സംഘം ആവശ്യമാണ്. അതിനുള്ള ഇടമാണ് ഈ താൾ.
== ചെയ്യാനുള്ള ജോലികൾ ==
{| class="wikitable"
! # !! ജോലി !! എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത് !! നിലവിലെ സ്ഥിതി
|-
| 1 || '''തിരുത്തുകളുടെ പരിശോധന''' || ബോട്ട്/ഏജന്റ് വരുത്തിയ ഓരോ തിരുത്തിന്റെയും diff നോക്കി അർത്ഥവ്യത്യാസമോ വിവരനഷ്ടമോ ഇല്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. പിശകു കണ്ടാൽ നേരിട്ട് മുൻപ്രാപനം ചെയ്യാം — അതിനെതിരെ തർക്കമുണ്ടാകില്ല. || 3353 ലേഖനങ്ങൾ ([[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|പൈലറ്റ്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രണ്ടാം ബാച്ച്|രണ്ടാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മൂന്നാം ബാച്ച്|മൂന്നാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/നാലാം ബാച്ച്|നാലാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/അഞ്ചാം ബാച്ച്|അഞ്ചാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ആറാം ബാച്ച്|ആറാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഏഴാം ബാച്ച്|ഏഴാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/എട്ടാം ബാച്ച്|എട്ടാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഒൻപതാം ബാച്ച്|ഒൻപതാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്താം ബാച്ച്|പത്താം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനൊന്നാം ബാച്ച്|പതിനൊന്നാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിമൂന്നാം ബാച്ച്|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാലാം ബാച്ച്|പതിനാലാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്|പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാറാം ബാച്ച്|പതിനാറാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനേഴാം ബാച്ച്|പതിനേഴാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്|പതിനെട്ടാം ബാച്ച്]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്]])
|-
| 2 || '''വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കൽ''' || ഭാഷാതിരുത്തലിനിടെ കണ്ടെത്തി രേഖപ്പെടുത്തിയ, ബോട്ട് മനഃപൂർവ്വം തൊടാത്ത പ്രശ്നങ്ങൾ '''അവലംബസഹിതം''' തിരുത്തുക (കാലഹരണപ്പെട്ട പദവികൾ, മരിച്ചവർ 'ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ' വർഗ്ഗത്തിൽ, ഇൻഫോബോക്സ് പൊരുത്തക്കേടുകൾ തുടങ്ങിയവ). || ഏകദേശം '''101 ലേഖനങ്ങൾ''' ([[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|പൈലറ്റിൽ 41]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രണ്ടാം ബാച്ച്| രണ്ടാം ബാച്ചിൽ 60]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മൂന്നാം ബാച്ച്|മൂന്നാം ബാച്ചിൽ 312]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/നാലാം ബാച്ച്|നാലാം ബാച്ചിൽ 65]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/അഞ്ചാം ബാച്ച്|അഞ്ചാം ബാച്ചിൽ 187]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ആറാം ബാച്ച്|ആറാം ബാച്ചിൽ 73]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഏഴാം ബാച്ച്|ഏഴാം ബാച്ചിൽ 80]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/എട്ടാം ബാച്ച്|എട്ടാം ബാച്ചിൽ 288]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഒൻപതാം ബാച്ച്|ഒൻപതാം ബാച്ചിൽ 79]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനൊന്നാം ബാച്ച്|പതിനൊന്നാം ബാച്ചിൽ 154]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ചിൽ 71]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിമൂന്നാം ബാച്ച്|പതിമൂന്നാം ബാച്ചിൽ 74]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാലാം ബാച്ച്|പതിനാലാം ബാച്ചിൽ 160]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്|പതിനഞ്ചാം ബാച്ചിൽ 81]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാറാം ബാച്ച്|പതിനാറാം ബാച്ചിൽ 77]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനേഴാം ബാച്ച്|പതിനേഴാം ബാച്ചിൽ 186]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്|പതിനെട്ടാം ബാച്ചിൽ 166]], [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ചിൽ 71]], പദ്ധതി പുരോഗമിക്കുന്നതിനനുസരിച്ച് കൂടുതൽ ചേർക്കുന്നതായിരിക്കും)
|-
| 3 || '''ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങളുള്ള ലേഖനങ്ങൾ''' || ഭാഷാതിരുത്തൽ കൊണ്ടു മാത്രം ശരിയാകാത്തവ — പൂർണ്ണമായി പുനരെഴുതേണ്ടവയോ, [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം|നയപ്രകാരം]] മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കേണ്ടവയോ — തിരിച്ചറിഞ്ഞ് നടപടിയെടുക്കുക. || ബാച്ചുകൾ പുരോഗമിക്കുന്നതിനനുസരിച്ച് ഇവിടെ അറിയിക്കുന്നതായിരിക്കും
|-
| 4 || '''പഴയ ബാക്ലോഗ്''' || [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളത്തിലേക്ക് പരിഭാഷചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങൾ|പരിഭാഷചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങൾ]] — ക്രമീകരിച്ച പട്ടിക: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ബാക്ലോഗ് പട്ടിക|ബാക്ലോഗ് പട്ടിക]] (684-ൽ 502 ലേഖനങ്ങൾ ഇപ്പോഴും നിലവിലുണ്ട്) എന്ന പട്ടികയിൽ 2021 മുതൽ കെട്ടിക്കിടക്കുന്ന ലേഖനങ്ങൾ ഏറ്റെടുത്ത് തീർപ്പാക്കുക (ശുദ്ധീകരിക്കുക അല്ലെങ്കിൽ മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുക). || പട്ടികയിൽ നൂറുകണക്കിന് ഇനങ്ങൾ ഉണ്ട്
|-
| 5 || '''ബോട്ടിനുള്ള ഫീഡ്ബാക്ക്''' || ആവർത്തിച്ചുവരുന്ന പിശകുകൾ, ബോട്ട് വിട്ടുപോകുന്ന കാര്യങ്ങൾ, മെച്ചപ്പെടുത്തേണ്ട നിർദ്ദേശങ്ങൾ — സംവാദത്താളിൽ അറിയിക്കുക. ഇവ ബോട്ടിന്റെ നിർദേശങ്ങളിൽ (പ്രോംറ്റുകളിൽ) ഉൾപ്പെടുത്തും, എന്നിട്ട് വീണ്ടും പൈലറ്റ് ടെസ്റ്റിങ് നടത്തും. || തുടർച്ചയായി നടക്കും
|}
'''ഏതെങ്കിലും ഒരു ജോലി മാത്രം ചെയ്താലും മതി.''' ഒരു ദിവസം അഞ്ചു diff നോക്കുന്നതുപോലും വലിയ സഹായമാണ്.
== ഒരു ജോലി തീർന്നാൽ എങ്ങനെ അടയാളപ്പെടുത്തും? ==
ബോട്ട് കണ്ടെത്തി '''തിരുത്താതെ വിട്ട''' വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ ഓരോ ഫലരേഖയിലും പട്ടികയായി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഓരോ വരിയിലും അവസാനം '''തീർത്തോ?''' എന്ന ഒഴിഞ്ഞ ഒരു കള്ളിയുണ്ട്.
# പട്ടികയിൽനിന്ന് ഒരു വരി തിരഞ്ഞെടുക്കുക — കള്ളി ഒഴിഞ്ഞുകിടക്കുന്നവയാണ് ബാക്കിയുള്ളവ.
# ലേഖനത്തിൽ പോയി പ്രശ്നം '''അവലംബസഹിതം''' തിരുത്തുക.
# മടങ്ങിവന്ന് ആ വരിയുടെ അവസാന കള്ളിയിൽ <code><nowiki>{{done}} ~~~~</nowiki></code> എന്നു ചേർക്കുക.
പരിശോധിച്ചിട്ട് അതൊരു പ്രശ്നമല്ലെന്നു കണ്ടെത്തിയാൽ തിരുത്തേണ്ടതില്ല; കാരണം ആ കള്ളിയിൽ ചുരുക്കി കുറിച്ചാൽ മതി (ഉദാ. <code><nowiki>പ്രശ്നമില്ല — ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനമാണ് തെറ്റ് ~~~~</nowiki></code>). തിരുത്തലിന് അവലംബം കഴിയുന്നതും ചേർക്കാൻ ശ്രമിക്കുക; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഒത്തുനോക്കാനുള്ള പ്രതി മാത്രമാണ്, അവലംബമല്ല.
{| class="wikitable"
! ഫലരേഖ !! ബാക്കിയുള്ള വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ
|-
| [[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പൈലറ്റ് (ആദ്യ 100 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 41 ഇനങ്ങൾ
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രണ്ടാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|രണ്ടാം ബാച്ച് (101-200 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 122 ഇനങ്ങൾ (60 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മൂന്നാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|മൂന്നാം ബാച്ച് (201-700 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 2517 ഇനങ്ങൾ (312 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/നാലാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|നാലാം ബാച്ച് (701-800 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 309 ഇനങ്ങൾ (65 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/അഞ്ചാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|അഞ്ചാം ബാച്ച് (801-1200 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 1226 ഇനങ്ങൾ (187 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ആറാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|ആറാം ബാച്ച് (1201-1300 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 336 ഇനങ്ങൾ (73 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഏഴാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|ഏഴാം ബാച്ച് (1301-1403 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 647 ഇനങ്ങൾ (80 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/എട്ടാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|എട്ടാം ബാച്ച് (1404-1803 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 2076 ഇനങ്ങൾ (288 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഒൻപതാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|ഒൻപതാം ബാച്ച് (1804-1903 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 449 ഇനങ്ങൾ (79 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്താം ബാച്ച്|പത്താം ബാച്ച് (1904-2003 ലേഖനങ്ങൾ)]] || രേഖ ലഭ്യമല്ല
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനൊന്നാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനൊന്നാം ബാച്ച് (2004-2203 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 1165 ഇനങ്ങൾ (154 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച് (2204-2303 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 492 ഇനങ്ങൾ (71 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിമൂന്നാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിമൂന്നാം ബാച്ച് (2304-2403 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 646 ഇനങ്ങൾ (74 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാലാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനാലാം ബാച്ച് (2404-2603 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 1385 ഇനങ്ങൾ (160 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനഞ്ചാം ബാച്ച് (2604-2703 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 679 ഇനങ്ങൾ (81 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാറാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനാറാം ബാച്ച് (2704-2803 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 677 ഇനങ്ങൾ (77 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനേഴാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനേഴാം ബാച്ച് (2804-3053 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 1639 ഇനങ്ങൾ (186 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പതിനെട്ടാം ബാച്ച് (3054-3253 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 1453 ഇനങ്ങൾ (166 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്#ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് (3254-3353 ലേഖനങ്ങൾ)]] || 581 ഇനങ്ങൾ (71 ലേഖനങ്ങളിൽ)
|}
== പങ്കെടുക്കുന്നവർ ==
# [[User:Netha Hussain|<font color="navy">നത</font>]] [[User talk:Netha Hussain|<font color="purple">(സംവാദം)</font>]] 16:59, 3 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC) — 1, 2 (ആരോഗ്യം, ജീവചരിത്രം എന്നീ വിഷയങ്ങളിൽ താത്പര്യം)
# [[ഉപയോക്താവ്:Malikaveedu|Malikaveedu]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Malikaveedu|സംവാദം]]) 17:14, 3 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
# [[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 17:18, 3 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
# [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:54, 3 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
#[[ഉപയോക്താവ്:Akbarali|<span style="color:green;font-size:13px;">അക്ബറലി</span>{Akbarali}]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Akbarali|സംവാദം]]) 04:43, 19 ഓഗസ്റ്റ് 2026 (UTC)
# <!-- ഇവിടെ ഒപ്പിടുക -->
== ബാച്ചുകളുടെ സ്ഥിതി ==
{| class="wikitable"
! ബാച്ച് !! ലേഖനങ്ങൾ !! തിരുത്തിയത് !! വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ !! സമൂഹപരിശോധന
|-
| [[ഉപയോക്താവ്:Netha Hussain/TranslateCorrection/പൈലറ്റ്|പൈലറ്റ്]] || 100 || 92 || 41 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രണ്ടാം ബാച്ച്|രണ്ടാം ബാച്ച്]] || 100 || 76 || 60 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മൂന്നാം ബാച്ച്|മൂന്നാം ബാച്ച്]] || 500 || 175 || 312 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/നാലാം ബാച്ച്|നാലാം ബാച്ച് (AksharaBot പരീക്ഷണ ഓട്ടം)]] || 100 || 52 || 65 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/അഞ്ചാം ബാച്ച്|അഞ്ചാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 400 || 122 || 187 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ആറാം ബാച്ച്|ആറാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 59 || 73 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഏഴാം ബാച്ച്|ഏഴാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 103 || 53 || 80 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/എട്ടാം ബാച്ച്|എട്ടാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 400 || 202 || 288 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ഒൻപതാം ബാച്ച്|ഒൻപതാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 57 || 79 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്താം ബാച്ച്|പത്താം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 29 || രേഖ ലഭ്യമല്ല || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനൊന്നാം ബാച്ച്|പതിനൊന്നാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 200 || 107 || 154 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച്|പന്ത്രണ്ടാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 59 || 71 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിമൂന്നാം ബാച്ച്|പതിമൂന്നാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 48 || 74 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാലാം ബാച്ച്|പതിനാലാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 200 || 122 || 160 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനഞ്ചാം ബാച്ച്|പതിനഞ്ചാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 58 || 81 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനാറാം ബാച്ച്|പതിനാറാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 58 || 77 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനേഴാം ബാച്ച്|പതിനേഴാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 250 || 135 || 186 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്|പതിനെട്ടാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 200 || 124 || 166 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|-
| [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് (AksharaBot)]] || 100 || 57 || 71 ലേഖനങ്ങളിൽ || {{doing}}
|}
== ബന്ധപ്പെട്ട താളുകൾ ==
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിത്താൾ]] — ലക്ഷ്യങ്ങളും ഘട്ടങ്ങളും
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രീതിശാസ്ത്രം|രീതിശാസ്ത്രം]] — ബോട്ടിന്റെ നിയന്ത്രണങ്ങളും പരിശോധനകളും
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മുഴുവൻ പട്ടിക|CX ലേഖനങ്ങളുടെ മുഴുവൻ പട്ടിക]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം]] — നയം
* [[വിക്കിപീഡിയ:മലയാളത്തിലേക്ക് പരിഭാഷചെയ്യേണ്ട ലേഖനങ്ങൾ]] — പഴയ ബാക്ലോഗ്
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
ojrml2r7425nsqc7iknhpugz10mgyzz
എ.എൽ.പി.എസ്. ഊർങ്ങാട്ടിരി
0
671975
4678423
4672634
2026-10-21T14:06:57Z
~2026-56337-13
224421
/* */
4678423
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox school
| name = എ.എൽ.പി.എസ്. ഊർങ്ങാട്ടിരി
| image =
| image_size =
| caption = എ.എൽ.പി.എസ്. ഊർങ്ങാട്ടിരി
| location = പൂവത്തിക്കൽ
| country = ഇന്ത്യ
| coordinates =
| other_name =
| type = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established = {{Start date|1979|df=yes}}
| school_board = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district = മലപ്പുറം
| educational_authority = അരീക്കോട് ഉപജില്ല
| grades = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language = മലയാളം
| website =
| udisce_code = 32050100312
| Kerala_school_code = 48232
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ]] [[ഏറനാട് താലൂക്ക്|ഏറനാട് താലൂക്കിൽ]] [[ഊർങ്ങാട്ടിരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|ഊർങ്ങാട്ടിരി പഞ്ചായത്തിൽ]] പൂവത്തിക്കൽ എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''എ.എൽ.പി.എസ്. ഊർങ്ങാട്ടിരി'''.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48232|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-19}}</ref>
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. <ref>{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=September 19, 2026}}</ref> [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വയനാട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1935 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 10 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1 ഏക്കർ 25 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/48232|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-09-19}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/48232 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്] {{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഒക്ടോബർ 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[വർഗ്ഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:വണ്ടൂർ വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അരീക്കോട് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
l8tl113708dj544ouoh6v70y6dvfa3x
കോയ്ന നദി
0
672498
4678546
4674175
2026-10-22T06:32:59Z
Pradeep717
21687
4678546
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = കോയ്ന
| native_name =
| native_name_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Koyna River Maharashtra.jpg
| image_size =
| image_caption = കോയ്ന നദി
| map =
| map_size =
| map_caption =
| pushpin_map =
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[ഇന്ത്യ]]
| subdivision_type2 = State
| subdivision_name2 = [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length_km = 130
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = ഹണ്ടേഴ്സ് പോയന്റ്, [[മഹാബലേശ്വർ]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[കരാഡ്]], [[കൃഷ്ണ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates =
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system = [[കൃഷ്ണ നദി]]
| basin_size =
| tributaries_left = കേര, വാംഗ്
| tributaries_right = മോർന
| custom_label =
| custom_data =
| extra = Imponds [[Koyna Dam]], Flows thorough [[Koyna Wildlife Sanctuary]] (Tiger reserve)
}}
മഹാരാഷ്ട്ര സംസ്ഥാനത്തുകൂടി ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''കോയ്ന നദി'''. [[കൃഷ്ണ നദി|കൃഷ്ണാ നദിയുടെ]] ഒരു പോഷകനദി കൂടിയാണ് കോയ്ന. [[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ]] പ്രശസ്തമായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമായ [[മഹാബലേശ്വർ|മഹാബലേശ്വറിന്]] സമീപത്തുനിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മിക്ക നദികളും കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ ഒഴുകുമ്പോൾ, അതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി കോയ്ന നദി വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിലാണ് ഒഴുകുന്നത്. പ്രശസ്തമായ കോയ്ന അണക്കെട്ട്,<ref> https://maharashtratourism.gov.in/nature/koyna-dam/</ref> കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി എന്നിവ ഈ നദിയിലാണുള്ളത്. ഇന്ത്യയിൽ പൂർത്തിയായ [[ജലവൈദ്യുതി|ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികളിൽ]] രണ്ടാമത്തെ വലിയ പദ്ധതിയാണ് കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി.<ref>{{Cite web|title=The five biggest hydroelectric power plants in India|url=https://www.nsenergybusiness.com/features/hydroelectric-power-plants-india/|access-date=2021-06-24|language=en-US}}</ref> ഇതിന്റെ ഭാഗമായുള്ള ശിവസാഗർ തടാകം ഏകദേശം 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഒരു വലിയ ജലസംഭരണിയാണ്.
കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതിയിലൂടെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള ശേഷി കാരണം, കോയ്ന നദി മഹാരാഷ്ട്രയുടെ 'ജീവനാഡി' (Lifeline) എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു.
കരാഡിനടുത്തുള്ള 'പ്രീതിസംഗം' എന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ച് കോയ്ന ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മൂന്ന് നദികളിലൊന്നായ കൃഷ്ണ നദിയുമായി, കൂടിച്ചേരുന്നു. മഹാരാഷ്ട്ര, [[കർണാടക]], [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]] എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ നദിയാണ് കൃഷ്ണാനദി. <ref>{{cite web|url=https://agreenhotels.in/backwater-cabins-koyna-lake-resort/|archive-url=https://web.archive.org/web/20190801105546/https://agreenhotels.in/backwater-cabins-koyna-lake-resort/|url-status=dead|archive-date=1 August 2019|title=404|date=14 February 2019}}</ref>
130 കിലോമീറ്ററാണ് കോയ്ന നദിയുടെ നീളം. ഏകദേശം 100 മീറ്റർ മാത്രം വീതിയുള്ള ഈ നദി സാവധാനമാണ് ഒഴുകുന്നത്. ധാരാളം ആൽഗകളുടെയും ജലസസ്യങ്ങളുടെയും സാന്നിധ്യം കാരണം, വരണ്ട മാസങ്ങളിൽ ഒലീവ് പച്ച നിറത്തിലും മൺസൂൺ കാലത്ത് നീലകലർന്ന തവിട്ടുനിറത്തിലും ഈ നദി കാണപ്പെടുന്നു. കോയ്ന അണക്കെട്ട് മൂലം രൂപം കൊണ്ട റിസർവോയർ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ വലിയൊരു ഭാഗം മഴക്കാടുകളെ മുക്കിക്കളഞ്ഞുവെങ്കിലും, വർഷം മുഴുവനും ജലലഭ്യത ഉറപ്പാക്കിക്കൊണ്ട് ചുറ്റുമുള്ള വനമേഖലയ്ക്ക് വലിയ സഹായം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. നദിക്കു ചുറ്റുമുള്ള നിത്യഹരിത വനങ്ങളിൽ സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും വിപുലമായ ജൈവവൈവിധ്യം കാണാൻ സാധിക്കുന്നു.
==ഐതിഹ്യം==
മഹാബലേശ്വറിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന അഞ്ച് പ്രധാന നദികളായ [[കൃഷ്ണ നദി|കൃഷ്ണ]], കോയ്ന, വെന്ന, ഗായത്രി, സാവിത്രി എന്നിവ പൊതുവായി പഞ്ചഗംഗ എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.<ref> https://mahabaleshwartourism.in/panch-ganga-temple-mahabaleshwar</ref> മഹാബലേശ്വറിലെ പുരാതനമായ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പശുവിന്റെ പ്രതിമയുടെ വായിൽ നിന്നുള്ള (ഗോമുഖ്) ജലധാരയാണ് ഈ നദിയുടെ ഐതിഹ്യപരമായ ഉത്ഭവസ്ഥാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.
ഒരിക്കൽ മഹാബലേശ്വറിൽ ഒരു യാഗം നടത്താൻ [[മഹാവിഷ്ണു |മഹാവിഷ്ണുവും]] [[ബ്രഹ്മാവ് |ബ്രഹ്മാവും]] [[ശിവൻ |ശിവനും]] തീരുമാനിച്ചു. ചടങ്ങ് പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി ബ്രഹ്മാവ് തന്റെ പത്നിയായ സാവിത്രീദേവിയെ കാത്തിരുന്നെങ്കിലും, എന്തോ കാരണങ്ങളാൽ സാവിത്രിക്ക് അവിടെ എത്താനായില്ല. ഇതേത്തുടർന്ന് യാഗം നിശ്ചിതസമയത്തിൽ നിന്നും വൈകി. ഈ സാഹചര്യം ബ്രഹ്മാവിനെ അതീവ കോപിഷ്ഠനാക്കി.
യാഗം പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി, മറ്റൊരു സ്ത്രീയെ കണ്ടെത്തിക്കൊണ്ടുവരാൻ ബ്രഹ്മാവ് ഇന്ദ്രനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇന്ദ്രൻ ഗായത്രി എന്നൊരു യുവതിയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവന്നു. തുടർന്ന് ബ്രഹ്മാവ് അവരെ വിവാഹം കഴിക്കുകയും യാഗവേദിയിൽ തനിക്കൊപ്പം ഇരുത്തുകയും ചെയ്തു. വൈകിയെത്തിയ സാവിത്രി കണ്ടത്, ബ്രഹ്മാവിനൊപ്പം തന്റെ സ്ഥാനത്ത് ഇരിക്കുന്ന ഗായത്രിയെ ആണ്. കോപാകുലയായ സാവിത്രി, ത്രിമൂർത്തികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാവരും നദികളായി മാറട്ടെ എന്ന് ശപിച്ചു.
ഈ ശാപത്തെ തുടർന്ന് മഹാവിഷ്ണു തന്നെയാണ് കൃഷ്ണാനദിയായി മാറിയതെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. കൂടാതെ, കൃഷ്ണയുടെ പോഷകനദികളായ വെന്ന നദിയും കൊയ്നയും യഥാക്രമം ശിവനും ബ്രഹ്മാവും ആണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
1fqoj9jvioaeff6s3w8t3ll88zljldc
4678548
4678546
2026-10-22T06:42:46Z
Pradeep717
21687
4678548
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = കോയ്ന
| native_name =
| native_name_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Koyna River Maharashtra.jpg
| image_size =
| image_caption = കോയ്ന നദി, കോയ്നാനഗർ പാലത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം
| map =
| map_size =
| map_caption =
| pushpin_map =
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[ഇന്ത്യ]]
| subdivision_type2 = State
| subdivision_name2 = [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length_km = 130
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = ഹണ്ടേഴ്സ് പോയന്റ്, [[മഹാബലേശ്വർ]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[കരാഡ്]], [[കൃഷ്ണ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates =
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system = [[കൃഷ്ണ നദി]]
| basin_size =
| tributaries_left = കേര, വാംഗ്
| tributaries_right = മോർന
| custom_label =
| custom_data =
| extra = Imponds [[Koyna Dam]], Flows thorough [[Koyna Wildlife Sanctuary]] (Tiger reserve)
}}
മഹാരാഷ്ട്ര സംസ്ഥാനത്തുകൂടി ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''കോയ്ന നദി'''. [[കൃഷ്ണ നദി|കൃഷ്ണാ നദിയുടെ]] ഒരു പോഷകനദി കൂടിയാണ് കോയ്ന. [[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ]] പ്രശസ്തമായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമായ [[മഹാബലേശ്വർ|മഹാബലേശ്വറിന്]] സമീപത്തുനിന്നാണ് ഇത് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. മഹാരാഷ്ട്രയിലെ മിക്ക നദികളും കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ ഒഴുകുമ്പോൾ, അതിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി കോയ്ന നദി വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിലാണ് ഒഴുകുന്നത്. പ്രശസ്തമായ കോയ്ന അണക്കെട്ട്,<ref> https://maharashtratourism.gov.in/nature/koyna-dam/</ref> കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി എന്നിവ ഈ നദിയിലാണുള്ളത്. ഇന്ത്യയിൽ പൂർത്തിയായ [[ജലവൈദ്യുതി|ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികളിൽ]] രണ്ടാമത്തെ വലിയ പദ്ധതിയാണ് കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതി.<ref>{{Cite web|title=The five biggest hydroelectric power plants in India|url=https://www.nsenergybusiness.com/features/hydroelectric-power-plants-india/|access-date=2021-06-24|language=en-US}}</ref> ഇതിന്റെ ഭാഗമായുള്ള ശിവസാഗർ തടാകം ഏകദേശം 50 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള ഒരു വലിയ ജലസംഭരണിയാണ്.
കോയ്ന ജലവൈദ്യുത പദ്ധതിയിലൂടെ വൈദ്യുതി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള ശേഷി കാരണം, കോയ്ന നദി മഹാരാഷ്ട്രയുടെ 'ജീവനാഡി' (Lifeline) എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു.
കരാഡിനടുത്തുള്ള 'പ്രീതിസംഗം' എന്ന സ്ഥലത്തുവെച്ച് കോയ്ന ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മൂന്ന് നദികളിലൊന്നായ കൃഷ്ണ നദിയുമായി, കൂടിച്ചേരുന്നു. മഹാരാഷ്ട്ര, [[കർണാടക]], [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]] എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ നദിയാണ് കൃഷ്ണാനദി. <ref>{{cite web|url=https://agreenhotels.in/backwater-cabins-koyna-lake-resort/|archive-url=https://web.archive.org/web/20190801105546/https://agreenhotels.in/backwater-cabins-koyna-lake-resort/|url-status=dead|archive-date=1 August 2019|title=404|date=14 February 2019}}</ref>
130 കിലോമീറ്ററാണ് കോയ്ന നദിയുടെ നീളം. ഏകദേശം 100 മീറ്റർ മാത്രം വീതിയുള്ള ഈ നദി സാവധാനമാണ് ഒഴുകുന്നത്. ധാരാളം ആൽഗകളുടെയും ജലസസ്യങ്ങളുടെയും സാന്നിധ്യം കാരണം, വരണ്ട മാസങ്ങളിൽ ഒലീവ് പച്ച നിറത്തിലും മൺസൂൺ കാലത്ത് നീലകലർന്ന തവിട്ടുനിറത്തിലും ഈ നദി കാണപ്പെടുന്നു. കോയ്ന അണക്കെട്ട് മൂലം രൂപം കൊണ്ട റിസർവോയർ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ വലിയൊരു ഭാഗം മഴക്കാടുകളെ മുക്കിക്കളഞ്ഞുവെങ്കിലും, വർഷം മുഴുവനും ജലലഭ്യത ഉറപ്പാക്കിക്കൊണ്ട് ചുറ്റുമുള്ള വനമേഖലയ്ക്ക് വലിയ സഹായം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. നദിക്കു ചുറ്റുമുള്ള നിത്യഹരിത വനങ്ങളിൽ സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും വിപുലമായ ജൈവവൈവിധ്യം കാണാൻ സാധിക്കുന്നു.
==ഐതിഹ്യം==
മഹാബലേശ്വറിൽ നിന്നും ഉദ്ഭവിക്കുന്ന അഞ്ച് പ്രധാന നദികളായ [[കൃഷ്ണ നദി|കൃഷ്ണ]], കോയ്ന, വെന്ന, ഗായത്രി, സാവിത്രി എന്നിവ പൊതുവായി പഞ്ചഗംഗ എന്ന അപരനാമത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.<ref> https://mahabaleshwartourism.in/panch-ganga-temple-mahabaleshwar</ref> മഹാബലേശ്വറിലെ പുരാതനമായ മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു പശുവിന്റെ പ്രതിമയുടെ വായിൽ നിന്നുള്ള (ഗോമുഖ്) ജലധാരയാണ് ഈ നദിയുടെ ഐതിഹ്യപരമായ ഉത്ഭവസ്ഥാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്.
ഒരിക്കൽ മഹാബലേശ്വറിൽ ഒരു യാഗം നടത്താൻ [[മഹാവിഷ്ണു |മഹാവിഷ്ണുവും]] [[ബ്രഹ്മാവ് |ബ്രഹ്മാവും]] [[ശിവൻ |ശിവനും]] തീരുമാനിച്ചു. ചടങ്ങ് പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി ബ്രഹ്മാവ് തന്റെ പത്നിയായ സാവിത്രീദേവിയെ കാത്തിരുന്നെങ്കിലും, എന്തോ കാരണങ്ങളാൽ സാവിത്രിക്ക് അവിടെ എത്താനായില്ല. ഇതേത്തുടർന്ന് യാഗം നിശ്ചിതസമയത്തിൽ നിന്നും വൈകി. ഈ സാഹചര്യം ബ്രഹ്മാവിനെ അതീവ കോപിഷ്ഠനാക്കി.
യാഗം പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനായി, മറ്റൊരു സ്ത്രീയെ കണ്ടെത്തിക്കൊണ്ടുവരാൻ ബ്രഹ്മാവ് ഇന്ദ്രനോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഇന്ദ്രൻ ഗായത്രി എന്നൊരു യുവതിയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടുവന്നു. തുടർന്ന് ബ്രഹ്മാവ് അവരെ വിവാഹം കഴിക്കുകയും യാഗവേദിയിൽ തനിക്കൊപ്പം ഇരുത്തുകയും ചെയ്തു. വൈകിയെത്തിയ സാവിത്രി കണ്ടത്, ബ്രഹ്മാവിനൊപ്പം തന്റെ സ്ഥാനത്ത് ഇരിക്കുന്ന ഗായത്രിയെ ആണ്. കോപാകുലയായ സാവിത്രി, ത്രിമൂർത്തികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാവരും നദികളായി മാറട്ടെ എന്ന് ശപിച്ചു.
ഈ ശാപത്തെ തുടർന്ന് മഹാവിഷ്ണു തന്നെയാണ് കൃഷ്ണാനദിയായി മാറിയതെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. കൂടാതെ, കൃഷ്ണയുടെ പോഷകനദികളായ വെന്ന നദിയും കൊയ്നയും യഥാക്രമം ശിവനും ബ്രഹ്മാവും ആണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
8gutoj52o05iohdhmtsiik9l2ie89zg
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:9abee7
3
672500
4678489
4675174
2026-10-21T19:24:11Z
Ranjithsiji
22471
/* ആർ ജെ മിറ്റ് എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678489
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: 9abee7 | 9abee7 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 13:48, 8 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== 11 October 2026 ==
[[ഹെൻറി ബി കഗാൻ]]-ലേക്കുള്ള നിങ്ങളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി. മറ്റ് എഡിറ്റർമാരുമായി സഹകരിക്കുന്നതിനും അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം|വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം]]'''-ൽ ചേരാൻ നിങ്ങളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:54, 11 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ആർ ജെ മിറ്റ് എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ ==
"[[:en:Special:Redirect/revision/1380607929|RJ Mitte]]" എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിതുടങ്ങിയ ഈ ലേഖനത്തിലെ പ്രധാപ്പെട്ട ഭാഗങ്ങളായ കരിയർ എന്ന തലക്കെട്ടിലെ വിവരങ്ങളും ഫിലിമോഗ്രഫി എന്ന തലക്കെട്ടിലെ വിവരങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും വിട്ടുകളഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഈ ലേഖനം അപൂർണ്ണവിവർത്തനം എന്ന നിലയിലാണ്. ഇത് ഡിലീറ്റ് ചെയ്യുകയോ കരടിലേക്ക് മാറ്റുകയോ ചെയ്യേണ്ടിവരും. അതുകൊണ്ട് ഈ ഭാഗങ്ങളിലെ വിവരങ്ങളും ചേർത്ത് ലേഖനം മുഴുവനായി വിവർത്തനം ചെയ്യുമല്ലോ. അല്ലാത്തപക്ഷം ഒഴിവാക്കേണ്ടിവരും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:24, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
azfhbicuagnn60fwb21aovwfdb7xr4x
4678490
4678489
2026-10-21T19:25:03Z
Ranjithsiji
22471
/* ആർ ജെ മിറ്റ് എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ */
4678490
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: 9abee7 | 9abee7 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 13:48, 8 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== 11 October 2026 ==
[[ഹെൻറി ബി കഗാൻ]]-ലേക്കുള്ള നിങ്ങളുടെ സംഭാവനകൾക്ക് നന്ദി. മറ്റ് എഡിറ്റർമാരുമായി സഹകരിക്കുന്നതിനും അന്താരാഷ്ട്ര വിഷയങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ലേഖനങ്ങളുടെ കവറേജ് മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനുമായി '''[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം|വിക്കിപദ്ധതി:അന്താരാഷ്ട്രം]]'''-ൽ ചേരാൻ നിങ്ങളെ ക്ഷണിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:TheGreatEditor024|TheGreatEditor024]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:TheGreatEditor024|സംവാദം]]) 04:54, 11 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ആർ ജെ മിറ്റ് എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ ==
"[[:en:Special:Redirect/revision/1380607929|RJ Mitte]]" എന്ന താൾ പരിഭാഷപ്പെടുത്തിതുടങ്ങിയ ഈ ലേഖനത്തിലെ പ്രധാപ്പെട്ട ഭാഗങ്ങളായ കരിയർ എന്ന തലക്കെട്ടിലെ വിവരങ്ങളും ഫിലിമോഗ്രഫി എന്ന തലക്കെട്ടിലെ വിവരങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും വിട്ടുകളഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഈ ലേഖനം [[വിക്കിപീഡിയ:യാന്ത്രികവിവർത്തനം|അപൂർണ്ണവിവർത്തനം]] എന്ന നിലയിലാണ്. ഇത് ഡിലീറ്റ് ചെയ്യുകയോ കരടിലേക്ക് മാറ്റുകയോ ചെയ്യേണ്ടിവരും. അതുകൊണ്ട് ഈ ഭാഗങ്ങളിലെ വിവരങ്ങളും ചേർത്ത് ലേഖനം മുഴുവനായി വിവർത്തനം ചെയ്യുമല്ലോ. അല്ലാത്തപക്ഷം ഒഴിവാക്കേണ്ടിവരും. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:24, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
cobs0pp2va3a2qvczn2edmhvtzk6mmi
പോഷ്ടോവ്, സൈറ്റോമിർ ഒബ്ലാസ്റ്റ്
0
672766
4678431
4674926
2026-10-21T15:22:08Z
Martinkottayam
84843
4678431
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = പോഷ്ടോവ്
| native_name = {{lang|uk|Поштове}}
| type = ഗ്രാമം
| image =
| alt =
| caption =
| image_flag =
| flag_alt =
| image_seal =
| seal_alt =
| image_shield =
| shield_alt =
| nickname =
| motto =
| image_map =
| map_alt =
| map_caption =
| pushpin_map =
| pushpin_label_position =
| pushpin_alt =
| pushpin_caption =
| coordinates = {{coord|49|47|38|N|28|06|17|E|display=inline,title}}
| coor_pinpoint =
| coordinates_footnotes =
| subdivision_type = രാജ്യം
| subdivision_name = [[ഉക്രെയ്ൻ]]
| subdivision_type1 = ഒബ്ലാസ്റ്റ്
| subdivision_name1 = [[സൈറ്റോമിർ ഒബ്ലാസ്റ്റ്]]
| subdivision_type2 = റയോൺ
| subdivision_name2 = ബെർഡിചിവ് റയോൺ
| established_title =
| established_date =
| founder =
| seat_type =
| seat =
| government_footnotes =
| leader_party =
| leader_title =
| leader_name =
| unit_pref = Metric
| area_footnotes =
| area_total_km2 =
| area_land_km2 =
| area_water_km2 =
| area_water_percent =
| area_note =
| elevation_footnotes =
| elevation_m = 280
| population_footnotes =
| population_total = 29
| population_as_of = 2001
| population_density_km2 = auto
| population_demonym =
| population_note =
| time_zone = EET
| utc_offset = +2
| time_zone_DST = EEST
| utc_offset_DST = +3
| postal_code_type =
| postal_code =
| area_code_type =
| area_code =
| iso_code =
| website =
| footnotes =
}}
'''പോഷ്ടോവ് (ഉക്രേനിയൻ: Поштове)''' [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രെയ്നിലെ]] ഷൈറ്റോമിർ ഒബ്ലാസ്റ്റിലെ ബെർഡിചിവ് റയോണിലെ ഒരു ഗ്രാമമാണ്.
പോഷ്ടോവ് മുമ്പ് ചുഡ്നിവ് റയോണിലായിരുന്നു സ്ഥിതി ചെയ്തിരുന്നത്. [[ഉക്രൈൻ|ഉക്രെയ്നിന്റെ]] ഭരണ പരിഷ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി 2020 ജൂലൈ 18-ന് ഇത് നിർത്തലാക്കപ്പെട്ടു, ഇത് ഷൈറ്റോമിർ ഒബ്ലാസ്റ്റിലെ റയോണുകളുടെ എണ്ണം നാലായി കുറച്ചു..<ref>{{Cite news|title=Про утворення та ліквідацію районів. Постанова Верховної Ради України № 807-ІХ.|url=http://www.golos.com.ua/article/333466|access-date=2020-10-03|date=2020-07-18|website=Голос України|language=uk}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.minregion.gov.ua/press/news/novi-rajony-karty-sklad/|title=Нові райони: карти + склад|publisher=Міністерство розвитку громад та територій України|language=Ukrainian}}</ref>
== അവലംബങ്ങൾ ==
[[വർഗ്ഗം:സൈറ്റോമിർ ഒബ്ലാസ്റ്റിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]]
ga1i9xucbwcw5yi82ev9ml51otyqgk6
ഏമ്പേറ്റ് ചൂത്
0
672877
4678433
4675840
2026-10-21T15:35:41Z
FarEnd2018
107543
4678433
wikitext
text/x-wiki
{{PU|Eriocaulon embatensis}}
{{taxobox
|name =
|image =[[File:Eriocaulon embatense.jpg|thumb|Eriocaulon embatense]]
|image_caption=
|status =
|status_system =
|status_ref =
|regnum = [[Plantae]]
|unranked_classis = [[Monocots]]
|ordo = [[Poales]]
|familia = [[Eriocaulaceae]]
|genus = ''[[Eriocaulon]]''
|species = '''''E. embatense'''''
|binomial = ''Eriocaulon embatense''
|binomial_authority =Pramod & Haritha
}}
ഏകവർഷിയായ [[ചൂത് (സസ്യം)|ചൂത്]] സസ്യമാണ് '''''ഏമ്പേറ്റ് ചൂത്''''' {{ശാനാ|Eriocaulon embatense}}.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Pramod |first=C. |last2=Haritha |first2=P. B. |last3=Pradeep |first3=A. K. |date=2026 |title=Eriocaulon embatense (Eriocaulaceae), a New Species From India |url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/fedr.70165 |journal=Feddes Repertorium |language=en |volume=137 |issue=4 |pages=e70165 |doi=10.1002/fedr.70165 |issn=1522-239X}}</ref> [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]] [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]] ജില്ലകളിലെ ചെങ്കൽപ്പാറ പ്രദേശങ്ങളിൽ മഴക്കാലത്ത് മാത്രം ഒഴുക്കുള്ള ചെറിയ തോടുകളിലാണ് ഇവ വളരുന്നത്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ തദ്ദേശ സസ്യമായ ഇത് കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഏമ്പേറ്റിലും കാസർഗോട് ജില്ലയിലെ പെരിയയിലുമാണ് കണ്ടെത്തിയിട്ടുള്ളത്. <ref name=":1" />
==അവലംബം==
hhz9nees4qf5a0xla960nnaqs8j24p6
ജയിലർ 2
0
672934
4678522
4676288
2026-10-22T03:52:15Z
Ranjithsiji
22471
/* അഭിനേതാക്കൾ */ add link
4678522
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox film
| image = Jailer 2 poster.jpg
| caption = Theatrical release poster
| director = [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]]
| writer = [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]]
| producer = [[കലാനിധി മാരൻ]]
| starring = {{Plain list|
* [[Rajinikanth]]
* [[S. J. Suryah]]
* [[Mithun Chakraborty]]
* [[Suraj Venjaramoodu]]
* [[Ramya Krishnan]]
* [[Vidya Balan]]
}}
| cinematography = [[Vijay Kartik Kannan]]
| editing = R. Nirmal
| music = [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]]
| studio = [[Sun Pictures]]
| distributor = [[#Distribution|see below]]
| released = {{Film date|df=yes|2026|10|15}}
| runtime = 165 minutes<ref>{{Cite web |date=6 October 2026 |title=Jailer 2, starring Rajinikanth, completes censorship process; runtime revealed |url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Oct/06/jailer-2-starring-rajinikanth-completes-censorship-process-runtime-revealed |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20261007094530/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Oct/06/jailer-2-starring-rajinikanth-completes-censorship-process-runtime-revealed |archive-date=7 October 2026 |access-date=7 October 2026 |website=[[Cinema Express]]}}</ref>
| country = India
| language = Tamil
| budget = {{INR}}250{{en dash}}350 crore<ref>{{Cite web |date=19 August 2026 |title=Jailer 2 OTT Deal: Rajinikanth Film Lands Biggest Amount For A Tamil Film At Rs 160 Crore, Beats Vijay's Leo? |url=https://www.news18.com/movies/tamil-cinema/jailer-2-ott-deal-rajinikanth-film-lands-biggest-amount-for-a-tamil-film-at-rs-160-crore-beats-thalapathy-vijays-leo-10282254.html |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20261001184735/https://www.news18.com/movies/tamil-cinema/jailer-2-ott-deal-rajinikanth-film-lands-biggest-amount-for-a-tamil-film-at-rs-160-crore-beats-thalapathy-vijays-leo-10282254.html |archive-date=1 October 2026 |access-date=1 October 2026 |website=[[News18]]}}</ref>
}}
2026ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ഒരു [[തമിഴ്]] ഭാഷാ ആക്ഷൻ കോമഡി ചിത്രമാണ് '''''ജയിലർ 2'''''. [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] രചനയും സംവിധാനവും നിർവഹിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ ചിത്രം സൺ പിക്ചേഴ്സ് വഴി കലാനിധി മാരനാണ് നിർമ്മിച്ചത്. [[ജയിലർ (ചലച്ചിത്രം)|ജയിലറിന്റെ (2023)]] തുടർച്ചയായ ഈ ചിത്രത്തിൽ [[രജിനികാന്ത്|രജനീകാന്ത്]], [[രമ്യ കൃഷ്ണൻ]], [[Yogi Babu|യോഗി ബാബു]], മിർണ, റിത്വിക് എന്നിവർ അവരുടെ വേഷങ്ങൾ ആവർത്തിക്കുന്നു. [[എസ്.ജെ. സൂര്യ|എസ്. ജെ. സൂര്യ]], [[മിഥുൻ ചക്രവർത്തി]], [[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്|സൂരജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]], [[വിദ്യ ബാലൻ|വിദ്യാ ബാലൻ]], [[അന്ന രാജൻ]], [[Jatin Sarna|ജതിൻ സർന]] എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
2023ൽ ആദ്യ ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ് നെൽസൺ തന്റെ സിനിമകളുടെ തുടർചിത്രങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ താൽപര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചിരുന്നു. 2025 ജനുവരിയിൽ സൺ പിക്ചേഴ്സ് ജയിലറിന്റെ തുടർച്ച ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആ മാർച്ചിൽ [[ചെന്നൈ|ചെന്നൈയിൽ]] ആരംഭിച്ച [[Principal photography|പ്രധാന]] ചിത്രീകരണം [[കേരളം]], [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[മൈസൂരു|മൈസൂർ]], [[ഗോവ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ഇന്ത്യയിലെ നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിൽ നടന്നു. 2026 ഏപ്രിലിൽ ചിത്രീകരണം സമാപിച്ചു. [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] സംഗീതം നൽകിയ ചിത്രത്തിൻ്റെ ഛായാഗ്രഹണം വിജയ് കാർത്തിക് കണ്ണനും എഡിറ്റിംഗ് ആർ. നിർമ്മലുമാണ് നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്.
സ്റ്റാൻഡേർഡ്, [[ഐമാക്സ് തീയേറ്റർ|ഐമാക്സ്]] ഫോർമാറ്റുകളിൽ 2026 ഒക്ടോബർ 15ന് ''ജയിലർ 2'' ലോകമെമ്പാടും പുറത്തിറങ്ങി.
== കഥ ==
ആദ്യ ചിത്രത്തിലെ സംഭവങ്ങൾക്ക് മൂന്ന് മാസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, 'ടൈഗർ' മുത്തുവേൽ പാണ്ഡ്യൻ തന്റെ ഭാര്യ വിജയ, മരുമകൾ ശ്വേത, പേരക്കുട്ടി ഋത്വിക് എന്നിവരോടൊപ്പം കേരളത്തിൽ ശാന്തമായി ജീവിക്കുന്നു. വിഗ്രഹക്കടത്ത് സംഘവുമായി തന്റെ മകൻ അർജുന് ബന്ധമുണ്ടെന്ന് കണ്ടെത്തിയതിനെത്തുടർന്ന് മുത്തുവേൽ അവനെ കൊലപ്പെടുത്തിയ വിവരം അറിയാതെ, അവന്റെ കുടുംബം ഇപ്പോഴും അർജുന്റെ വിയോഗത്തിൽ ദുഃഖിക്കുന്നു. സാധാരണ ജീവിതം നയിക്കുന്നതായി പുറമെ കാണപ്പെടുമ്പോഴും, അന്തരിച്ച കടത്തുകാരൻ വർമ്മന്റെ പിന്നിലുള്ള സംഘത്തെക്കുറിച്ച് മുത്തുവേൽ രഹസ്യമായി അന്വേഷണം നടത്തുന്നു. ഇതിനിടയിൽ, വർമ്മന്റെ സഹായിയായ ദിലീപ്, വർമ്മനെ കൊലപ്പെടുത്തിയ ആളെയും മുത്തുവേൽ ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ച, മോഷ്ടിച്ച വിഗ്രഹങ്ങളടങ്ങിയ മൂന്ന് കണ്ടെയ്നറുകളെയും കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുന്നു.
ദിലീപിനെ സമീപിക്കാൻ മുത്തുവേൽ 'മൂർത്തി' എന്ന പ്രാദേശിക ഗുണ്ടയുടെ സഹായം തേടുന്നു. ഗോവ ആസ്ഥാനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന 'കൽപാക്' കുടുംബമാണ് ഈ വിഗ്രഹക്കടത്ത് ശൃംഖല നിയന്ത്രിക്കുന്നതെന്ന് അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിന്റെ തലവൻ ചക്രിയും, മക്കളായ ബോധി, കാന്ത, വേദ എന്നിവരുമാണ് ഇതിന് പിന്നിൽ. ബോധിക്കെതിരെ തിരിയാൻ മുത്തുവേൽ ദിലീപിനെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബോധി ദിലീപിനെ കൊലപ്പെടുത്തുന്നു. തുടർന്ന് ബോധി, മുത്തുവേലിന്റെ സഹായിയായ നരസിംഹയെ ആക്രമിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യയെയും മകനെയും തട്ടിക്കൊണ്ടുപോവുകയും ചെയ്യുന്നു. അവരെ മോചിപ്പിക്കുന്നതിനായി, ഒളിപ്പിച്ചുവെച്ച വിഗ്രഹങ്ങൾ തിരികെ നൽകാൻ മുത്തുവേൽ സമ്മതിക്കുന്നു; എന്നാൽ അതേസമയം തന്നെ കൽപാക് കുടുംബത്തിനെതിരെ അദ്ദേഹം തന്റെ നീക്കങ്ങൾ തുടരുന്നു. ഇരുപക്ഷവും പരസ്പരം തോൽപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതോടെ ഇവരുടെ സംഘർഷം കൂടുതൽ രൂക്ഷമാകുന്നു.
അർജുന്റെ മരണത്തിന് ഉത്തരവാദി മുത്തുവേലാണെന്ന കാര്യം വെളിപ്പെടുത്തി ബോധി പ്രതികാരം ചെയ്യുന്നു; ഇതോടെ ദുഃഖത്തിലായിരുന്ന മുത്തുവേലിന്റെ കുടുംബം അദ്ദേഹത്തിനെതിരെ തിരിയുന്നു. കൽപാക് കുടുംബം തന്റെ ബന്ധുക്കളെ ഭീഷണിപ്പെടുത്തിയപ്പോൾ, അവരെ രക്ഷിക്കാൻ മുത്തുവേൽ മറ്റൊരു സഹായിയായ റോഡിയുടെ സഹായം തേടുന്നു. അർജുന്റെ മരണത്തിന് പിന്നിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ കാന്ത മുത്തുവേലിന്റെ കുടുംബത്തോട് വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. അതേസമയം, റോഡി കൽപാക് കുടുംബത്തിന്റെ താവളത്തിലേക്ക് നുഴഞ്ഞുകയറി അവിടെ തടവിലാക്കപ്പെട്ടവരെ രക്ഷപ്പെടുത്താൻ സഹായിക്കുന്നു. തുടർന്നുണ്ടായ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ, മുത്തുവേലിനെ കൊല്ലാനുള്ള ശ്രമത്തിനിടെ ചക്രി സ്വയം ബലിയാടാകുന്നു (മരിക്കുന്നു). മുത്തുവേൽ രക്ഷപ്പെടുന്നു; കാന്തയ്ക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേൽക്കുകയും മരിച്ചതായി കരുതപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഒരു സ്വകാര്യ ജെറ്റിൽ രക്ഷപ്പെടാൻ ബോധി ശ്രമിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, മുത്തുവേലും കൂട്ടാളികളും അവനെ തടയുന്നു. മാത്യു ഒരു കാർ വിമാനത്തിലേക്ക് ഇടിച്ചുകയറ്റിയതോടെ വിമാനം തകരുകയും ബോധി കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. കുടുംബവുമായി വീണ്ടും ഒന്നിച്ച ശേഷം, മുത്തുവേൽ സ്വമേധയാ പോലീസിന് മുന്നിൽ കീഴടങ്ങുകയും അർജുനെ കൊലപ്പെടുത്തിയ കാര്യം സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അദ്ദേഹത്തെ കസ്റ്റഡിയിലെടുക്കുമ്പോൾ, ആ ഏറ്റുമുട്ടലിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ട കാന്തയിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് ഒരു സന്ദേശം ലഭിക്കുന്നു. അവളെ സഹായിക്കുന്നതായി തോന്നിയ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥൻ തന്റെ യഥാർത്ഥ കൂറ് വെളിപ്പെടുത്തുന്നതോടെ, മുത്തുവേലിന്റെയും കുടുംബത്തിന്റെയും സുരക്ഷ അനിശ്ചിതത്വത്തിലാകുന്നു.
== അഭിനേതാക്കൾ ==
* [[രജനികാന്ത്]] - ടൈഗർ മുത്തുവേൽ പാണ്ഡ്യൻ ഐപിഎസ് (വിരമിച്ച ജയിലർ)
* [[എസ്.ജെ. സൂര്യ]] - ബോധി കൽപ്പക്
* [[മിഥുൻ ചക്രവർത്തി]] - ബോധിയുടെ പിതാവായ ചക്രി കൽപക്
* [[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]] - ദിലീപ് ആയി
* [[രമ്യ കൃഷ്ണൻ|രമ്യാ കൃഷ്ണൻ]] - മുത്തുവേലിൻ്റെ ഭാര്യ വിജയ "വിജി" പാണ്ഡ്യൻ
* [[വിദ്യ ബാലൻ|വിദ്യാ ബാലൻ]] - ബോധിയുടെ സഹോദരിയായ കാന്ത കൽപക്
* [[യോഗി ബാബു]] - വിമൽ എന്ന ടാക്സി ഡ്രൈവർ
* [[മിർണ മേനോൻ|മിർണ]] - മുത്തുവേലിൻ്റെ മരുമകളായ ശ്വേത പാണ്ഡ്യൻ
* റിഥ്വിക് - മുത്തുവേലിൻ്റെ ചെറുമകനായ റിഥ്വിക് "ഋതു" പാണ്ഡ്യൻ
* ജതിൻ സർന - വേദ് കൽപക്, ബോധിയുടെ സഹോദരൻ
* ഭഗവതി പെരുമാൾ - ഭാസ്കർ
* [[കോട്ടയം നസീർ]] - അമീൻ
* [[സുനിൽ സുഖദ]] - ബെഞ്ചമിൻ
* സുജിത് ശങ്കർ
* [[ഹക്കിം ഷാജഹാൻ]] - ബോധിയുടെ സഹോദരനായ ശർവ കൽപക്
* രാമചന്ദ്രൻ ദുരൈരാജ്
* നമോ നാരായണ - മൂർത്തി
* ബ്യോൺ സുറാവു - കോഹ്ലി
* പി.എൽ. തേനപ്പൻ
* രാജേഷ് ശർമ്മ - ഇൻസ്പെക്ടർ വിക്രം ദേശ്പാണ്ഡെ
* ജാഫർ സാദിഖ് - ദേബ്നാഥ്, നരസിംഹം ( മുത്തുവേലിൻ്റെ അനുയായി)
* പദം കുമാർ - രാജാ റാവു
* അപേക്ഷാ പോർവാൾ
* തമിഴ് - കുമാർ
* ശരവണ വേൽ
=== അതിഥവേഷങ്ങൾ ===
* [[മോഹൻലാൽ]] - മാത്യു
* ശിവരാജ്കുമാർ - നരസിംഹം
* [[ഋത്വിക് റോഷൻ]]- റോഡി
* ദിലീപ് - ശ്രീലങ്കൻ തമിഴ് ഗുണ്ടാസംഘമായ വരുണൻ ( ബോധിയുടെ എതിരാളി)
* [[ജാക്കി ഷ്രോഫ്]] - കാംദേവ്
* [[വിജയ് സേതുപതി]] - പോലീസ് ഓഫീസർ (കാന്തയുടെ വിവരദാതാവ്)
* [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] - വർമ്മൻ എന്ന വിഗ്രഹക്കടത്തുകാരൻ
* വസന്ത് രവി - എസിപി അർജുൻ പാണ്ഡ്യൻ ഐപിഎസ് (മുത്തവേലിൻ്റെ മകൻ (ആർക്കൈവൽ ദൃശ്യങ്ങൾ))
* പൂർണ്ണ - "അലാ ബൊലേലോ" എന്ന ഗാനത്തിൽ ഒരു നർത്തകി.
* [[രാജേഷ് മാധവൻ]] - "അല ബൊലേലോ" എന്ന ഗാനത്തിൽ ഗായകൻ.
* [[നോറ ഫത്തേഹി]] - "ബിൻദാസ്" എന്ന ഗാനത്തിലെ നർത്തകി
== ഉൽപ്പാദനം ==
=== വികസനം ===
{{Multiple image
| image1 = Rajinikanth in 2019.jpg
| image2 = Nelson Dilipkumar.png
| footer = [[Rajinikanth]] and [[Nelson Dilipkumar]] returned to the sequel.
| direction = horizontal
| total_width = 250
| align = right
}}
ജയിലറിന്റെ രണ്ടാംഭാഗം ആദ്യ സിനിമയുടെ വിജയത്തിന് ശേഷമാണ് തീരുമാനിച്ചത്. <ref name=":6">{{Cite news}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/jailer-2-confirmed-rajinikanth-thalapathy-vijay-to-collaborate-in-nelsons-dream-film-8535503.html|title=Jailer 2 Confirmed; Rajinikanth, Thalapathy Vijay To Collaborate In Nelson's 'Dream' Film|access-date=10 March 2025|last=Narain|first=Yatamanyu|date=14 August 2023|website=[[News18]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20230814143530/https://www.news18.com/movies/jailer-2-confirmed-rajinikanth-thalapathy-vijay-to-collaborate-in-nelsons-dream-film-8535503.html|archive-date=14 August 2023}}</ref> [[നെൽസൺ ദിലീപ്കുമാർ]] തന്റെ ചില ചിത്രങ്ങളുടെ തുടർച്ചകൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ച് മുമ്പ് സംസാരിച്ചിരുന്നു, ഇത് ജയിലറിന്റെ തുടർച്ചയെപ്പറ്റിയുള്ള ഊഹാപോഹങ്ങൾക്ക് കാരണമായി.<ref name=":0">{{Cite news}}</ref> 2024 ജനുവരിയോടെ നെൽസൺ തുടർഭാഗത്തിന്റെ തിരക്കഥ തയ്യാറാക്കാൻ തുടങ്ങി.<ref name=":2">{{Cite news}}</ref> ആദ്യ ചിത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട നടി മിർന, 2024 ഫെബ്രുവരിയിൽ നെൽസൺ തിരക്കഥയെഴുതുന്നുവെന്നും പദ്ധതി നിർമ്മാണത്തിലേക്ക് പുരോഗമിക്കുകയാണെന്നും സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref name=":6" /> എന്നിരുന്നാലും, മാർച്ചിൽ, ജയിലർ ''2'' തന്റെ അടുത്ത പ്രോജക്റ്റായിരിക്കുമെന്ന് തനിക്ക് ഉറപ്പില്ലെന്ന് നെൽസൺ പറഞ്ഞു, അതായത് ആ ഘട്ടത്തിൽ കഥ ഇപ്പോഴും വികസനത്തിലാണ് എന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2024/Apr/12/jailer-2-tentatively-titled-hukum|title=Jailer 2 tentatively titled Hukum?|access-date=17 September 2026|date=12 April 2024|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260917214816/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2024/Apr/12/jailer-2-tentatively-titled-hukum|archive-date=17 September 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> ഏപ്രിൽ ആയപ്പോഴേക്കും ആദ്യ ഡ്രാഫ്റ്റ് പൂർത്തിയായതായും നെൽസൺ പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷനിലേക്ക് നീങ്ങാൻ തയ്യാറെടുക്കുകയാണെന്നും റിപ്പോർട്ടുകൾ പറഞ്ഞു. രജനീകാന്തിൽ നിന്നും സൺ പിക്ചേഴ്സിൽ നിന്നും ഈ ആശയത്തിന് അംഗീകാരം ലഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.etvbharat.com/en/!entertainment/jailer-2-is-this-rajinikanth-nelson-dilipkumars-sequel-title-enn24041206262|title=Jailer 2: Is This Rajinikanth-Nelson Dilipkumar's Sequel Title?|access-date=17 September 2026|date=12 April 2024|website=[[ETV Network|ETV Bharat News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260917200942/https://www.etvbharat.com/en/!entertainment/jailer-2-is-this-rajinikanth-nelson-dilipkumars-sequel-title-enn24041206262|archive-date=17 September 2026}}</ref>
''ഹുക്കും'' എന്ന പേരിൽ ഈ പദ്ധതി അറിയപ്പെടുമെന്ന് ആദ്യം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref name=":5">{{Cite news}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/revealed-this-the-actual-title-of-rajinikanths-jailer-2-everything-to-know-about-the-sequel/41ccd3cbc4435|title=REVEALED – This the actual title of Rajinikanth's Jailer 2, everything to know about the sequel...|access-date=16 March 2025|date=12 April 2024|website=[[OTTPlay]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250926152600/https://www.ottplay.com/news/revealed-this-the-actual-title-of-rajinikanths-jailer-2-everything-to-know-about-the-sequel/41ccd3cbc4435|archive-date=26 September 2025}}</ref> 2025 ജനുവരി 14-ന് തുടർച്ച ഔദ്യോഗികമായി വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-jailer-2-announcement-on-january-14-2-promo-cuts-2664052-2025-01-13|title=Rajinikanth's Jailer 2 announcement on January 14 with 2 promo cuts|access-date=17 September 2026|last=K|first=Janani|date=13 January 2025|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260917185745/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-jailer-2-announcement-on-january-14-2-promo-cuts-2664052-2025-01-13|archive-date=17 September 2026}}</ref> രജനീകാന്ത്, നെൽസൺ, [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] എന്നിവരെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പ്രഖ്യാപന ടീസർ സൺ പിക്ചേഴ്സ് പുറത്തിറക്കുകയും ചിത്രത്തിന് ഔദ്യോഗികമായി ''ജയിലർ 2'' എന്ന് പേരിടുകയും ചെയ്തു.<ref name=":8">{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|title='Jailer 2': Rajinikanth back as 'Tiger' Muthuvel Pandian in Nelson's sequel|access-date=14 January 2025|date=14 January 2025|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250114132223/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|archive-date=14 January 2025}}</ref> സൺ പിക്ചേഴ്സിന്റെ ബാനറിൽ കലാനിധി മാരനാണ് ചിത്രം നിർമ്മിക്കുന്നത്. നെൽസണുമൊത്തുള്ള തുടർച്ചയായ അഞ്ചാം ചിത്രത്തിലൂടെ അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ സംഗീതസംവിധായകനായി തിരിച്ചെത്തി. [[Vijay Kartik Kannan|വിജയ് കാർത്തിക് കണ്ണൻ]], ആർ. നിർമ്മൽ, [[D. R. K. Kiran|ഡി. ആർ. കെ. കിരൺ]] എന്നിവർ യഥാക്രമം ഛായാഗ്രാഹകൻ, എഡിറ്റർ, ആർട്ട് ഡയറക്ടർ എന്നീ നിലകളിൽ തിരിച്ചെത്തി. ആക്ഷൻ കൊറിയോഗ്രാഫറായി ചേതൻ ഡിസൂസ ചേർന്നു.<ref name=":3">{{Cite news}}</ref>
=== പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ ===
രജനികാന്തിന്റെ 50-ാം വർഷത്തെ സിനിമയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് 2025-ൽ റിലീസ് ചെയ്യുന്നതിനൊപ്പം 2024-ന്റെ അവസാനത്തോടെ നിർമ്മാണം ആരംഭിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചിരുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ തുടക്കത്തിൽ സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/entertainment/expect-the-unexpected-from-rajinkanth-in-jailer-2-says-filmmaker-nelson-dilipkumar-3210978|title=Expect the unexpected from Rajinkanth in 'Jailer 2', says filmmaker Nelson Dilipkumar|access-date=10 March 2025|date=28 September 2024|website=[[Deccan Herald]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251209194046/https://www.deccanherald.com/entertainment/expect-the-unexpected-from-rajinkanth-in-jailer-2-says-filmmaker-nelson-dilipkumar-3210978|archive-date=9 December 2025}}</ref> എന്നാൽ 2025 മാർച്ചിലാണ് ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചത്.<ref name=":9">{{Cite news}}</ref>
പ്രധാന ഫോട്ടോഗ്രാഫിക്ക് മുമ്പ് ചലച്ചിത്ര പ്രവർത്തകർ പ്രഖ്യാപന ടീസറും നിർമ്മിച്ചു. <ref name=":82">{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|title='Jailer 2': Rajinikanth back as 'Tiger' Muthuvel Pandian in Nelson's sequel|access-date=14 January 2025|date=14 January 2025|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250114132223/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|archive-date=14 January 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jailer-2-teaser-rajinikanth-packs-a-punch-as-he-returns-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-action-packed-sequel-101736859368914.html|title=Jailer 2 teaser: Rajinikanth packs a punch as he returns as Tiger Muthuvel Pandian in Nelson's action-packed sequel|access-date=10 March 2025|last=Sharma|first=Riya|date=14 January 2025|website=[[Hindustan Times]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250411140720/https://www.hindustantimes.com/entertainment/tamil-cinema/jailer-2-teaser-rajinikanth-packs-a-punch-as-he-returns-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-action-packed-sequel-101736859368914.html|archive-date=11 April 2025}}</ref> ചെന്നൈയിലെ ഇവിപി ഫിലിം സിറ്റിയിൽ ചിത്രീകരിച്ച ടീസർ 2024 ഡിസംബർ 6-നകം പൂർത്തിയായി.<ref>{{Cite news}}</ref> ജയിലറിലെ സാങ്കേതിക സംഘം ജയിലർ 2ലും ഒന്നിച്ചു. വിജയ് കാർത്തിക് കണ്ണൻ ഛായാഗ്രാഹകനായി തിരിച്ചെത്തിയപ്പോൾ, ആർ. നിർമ്മൽ എഡിറ്ററായും ഡി. ആർ. കെ. കിരൺ കലാസംവിധായകനായും അനിരുദ്ധ് സംഗീതസംവിധാനം നിർവഹിച്ചു.<ref name=":82" /><ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanths-jailer-2-officially-announced-nelson-and-anirudh-ravichander-bring-the-fun-in-fiery-promo-9778644/|title=Rajinikanth's Jailer 2 officially announced: Nelson and Anirudh Ravichander bring the fun in fiery promo|access-date=10 March 2025|date=14 January 2025|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250115034609/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanths-jailer-2-officially-announced-nelson-and-anirudh-ravichander-bring-the-fun-in-fiery-promo-9778644/|archive-date=15 January 2025}}</ref> വിഷ്വൽ ഇഫക്റ്റ്സ് സൂപ്പർവൈസർ യുഗന്ധർ ടി. യും സാങ്കേതിക സംഘത്തിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite Instagram}}</ref> നർമ്മവും ആക്ഷനും സംയോജിപ്പിച്ച ''[[ആവേശം (2024-ലെ ചലച്ചിത്രം)|ആവേശം]]'' (2024) എന്ന ചിത്രത്തിലെ ചേതൻ ഡിസൂസയുടെ പ്രവർത്തനത്തിൽ മതിപ്പുളവായ നെൽസൺ ചേതൻ ഡിസൂസയെ സ്റ്റണ്ട് ഡയറക്ടറായി നിയമിച്ചു. സ്റ്റണ്ടുകളോട് സമാനമായ സമീപനം പങ്കിട്ട നെൽസൺ തുടക്കത്തിൽ അദ്ദേഹത്തെ ചിത്രത്തിലെ ഏക സ്റ്റണ്ട് ഡയറക്ടറായി നിയമിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ചിത്രത്തിന്റെ ആദ്യ പ്രമോഷണൽ വീഡിയോയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു.<ref>{{Cite news}}</ref>
2024 ഡിസംബർ അവസാനത്തോടെ നെൽസൺ ചിത്രത്തിനായി ലൊക്കേഷൻ സ്കൌട്ടിംഗ് ആരംഭിച്ചു.<ref name=":92">{{Cite news}}</ref> 2025 മാർച്ച് 10 ന് ചിത്രത്തിൻ്റെ ചിത്രീകരണം [[ചെന്നൈ]] ആരംഭിച്ചതായി സൺ പിക്ചേഴ്സ് പ്രഖ്യാപിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/entertainment/entertainment-news/2025/Mar/12/rajinikanths-jailer-2-goes-on-floors|title=Rajinikanth's Jailer 2 goes on floors|access-date=17 September 2026|last=M|first=Narayani|date=12 March 2025|website=[[The New Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261008005104/https://www.newindianexpress.com/entertainment/entertainment-news/2025/Mar/12/rajinikanths-jailer-2-goes-on-floors|archive-date=8 October 2026}}</ref> ചെന്നൈയിൽ ഒതുങ്ങുന്നതിനുപകരം ഇന്ത്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും വിപുലമായ ഷെഡ്യൂളിലാണ് നിർമ്മാണം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തത്. ചെന്നൈ, അട്ടപ്പാടി, കോയമ്പത്തൂർ, കോഴിക്കോട്, മൈസൂർ, പാലക്കാട്, ഗോവ, കൊച്ചി എന്നിവ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടതും രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടതുമായ സ്ഥലങ്ങളാണ്.<ref name="H">{{Cite news}}</ref>
=== കാസ്റ്റിംഗ് ===
{{Multiple image
| image1 = SJ Surya at Iraivi Press Meet.jpg
| image2 = Mithun Chakraborty (5.26.2013) (cropped).jpg
| image3 = Photo of Suraj captured by Ujwal Rajeev.jpg
| image4 = Vidya Balan in 2020.jpg
| footer = [[S. J. Suryah]], [[Mithun Chakraborty]], [[Suraj Venjaramoodu]], and [[Vidya Balan]] joined the cast of the film.
| direction = horizontal
| total_width = 240
| align = right
| perrow = 2
}}
"ടൈഗർ" മുത്തുവേൽ പാണ്ഡ്യൻ എന്ന കഥാപാത്രമായി രജനീകാന്ത് വീണ്ടും ജയിലർ 2ൽ അഭിനയിച്ചു.<ref name=":83">{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|title='Jailer 2': Rajinikanth back as 'Tiger' Muthuvel Pandian in Nelson's sequel|access-date=14 January 2025|date=14 January 2025|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250114132223/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-back-as-tiger-muthuvel-pandian-in-nelsons-sequel/article69098714.ece|archive-date=14 January 2025}}</ref> 2024 ജൂലൈയിൽ തന്റെ പങ്കാളിത്തം സ്ഥിരീകരിച്ച ആദ്യത്തെ അഭിനേതാക്കളിൽ ഒരാളായിരുന്നു [[Yogi Babu|യോഗി ബാബു]].<ref name=":7">{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/yogi-babu-confirms-being-part-of-rajinikanths-jailer-2-nelson-dilipkumar-is-writing-something-really-special-9484854/|title=Yogi Babu confirms being part of Rajinikanth's Jailer 2: 'Nelson Dilipkumar is writing something really special'|access-date=15 January 2025|date=30 July 2024|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20240730131944/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/yogi-babu-confirms-being-part-of-rajinikanths-jailer-2-nelson-dilipkumar-is-writing-something-really-special-9484854/|archive-date=30 July 2024}}</ref> പ്രീ-പ്രൊഡക്ഷൻ സമയത്ത് ബാബുവും രജനികാന്തും തമ്മിലുള്ള കോമിക് സബ്പ്ലോട്ടുകൾ എഴുതാൻ നെൽസൺ മുൻഗണന നൽകിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.<ref name=":4">{{Cite news}}</ref> രമ്യാ കൃഷ്ണനും മിർണയും മുത്തുവേൽ പാണ്ഡ്യന്റെ കുടുംബത്തിലെ അംഗങ്ങളായി തിരിച്ചെത്തി, രണ്ടാം ഷെഡ്യൂളിൽ [[എസ്.ജെ. സൂര്യ|എസ്. ജെ. സൂര്യ]] ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിൽ അഭിനേതാക്കൾക്കൊപ്പം ചേർന്നു.<ref name="RK">{{Cite news}}</ref><ref name="Cast">{{Cite news}}</ref> ജയിലർ 2 ൽ തന്റെ വേഷം ആവർത്തിക്കുമെന്ന് [[ശിവ രാജ്കുമാർ]] സ്ഥിരീകരിച്ചു, മോഹൻലാലും തിരിച്ചെത്തി.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/shiva-rajkumar-all-set-to-reprise-his-role-in-rajinikanths-jailer-2-confirmed-2709832-2025-04-16|title=Confirmed! Shiva Rajkumar all set to reprise his role in Rajinikanth's Jailer 2|access-date=16 April 2025|date=16 April 2025|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250416155710/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/shiva-rajkumar-all-set-to-reprise-his-role-in-rajinikanths-jailer-2-confirmed-2709832-2025-04-16|archive-date=16 April 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Apr/16/shivrajkumar-confirms-he-is-a-part-of-rajinikanths-jailer-2|title=Shivrajkumar confirms he is a part of Rajinikanth's Jailer 2|access-date=20 July 2025|date=16 April 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250515033257/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Apr/16/shivrajkumar-confirms-he-is-a-part-of-rajinikanths-jailer-2|archive-date=15 May 2025}}</ref><ref name=":32">{{Cite news}}</ref> 2025 മെയ് മാസത്തിൽ [[അന്ന രാജൻ]] തന്റെ അഭിനയം സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/May/14/anna-raajan-joins-rajinikanths-jailer-2|title=Anna Raajan joins Rajinikanth's Jailer 2|access-date=14 May 2025|date=14 May 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250515033158/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/May/14/anna-raajan-joins-rajinikanths-jailer-2|archive-date=15 May 2025}}</ref> [[സുരാജ് വെഞ്ഞാറമൂട്|സൂരജ് വെഞ്ഞാറമൂട്]] പിന്നീട് തന്റെ പങ്കാളിത്തം സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Dec/12/suraj-venjaramoodu-confirms-his-role-in-jailer-2-with-rajinikanth|title=Suraj Venjaramoodu confirms his role in Jailer 2 with Rajinikanth|access-date=17 September 2026|date=12 December 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918101645/https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Dec/12/suraj-venjaramoodu-confirms-his-role-in-jailer-2-with-rajinikanth|archive-date=18 September 2026}}</ref> 2025 ഓഗസ്റ്റിൽ [[Jatin Sarna|ജതിൻ സർന]] നിർമ്മാണത്തിൽ ചേരുകയും പിന്നീട് രജനികാന്തിന്റെ എതിർവശത്ത് പ്രധാന വില്ലനായി അഭിനയിക്കുമെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name=":12">{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Feb/20/jatin-sarna-plays-antagonist-in-jailer-2-opposite-rajinikanth|title=Jatin Sarna plays antagonist in Jailer 2, opposite Rajinikanth|access-date=17 September 2026|date=20 February 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918050445/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Feb/20/jatin-sarna-plays-antagonist-in-jailer-2-opposite-rajinikanth|archive-date=18 September 2026}}</ref>
തൻ്റെ വർമ്മൻ എന്ന കഥാപാത്രം ജയിലറിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടിട്ടും താൻ മടങ്ങിവരുമെന്ന് [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] 2025 ഡിസംബറിൽ സ്ഥിരീകരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥാപാത്രത്തിന്റെ തിരിച്ചുവരവിന്റെ സാഹചര്യങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Dec/02/vinayakan-confirms-returning-for-jailer-2|title=Vinayakan confirms returning for Jailer 2|access-date=17 September 2026|date=2 December 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918075213/https://www.cinemaexpress.com/malayalam/news/2025/Dec/02/vinayakan-confirms-returning-for-jailer-2|archive-date=18 September 2026}}</ref> അതേ മാസത്തിൽ, പിന്നീട് "ബിന്ദാസ്" എന്ന പേരിൽ ഒരു ഐറ്റം നമ്പറിൽ [[നോറ ഫത്തേഹി]] പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/south-cinema/nora-fatehis-name-surfaces-special-song-rajinikanths-jailer-2-amid-growing-buzz/|title=Nora Fatehi's name surfaces for special song in Rajinikanth's Jailer 2 amid growing buzz|access-date=2 October 2026|date=16 December 2025|website=[[Bollywood Hungama]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260930215714/https://www.bollywoodhungama.com/news/south-cinema/nora-fatehis-name-surfaces-special-song-rajinikanths-jailer-2-amid-growing-buzz/|archive-date=30 September 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/tamil-cinema/nora-fatehi-joins-rajinikanths-jailer-2-for-special-dance-number-calls-it-truly-epic-ws-kl-9779155.html|title=Nora Fatehi Joins Rajinikanth's Jailer 2 For Special Dance Number, Calls It 'Truly Epic'|access-date=3 October 2026|date=18 December 2025|website=[[News18]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003102146/https://www.news18.com/movies/tamil-cinema/nora-fatehi-joins-rajinikanths-jailer-2-for-special-dance-number-calls-it-truly-epic-ws-kl-9779155.html|archive-date=3 October 2026}}</ref> താൻ ഒരു അതിഥി വേഷത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമെന്ന് 2026 ജനുവരിയിൽ [[വിജയ് സേതുപതി]] സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jailer-2-vijay-sethupathi-says-i-love-rajinikanth-confirms-cameo-2852289-2026-01-15|title=Jailer 2: Vijay Sethupathi says I love Rajinikanth, confirms cameo|access-date=15 January 2026|date=15 January 2026|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260115084738/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jailer-2-vijay-sethupathi-says-i-love-rajinikanth-confirms-cameo-2852289-2026-01-15|archive-date=15 January 2026}}</ref> [[വിദ്യ ബാലൻ|വിദ്യാ ബാലൻ]], [[മിഥുൻ ചക്രവർത്തി]] എന്നിവരുടെ പങ്കാളിത്തം സർണയുടെ 2026 ഫെബ്രുവരിയിലെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റും നെൽസണിനൊപ്പം മൂന്ന് അഭിനേതാക്കളെ കാണിക്കുന്ന ഫോട്ടോകളോടെ സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deccanherald.com/entertainment/social-media-erupts-after-jatin-sarna-confirms-vidya-balan-mithun-chakrabortys-cameos-in-jailer-2-3884909|title=Social media erupts after Jatin Sarna confirms Vidya Balan, Mithun Chakraborty's cameos in 'Jailer 2'|access-date=1 October 2026|website=[[Deccan Herald]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001191101/https://www.deccanherald.com/entertainment/social-media-erupts-after-jatin-sarna-confirms-vidya-balan-mithun-chakrabortys-cameos-in-jailer-2-3884909|archive-date=1 October 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> [[Bagavathi Perumal|ഭഗവതി പെരുമാൾ]], [[Pasanga Pandi|തമിഴ്]], മേ[[മേഘന രാജ്|മേഘ്ന രാജ്]], [[Bjorn Surrao|ബിജോൺ സുറാവു]] എന്നിവരും ചിത്രത്തിൻ്റെ നിർമ്മാണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.<ref name=":33">{{Cite news}}</ref> [[ഷംന കാസിം|പൂർണ്ണ]] രാജേഷ് മാധവനും ചിത്രത്തിൻ്റെ "അല ബോലെലോ" എന്ന ഗാനത്തിൽ രജനീകാന്തിനൊപ്പം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Aug/20/jailer-2-first-song-who-is-actress-poorna|title=Jailer 2's 'Ala Bolelo': Who is Shamna Kkasim who dances alongside Rajinikanth in first single?|access-date=17 September 2026|date=20 August 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260822063758/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Aug/20/jailer-2-first-song-who-is-actress-poorna|archive-date=22 August 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> [[Sujith Shankar|സുജിത് ശങ്കർ]], [[കോട്ടയം നസീർ]], സുനിൽ സുഖദ, [[Vineeth Thattil David|വിനീത് തത്തിൽ ഡേവിഡ്]] എന്നിവർ കേരള ഷെഡ്യൂളിൽ പങ്കെടുത്തതിന് ശേഷം ചിത്രത്തിൽ പ്രധാന വേഷങ്ങളിൽ എത്തുമെന്ന് റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/jailer-2-rajinikanth-starrers-sequel-ropes-in-more-malayalam-actors-apart-from-lichi/91f59d6a31535|title=Jailer 2: Rajinikanth-starrer's sequel ropes in more Malayalam actors apart from Lichi?|access-date=20 July 2025|last=Krishna|first=Gayathri|date=20 May 2025|website=[[OTTPlay]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250612215900/https://www.ottplay.com/news/jailer-2-rajinikanth-starrers-sequel-ropes-in-more-malayalam-actors-apart-from-lichi/91f59d6a31535|archive-date=12 June 2025}}</ref> രജനികാന്തിന്റെ ഏക ബംഗാളി ചിത്രമായ ഭാഗ്യ ദേബാത (1995) മുതൽ 30 വർഷത്തിന് ശേഷം ചക്രബർത്തി രജനികാന്തുമായി വീണ്ടും ഒന്നിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.amarujala.com/entertainment/mithun-chakraborty-confirms-doing-jailer-2-with-rajinikanth-both-will-come-together-after-30-years-2025-08-21|title=Mithun with Rajinikanth: 30 साल बाद रजनीकांत के साथ काम करेंगे मिथुन, बताया कैसे हुई 'जेलर 2' में एंट्री|access-date=23 August 2025|date=21 August 2025|website=[[Amar Ujala]]|language=hi|trans-title=Mithun to work with Rajinikanth after 30 years, explains how he entered ''Jailer 2''|archive-url=https://web.archive.org/web/20250822220707/https://www.amarujala.com/entertainment/mithun-chakraborty-confirms-doing-jailer-2-with-rajinikanth-both-will-come-together-after-30-years-2025-08-21|archive-date=22 August 2025}}</ref> മുമ്പ് നെർക്കൊണ്ട പാർവായി (2019) എന്ന ചിത്രത്തിൽ ഒരു അതിഥി വേഷം ചെയ്തതിന് ശേഷം വിദ്യാ തമിഴ് സിനിമയിൽ തൻ്റെ പൂർണ്ണ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/tabloid/hyderabad-chronicle/vidya-balan-to-make-full-fledged-tamil-debut-in-rajinikanths-jailer-2-1912544|title=Vidya Balan to Make Full-fledged Tamil Debut in Rajinikanth's 'Jailer 2'|access-date=1 December 2025|date=25 October 2025|website=[[Deccan Chronicle]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251207235946/https://www.deccanchronicle.com/tabloid/hyderabad-chronicle/vidya-balan-to-make-full-fledged-tamil-debut-in-rajinikanths-jailer-2-1912544|archive-date=7 December 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporterindia.com/features/insight/vidya-balan-joins-sets-of-rajinikanths-jailer-2-reports|title=Vidya Balan Joins Rajinikanth's 'Jailer 2': Reports|access-date=7 September 2026|date=17 December 2025|website=[[The Hollywood Reporter India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260908025950/https://www.hollywoodreporterindia.com/features/insight/vidya-balan-joins-sets-of-rajinikanths-jailer-2-reports|archive-date=8 September 2026}}</ref>
ചിത്രത്തിൽ ഒരു അതിഥി വേഷത്തിനായി ഷാരൂഖ് ഖാനെ സമീപിച്ചതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ രാജാവിനോടുള്ള പ്രതിബദ്ധത കാരണം അദ്ദേഹം നിരസിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/mithun-chakraborty-confirms-shah-rukh-khans-role-in-rajinikanths-jailer-2-heres-what-he-said-10438194/|title=Mithun Chakraborty confirms Shah Rukh Khan's role in Rajinikanth's Jailer 2. Here's what he said|access-date=26 September 2026|date=25 December 2025|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251225063654/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/mithun-chakraborty-confirms-shah-rukh-khans-role-in-rajinikanths-jailer-2-heres-what-he-said-10438194/|archive-date=25 December 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/shah-rukh-khan-declines-cameo-rajinikanths-jailer-2-focus-king-heres-know|title=Shah Rukh Khan declines cameo in Rajinikanth's Jailer 2 to focus on King? Here's what we know!|access-date=1 October 2026|date=8 April 2026|website=[[Bollywood Hungama]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001193327/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/shah-rukh-khan-declines-cameo-rajinikanths-jailer-2-focus-king-heres-know/|archive-date=1 October 2026}}</ref> പിന്നീട്, [[ഋത്വിക് റോഷൻ|ഹൃത്വിക് റോഷൻ]] ഒരു പ്രത്യേക വേഷത്തിൽ എത്തുമെന്ന് സ്ഥിരീകരിച്ചു, ''[[Bhagwaan Dada|ഭഗവാൻ ദാദാ]]'' (1986) മുതൽ 40 വർഷത്തിനുശേഷം രജനീകാന്തുമായി വീണ്ടും ഒന്നിക്കുകയും തമിഴ് സിനിമയിൽ അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/hrithik-roshan-wraps-jailer-2-shoot-with-rajinikanth-nelson-dilipkumar-crafts-major-sequence-for-the-two-stars-reuniting-after-40-years/articleshow/131988480.cms|title=Hrithik Roshan wraps 'Jailer 2' shoot with Rajinikanth; Nelson Dilipkumar crafts major sequence for the two stars reuniting after 40 years|access-date=26 September 2026|date=25 June 2026|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260927040548/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/hrithik-roshan-wraps-jailer-2-shoot-with-rajinikanth-nelson-dilipkumar-crafts-major-sequence-for-the-two-stars-reuniting-after-40-years/articleshow/131988480.cms|archive-date=27 September 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref>
=== ചിത്രീകരണം ===
[[Principal photography|പ്രധാന]] ചിത്രീകരണം 2025 മാർച്ച് 10 ന് ചെന്നൈയിൽ ആരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.dtnext.in/entertainment/cinema/rajinikanths-jailer-2-goes-on-floors-825748|title=Rajinikanth and Mohanlal's Jailer 2 goes on floors|access-date=10 March 2025|date=10 March 2025|website=[[DT Next]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250310062517/https://www.dtnext.in/entertainment/cinema/rajinikanths-jailer-2-goes-on-floors-825748|archive-date=10 March 2025}}</ref> ആദ്യ ഷെഡ്യൂളിലെ പ്രാരംഭ ഭാഗങ്ങൾ രജനീകാന്തിനെ കേന്ദ്രീകരിച്ചായിരുന്നു, റോയപേട്ടയിലെ [[Sathyam Cinemas|സത്യം സിനിമാസ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ ചിത്രീകരണം നടന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.dinamani.com/cinema/cinema-news/2025/Mar/10/jailer-2-shooting-3|title=ஜெயிலர் - 2 படப்பிடிப்பு தொடங்கியது! அதிகாரபூர்வ அறிவிப்பு!|access-date=16 March 2025|date=10 March 2025|website=[[Dinamani]]|language=ta|trans-title=''Jailer 2'' shooting has begun! Official announcement!|archive-url=https://web.archive.org/web/20250312153527/https://www.dinamani.com/cinema/cinema-news/2025/Mar/10/jailer-2-shooting-3|archive-date=12 March 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dtnext.in/entertainment/cinema/10-days-after-coolie-wrap-rajini-commences-jailer-2-shoot-825798|title=10 days after Coolie wrap, Rajini commences Jailer 2 shoot|access-date=16 March 2025|last=Rajaraman|first=Kaushik|date=10 March 2025|website=[[DT Next]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250826155220/https://www.dtnext.in/entertainment/cinema/10-days-after-coolie-wrap-rajini-commences-jailer-2-shoot-825798|archive-date=26 August 2025}}</ref><ref name=":10">{{Cite web|url=https://cinema.vikatan.com/kollywood/jailer-2-movie-shooting-update|title=Jailer 2: இணைகிறாரா மாஸ் ஹீரோ? பட்டை தீட்டப்பட்ட ஃபார்முலா; படத்தின் கதை இது தானா?|access-date=20 July 2025|last=பாரதிராஜா|first=மை.|date=12 March 2025|website=[[Cinema Vikatan]]|language=ta|trans-title=Jailer 2: Mass hero joining? Polished formula; Is this the story of the film?|archive-url=https://web.archive.org/web/20250410130007/https://cinema.vikatan.com/kollywood/jailer-2-movie-shooting-update|archive-date=10 April 2025}}</ref> നിർമ്മാണത്തിനായി ആദിത്യറാം സ്റ്റുഡിയോയിൽ ഒരു വലിയ വില്ലേജ് സെറ്റും നിർമ്മിച്ചു.<ref>{{Cite news}}</ref> രണ്ടാം ഷെഡ്യൂൾ ഏപ്രിൽ 11ന് കേരളത്തിലെ [[അട്ടപ്പാടി താലൂക്ക്|അട്ടപ്പാടിയിൽ]] ആരംഭിച്ചു, രമ്യാ കൃഷ്ണൻ, മിർണ, എസ്. ജെ. സൂര്യ എന്നിവർ നിർമ്മാണത്തിൽ ചേർന്നു.<ref name="RK2">{{Cite news}}</ref> കോയമ്പത്തൂരിലേക്ക് മാറുന്നതിനുമുമ്പ് തമിഴ്നാട്-കേരള അതിർത്തിയിൽ ഏകദേശം 20 ദിവസം സംഘം ചിത്രീകരിച്ചു.<ref>{{Cite news}}</ref><ref name="TOILeak2025">{{Cite news}}</ref> തുടർന്നുള്ള ഷെഡ്യൂൾ 2025 മെയ് മാസത്തിൽ [[കോഴിക്കോട്]] ആരംഭിച്ചു. ചെരുവന്നൂർ നല്ലളം പ്രദേശത്ത് ചിത്രീകരിച്ച നിർമ്മാണം, ഷെഡ്യൂൾ ആരംഭിച്ചതിന് ശേഷം രജനീകാന്ത് ഷെഡ്യൂളിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2025/05/12/rajinikanth-jailer-2-shooting-kozhikode.html|title=പാലക്കാടുനിന്ന് കോഴിക്കോട്ടേക്കു പറന്ന് 'മുത്തുവേൽ പാണ്ഡ്യൻ'; രജനി ഇനി ഒരാഴ്ച ചെറുവണ്ണൂരിൽ|access-date=17 September 2026|date=12 May 2025|website=[[Manorama Online]]|language=ml|trans-title='Muthuvel Pandian' flies from Palakkad to Kozhikode; Rajini to spend the next week in Cheruvannur|archive-url=https://web.archive.org/web/20260917184717/https://www.manoramaonline.com/movies/movie-news/2025/05/12/rajinikanth-jailer-2-shooting-kozhikode.html|archive-date=17 September 2026}}</ref><ref name=":11">{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-joins-jailer-2-shoot-in-kozhikode-welcomed-with-hukum-2723572-2025-05-12|title=Rajinikanth joins Jailer 2 shoot in Kozhikode, welcomed with Hukum song|access-date=15 May 2025|date=12 May 2025|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250512140543/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-joins-jailer-2-shoot-in-kozhikode-welcomed-with-hukum-2723572-2025-05-12|archive-date=12 May 2025}}</ref> ചില ഭാഗങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം രജനീകാന്ത് ആ മാസം അവസാനം ചെന്നൈയിലേക്ക് മടങ്ങി. ആ സമയത്ത്, ഡിസംബർ വരെ ചിത്രീകരണം തുടരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതായി അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/rajinikanth-shares-major-update-about-jailer-2-nelson-dilipkumar-article-151695407/|title=Rajinikanth Shares Major Update About Jailer 2: Film To Be Completed By...|access-date=23 May 2025|date=22 May 2025|website=[[Times Now]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250523050637/https://www.timesnownews.com/entertainment-news/tamil/rajinikanth-shares-major-update-about-jailer-2-nelson-dilipkumar-article-151695407|archive-date=23 May 2025}}</ref>
ജൂണിൽ നിർമ്മാണം മൈസൂരിലേക്ക് നീങ്ങി, അവിടെ രജനീകാന്തിന്റെ രംഗങ്ങൾ ഹുൻസൂറിനടുത്തുള്ള ബിലികെരെയിൽ പ്രത്യേകമായി നിർമ്മിച്ച സെറ്റിൽ ചിത്രീകരിച്ചു.<ref name="H2">{{Cite news}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/regional-cinema/rajinikanth-starts-filming-jailer-2-in-mysore-massive-crowd-gathers-to-see-superstar-ws-l-9398938.html|title=Rajinikanth Starts Filming Jailer 2 In Mysore, Massive Crowd Gathers To See Superstar|access-date=26 June 2025|date=23 June 2025|website=[[News18]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250624103340/https://www.news18.com/movies/regional-cinema/rajinikanth-starts-filming-jailer-2-in-mysore-massive-crowd-gathers-to-see-superstar-ws-l-9398938.html|archive-date=24 June 2025}}</ref> തുടർന്ന് ജൂലൈയിൽ മറ്റൊരു ഷെഡ്യൂളിനായി ചിത്രീകരണം ചെന്നൈയിലേക്ക് മടങ്ങി. ഈ കാലയളവിൽ, മോഹൻലാൽ തന്റെ ഭാഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നതിനായി നിർമ്മാണത്തിൽ ചേർന്നതായി റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ടായിരുന്നു.<ref>{{Cite news}}</ref> കൂലി (2025) എന്ന ചിത്രത്തോടുള്ള രജനീകാന്തിന്റെ പ്രതിബദ്ധതയ്ക്ക് ശേഷം സെപ്റ്റംബർ 8 ന് കേരളത്തിലെ [[പാലക്കാട്]] ചിത്രീകരണം പുനരാരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Sep/23/rajinikanth-greets-fans-at-palakkad-during-jailer-2-shoot|title=Rajinikanth greets fans at Palakkad during Jailer 2 shoot|access-date=28 October 2025|last=Kumar|first=Akshay|date=8 September 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251012143625/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Sep/23/rajinikanth-greets-fans-at-palakkad-during-jailer-2-shoot|archive-date=12 October 2025}}</ref> ശിവ രാജ്കുമാർ തന്റെ ഭാഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്നതിനായി ഷെഡ്യൂളിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite news}}</ref> ആ മാസം അവസാനം ഷെഡ്യൂൾ അവസാനിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.etvbharat.com/en/!entertainment/jailer-2-rajinikanth-reveals-films-release-date-after-wrapping-up-kerala-schedule-enn25092403801|title=Jailer 2: Rajinikanth Reveals Film's Release Date After Wrapping Up Kerala Schedule|access-date=28 October 2025|date=24 September 2025|website=[[ETV Network|ETV Bharat News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260501011545/https://www.etvbharat.com/en/!entertainment/jailer-2-rajinikanth-reveals-films-release-date-after-wrapping-up-kerala-schedule-enn25092403801|archive-date=1 May 2026}}</ref> ഒക്ടോബർ അവസാനത്തോടെ [[ഗോവ]]<nowiki/>യിലേക്ക് ചിത്രീകരണം മാറ്റുന്നതിനു മുൻപ് ചെന്നൈയിൽ ഒരു ഹ്രസ്വ ഷെഡ്യൂൾ നടത്തി.<ref>{{Cite web|url=https://www.filmfare.com/news/bollywood/vidya-balan-to-join-rajinikanth-in-jailer-2_-78674.html|title=Vidya Balan to Join Rajinikanth in Jailer 2|access-date=28 October 2025|date=28 October 2025|website=[[Filmfare]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251029163802/https://www.filmfare.com/news/bollywood/vidya-balan-to-join-rajinikanth-in-jailer-2_-78674.html|archive-date=29 October 2025}}</ref> ഒക്ടോബർ 29 ന് രജനീകാന്ത് ഗോവയിലെത്തി, നവംബർ ആദ്യത്തിൽ ആ ഷെഡ്യൂൾ സമാപിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-flies-economy-to-goa-for-jailer-2-greets-passengers-onboard-video-2810297-2025-10-29|title=Rajinikanth flies economy to Goa for Jailer 2, greets passengers onboard. Video|access-date=29 October 2025|date=29 October 2025|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251104232927/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/rajinikanth-flies-economy-to-goa-for-jailer-2-greets-passengers-onboard-video-2810297-2025-10-29|archive-date=4 November 2025}}</ref><ref name="Goa">{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Nov/03/rajinikanth-wraps-goa-schedule-of-jailer-2|title=Rajinikanth wraps Goa schedule of Jailer 2|access-date=4 November 2025|date=3 November 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251106205937/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Nov/03/rajinikanth-wraps-goa-schedule-of-jailer-2|archive-date=6 November 2025}}</ref> സിനിമയുടെ കഥയ്ക്ക് പ്രധാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന പ്രധാന ആക്ഷൻ-ഹെവി സീക്വൻസുകൾ ഈ ഷെഡ്യൂളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് ''[[Cinema Express|സിനിമ എക്സ്പ്രസ്]]'' റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref name="Goa" />
നവംബർ 27 ആയപ്പോഴേക്കും ചിത്രം നന്നായി പുരോഗമിക്കുകയാണെന്നും എന്നാൽ ചില ഭാഗങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കാൻ ബാക്കിയുണ്ടെന്നും രജനീകാന്ത് പറഞ്ഞു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Nov/27/rajinikanth-gives-jailer-2-update-responds-to-iffi-recognition|title=Rajinikanth gives Jailer 2 update, responds to IFFI recognition|access-date=3 October 2026|date=27 November 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20251207123737/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Nov/27/rajinikanth-gives-jailer-2-update-responds-to-iffi-recognition|archive-date=7 December 2025}}</ref> അവസാന പ്രധാന ഷെഡ്യൂൾ 2026 ജനുവരിയിൽ കേരളത്തിൽ ആരംഭിച്ചു.<ref name="Kochi">{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Jan/20/rajinikanth-reaches-kochi-to-complete-final-schedule-of-jailer-2|title=Rajinikanth reaches Kochi to complete final schedule of Jailer 2|access-date=21 January 2026|date=20 January 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260121050943/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Jan/20/rajinikanth-reaches-kochi-to-complete-final-schedule-of-jailer-2|archive-date=21 January 2026}}</ref> തന്റെ ശേഷിക്കുന്ന ഭാഗങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കാൻ ജനുവരി 20ന് രജനീകാന്ത് കൊച്ചിയിലെത്തി. ആ ഘട്ടത്തിൽ, നിർമ്മാണം അതിന്റെ അവസാന ഷെഡ്യൂളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുകയാണെന്ന് ''സിനിമ എക്സ്പ്രസ്'' റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref name="Kochi" /> പ്രധാന ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായതായും ചിത്രീകരണം അതിന്റെ അവസാന ഘട്ടത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചതായും രജനീകാന്ത് ഏപ്രിലിൽ സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Apr/04/rajinikanth-shares-production-updates-on-jailer-2-and-film-with-kamal-haasan|title=Rajinikanth shares production updates on Jailer 2 and film with Kamal Haasan|access-date=17 September 2026|date=4 April 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918021747/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Apr/04/rajinikanth-shares-production-updates-on-jailer-2-and-film-with-kamal-haasan|archive-date=18 September 2026}}</ref> ഏപ്രിൽ 21 ന് നിർമ്മാണം ഔദ്യോഗികമായി സമാപിച്ചു. <ref>{{Cite web|url=https://www.hollywoodreporterindia.com/features/insight/jailer-2-the-nelson-and-rajinikanth-sequel-wraps-up-filming|title='Jailer 2': The Nelson and Rajinikanth Sequel Wraps Up Filming|access-date=17 September 2026|date=21 April 2026|website=[[The Hollywood Reporter India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918111322/https://www.hollywoodreporterindia.com/features/insight/jailer-2-the-nelson-and-rajinikanth-sequel-wraps-up-filming|archive-date=18 September 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.wionews.com/entertainment/rajinikanth-announces-jailer-2-wrap-confirms-august-shoot-with-kamal-haasan-1775309373436|title=Rajinikanth announces Jailer 2 wrap; confirms August shoot with Kamal Haasan|access-date=5 April 2026|date=4 April 2026|website=[[WION]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260405140853/https://www.wionews.com/entertainment/rajinikanth-announces-jailer-2-wrap-confirms-august-shoot-with-kamal-haasan-1775309373436|archive-date=5 April 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> മെയ് 14ന് ചെന്നൈയിലെ ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് റോഡിലെ ഒരു ഷൂട്ടിംഗ് സ്ഥലത്ത് ഇലക്ട്രിക്കൽ ജോലികൾ ചെയ്യുന്നതിനിടെ വൈദ്യുതാഘാതമേറ്റ് 28കാരനായ ഒരു ജീവനക്കാരൻ മരിച്ചു. സംഭവത്തെ തുടർന്ന് പോലീസ് അന്വേഷണം നടത്തവേ ചിത്രീകരണം നിർത്തിവച്ചു. <ref>{{Cite news}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/May/14/jailer-2-crew-member-passes-away-on-set-due-to-electrocution|title=Jailer 2: Crew member passes away on set due to electrocution|access-date=16 May 2026|date=14 May 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260516055429/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/May/14/jailer-2-crew-member-passes-away-on-set-due-to-electrocution|archive-date=16 May 2026}}</ref> ചിത്രത്തിന്റെ മൊത്തത്തിലുള്ള ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായതായി ഓഗസ്റ്റ് അവസാനത്തോടെ രജനീകാന്ത് വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanth-confirms-wrap-on-jailer-2-and-shares-update-on-film-with-kamal-haasan-10850606/|title='Jailer 2 shooting over': Rajinikanth confirms wrap, shares update on film with Kamal Haasan|access-date=26 August 2026|date=26 August 2026|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260826152220/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanth-confirms-wrap-on-jailer-2-and-shares-update-on-film-with-kamal-haasan-10850606/|archive-date=26 August 2026}}</ref>
=== പോസ്റ്റ് പ്രൊഡക്ഷൻ ===
2026 ഫെബ്രുവരിയോടെ, ചില അഭിനേതാക്കളുടെ ഭാഗങ്ങൾ പൂർത്തിയായതിന് ശേഷം ചിത്രം പോസ്റ്റ് പ്രൊഡക്ഷനിൽ പ്രവേശിച്ചു ബാക്കി നിർമ്മാണം തുടരുകയും ചെയ്തു.<ref name=":122">{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Feb/20/jatin-sarna-plays-antagonist-in-jailer-2-opposite-rajinikanth|title=Jatin Sarna plays antagonist in Jailer 2, opposite Rajinikanth|access-date=17 September 2026|date=20 February 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260918050445/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Feb/20/jatin-sarna-plays-antagonist-in-jailer-2-opposite-rajinikanth|archive-date=18 September 2026}}</ref> സെപ്റ്റംബറോടെ, ചില റീഷൂട്ടുകളുടെയും മാറ്റിവയ്ക്കലിന്റെയും റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രചരിച്ചിരുന്നു. സൺ പിക്ചേഴ്സ് പിന്നീട് ഒക്ടോബർ 15 റിലീസ് തീയതി വീണ്ടും സ്ഥിരീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/02/jailer-2-sun-pictures-reconfirms-release-date-for-rajinikanth-starrer|title=Jailer 2: Sun Pictures reconfirms release date for Rajinikanth-starrer|access-date=3 October 2026|date=2 September 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260902124602/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/02/jailer-2-sun-pictures-reconfirms-release-date-for-rajinikanth-starrer|archive-date=2 September 2026}}</ref>
== സംഗീതം ==
നെൽസണുമായുള്ള അഞ്ചാമത്തെ ചിത്രവും രജനീകാന്തിനൊപ്പം ആറാമത്തെ ചിത്രവും അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന സൌണ്ട്ട്രാക്കും ഫിലിം സ്കോറും [[അനിരുദ്ധ് രവിചന്ദർ]] രചിച്ചതാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://mirchi.in/stories/music/jailer-2-teaser-starring-rajinikanth-is-out/151121220|title=Anirudh Ravichander joins hands with Nelson Dilipkumar for Rajinikanth's 'Jailer 2.' Watch announcement teaser|access-date=30 September 2026|date=15 January 2025|website=[[Radio Mirchi|Mirchi.in]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250708025750/https://mirchi.in/stories/music/jailer-2-teaser-starring-rajinikanth-is-out/151121220|archive-date=8 July 2025}}</ref> 2025 ജനുവരി 14ന് പുറത്തിറങ്ങിയ പ്രഖ്യാപന ടീസറിൽ "ഹുക്കും റീലോഡഡ്" എന്ന ഗാനമായിരുന്നു ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നത്.<ref>{{Cite news}}</ref> "വൺ നെയിം" എന്ന ഇൻസ്ട്രുമെന്റൽ ട്രാക്ക് 2026 ജൂലൈ 3 ന് പ്രത്യേകം പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://music.apple.com/in/album/one-name-from-jailer-2-single/6786999810|title=One Name (From "Jailer 2") – Single|access-date=26 August 2026|date=3 July 2026|website=[[Apple Music]]|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20260826160855/https://music.apple.com/in/album/one-name-from-jailer-2-single/6786999810|archive-date=26 August 2026}}</ref>
ആദ്യത്തെ സിംഗിൾ ആയി വിപണനം ചെയ്ത "അല ബോലെലോ" 2026 ഓഗസ്റ്റ് 21 ന് പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/rajinikanths-jailer-2-song-ala-bolelo-out-anirudhs-peppy-number-featuring-shamna-kasim-gets-fans-grooving/articleshow/133407025.cms|title=Rajinikanth's 'Jailer 2' song 'Ala Bolelo' out: Anirudh's peppy number featuring Shamna Kasim gets fans grooving|access-date=2 September 2026|date=21 August 2026|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260827145012/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/rajinikanths-jailer-2-song-ala-bolelo-out-anirudhs-peppy-number-featuring-shamna-kasim-gets-fans-grooving/articleshow/133407025.cms|archive-date=27 August 2026}}</ref> രണ്ടാമത്തെ സിംഗിൾ "വൺ സൺ വൺ മൂൺ" 2026 സെപ്റ്റംബർ 25 ന് പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-second-single-one-sun-one-moon-out-now-fans-react-to-anirudhs-hukum-level-song-for-the-rajinikanth-starrer/articleshow/134487703.cms|title='Jailer 2' second single 'One Sun One Moon' out now; fans react to Anirudh's 'Hukum'-level song for the Rajinikanth starrer|access-date=25 September 2026|date=25 September 2026|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261004215844/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-second-single-one-sun-one-moon-out-now-fans-react-to-anirudhs-hukum-level-song-for-the-rajinikanth-starrer/articleshow/134487703.cms|archive-date=4 October 2026}}</ref> "വൺ നെയിം" എന്ന ഗാനത്തിന്റെ പൂർണ്ണ പതിപ്പ് 2026 സെപ്റ്റംബർ 29 ന് മൂന്നാമത്തെ സിംഗിൾ ആയി പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/telugu/jailer-2-song-one-name-by-anirudh-ravichander-celebrates-50-years-of-rajinikanth-10899432/lite/|title='He will slip only once': Jailer 2 song 'One Name' celebrates 50 years of Rajinikanth|access-date=29 September 2026|date=29 September 2026|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260930101131/https://indianexpress.com/article/entertainment/telugu/jailer-2-song-one-name-by-anirudh-ravichander-celebrates-50-years-of-rajinikanth-10899432/lite/|archive-date=30 September 2026}}</ref> "ബിന്ദാസ്" എന്ന പേരിൽ നാലാമത്തെ സിംഗിൾ 2026 സെപ്റ്റംബർ 30 ന് പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/nora-fatehi-returns-to-tamil-cinema-with-rajinikanths-jailer-2-song-bindaas-1.500693904|title=Nora Fatehi returns to Tamil cinema with Rajinikanth's 'Jailer 2' song 'Bindaas'|access-date=3 October 2026|date=30 September 2026|website=[[Gulf News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001115344/https://gulfnews.com/entertainment/south-indian/nora-fatehi-returns-to-tamil-cinema-with-rajinikanths-jailer-2-song-bindaas-1.500693904|archive-date=1 October 2026}}</ref> നന്ദമ്പാക്കത്തെ ചെന്നൈ ട്രേഡ് സെന്ററിൽ നടന്ന ഒരു സ്വകാര്യ ചടങ്ങിൽ അതേ ദിവസം നടന്ന ''ജയിലർ 2 റേവ്'' എന്ന പരിപാടിയിലാണ് മുഴുവൻ ആൽബവും പുറത്തിറക്കിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/29/rajinikanths-jailer-2-heres-what-anirudh-has-planned-for-the-audio-launch|title=Rajinikanth's Jailer 2: Here's what Anirudh has planned for the audio launch|access-date=3 October 2026|date=29 September 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003080547/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/29/rajinikanths-jailer-2-heres-what-anirudh-has-planned-for-the-audio-launch|archive-date=3 October 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://music.apple.com/in/album/jailer-2-original-motion-picture-soundtrack/6817733404|title=Jailer 2 (Original Motion Picture Soundtrack)|access-date=30 September 2026|date=30 September 2026|website=[[Apple Music]]|archive-url=http://ghostarchive.org/archive/b7ARj|archive-date=30 September 2026}}</ref>
== മാർക്കറ്റിംഗ് ==
ചിത്രത്തിന്റെ പ്രഖ്യാപന ടീസർ [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്]], [[കേരളം]], [[കർണാടക]], [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യ]] ചില ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രധാന സിംഗിൾ സ്ക്രീൻ തിയേറ്ററുകളിലും മൾട്ടിപ്ലക്സുകളിലും പ്രദർശിപ്പിച്ചു, 2025 ജനുവരി 14 ന് പൊങ്കലിനോടനുബന്ധിച്ച് യൂട്യൂബിൽ റിലീസ് ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.theweek.in/news/entertainment/2025/01/13/jailer-2-announcement-on-january-14-list-of-theatres-showing-promo-out.html|title='Jailer 2' announcement on January 14? List of theatres showing promo out|access-date=10 March 2025|date=13 January 2025|website=[[The Week (Indian magazine)|The Week]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250201111545/https://www.theweek.in/news/entertainment/2025/01/13/jailer-2-announcement-on-january-14-list-of-theatres-showing-promo-out.html|archive-date=1 February 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.businesstoday.in/trending/entertainment/story/jailer-2-teaser-promo-rajinikanth-thalaiva-nelson-dilipkumar-anirudh-mohanlal-shivaraj-kumar-muthuvel-pandian-tamil-cinema-kollywood-social-media-reactions-460835-2025-01-15|title=Teaser of Rajinikanth-led 'Jailer 2' out! 'Records will be shattered left and right,' say netizens|access-date=10 March 2025|last=Agarwal|first=Mehak|date=15 January 2025|website=[[Business Today (India)|Business Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250117033328/https://www.businesstoday.in/trending/entertainment/story/jailer-2-teaser-promo-rajinikanth-thalaiva-nelson-dilipkumar-anirudh-mohanlal-shivaraj-kumar-muthuvel-pandian-tamil-cinema-kollywood-social-media-reactions-460835-2025-01-15|archive-date=17 January 2025}}</ref> ടീസറിന്റെ ആക്ഷൻ സീക്വൻസുകൾക്കായി രജനീകാന്ത് [[Body double|ബോഡി ഡബിൾ]] ഉപയോഗിച്ചുവെന്ന അഭ്യൂഹങ്ങൾ നിഷേധിച്ച് താമസിയാതെ തിരശ്ശീലയ്ക്ക് പിന്നിലുള്ള ഒരു വീഡിയോ പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/did-rajinikanth-use-a-body-double-for-the-jailer-2-teaser-the-makers-put-an-end-to-rumors-with-a-bts-video/articleshow/117326321.cms|title=Did Rajinikanth use a body double for the 'Jailer 2' teaser? The makers put an end to rumors with a BTS video|access-date=4 April 2025|date=17 January 2025|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250117172007/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/did-rajinikanth-use-a-body-double-for-the-jailer-2-teaser-the-makers-put-an-end-to-rumors-with-a-bts-video/articleshow/117326321.cms|archive-date=17 January 2025}}</ref> 2026 ജൂലൈ 2 ന് പ്രഖ്യാപന ടീസറിലൂടെ ചിത്രത്തിന്റെ റിലീസ് തീയതി വെളിപ്പെടുത്തി.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanth-film-jailer-2-locks-release-date-sun-pictures-drops-explosive-new-teaser-10768442/|title=Rajinikanth's Jailer 2 locks release date: Sun Pictures drops explosive new teaser, watch|access-date=2 July 2026|date=2 July 2026|website=[[The Indian Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702140830/https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/rajinikanth-film-jailer-2-locks-release-date-sun-pictures-drops-explosive-new-teaser-10768442/|archive-date=2 July 2026}}</ref> 2026 സെപ്റ്റംബർ 18 ന് കഥാപാത്രങ്ങളെ വെളിപ്പെടുത്തുന്ന പ്രചാരണം ആരംഭിച്ചു.<ref>{{Cite tweet|number=2100823689688408526|user=sunpictures|title=Character reveals from the world of jailer 2, From Today 6 PM 🔥|author=Sun Pictures|author-link=Sun Pictures|access-date=6 October 2026|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/fQzzB|archive-date=10 October 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://gulfnews.com/entertainment/jailer-2-cast-from-vidya-balans-kantha-to-hrithik-roshan-who-plays-whom-in-rajinikanths-film-1.500681843|title=Jailer 2 cast: From Vidya Balan's Kantha to Hrithik Roshan, who plays whom in Rajinikanth's film|access-date=6 October 2026|last=Palat|first=Lakshana N.|date=21 September 2026|website=[[Gulf News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261003072808/https://gulfnews.com/entertainment/jailer-2-cast-from-vidya-balans-kantha-to-hrithik-roshan-who-plays-whom-in-rajinikanths-film-1.500681843|archive-date=3 October 2026}}</ref> ഔദ്യോഗിക ട്രെയിലർ 2026 ഒക്ടോബർ 5 ന് പുറത്തിറങ്ങി, ഇത് 5 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ 6 ദശലക്ഷത്തിലധികം കാഴ്ചകൾ നേടി, എന്നിരുന്നാലും ഇത് ബ്രേക്കിംഗ് ബാഡ് ഫ്രാഞ്ചൈസിയിലെ കഥാപാത്രങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-trailer-rajinikanth-nelson-mohanlal-shiva-rajkumar-anirudh-ravichander/article71547726.ece|title='Jailer 2' trailer: Rajinikanth's Muthuvel Pandian returns to take on a battalion of enemies|access-date=5 October 2026|date=5 October 2026|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261005165730/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-trailer-rajinikanth-nelson-mohanlal-shiva-rajkumar-anirudh-ravichander/article71547726.ece|archive-date=5 October 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://varietyindia.com/rajinikanths-jailer-2-trailer-sparks-breaking-bad-comparisons-with-walter-white/|title=Rajinikanth's 'Jailer 2' Trailer Sparks 'Breaking Bad' Comparisons With Walter White|access-date=6 October 2026|last=Ganguly|first=Adit|date=6 October 2026|website=[[Variety India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261006151222/https://varietyindia.com/rajinikanths-jailer-2-trailer-sparks-breaking-bad-comparisons-with-walter-white/|archive-date=6 October 2026}}</ref> രജനീകാന്ത് ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിവിധ അഭിനേതാക്കളുടെയും അണിയറപ്രവർത്തകരുടെയും അഭിമുഖ പ്രസംഗം 2026 ഒക്ടോബർ 9 മുതൽ സൺ എൻഎക്സ്ടി യിൽ ജയിലർ 2 സൂപ്പർ ഷോയായി പ്രദർശിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-super-show-ott-release-details-rajinikanths-pre-release-event-to-stream-on-this-platform/articleshow/134753438.cms|title='Jailer 2' Super Show OTT release details: Rajinikanth's pre-release event to stream on THIS platform|access-date=15 October 2026|date=7 October 2026|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261015085051/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-super-show-ott-release-details-rajinikanths-pre-release-event-to-stream-on-this-platform/articleshow/134753438.cms|archive-date=15 October 2026}}</ref>
== റിലീസ് ==
=== തീയറ്ററിൽ. ===
ജയിലർ ''2'' 2026 ഒക്ടോബർ 15 ന് സ്റ്റാൻഡേർഡ്, [[ഐമാക്സ് തീയേറ്റർ|ഐമാക്സ്]] ഫോർമാറ്റുകളിൽ ലോകമെമ്പാടും പുറത്തിറങ്ങി,.<ref>{{Cite web|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-nelson-film-gets-release-date/article71174331.ece|title='Jailer 2': Rajinikanth-Nelson film gets release date|access-date=2 July 2026|date=2 July 2026|website=[[The Hindu]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702130916/https://www.thehindu.com/entertainment/movies/jailer-2-rajinikanth-nelson-film-gets-release-date/article71174331.ece|archive-date=2 July 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jailer-2-release-date-announced-rajinikanth-action-sequel-to-arrive-in-october-2939206-2026-07-02|title=Jailer 2 release date announced: Rajinikanth's action sequel to arrive in October|access-date=2 July 2026|website=[[India Today]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260702134241/https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/jailer-2-release-date-announced-rajinikanth-action-sequel-to-arrive-in-october-2939206-2026-07-02|archive-date=2 July 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.dinamani.com/cinema/cinema-news/2026/Oct/01/jailer-2-to-be-released-in-imax-quality|title=ஐமேக்ஸ் தரத்தில் வெளியாகும் ஜெயிலர் 2!|access-date=1 October 2026|date=1 October 2026|website=[[Dinamani]]|language=ta|trans-title=''Jailer 2'' to be released in IMAX format!|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001155306/https://www.dinamani.com/cinema/cinema-news/2026/Oct/01/jailer-2-to-be-released-in-imax-quality|archive-date=1 October 2026}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> 2025 സെപ്റ്റംബറിൽ, ചിത്രം 2026 ജൂൺ 12 ന് റിലീസ് ചെയ്യുമെന്ന് രജനീകാന്ത് പ്രഖ്യാപിച്ചു, എന്നിരുന്നാലും ഈ തീയതിയിൽ റിലീസ് നടന്നില്ല.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Sep/24/rajinikanth-confirms-release-date-for-nelson-dilipkumars-jailer-2|title=Rajinikanth confirms release date for Nelson Dilipkumar's Jailer 2|access-date=24 September 2025|date=24 September 2025|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20250924151756/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2025/Sep/24/rajinikanth-confirms-release-date-for-nelson-dilipkumars-jailer-2|archive-date=24 September 2025}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.ottplay.com/news/jailer-2-rajinikanth-completes-shooting-nelson-film-release-date/f1729435b0800|title=Jailer 2: Rajinikanth completes shooting, Nelson film not to keep June 12 release date?|access-date=12 June 2026|last=P|first=Divya|date=16 February 2026|website=[[OTTPlay]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20260306230528/https://www.ottplay.com/news/jailer-2-rajinikanth-completes-shooting-nelson-film-release-date/f1729435b0800|archive-date=6 March 2026}}</ref> 2026 ഏപ്രിലിൽ, ''ജയിലർ 2'' ന്റെ ക്ലിപ്പുകൾ ഓൺലൈനിൽ ചോർന്ന് സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ പ്രചരിക്കാൻ തുടങ്ങി. ചോർന്ന ഉള്ളടക്കം ഓൺലൈനിൽ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനും അവ പങ്കിടുന്നതിനോ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനോ സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൌണ്ടുകൾക്കെതിരെ നടപടിയെടുക്കുന്നതിനും അവരുടെ ആന്റി പൈറസി ടീം സജീവമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് പ്രസ്താവിച്ചുകൊണ്ട് സൺ പിക്ചേഴ്സ് ഒരു പ്രസ്താവന പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite news}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref><ref>{{Cite news}}</ref> സ്ട്രീമിംഗ് തുടങ്ങുന്നതിനുമുൻപ് ലഭ്യമാകുന്ന നാല് ആഴ്ചത്തെ തിയറ്റർ റൺ കാലയളവിനെച്ചൊല്ലി മൾട്ടിപ്ലക്സ് ശൃംഖലകളും നിർമ്മാതാക്കളും തമ്മിലുള്ള തർക്കം കാരണം ഹിന്ദി ഡബ്ബ് ചെയ്ത പതിപ്പ് ഉത്തരേന്ത്യയിലുടനീളമുള്ള മൾട്ടീപ്ലക്സുകളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ല.<ref>{{Cite web|url=https://www.ndtv.com/entertainment/why-jailer-2-hindi-version-wont-release-in-pvr-inox-and-cinepolis-in-north-india-12178433/|title=Why Jailer 2 Hindi Version Won't Release In PVR-INOX And Cinepolis In North India|access-date=13 October 2026|last=Srinivasan|first=Latha|date=13 October 2026|website=[[NDTV]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261014055428/https://www.ndtv.com/entertainment/why-jailer-2-hindi-version-wont-release-in-pvr-inox-and-cinepolis-in-north-india-12178433/|archive-date=14 October 2026}}</ref> ഉത്തരേന്ത്യയിലുടനീളം പരിമിതമായ സിംഗിൾ സ്ക്രീനുകളിൽ മാത്രമാണ് ഇത് പുറത്തിറങ്ങിയത്.<ref>{{Cite web|url=https://indianexpress.com/article/entertainment/tamil/jailer-2-north-india-release-skipped-pvr-inox-cinepolis-4-week-ott-window-10922615/lite/|title=PVR INOX, Cinepolis skip North India release of Jailer 2 over 4-week OTT window standoff|access-date=15 October 2026|website=[[The Indian Express]]}}</ref>
=== വിതരണം ===
[[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്]] തിയേറ്റർ അവകാശങ്ങൾ റെഡ് ജയന്റ് മൂവീസ് ഏറ്റെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Oct/07/rajinikanths-jailer-2-to-be-distributed-by-red-giant-movies-in-tamil-nadu|title=Rajinikanth's Jailer 2 to be distributed by Red Giant Movies in Tamil Nadu|access-date=8 October 2026|date=7 October 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261008124728/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Oct/07/rajinikanths-jailer-2-to-be-distributed-by-red-giant-movies-in-tamil-nadu|archive-date=8 October 2026}}</ref> ആന്ധ്രാപ്രദേശിന്റെയും [[തെലംഗാണ|തെലങ്കാന]] തിയേറ്റർ അവകാശങ്ങൾ 45 കോടി രൂപയ്ക്ക് സിത്താര എന്റർടൈൻമെന്റ്സ് ഏറ്റെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.hindustantimes.com/telugu/entertainment/tollywood-producer-naga-vamsi-rajinikanth-jailer-2-telugu-rights-45-crores-261790353041506.html|title=Naga Vamsi Jailer 2: కళ్లు చెదిరే మొత్తానికి రజనీకాంత్ జైలర్ 2 తెలుగు హక్కులు దక్కించుకున్న నాగవంశీ.. ఎంతంటే?|access-date=1 October 2026|date=25 September 2026|website=[[Hindustan Times]]|language=te|trans-title=Naga Vamsi has acquired the Telugu rights of Rajinikanth's ''Jailer 2'' for an eye-popping sum.. How much is it?|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001201701/https://www.hindustantimes.com/telugu/entertainment/tollywood-producer-naga-vamsi-rajinikanth-jailer-2-telugu-rights-45-crores-261790353041506.html|archive-date=1 October 2026}}</ref> ഗോകുലം ഗോപാലന്റെ ശ്രീ ഗോകുലം മൂവീസ് കേരളത്തിന്റെയും [[കർണാടക]] വിതരണാവകാശം 30 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കി.<ref>{{Cite web|url=https://www.asianetnews.com/entertainment-news/rajinikanth-movie-jailer-2-kerala-and-karnataka-distribution-by-sree-gokulam-movies-articleshow-tougodv|title='ജയിലർ 2'ന്റെ കേരള- കർണാടക വിതരണാവകാശം ഗോകുലം മൂവീസിന്|access-date=1 October 2026|website=[[Asianet News]]|language=ml|trans-title=Gokulam Movies secures Kerala and Karnataka distribution rights for ''Jailer 2''|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001185541/https://www.asianetnews.com/entertainment-news/rajinikanth-movie-jailer-2-kerala-and-karnataka-distribution-by-sree-gokulam-movies-articleshow-tougodv|archive-date=1 October 2026}}</ref> പിന്നീട് അവർ കർണാടക അവകാശങ്ങൾ കെ മഞ്ജു സിനിമാസിനും ബാംഗ്ലൂർ കുമാർ ഫിലിംസിനും വിറ്റു.<ref>{{Cite tweet|number=2109118977243001163|user=films_kumar|title=Updated Karnataka theatre list for #Jailer2 is here. Advance bookings open today at 11 AM, with FDFS starting at 6 AM on October 15. THE #JAILER FRANCHISE IS READY TO ROAR AGAIN🔥 Karnataka release by #kmanjucinemas through #Bangalorekumarfilms|author=Bangalore Kumar films|access-date=12 October 2026|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/UKvKI|archive-date=12 October 2026}}</ref> [[വടക്കേ ഇന്ത്യ|ഉത്തരേന്ത്യ]] വിതരണാവകാശം 15 കോടി രൂപയ്ക്ക് [[Pen Studios|പെൻ മരുധർ]] സ്വന്തമാക്കി.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/scoop-pen-marudhar-bags-gunmaaster-g9-for-rs-35-cr-and-jailer-2-hindi-rights-for-rs-15-cr/|title=SCOOP: Pen Marudhar bags Gunmaaster G9 for Rs. 35 cr+ and Jailer 2 Hindi rights for Rs. 15 cr+|access-date=3 October 2026|date=3 October 2026|website=[[Bollywood Hungama]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261004104433/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/scoop-pen-marudhar-bags-gunmaaster-g9-for-rs-35-cr-and-jailer-2-hindi-rights-for-rs-15-cr/|archive-date=4 October 2026}}</ref> മലേഷ്യൻ വിതരണാവകാശം മാലിക് സ്ട്രീംസ് കോർപ്പറേഷൻ ഏറ്റെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/22/jailer-2-starring-rajinikanth-lands-malaysia-distributor|title=Jailer 2, starring Rajinikanth, lands Malaysia distributor|access-date=1 October 2026|date=22 September 2026|website=[[Cinema Express]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261001232216/https://www.cinemaexpress.com/tamil/news/2026/Sep/22/jailer-2-starring-rajinikanth-lands-malaysia-distributor|archive-date=1 October 2026}}</ref> [[വടക്കേ അമേരിക്ക]], യൂറോപ്പ്, ആഫ്രിക്ക, യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം, ശ്രീലങ്ക, നേപ്പാൾ എന്നിവിടങ്ങളിലുടനീളം ശ്ലോക എന്റർടൈൻമെന്റ്സ് വിദേശ വിതരണാവകാശം നേടി.<ref>{{Cite tweet|number=2103439384993235447|user=sunpictures|title=#Jailer2 North America, Europe, Africa, UK, Sri Lanka & Nepal distribution by @ShlokaEnts 🔥|author=Sun Pictures|author-link=Sun Pictures|date=25 September 2026|access-date=30 September 2026|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/DJPcX|archive-date=10 October 2026}}</ref> പിന്നീട് അവർ കാനഡയ്ക്ക് വേണ്ടി പ്രതിൻഗിര സിനിമാസ്, യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡത്തിന് വേണ്ടി അഹിംസ എന്റർടൈൻമെന്റ്സ്, ബൊളിൻ സിനിമ, മറ്റ് യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കായി നരസിംഹിക സിനിമാസ് എന്നിവയ്ക്ക് അവകാശങ്ങൾ വിറ്റു.<ref>{{Cite tweet|number=2105331126600716420|user=ShlokaEnts|title=CANADA... 🇨🇦 Take care of the BLAST. 💥 We'll take care of the SCREENS. 🔥 14TH OCTOBER. THALAIVAR. 👑 THE RAMPAGE. ⚡️ THE ROAR. 🔥 A @PrathyangiraUS release across Canada. No Limits. No Looking Back. The Storm Is Coming. 🌪️🔥 CANADA, GET READY TO MAKE SOME NOISE. 💥 @Jailer2Film Distribution by @ShlokaEnts|author=Shloka Entertainments|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/yxaUU|archive-date=10 October 2026}}</ref><ref>{{Cite tweet|number=2104978888451645828|user=ShlokaEnts|title=UK, GET READY FOR THE RAMPAGE. 🔥🔥 @boleyncinemauk & @ahimsafilms bring @Jailer2Film to the UK! 💥 15TH OCTOBER 2026. THALAIVAR IS COMING. 👑🔥 No limits. No looking back. THE UK IS ABOUT TO WITNESS THE STORM. 🌪️🔥 Distribution by @ShlokaEnts|author=Shloka Entertainments|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/EfXsn|archive-date=10 October 2026}}</ref><ref>{{Cite tweet|number=2104552304540274853|user=ShlokaEnts|title=One name to rule the game 🧨🧨 @NarasimhikaCine will bring this film across Europe!! IN CINEMAS FROM 15TH OCTOBER! Its going to be blasting experience ❤️🔥❤️🔥 Wait for the Thalaivar rampage 😎🤘 #Jailer2 Distribution by @ShlokaEnts|author=Shloka Entertainments|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/nAzph|archive-date=10 October 2026}}</ref> ഫാർസ് ഫിലിം [[ഗൾഫ് സഹകരണ കൗൺസിൽ|ജിസിസി]] രാജ്യങ്ങളിലുടനീളം ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://thetelugufilmnagar.com/trending/jailer-2-gets-bigger-with-major-distribution-network|title=Jailer 2 Gets Bigger With Major Distribution Network|access-date=29 September 2026|date=26 September 2026|website=Telugu Filmnagar|archive-url=https://web.archive.org/web/20261007095928/https://thetelugufilmnagar.com/trending/jailer-2-gets-bigger-with-major-distribution-network|archive-date=7 October 2026}}</ref> സിംഗപ്പൂരിൽ എക്സ്ജെൻ സ്റ്റുഡിയോയാണ് ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തത്.<ref>{{Cite tweet|number=2105221169955872900|user=sunpictures|title=#Jailer2 Singapore distribution by #XGenStudio 💥|author=Sun Pictures|author-link=Sun Pictures|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/zmkHg|archive-date=10 October 2026}}</ref> ഡ്രീം സ്ക്രീൻസ് ഇന്റർനാഷണൽ ഓഷ്യാനിയയിലുടനീളം ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തു, ജപ്പാൻ, തായ്ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഫിലിപ്പൈൻസ്, ഹോങ്കോംഗ്, കംബോഡിയ എന്നിവിടങ്ങളിൽ സ്പേസ് ബോക്സ് ഫിലിംസ് ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite tweet|number=2105224244032631149|user=sunpictures|title=#Jailer2 Australia, New Zealand & Fiji distribution by @DreamScreensInt 🌟|author=Sun Pictures|author-link=Sun Pictures|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/paB3J|archive-date=10 October 2026}}</ref><ref>{{Cite tweet|number=2107034237291679852|user=sunpictures|title=#Jailer2 Japan, Thailand, Indonesia, Philippines, Hong Kong and Cambodia distribution by @spaceboxmovie 💥|author=Sun Pictures|author-link=Sun Pictures|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/23oxH|archive-date=10 October 2026}}</ref>
=== ഹോം മീഡിയ ===
ചിത്രത്തിൻ്റെ പോസ്റ്റ് തിയേറ്ററിക് സ്ട്രീമിംഗ് അവകാശം [[ആമസോൺ പ്രൈം വീഡിയോ]] 160 കോടി രൂപയ്ക്ക് സ്വന്തമാക്കിയതായി റിപ്പോർട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/scoop-rajinikanth-creates-history-jailer-2-bags-record-rs-160-cr-ott-deal-biggest-ever-for-a-tamil-film/|title=SCOOP: Rajinikanth creates HISTORY! Jailer 2 bags record Rs. 160 cr. OTT deal; biggest ever for a Tamil film|access-date=1 October 2026|date=18 August 2026|website=[[Bollywood Hungama]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261002032618/https://www.bollywoodhungama.com/news/bollywood/scoop-rajinikanth-creates-history-jailer-2-bags-record-rs-160-cr-ott-deal-biggest-ever-for-a-tamil-film/|archive-date=2 October 2026}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-ott-rights-sealed-rajinikanth-starrer-sets-a-new-record-for-a-kollywood-film/articleshow/130349940.cms|title='Jailer 2' OTT rights sealed: Rajinikanth starrer sets a new record for a Kollywood film|access-date=14 October 2026|date=18 April 2026|website=[[The Times of India]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20261014055353/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/tamil/movies/news/jailer-2-ott-rights-sealed-rajinikanth-starrer-sets-a-new-record-for-a-kollywood-film/articleshow/130349940.cms|archive-date=14 October 2026}}</ref>
== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}
== പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ==
* {{IMDb title}}
* {{Bollywood Hungama movie}}
* {{Rotten Tomatoes}}
qxfzxhaebei0obqjr6mv9v028uve4tl
നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ
0
672991
4678426
4677043
2026-10-21T15:04:43Z
Martinkottayam
84843
4678426
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ
| image =
| image_size =
| caption =
| birth_name =
| birth_date = {{birth year and age|1997}}
| birth_place = ജന്ദാഹ, [[ബീഹാർ]], ഇന്ത്യ
| other_names =
| education = [[Chhatrapati Shahu Ji Maharaj University|കാൺപൂർ സർവകലാശാല]] (B.Sc.)
| occupation = നാടോടി ഗായിക
| years_active =
| parents = രമേശ് സിംഗ്, <br> ചമ്പാദേവി
| relatives =
| spouse = ഹിമാൻഷു സിംഗ്
| children =
| honours =
}}
ഒരു രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷേപഹാസ്യ കലാകാരിയും നാടോടി ഗായികയുമാണ് '''നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ'''. പ്രധാനമായും രാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള [[ഭോജ്പൂരി ഭാഷ|ഭോജ്പുരി]] നാടോടി ഗാനങ്ങളിലൂടെയാണ് അവർ ജനശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയത്.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
1997-ൽ ജനിച്ച നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ വളർന്നത് [[ബിഹാർ|ബീഹാറിലെ]] ജന്ദാഹയിലാണ്.<ref name="Johny 2023">{{cite news|last1=Johny|first1=Ritu Maria|date=22 February 2023|title=Who is 'UP Mein Ka Ba' fame Neha Singh Rathore?|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/who-is-up-mein-ka-ba-fame-neha-singh-rathore-101677036375299.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|language=en}}</ref><ref name="Kumar 2020">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="Varanasi 2022">{{cite news|last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref> നേഹയുടെ പിതാവായ രമേശ് സിംഗ് ഒരു [[വാസ്തുശിൽപി|വാസ്തുശില്പിയും]] മാതാവ് ചമ്പാദേവി മുൻ ഗായികയും<ref name="Saini 2022">{{cite news|last1=Saini|first1=Bhavya|title=Who Is Neha Singh Rathore? Bhojpuri Singer Takes A Dig At BJP's Ravi Kishan|url=https://www.shethepeople.tv/shestars/who-is-neha-singh-rathore-bhojpuri-singer-takes-a-dig-at-bjps-ravi-kishan/|access-date=23 February 2024|work=[[SheThePeople]]|date=17 January 2022|language=en}}</ref> വീട്ടമ്മയുമാണ്. മൂന്ന് സഹോദരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഇളയവളാണ് റാത്തോർ.<ref name="Kumar 20202">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="Yadav 2022">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref> ജന്ദാഹ ഗ്രാമത്തിലെ സർക്കാർ വിദ്യാലയത്തിൽനിന്ന് പ്രഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ അവർ 2018-ൽ<ref name="Yadav 20222">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref> കാൺപൂർ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന്<ref name="Kumar 20203">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="HT 2022">{{cite news|title='Not afraid of trolls, will continue to raise public issues via Bhojpuri songs'|url=https://www.hindustantimes.com/cities/lucknow-news/not-afraid-of-trolls-will-continue-to-raise-public-issues-via-bhojpuri-songs-101642701452085.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|date=20 January 2022|language=en}}</ref> ബി.എസ്സി. ബിരുദം നേടി.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ==
2019-ൽ, [[ഭോജ്പൂരി ഭാഷ|ഭോജ്പുരി]] നാടോടി ഗാനങ്ങൾ രചിക്കുകയും ആലപിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് റാത്തോർ തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.<ref name="Kumar 20204">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref> അവർ ഫോണിൽ ഗാനങ്ങളുടെ വീഡിയോകൾ റെക്കോർഡ് ചെയ്ത് ഫേസ്ബുക്കിൽ അപ്ലോഡ് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.<ref name="Varanasi 20222">{{cite news|last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref> ഭോജ്പുരി കവികളായ ഭികാരി ഠാക്കൂർ, മഹേന്ദർ മിസിർ എന്നിവരുടെ രചനകൾ തന്റെ ഗാനങ്ങൾക്ക് പ്രചോദനമായിട്ടുണ്ടെന്നാണ് റാത്തോർ പറയുന്നത്.<ref name="HT 20222">{{cite news|title='Not afraid of trolls, will continue to raise public issues via Bhojpuri songs'|url=https://www.hindustantimes.com/cities/lucknow-news/not-afraid-of-trolls-will-continue-to-raise-public-issues-via-bhojpuri-songs-101642701452085.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|date=20 January 2022|language=en}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ [[കോവിഡ്-19|കോവിഡ്-19 മഹാമാരിക്കാലത്ത്]], 2020 മാർച്ചിൽ നടപ്പാക്കിയ ലോക്ക്ഡൗൺ കുടിയേറ്റ തൊഴിലാളികളിൽ ചെലുത്തിയ ആഘാതത്തെക്കുറിച്ച് കേട്ടറിഞ്ഞതിനേത്തുടർന്ന്, [[സമൂഹമാദ്ധ്യമങ്ങൾ|സോഷ്യൽ മീഡിയയും]] സംഗീതവും ഉപയോഗിച്ച് അവബോധം വളർത്തുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ 2020 മെയ് മാസത്തിൽ അവർ സ്വന്തമായി ഒരു യൂട്യൂബ് ചാനൽ ആരംഭിച്ചു.<ref name="Yadav 20223">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref>
അവർ തന്റെ സൃഷ്ടികൾ യൂട്യൂബ്, ഫേസ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം, ട്വിറ്റർ എന്നിവയിൽ പങ്കുവയ്ക്കുന്നു. 2020 ഒക്ടോബറായപ്പോഴേക്കും ഇന്ത്യൻ, രാഷ്ട്രീയത്തെയും രാഷ്ട്രീയ വ്യക്തിത്വങ്ങളെയും പരിഹസിച്ചുകൊണ്ടുള്ളവ ഉൾപ്പെടെ, ജനപ്രിയമായ അമ്പതോളം വീഡിയോകൾ അവർക്കുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Kumar 20205">{{cite news |last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref>
2021-ൽ, തന്റെ ചാനലിന് 100,000 വരിക്കാരെ ലഭിച്ചതിനേത്തുടർന്ന് റാത്തോറിന് യൂട്യൂബ് സിൽവർ ക്രിയേറ്റർ അവാർഡ് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref name="Johny 20232">{{cite news |last1=Johny|first1=Ritu Maria|date=22 February 2023|title=Who is 'UP Mein Ka Ba' fame Neha Singh Rathore?|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/who-is-up-mein-ka-ba-fame-neha-singh-rathore-101677036375299.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|language=en}}</ref> 2023 നവംബറായപ്പോഴേക്കും അവരുടെ യൂട്യൂബ് ചാനലിന് 1.2 ദശലക്ഷം വരിക്കാരെ ലഭിക്കുകയും പ്രതിമാസം രണ്ടുമുതൽ നാലുവരെ ഗാന വീഡിയോകൾ നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.<ref name="Dore 2023">{{cite news|last1=Dore|first1=Bhavya|title=How small-town comedians are taking the internet by storm|url=https://frontline.thehindu.com/society/heartland-humour-how-performers-from-all-over-india-finding-voices-audiences-online-social-media/article67507495.ece|access-date=23 February 2024|work=[[Frontline (magazine)|Frontline]]|date=16 November 2023|language=en}}</ref>
റാത്തോഡിൻ്റെ 2020-ലെ റാപ്പ് "ബീഹാർ മേ കാ ബാ", തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് ബിഹാർ തൊഴിലാളികളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്നതിനായി മനോജ് ബാജ്പേയിയുടെ "''ബാംബായ് മേ കാ ബാ''" എന്ന ഗാനത്തിൽനിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് രചിച്ചതാണ്. 2022-ൽ, കോവിഡ്-19 മരണങ്ങൾ, ലഖിംപൂർ അക്രമം, ഹാത്രസ് കേസ് എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഭരണനടപടികളെ വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് “''യുപി മേം കാ ബാ?''” എന്ന ഗാനം പുറത്തിറങ്ങി. കാൺപൂരിൽ കുടിയൊഴിപ്പിക്കലിനിടെയുണ്ടായ മരണങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ, 2023-ൽ അവർ "''യുപി മേം കാ ബാ? സെഷൻ-2''" എന്ന ഗാനം പുറത്തിറക്കി. ഇതിനെത്തുടർന്ന് അവർക്ക് പോലീസിൽ നിന്ന് നോട്ടീസ് ലഭിക്കുകയും, ഈ നടപടിക്കെതിരെ പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്ന് പോലീസിന് നേരേ വിമർശനം ഉയരുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം, മധ്യപ്രദേശിലുണ്ടായ ഒരു മൂത്രമൊഴിക്കൽ സംഭവത്തെ പരാമർശിച്ച് "''എംപി മേം കാ ബാ?''" എന്ന തലക്കെട്ടോടെ പങ്കുവെച്ച പോസ്റ്റിനെതിരെ ഒരു ബിജെപി പ്രവർത്തകൻ കേസ് ഫയൽ ചെയ്തു. തുടർന്ന്, സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വേളയിൽ വ്യാപകമായി പ്രചാരം ലഭിച്ച സമാനമായ മറ്റൊരു ഗാനവും അവർ പുറത്തിറക്കി.<ref name="Varanasi 20223">{{cite news |last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref><ref name="Yadav 20224">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref><ref name="ANI 2022">{{cite news|title=Bhojpuri singer Neha Singh Rathore ties the knot with Himanshu Singh|url=https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|date=23 June 2022|access-date=25 April 2025|agency=[[Asian News International]]|archive-date=12 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812091840/https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|url-status=dead}}</ref>
പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി|നരേന്ദ്ര മോദിക്കെതിരെ]] ആക്ഷേപകരമായ പരാമർശങ്ങൾ നടത്തിയെന്നാരോപിച്ച് 2025-ൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്, [[വാരാണസി|വാരണാസി]] പോലീസ് രാത്തോറിന് നോട്ടീസ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://www.brutimes.com/news/entertainment/neha-singh-rathore-varanasi-police-notice|title=Neha Singh Rathore Served Police Notice in Varanasi Over PM Remarks Case|website=Bru Times News|language=en}}</ref>
== വ്യക്തിജീവിതം ==
2022-ൽ നേഹ സിംഗ് റാത്തോഡ് ഹിമാൻഷു സിംഗിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു.<ref name="ANI 20222">{{cite news |title=Bhojpuri singer Neha Singh Rathore ties the knot with Himanshu Singh|url=https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|date=23 June 2022|access-date=25 April 2025|agency=[[Asian News International]]|archive-date=12 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812091840/https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news |title=Bhojpuri singer Neha Rathore marries Himanshu Singh in Lucknow. See first pics|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/bhojpuri-singer-neha-rathore-marries-himanshu-singh-in-lucknow-see-first-pics-1965570-2022-06-22|access-date=23 February 2024|work=[[India Today]]|date=22 June 2022|language=en}}</ref>
== അവലംബങ്ങൾ ==
hbk7cygvzmdn8zgm9zv12c4n1ay2yno
4678442
4678426
2026-10-21T16:11:19Z
Martinkottayam
84843
4678442
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ
| image = Neha Singh Rathore.jpg
| image_size =
| caption =
| birth_name =
| birth_date = {{birth year and age|1997}}
| birth_place = ജന്ദാഹ, [[ബീഹാർ]], ഇന്ത്യ
| other_names =
| education = [[Chhatrapati Shahu Ji Maharaj University|കാൺപൂർ സർവകലാശാല]] (B.Sc.)
| occupation = നാടോടി ഗായിക
| years_active =
| parents = രമേശ് സിംഗ്, <br> ചമ്പാദേവി
| relatives =
| spouse = ഹിമാൻഷു സിംഗ്
| children =
| honours =
}}
ഒരു രാഷ്ട്രീയ ആക്ഷേപഹാസ്യ കലാകാരിയും നാടോടി ഗായികയുമാണ് '''നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ'''. പ്രധാനമായും രാഷ്ട്രീയ, സാമൂഹിക വിഷയങ്ങളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള [[ഭോജ്പൂരി ഭാഷ|ഭോജ്പുരി]] നാടോടി ഗാനങ്ങളിലൂടെയാണ് അവർ ജനശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയത്.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
1997-ൽ ജനിച്ച നേഹ സിംഗ് റാത്തോർ വളർന്നത് [[ബിഹാർ|ബീഹാറിലെ]] ജന്ദാഹയിലാണ്.<ref name="Johny 2023">{{cite news|last1=Johny|first1=Ritu Maria|date=22 February 2023|title=Who is 'UP Mein Ka Ba' fame Neha Singh Rathore?|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/who-is-up-mein-ka-ba-fame-neha-singh-rathore-101677036375299.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|language=en}}</ref><ref name="Kumar 2020">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="Varanasi 2022">{{cite news|last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref> നേഹയുടെ പിതാവായ രമേശ് സിംഗ് ഒരു [[വാസ്തുശിൽപി|വാസ്തുശില്പിയും]] മാതാവ് ചമ്പാദേവി മുൻ ഗായികയും<ref name="Saini 2022">{{cite news|last1=Saini|first1=Bhavya|title=Who Is Neha Singh Rathore? Bhojpuri Singer Takes A Dig At BJP's Ravi Kishan|url=https://www.shethepeople.tv/shestars/who-is-neha-singh-rathore-bhojpuri-singer-takes-a-dig-at-bjps-ravi-kishan/|access-date=23 February 2024|work=[[SheThePeople]]|date=17 January 2022|language=en}}</ref> വീട്ടമ്മയുമാണ്. മൂന്ന് സഹോദരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഇളയവളാണ് റാത്തോർ.<ref name="Kumar 20202">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="Yadav 2022">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref> ജന്ദാഹ ഗ്രാമത്തിലെ സർക്കാർ വിദ്യാലയത്തിൽനിന്ന് പ്രഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം നേടിയ അവർ 2018-ൽ<ref name="Yadav 20222">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref> കാൺപൂർ സർവകലാശാലയിൽ നിന്ന്<ref name="Kumar 20203">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref><ref name="HT 2022">{{cite news|title='Not afraid of trolls, will continue to raise public issues via Bhojpuri songs'|url=https://www.hindustantimes.com/cities/lucknow-news/not-afraid-of-trolls-will-continue-to-raise-public-issues-via-bhojpuri-songs-101642701452085.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|date=20 January 2022|language=en}}</ref> ബി.എസ്സി. ബിരുദം നേടി.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ==
2019-ൽ, [[ഭോജ്പൂരി ഭാഷ|ഭോജ്പുരി]] നാടോടി ഗാനങ്ങൾ രചിക്കുകയും ആലപിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടാണ് റാത്തോർ തന്റെ സംഗീത ജീവിതത്തിന് തുടക്കമിട്ടത്.<ref name="Kumar 20204">{{cite news|last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref> അവർ ഫോണിൽ ഗാനങ്ങളുടെ വീഡിയോകൾ റെക്കോർഡ് ചെയ്ത് ഫേസ്ബുക്കിൽ അപ്ലോഡ് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി.<ref name="Varanasi 20222">{{cite news|last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref> ഭോജ്പുരി കവികളായ ഭികാരി ഠാക്കൂർ, മഹേന്ദർ മിസിർ എന്നിവരുടെ രചനകൾ തന്റെ ഗാനങ്ങൾക്ക് പ്രചോദനമായിട്ടുണ്ടെന്നാണ് റാത്തോർ പറയുന്നത്.<ref name="HT 20222">{{cite news|title='Not afraid of trolls, will continue to raise public issues via Bhojpuri songs'|url=https://www.hindustantimes.com/cities/lucknow-news/not-afraid-of-trolls-will-continue-to-raise-public-issues-via-bhojpuri-songs-101642701452085.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|date=20 January 2022|language=en}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ [[കോവിഡ്-19|കോവിഡ്-19 മഹാമാരിക്കാലത്ത്]], 2020 മാർച്ചിൽ നടപ്പാക്കിയ ലോക്ക്ഡൗൺ കുടിയേറ്റ തൊഴിലാളികളിൽ ചെലുത്തിയ ആഘാതത്തെക്കുറിച്ച് കേട്ടറിഞ്ഞതിനേത്തുടർന്ന്, [[സമൂഹമാദ്ധ്യമങ്ങൾ|സോഷ്യൽ മീഡിയയും]] സംഗീതവും ഉപയോഗിച്ച് അവബോധം വളർത്തുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ 2020 മെയ് മാസത്തിൽ അവർ സ്വന്തമായി ഒരു യൂട്യൂബ് ചാനൽ ആരംഭിച്ചു.<ref name="Yadav 20223">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref>
അവർ തന്റെ സൃഷ്ടികൾ യൂട്യൂബ്, ഫേസ്ബുക്ക്, ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം, ട്വിറ്റർ എന്നിവയിൽ പങ്കുവയ്ക്കുന്നു. 2020 ഒക്ടോബറായപ്പോഴേക്കും ഇന്ത്യൻ, രാഷ്ട്രീയത്തെയും രാഷ്ട്രീയ വ്യക്തിത്വങ്ങളെയും പരിഹസിച്ചുകൊണ്ടുള്ളവ ഉൾപ്പെടെ, ജനപ്രിയമായ അമ്പതോളം വീഡിയോകൾ അവർക്കുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="Kumar 20205">{{cite news |last1=Kumar|first1=Raj|title='Democracy gives us the right to ask questions': Neha Singh Rathore's Bhojpuri tunes are going viral|url=https://scroll.in/article/975902/democracy-gives-us-the-right-to-ask-questions-neha-singh-rathores-bhojpuri-tunes-are-going-viral|access-date=23 February 2024|work=[[Scroll.in]]|date=16 October 2020}}</ref>
2021-ൽ, തന്റെ ചാനലിന് 100,000 വരിക്കാരെ ലഭിച്ചതിനേത്തുടർന്ന് റാത്തോറിന് യൂട്യൂബ് സിൽവർ ക്രിയേറ്റർ അവാർഡ് ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref name="Johny 20232">{{cite news |last1=Johny|first1=Ritu Maria|date=22 February 2023|title=Who is 'UP Mein Ka Ba' fame Neha Singh Rathore?|url=https://www.hindustantimes.com/india-news/who-is-up-mein-ka-ba-fame-neha-singh-rathore-101677036375299.html|access-date=23 February 2024|work=[[Hindustan Times]]|language=en}}</ref> 2023 നവംബറായപ്പോഴേക്കും അവരുടെ യൂട്യൂബ് ചാനലിന് 1.2 ദശലക്ഷം വരിക്കാരെ ലഭിക്കുകയും പ്രതിമാസം രണ്ടുമുതൽ നാലുവരെ ഗാന വീഡിയോകൾ നിർമ്മിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.<ref name="Dore 2023">{{cite news|last1=Dore|first1=Bhavya|title=How small-town comedians are taking the internet by storm|url=https://frontline.thehindu.com/society/heartland-humour-how-performers-from-all-over-india-finding-voices-audiences-online-social-media/article67507495.ece|access-date=23 February 2024|work=[[Frontline (magazine)|Frontline]]|date=16 November 2023|language=en}}</ref>
റാത്തോഡിൻ്റെ 2020-ലെ റാപ്പ് "ബീഹാർ മേ കാ ബാ", തിരഞ്ഞെടുപ്പ് സമയത്ത് ബിഹാർ തൊഴിലാളികളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്നതിനായി മനോജ് ബാജ്പേയിയുടെ "''ബാംബായ് മേ കാ ബാ''" എന്ന ഗാനത്തിൽനിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ടുകൊണ്ട് രചിച്ചതാണ്. 2022-ൽ, കോവിഡ്-19 മരണങ്ങൾ, ലഖിംപൂർ അക്രമം, ഹാത്രസ് കേസ് എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഭരണനടപടികളെ വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് “''യുപി മേം കാ ബാ?''” എന്ന ഗാനം പുറത്തിറങ്ങി. കാൺപൂരിൽ കുടിയൊഴിപ്പിക്കലിനിടെയുണ്ടായ മരണങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ, 2023-ൽ അവർ "''യുപി മേം കാ ബാ? സെഷൻ-2''" എന്ന ഗാനം പുറത്തിറക്കി. ഇതിനെത്തുടർന്ന് അവർക്ക് പോലീസിൽ നിന്ന് നോട്ടീസ് ലഭിക്കുകയും, ഈ നടപടിക്കെതിരെ പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്ന് പോലീസിന് നേരേ വിമർശനം ഉയരുകയും ചെയ്തു. അതേ വർഷം, മധ്യപ്രദേശിലുണ്ടായ ഒരു മൂത്രമൊഴിക്കൽ സംഭവത്തെ പരാമർശിച്ച് "''എംപി മേം കാ ബാ?''" എന്ന തലക്കെട്ടോടെ പങ്കുവെച്ച പോസ്റ്റിനെതിരെ ഒരു ബിജെപി പ്രവർത്തകൻ കേസ് ഫയൽ ചെയ്തു. തുടർന്ന്, സംസ്ഥാന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വേളയിൽ വ്യാപകമായി പ്രചാരം ലഭിച്ച സമാനമായ മറ്റൊരു ഗാനവും അവർ പുറത്തിറക്കി.<ref name="Varanasi 20223">{{cite news |last1=Varanasi|first1=Yashee|date=9 February 2022|title=Is ladki mein ka ba: The million mutinies in Neha Singh Rathore's songs|url=https://indianexpress.com/elections/up-mein-ka-ba-the-neha-singh-rathores-songs-profile-7764760/|access-date=23 February 2024|work=[[The Indian Express]]|language=en}}</ref><ref name="Yadav 20224">{{cite news|last1=Yadav|first1=Jyoti|title=Neha Singh Rathore: How 'not-so-confident' poet began singing truth to power with Bhojpuri rap|url=https://theprint.in/india/neha-singh-rathore-how-not-so-confident-poet-began-singing-truth-to-power-with-bhojpuri-rap/817749/|access-date=23 February 2024|work=[[ThePrint]]|date=2 February 2022}}</ref><ref name="ANI 2022">{{cite news|title=Bhojpuri singer Neha Singh Rathore ties the knot with Himanshu Singh|url=https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|date=23 June 2022|access-date=25 April 2025|agency=[[Asian News International]]|archive-date=12 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812091840/https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|url-status=dead}}</ref>
പ്രധാനമന്ത്രി [[നരേന്ദ്ര മോദി|നരേന്ദ്ര മോദിക്കെതിരെ]] ആക്ഷേപകരമായ പരാമർശങ്ങൾ നടത്തിയെന്നാരോപിച്ച് 2025-ൽ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട്, [[വാരാണസി|വാരണാസി]] പോലീസ് രാത്തോറിന് നോട്ടീസ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://www.brutimes.com/news/entertainment/neha-singh-rathore-varanasi-police-notice|title=Neha Singh Rathore Served Police Notice in Varanasi Over PM Remarks Case|website=Bru Times News|language=en}}</ref>
== വ്യക്തിജീവിതം ==
2022-ൽ നേഹ സിംഗ് റാത്തോഡ് ഹിമാൻഷു സിംഗിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു.<ref name="ANI 20222">{{cite news |title=Bhojpuri singer Neha Singh Rathore ties the knot with Himanshu Singh|url=https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|date=23 June 2022|access-date=25 April 2025|agency=[[Asian News International]]|archive-date=12 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220812091840/https://www.aninews.in/news/entertainment/out-of-box/bhojpuri-singer-neha-singh-rathore-ties-the-knot-with-himanshu-singh20220623121050/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news |title=Bhojpuri singer Neha Rathore marries Himanshu Singh in Lucknow. See first pics|url=https://www.indiatoday.in/movies/regional-cinema/story/bhojpuri-singer-neha-rathore-marries-himanshu-singh-in-lucknow-see-first-pics-1965570-2022-06-22|access-date=23 February 2024|work=[[India Today]]|date=22 June 2022|language=en}}</ref>
== അവലംബങ്ങൾ ==
c7su4rvf76g465bf57e60d4fdr0kioz
ലീന ചന്ദവർക്കർ
0
673007
4678428
4677142
2026-10-21T15:12:54Z
Martinkottayam
84843
4678428
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox person
| name = ലീന ചന്ദവർക്കർ
| image = Leena Chandavarkar.jpg
| caption = ചന്ദവർക്കർ 2014-ൽ
| native_name =
| birth_date = {{Birth date and age|1950|08|29|df=y}}<ref name="Tabassum Talkies">{{cite web |url=http://www.youtube.com/watch?v=FejQKnYFm8g |title=The hardships of Leena Chandavarkar |date=4 February 2019 |via=YouTube |access-date=8 September 2019 |archive-date=1 March 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200301075137/https://www.youtube.com/watch?v=FejQKnYFm8g |url-status=live}}</ref>
| birth_place = [[ധാർവാഡ്]], [[കർണാടക സംസ്ഥാനം]], ഇന്ത്യ
| death_date =
| death_place =
| occupation = നടി
| spouse = {{ubl|{{marriage|സിദ്ധാർത്ഥ് ബന്ദോദ്കർ|1975|1976|reason=died}}<ref name="Lehren">{{cite web |url=http://www.youtube.com/watch?v=hLODvBfdAuM |title=After being widowed at the age of 25, Leena Chandavarkar married a 25-year-older singer |date=1 September 2018 |via=YouTube |access-date=8 September 2019}}{{cbignore}}{{Dead YouTube link|date=February 2022}}</ref>|{{marriage|[[കിഷോർ കുമാർ]]|1980|1987|reason=died}}}}
| children = 1
| relatives = {{ubl|
* [[ദയാനന്ദ് ബന്ദോദ്കർ]] (father-in-law)
* [[ശശികല കകോദ്കർ]] (sister-in-law)}}
| other_names =
| years_active = 1968–1989
}}
ഹിന്ദി സിനിമകളിൽ നായികയായി അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു നടിയും വിവിധ റിയാലിറ്റി ഷോകളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന താരവുമാണ് '''ലീന ചന്ദവർക്കർ''' (ജനനം: 1950 ഓഗസ്റ്റ് 29). 1960-കളുടെ അവസാനത്തിലും 1970-കളുടെ തുടക്കത്തിലും ഹിന്ദി സിനിമകളിൽ അവർ സജീവമായിരുന്നു. ആ കാലഘട്ടത്തിലെ പ്രമുഖരായ ഹിന്ദി ചലച്ചിത്ര നടന്മാരായിരുന്ന [[രാജേഷ് ഖന്ന]], [[ധർമ്മേന്ദ്ര]], [[ജിതേന്ദ്ര|ജീതേന്ദ്ര]], [[സഞ്ജീവ് കുമാർ]], [[വിനോദ് ഖന്ന]], [[ഷമ്മി കപൂർ]], [[ദിലീപ് കുമാർ]], [[സുനിൽ ദത്ത്]], [[രാജ്കുമാർ|രാജ് കുമാർ]] എന്നിവരോടൊപ്പം അവർ സ്ഥിരമായി നായികയായി അഭിനയിച്ചു.
== ആദ്യകാല ജീവിതം ==
1950-ൽ [[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] [[ധാർവാഡ്|ധാർവാഡിൽ]], ആർമി ഓഫീസറായിരുന്ന ശ്രീനാഥ് ചന്ദവർക്കറുടെ മകളായാണ് ലീന ചന്ദവർക്കർ ജനിച്ചത്. അവർ ഒരു [[കൊങ്കണി ഭാഷ|കൊങ്കണി]] കുടുംബത്തിൽ നിന്നാണ്.
== ഔദ്യോഗിക ജീവിതം ==
ഫിലിംഫെയർ രാജ്യവ്യാപകമായി സംഘടിപ്പിച്ച 'ഫ്രഷ് ഫേസ്' മത്സരത്തിലെ റണ്ണർ-അപ്പുകളിൽ ഒരാളായതോടെയാണ് ചന്ദവർക്കർ ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടുന്നത്. തുടക്കത്തിൽ പരസ്യ ചിത്രങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ച അവർ, പിന്നീട് ചലച്ചിത്രരംഗത്തേക്ക് കടന്നുവന്നു. [[സുനിൽ ദത്ത്]] സംവിധാനം ചെയ്ത 'മസീഹ' (1967) എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയായിരുന്നു അവർ അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കേണ്ടിയിരുന്നത്; [[സുനിൽ ദത്ത്|സുനിൽ ദത്തിനൊപ്പം]] [[രാജ്കുമാർ|രാജ് കുമാറും]] [[മുംതാസ്|മുംതാസും]] ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിച്ചിരുന്നു. ആ ചിത്രം മുടങ്ങിപ്പോകുകയും, 1968-ൽ ദത്തിന്റെ തന്നെ സംവിധാനത്തിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ 'മൻ കാ മീത്' എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെ അവർ അരങ്ങേറ്റം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.filmfare.com/filmfare-flashback/leena-chandavarkar-gets-candid-about-life-love-and-marriage-27959.html|title=Leena Chandavarkar gets candid about life, love and marriage|access-date=16 February 2021|website=filmfare.com|language=en}}</ref> ആ സിനിമ വൻ വിജയമായതോടെ അവൾ പെട്ടെന്നുതന്നെ ഒരു താരമായി മാറി.
1969-നും 1979-നും ഇടയിൽ ചന്ദവർക്കർ നിരവധി സിനിമകളിൽ അഭിനയിച്ചു. [[ഹേമ മാലിനി]], [[മുംതാസ്]] എന്നിവർക്കൊപ്പം, എഴുപതുകളുടെ തുടക്കത്തിൽ ഏറ്റവും മുൻനിരയിലുണ്ടായിരുന്ന നായികമാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു അവർ. ആ കാലഘട്ടത്തിലെ പല പ്രശസ്ത നായകന്മാർക്കുമൊപ്പം അവർ നായികയായി അഭിനയിച്ചു. 1971-ൽ രാജേഷ് ഖന്നയ്ക്കൊപ്പം വേഷമിട്ട മെഹബൂബ് കി മെഹന്ദി എന്ന സിനിമയിൽ അവർ തൻ്റെ മികച്ച പ്രകടനങ്ങളിലൊന്ന് കാഴ്ച്ചവച്ചു.<ref>{{Cite news|last=Malhotra|first=Aps|date=4 June 2015|title=Mehboob Ki Mehndi (1971)|language=en-IN|work=The Hindu|url=https://www.thehindu.com/features/friday-review/mehboob-ki-mehndi-1971/article7282427.ece|access-date=16 February 2021|issn=0971-751X}}</ref>'ബൈരാഗ്' (1976)-ൽ, ദിലീപ് കുമാറിനൊപ്പം സൈറ ബാനു, പ്രേം ചോപ്ര, ഹെലൻ എന്നിവരടങ്ങുന്ന ഒരു വലിയ താരനിരയ്ക്കൊപ്പമാണ് അവർ അഭിനയിച്ചത്.
== വ്യക്തിജീവിതം ==
[[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] പ്രമുഖ ഒരു [[മറാഠി ഭാഷ|മറാഠി]] രാഷ്ട്രീയ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള സിദ്ധാർത്ഥ് ബന്ദോദ്കറുമായി നടന്ന ചന്ദവർക്കറുടെ വിവാഹം നിശ്ചയിച്ചുറപ്പിച്ച ഒന്നായിരുന്നു. സിദ്ധാർത്ഥിന്റെ മൂത്ത സഹോദരി ശശികല കക്കോദ്കർ അക്കാലത്ത് ഗോവ, ദാമൻ, ദിയു എന്നിവിടങ്ങളുടെ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്നു. ഗോവ, ദാമൻ, ദിയു എന്നിവിടങ്ങളുടെ ആദ്യ മുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന ദയാനന്ദ് ബന്ദോദ്കറുടെ മകനായിരുന്നു സിദ്ധാർത്ഥ്. വിവാഹം കഴിഞ്ഞ് അധികം താമസിയാതെ, അബദ്ധത്തിൽ വെടിയേറ്റതിനെത്തുടർന്ന് സിദ്ധാർത്ഥ് മരണമടഞ്ഞു. ഇതോടെ 25-ാം വയസ്സിൽ ചന്ദവർക്കർ വിധവയായി.<ref>{{cite web|url=http://www.targetgoa.com/PRAJAL-SAKHARDANDE/-nbsp-Siddharth-Bandodkar-passed-away-too-soon/1633|title=Target Goa: Siddharth Bandodkar passed away too soon|access-date=22 April 2015|archive-url=https://archive.today/20150422203102/http://www.targetgoa.com/PRAJAL-SAKHARDANDE/-nbsp-Siddharth-Bandodkar-passed-away-too-soon/1633|archive-date=22 April 2015|url-status=dead}}</ref>
കുറച്ച് വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം അവൾ പിന്നണി ഗായകൻ [[കിഷോർ കുമാർ|കിഷോർ കുമാറിനെ]] വിവാഹം കഴിച്ചു. കുമാർ ഇതിനകം മൂന്ന് തവണ വിവാഹിതനായതിനാലും അവളെക്കാൾ 20 വയസ്സിനു മുകളിൽ പ്രായമുള്ളതിനാലും അവളുടെ പിതാവ് ആദ്യം എതിർത്തുവെങ്കിലും താമസിയാതെ കുമാറിനെ കുടുംബത്തിലേക്ക് സ്വാഗതം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/bengali/music/kishoreda-came-home-sang-till-my-parents-agreed-to-our-marriage-leena-chandavarkar/articleshow/70535882.cms|title=Kishoreda came home & sang till my parents agreed to our marriage: Leena Chandavarkar - Times of India|access-date=16 February 2021|website=The Times of India|language=en}}</ref> കിഷോർ കുമാറുമായുള്ള ബന്ധത്തിൽ അവൾക്ക് സുമീത് എന്നൊരു മകനുണ്ട്. 1987-ൽ കുമാർ അന്തരിച്ചതോടെ 37-ാം വയസ്സിൽ ചന്ദവർക്കർ വീണ്ടും വിധവയായി. അവർ തന്റെ മകൻ സുമീത്, കിഷോറിന്റെ മുൻവിവാഹത്തിലെ മകൻ അമിത് കുമാർ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ എന്നിവരോടൊപ്പം താമസിക്കുന്നു. ഗായകൻ കിഷോർ കുമാറുമായുള്ള വിവാഹശേഷം ചന്ദവർക്കർ ബോളിവുഡ് വിട്ടെങ്കിലും, പിന്നീട് രണ്ട് സിനിമകൾക്കായി അവർ തിരിച്ചെത്തിയിരുന്നു.<ref name="deccanchronicle">{{cite web|url=http://www.deccanchronicle.com:80/tabloid/sunday-chronicle/heartitude/‘can’t-change-one’s-destiny’-219|title=Can't change one's destiny|access-date=24 November 2018|date=11 August 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120815144833/http://www.deccanchronicle.com/tabloid/sunday-chronicle/heartitude/%E2%80%98can%E2%80%99t-change-one%E2%80%99s-destiny%E2%80%99-219|archive-date=15 August 2012|newspaper=[[Deccan Chronicle]]|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബങ്ങൾ ==
rpufx3hhwt8bcwqr4tz8w2eyafyes85
കരട്:സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം
118
673019
4678470
4678074
2026-10-21T18:58:07Z
Ranjithsiji
22471
[[സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം]] എന്ന താൾ [[കരട്:സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനം കാര്യമായി മാറ്റിയെഴുതി വിക്കിശൈലിയിലാക്കേണ്ടിവരും അതിനായി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു
4678074
wikitext
text/x-wiki
കരിമണൽ ഖനന കമ്പനിയായ സിഎംആർഎല്ലും ഐറ്റി സേവനങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന കമ്പനിയുമായ എക്സാലോജിൿ സൊല്യുഷൻസും തമ്മിലുള്ള ധന ഇടപാടുകൾ സംബന്ധിച്ച് കേരള രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഉയർന്നു വന്ന വിവാദമാണ് '''സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം'''<ref>{{Cite web |last=ഡെസ്ക് |first=ന്യൂസ് |date=2026-05-27 |title=എന്താണ് മാസപ്പടി കേസ്; ഇപ്പോഴത്തെ ഇഡി റെയ്ഡ് എന്തിന്? |url=https://newsmalayalam.com/newsroom/kerala/what-is-the-cmrl-money-laundering-case-why-is-the-ed-raiding-the-house-of-pinarayi-and-veena-vijayan |access-date=2026-10-18 |website=News Malayalam 24x7 |language=ml}}</ref>. 2017 മുതൽ 2021 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ എക്സാലോജിക്കിന് ഐടി സേവനങ്ങളുടെ പേരിൽ 1.72 കോടി രൂപ കൈമാറി<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/videos/explainers/masappadi-case-kerala-high-court-ed-probe-veena-vijayan-whfqrsct|title=സേവനമില്ലാതെ കൈമാറിയത് 1.72 കോടി, നിയമവിരുദ്ധ പ്രതിഫലമെന്ന് ആരോപണം: എന്താണ് മാസപ്പടി കേസ്?|access-date=2026-10-18|last=aswathia|date=2026-05-28|website=Mathrubhumi|language=ml}}</ref> എന്നതാണ് വിവാദങ്ങൾക്ക് അടിസ്ഥാനം. ഈ തുകയ്ക്ക് അടിസ്ഥാനമായ ഐടി സേവനങ്ങൾ എക്സാലോജിൿ നൽകിയിട്ടില്ല എന്നും അത് കേരള തീരത്ത് സ്വകാര്യ കരിമണൽ ഖനനത്തിന് വേണ്ട ആനുകൂല്യങ്ങൾ സിഎംആർഎല്ലിന് നേടിയെടുക്കുന്നതിന് വേണ്ടി എക്സാലോജിൿ ഉടമ വീണാ തായക്കണ്ടിയുടെ പിതാവും അക്കാലയളവിലെ കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന പിണറായി വിജയനുള്ള "മാസപ്പടി" ആണെന്നുമാണ് കോൺഗ്രസ്സും ബിജെപിയും ഉൾപ്പെടുന്ന കേരളത്തിലെ പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെയും ബിജെപി ഭരിക്കുന്ന കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെയും പ്രധാന ആരോപണം. എന്നാൽ, താൻ മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്ന സമയത്ത് സിഎംആർഎല്ലിന് ഒരു തരത്തിലുമുള്ള ആനുകൂല്യവും നൽകിയിട്ടില്ല എന്ന് പറഞ്ഞ് ഈ ആരോപണങ്ങൾ മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ നിഷേധിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/News/kerala/pinarayi-vijayan-states-no-illegal-favors-were-granted-to-cmrl-during-his-tenure-as-chief-minister-qv2|title='ഞാൻ മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്നപ്പോൾ സിഎംആർഎല്ലിന് വഴിവിട്ട ഒരാനുകൂല്യവും നൽകിയിട്ടില്ല': പിണറായി വിജയൻ|access-date=2026-10-18|website=Deshabhimani|language=en}}</ref>
കേന്ദ്ര അന്വേഷണ ഏജൻസിയായ എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് 2026 ഒക്ടോബർ 15ന്, സിഎംആർഎൽ-എക്സാലോജിൿ ഇടപാടുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് എക്സാലോജിൿ ഉടമ വീണാ തായക്കണ്ടിയുടെ പിതാവായ പിണറായി വിജയനെയും ഭർത്താവും മുൻ മന്ത്രിയുമായ മുഹമ്മദ് റിയാസിനെയും പ്രതി ചേർത്തു കൊണ്ട് കേസെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2026/10/15/cmrl-exalogic-case-ed-registered-case-against-pinarayi-vijayan-mohammed-riyas.html|title=സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് കേസ്: പിണറായിക്കും റിയാസിനുമെതിരെ കേസെടുത്തു; നിർണായക നീക്കവുമായി ഇ.ഡി.|access-date=2026-10-18|website=@manoramaonline|language=ml}}</ref> എന്നാൽ, സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാടിന്റെ പേരിൽ പിണറായി വിജയനും മുഹമ്മദ് റിയാസിനും എതിരായ എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് നടപടികൾ ഇടതുപക്ഷത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്താനുള്ള നടപടിയാണെന്നും പിൻവലിക്കപ്പെട്ട ഒരു മൊഴിയല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമില്ലെന്നും സിപിഐ(എം)ന്റെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായ എം.വി. ഗോവിന്ദൻ പ്രതികരിച്ചു <ref>{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/News/kerala/government-complicit-with-central-agencies-stand-challenges-federal-system-mv-govindan-yv1|title=കേന്ദ്ര ഏജൻസികൾക്ക് സർക്കാർ കൂട്ടുനിൽക്കുന്നു; ഫെഡറൽ സംവിധാനത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന നിലപാട് : എം വി ഗോവിന്ദൻ|access-date=2026-10-18|website=Deshabhimani|language=en}}</ref>.
== വിവാദത്തിന്റെ നാൾവഴികൾ ==
* 2016 ഡിസംബർ: ഐറ്റി, മാർക്കറ്റിങ്ങ് സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കാൻ സിഎംആർഎല്ലും എക്സാലോജിൿ ഉടമയായ വീണയുമായി കരാർ ഒപ്പിടുന്നു. കരാർ പ്രകാരം മാസം അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ ഈ സേവനങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിഫലമായി വീണയ്ക്ക് ലഭിക്കും. ലഭ്യമായ കണക്കനുസരിച്ച് വീണയ്ക്ക് 55 ലക്ഷം രൂപ ഈ ഇനത്തിൽ ലഭിച്ചു.<ref name="manorama-jomi-1">{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/08/09/chief-minister-daughtert-veena-received-money-from-a-private-company.html|title=മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ മകൾക്കു സ്വകാര്യ കമ്പനിയിൽനിന്ന് മാസപ്പടി; 3 വർഷത്തിനിടെ കിട്ടിയത് 1.72 കോടി|access-date=2026-10-20|website=മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ മകൾക്കു സ്വകാര്യ കമ്പനിയിൽനിന്ന് മാസപ്പടി; 3 വർഷത്തിനിടെ കിട്ടിയത് 1.72 കോടി|language=ml}}</ref>
* 2017 മാർച്ച്: മറ്റ് സോഫ്റ്റ്വെയർ സേവനങ്ങൾക്കായി എക്സാലോജിൿ കമ്പനിയുമായി സിഎംആർഎൽ കരാർ ഒപ്പിടുന്നു. കരാർ പ്രകാരം സേവനങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിഫലമായി മാസം മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപ എക്സാലോജിൿ കമ്പനിക്ക് ലഭിക്കും. കണക്ക് പ്രകാരം എക്സാലോജിക്കിന് ഈയിനത്തിൽ ആകെ 1.17 കോടി രൂപ പ്രതിഫലമായി ലഭിച്ചു.<ref name="manorama-jomi-1"/>
* 2019 ജനുവരി 25: സിഎംആർഎല്ലിന്റെ ഓഫീസിലും ഫാക്റ്ററിയിലും ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെയും വസതികളിൽ ആദായ നികുതി വകുപ്പ് റെയ്ഡ് നടത്തി. കമ്പനിയുടെ ചെലവുകൾ ഊതിപ്പെരുപ്പിച്ചു കാട്ടി, വലിയ തോതിൽ നികുതി വെട്ടിപ്പ് നടത്തിയതായി ആദായ നികുതി വകുപ്പ് കണ്ടെത്തി.<ref name="manorama-jomi-1"/>
* 2020 നവംബർ: ആദായനികുതി വകുപ്പിന്റെ ഇന്ററിം സെറ്റിൽമെന്റ് ബോർഡിൽ സിഎംആർൽ ശിക്ഷയിൽ ഇളവ് ലഭിക്കുന്നതിനായി അപേക്ഷ സമർപ്പിക്കുന്നു. അപേക്ഷയുടെ ഹിയറിങ്ങിൽ സിഎംആർഎല്ലിന്റെ രണ്ട് ഉദ്യോഗസ്ഥർ എക്സാലോജിക്കിൽ നിന്നും സേവനങ്ങൾ ഒന്നും ലഭിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് മൊഴി നൽകുന്നു<ref name="manorama-jomi-1"/>. എന്നാൽ, പിന്നീട് ഈ മൊഴികൾ തങ്ങളെ നിർബന്ധിപ്പിച്ച് എടുത്തതാണെന്നും ഇത് പിൻവലിക്കാൻ അനുവദിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടു കൊണ്ട് ഈ ഉദ്യോഗസ്ഥർ മുന്നോട്ടു വന്നിരുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/09/16/cmrl-officials-retract-ed-statements-allege-coercion-in-exalogic-case.html|title=CMRL officials retract ED statements, allege coercion in Exalogic case|access-date=2026-10-20|website=@onmanorama|language=en}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Bureau|first=The Hindu|date=2026-09-16|title=CMRL pay-off case: official retracts statement to ED|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/cmrl-pay-off-case-official-retracts-statement-to-ed/article71471429.ece|access-date=2026-10-20|work=The Hindu|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2026/09/17/cmrl-exalogic-case-sasidharan-kartha-retracts-ed-statement.html|title=സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് കേസ്: ഇ.ഡി മൊഴി പിൻവലിക്കാൻ സത്യവാങ്മൂലവുമായി ശശിധരൻ കർത്ത|access-date=2026-10-20|website=@manoramaonline|language=ml}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Sep/17/fresh-documents-retraction-affidavits-put-ed-probe-on-cmrl-exalogic-case-under-scrutiny|title=Fresh documents, retraction affidavits put ED probe on CMRL-Exalogic case under scrutiny|access-date=2026-10-20|last=Joseph|first=Jose K.|date=2026-09-17|website=The New Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/kerala/cmrl-exalogic-case-cfo-seeks-to-retract-ed-statement-alleges-coercion-1555053|title=CMRL-Exalogic case: CFO seeks to retract ED statement, alleges coercion|access-date=2026-10-20|last=Desk|first=Web|date=2026-09-16|website=madhyamamonline.com|language=en}}</ref>. <br />
== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}
d0c36i425nnb9kqid4r6p5g2unu0i8p
4678471
4678470
2026-10-21T18:58:08Z
Ranjithsiji
22471
കരട് ടെംപ്ലേറ്റ് ചേർത്തു, വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്രിഫിക്സ് ചെയ്തു
4678471
wikitext
text/x-wiki
{{Draft article}}
കരിമണൽ ഖനന കമ്പനിയായ സിഎംആർഎല്ലും ഐറ്റി സേവനങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന കമ്പനിയുമായ എക്സാലോജിൿ സൊല്യുഷൻസും തമ്മിലുള്ള ധന ഇടപാടുകൾ സംബന്ധിച്ച് കേരള രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഉയർന്നു വന്ന വിവാദമാണ് '''സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാട് വിവാദം'''<ref>{{Cite web |last=ഡെസ്ക് |first=ന്യൂസ് |date=2026-05-27 |title=എന്താണ് മാസപ്പടി കേസ്; ഇപ്പോഴത്തെ ഇഡി റെയ്ഡ് എന്തിന്? |url=https://newsmalayalam.com/newsroom/kerala/what-is-the-cmrl-money-laundering-case-why-is-the-ed-raiding-the-house-of-pinarayi-and-veena-vijayan |access-date=2026-10-18 |website=News Malayalam 24x7 |language=ml}}</ref>. 2017 മുതൽ 2021 വരെയുള്ള കാലയളവിൽ എക്സാലോജിക്കിന് ഐടി സേവനങ്ങളുടെ പേരിൽ 1.72 കോടി രൂപ കൈമാറി<ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/videos/explainers/masappadi-case-kerala-high-court-ed-probe-veena-vijayan-whfqrsct|title=സേവനമില്ലാതെ കൈമാറിയത് 1.72 കോടി, നിയമവിരുദ്ധ പ്രതിഫലമെന്ന് ആരോപണം: എന്താണ് മാസപ്പടി കേസ്?|access-date=2026-10-18|last=aswathia|date=2026-05-28|website=Mathrubhumi|language=ml}}</ref> എന്നതാണ് വിവാദങ്ങൾക്ക് അടിസ്ഥാനം. ഈ തുകയ്ക്ക് അടിസ്ഥാനമായ ഐടി സേവനങ്ങൾ എക്സാലോജിൿ നൽകിയിട്ടില്ല എന്നും അത് കേരള തീരത്ത് സ്വകാര്യ കരിമണൽ ഖനനത്തിന് വേണ്ട ആനുകൂല്യങ്ങൾ സിഎംആർഎല്ലിന് നേടിയെടുക്കുന്നതിന് വേണ്ടി എക്സാലോജിൿ ഉടമ വീണാ തായക്കണ്ടിയുടെ പിതാവും അക്കാലയളവിലെ കേരള മുഖ്യമന്ത്രിയുമായിരുന്ന പിണറായി വിജയനുള്ള "മാസപ്പടി" ആണെന്നുമാണ് കോൺഗ്രസ്സും ബിജെപിയും ഉൾപ്പെടുന്ന കേരളത്തിലെ പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെയും ബിജെപി ഭരിക്കുന്ന കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെയും പ്രധാന ആരോപണം. എന്നാൽ, താൻ മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്ന സമയത്ത് സിഎംആർഎല്ലിന് ഒരു തരത്തിലുമുള്ള ആനുകൂല്യവും നൽകിയിട്ടില്ല എന്ന് പറഞ്ഞ് ഈ ആരോപണങ്ങൾ മുൻ മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ നിഷേധിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/News/kerala/pinarayi-vijayan-states-no-illegal-favors-were-granted-to-cmrl-during-his-tenure-as-chief-minister-qv2|title='ഞാൻ മുഖ്യമന്ത്രി ആയിരുന്നപ്പോൾ സിഎംആർഎല്ലിന് വഴിവിട്ട ഒരാനുകൂല്യവും നൽകിയിട്ടില്ല': പിണറായി വിജയൻ|access-date=2026-10-18|website=Deshabhimani|language=en}}</ref>
കേന്ദ്ര അന്വേഷണ ഏജൻസിയായ എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് 2026 ഒക്ടോബർ 15ന്, സിഎംആർഎൽ-എക്സാലോജിൿ ഇടപാടുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് എക്സാലോജിൿ ഉടമ വീണാ തായക്കണ്ടിയുടെ പിതാവായ പിണറായി വിജയനെയും ഭർത്താവും മുൻ മന്ത്രിയുമായ മുഹമ്മദ് റിയാസിനെയും പ്രതി ചേർത്തു കൊണ്ട് കേസെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2026/10/15/cmrl-exalogic-case-ed-registered-case-against-pinarayi-vijayan-mohammed-riyas.html|title=സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് കേസ്: പിണറായിക്കും റിയാസിനുമെതിരെ കേസെടുത്തു; നിർണായക നീക്കവുമായി ഇ.ഡി.|access-date=2026-10-18|website=@manoramaonline|language=ml}}</ref> എന്നാൽ, സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് ഇടപാടിന്റെ പേരിൽ പിണറായി വിജയനും മുഹമ്മദ് റിയാസിനും എതിരായ എൻഫോഴ്സ്മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് നടപടികൾ ഇടതുപക്ഷത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്താനുള്ള നടപടിയാണെന്നും പിൻവലിക്കപ്പെട്ട ഒരു മൊഴിയല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമില്ലെന്നും സിപിഐ(എം)ന്റെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയായ എം.വി. ഗോവിന്ദൻ പ്രതികരിച്ചു <ref>{{Cite web|url=https://www.deshabhimani.com/News/kerala/government-complicit-with-central-agencies-stand-challenges-federal-system-mv-govindan-yv1|title=കേന്ദ്ര ഏജൻസികൾക്ക് സർക്കാർ കൂട്ടുനിൽക്കുന്നു; ഫെഡറൽ സംവിധാനത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന നിലപാട് : എം വി ഗോവിന്ദൻ|access-date=2026-10-18|website=Deshabhimani|language=en}}</ref>.
== വിവാദത്തിന്റെ നാൾവഴികൾ ==
* 2016 ഡിസംബർ: ഐറ്റി, മാർക്കറ്റിങ്ങ് സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കാൻ സിഎംആർഎല്ലും എക്സാലോജിൿ ഉടമയായ വീണയുമായി കരാർ ഒപ്പിടുന്നു. കരാർ പ്രകാരം മാസം അഞ്ച് ലക്ഷം രൂപ ഈ സേവനങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിഫലമായി വീണയ്ക്ക് ലഭിക്കും. ലഭ്യമായ കണക്കനുസരിച്ച് വീണയ്ക്ക് 55 ലക്ഷം രൂപ ഈ ഇനത്തിൽ ലഭിച്ചു.<ref name="manorama-jomi-1">{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/kerala/2023/08/09/chief-minister-daughtert-veena-received-money-from-a-private-company.html|title=മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ മകൾക്കു സ്വകാര്യ കമ്പനിയിൽനിന്ന് മാസപ്പടി; 3 വർഷത്തിനിടെ കിട്ടിയത് 1.72 കോടി|access-date=2026-10-20|website=മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ മകൾക്കു സ്വകാര്യ കമ്പനിയിൽനിന്ന് മാസപ്പടി; 3 വർഷത്തിനിടെ കിട്ടിയത് 1.72 കോടി|language=ml}}</ref>
* 2017 മാർച്ച്: മറ്റ് സോഫ്റ്റ്വെയർ സേവനങ്ങൾക്കായി എക്സാലോജിൿ കമ്പനിയുമായി സിഎംആർഎൽ കരാർ ഒപ്പിടുന്നു. കരാർ പ്രകാരം സേവനങ്ങൾക്കുള്ള പ്രതിഫലമായി മാസം മൂന്ന് ലക്ഷം രൂപ എക്സാലോജിൿ കമ്പനിക്ക് ലഭിക്കും. കണക്ക് പ്രകാരം എക്സാലോജിക്കിന് ഈയിനത്തിൽ ആകെ 1.17 കോടി രൂപ പ്രതിഫലമായി ലഭിച്ചു.<ref name="manorama-jomi-1"/>
* 2019 ജനുവരി 25: സിഎംആർഎല്ലിന്റെ ഓഫീസിലും ഫാക്റ്ററിയിലും ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെയും വസതികളിൽ ആദായ നികുതി വകുപ്പ് റെയ്ഡ് നടത്തി. കമ്പനിയുടെ ചെലവുകൾ ഊതിപ്പെരുപ്പിച്ചു കാട്ടി, വലിയ തോതിൽ നികുതി വെട്ടിപ്പ് നടത്തിയതായി ആദായ നികുതി വകുപ്പ് കണ്ടെത്തി.<ref name="manorama-jomi-1"/>
* 2020 നവംബർ: ആദായനികുതി വകുപ്പിന്റെ ഇന്ററിം സെറ്റിൽമെന്റ് ബോർഡിൽ സിഎംആർൽ ശിക്ഷയിൽ ഇളവ് ലഭിക്കുന്നതിനായി അപേക്ഷ സമർപ്പിക്കുന്നു. അപേക്ഷയുടെ ഹിയറിങ്ങിൽ സിഎംആർഎല്ലിന്റെ രണ്ട് ഉദ്യോഗസ്ഥർ എക്സാലോജിക്കിൽ നിന്നും സേവനങ്ങൾ ഒന്നും ലഭിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് മൊഴി നൽകുന്നു<ref name="manorama-jomi-1"/>. എന്നാൽ, പിന്നീട് ഈ മൊഴികൾ തങ്ങളെ നിർബന്ധിപ്പിച്ച് എടുത്തതാണെന്നും ഇത് പിൻവലിക്കാൻ അനുവദിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടു കൊണ്ട് ഈ ഉദ്യോഗസ്ഥർ മുന്നോട്ടു വന്നിരുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/09/16/cmrl-officials-retract-ed-statements-allege-coercion-in-exalogic-case.html|title=CMRL officials retract ED statements, allege coercion in Exalogic case|access-date=2026-10-20|website=@onmanorama|language=en}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Bureau|first=The Hindu|date=2026-09-16|title=CMRL pay-off case: official retracts statement to ED|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/cmrl-pay-off-case-official-retracts-statement-to-ed/article71471429.ece|access-date=2026-10-20|work=The Hindu|language=en-IN|issn=0971-751X}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/latest-news/2026/09/17/cmrl-exalogic-case-sasidharan-kartha-retracts-ed-statement.html|title=സിഎംആർഎൽ–എക്സാലോജിക് കേസ്: ഇ.ഡി മൊഴി പിൻവലിക്കാൻ സത്യവാങ്മൂലവുമായി ശശിധരൻ കർത്ത|access-date=2026-10-20|website=@manoramaonline|language=ml}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Sep/17/fresh-documents-retraction-affidavits-put-ed-probe-on-cmrl-exalogic-case-under-scrutiny|title=Fresh documents, retraction affidavits put ED probe on CMRL-Exalogic case under scrutiny|access-date=2026-10-20|last=Joseph|first=Jose K.|date=2026-09-17|website=The New Indian Express|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://madhyamamonline.com/kerala/cmrl-exalogic-case-cfo-seeks-to-retract-ed-statement-alleges-coercion-1555053|title=CMRL-Exalogic case: CFO seeks to retract ED statement, alleges coercion|access-date=2026-10-20|last=Desk|first=Web|date=2026-09-16|website=madhyamamonline.com|language=en}}</ref>. <br />
== അവലംബങ്ങൾ ==
{{Reflist}}
s2m06q1fw4hp2hy0qwddshyew3vajc7
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Libin Roy
3
673048
4678475
4677965
2026-10-21T18:59:31Z
Ranjithsiji
22471
കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയ അറിയിപ്പ്
4678475
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
oplx90nl25ttt5r0qxkp4b7sd2cakiv
4678478
4678475
2026-10-21T19:00:13Z
Ranjithsiji
22471
കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയ അറിയിപ്പ്
4678478
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Manaus കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Manaus|Manaus]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
8f25co8ndlyjlpigeakjokxzz1hwngf
4678481
4678478
2026-10-21T19:00:39Z
Ranjithsiji
22471
കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയ അറിയിപ്പ്
4678481
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Manaus കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Manaus|Manaus]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Paraponera clavata കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Paraponera clavata|Paraponera clavata]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
bb76v1tzuabsp5atk645v339yy2c263
4678482
4678481
2026-10-21T19:02:53Z
Ranjithsiji
22471
/* ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678482
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Manaus കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Manaus|Manaus]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Paraponera clavata കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Paraponera clavata|Paraponera clavata]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം ==
ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം അഭികാമ്യമല്ല. അത്തരം താളുകൾ തിരിച്ചുവിടലിനുവേണ്ടിമാത്രമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അവലംബങ്ങൾ വിക്കിശൈലിയിൽ ചേർക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. എഴുതുന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം വായിക്കുകയും കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തന ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനമെഴുതാൻ എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:02, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
arjye9c11nrofhiusybconzn9m8oi0b
4678487
4678482
2026-10-21T19:10:57Z
Ranjithsiji
22471
/* കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678487
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Manaus കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Manaus|Manaus]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Paraponera clavata കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Paraponera clavata|Paraponera clavata]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം ==
ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം അഭികാമ്യമല്ല. അത്തരം താളുകൾ തിരിച്ചുവിടലിനുവേണ്ടിമാത്രമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അവലംബങ്ങൾ വിക്കിശൈലിയിൽ ചേർക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. എഴുതുന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം വായിക്കുകയും കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തന ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനമെഴുതാൻ എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:02, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ ==
കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ [[:en:East_Africa|East Africa]] എന്ന ലേഖനത്തിലെ കുറേ വിവരങ്ങൾ പുതിയ ലേഖനത്തിലില്ല. അവ ചേർക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. അല്ലാത്തപക്ഷം പുതിയതായി വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വരികയും ലേഖനം അപൂർണ്ണമായി ശേഷിക്കുകയും ചെയ്യും. തുടർന്ന് ലേഖനമെഴുതുമ്പോൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ ലേഖനം വായിക്കുകയും പരമാവധി വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തനം ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:10, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
mbuphjsih1bgkrgapoavolygfkgp0ql
4678488
4678487
2026-10-21T19:13:24Z
Ranjithsiji
22471
/* ജിബൂട്ടി സിറ്റി എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678488
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Libin Roy | Libin Roy | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:54, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== വിക്കി ശൈലി ==
ലേഖനങ്ങൾ ഇതുപോലെ ([[ഫ്രാൻസിസ്കോ ഡി ഒറെല്ലാന]]) വിക്കി ശൈലിയിൽ സൃഷ്ടിക്കുക. സംശയം ഉണ്ടെങ്കിൽ സംവാദതാളിലൂടെ ചോദിച്ചാൽമതി. പുതുമുഖമായതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ സഹായിച്ചത് . തുടർന്നുള്ള തിരുത്തലുകളിൽ ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. സ്നേഹപൂർവ്വം.....
--[[ഉപയോക്താവ്:Meenakshi nandhini|Meenakshi nandhini]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Meenakshi nandhini|സംവാദം]]) 12:02, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== [[:Black caiman]] എന്ന ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==
<div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> '''[[:Black caiman]]''' എന്ന ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കും നയരേഖകൾക്കും അനുസൃതമായി നിലനിർത്താവുന്നതാണോ അതോ [[Wikipedia:Deletion policy|നീക്കം ചെയ്യേണ്ടതാണോ]] എന്ന വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് [[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman]] എന്ന താളിൽ ഒരു ചർച്ച ആരംഭിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രസ്തുത താളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ലേഖനം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനു മുൻപായി താങ്കളുടെ അഭിപ്രായം അറിയുവാൻ 7 ദിവസം വരെ സമയം ലഭിക്കുന്നതാണ്. കൂടാതെ താല്പര്യമുള്ള മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളും ചർച്ചയിൽ പങ്കെടുക്കുന്നതായിരിക്കും. ലേഖനം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ തക്ക വിധത്തിലുള്ള ശ്രദ്ധേയത, നിഷ്പക്ഷത, സ്വീകാര്യത എന്നിവയെ ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ള ശക്തമായ അവലംബങ്ങളും വാദഗതികളുമാണു് ഈ ചർച്ചയിൽ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നതു്. ഈ ചർച്ച നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ കൂടുതൽ വിവരങ്ങളും അവലംബങ്ങളും മറ്റും ചേർത്ത് പ്രസ്തുത ലേഖനം പുഷ്ടിപ്പെടുത്താവുന്നതാണു്. എന്നാൽ, കാര്യനിർവ്വാഹകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ കൂട്ടായി ഒരു അന്തിമതീരുമാനം ഉണ്ടാവുന്നതുവരെ, ലേഖനത്തിന്റെ മുകളിൽ ചേർത്തിട്ടുള്ള, ലേഖനം മായ്ക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ട അറിയിപ്പ് നീക്കം ചെയ്തുകൂടാ.- [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== CALIPSO കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:CALIPSO|CALIPSO]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Manaus കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Manaus|Manaus]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== Paraponera clavata കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു ==
[[കരട്:Paraponera clavata|Paraponera clavata]] ലേഖനം തുടങ്ങിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനം നന്നാക്കിയെടുത്ത് വിക്കിപീഡിയ ലേഖനമാക്കാനുള്ള നിലവാരത്തിലാക്കേണ്ടതുകൊണ്ട് തൽക്കാലം ഇത് കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ഇവിടെ ലേഖനം വികസിപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനം തയ്യാറായാൽ പുനപരിശോധനക്കുശേഷം പ്രധാന നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുുന്നതാണ്. ലേഖനം നന്നാക്കുമല്ലോ. --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:06, 21 ജൂലൈ 2026 (UTC)
== ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം ==
ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലുള്ള ലേഖനം അഭികാമ്യമല്ല. അത്തരം താളുകൾ തിരിച്ചുവിടലിനുവേണ്ടിമാത്രമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അവലംബങ്ങൾ വിക്കിശൈലിയിൽ ചേർക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. എഴുതുന്ന ലേഖനത്തിന്റെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം വായിക്കുകയും കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തന ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. ലേഖനമെഴുതാൻ എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:02, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ ==
കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ [[:en:East_Africa|East Africa]] എന്ന ലേഖനത്തിലെ കുറേ വിവരങ്ങൾ പുതിയ ലേഖനത്തിലില്ല. അവ ചേർക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. അല്ലാത്തപക്ഷം പുതിയതായി വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വരികയും ലേഖനം അപൂർണ്ണമായി ശേഷിക്കുകയും ചെയ്യും. തുടർന്ന് ലേഖനമെഴുതുമ്പോൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ ലേഖനം വായിക്കുകയും പരമാവധി വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തനം ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:10, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
== ജിബൂട്ടി സിറ്റി എന്ന ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ ==
ജിബൂട്ടി സിറ്റി എന്ന ലേഖനമെഴുതിയതിന് നന്ദി. എന്നാൽ [[:en:Djibouti_City|Djibouti City]] എന്ന ലേഖനത്തിലെ കുറേ വിവരങ്ങൾ പുതിയ ലേഖനത്തിലില്ല. അവ ചേർക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. അല്ലാത്തപക്ഷം പുതിയതായി വിവർത്തനം ചെയ്യാൻ കഴിയാതെ വരികയും ലേഖനം അപൂർണ്ണമായി ശേഷിക്കുകയും ചെയ്യും. തുടർന്ന് ലേഖനമെഴുതുമ്പോൾ ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ ലേഖനം വായിക്കുകയും പരമാവധി വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുകയും ചെയ്യുക. വിവർത്തനം ടൂൾ ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. എ.ഐ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. ശ്രദ്ധിക്കുമല്ലോ. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 19:13, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
4dacvbsx3zjt9g2q6wuh3154cdevxft
Black caiman
0
673049
4678410
4678055
2026-10-21T11:59:03Z
Martinkottayam
84843
4678410
wikitext
text/x-wiki
ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ (Melanosuchus niger) തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആമസോൺ നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട ഉരഗമാണ്. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger ). ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
- ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
- നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
- തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
- കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
ബ്രസീൽ, പെറു, ഇക്വഡോർ, കൊളംബിയ, ബൊളീവിയ, ഗയാന, സുരിനാം, ഫ്രഞ്ച് ഗയാന തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടത്തിലാണ് ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത്:
- ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലും
- മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിൽ (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ)
- ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലും
വരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിൽ ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി മാംസഭോജിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ: പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കും. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾ: ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയാണ് ഭക്ഷണം.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
- വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും.
- അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
- പിരാന പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
ch5v6jrj38w3qdob51yvgzyqqrrurvs
4678411
4678410
2026-10-21T12:01:47Z
Martinkottayam
84843
4678411
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| name = ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ
| fossil_range = [[Holocene|Present]], {{fossilrange|0.1|0|ref=<ref name="Rio2021">{{cite journal |last1=Rio |first1=Jonathan P. |last2=Mannion |first2=Philip D. |date=6 September 2021 |title=Phylogenetic analysis of a new morphological dataset elucidates the evolutionary history of Crocodylia and resolves the long-standing gharial problem |journal=[[PeerJ]] |volume=9 |article-number=e12094 |doi=10.7717/peerj.12094 |pmid=34567843 |pmc=8428266 |doi-access=free}}</ref>}}
| image = Melanosuchus niger (cropped-01).jpg
| image2 = Melanosuchus niger in Moscow zoo.jpg
| image2_caption = Adult above, juvenile below at [[Moscow Zoo]]
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Botero-Arias, R. |author2=Hernández-Rangel, M. |author3=Thorbjarnarson, J.B. |author4=Magnusson, W.E. |author5=Da Silveira, R. |year=2025 |title=''Melanosuchus niger'' |article-number=e.T13053A512056 |doi=10.2305/IUCN.UK.2025-2.RLTS.T13053A512056.en |language=en}}</ref>
| status2 = CITES_A1
| status2_system = CITES
| status2_ref = <ref>{{Cite web|title=Appendices {{!}} CITES|url=https://cites.org/eng/app/appendices.php|access-date=2022-01-14|website=cites.org}}</ref>{{NoteTag|Except the populations of Brazil and Ecuador which are included in Appendix II.}}
| parent_authority =
| display_parents = 3
| genus = Melanosuchus
| species = niger
| authority = ([[Johann Baptist von Spix|Spix]], 1825)
| range_map = The_range_of_the_black_caiman.png
| synonyms = {{Collapsible list|
*''Caiman niger'' <br />{{small|Spix, 1825}}
*''Champsa nigra'' <br />{{small|— [[Johann Georg Wagler|Wagler]], 1830}}
*''Jacare niger'' <br />{{small|— Gray, 1844}}
*''Alligator niger'' <br />{{small|— [[Alexander Strauch (naturalist)|Strauch]], 1866}}
*''Jacaretinga niger'' <br />{{small|— [[Léon Vaillant|Vaillant]], 1898}}
*''Melanosuchus niger'' <br />{{small|— [[F. Wayne King|King]] & [[Russel L. Burke|Burke]], 1989}}
}}
| synonyms_ref = <ref>[[George Albert Boulenger|Boulenger GA]] (1889). ''Catalogue of the Chelonians, Rhynchocephalians, and Crocodiles in the British Museum (Natural History). New Edition''. London: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). x + 311 pp. + Plates I–VI. (''Caiman niger'', pp. 292–293).</ref><ref>"''Melanosuchus niger'' ". The Reptile Database. www.reptile-database.org.</ref>
}}
ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ (Melanosuchus niger) തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആമസോൺ നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട ഉരഗമാണ്. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger ). ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
- ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
- നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
- തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
- കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
ബ്രസീൽ, പെറു, ഇക്വഡോർ, കൊളംബിയ, ബൊളീവിയ, ഗയാന, സുരിനാം, ഫ്രഞ്ച് ഗയാന തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടത്തിലാണ് ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത്:
- ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലും
- മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിൽ (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ)
- ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലും
വരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിൽ ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി മാംസഭോജിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ: പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കും. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾ: ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയാണ് ഭക്ഷണം.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
- വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും.
- അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
- പിരാന പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
1js5wisg1akm6i6gubdoj3z34jjniht
4678412
4678411
2026-10-21T12:06:13Z
Martinkottayam
84843
4678412
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| name = ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ
| fossil_range = [[Holocene|Present]], {{fossilrange|0.1|0|ref=<ref name="Rio2021">{{cite journal |last1=Rio |first1=Jonathan P. |last2=Mannion |first2=Philip D. |date=6 September 2021 |title=Phylogenetic analysis of a new morphological dataset elucidates the evolutionary history of Crocodylia and resolves the long-standing gharial problem |journal=[[PeerJ]] |volume=9 |article-number=e12094 |doi=10.7717/peerj.12094 |pmid=34567843 |pmc=8428266 |doi-access=free}}</ref>}}
| image = Melanosuchus niger (cropped-01).jpg
| image2 = Melanosuchus niger in Moscow zoo.jpg
| image2_caption = Adult above, juvenile below at [[Moscow Zoo]]
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Botero-Arias, R. |author2=Hernández-Rangel, M. |author3=Thorbjarnarson, J.B. |author4=Magnusson, W.E. |author5=Da Silveira, R. |year=2025 |title=''Melanosuchus niger'' |article-number=e.T13053A512056 |doi=10.2305/IUCN.UK.2025-2.RLTS.T13053A512056.en |language=en}}</ref>
| status2 = CITES_A1
| status2_system = CITES
| status2_ref = <ref>{{Cite web|title=Appendices {{!}} CITES|url=https://cites.org/eng/app/appendices.php|access-date=2022-01-14|website=cites.org}}</ref>{{NoteTag|Except the populations of Brazil and Ecuador which are included in Appendix II.}}
| parent_authority =
| display_parents = 3
| genus = Melanosuchus
| species = niger
| authority = ([[Johann Baptist von Spix|Spix]], 1825)
| range_map = The_range_of_the_black_caiman.png
| synonyms = {{Collapsible list|
*''Caiman niger'' <br />{{small|Spix, 1825}}
*''Champsa nigra'' <br />{{small|— [[Johann Georg Wagler|Wagler]], 1830}}
*''Jacare niger'' <br />{{small|— Gray, 1844}}
*''Alligator niger'' <br />{{small|— [[Alexander Strauch (naturalist)|Strauch]], 1866}}
*''Jacaretinga niger'' <br />{{small|— [[Léon Vaillant|Vaillant]], 1898}}
*''Melanosuchus niger'' <br />{{small|— [[F. Wayne King|King]] & [[Russel L. Burke|Burke]], 1989}}
}}
| synonyms_ref = <ref>[[George Albert Boulenger|Boulenger GA]] (1889). ''Catalogue of the Chelonians, Rhynchocephalians, and Crocodiles in the British Museum (Natural History). New Edition''. London: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). x + 311 pp. + Plates I–VI. (''Caiman niger'', pp. 292–293).</ref><ref>"''Melanosuchus niger'' ". The Reptile Database. www.reptile-database.org.</ref>
}}
ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ (Melanosuchus niger) തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആമസോൺ നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട ഉരഗമാണ്. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger ). ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി ഈ ജീവികൾക്ക് 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
-
ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
-
നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഇവയുടെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
-
തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
-
കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
[[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]], [[ഇക്വഡോർ]], [[കൊളംബിയ]], [[ബൊളീവിയ]], [[ഗയാന]], [[സുരിനാം]], [[ഫ്രഞ്ച് ഗയാന]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടങ്ങളിലാണ് സാധാരണയായി ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത് ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലുമാണ്. മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിലെ (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ)- ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലുംവരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിലും ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി ഒരു മാംസഭോജിയായ ജീവിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇവ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇവയുടെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയെയാണ് ഭക്ഷണമാക്കുന്നത്.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
- വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും.
- അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
- പിരാന പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
<references />
c0wvkom12cfl951yemsu85q9v67g5vc
4678413
4678412
2026-10-21T12:07:01Z
Martinkottayam
84843
4678413
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| name = ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ
| fossil_range = [[Holocene|Present]], {{fossilrange|0.1|0|ref=<ref name="Rio2021">{{cite journal |last1=Rio |first1=Jonathan P. |last2=Mannion |first2=Philip D. |date=6 September 2021 |title=Phylogenetic analysis of a new morphological dataset elucidates the evolutionary history of Crocodylia and resolves the long-standing gharial problem |journal=[[PeerJ]] |volume=9 |article-number=e12094 |doi=10.7717/peerj.12094 |pmid=34567843 |pmc=8428266 |doi-access=free}}</ref>}}
| image = Melanosuchus niger (cropped-01).jpg
| image2 = Melanosuchus niger in Moscow zoo.jpg
| image2_caption = Adult above, juvenile below at [[Moscow Zoo]]
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Botero-Arias, R. |author2=Hernández-Rangel, M. |author3=Thorbjarnarson, J.B. |author4=Magnusson, W.E. |author5=Da Silveira, R. |year=2025 |title=''Melanosuchus niger'' |article-number=e.T13053A512056 |doi=10.2305/IUCN.UK.2025-2.RLTS.T13053A512056.en |language=en}}</ref>
| status2 = CITES_A1
| status2_system = CITES
| status2_ref = <ref>{{Cite web|title=Appendices {{!}} CITES|url=https://cites.org/eng/app/appendices.php|access-date=2022-01-14|website=cites.org}}</ref>{{NoteTag|Except the populations of Brazil and Ecuador which are included in Appendix II.}}
| parent_authority =
| display_parents = 3
| genus = Melanosuchus
| species = niger
| authority = ([[Johann Baptist von Spix|Spix]], 1825)
| range_map = The_range_of_the_black_caiman.png
| synonyms = {{Collapsible list|
*''Caiman niger'' <br />{{small|Spix, 1825}}
*''Champsa nigra'' <br />{{small|— [[Johann Georg Wagler|Wagler]], 1830}}
*''Jacare niger'' <br />{{small|— Gray, 1844}}
*''Alligator niger'' <br />{{small|— [[Alexander Strauch (naturalist)|Strauch]], 1866}}
*''Jacaretinga niger'' <br />{{small|— [[Léon Vaillant|Vaillant]], 1898}}
*''Melanosuchus niger'' <br />{{small|— [[F. Wayne King|King]] & [[Russel L. Burke|Burke]], 1989}}
}}
| synonyms_ref = <ref>[[George Albert Boulenger|Boulenger GA]] (1889). ''Catalogue of the Chelonians, Rhynchocephalians, and Crocodiles in the British Museum (Natural History). New Edition''. London: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). x + 311 pp. + Plates I–VI. (''Caiman niger'', pp. 292–293).</ref><ref>"''Melanosuchus niger'' ". The Reptile Database. www.reptile-database.org.</ref>
}}
ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ (Melanosuchus niger) തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ആമസോൺ നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട ഉരഗമാണ്. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger ). ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി ഈ ജീവികൾക്ക് 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ.
-
ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
-
നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഇവയുടെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
-
തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
-
കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
[[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]], [[ഇക്വഡോർ]], [[കൊളംബിയ]], [[ബൊളീവിയ]], [[ഗയാന]], [[സുരിനാം]], [[ഫ്രഞ്ച് ഗയാന]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടങ്ങളിലാണ് സാധാരണയായി ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത് ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലുമാണ്. മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിലെ (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ)- ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലുംവരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിലും ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി ഒരു മാംസഭോജിയായ ജീവിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇവ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇവയുടെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയെയാണ് ഭക്ഷണമാക്കുന്നത്.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
- വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും.
- അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
- പിരാന പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
<references />{{Crocodilia|A.}}
d1q7f7nlgwdp957tay5kzfhjylkiubu
4678414
4678413
2026-10-21T12:10:26Z
Martinkottayam
84843
4678414
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| name = ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ
| fossil_range = [[Holocene|Present]], {{fossilrange|0.1|0|ref=<ref name="Rio2021">{{cite journal |last1=Rio |first1=Jonathan P. |last2=Mannion |first2=Philip D. |date=6 September 2021 |title=Phylogenetic analysis of a new morphological dataset elucidates the evolutionary history of Crocodylia and resolves the long-standing gharial problem |journal=[[PeerJ]] |volume=9 |article-number=e12094 |doi=10.7717/peerj.12094 |pmid=34567843 |pmc=8428266 |doi-access=free}}</ref>}}
| image = Melanosuchus niger (cropped-01).jpg
| image2 = Melanosuchus niger in Moscow zoo.jpg
| image2_caption = Adult above, juvenile below at [[Moscow Zoo]]
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Botero-Arias, R. |author2=Hernández-Rangel, M. |author3=Thorbjarnarson, J.B. |author4=Magnusson, W.E. |author5=Da Silveira, R. |year=2025 |title=''Melanosuchus niger'' |article-number=e.T13053A512056 |doi=10.2305/IUCN.UK.2025-2.RLTS.T13053A512056.en |language=en}}</ref>
| status2 = CITES_A1
| status2_system = CITES
| status2_ref = <ref>{{Cite web|title=Appendices {{!}} CITES|url=https://cites.org/eng/app/appendices.php|access-date=2022-01-14|website=cites.org}}</ref>{{NoteTag|Except the populations of Brazil and Ecuador which are included in Appendix II.}}
| parent_authority =
| display_parents = 3
| genus = Melanosuchus
| species = niger
| authority = ([[Johann Baptist von Spix|Spix]], 1825)
| range_map = The_range_of_the_black_caiman.png
| synonyms = {{Collapsible list|
*''Caiman niger'' <br />{{small|Spix, 1825}}
*''Champsa nigra'' <br />{{small|— [[Johann Georg Wagler|Wagler]], 1830}}
*''Jacare niger'' <br />{{small|— Gray, 1844}}
*''Alligator niger'' <br />{{small|— [[Alexander Strauch (naturalist)|Strauch]], 1866}}
*''Jacaretinga niger'' <br />{{small|— [[Léon Vaillant|Vaillant]], 1898}}
*''Melanosuchus niger'' <br />{{small|— [[F. Wayne King|King]] & [[Russel L. Burke|Burke]], 1989}}
}}
| synonyms_ref = <ref>[[George Albert Boulenger|Boulenger GA]] (1889). ''Catalogue of the Chelonians, Rhynchocephalians, and Crocodiles in the British Museum (Natural History). New Edition''. London: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). x + 311 pp. + Plates I–VI. (''Caiman niger'', pp. 292–293).</ref><ref>"''Melanosuchus niger'' ". The Reptile Database. www.reptile-database.org.</ref>
}}
'''ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ''' (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger) [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ]] [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ]] നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട [[ഉരഗം|ഉരഗമാണ്]]. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി ഈ ജീവികൾക്ക് ഏകദേശം 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സുചിപ്പക്കുന്നത്.
ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഇവയുടെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
-
തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
-
കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
[[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]], [[ഇക്വഡോർ]], [[കൊളംബിയ]], [[ബൊളീവിയ]], [[ഗയാന]], [[സുരിനാം]], [[ഫ്രഞ്ച് ഗയാന]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടങ്ങളിലാണ് സാധാരണയായി ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത് ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലുമാണ്. മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിലും (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ) ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലുംവരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിലും ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി ഒരു മാംസഭോജിയായ ജീവിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇവ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇവയുടെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയെയാണ് ഭക്ഷണമാക്കുന്നത്.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
- വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും.
- അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
- പിരാന പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
<references />{{Crocodilia|A.}}
cr1k7jmmjasaws2vu6qx27ycc8bn0jv
4678420
4678414
2026-10-21T12:59:03Z
Martinkottayam
84843
/* പ്രജനനം */
4678420
wikitext
text/x-wiki
{{speciesbox
| name = ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ
| fossil_range = [[Holocene|Present]], {{fossilrange|0.1|0|ref=<ref name="Rio2021">{{cite journal |last1=Rio |first1=Jonathan P. |last2=Mannion |first2=Philip D. |date=6 September 2021 |title=Phylogenetic analysis of a new morphological dataset elucidates the evolutionary history of Crocodylia and resolves the long-standing gharial problem |journal=[[PeerJ]] |volume=9 |article-number=e12094 |doi=10.7717/peerj.12094 |pmid=34567843 |pmc=8428266 |doi-access=free}}</ref>}}
| image = Melanosuchus niger (cropped-01).jpg
| image2 = Melanosuchus niger in Moscow zoo.jpg
| image2_caption = Adult above, juvenile below at [[Moscow Zoo]]
| status = LC
| status_system = IUCN3.1
| status_ref = <ref name=IUCN>{{cite iucn |author=Botero-Arias, R. |author2=Hernández-Rangel, M. |author3=Thorbjarnarson, J.B. |author4=Magnusson, W.E. |author5=Da Silveira, R. |year=2025 |title=''Melanosuchus niger'' |article-number=e.T13053A512056 |doi=10.2305/IUCN.UK.2025-2.RLTS.T13053A512056.en |language=en}}</ref>
| status2 = CITES_A1
| status2_system = CITES
| status2_ref = <ref>{{Cite web|title=Appendices {{!}} CITES|url=https://cites.org/eng/app/appendices.php|access-date=2022-01-14|website=cites.org}}</ref>{{NoteTag|Except the populations of Brazil and Ecuador which are included in Appendix II.}}
| parent_authority =
| display_parents = 3
| genus = Melanosuchus
| species = niger
| authority = ([[Johann Baptist von Spix|Spix]], 1825)
| range_map = The_range_of_the_black_caiman.png
| synonyms = {{Collapsible list|
*''Caiman niger'' <br />{{small|Spix, 1825}}
*''Champsa nigra'' <br />{{small|— [[Johann Georg Wagler|Wagler]], 1830}}
*''Jacare niger'' <br />{{small|— Gray, 1844}}
*''Alligator niger'' <br />{{small|— [[Alexander Strauch (naturalist)|Strauch]], 1866}}
*''Jacaretinga niger'' <br />{{small|— [[Léon Vaillant|Vaillant]], 1898}}
*''Melanosuchus niger'' <br />{{small|— [[F. Wayne King|King]] & [[Russel L. Burke|Burke]], 1989}}
}}
| synonyms_ref = <ref>[[George Albert Boulenger|Boulenger GA]] (1889). ''Catalogue of the Chelonians, Rhynchocephalians, and Crocodiles in the British Museum (Natural History). New Edition''. London: Trustees of the British Museum (Natural History). (Taylor and Francis, printers). x + 311 pp. + Plates I–VI. (''Caiman niger'', pp. 292–293).</ref><ref>"''Melanosuchus niger'' ". The Reptile Database. www.reptile-database.org.</ref>
}}
'''ബ്ലാക്ക് കൈമാൻ''' (ശാസ്ത്രീയനാമം: Melanosuchus niger) [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ]] [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ]] നദീതടത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ മുതലവർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട [[ഉരഗം|ഉരഗമാണ്]]. അലിഗേറ്റർ കുടുംബമായ അലിഗേറ്റോറിഡേയുടെ (Alligatoridae) ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇതിലെ മുതിർന്നവയുടെ ശരീരത്തിന് ഇരുണ്ട കറുപ്പ് കലർന്ന നിറമുള്ളതിനാലാണ് ഈ പേര് ലഭിച്ചത്. സ്പിക്സ് (Johann Baptist von Spix) 1825-ൽ ഈ ജീവിയെ ശാസ്ത്രീയമായി വിവരിച്ചു.<ref>{{cite book |last1=Plotkin |first1=Mark J. |title=The Amazon: What Everyone Needs to Know |date=2020 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-066829-7 |page=101 |url=https://books.google.com/books?id=3rTRDwAAQBAJ&dq=The+Amazon+what+everyone+needs+to+know&pg=PP1 |language=en}}</ref>
ആമസോൺ നദീതടത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വേട്ടക്കാരനാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. ഇത് അലിഗേറ്റർ കുടുംബത്തിൽ (Alligatoridae) പെടുന്ന ഒരു കെയ്മൻ ഇനമാണ്. അമേരിക്കൻ അലിഗേറ്ററുമായി ഇതിന് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉരഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ ഇതിനെ ആമസോണിലെ "അപെക്സ് പ്രഡേറ്റർ" (ഭക്ഷ്യശൃംഖലയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ജീവി) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Bittencourt |first1=Pedro Senna |last2=Campos |first2=Zilca |last3=Muniz |first3=Fabio de Lima |last4=Marioni |first4=Boris |last5=Souza |first5=Bruno Campos |last6=Da Silveira |first6=Ronis |last7=de Thoisy |first7=Benoit |last8=Hrbek |first8=Tomas |last9=Farias |first9=Izeni Pires |date=22 March 2019 |title=Evidence of cryptic lineages within a small South American crocodilian: the Schneider's dwarf caiman ''Paleosuchus trigonatus'' (Alligatoridae: Caimaninae) |journal=[[PeerJ]] |volume=7 |article-number=e6580 |doi=10.7717/peerj.6580 |pmid=30931177 |pmc=6433001 |doi-access=free }}</ref>
==ശരീരഘടന==
വലിപ്പം: സാധാരണയായി ഈ ജീവികൾക്ക് ഏകദേശം 4 മുതൽ 5 മീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ടാകും. ചില വലിയ ആൺ ചീങ്കണ്ണികൾ ഏകദേശം 5 മുതൽ 6 മീറ്റർ വരെ എത്താറുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സുചിപ്പക്കുന്നത്.
ഭാരം: വലിയ ഒരെണ്ണത്തിന് 300 മുതൽ 500 കിലോയിലധികം വരെ ഭാരം ഉണ്ടാകാം.
നിറം: പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ ഇവയുടെ ശരീരം കടും കറുപ്പോ കറുപ്പ് കലർന്ന തവിട്ടുനിറമോ ആണ്. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശരീരത്തിലും താടിയെല്ലിലും മഞ്ഞ-വെളുത്ത വരകൾ ഉണ്ടാകും. വളരുമ്പോൾ ഇവ മങ്ങിപ്പോകും.
-
തല: വീതിയേറിയ ശക്തമായ തലയും കരുത്തുറ്റ താടിയെല്ലുകളും ഉണ്ട്. ഇരയെ പിടിച്ചുനിർത്താൻ ശക്തമായ കടിയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന ആയുധം.
-
കണ്ണുകൾ: രാത്രിയിൽ ടോർച്ചിന്റെ വെളിച്ചം പതിച്ചാൽ ഇതിന്റെ കണ്ണുകൾ ചുവപ്പ് കലർന്ന നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ഇതുകൊണ്ട് ഗവേഷകർക്ക് രാത്രിയിൽ ഇവയെ കണ്ടെത്താൻ വളരെ എളുപ്പമാണ്.
==ആവാസവ്യവസ്ഥ==
[[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]], [[ഇക്വഡോർ]], [[കൊളംബിയ]], [[ബൊളീവിയ]], [[ഗയാന]], [[സുരിനാം]], [[ഫ്രഞ്ച് ഗയാന]] തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ ആമസോൺ തടങ്ങളിലാണ് സാധാരണയായി ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ കൂടുതലും താമസിക്കുന്നത് ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ നദികളിലും തടാകങ്ങളിലുമാണ്. മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്ന വനങ്ങളിലും (വരസിയ, ഇഗാപോ വനങ്ങൾ) ചതുപ്പുകളിലും നദീതീരത്തെ ചെളിപ്രദേശങ്ങളിലുംവരൾച്ചക്കാലത്ത് വെള്ളം കുറയുമ്പോൾ ആഴമുള്ള തടാകങ്ങളിലും ഇവ കൂട്ടമായി ഒതുങ്ങും.
==ഭക്ഷണരീതി==
കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി ഒരു മാംസഭോജിയായ ജീവിയാണ്. രാത്രിയിലാണ് ഇത് പ്രധാനമായും വേട്ടയാടുന്നത്.
- മുതിർന്നവ പിരാന, ക്യാറ്റ്ഫിഷ് തുടങ്ങിയ മീനുകൾ, കാപ്പിബാര, മാൻ, പക്ഷികൾ, പാമ്പുകൾ, ആമകൾ എന്നിവയെ ഭക്ഷിക്കുന്നു. ജഗ്വാർ പോലുള്ള വലിയ മൃഗങ്ങളെ വരെ ഇവ ഇടയ്ക്ക് ആക്രമിക്കാറുണ്ടെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകളുണ്ട്. ഇവയുടെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ ചെറുപ്രാണികൾ, ഒച്ചുകൾ, ചെറിയ ഞണ്ടുകൾ, ചെറുമീനുകൾ എന്നിവയെയാണ് ഭക്ഷണമാക്കുന്നത്.
വെള്ളത്തിൽ മൂക്കും കണ്ണുകളും മാത്രം പുറത്തുകാട്ടി നിശ്ശബ്ദമായി കാത്തിരുന്ന്, ഇര അടുത്തെത്തുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് ചാടിവീണ് പിടിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ രീതി.
==പ്രജനനം==
വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇവ കൂടൊരുക്കുന്നത്.
- പെൺ ചീങ്കണ്ണി ഇലകളും ചെളിയും ചെടികളും ചേർത്ത് കൂമ്പാരം പോലുള്ള കൂടുണ്ടാക്കി, ഏകദേശം 30 മുതൽ 65 വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
- മുട്ടകൾ വിരിയാൻ ഏകദേശം ഒന്നര മുതൽ മൂന്ന് മാസം വരെ എടുക്കും. അമ്മ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കും. മുട്ട വിരിയുമ്പോൾ കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് കൂട് തുറന്ന് അവയെ വെള്ളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കാനും സഹായിക്കും. മറ്റ് പല ഉരഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഈ മാതൃസ്വഭാവം ശ്രദ്ധേയമാണ്.
- കുഞ്ഞുങ്ങൾക്ക് പക്ഷികൾ, വലിയ മീനുകൾ, മറ്റ് വേട്ടക്കാർ എന്നിവയിൽ നിന്ന് ഭീഷണിയുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് വളരെ കുറച്ചെണ്ണം മാത്രമേ പൂർണവളർച്ചയെത്തുന്നുള്ളൂ.
==പരിസ്ഥിതിയിലെ പ്രാധാന്യം==
[[പിരാന]] പോലുള്ള മീനുകളുടെ എണ്ണം നിയന്ത്രിച്ച് ജലാശയങ്ങളിലെ സന്തുലിതാവസ്ഥ നിലനിർത്തുന്നു.
- രോഗികളും ദുർബലരുമായ ജീവികളെ വേട്ടയാടുന്നതിലൂടെ ജൈവവ്യവസ്ഥയെ ആരോഗ്യകരമായി നിലനിർത്തുന്നു.
- ഇവയുടെ വിസർജ്യവും ഭക്ഷണാവശിഷ്ടങ്ങളും ജലാശയങ്ങളിലെ പോഷകചക്രത്തിന് സഹായിക്കുന്നു.
==മനുഷ്യരുമായുള്ള ബന്ധം==
ആമസോണിലെ ഏറ്റവും അപകടകാരികളായ കെയ്മനുകളിൽ ഒന്നാണിത്. എങ്കിലും ഇവ മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. മിക്ക അപകടങ്ങളും മീൻപിടുത്തക്കാർ ഇവയുടെ പ്രദേശത്ത് എത്തുമ്പോഴോ കൂടിനടുത്ത് പോകുമ്പോഴോ ആണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. ആമസോണിലെ പല തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങൾക്കും ഇത് ആദരവും ഭയവും ഒരുപോലെ ഉണർത്തുന്ന ജീവിയാണ്.
==സംരക്ഷണ നില==
1950-കൾ മുതൽ 1970-കൾ വരെ തുകലിനായി വ്യാപകമായി വേട്ടയാടപ്പെട്ടതിനാൽ ഇവയുടെ എണ്ണം വളരെയധികം കുറഞ്ഞുപോയിരുന്നു. പിന്നീട് വേട്ടയ്ക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ വന്നതോടെ എണ്ണം വീണ്ടും വർധിച്ചു. ഇപ്പോൾ IUCN ഇതിനെ "Least Concern" വിഭാഗത്തിലാണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഈ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴുമുണ്ട്:
- വനനശീകരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയുടെ നഷ്ടവും
- സ്വർണഖനനം മൂലമുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
- മീൻപിടുത്തക്കാരുമായുള്ള സംഘർഷം
- അനധികൃത വേട്ടയാടൽ
==രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ==
#ഇരുട്ടിൽ ഇരയെ കണ്ടെത്താൻ ഇവയ്ക്ക് മികച്ച കാഴ്ചശക്തിയുണ്ട്.
#ചൂട് നിയന്ത്രിക്കാൻ വെയിൽ കായുകയും വെള്ളത്തിൽ കിടക്കുകയും ചെയ്യും.
#ആരോഗ്യത്തോടെ വളർന്നാൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം, ഏകദേശം 50 വർഷത്തിലധികം, ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
4. ഇവ പരസ്പരം ശബ്ദങ്ങളിലൂടെ ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നു. കുഞ്ഞുങ്ങളും അമ്മയും തമ്മിലുള്ള വിളികൾ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്.
ആമസോൺ മഴക്കാടുകളുടെ ജലവ്യവസ്ഥയിലെ ഒരു പ്രധാന കണ്ണിയാണ് കറുത്ത ചീങ്കണ്ണി. വേട്ടയാടലിന്റെ ഫലമായി വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തിയിട്ടും സംരക്ഷണ നടപടികളിലൂടെ തിരിച്ചുവരാൻ കഴിഞ്ഞ ഒരു ജീവിയാണിത്. ഇവയുടെ ആവാസവ്യവസ്ഥ സംരക്ഷിക്കുന്നത് ആമസോണിന്റെ മൊത്തം ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ അത്യാവശ്യമാണ്.
==അവലംബം==
[[വർഗ്ഗം:മുതലകൾ]]
<references />{{Crocodilia|A.}}
3dfowdgmzwubjfkxm3zwj7wg53dg7n2
ഇലക്ട്രിക് ഈൽ
0
673050
4678427
4678050
2026-10-21T15:09:40Z
Martinkottayam
84843
4678427
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Electric eel}}
{{Automatic taxobox
| fossil_range =
| image = Electric-eel.jpg
| image_caption = ''[[Electrophorus electricus]]'' specimen at the [[New England Aquarium]]<!--photo was prior to splitting into 3 species, so we do not know which sp. this photo is of, could have been any of the 3-->
| parent_authority = [[Theodore Gill|Gill]], 1872
| taxon = Electrophorus
| authority = Gill, 1864
| type_species = ''[[Electrophorus electricus|Gymnotus electricus]]''
| type_species_authority = [[Linnaeus]], 1766
| subdivision_ranks = Species
| subdivision = see text
}}
[[തെക്കേ അമേരിക്ക]]യിൽ കാണപ്പെടുന്ന, ജിംനോട്ടിഡേ (Gymnotidae) കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ശുദ്ധജല മത്സ്യങ്ങളുടെ ഒരു ജനുസ്സാണ് '''ഇലക്ട്രിക് ഈൽ'''.<ref name=":13">{{Cite web |last1=Fricke |first1=R. |last2=Eschmeyer |first2=W. N. |last3=Van der Laan |first3=R. |date=2025 |title=ESCHMEYER'S CATALOG OF FISHES: CLASSIFICATION |url=https://www.calacademy.org/eschmeyers-catalog-of-fishes-classification |access-date=2025-02-10 |website=California Academy of Sciences |language=en}}</ref> ആമസോൺ, [[ഒറിനോക്കോ നദി|ഒറിനോകോ]] നദീതടങ്ങളിലെ ഏറ്റവും അത്ഭുതകരമായ ജീവികളിൽ ഒന്നാണ് ഇലക്ട്രിക് ഈൽ. പേരിൽ "ഈൽ" ഉണ്ടെങ്കിലും ഇത് യഥാർത്ഥ ഈൽ അല്ല. ഇത് നൈഫ്ഫിഷ് (knifefish) വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു മത്സ്യമാണ്, ക്യാറ്റ്ഫിഷുമായും കാർപ്പുമായും ആണ് ഇതിന് കൂടുതൽ അടുപ്പം. വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന സവിശേഷത.
== വർഗ്ഗീകരണം ==
വളരെക്കാലം Electrophorus electricus എന്ന ഒരേയൊരു ഇനമായാണ് ഇതിനെ കണക്കാക്കിയിരുന്നത്. എന്നാൽ 2019-ൽ നടന്ന പഠനത്തിൽ ഇത് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഇനങ്ങളാണെന്ന് കണ്ടെത്തി:
• Electrophorus electricus
• Electrophorus voltai
• Electrophorus varii
ഇതിൽ E. voltai ആണ് ഏറ്റവും ശക്തമായ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നത്. ഏകദേശം 860 വോൾട്ട് വരെ ഉത്പാദിപ്പിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, ഇത് ജീവലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന വോൾട്ടേജുകളിൽ ഒന്നാണ്.
== ശരീരഘടന ==
• '''വലിപ്പം''': സാധാരണയായി 2 മുതൽ 2.5 മീറ്റർ വരെ നീളം. ഭാരം ഏകദേശം 20 കിലോ വരെ.
• '''ആകൃതി''': നീണ്ട, സിലിണ്ടർ ആകൃതിയിലുള്ള ശരീരം. തല പരന്നതാണ്.
• '''നിറം''': മുകൾഭാഗം ഇരുണ്ട ചാരം/തവിട്ട് നിറം, അടിഭാഗം മഞ്ഞയോ ഓറഞ്ച് കലർന്ന നിറമോ.
• '''ചെതുമ്പലില്ല''': ശരീരം മിനുസമുള്ള തൊലിയാൽ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
• '''ശരീരത്തിന്റെ ഉള്ളിൽ''': ശരീരത്തിന്റെ ഏകദേശം 80 ശതമാനത്തോളം വൈദ്യുത അവയവങ്ങളാണ്. ആന്തരിക അവയവങ്ങൾ തലയോട് ചേർന്ന ചെറിയ ഭാഗത്ത് മാത്രമാണ്.
• '''ചിറകുകൾ''': ശരീരത്തിന്റെ അടിഭാഗത്ത് നീളത്തിൽ പോകുന്ന ഒരു ചിറക് (anal fin) ഉപയോഗിച്ച് തിരമാല പോലെ ചലിച്ച് മുന്നോട്ടും പിന്നോട്ടും നീന്താൻ ഇതിന് കഴിയും.
'''ആവാസവ്യവസ്ഥ'''
ആമസോൺ, ഒറിനോകോ നദീതടങ്ങളിലെ ഒഴുക്ക് കുറഞ്ഞ ജലാശയങ്ങളിലാണ് ഇവ ജീവിക്കുന്നത്:
• ചെളി നിറഞ്ഞ നദീതീരങ്ങൾ
• ചതുപ്പുകളും കൈവഴികളും
• വെള്ളം കയറുന്ന വനപ്രദേശങ്ങൾ
ഇവിടുത്തെ വെള്ളത്തിൽ ഓക്സിജൻ കുറവായതിനാൽ, ഇവ ഓരോ 10 മുതൽ 15 വരെ മിനിറ്റിലും ജലോപരിതലത്തിൽ എത്തി വായു ശ്വസിക്കും. ഇവയുടെ വായ്ക്കുള്ളിലെ ഒരു പ്രത്യേക ഭാഗം ഇതിന് സഹായിക്കുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ആവശ്യമായ ഓക്സിജന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഇങ്ങനെയാണ് ലഭിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ശ്വസിക്കാൻ പറ്റാത്ത അവസ്ഥയിൽ ഇവ മുങ്ങിപ്പോകാം.
'''വൈദ്യുതി ഉത്പാദനം'''
ഇലക്ട്രിക് ഈലിന്റെ ശരീരത്തിൽ മൂന്ന് പ്രധാന വൈദ്യുത അവയവങ്ങൾ ഉണ്ട്: മെയിൻ ഓർഗൻ, ഹണ്ടേഴ്സ് ഓർഗൻ, സാക്സ് ഓർഗൻ. ഇവയിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ഇലക്ട്രോസൈറ്റ് (electrocyte) എന്ന പ്രത്യേക കോശങ്ങൾ ഉണ്ട്.
'''പ്രവർത്തനരീതി'''
• ഓരോ ഇലക്ട്രോസൈറ്റും ഒരു ചെറിയ ബാറ്ററിപോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഏകദേശം 0.15 വോൾട്ട് വരെ ഉത്പാദിപ്പിക്കും.
• ഇത്തരം ആയിരക്കണക്കിന് കോശങ്ങൾ ഒന്നിനുപിറകെ ഒന്നായി (series) അടുക്കിയിരിക്കുന്നതിനാൽ വോൾട്ടേജുകൾ കൂടിച്ചേർന്ന് ഉയർന്ന വോൾട്ടേജ് ലഭിക്കുന്നു.
• നാഡീ സിഗ്നൽ ലഭിക്കുമ്പോൾ ഈ കോശങ്ങളെല്ലാം ഒരേസമയം പ്രവർത്തിക്കുകയും ശക്തമായ വൈദ്യുതാഘാതം ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യും.
== മൂന്ന് തരം വൈദ്യുതാഘാതം ==
1. '''താഴ്ന്ന വോൾട്ടേജ് സിഗ്നലുകൾ''': ഏതാനും വോൾട്ട് മാത്രം. ചുറ്റുപാടുകൾ മനസ്സിലാക്കാനും (ഇലക്ട്രോലൊക്കേഷൻ) ഇര എവിടെയെന്ന് അറിയാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു. ചെളിവെള്ളത്തിൽ കാഴ്ച കുറവായതിനാൽ ഇത് വളരെ പ്രധാനമാണ്.
'''2. ഉയർന്ന വോൾട്ടേജ് ആഘാതം''': നൂറുകണക്കിന് വോൾട്ട്. ഇരയെ തളർത്താനോ കൊല്ലാനോ ആത്മരക്ഷയ്ക്കോ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
'''3. വേഗത്തിലുള്ള പൾസുകൾ''': ഒളിച്ചിരിക്കുന്ന ഇരയെ ഞെട്ടിച്ച് ചലിപ്പിച്ച് അതിന്റെ സ്ഥാനം വെളിപ്പെടുത്താൻ ഉപയോഗിക്കും.
'''ഇത് സ്വയം ബാധിക്കാത്തത് എന്തുകൊണ്ട്?'''
ഈലിന്റെ ആന്തരിക അവയവങ്ങൾ കൊഴുപ്പ് പോലുള്ള വൈദ്യുത ഇൻസുലേഷൻ ഉള്ള കലകളാൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ഭാഗങ്ങളും സുപ്രധാന അവയവങ്ങളും ശരീരത്തിൽ വേറിട്ടാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇതിനാൽ ഈലിന് സ്വന്തം ഷോക്ക് ഏൽക്കുന്നില്ല.
== ഭക്ഷണരീതിയും വേട്ടയും ==
ഇലക്ട്രിക് ഈൽ മാംസഭോജിയാണ്.
• '''ഭക്ഷണം''': ചെറുമീനുകൾ, ചെമ്മീൻ, ഞണ്ട്, ചെറിയ ഉഭയജീവികൾ, ചിലപ്പോൾ ചെറിയ പക്ഷികളും എലികളും.
• '''വേട്ടയാടൽ''': രാത്രിയിൽ കൂടുതൽ സജീവമാണ്. ഇരയെ കണ്ടെത്തിയാൽ ഉയർന്ന വോൾട്ടേജ് ആഘാതം നൽകി തളർത്തി വിഴുങ്ങും.
• '''രസകരമായ സ്വഭാവം''': ചില ഗവേഷണങ്ങളിൽ ഈലുകൾ കൂട്ടമായി മീനുകളെ ഒരുമിച്ച് വളഞ്ഞ് വേട്ടയാടുന്നതായി (cooperative hunting) നിരീക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇത് മീൻകൂട്ടങ്ങളെ ഒരുമിപ്പിച്ച് ശക്തമായ ഷോക്ക് നൽകാൻ സഹായിക്കുന്നു.
• '''"ലീപ്പിംഗ്" പെരുമാറ്റം''': വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് ചാടിയുയർന്ന് തന്റെ ശരീരം ഇരയോട് (അല്ലെങ്കിൽ ഭീഷണിയോട്) അമർത്തി വൈദ്യുതി നേരിട്ട് കടത്തിവിടാനും ഇവയ്ക്ക് കഴിയും. ഇത് വെള്ളത്തിലൂടെ ഷോക്ക് നൽകുന്നതിലും ഫലപ്രദമാണെന്ന് പഠനങ്ങൾ കാണിക്കുന്നു.
== പ്രജനനം ==
• വരണ്ട കാലത്താണ് സാധാരണയായി ഇണചേരൽ നടക്കുന്നത്.
• ആൺ ഈൽ ഉമിനീർ കൊണ്ട് ഒരു നുരകൂടുണ്ടാക്കും. പെൺ ഈൽ ഇവിടെ നൂറുകണക്കിന് മുതൽ ആയിരക്കണക്കിന് വരെ മുട്ടകൾ ഇടും.
• ആൺ ഈൽ കൂടിന് കാവൽ നിൽക്കുകയും കുഞ്ഞുങ്ങൾ വിരിഞ്ഞിറങ്ങുന്നതുവരെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യും.
• കുഞ്ഞുങ്ങൾ തുടക്കത്തിൽ ഇണചേരാത്ത മുട്ടകളും ചെറിയ ജീവികളും തിന്നാണ് വളരുന്നത്.
== ആയുസ്സ് ==
കാട്ടിൽ ഏകദേശം 10 മുതൽ 15 വർഷം വരെയും, മനുഷ്യരുടെ സംരക്ഷണത്തിൽ 20 വർഷത്തിലധികവും ജീവിക്കാൻ ഇവയ്ക്ക് കഴിയും.
== മനുഷ്യർക്ക് അപകടമോ? ==
• വലിയ ഈലിന്റെ ഷോക്ക് മനുഷ്യന് അതിവേദനയും പേശികളുടെ തളർച്ചയും ഉണ്ടാക്കും.
• ഷോക്ക് ഏറ്റ് ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ട് വെള്ളത്തിൽ വീഴുന്നതുകൊണ്ട് മുങ്ങിമരണം സംഭവിക്കാനുള്ള സാധ്യതയാണ് ഏറ്റവും വലിയ അപകടം.
• ആവർത്തിച്ചുള്ള ഷോക്കുകൾ ഹൃദയത്തിനും അപകടകരമാകാം.
• എങ്കിലും ഇവ സ്വമേധയാ മനുഷ്യരെ ആക്രമിക്കാറില്ല. ഭീഷണി തോന്നുമ്പോൾ മാത്രമാണ് ഷോക്ക് നൽകുന്നത്.
== ശാസ്ത്രലോകത്തിന് നൽകിയ സംഭാവന ==
• 1800-ൽ അലസാൻഡ്രോ വോൾട്ട ആദ്യത്തെ ബാറ്ററി (വോൾട്ടായിക് പൈൽ) നിർമ്മിച്ചത് ഇലക്ട്രിക് ഈലിന്റെ വൈദ്യുത അവയവത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രചോദനത്താലാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
• ഇലക്ട്രോസൈറ്റുകളുടെ ഘടനയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി, ശരീരത്തിനുള്ളിൽ ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൃദുവായ, ജൈവ അനുയോജ്യമായ ബാറ്ററികൾ വികസിപ്പിക്കാനുള്ള ഗവേഷണങ്ങൾ നടക്കുന്നു.
• ഇവയുടെ നാഡീ-പേശീ പ്രവർത്തനം പഠിക്കുന്നത് ന്യൂറോസയൻസ് ഗവേഷണത്തിനും സഹായകമാണ്.
== സംരക്ഷണ നില ==
ഇലക്ട്രിക് ഈലുകൾ ഇപ്പോൾ വലിയ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവികളല്ല. എങ്കിലും ഇവയ്ക്ക് ഇവ നേരിടുന്ന ചില പ്രശ്നങ്ങളുണ്ട്:
• വനനശീകരണവും ജലാശയങ്ങളുടെ മലിനീകരണവും
• ജലവൈദ്യുത അണക്കെട്ടുകൾ കാരണം ആവാസവ്യവസ്ഥയ്ക്ക് വരുന്ന മാറ്റങ്ങൾ
• സ്വർണഖനനത്തിൽ നിന്നുള്ള മെർക്കുറി മലിനീകരണം
'''രസകരമായ ചില വസ്തുതകൾ'''
1. ഇലക്ട്രിക് ഈലുകൾ ഒരേ സമയം ഒരു ചെറിയ ലൈറ്റ് ബൾബ് കത്തിക്കാൻ പറ്റിയത്ര വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കും.
2. ഇവ ഒരു സെക്കൻഡിൽ നൂറുകണക്കിന് തവണ വരെ വൈദ്യുതി പൾസുകൾ പുറപ്പെടുവിക്കും.
3. ഇവയുടെ കാഴ്ച വളരെ കുറവാണ്. അതുകൊണ്ട് ഇലക്ട്രോലൊക്കേഷനെ ആശ്രയിക്കുന്നു.
4. ജലത്തിലൂടെ ഒഴുകുന്ന വൈദ്യുത മണ്ഡലം ഉപയോഗിച്ച് ഇവ തങ്ങളുടെ ചുറ്റുപാടിന്റെ "ചിത്രം" മനസ്സിൽ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
5. അവയുടെ ഷോക്ക് ഇരയുടെ നാഡീവ്യവസ്ഥയെ വിദൂരനിയന്ത്രണം പോലെ സ്വാധീനിച്ച് പേശികൾ സങ്കോചിപ്പിക്കുന്നു.
== ഉപസംഹാരം ==
പരിണാമത്തിന്റെ അത്ഭുതകരമായ സൃഷ്ടികളിൽ ഒന്നാണ് ഇലക്ട്രിക് ഈൽ. ഒരേ സമയം ഒരു ബാറ്ററിയായും സെൻസറായും ആയുധമായും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ ജീവി ആമസോണിലെ ജലലോകത്തെ ഒരു അദ്വിതീയ വേട്ടക്കാരനാണ്. ഇതിന്റെ ജീവശാസ്ത്രം പഠിക്കുന്നത് ഭാവിയിലെ സാങ്കേതികവിദ്യകൾക്കും വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിനും വഴികാട്ടിയാകുമെന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.
== അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
=== ഗ്രന്ഥസൂചി===
* {{cite book |last=Moller |first=P. |year=1995 |title=Electric Fishes: History and Behavior |publisher=Springer |isbn=978-0-412-37380-0}}
== ബാഹ്യ കണ്ണികൾ==
* {{Commons category-inline|Electrophorus|''Electrophorus''}}
* {{Wikispecies inline|Electrophorus|''Electrophorus''}}
{{Electric fish}}
{{Taxonbar|from=Q18926800}}
[[വർഗ്ഗം:മത്സ്യ കുടുംബങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മത്സ്യങ്ങൾ]]
8hqykgip4apjej2yhjvl24ohkfaur07
Mi 17
0
673062
4678553
4677564
2026-10-22T07:50:24Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[മിൽ എംഐ 17]] to [[മിൽ എംഐ-17]]
4678553
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[മിൽ എംഐ-17]]
rm71m5ytre44f8ue4dxl34kum17vgg3
ഫലകം:മിൽ വിമാനം
10
673358
4678517
4678103
2026-10-22T03:44:08Z
TheGreatEditor024
211141
4678517
wikitext
text/x-wiki
{{Navbox
|name = മിൽ എയർക്രാഫ്റ്റുകൾ
|title = [[മിൽ മോസ്കോ ഹെലികോപ്റ്റർ പ്ലാന്റ്|മിൽ]] എയർക്രാഫ്റ്റുകൾ
|state = collapsed
|listclass = hlist
|group1 = Mil designations
|list1 =
* [[Mil Mi-1|Mi-1]]
* [[Mil Mi-2|Mi-2]]
* [[Mil Mi-3|Mi-3]]
* [[Mil Mi-4|Mi-4]]
* [[Mil V-5|V-5]]
* [[Mil Mi-6|Mi-6]]
* [[Mil V-7|V-7]]
* [[Mil Mi-8|Mi-8]]
* [[Mil Mi-9|Mi-9]]
* [[Mil Mi-10|Mi-10]]
* [[Mil V-12|V-12]]
* [[Mil Mi-14|Mi-14]]
* [[Mil V-16|V-16]]
* [[മിൽ എംഐ-17|എംഐ-17]]
* [[Mil Mi-18|Mi-18]]
* [[Mil Mi-19|Mi-19]]
* [[Mil Mi-20|Mi-20]]
* Mi-22 [[Mil Mi-22 (1965)|(I)]] [[Mil Mi-22 (1975)|(II)]]
* [[മിൽ എംഐ-24|എംഐ-24]]
* [[Mil Mi-25|Mi-25]]
* [[മിൽ എംഐ-26|എംഐ-26]]
* [[Mil Mi-27|Mi-27]]
* [[Mil Mi-28|Mi-28]]
* [[Mil Mi-30|Mi-30]]
* [[മിൽ എംഐ-32|എംഐ-32]]
* [[Mil Mi-34|Mi-34]]
* [[Mil Mi-35|Mi-35]]
* [[Mil Mi-36|Mi-36]]
* [[Mil Mi-38|Mi-38]]
* [[Mil Mi-40|Mi-40]]
* [[Mil Mi-42|Mi-42]]
* [[Mil Mi-44|Mi-44]]
* [[Mil Mi-46|Mi-46]]
* [[Mil Mi-52|Mi-52]]
* [[Mil Mi-54|Mi-54]]
* [[Mil Mi-58|Mi-58]]
* [[Mil Mi-60 MAI|Mi-60 MAI]]
* [[List of Mil Mi-24 variants|Mi-PSV]]
|group2 = Projects
|list2 =
* [[Mil Mi-X1|Mi-X1]]
|group3 = NATO code names
|list3 =
* [[Mil Mi-26|Halo]]
* [[Mil Mi-1|Hare]]
* [[Mil Mi-10|Harke]]
* [[Mil Mi-28|Havoc]]
* [[Mil Mi-14|Haze]]
* [[Mil Mi-34|Hermit]]
* [[Mil Mi-24|Hind]]
* [[Mil Mi-8|Hip]]
* [[Mil Mi-17|Hip (2)]]
* [[Mil V-12|Homer]]
* [[Mil Mi-6|Hook]]
* [[Mil Mi-2|Hoplite]]
* [[Mil Mi-4|Hound]]
}}<noinclude>[[Category:Manufacturer-based aircraft navigational boxes]]</noinclude>
b1hpwsbwsjk387iunq9cnzqc9fm9esa
ആട്ടങ്ങേറ്
0
673360
4678468
4678071
2026-10-21T18:55:09Z
Ranjithsiji
22471
അവലംബങ്ങളില്ല
4678468
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox festival
| name = ആട്ടങ്ങേറ്
| image =
| caption =
| location = [[അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]], [[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]]
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| date = [[തുലാം 1]] (മലയാള മാസം)
| deity = [[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]]
| significance = ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യം പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്ന സവിശേഷ അനുഷ്ഠാനം
}}{{Unreferenced}}
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ]] തുലാം മാസം ഒന്നാം തീയതി നടക്കുന്ന വളരെ സവിശേഷമായ ഒരു അനുഷ്ഠാനമാണ് '''ആട്ടങ്ങേറ്'''. ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യത്തെ മുൻനിർത്തിയാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്.
== ഐതിഹ്യം ==
പരമശിവൻ മാന്ധാതാവ് മഹർഷിക്ക് വരമായി നൽകിയ ശിവലിംഗം വീണ്ടെടുക്കാനെത്തിയ ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും, അതിനെ പ്രതിരോധിച്ച മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് ആട്ടങ്ങേറിലൂടെ പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്നത്.
== ആചാരത്തിന്റെ സ്വഭാവം ==
തുലാം ഒന്നിന് പന്തീരടിപൂജ സമയത്താണ് ആട്ടങ്ങേറ് നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഇരുചേരികളിലായി ഭക്തജനങ്ങൾ നിലയുറപ്പിക്കുന്നു. ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ചിലരും, മാന്ധാതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാരെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ മറ്റുചിലരും പരസ്പരം ആട്ടങ്ങകൾ ([[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കൾ) ഉപയോഗിച്ച് എറിയുന്നു. ഈ ചടങ്ങിൽ ഏറു കൊള്ളുന്നതും എറിയുന്നതും ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹദായകമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. പൂജ കഴിഞ്ഞ് നട തുറക്കുന്നതോടെ ഇരുചേരികളും ക്ഷേത്രമുറ്റത്തുനിന്ന് നാലമ്പലത്തിനകത്തേക്ക് ആട്ടങ്ങകൾ വർഷിക്കുകയും, തുടർന്ന് പ്രാർത്ഥനാപൂർവ്വം ഭഗവതിയെ തൊഴുകയും ചെയ്യുന്നു.
== ഉപയോഗിക്കുന്ന വസ്തു ==
നാടൻ ഔഷധ സസ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കളാണ് (ആട്ടങ്ങ) ഈ ചടങ്ങിനായി പരമ്പരാഗതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
== അവലംബങ്ങൾ ==
<references />
* [https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്] - സമകാലിക മലയാളം
* [https://www.manoramaonline.com/district-news/malappuram/2024/10/18/thirumandhamkunnu-bhagavathy-temple-festival.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ഭക്തിനിറവിൽ ആട്ടങ്ങയേറ്] - മനോരമ ഓൺലൈൻ
* [https://www.mangalam.com/news/detail/876262-news-details.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ അട്ടങ്ങയേറ്] - മംഗലം വാർത്തകൾ
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ആചാരങ്ങൾ]]
[[വിഭാഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഉത്സവങ്ങളും പെരുന്നാളുകളും]]
[[വിഭാഗം:തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദുമതം കേരളത്തിൽ]]
7uycvsj8x8dp4lfq1nq7kp3p2rfoo02
4678512
4678468
2026-10-22T03:04:58Z
Vinayaraj
25055
4678512
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox festival
| name = ആട്ടങ്ങേറ്
| image =
| caption =
| location = [[അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]], [[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]]
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| date = [[തുലാം 1]] (മലയാള മാസം)
| deity = [[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]]
| significance = ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യം പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്ന സവിശേഷ അനുഷ്ഠാനം
}}{{Unreferenced}}
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ]] തുലാം മാസം ഒന്നാം തീയതി നടക്കുന്ന വളരെ സവിശേഷമായ ഒരു അനുഷ്ഠാനമാണ് '''ആട്ടങ്ങേറ്''' അഥവാ '''ആട്ടങ്ങയേറ്'''. ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യത്തെ മുൻനിർത്തിയാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്.
== ഐതിഹ്യം ==
പരമശിവൻ മാന്ധാതാവ് മഹർഷിക്ക് വരമായി നൽകിയ ശിവലിംഗം വീണ്ടെടുക്കാനെത്തിയ ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും, അതിനെ പ്രതിരോധിച്ച മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് ആട്ടങ്ങേറിലൂടെ പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്നത്.
== ആചാരത്തിന്റെ സ്വഭാവം ==
തുലാം ഒന്നിന് പന്തീരടിപൂജ സമയത്താണ് ആട്ടങ്ങേറ് നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഇരുചേരികളിലായി ഭക്തജനങ്ങൾ നിലയുറപ്പിക്കുന്നു. ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ചിലരും, മാന്ധാതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാരെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ മറ്റുചിലരും പരസ്പരം ആട്ടങ്ങകൾ ([[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കൾ) ഉപയോഗിച്ച് എറിയുന്നു. ഈ ചടങ്ങിൽ ഏറു കൊള്ളുന്നതും എറിയുന്നതും ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹദായകമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. പൂജ കഴിഞ്ഞ് നട തുറക്കുന്നതോടെ ഇരുചേരികളും ക്ഷേത്രമുറ്റത്തുനിന്ന് നാലമ്പലത്തിനകത്തേക്ക് ആട്ടങ്ങകൾ വർഷിക്കുകയും, തുടർന്ന് പ്രാർത്ഥനാപൂർവ്വം ഭഗവതിയെ തൊഴുകയും ചെയ്യുന്നു.
== ഉപയോഗിക്കുന്ന വസ്തു ==
നാടൻ ഔഷധ സസ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കളാണ് (ആട്ടങ്ങ) ഈ ചടങ്ങിനായി പരമ്പരാഗതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
== അവലംബങ്ങൾ ==
<references />
* [https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്] - സമകാലിക മലയാളം
* [https://www.manoramaonline.com/district-news/malappuram/2024/10/18/thirumandhamkunnu-bhagavathy-temple-festival.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ഭക്തിനിറവിൽ ആട്ടങ്ങയേറ്] - മനോരമ ഓൺലൈൻ
* [https://www.mangalam.com/news/detail/876262-news-details.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ അട്ടങ്ങയേറ്] - മംഗലം വാർത്തകൾ
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ആചാരങ്ങൾ]]
[[വിഭാഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഉത്സവങ്ങളും പെരുന്നാളുകളും]]
[[വിഭാഗം:തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദുമതം കേരളത്തിൽ]]
cv4vpzxx5seg26n9d7cxqftmk2k1p21
4678568
4678512
2026-10-22T10:36:18Z
Irshadpp
10433
4678568
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox festival
| name = ആട്ടങ്ങേറ്
| image =
| caption =
| location = [[അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]], [[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]]
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| date = [[തുലാം 1]] (മലയാള മാസം)
| deity = [[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]]
| significance = ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യം പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്ന സവിശേഷ അനുഷ്ഠാനം
}}{{Unreferenced}}
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ]] തുലാം മാസം ഒന്നാം തീയതി നടക്കുന്ന വളരെ സവിശേഷമായ ഒരു അനുഷ്ഠാനമാണ് '''ആട്ടങ്ങേറ്''' അഥവാ '''ആട്ടങ്ങയേറ്'''<ref>{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu|title=ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്; അറിയാം ഐതിഹ്യം|access-date=2026-10-22|last=AM|first=സമകാലിക മലയാളം ഡെസ്ക്,Dhanoj|date=2026-10-19|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20261022055413/https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu}}</ref>. ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യത്തെ മുൻനിർത്തിയാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്.
== ഐതിഹ്യം ==
പരമശിവൻ മാന്ധാതാവ് മഹർഷിക്ക് വരമായി നൽകിയ ശിവലിംഗം വീണ്ടെടുക്കാനെത്തിയ ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും, അതിനെ പ്രതിരോധിച്ച മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് ആട്ടങ്ങേറിലൂടെ പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്നത്.
== ആചാരത്തിന്റെ സ്വഭാവം ==
തുലാം ഒന്നിന് പന്തീരടിപൂജ സമയത്താണ് ആട്ടങ്ങേറ് നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഇരുചേരികളിലായി ഭക്തജനങ്ങൾ നിലയുറപ്പിക്കുന്നു. ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ചിലരും, മാന്ധാതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാരെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ മറ്റുചിലരും പരസ്പരം ആട്ടങ്ങകൾ ([[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കൾ) ഉപയോഗിച്ച് എറിയുന്നു. ഈ ചടങ്ങിൽ ഏറു കൊള്ളുന്നതും എറിയുന്നതും ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹദായകമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. പൂജ കഴിഞ്ഞ് നട തുറക്കുന്നതോടെ ഇരുചേരികളും ക്ഷേത്രമുറ്റത്തുനിന്ന് നാലമ്പലത്തിനകത്തേക്ക് ആട്ടങ്ങകൾ വർഷിക്കുകയും, തുടർന്ന് പ്രാർത്ഥനാപൂർവ്വം ഭഗവതിയെ തൊഴുകയും ചെയ്യുന്നു.
== ഉപയോഗിക്കുന്ന വസ്തു ==
നാടൻ ഔഷധ സസ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കളാണ് (ആട്ടങ്ങ) ഈ ചടങ്ങിനായി പരമ്പരാഗതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
== അവലംബങ്ങൾ ==
<references />
* [https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്] - സമകാലിക മലയാളം
* [https://www.manoramaonline.com/district-news/malappuram/2024/10/18/thirumandhamkunnu-bhagavathy-temple-festival.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ഭക്തിനിറവിൽ ആട്ടങ്ങയേറ്] - മനോരമ ഓൺലൈൻ
* [https://www.mangalam.com/news/detail/876262-news-details.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ അട്ടങ്ങയേറ്] - മംഗലം വാർത്തകൾ
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ആചാരങ്ങൾ]]
[[വിഭാഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഉത്സവങ്ങളും പെരുന്നാളുകളും]]
[[വിഭാഗം:തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദുമതം കേരളത്തിൽ]]
8dqs0e2kmuhm8emjca7kuiyusmwxkhp
4678569
4678568
2026-10-22T10:37:13Z
Irshadpp
10433
4678569
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox festival
| name = ആട്ടങ്ങേറ്
| image =
| caption =
| location = [[അങ്ങാടിപ്പുറം തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]], [[അങ്ങാടിപ്പുറം]], [[മലപ്പുറം ജില്ല]], [[കേരളം]]
| country = [[ഇന്ത്യ]]
| date = [[തുലാം 1]] (മലയാള മാസം)
| deity = [[ഭദ്രകാളി]], [[ശിവൻ|പരമശിവൻ]]
| significance = ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യം പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്ന സവിശേഷ അനുഷ്ഠാനം
}}{{Unreferenced}}
മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ [[അങ്ങാടിപ്പുറം]] [[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ]] തുലാം മാസം ഒന്നാം തീയതി നടക്കുന്ന വളരെ സവിശേഷമായ ഒരു അനുഷ്ഠാനമാണ് '''ആട്ടങ്ങേറ്''' അഥവാ '''ആട്ടങ്ങയേറ്'''<ref>{{Cite web|url=https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu|title=ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്; അറിയാം ഐതിഹ്യം|access-date=2026-10-22|last=AM|first=സമകാലിക മലയാളം ഡെസ്ക്,Dhanoj|date=2026-10-19|language=ml|archive-url=https://web.archive.org/web/20261022055413/https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu|archive-date=2026-10-22}}</ref>. ക്ഷേത്രോൽപത്തിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഐതിഹ്യത്തെ മുൻനിർത്തിയാണ് ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുന്നത്.
== ഐതിഹ്യം ==
പരമശിവൻ മാന്ധാതാവ് മഹർഷിക്ക് വരമായി നൽകിയ ശിവലിംഗം വീണ്ടെടുക്കാനെത്തിയ ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളും, അതിനെ പ്രതിരോധിച്ച മാന്ധാതാവ് മഹർഷിയുടെ ശിഷ്യഗണങ്ങളും തമ്മിലുണ്ടായ യുദ്ധത്തിന്റെ സ്മരണയാണ് ആട്ടങ്ങേറിലൂടെ പുനരാവിഷ്കരിക്കുന്നത്.
== ആചാരത്തിന്റെ സ്വഭാവം ==
തുലാം ഒന്നിന് പന്തീരടിപൂജ സമയത്താണ് ആട്ടങ്ങേറ് നടക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വടക്കേനടയിൽ ഇരുചേരികളിലായി ഭക്തജനങ്ങൾ നിലയുറപ്പിക്കുന്നു. ഭദ്രകാളിയുടെ ഭൂതഗണങ്ങളെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ചിലരും, മാന്ധാതാവിന്റെ ശിഷ്യന്മാരെന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ മറ്റുചിലരും പരസ്പരം ആട്ടങ്ങകൾ ([[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കൾ) ഉപയോഗിച്ച് എറിയുന്നു. ഈ ചടങ്ങിൽ ഏറു കൊള്ളുന്നതും എറിയുന്നതും ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹദായകമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം. പൂജ കഴിഞ്ഞ് നട തുറക്കുന്നതോടെ ഇരുചേരികളും ക്ഷേത്രമുറ്റത്തുനിന്ന് നാലമ്പലത്തിനകത്തേക്ക് ആട്ടങ്ങകൾ വർഷിക്കുകയും, തുടർന്ന് പ്രാർത്ഥനാപൂർവ്വം ഭഗവതിയെ തൊഴുകയും ചെയ്യുന്നു.
== ഉപയോഗിക്കുന്ന വസ്തു ==
നാടൻ ഔഷധ സസ്യങ്ങളിൽ ഒന്നായ [[പേക്കുമ്മട്ടി]]യുടെ കായ്കളാണ് (ആട്ടങ്ങ) ഈ ചടങ്ങിനായി പരമ്പരാഗതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
== അവലംബങ്ങൾ ==
<references />
* [https://www.samakalikamalayalam.com/astrology/aattangayeru-festival-thirumandhamkunnu ഇരുചേരികളായി നിലയുറപ്പിക്കും, തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ ആട്ടങ്ങയേറ്] - സമകാലിക മലയാളം
* [https://www.manoramaonline.com/district-news/malappuram/2024/10/18/thirumandhamkunnu-bhagavathy-temple-festival.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിൽ ഭക്തിനിറവിൽ ആട്ടങ്ങയേറ്] - മനോരമ ഓൺലൈൻ
* [https://www.mangalam.com/news/detail/876262-news-details.html തിരുമാന്ധാംകുന്നിലെ അട്ടങ്ങയേറ്] - മംഗലം വാർത്തകൾ
[[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ഹൈന്ദവക്ഷേത്രങ്ങളിലെ ആചാരങ്ങൾ]]
[[വിഭാഗം:മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ ഉത്സവങ്ങളും പെരുന്നാളുകളും]]
[[വിഭാഗം:തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിന്ദുമതം കേരളത്തിൽ]]
i2ihsf0ptfm4y3akrl7z1jex71eumj2
വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman
4
673361
4678432
4677964
2026-10-21T15:28:21Z
Martinkottayam
84843
4678432
wikitext
text/x-wiki
===[[:Black caiman]]===
{{REMOVE THIS TEMPLATE WHEN CLOSING THIS AfD|?}}
:{{la|Black caiman}} – (<includeonly>[[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/Black caiman|View AfD]]</includeonly><noinclude>[[വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ/പത്തായം/ഒക്ടോബർ 2026#{{anchorencode:Black caiman}}|View log]]</noinclude>{{int:dot-separator}} <span class="plainlinks">[https://tools.wmflabs.org/jackbot/snottywong/cgi-bin/votecounter.cgi?page=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%AA%E0%B5%80%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%AF:%E0%B4%92%E0%B4%B4%E0%B4%BF%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%95%E0%B4%BE%E0%B5%BB_%E0%B4%B8%E0%B4%BE%E0%B4%A6%E0%B5%8D%E0%B4%A7%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B4%A4%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B5%8D%E0%B4%B3_%E0%B4%B2%E0%B5%87%E0%B4%96%E0%B4%A8%E0%B4%99%E0%B5%8D%E0%B4%99%E0%B5%BE/Black_caiman Stats]</span>)
അവലംബമില്ല, വിക്കി ഘടനയില്ല. മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നില്ലായെങ്കിൽ മായ്ക്കാം. [[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px;">Vijayan Rajapuram </span>{വിജയൻ രാജപുരം}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|<span style="color:green;font-size:13px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 15:49, 19 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
മുകളിൽ പറഞ്ഞ താൾ ധൃതി പിടിച്ച് നീക്കം ചെയ്യേണ്ടിതല്ല എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Martinkottayam|Martinkottayam]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Martinkottayam|സംവാദം]]) 15:28, 21 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
sjj6e7kbfgj86ve2r5bro7bn6bpt84s
കരട്:CALIPSO
118
673368
4678473
4678056
2026-10-21T18:59:29Z
Ranjithsiji
22471
[[CALIPSO]] എന്ന താൾ [[കരട്:CALIPSO]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനം നന്നാക്കാനായി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു
4678056
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox spaceflight
| name = കാലിപ്സോ
| image = Delta II 7420 on Launch Pad SLC-2W.jpg
| image_caption = കാലിപ്സോയെയും ക്ലൗഡ്സാറ്റിനെയും വഹിച്ചുള്ള ഡെൽറ്റ II റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണത്തറയിൽ
| mission_type = ഭൗമ നിരീക്ഷണം
| operator = [[നാസ]] / [[സി.എൻ.ഇ.എസ്.]]
| COSPAR_ID = 2006-016A
| SATCAT = 29108
| mission_duration = 17 വർഷം (ശാസ്ത്ര ദൗത്യം)
| manufacturer = കാൻ മാൻഡലിയോ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രം
| launch_mass = 587 കിലോഗ്രാം
| power = 562 വാട്ട്
| launch_date = 2006 ഏപ്രിൽ 28, 10:02:16 UTC
| launch_rocket = ഡെൽറ്റ II 7420-10C
| launch_site = വാൻഡൻബർഗ് വ്യോമസേനാ താവളം, SLC-2W
| regime = സൂര്യ-തുല്യകാലിക ഭ്രമണപഥം
| inclination = 98.2°
| period = 98.5 മിനിറ്റ്
}}
'''കാലിപ്സോ''' (CALIPSO) എന്നത് [[നാസ]]യും ഫ്രഞ്ച് ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയായ [[സി.എൻ.ഇ.എസ്.]] (CNES) ഉം സംയുക്തമായി നടത്തിയ ഒരു ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹമാണ്. ''Cloud-Aerosol Lidar and Infrared Pathfinder Satellite Observations'' എന്നതിന്റെ ചുരുക്കരൂപമാണ് ഈ പേര്. [[ഭൂമി]]യുടെ കാലാവസ്ഥയിലും ഊർജ്ജസന്തുലനത്തിലും മേഘങ്ങളും എയറോസോളുകളും (അന്തരീക്ഷത്തിലെ സൂക്ഷ്മകണങ്ങൾ) ചെലുത്തുന്ന സ്വാധീനം പഠിക്കുകയായിരുന്നു ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. 2006 ഏപ്രിൽ 28-ന് വിക്ഷേപിച്ച ഈ ഉപഗ്രഹത്തിന്റെ ശാസ്ത്രദൗത്യം 2023 ഓഗസ്റ്റ് 1-ന് അവസാനിച്ചു.
== വിക്ഷേപണം ==
2006 ഏപ്രിൽ 28-ന് [[കാലിഫോർണിയ]]യിലെ വാൻഡൻബർഗ് വ്യോമസേനാ താവളത്തിൽ നിന്ന് ഒരു ഡെൽറ്റ II റോക്കറ്റിലാണ് കാലിപ്സോ വിക്ഷേപിച്ചത്. നാസയുടെ മറ്റൊരു ദൗത്യമായ ക്ലൗഡ്സാറ്റ് (CloudSat) ഉപഗ്രഹവും ഇതോടൊപ്പം വിക്ഷേപിച്ചു. ഫ്രാൻസിലെ കാൻ മാൻഡലിയോ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രത്തിലായിരുന്നു ഉപഗ്രഹം നിർമ്മിച്ചത്. ഉപഗ്രഹത്തിന്റെ വിക്ഷേപണ ഭാരം ഏകദേശം 587 കിലോഗ്രാമാണ്.
== ഭ്രമണപഥം ==
ഭൂമിയെ വലംവയ്ക്കുന്ന മറ്റ് ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ കൂട്ടമായ '''എ-ട്രെയിൻ''' (A-Train) നക്ഷത്രരാശിയുടെ ഭാഗമായാണ് കാലിപ്സോ പ്രവർത്തിച്ചത്. ഒരേ ഭ്രമണപഥത്തിൽ തൊട്ടടുത്തായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ഈ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ഒരേ പ്രദേശത്തിന്റെ വ്യത്യസ്ത അളവുകൾ ഒരേ സമയത്ത് ശേഖരിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. തുടക്കത്തിൽ ഏകദേശം 705 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലായിരുന്ന ഭ്രമണപഥം പിന്നീട് ക്ലൗഡ്സാറ്റിനെ പിന്തുടരുന്നതിനായി 689 കിലോമീറ്ററായി താഴ്ത്തി. ഏകദേശം 98.5 മിനിറ്റുകൊണ്ട് ഉപഗ്രഹം ഭൂമിയെ ഒരു തവണ വലംവച്ചു.
== ഉപകരണങ്ങൾ ==
കാലിപ്സോയിൽ മൂന്ന് പ്രധാന ഉപകരണങ്ങളാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്:
* '''കാലിയോപ്പ് (CALIOP)''' – ഓർത്തോഗണൽ പോളറൈസേഷനുള്ള ക്ലൗഡ്-എയറോസോൾ ലിഡാർ. ഒന്നിലധികം തരംഗദൈർഘ്യങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ ലിഡാർ അന്തരീക്ഷത്തിലെ മേഘങ്ങളുടെയും എയറോസോളുകളുടെയും ലംബമായ പ്രൊഫൈൽ അളന്നു.
* '''ഐ.ഐ.ആർ. (IIR)''' – ഇമേജിങ് ഇൻഫ്രാറെഡ് റേഡിയോമീറ്റർ.
* '''ഡബ്ല്യു.എഫ്.സി. (WFC)''' – വൈഡ്-ഫീൽഡ് ക്യാമറ. ദൃശ്യപ്രകാശത്തിൽ ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുന്ന ഉപകരണം.
== നേട്ടങ്ങൾ ==
മേഘങ്ങളുടെയും അന്തരീക്ഷ എയറോസോളുകളുടെയും ലംബമായ അളവുകൾ ആഗോളതലത്തിൽ ആദ്യമായി ലഭ്യമാക്കിയത് കാലിപ്സോ ആണ്. മൂന്ന് വർഷത്തെ പ്രാഥമിക ദൗത്യകാലത്തിനപ്പുറം 17 വർഷത്തോളം ഉപഗ്രഹം നിരീക്ഷണം നടത്തി. ഇതിലൂടെ ലഭിച്ച ദീർഘകാല വിവരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്ന പഠനങ്ങൾക്ക് സഹായകമായി:
* മേഘങ്ങൾ ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തെ ചൂടാക്കുന്നുണ്ടോ തണുപ്പിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് മനസ്സിലാക്കൽ
* മേഘങ്ങളിൽ എത്ര ഭാഗം ഹിമം, ജലം, അല്ലെങ്കിൽ ഇവ രണ്ടും ചേർന്നതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തൽ
* പ്രകൃതിദത്തവും മനുഷ്യനിർമ്മിതവുമായ എയറോസോളുകളുടെ പ്രധാന ഉറവിടങ്ങളും അവയുടെ പ്രാദേശിക/ആഗോള സഞ്ചാരവും പഠിക്കൽ
* ലിഡാർ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് ബഹിരാകാശത്തുനിന്ന് മഞ്ഞിന്റെ ആഴം കണക്കാക്കാനുള്ള പുതിയ രീതികൾ വികസിപ്പിക്കൽ
* മറ്റ് ഉപഗ്രഹ നിരീക്ഷണങ്ങളുടെ കൃത്യത വിലയിരുത്താൻ ഒരു മാനദണ്ഡമായി ഉപയോഗിക്കൽ
== ദൗത്യത്തിന്റെ അവസാനം ==
ഇന്ധനശേഖരം തീരാറായതിനാൽ 2023 ഓഗസ്റ്റ് 1-ന് നാസയും സി.എൻ.ഇ.എസും കാലിപ്സോയുടെ ശാസ്ത്രദൗത്യം അവസാനിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://science.nasa.gov/missions/calipso/ CALIPSO – NASA Science]
* [https://space.oscar.wmo.int/satellites/view/calipso CALIPSO – WMO OSCAR]
* [https://www.nasa.gov/feature/first-long-duration-lidar-satellite-mission-calipso-ends First long-duration lidar satellite mission CALIPSO ends – NASA]
[[വർഗ്ഗം:ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:നാസയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ]]
muews50ralvl2j8wceniyoaiw6fqdd3
4678474
4678473
2026-10-21T18:59:30Z
Ranjithsiji
22471
കരട് ടെംപ്ലേറ്റ് ചേർത്തു, വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്രിഫിക്സ് ചെയ്തു
4678474
wikitext
text/x-wiki
{{Draft article}}
{{Infobox spaceflight
| name = കാലിപ്സോ
| image = Delta II 7420 on Launch Pad SLC-2W.jpg
| image_caption = കാലിപ്സോയെയും ക്ലൗഡ്സാറ്റിനെയും വഹിച്ചുള്ള ഡെൽറ്റ II റോക്കറ്റ് വിക്ഷേപണത്തറയിൽ
| mission_type = ഭൗമ നിരീക്ഷണം
| operator = [[നാസ]] / [[സി.എൻ.ഇ.എസ്.]]
| COSPAR_ID = 2006-016A
| SATCAT = 29108
| mission_duration = 17 വർഷം (ശാസ്ത്ര ദൗത്യം)
| manufacturer = കാൻ മാൻഡലിയോ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രം
| launch_mass = 587 കിലോഗ്രാം
| power = 562 വാട്ട്
| launch_date = 2006 ഏപ്രിൽ 28, 10:02:16 UTC
| launch_rocket = ഡെൽറ്റ II 7420-10C
| launch_site = വാൻഡൻബർഗ് വ്യോമസേനാ താവളം, SLC-2W
| regime = സൂര്യ-തുല്യകാലിക ഭ്രമണപഥം
| inclination = 98.2°
| period = 98.5 മിനിറ്റ്
}}
'''കാലിപ്സോ''' (CALIPSO) എന്നത് [[നാസ]]യും ഫ്രഞ്ച് ബഹിരാകാശ ഏജൻസിയായ [[സി.എൻ.ഇ.എസ്.]] (CNES) ഉം സംയുക്തമായി നടത്തിയ ഒരു ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹമാണ്. ''Cloud-Aerosol Lidar and Infrared Pathfinder Satellite Observations'' എന്നതിന്റെ ചുരുക്കരൂപമാണ് ഈ പേര്. [[ഭൂമി]]യുടെ കാലാവസ്ഥയിലും ഊർജ്ജസന്തുലനത്തിലും മേഘങ്ങളും എയറോസോളുകളും (അന്തരീക്ഷത്തിലെ സൂക്ഷ്മകണങ്ങൾ) ചെലുത്തുന്ന സ്വാധീനം പഠിക്കുകയായിരുന്നു ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. 2006 ഏപ്രിൽ 28-ന് വിക്ഷേപിച്ച ഈ ഉപഗ്രഹത്തിന്റെ ശാസ്ത്രദൗത്യം 2023 ഓഗസ്റ്റ് 1-ന് അവസാനിച്ചു.
== വിക്ഷേപണം ==
2006 ഏപ്രിൽ 28-ന് [[കാലിഫോർണിയ]]യിലെ വാൻഡൻബർഗ് വ്യോമസേനാ താവളത്തിൽ നിന്ന് ഒരു ഡെൽറ്റ II റോക്കറ്റിലാണ് കാലിപ്സോ വിക്ഷേപിച്ചത്. നാസയുടെ മറ്റൊരു ദൗത്യമായ ക്ലൗഡ്സാറ്റ് (CloudSat) ഉപഗ്രഹവും ഇതോടൊപ്പം വിക്ഷേപിച്ചു. ഫ്രാൻസിലെ കാൻ മാൻഡലിയോ ബഹിരാകാശ കേന്ദ്രത്തിലായിരുന്നു ഉപഗ്രഹം നിർമ്മിച്ചത്. ഉപഗ്രഹത്തിന്റെ വിക്ഷേപണ ഭാരം ഏകദേശം 587 കിലോഗ്രാമാണ്.
== ഭ്രമണപഥം ==
ഭൂമിയെ വലംവയ്ക്കുന്ന മറ്റ് ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹങ്ങളുടെ കൂട്ടമായ '''എ-ട്രെയിൻ''' (A-Train) നക്ഷത്രരാശിയുടെ ഭാഗമായാണ് കാലിപ്സോ പ്രവർത്തിച്ചത്. ഒരേ ഭ്രമണപഥത്തിൽ തൊട്ടടുത്തായി സഞ്ചരിക്കുന്ന ഈ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ ഒരേ പ്രദേശത്തിന്റെ വ്യത്യസ്ത അളവുകൾ ഒരേ സമയത്ത് ശേഖരിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. തുടക്കത്തിൽ ഏകദേശം 705 കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലായിരുന്ന ഭ്രമണപഥം പിന്നീട് ക്ലൗഡ്സാറ്റിനെ പിന്തുടരുന്നതിനായി 689 കിലോമീറ്ററായി താഴ്ത്തി. ഏകദേശം 98.5 മിനിറ്റുകൊണ്ട് ഉപഗ്രഹം ഭൂമിയെ ഒരു തവണ വലംവച്ചു.
== ഉപകരണങ്ങൾ ==
കാലിപ്സോയിൽ മൂന്ന് പ്രധാന ഉപകരണങ്ങളാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്:
* '''കാലിയോപ്പ് (CALIOP)''' – ഓർത്തോഗണൽ പോളറൈസേഷനുള്ള ക്ലൗഡ്-എയറോസോൾ ലിഡാർ. ഒന്നിലധികം തരംഗദൈർഘ്യങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഈ ലിഡാർ അന്തരീക്ഷത്തിലെ മേഘങ്ങളുടെയും എയറോസോളുകളുടെയും ലംബമായ പ്രൊഫൈൽ അളന്നു.
* '''ഐ.ഐ.ആർ. (IIR)''' – ഇമേജിങ് ഇൻഫ്രാറെഡ് റേഡിയോമീറ്റർ.
* '''ഡബ്ല്യു.എഫ്.സി. (WFC)''' – വൈഡ്-ഫീൽഡ് ക്യാമറ. ദൃശ്യപ്രകാശത്തിൽ ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുന്ന ഉപകരണം.
== നേട്ടങ്ങൾ ==
മേഘങ്ങളുടെയും അന്തരീക്ഷ എയറോസോളുകളുടെയും ലംബമായ അളവുകൾ ആഗോളതലത്തിൽ ആദ്യമായി ലഭ്യമാക്കിയത് കാലിപ്സോ ആണ്. മൂന്ന് വർഷത്തെ പ്രാഥമിക ദൗത്യകാലത്തിനപ്പുറം 17 വർഷത്തോളം ഉപഗ്രഹം നിരീക്ഷണം നടത്തി. ഇതിലൂടെ ലഭിച്ച ദീർഘകാല വിവരങ്ങൾ താഴെപ്പറയുന്ന പഠനങ്ങൾക്ക് സഹായകമായി:
* മേഘങ്ങൾ ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തെ ചൂടാക്കുന്നുണ്ടോ തണുപ്പിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് മനസ്സിലാക്കൽ
* മേഘങ്ങളിൽ എത്ര ഭാഗം ഹിമം, ജലം, അല്ലെങ്കിൽ ഇവ രണ്ടും ചേർന്നതാണ് എന്ന് കണ്ടെത്തൽ
* പ്രകൃതിദത്തവും മനുഷ്യനിർമ്മിതവുമായ എയറോസോളുകളുടെ പ്രധാന ഉറവിടങ്ങളും അവയുടെ പ്രാദേശിക/ആഗോള സഞ്ചാരവും പഠിക്കൽ
* ലിഡാർ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് ബഹിരാകാശത്തുനിന്ന് മഞ്ഞിന്റെ ആഴം കണക്കാക്കാനുള്ള പുതിയ രീതികൾ വികസിപ്പിക്കൽ
* മറ്റ് ഉപഗ്രഹ നിരീക്ഷണങ്ങളുടെ കൃത്യത വിലയിരുത്താൻ ഒരു മാനദണ്ഡമായി ഉപയോഗിക്കൽ
== ദൗത്യത്തിന്റെ അവസാനം ==
ഇന്ധനശേഖരം തീരാറായതിനാൽ 2023 ഓഗസ്റ്റ് 1-ന് നാസയും സി.എൻ.ഇ.എസും കാലിപ്സോയുടെ ശാസ്ത്രദൗത്യം അവസാനിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://science.nasa.gov/missions/calipso/ CALIPSO – NASA Science]
* [https://space.oscar.wmo.int/satellites/view/calipso CALIPSO – WMO OSCAR]
* [https://www.nasa.gov/feature/first-long-duration-lidar-satellite-mission-calipso-ends First long-duration lidar satellite mission CALIPSO ends – NASA]
[[:വർഗ്ഗം:ഭൗമ നിരീക്ഷണ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:നാസയുടെ ഉപഗ്രഹങ്ങൾ]]
bao8kepvhbtln7vvdt3qw61najh9lou
കരട്:Manaus
118
673369
4678476
4678058
2026-10-21T19:00:11Z
Ranjithsiji
22471
[[Manaus]] എന്ന താൾ [[കരട്:Manaus]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനം നിലവാരം ഉയർത്തുന്നതിനായി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു
4678058
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
| name = മനൗസ്
| native_name = Manaus
| settlement_type = നഗരം
| image_skyline = Teatro Amazonas.jpg
| image_caption = ടീട്രോ അമസോണസ് ഓപ്പറ ഹൗസ്
| nickname = ഉഷ്ണമേഖലയിലെ പാരിസ്
| subdivision_type = [[രാജ്യം]]
| subdivision_name = {{flag|ബ്രസീൽ}}
| subdivision_type1 = സംസ്ഥാനം
| subdivision_name1 = [[അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)|അമസോണാസ്]]
| established_date = 1669
| area_total_km2 = 11401
| population_total = 2255903
| population_as_of = 2022 (സെൻസസ്)
| timezone = UTC−4
| coordinates = {{coord|3|06|S|60|01|W|display=inline,title}}
}}
[[ബ്രസീൽ|ബ്രസീലിലെ]] [[അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)|അമസോണാസ്]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവുമാണ് '''മനൗസ്''' ({{lang-pt|Manaus}}). [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ]] മഴക്കാടുകളുടെ ഹൃദയഭാഗത്ത്, [[നീഗ്രോ നദി|റിയോ നീഗ്രോ]]യും സോളിമോസ് നദിയും ചേരുന്ന സ്ഥലത്തിനടുത്താണ് ഈ നഗരം. 2022-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം ഏകദേശം 22.5 ലക്ഷം ജനസംഖ്യയുള്ള മനൗസ്, ബ്രസീലിലെ വടക്കൻ മേഖലയിലെ ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരമാണ്. ആമസോൺ മഴക്കാടുകൾക്കുള്ളിൽ പത്തുലക്ഷത്തിലേറെ ജനസംഖ്യയുള്ള രണ്ട് നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത് (മറ്റൊന്ന് ബെലേം).
== ചരിത്രം ==
1669-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ "സാവോ ജോസേ ഡ ബാറ ഡോ റിയോ നീഗ്രോ" എന്ന കോട്ട പണിതതോടെയാണ് നഗരത്തിന്റെ തുടക്കം. പ്രദേശത്ത് പോർച്ചുഗീസ് ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കാനും, അന്ന് ഇപ്പോഴത്തെ സുരിനാം കേന്ദ്രമാക്കി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ഡച്ചുകാരെ ചെറുക്കാനുമായിരുന്നു കോട്ട. നദീസംഗമത്തിലെ തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനം ഇതിന് സഹായകമായി.
1832-ൽ ഇതൊരു പട്ടണമായി ഉയർത്തപ്പെട്ടു. അപ്പോൾ പ്രദേശത്തെ തദ്ദേശീയ ജനവിഭാഗമായ മനാവോസ് (Manaós) എന്ന പേരിന്റെ മാറ്റം വരുത്തിയ രൂപമായി "മനൗസ്" എന്ന പേര് സ്വീകരിച്ചു. 1848 ഒക്ടോബർ 24-ന് "സിദാദെ ഡ ബാറ ഡോ റിയോ നീഗ്രോ" എന്ന പേരിൽ നഗരപദവി ലഭിച്ചു. 1856 സെപ്റ്റംബർ 4-ന് പഴയ പേരായ മനൗസ് വീണ്ടും സ്വീകരിച്ചു.
=== റബ്ബർ കുതിപ്പ് ===
19-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തെ റബ്ബർ കുതിപ്പിൽ മനൗസ് ദക്ഷിണ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ നഗരമായി മാറി. അക്കാലത്ത് യൂറോപ്യൻ സമ്പന്ന കുടുംബങ്ങൾ ഇവിടെ താമസമാക്കുകയും യൂറോപ്യൻ കലയും വാസ്തുവിദ്യയും സംസ്കാരവും കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഇതോടെ നഗരത്തിന് "ഉഷ്ണമേഖലയിലെ പാരിസ്" എന്ന വിളിപ്പേര് ലഭിച്ചു. ഇക്കാലത്താണ് പ്രസിദ്ധമായ ടീട്രോ അമസോണസ് ഓപ്പറ ഹൗസ് പണിതത്. 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റബ്ബർ വ്യവസായം തകർന്നതോടെ ഇത് ദീർഘകാലം അടഞ്ഞുകിടന്നു.
=== സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖല ===
1967-ൽ മനൗസ് സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖലയായി (Zona Franca de Manaus) പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടത് നഗരത്തിൽ വലിയ വ്യവസായ വളർച്ചയ്ക്കും ജനസംഖ്യാ വർദ്ധനവിനും കാരണമായി.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
നീഗ്രോ നദിയുടെ വടക്കേ കരയിലാണ് മനൗസ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. നദികൾ സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഏകദേശം 18 കിലോമീറ്റർ മുകളിലാണിത്. നഗരത്തിന് കിഴക്കുവച്ച് സോളിമോസ് നദിയും നീഗ്രോ നദിയും ചേർന്ന് ബ്രസീലിയൻ നിർവചനപ്രകാരമുള്ള ആമസോൺ നദി രൂപപ്പെടുന്നു. മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ ആകെ വിസ്തീർണ്ണം ഏകദേശം 11,401 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററാണ്.
=== നദീസംഗമം ===
ഇരുണ്ട നിറമുള്ള നീഗ്രോ നദിയുടെയും ഇളം തവിട്ടുനിറമുള്ള സോളിമോസ് നദിയുടെയും ജലം കിലോമീറ്ററുകളോളം കലരാതെ ഒന്നിച്ചൊഴുകുന്നത് "മീറ്റിങ് ഓഫ് വാട്ടേഴ്സ്" (Encontro das Águas) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമാണ്.
== സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ ==
മനൗസിലെ വ്യവസായ പാർക്ക് (Polo Industrial de Manaus) ഉൾപ്പെടുന്ന സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖലയാണ് നഗരത്തിന്റെ പ്രധാന സാമ്പത്തിക ശക്തി. ബ്രസീൽ നട്ട്, റബ്ബർ, ചണം, റോസ്വുഡ് ഓയിൽ എന്നിവയും ഇവിടെനിന്ന് കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു.
== കാഴ്ചകൾ ==
* '''ടീട്രോ അമസോണസ്''' – റബ്ബർ കുതിപ്പുകാലത്ത് പണിത ഓപ്പറ ഹൗസ്. വർഷംതോറും അമസോണാസ് ഓപ്പറ ഫെസ്റ്റിവൽ ഇവിടെ നടക്കുന്നു.
* '''മീറ്റിങ് ഓഫ് വാട്ടേഴ്സ്''' – രണ്ട് നദികളുടെ സംഗമം.
* '''അരീന ഡ അമസോണിയ''' – 2014 ഫിഫ ലോകകപ്പിനായി നിർമ്മിച്ച സ്റ്റേഡിയം.
* '''റിയോ നീഗ്രോ പാലം''' – മനൗസിനെയും ഇറാൻഡുബയെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പാലം.
* '''പോണ്ടാ നെഗ്ര ബീച്ച്''', '''മ്യൂസിയു ഡ അമസോണിയ''', '''മെർക്കാഡോ അഡോൾഫോ ലിസ്ബോവ'''
== കായികം ==
2014 ഫിഫ ലോകകപ്പിന്റെ ബ്രസീലിലെ 12 ആതിഥേയ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു മനൗസ്. 2016 സമ്മർ ഒളിമ്പിക്സിലെ ഫുട്ബോൾ മത്സരങ്ങളുടെ വേദികളിലൊന്നുമായിരുന്നു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Manaus Manaus – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:ബ്രസീലിലെ നഗരങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)]]
it9alcjf09ppr9orfv2dq279dfjz4tw
4678477
4678476
2026-10-21T19:00:12Z
Ranjithsiji
22471
കരട് ടെംപ്ലേറ്റ് ചേർത്തു, വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്രിഫിക്സ് ചെയ്തു
4678477
wikitext
text/x-wiki
{{Draft article}}
{{Infobox settlement
| name = മനൗസ്
| native_name = Manaus
| settlement_type = നഗരം
| image_skyline = Teatro Amazonas.jpg
| image_caption = ടീട്രോ അമസോണസ് ഓപ്പറ ഹൗസ്
| nickname = ഉഷ്ണമേഖലയിലെ പാരിസ്
| subdivision_type = [[രാജ്യം]]
| subdivision_name = {{flag|ബ്രസീൽ}}
| subdivision_type1 = സംസ്ഥാനം
| subdivision_name1 = [[അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)|അമസോണാസ്]]
| established_date = 1669
| area_total_km2 = 11401
| population_total = 2255903
| population_as_of = 2022 (സെൻസസ്)
| timezone = UTC−4
| coordinates = {{coord|3|06|S|60|01|W|display=inline,title}}
}}
[[ബ്രസീൽ|ബ്രസീലിലെ]] [[അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)|അമസോണാസ്]] സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവുമാണ് '''മനൗസ്''' ({{lang-pt|Manaus}}). [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ]] മഴക്കാടുകളുടെ ഹൃദയഭാഗത്ത്, [[നീഗ്രോ നദി|റിയോ നീഗ്രോ]]യും സോളിമോസ് നദിയും ചേരുന്ന സ്ഥലത്തിനടുത്താണ് ഈ നഗരം. 2022-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം ഏകദേശം 22.5 ലക്ഷം ജനസംഖ്യയുള്ള മനൗസ്, ബ്രസീലിലെ വടക്കൻ മേഖലയിലെ ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരമാണ്. ആമസോൺ മഴക്കാടുകൾക്കുള്ളിൽ പത്തുലക്ഷത്തിലേറെ ജനസംഖ്യയുള്ള രണ്ട് നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത് (മറ്റൊന്ന് ബെലേം).
== ചരിത്രം ==
1669-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ "സാവോ ജോസേ ഡ ബാറ ഡോ റിയോ നീഗ്രോ" എന്ന കോട്ട പണിതതോടെയാണ് നഗരത്തിന്റെ തുടക്കം. പ്രദേശത്ത് പോർച്ചുഗീസ് ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കാനും, അന്ന് ഇപ്പോഴത്തെ സുരിനാം കേന്ദ്രമാക്കി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ഡച്ചുകാരെ ചെറുക്കാനുമായിരുന്നു കോട്ട. നദീസംഗമത്തിലെ തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനം ഇതിന് സഹായകമായി.
1832-ൽ ഇതൊരു പട്ടണമായി ഉയർത്തപ്പെട്ടു. അപ്പോൾ പ്രദേശത്തെ തദ്ദേശീയ ജനവിഭാഗമായ മനാവോസ് (Manaós) എന്ന പേരിന്റെ മാറ്റം വരുത്തിയ രൂപമായി "മനൗസ്" എന്ന പേര് സ്വീകരിച്ചു. 1848 ഒക്ടോബർ 24-ന് "സിദാദെ ഡ ബാറ ഡോ റിയോ നീഗ്രോ" എന്ന പേരിൽ നഗരപദവി ലഭിച്ചു. 1856 സെപ്റ്റംബർ 4-ന് പഴയ പേരായ മനൗസ് വീണ്ടും സ്വീകരിച്ചു.
=== റബ്ബർ കുതിപ്പ് ===
19-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തെ റബ്ബർ കുതിപ്പിൽ മനൗസ് ദക്ഷിണ അമേരിക്കയിലെ ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ നഗരമായി മാറി. അക്കാലത്ത് യൂറോപ്യൻ സമ്പന്ന കുടുംബങ്ങൾ ഇവിടെ താമസമാക്കുകയും യൂറോപ്യൻ കലയും വാസ്തുവിദ്യയും സംസ്കാരവും കൊണ്ടുവരികയും ചെയ്തു. ഇതോടെ നഗരത്തിന് "ഉഷ്ണമേഖലയിലെ പാരിസ്" എന്ന വിളിപ്പേര് ലഭിച്ചു. ഇക്കാലത്താണ് പ്രസിദ്ധമായ ടീട്രോ അമസോണസ് ഓപ്പറ ഹൗസ് പണിതത്. 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റബ്ബർ വ്യവസായം തകർന്നതോടെ ഇത് ദീർഘകാലം അടഞ്ഞുകിടന്നു.
=== സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖല ===
1967-ൽ മനൗസ് സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖലയായി (Zona Franca de Manaus) പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടത് നഗരത്തിൽ വലിയ വ്യവസായ വളർച്ചയ്ക്കും ജനസംഖ്യാ വർദ്ധനവിനും കാരണമായി.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
നീഗ്രോ നദിയുടെ വടക്കേ കരയിലാണ് മനൗസ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. നദികൾ സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്തുനിന്ന് ഏകദേശം 18 കിലോമീറ്റർ മുകളിലാണിത്. നഗരത്തിന് കിഴക്കുവച്ച് സോളിമോസ് നദിയും നീഗ്രോ നദിയും ചേർന്ന് ബ്രസീലിയൻ നിർവചനപ്രകാരമുള്ള ആമസോൺ നദി രൂപപ്പെടുന്നു. മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ ആകെ വിസ്തീർണ്ണം ഏകദേശം 11,401 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററാണ്.
=== നദീസംഗമം ===
ഇരുണ്ട നിറമുള്ള നീഗ്രോ നദിയുടെയും ഇളം തവിട്ടുനിറമുള്ള സോളിമോസ് നദിയുടെയും ജലം കിലോമീറ്ററുകളോളം കലരാതെ ഒന്നിച്ചൊഴുകുന്നത് "മീറ്റിങ് ഓഫ് വാട്ടേഴ്സ്" (Encontro das Águas) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര ആകർഷണമാണ്.
== സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ ==
മനൗസിലെ വ്യവസായ പാർക്ക് (Polo Industrial de Manaus) ഉൾപ്പെടുന്ന സ്വതന്ത്ര സാമ്പത്തിക മേഖലയാണ് നഗരത്തിന്റെ പ്രധാന സാമ്പത്തിക ശക്തി. ബ്രസീൽ നട്ട്, റബ്ബർ, ചണം, റോസ്വുഡ് ഓയിൽ എന്നിവയും ഇവിടെനിന്ന് കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു.
== കാഴ്ചകൾ ==
* '''ടീട്രോ അമസോണസ്''' – റബ്ബർ കുതിപ്പുകാലത്ത് പണിത ഓപ്പറ ഹൗസ്. വർഷംതോറും അമസോണാസ് ഓപ്പറ ഫെസ്റ്റിവൽ ഇവിടെ നടക്കുന്നു.
* '''മീറ്റിങ് ഓഫ് വാട്ടേഴ്സ്''' – രണ്ട് നദികളുടെ സംഗമം.
* '''അരീന ഡ അമസോണിയ''' – 2014 ഫിഫ ലോകകപ്പിനായി നിർമ്മിച്ച സ്റ്റേഡിയം.
* '''റിയോ നീഗ്രോ പാലം''' – മനൗസിനെയും ഇറാൻഡുബയെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പാലം.
* '''പോണ്ടാ നെഗ്ര ബീച്ച്''', '''മ്യൂസിയു ഡ അമസോണിയ''', '''മെർക്കാഡോ അഡോൾഫോ ലിസ്ബോവ'''
== കായികം ==
2014 ഫിഫ ലോകകപ്പിന്റെ ബ്രസീലിലെ 12 ആതിഥേയ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു മനൗസ്. 2016 സമ്മർ ഒളിമ്പിക്സിലെ ഫുട്ബോൾ മത്സരങ്ങളുടെ വേദികളിലൊന്നുമായിരുന്നു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Manaus Manaus – English Wikipedia]
[[:വർഗ്ഗം:ബ്രസീലിലെ നഗരങ്ങൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:അമസോണാസ് (ബ്രസീൽ)]]
domlmejfqngzlpzx3tp27ajpbin702z
കരട്:Paraponera clavata
118
673370
4678479
4678059
2026-10-21T19:00:37Z
Ranjithsiji
22471
[[Paraponera clavata]] എന്ന താൾ [[കരട്:Paraponera clavata]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനം നിലവാരം ഉയർത്തുന്നതിനായി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു
4678059
wikitext
text/x-wiki
{{Taxobox
| name = ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്
| image = Paraponera clavata.jpg
| image_caption = ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ് (''Paraponera clavata'')
| regnum = [[ജന്തു]]ക്കൾ
| phylum = [[ആർത്രോപോഡ]]
| classis = [[പ്രാണി]]
| ordo = [[ഹൈമെനോപ്റ്റെറ]]
| familia = [[ഉറുമ്പ്|ഫോർമിസിഡെ]]
| subfamilia = പാരാപോണറിനെ (Paraponerinae)
| genus = ''Paraponera''
| species = '''''P. clavata'''''
| binomial = ''Paraponera clavata''
| binomial_authority = ([[യോഹാൻ ക്രിസ്ത്യൻ ഫാബ്രീഷ്യസ്|ഫാബ്രീഷ്യസ്]], 1775)
}}
'''ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്''' (ശാസ്ത്രീയനാമം: ''Paraponera clavata'') [[മധ്യ അമേരിക്ക|മധ്യ]], [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കൻ]] മഴക്കാടുകളിൽ കാണപ്പെടുന്ന വലിപ്പമേറിയ ഒരു ഉറുമ്പ് ഇനമാണ്. കുത്തേറ്റാലുണ്ടാകുന്ന അതികഠിനമായ വേദനയാണ് ഇതിന്റെ പ്രത്യേകത. വെടിയേറ്റതുപോലെ തോന്നുന്ന വേദന കാരണമാണ് "ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്" എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. പ്രാണികളുടെ കുത്തുകളുടെ വേദന അളക്കുന്ന ഷ്മിറ്റ് സ്റ്റിങ് പെയിൻ ഇൻഡക്സിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാനമായ '''4+''' ആണ് ഇതിന്റെ കുത്തിന് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.
== പേരുകൾ ==
വെനസ്വേലയിൽ ഇതിനെ "ഹൊർമീഗ വെയ്ന്തിക്വാട്രോ" (Hormiga veinticuatro) അഥവാ "24 മണിക്കൂർ ഉറുമ്പ്" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കുത്തേറ്റാൽ ഒരു ദിവസത്തോളം വേദന നീണ്ടുനിൽക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഈ പേര്. ലെസ്സർ ജയന്റ് ഹണ്ടിങ് ആന്റ്, കോംഗ ആന്റ് എന്നിവയാണ് മറ്റ് പേരുകൾ. സ്പാനിഷിൽ ''ബാല'' (bala) എന്നാൽ വെടിയുണ്ട എന്നാണ് അർത്ഥം.
== വർഗ്ഗീകരണം ==
ഫോർമിസിഡെ കുടുംബത്തിലെ ''Paraponera'' ജനുസ്സിലും പാരാപോണറിനെ ഉപകുടുംബത്തിലും ഇന്ന് ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരേയൊരു ഇനമാണ് ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്. ടെക്സസിലും മെക്സിക്കോയിലും കാണപ്പെടുന്ന ടെക്സസ് ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ് (''Neoponera villosa'') ഇതുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത മറ്റൊരു ഇനമാണ്.
== ശരീരപ്രകൃതി ==
ചുവപ്പ് കലർന്ന കറുത്ത നിറമുള്ള, ചിറകില്ലാത്ത കടന്നൽ പോലെ തോന്നിക്കുന്ന തടിച്ച ശരീരമാണ് ഇവയ്ക്ക്. വേലക്കാരി ഉറുമ്പുകൾക്ക് 18 മുതൽ 30 മില്ലിമീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ട്. വലിയ കൊമ്പുകൾ (mandibles) ഇവയുടെ സവിശേഷതയാണ്. പല ഉറുമ്പുകളിലും കാണുന്നതുപോലെ വേലക്കാരികൾക്കിടയിൽ വലിപ്പവ്യത്യാസമില്ല. റാണിക്ക് വേലക്കാരികളേക്കാൾ അൽപ്പം മാത്രമേ വലിപ്പക്കൂടുതലുള്ളൂ.
== വിതരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയും ==
[[നിക്കരാഗ്വ]], [[ഹോണ്ടുറാസ്]] എന്നിവിടങ്ങൾ മുതൽ [[ആമസോൺ]] തടത്തിലെ [[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]] എന്നിവിടങ്ങൾ വരെയുള്ള ഈർപ്പമേറിയ ഉഷ്ണമേഖലാ മഴക്കാടുകളിലെ താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ സാധാരണയായി മരങ്ങളുടെ ചുവട്ടിൽ കൂടൊരുക്കുന്നു. കോസ്റ്റ റിക്കയിലും പനാമയിലെ ബാരോ കൊളറാഡോ ദ്വീപിലും നടന്ന പഠനങ്ങളിൽ ഒരു ഹെക്ടർ കാട്ടിൽ ഏകദേശം നാല് കൂടുകൾ കണ്ടെത്തി. ഒരു കോളനിയിൽ സാധാരണയായി നൂറുകണക്കിന് ഉറുമ്പുകളാണ് ഉണ്ടാകുക.
== ഭക്ഷണവും ജീവിതരീതിയും ==
ഇവ ഇരപിടിയന്മാരാണ്. ചെറിയ ആർത്രോപോഡുകളെയും പൂക്കളിലെ തേനും ഇവ ഭക്ഷിക്കുന്നു. കൂടിന്റെ തൊട്ടുമുകളിലുള്ള മരങ്ങളിൽ കയറി, ചിലപ്പോൾ മേലാപ്പ് വരെ എത്തിയാണ് വേലക്കാരികൾ ഭക്ഷണം തേടുന്നത്. കൂടിന്റെ കവാടം സംരക്ഷിക്കുന്ന ഉറുമ്പുകൾ മറ്റ് കോളനികളിലെ ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പുകളെയും ശത്രുക്കളെയും പ്രതിരോധിക്കുന്നു. ഇരയെ കീഴടക്കാനും പ്രതിരോധത്തിനും ഇവ കുത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഉറുമ്പ് ചതഞ്ഞാൽ അതിന്റെ ഗന്ധത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി ചില ഈച്ചകൾ എത്തി മുട്ടയിടാറുണ്ട്.
== കുത്തും വിഷവും ==
ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പിന്റെ വിഷത്തിൽ '''പോണറാടോക്സിൻ''' (poneratoxin) എന്ന ന്യൂറോടോക്സിക് പെപ്റ്റൈഡ് അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇത് കത്തുന്നതുപോലുള്ള കഠിനമായ വേദനയുണ്ടാക്കുന്നു, ഈ വേദന 24 മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കാം. പ്രാണികളുടെ കുത്തിന്റെ വേദന അളക്കുന്ന സ്കെയിൽ വികസിപ്പിച്ച ഷ്മിറ്റ് സ്വയം പരീക്ഷിച്ച് ഇതിനെ വിവരിച്ചത് "തീക്കനലിൽ നടക്കുമ്പോൾ ഉപ്പൂറ്റിയിൽ മൂന്ന് ഇഞ്ച് നീളമുള്ള ആണി തറച്ചുകയറുന്നതുപോലെ" എന്നാണ്. ആരോഗ്യമുള്ള മനുഷ്യർക്ക് സാധാരണ ഇത് ജീവന് ഭീഷണിയല്ല. എങ്കിലും നീർവീക്കം, ചുവപ്പ്, അപൂർവമായി അലർജി എന്നിവ ഉണ്ടാകാം.
== മനുഷ്യസംസ്കാരത്തിൽ ==
ബ്രസീലിലെ സാറ്റെരെ-മാവെ (Sateré-Mawé) ഗോത്രക്കാർ യുവാക്കൾ പുരുഷത്വത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്ന ചടങ്ങിന്റെ ഭാഗമായി ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പുകളെ കയറ്റിയ കയ്യുറ ധരിപ്പിച്ച് മനഃപൂർവം കുത്തേൽപ്പിക്കാറുണ്ട്.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/animal/bullet-insect Bullet ant – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Conga_ant Paraponera clavata – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:ഉറുമ്പുകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ പ്രാണികൾ]]
[[വർഗ്ഗം:മധ്യ അമേരിക്കയിലെ പ്രാണികൾ]]
54p6t7a8jzgymgf8mrtxfz2yjgp34v0
4678480
4678479
2026-10-21T19:00:38Z
Ranjithsiji
22471
കരട് ടെംപ്ലേറ്റ് ചേർത്തു, വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്രിഫിക്സ് ചെയ്തു
4678480
wikitext
text/x-wiki
{{Draft article}}
{{Taxobox
| name = ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്
| image = Paraponera clavata.jpg
| image_caption = ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ് (''Paraponera clavata'')
| regnum = [[ജന്തു]]ക്കൾ
| phylum = [[ആർത്രോപോഡ]]
| classis = [[പ്രാണി]]
| ordo = [[ഹൈമെനോപ്റ്റെറ]]
| familia = [[ഉറുമ്പ്|ഫോർമിസിഡെ]]
| subfamilia = പാരാപോണറിനെ (Paraponerinae)
| genus = ''Paraponera''
| species = '''''P. clavata'''''
| binomial = ''Paraponera clavata''
| binomial_authority = ([[യോഹാൻ ക്രിസ്ത്യൻ ഫാബ്രീഷ്യസ്|ഫാബ്രീഷ്യസ്]], 1775)
}}
'''ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്''' (ശാസ്ത്രീയനാമം: ''Paraponera clavata'') [[മധ്യ അമേരിക്ക|മധ്യ]], [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കൻ]] മഴക്കാടുകളിൽ കാണപ്പെടുന്ന വലിപ്പമേറിയ ഒരു ഉറുമ്പ് ഇനമാണ്. കുത്തേറ്റാലുണ്ടാകുന്ന അതികഠിനമായ വേദനയാണ് ഇതിന്റെ പ്രത്യേകത. വെടിയേറ്റതുപോലെ തോന്നുന്ന വേദന കാരണമാണ് "ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്" എന്ന പേര് ലഭിച്ചത്. പ്രാണികളുടെ കുത്തുകളുടെ വേദന അളക്കുന്ന ഷ്മിറ്റ് സ്റ്റിങ് പെയിൻ ഇൻഡക്സിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാനമായ '''4+''' ആണ് ഇതിന്റെ കുത്തിന് നൽകിയിരിക്കുന്നത്.
== പേരുകൾ ==
വെനസ്വേലയിൽ ഇതിനെ "ഹൊർമീഗ വെയ്ന്തിക്വാട്രോ" (Hormiga veinticuatro) അഥവാ "24 മണിക്കൂർ ഉറുമ്പ്" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കുത്തേറ്റാൽ ഒരു ദിവസത്തോളം വേദന നീണ്ടുനിൽക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ് ഈ പേര്. ലെസ്സർ ജയന്റ് ഹണ്ടിങ് ആന്റ്, കോംഗ ആന്റ് എന്നിവയാണ് മറ്റ് പേരുകൾ. സ്പാനിഷിൽ ''ബാല'' (bala) എന്നാൽ വെടിയുണ്ട എന്നാണ് അർത്ഥം.
== വർഗ്ഗീകരണം ==
ഫോർമിസിഡെ കുടുംബത്തിലെ ''Paraponera'' ജനുസ്സിലും പാരാപോണറിനെ ഉപകുടുംബത്തിലും ഇന്ന് ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരേയൊരു ഇനമാണ് ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ്. ടെക്സസിലും മെക്സിക്കോയിലും കാണപ്പെടുന്ന ടെക്സസ് ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പ് (''Neoponera villosa'') ഇതുമായി ബന്ധമില്ലാത്ത മറ്റൊരു ഇനമാണ്.
== ശരീരപ്രകൃതി ==
ചുവപ്പ് കലർന്ന കറുത്ത നിറമുള്ള, ചിറകില്ലാത്ത കടന്നൽ പോലെ തോന്നിക്കുന്ന തടിച്ച ശരീരമാണ് ഇവയ്ക്ക്. വേലക്കാരി ഉറുമ്പുകൾക്ക് 18 മുതൽ 30 മില്ലിമീറ്റർ വരെ നീളമുണ്ട്. വലിയ കൊമ്പുകൾ (mandibles) ഇവയുടെ സവിശേഷതയാണ്. പല ഉറുമ്പുകളിലും കാണുന്നതുപോലെ വേലക്കാരികൾക്കിടയിൽ വലിപ്പവ്യത്യാസമില്ല. റാണിക്ക് വേലക്കാരികളേക്കാൾ അൽപ്പം മാത്രമേ വലിപ്പക്കൂടുതലുള്ളൂ.
== വിതരണവും ആവാസവ്യവസ്ഥയും ==
[[നിക്കരാഗ്വ]], [[ഹോണ്ടുറാസ്]] എന്നിവിടങ്ങൾ മുതൽ [[ആമസോൺ]] തടത്തിലെ [[ബ്രസീൽ]], [[പെറു]] എന്നിവിടങ്ങൾ വരെയുള്ള ഈർപ്പമേറിയ ഉഷ്ണമേഖലാ മഴക്കാടുകളിലെ താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിലാണ് ഇവയെ കാണുന്നത്. ഇവ സാധാരണയായി മരങ്ങളുടെ ചുവട്ടിൽ കൂടൊരുക്കുന്നു. കോസ്റ്റ റിക്കയിലും പനാമയിലെ ബാരോ കൊളറാഡോ ദ്വീപിലും നടന്ന പഠനങ്ങളിൽ ഒരു ഹെക്ടർ കാട്ടിൽ ഏകദേശം നാല് കൂടുകൾ കണ്ടെത്തി. ഒരു കോളനിയിൽ സാധാരണയായി നൂറുകണക്കിന് ഉറുമ്പുകളാണ് ഉണ്ടാകുക.
== ഭക്ഷണവും ജീവിതരീതിയും ==
ഇവ ഇരപിടിയന്മാരാണ്. ചെറിയ ആർത്രോപോഡുകളെയും പൂക്കളിലെ തേനും ഇവ ഭക്ഷിക്കുന്നു. കൂടിന്റെ തൊട്ടുമുകളിലുള്ള മരങ്ങളിൽ കയറി, ചിലപ്പോൾ മേലാപ്പ് വരെ എത്തിയാണ് വേലക്കാരികൾ ഭക്ഷണം തേടുന്നത്. കൂടിന്റെ കവാടം സംരക്ഷിക്കുന്ന ഉറുമ്പുകൾ മറ്റ് കോളനികളിലെ ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പുകളെയും ശത്രുക്കളെയും പ്രതിരോധിക്കുന്നു. ഇരയെ കീഴടക്കാനും പ്രതിരോധത്തിനും ഇവ കുത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഉറുമ്പ് ചതഞ്ഞാൽ അതിന്റെ ഗന്ധത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി ചില ഈച്ചകൾ എത്തി മുട്ടയിടാറുണ്ട്.
== കുത്തും വിഷവും ==
ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പിന്റെ വിഷത്തിൽ '''പോണറാടോക്സിൻ''' (poneratoxin) എന്ന ന്യൂറോടോക്സിക് പെപ്റ്റൈഡ് അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഇത് കത്തുന്നതുപോലുള്ള കഠിനമായ വേദനയുണ്ടാക്കുന്നു, ഈ വേദന 24 മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കാം. പ്രാണികളുടെ കുത്തിന്റെ വേദന അളക്കുന്ന സ്കെയിൽ വികസിപ്പിച്ച ഷ്മിറ്റ് സ്വയം പരീക്ഷിച്ച് ഇതിനെ വിവരിച്ചത് "തീക്കനലിൽ നടക്കുമ്പോൾ ഉപ്പൂറ്റിയിൽ മൂന്ന് ഇഞ്ച് നീളമുള്ള ആണി തറച്ചുകയറുന്നതുപോലെ" എന്നാണ്. ആരോഗ്യമുള്ള മനുഷ്യർക്ക് സാധാരണ ഇത് ജീവന് ഭീഷണിയല്ല. എങ്കിലും നീർവീക്കം, ചുവപ്പ്, അപൂർവമായി അലർജി എന്നിവ ഉണ്ടാകാം.
== മനുഷ്യസംസ്കാരത്തിൽ ==
ബ്രസീലിലെ സാറ്റെരെ-മാവെ (Sateré-Mawé) ഗോത്രക്കാർ യുവാക്കൾ പുരുഷത്വത്തിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്ന ചടങ്ങിന്റെ ഭാഗമായി ബുള്ളറ്റ് ഉറുമ്പുകളെ കയറ്റിയ കയ്യുറ ധരിപ്പിച്ച് മനഃപൂർവം കുത്തേൽപ്പിക്കാറുണ്ട്.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/animal/bullet-insect Bullet ant – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Conga_ant Paraponera clavata – English Wikipedia]
[[:വർഗ്ഗം:ഉറുമ്പുകൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:തെക്കേ അമേരിക്കയിലെ പ്രാണികൾ]]
[[:വർഗ്ഗം:മധ്യ അമേരിക്കയിലെ പ്രാണികൾ]]
70gmdu9kpcgwsd1knmawc8fqhbdhkc9
ലോറികോഷ തടാകം
0
673371
4678508
4678233
2026-10-22T02:44:17Z
Martinkottayam
84843
/* ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം */
4678508
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox lake
| name = ലോറികോഷ തടാകം
| native_name = Lago Lauricocha / Lawriqucha
| image = Laguna Lauricocha.jpg
| caption = ലോറികോഷ തടാകം
| location = [[ഹുവാനുകോ മേഖല]], [[പെറു]]
| coords = {{coord|10|18|40|S|76|41|49|W|display=inline,title}}
| type = ഹിമതടാകം
| inflow = ലോറികോഷ നദി
| outflow = ലോറികോഷ നദി
| basin_countries = പെറു
| length = 7 കി.മീ.
| width = 1.5 കി.മീ.
| depth = 75 മീ. (ശരാശരി)
| elevation = ഏകദേശം 3,856 മീ.
}}
[[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യഭാഗത്ത്, [[ആൻഡീസ്]] പർവതനിരകളിലെ [[ഹുവാനുകോ മേഖല|ഹുവാനുകോ മേഖലയിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഹിമതടാകമാണ് '''ലോറികോഷ തടാകം''' ({{lang-es|Laguna de Lauricocha}}). "നീലത്തടാകം" എന്നർത്ഥം വരുന്ന കെച്ചുവ ഭാഷയിലെ ''ലാവ്രി'' (നീലകലർന്ന), ''ഖോച്ച'' (തടാകം) എന്നീ രണ്ട് പദങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേരിന്റെ ഉത്ഭവം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ നദിയുടെ]] ഉറവിടങ്ങളിലൊന്നായി ചരിത്രപരമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്, [[മറാന്യോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദിയുടെ]] പോഷകനദിയായ ലോറികോഷ നദിയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനമാണ്.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ലിമയ്ക്ക് ഏകദേശം 160 കിലോമീറ്റർ വടക്ക്-വടക്കുകിഴക്കായി, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 3,850 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് ഈ തടാകമുള്ളത്. ആൻഡീസിലെ ഹിമതടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയിൽ ഏറ്റവും വടക്കുള്ളതാണിത്. കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ നീണ്ടുകിടക്കുന്ന തടാകത്തിന് ഏകദേശം 7 കിലോമീറ്ററോളം നീളവും 1.5 കിലോമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. ഇതിന്റെ ശരാശരി ആഴം 75 മീറ്ററാണ്. പെറുവിലെ ജനസാന്ദ്രത ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. തടാകത്തിന്റെ ഔട്ട്ലെറ്റിനടുത്ത് ലോറികോഷ എന്ന പേരിൽ തന്നെ ഒരു ചെറു ഗ്രാമവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
== ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം ==
ലോറികോഷ നദി ഈ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് ഒഴുകിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഈ നദിയും നുപ്പെ നദിയും റോണ്ടോസ് ഗ്രാമത്തിനടുത്ത് സംഗമിച്ച് മറാന്യോൺ നദി രൂപപ്പെടുന്നു. 1707-ൽ ജെസ്യൂട്ട് പുരോഹിതനായ സാമുവൽ ഫ്രിറ്റ്സ് വരച്ച ഭൂപടത്തിൽ മറാന്യോണിനെ ആമസോണിന്റെ പ്രധാന ധാരയായും ലോറികോഷ തടാകത്തെ ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായും രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. 18, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലും 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിലും മറാന്യോൺ ആണ് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമെന്ന് പൊതുവെ കരുതിയിരുന്നു.
പിന്നീട് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായി മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടു. അപുരിമാക്, മാന്താരോ നദികൾക്കും ഈ അവകാശവാദമുണ്ട്. എങ്കിലും ഏറ്റവും ഉയർന്ന വാർഷിക ജലപ്രവാഹമുള്ളതിനാൽ മറാന്യോൺ ആമസോണിന്റെ "പ്രധാന ജലശാസ്ത്രപരമായ ഉറവിടം" ആയി തുടരുന്നു.
== ജീവജാലങ്ങൾ ==
തടാകത്തിൽ പ്രധാനമായും കാണപ്പെടുന്ന മത്സ്യം പുറത്തുനിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് ആണ്. താറാവുകൾ, ടിനാമൗ, പരുന്തുകൾ തുടങ്ങിയ പക്ഷികളും, ടറൂക്ക, വിസ്കാച്ച, കുറുക്കൻ, സ്കങ്ക് തുടങ്ങിയ സസ്തനികളും തടാകപരിസരത്ത് കാണപ്പെടുന്നു.
== ലോറികോഷ ഗുഹ ==
തടാകത്തിന് മുകളിലായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോറികോഷ ഗുഹകൾ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ്. ഏകദേശം 12,000 വർഷം മുമ്പ് ഇവിടെ മനുഷ്യർ താമസിച്ചിരുന്നതിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1958-ൽ ഓഗസ്റ്റോ കാർഡിച്ച് നടത്തിയ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിലാണ് ഇവ കണ്ടെത്തിയത്. 2004 ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് ഈ ഗുഹകളെ പെറുവിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/print/article/332465 Lake Lauricocha – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Lake_Lauricocha Lake Lauricocha – English Wikipedia]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Mara%C3%B1%C3%B3n_River Marañón River – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ തടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമതടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആമസോൺ നദീതടം]]
e7fdghplvehx9aoqk7lgdsje9nfwwp4
4678509
4678508
2026-10-22T02:47:22Z
Martinkottayam
84843
/* ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം */
4678509
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox lake
| name = ലോറികോഷ തടാകം
| native_name = Lago Lauricocha / Lawriqucha
| image = Laguna Lauricocha.jpg
| caption = ലോറികോഷ തടാകം
| location = [[ഹുവാനുകോ മേഖല]], [[പെറു]]
| coords = {{coord|10|18|40|S|76|41|49|W|display=inline,title}}
| type = ഹിമതടാകം
| inflow = ലോറികോഷ നദി
| outflow = ലോറികോഷ നദി
| basin_countries = പെറു
| length = 7 കി.മീ.
| width = 1.5 കി.മീ.
| depth = 75 മീ. (ശരാശരി)
| elevation = ഏകദേശം 3,856 മീ.
}}
[[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യഭാഗത്ത്, [[ആൻഡീസ്]] പർവതനിരകളിലെ [[ഹുവാനുകോ മേഖല|ഹുവാനുകോ മേഖലയിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഹിമതടാകമാണ് '''ലോറികോഷ തടാകം''' ({{lang-es|Laguna de Lauricocha}}). "നീലത്തടാകം" എന്നർത്ഥം വരുന്ന കെച്ചുവ ഭാഷയിലെ ''ലാവ്രി'' (നീലകലർന്ന), ''ഖോച്ച'' (തടാകം) എന്നീ രണ്ട് പദങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേരിന്റെ ഉത്ഭവം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ നദിയുടെ]] ഉറവിടങ്ങളിലൊന്നായി ചരിത്രപരമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്, [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദിയുടെ]] പോഷകനദിയായ ലോറികോഷ നദിയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനമാണ്.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ലിമയ്ക്ക് ഏകദേശം 160 കിലോമീറ്റർ വടക്ക്-വടക്കുകിഴക്കായി, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 3,850 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് ഈ തടാകമുള്ളത്. ആൻഡീസിലെ ഹിമതടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയിൽ ഏറ്റവും വടക്കുള്ളതാണിത്. കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ നീണ്ടുകിടക്കുന്ന തടാകത്തിന് ഏകദേശം 7 കിലോമീറ്ററോളം നീളവും 1.5 കിലോമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. ഇതിന്റെ ശരാശരി ആഴം 75 മീറ്ററാണ്. പെറുവിലെ ജനസാന്ദ്രത ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. തടാകത്തിന്റെ ഔട്ട്ലെറ്റിനടുത്ത് ലോറികോഷ എന്ന പേരിൽ തന്നെ ഒരു ചെറു ഗ്രാമവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
== ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം ==
ലോറികോഷ നദി ഈ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് ഒഴുകിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഈ നദിയും നുപ്പെ നദിയും റോണ്ടോസ് ഗ്രാമത്തിനടുത്ത് സംഗമിച്ച് [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദി]] രൂപപ്പെടുന്നു. 1707-ൽ ജെസ്യൂട്ട് പുരോഹിതനായ സാമുവൽ ഫ്രിറ്റ്സ് വരച്ച ഭൂപടത്തിൽ [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോണിനെ]] ആമസോണിന്റെ പ്രധാന ധാരയായും ലോറികോഷ തടാകത്തെ ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായും രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. 18, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലും 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിലും മറാന്യോൺ ആണ് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമെന്ന് പൊതുവെ കരുതിയിരുന്നു.
പിന്നീട് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായി മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടു. [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]], മാന്താരോ നദികൾക്കും ഈ അവകാശവാദമുണ്ട്. എങ്കിലും ഏറ്റവും ഉയർന്ന വാർഷിക ജലപ്രവാഹമുള്ളതിനാൽ മറാന്യോൺ ആമസോണിന്റെ "പ്രധാന ജലശാസ്ത്രപരമായ ഉറവിടം" ആയി ഇന്നും തുടരുന്നു.
== ജീവജാലങ്ങൾ ==
തടാകത്തിൽ പ്രധാനമായും കാണപ്പെടുന്ന മത്സ്യം പുറത്തുനിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് ആണ്. താറാവുകൾ, ടിനാമൗ, പരുന്തുകൾ തുടങ്ങിയ പക്ഷികളും, ടറൂക്ക, വിസ്കാച്ച, കുറുക്കൻ, സ്കങ്ക് തുടങ്ങിയ സസ്തനികളും തടാകപരിസരത്ത് കാണപ്പെടുന്നു.
== ലോറികോഷ ഗുഹ ==
തടാകത്തിന് മുകളിലായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോറികോഷ ഗുഹകൾ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ്. ഏകദേശം 12,000 വർഷം മുമ്പ് ഇവിടെ മനുഷ്യർ താമസിച്ചിരുന്നതിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1958-ൽ ഓഗസ്റ്റോ കാർഡിച്ച് നടത്തിയ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിലാണ് ഇവ കണ്ടെത്തിയത്. 2004 ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് ഈ ഗുഹകളെ പെറുവിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/print/article/332465 Lake Lauricocha – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Lake_Lauricocha Lake Lauricocha – English Wikipedia]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Mara%C3%B1%C3%B3n_River Marañón River – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ തടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമതടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആമസോൺ നദീതടം]]
ab9bun30v621zpdkf9iosaq50qhce35
4678510
4678509
2026-10-22T02:51:08Z
Martinkottayam
84843
4678510
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox lake
| name = ലോറികോഷ തടാകം
| native_name = Lago Lauricocha / Lawriqucha
| image = Laguna Lauricocha.jpg
| caption = ലോറികോഷ തടാകം
| location = [[ഹുവാനുകോ മേഖല]], [[പെറു]]
| coords = {{coord|10|18|40|S|76|41|49|W|display=inline,title}}
| type = ഹിമതടാകം
| inflow = ലോറികോഷ നദി
| outflow = ലോറികോഷ നദി
| basin_countries = പെറു
| length = 7 കി.മീ.
| width = 1.5 കി.മീ.
| depth = 75 മീ. (ശരാശരി)
| elevation = ഏകദേശം 3,856 മീ.
}}
[[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യഭാഗത്ത്, [[ആൻഡീസ്]] പർവതനിരകളിലെ [[ഹുവാനുകോ മേഖല|ഹുവാനുകോ മേഖലയിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഹിമതടാകമാണ് '''ലോറികോഷ തടാകം''' ({{lang-es|Laguna de Lauricocha}}). "നീലത്തടാകം" എന്നർത്ഥം വരുന്ന കെച്ചുവ ഭാഷയിലെ ''ലാവ്രി'' (നീലകലർന്ന), ''ഖോച്ച'' (തടാകം) എന്നീ രണ്ട് പദങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേരിന്റെ ഉത്ഭവം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ നദിയുടെ]] ഉറവിടങ്ങളിലൊന്നായി ചരിത്രപരമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്, [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദിയുടെ]] പോഷകനദിയായ ലോറികോഷ നദിയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനംകൂടിയാണ്.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[ലിമ|ലിമയ്ക്ക്]] ഏകദേശം 160 കിലോമീറ്റർ വടക്ക്-വടക്കുകിഴക്കായി, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 3,850 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് ഈ തടാകമുള്ളത്. ആൻഡീസിലെ ഹിമതടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയിലെ ഏറ്റവും വടക്കുള്ളതാണിത്. കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ നീണ്ടുകിടക്കുന്ന ഈ തടാകത്തിന് ഏകദേശം 7 കിലോമീറ്ററോളം നീളവും 1.5 കിലോമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. ഇതിന്റെ ശരാശരി ആഴം 75 മീറ്ററാണ്. പെറുവിലെ ജനസാന്ദ്രത ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. തടാകത്തിന്റെ ഔട്ട്ലെറ്റിനടുത്ത് ലോറികോഷ എന്ന പേരിൽ തന്നെ ഒരു ചെറു ഗ്രാമവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
== ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം ==
ലോറികോഷ നദി ഈ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് ഒഴുകിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഈ നദിയും നുപ്പെ നദിയും റോണ്ടോസ് ഗ്രാമത്തിനടുത്ത് സംഗമിച്ച് [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദി]] രൂപപ്പെടുന്നു. 1707-ൽ ജെസ്യൂട്ട് പുരോഹിതനായിരുന്ന സാമുവൽ ഫ്രിറ്റ്സ് വരച്ച ഭൂപടത്തിൽ [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോണിനെ]] ആമസോണിന്റെ പ്രധാന ധാരയായും ലോറികോഷ തടാകത്തെ ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായും രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. 18, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലും 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിലും മറാന്യോൺ ആണ് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമെന്ന് പൊതുവെ കരുതിയിരുന്നു.
പിന്നീട് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായി മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടു. [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]], മാന്താരോ നദികൾക്കും ഈ അവകാശവാദമുണ്ട്. എങ്കിലും ഏറ്റവും ഉയർന്ന വാർഷിക ജലപ്രവാഹമുള്ളതിനാൽ മറാന്യോൺ ആമസോണിന്റെ "പ്രധാന ജലശാസ്ത്രപരമായ ഉറവിടം" ആയി ഇന്നും തുടരുന്നു.
== ജീവജാലങ്ങൾ ==
തടാകത്തിൽ പ്രധാനമായും കാണപ്പെടുന്ന മത്സ്യം പുറത്തുനിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് ആണ്. താറാവുകൾ, ടിനാമൗ, പരുന്തുകൾ തുടങ്ങിയ പക്ഷികളും, ടറൂക്ക, വിസ്കാച്ച, കുറുക്കൻ, സ്കങ്ക് തുടങ്ങിയ സസ്തനികളും തടാകപരിസരത്ത് കാണപ്പെടുന്നു.
== ലോറികോഷ ഗുഹ ==
തടാകത്തിന് മുകളിലായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോറികോഷ ഗുഹകൾ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ്. ഏകദേശം 12,000 വർഷം മുമ്പ് ഇവിടെ മനുഷ്യർ താമസിച്ചിരുന്നതിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1958-ൽ ഓഗസ്റ്റോ കാർഡിച്ച് നടത്തിയ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിലാണ് ഇവ കണ്ടെത്തിയത്. 2004 ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് ഈ ഗുഹകളെ പെറുവിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/print/article/332465 Lake Lauricocha – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Lake_Lauricocha Lake Lauricocha – English Wikipedia]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Mara%C3%B1%C3%B3n_River Marañón River – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ തടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമതടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആമസോൺ നദീതടം]]
0w1ue7uwq5nhd1866pnfwuy1a8hgcof
4678513
4678510
2026-10-22T03:08:59Z
Martinkottayam
84843
4678513
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox lake
| name = ലോറികോഷ തടാകം
| native_name = Lago Lauricocha / Lawriqucha
| image = Laguna Lauricocha.jpg
| caption = ലോറികോഷ തടാകം
| location = [[ഹുവാനുകോ മേഖല]], [[പെറു]]
| coords = {{coord|10|18|40|S|76|41|49|W|display=inline,title}}
| type = ഹിമതടാകം
| inflow = ലോറികോഷ നദി
| outflow = ലോറികോഷ നദി
| basin_countries = പെറു
| length = 7 കി.മീ.
| width = 1.5 കി.മീ.
| depth = 75 മീ. (ശരാശരി)
| elevation = ഏകദേശം 3,856 മീ.
}}
[[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യഭാഗത്ത്, [[ആൻഡീസ്]] പർവതനിരകളിലെ [[ഹുവാനുകോ മേഖല|ഹുവാനുകോ മേഖലയിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു ഹിമതടാകമാണ് '''ലോറികോഷ തടാകം''' ({{lang-es|Laguna de Lauricocha}}). "നീലത്തടാകം" എന്നർത്ഥം വരുന്ന കെച്ചുവ ഭാഷയിലെ ''ലാവ്രി'' (നീലകലർന്ന), ''ഖോച്ച'' (തടാകം) എന്നീ രണ്ട് പദങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേരിന്റെ ഉത്ഭവം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. [[ആമസോൺ നദി|ആമസോൺ നദിയുടെ]] ഉറവിടങ്ങളിലൊന്നായി ചരിത്രപരമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്, [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദിയുടെ]] പോഷകനദിയായ ലോറികോഷ നദിയുടെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനംകൂടിയാണ്.
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[ലിമ|ലിമയ്ക്ക്]] ഏകദേശം 160 കിലോമീറ്റർ വടക്ക്-വടക്കുകിഴക്കായി, സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 3,850 മീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് ഈ തടാകമുള്ളത്. ആൻഡീസിലെ ഹിമതടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയിലെ ഏറ്റവും വടക്കുള്ളതാണിത്. കിഴക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ദിശയിൽ നീണ്ടുകിടക്കുന്ന ഈ തടാകത്തിന് ഏകദേശം 7 കിലോമീറ്ററോളം നീളവും 1.5 കിലോമീറ്റർ വീതിയുമുണ്ട്. ഇതിന്റെ ശരാശരി ആഴം 75 മീറ്ററാണ്. പെറുവിലെ ജനസാന്ദ്രത ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നിലാണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. തടാകത്തിന്റെ ഔട്ട്ലെറ്റിനടുത്ത് ലോറികോഷ എന്ന പേരിൽ തന്നെ ഒരു ചെറു ഗ്രാമവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
== ആമസോണിന്റെ ഉറവിടം ==
ലോറികോഷ നദി ഈ തടാകത്തിൽ നിന്നാണ് ഒഴുകിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഈ നദിയും നുപ്പെ നദിയും റോണ്ടോസ് ഗ്രാമത്തിനടുത്ത് സംഗമിച്ച് [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോൺ നദി]] രൂപപ്പെടുന്നു. 1707-ൽ ജെസ്യൂട്ട് പുരോഹിതനായിരുന്ന സാമുവൽ ഫ്രിറ്റ്സ് വരച്ച ഭൂപടത്തിൽ [[മരാനോൺ നദി|മറാന്യോണിനെ]] ആമസോണിന്റെ പ്രധാന ധാരയായും ലോറികോഷ തടാകത്തെ ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായും രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. 18, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലും 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തിലും മറാന്യോൺ ആണ് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമെന്ന് പൊതുവെ കരുതിയിരുന്നു.
പിന്നീട് ആമസോണിന്റെ ഉറവിടമായി മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളും നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടു. [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]], [[മന്താരോ നദി|മാന്താരോ]] നദികൾക്കും ഈ അവകാശവാദമുണ്ട്. എങ്കിലും ഏറ്റവും ഉയർന്ന വാർഷിക ജലപ്രവാഹമുള്ളതിനാൽ മറാന്യോൺ ആമസോണിന്റെ "പ്രധാന ജലശാസ്ത്രപരമായ ഉറവിടം" ആയി ഇന്നും തുടരുന്നു.
== ജീവജാലങ്ങൾ ==
തടാകത്തിൽ പ്രധാനമായും കാണപ്പെടുന്ന മത്സ്യം പുറത്തുനിന്ന് കൊണ്ടുവന്ന റെയിൻബോ ട്രൗട്ട് ആണ്. താറാവുകൾ, ടിനാമൗ, പരുന്തുകൾ തുടങ്ങിയ പക്ഷികളും, ടറൂക്ക, വിസ്കാച്ച, കുറുക്കൻ, സ്കങ്ക് തുടങ്ങിയ സസ്തനികളും തടാകപരിസരത്ത് കാണപ്പെടുന്നു.
== ലോറികോഷ ഗുഹ ==
തടാകത്തിന് മുകളിലായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോറികോഷ ഗുഹകൾ ഒരു പുരാവസ്തു കേന്ദ്രമാണ്. ഏകദേശം 12,000 വർഷം മുമ്പ് ഇവിടെ മനുഷ്യർ താമസിച്ചിരുന്നതിന്റെ തെളിവുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. 1958-ൽ ഓഗസ്റ്റോ കാർഡിച്ച് നടത്തിയ പര്യവേക്ഷണങ്ങളിലാണ് ഇവ കണ്ടെത്തിയത്. 2004 ഓഗസ്റ്റ് 11-ന് ഈ ഗുഹകളെ പെറുവിന്റെ സാംസ്കാരിക പൈതൃകമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.
== അവലംബം ==
{{reflist}}
* [https://www.britannica.com/print/article/332465 Lake Lauricocha – Britannica]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Lake_Lauricocha Lake Lauricocha – English Wikipedia]
* [https://en.wikipedia.org/wiki/Mara%C3%B1%C3%B3n_River Marañón River – English Wikipedia]
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ തടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ഹിമതടാകങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആമസോൺ നദീതടം]]
p10sb3ny1dwb7gwh4vuw3g9cb3nndyn
Fernão Lopes
0
673384
4678552
4678172
2026-10-22T07:50:19Z
Xqbot
10049
Fixing double redirect from [[Fernão Lopes (soldier)]] to [[ഫെർനവോ ലോപസ്]]
4678552
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[ഫെർനവോ ലോപസ്]]
8dx0ed4njcl4m2p9i694xc9mv317spe
കരട്:കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി
118
673388
4678484
4678205
2026-10-21T19:06:28Z
Ranjithsiji
22471
[[കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി]] എന്ന താൾ [[കരട്:കേളൻ കുളങ്ങര ഭഗവതി]] എന്ന തലക്കെട്ടിലേയ്ക്ക് തിരിച്ചുവിടലില്ലാതെ Ranjithsiji മാറ്റി: ലേഖനം നിലവാരം ഉയർത്തുന്നതിനായി കരട് നാമമേഖലയിലേക്ക് മാറ്റുന്നു
4678205
wikitext
text/x-wiki
പണ്ട് കാലത്ത് ഒട്ടേറെ വയലുകളും അതിനോടനുബന്ധിച്ചുള്ള ജനസമൂഹവും ജീവിച്ചു വരുന്ന സ്ഥലങ്ങളെ ചേരിക്കല്ലുകൾ എന്നാണ് വിളിച്ചു വന്നിട്ടുള്ളത്. ഒരു പ്രഭുവായിരിക്കും അതിന്റെ ഭരണകർത്താവ്. കോലസ്വരൂപത്തിലും അത്തരം ഒട്ടേറെ ചേരിക്കല്ലുകൾ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. അത്തരം ഒരു ചേരിക്കല്ലാണ് പെരിയാട്ട് ചേരിക്കല്ല്. ഇന്നത്തെ പിലാത്തറയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള പ്രദേശമാണ് അത്. ചെറുതാഴത്തെ ഭൂപ്രഭുവായ പെരിയാട്ട് നായരുടെ മൂന്ന് പെൺമക്കളിൽ ഇളയവളായിരുന്നു മാണി. ജന്മനാ ഒരു കാലിന് ചലനശേഷിയില്ലാത്ത പെണ്ണായിരുന്നു മാണി. തറവാട്ടിൽ നിന്നും എങ്ങോട്ടും സഞ്ചരിക്കാനാകാതെ അവൾ തറവാട്ടിനുള്ളിൽ തന്നെ കഴിഞ്ഞു വന്നു. കൊട്ടിലകത്ത് മാടായിക്കാവിലെ ഭദ്രകാളിയെ പൂജിച്ചവൾ കാലം കഴിച്ചു. അക്കാലത്ത് തറവാട്ടിൽ സ്വത്ത് ഭാഗം വെയ്പ്പ് നടന്നു. ചെറുതാഴം മുതൽ നോക്കെത്താ ദൂരത്തോളം പരന്നു കിടക്കുന്ന നടുവൻ വയലും കുന്നിന്റെ താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളും രണ്ടായി ഭാഗം വെച്ചു കാരണവർ. മൂന്നാമതായി ഇങ്ങനെയൊരു മകളുള്ളത് അച്ഛന് ഓർമ്മയില്ലേ എന്ന് രണ്ടായി ഭാഗം വെച്ചതിനെ ചോദ്യം ചെയ്തു മാണി. ഭൂമി നോക്കി നടത്താൻ കഴിവില്ലാത്തോൾക്ക് ഭൂമിയെന്തിന് എന്നായി പെരിയാട്ട് നായർ. ഏട്ടത്തിമാരുടെ പരിഹാസം മാണിയുടെ കണ്ണ് നിറച്ചു. എനിക്കും ഭൂമി വേണമെന്ന് അവൾ ശഠിച്ചു. നടന്നെടുക്കാൻ പറ്റുന്ന ഭൂമിയെല്ലാം നീയെടുത്തോ എന്ന് പെരിയാട്ട് നായർ പരിഹസിച്ചു പറഞ്ഞു. മുടന്തിയോടുള്ള പരിഹാസം. പടി കടന്നവൾ പതിയെ പുറത്തെത്തി. പിന്നെ കൊടുങ്കാറ്റ് പോലെ ഒരൊറ്റ നിമിഷം കൊണ്ട് അപ്രത്യക്ഷയായി. ആ സമയം ചെറുതാഴത്ത് നിന്നും ഏറെ ദൂരെയാണ് എടനാട്. എടാടൻ മണിയാണിയായിരുന്നു ഈ സ്ഥലത്തിന്റെ കാര്യസ്ഥൻ. അവിടെയുള്ള ഒരു കുളത്തിന് സമീപത്ത് കള്ള് ചെത്തികൊണ്ടിരുന്ന കേളൻ എന്നൊരാൾ താഴേക്ക് നോക്കിയപ്പോൾ ദിവ്യ തേജസ്സുള്ള ഒരു പെൺകൊടി കുളക്കരവരെ വന്നത് നിമിഷാർദ്ധത്തിൽ കണ്ടു. പിന്നെയൊട്ട് കാണാനുമില്ല. ആ സമയം പെരിയാട്ട് നായരും സംഘവും കാടും തോടും വഴിയും അരിച്ചുപെറുക്കുകയായിരുന്നു. മാണിയെ എങ്ങും കാണാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. എടാട്ട് ഇങ്ങനെ ഒരു സംഭവം നടന്നതറിഞ്ഞു പെരിയാട്ട് നായരും സംഘവും അങ്ങോട്ട് തിരിച്ചു. ആ സമയം എടാടൻ മണിയാണിയും വന്നു. കള്ള് ചെത്തുകാരൻ താൻ കണ്ട അനുഭവം വിവരിച്ചു. എല്ലാവരും അത്ഭുത പരതന്ത്രരായി. പെരിയാട്ട് നിന്ന് കാതങ്ങൾ ദൂരെയാണ് എടാട്ട് നാടുള്ളത്. ഒരാൾക്ക് വളരെ എളുപ്പത്തിൽ നടന്നെത്താവുന്ന ദൂരമല്ല അത്. അപ്രത്യക്ഷയായ മാണിയെ കണ്ടു കിട്ടിയതുമില്ല. ഏറെ താമസിയാതെ ദുർനിമിത്തങ്ങൾ കണ്ടു. കവടി നിരന്നു. മാണിയെ ആരാധ്യ ദേവതയായ കാളി കൈയേറ്റിരിക്കുന്നു. കോലം കെട്ടിയാടാൻ തീരുമാനിച്ചു. കേളൻകുളത്തിന്റെ കരയിൽ അപ്രത്യക്ഷമായതിനാൽ കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി എന്ന നാമധേയമുണ്ടായി.
ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ഈ ദേവത മന്ത്രമൂർത്തി കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. എടാട്ട് ദേശത്തിന്റെ ദേശ ദേവതയാണ് ഈ ഭഗവതി. മുൻപ് എടാട്ട് ദേശത്തിന്റെ ദേവത കുണ്ടോറ ചാമുണ്ഡിയായിരുന്നുവെന്നും കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതിക്ക് കുണ്ടോറ ചാമുണ്ഡി തന്റെ കൂടെ തന്നെ സ്ഥാനം നൽകി അംഗീകരിച്ചുവെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ ചങ്ങാതിമാരായി ഈ ദേവിമാർ വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി പുറപ്പെട്ട ശേഷം കുണ്ടോർ ചാമുണ്ഡിയെ അരങ്ങിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുന്നതും അതിന് ശേഷമുള്ള രണ്ടു ദേവിമാരുടെ നൃത്തവും അത്യന്തം നയനാന്ദന്ദകരമാണ്. വണ്ണാൻ സമുദായത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ് ഈ തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നത്. വട്ടമുടിയാണ് ഈ തെയ്യത്തിനുള്ളത്. അരയിൽ കുത്തുപന്തവും മുടിക്ക് മുകളിൽ കോത്തിരിയെന്ന ചെറിയ പന്തവും കാണാം. ദുർബലരെ ബലവാന്മാർ ദ്രോഹിച്ചാൽ ഉടനെ ഈ ഭഗവതി ശിക്ഷ നൽകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം.
കേളൻകുളങ്ങരക്കാവ്, എടാട്ട് കണ്ണങ്ങാട്ട് ഭഗവതിക്കാവ്, പ്ലാവിൻകീഴിൽ സ്ഥാനം എടാട്ട്, പടിഞ്ഞാറത്ത് നാഗം, എടാട്ട് തിരുവർക്കാട്ട്കാവ്, കുഞ്ഞിമംഗലം, വെള്ളൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം പ്രാധ്യാനത്തോടെ ഈ തെയ്യം കെട്ടിയാടിക്കുന്നു.
nygxu3zgjzuiaf269n9jjovetaqqxci
4678485
4678484
2026-10-21T19:06:29Z
Ranjithsiji
22471
കരട് ടെംപ്ലേറ്റ് ചേർത്തു, വർഗ്ഗങ്ങൾ പ്രിഫിക്സ് ചെയ്തു
4678485
wikitext
text/x-wiki
{{Draft article}}
പണ്ട് കാലത്ത് ഒട്ടേറെ വയലുകളും അതിനോടനുബന്ധിച്ചുള്ള ജനസമൂഹവും ജീവിച്ചു വരുന്ന സ്ഥലങ്ങളെ ചേരിക്കല്ലുകൾ എന്നാണ് വിളിച്ചു വന്നിട്ടുള്ളത്. ഒരു പ്രഭുവായിരിക്കും അതിന്റെ ഭരണകർത്താവ്. കോലസ്വരൂപത്തിലും അത്തരം ഒട്ടേറെ ചേരിക്കല്ലുകൾ നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു. അത്തരം ഒരു ചേരിക്കല്ലാണ് പെരിയാട്ട് ചേരിക്കല്ല്. ഇന്നത്തെ പിലാത്തറയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള പ്രദേശമാണ് അത്. ചെറുതാഴത്തെ ഭൂപ്രഭുവായ പെരിയാട്ട് നായരുടെ മൂന്ന് പെൺമക്കളിൽ ഇളയവളായിരുന്നു മാണി. ജന്മനാ ഒരു കാലിന് ചലനശേഷിയില്ലാത്ത പെണ്ണായിരുന്നു മാണി. തറവാട്ടിൽ നിന്നും എങ്ങോട്ടും സഞ്ചരിക്കാനാകാതെ അവൾ തറവാട്ടിനുള്ളിൽ തന്നെ കഴിഞ്ഞു വന്നു. കൊട്ടിലകത്ത് മാടായിക്കാവിലെ ഭദ്രകാളിയെ പൂജിച്ചവൾ കാലം കഴിച്ചു. അക്കാലത്ത് തറവാട്ടിൽ സ്വത്ത് ഭാഗം വെയ്പ്പ് നടന്നു. ചെറുതാഴം മുതൽ നോക്കെത്താ ദൂരത്തോളം പരന്നു കിടക്കുന്ന നടുവൻ വയലും കുന്നിന്റെ താഴെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളും രണ്ടായി ഭാഗം വെച്ചു കാരണവർ. മൂന്നാമതായി ഇങ്ങനെയൊരു മകളുള്ളത് അച്ഛന് ഓർമ്മയില്ലേ എന്ന് രണ്ടായി ഭാഗം വെച്ചതിനെ ചോദ്യം ചെയ്തു മാണി. ഭൂമി നോക്കി നടത്താൻ കഴിവില്ലാത്തോൾക്ക് ഭൂമിയെന്തിന് എന്നായി പെരിയാട്ട് നായർ. ഏട്ടത്തിമാരുടെ പരിഹാസം മാണിയുടെ കണ്ണ് നിറച്ചു. എനിക്കും ഭൂമി വേണമെന്ന് അവൾ ശഠിച്ചു. നടന്നെടുക്കാൻ പറ്റുന്ന ഭൂമിയെല്ലാം നീയെടുത്തോ എന്ന് പെരിയാട്ട് നായർ പരിഹസിച്ചു പറഞ്ഞു. മുടന്തിയോടുള്ള പരിഹാസം. പടി കടന്നവൾ പതിയെ പുറത്തെത്തി. പിന്നെ കൊടുങ്കാറ്റ് പോലെ ഒരൊറ്റ നിമിഷം കൊണ്ട് അപ്രത്യക്ഷയായി. ആ സമയം ചെറുതാഴത്ത് നിന്നും ഏറെ ദൂരെയാണ് എടനാട്. എടാടൻ മണിയാണിയായിരുന്നു ഈ സ്ഥലത്തിന്റെ കാര്യസ്ഥൻ. അവിടെയുള്ള ഒരു കുളത്തിന് സമീപത്ത് കള്ള് ചെത്തികൊണ്ടിരുന്ന കേളൻ എന്നൊരാൾ താഴേക്ക് നോക്കിയപ്പോൾ ദിവ്യ തേജസ്സുള്ള ഒരു പെൺകൊടി കുളക്കരവരെ വന്നത് നിമിഷാർദ്ധത്തിൽ കണ്ടു. പിന്നെയൊട്ട് കാണാനുമില്ല. ആ സമയം പെരിയാട്ട് നായരും സംഘവും കാടും തോടും വഴിയും അരിച്ചുപെറുക്കുകയായിരുന്നു. മാണിയെ എങ്ങും കാണാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. എടാട്ട് ഇങ്ങനെ ഒരു സംഭവം നടന്നതറിഞ്ഞു പെരിയാട്ട് നായരും സംഘവും അങ്ങോട്ട് തിരിച്ചു. ആ സമയം എടാടൻ മണിയാണിയും വന്നു. കള്ള് ചെത്തുകാരൻ താൻ കണ്ട അനുഭവം വിവരിച്ചു. എല്ലാവരും അത്ഭുത പരതന്ത്രരായി. പെരിയാട്ട് നിന്ന് കാതങ്ങൾ ദൂരെയാണ് എടാട്ട് നാടുള്ളത്. ഒരാൾക്ക് വളരെ എളുപ്പത്തിൽ നടന്നെത്താവുന്ന ദൂരമല്ല അത്. അപ്രത്യക്ഷയായ മാണിയെ കണ്ടു കിട്ടിയതുമില്ല. ഏറെ താമസിയാതെ ദുർനിമിത്തങ്ങൾ കണ്ടു. കവടി നിരന്നു. മാണിയെ ആരാധ്യ ദേവതയായ കാളി കൈയേറ്റിരിക്കുന്നു. കോലം കെട്ടിയാടാൻ തീരുമാനിച്ചു. കേളൻകുളത്തിന്റെ കരയിൽ അപ്രത്യക്ഷമായതിനാൽ കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി എന്ന നാമധേയമുണ്ടായി.
ഉഗ്രമൂർത്തിയായ ഈ ദേവത മന്ത്രമൂർത്തി കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. എടാട്ട് ദേശത്തിന്റെ ദേശ ദേവതയാണ് ഈ ഭഗവതി. മുൻപ് എടാട്ട് ദേശത്തിന്റെ ദേവത കുണ്ടോറ ചാമുണ്ഡിയായിരുന്നുവെന്നും കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതിക്ക് കുണ്ടോറ ചാമുണ്ഡി തന്റെ കൂടെ തന്നെ സ്ഥാനം നൽകി അംഗീകരിച്ചുവെന്നും പറയപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ ചങ്ങാതിമാരായി ഈ ദേവിമാർ വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കേളൻകുളങ്ങര ഭഗവതി പുറപ്പെട്ട ശേഷം കുണ്ടോർ ചാമുണ്ഡിയെ അരങ്ങിലേക്ക് ക്ഷണിക്കുന്നതും അതിന് ശേഷമുള്ള രണ്ടു ദേവിമാരുടെ നൃത്തവും അത്യന്തം നയനാന്ദന്ദകരമാണ്. വണ്ണാൻ സമുദായത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ് ഈ തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നത്. വട്ടമുടിയാണ് ഈ തെയ്യത്തിനുള്ളത്. അരയിൽ കുത്തുപന്തവും മുടിക്ക് മുകളിൽ കോത്തിരിയെന്ന ചെറിയ പന്തവും കാണാം. ദുർബലരെ ബലവാന്മാർ ദ്രോഹിച്ചാൽ ഉടനെ ഈ ഭഗവതി ശിക്ഷ നൽകുമെന്നാണ് വിശ്വാസം.
കേളൻകുളങ്ങരക്കാവ്, എടാട്ട് കണ്ണങ്ങാട്ട് ഭഗവതിക്കാവ്, പ്ലാവിൻകീഴിൽ സ്ഥാനം എടാട്ട്, പടിഞ്ഞാറത്ത് നാഗം, എടാട്ട് തിരുവർക്കാട്ട്കാവ്, കുഞ്ഞിമംഗലം, വെള്ളൂർ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം പ്രാധ്യാനത്തോടെ ഈ തെയ്യം കെട്ടിയാടിക്കുന്നു.
4ifuhdpll2btdflutb7lwvtja4zhyqc
കുണ്ഡലിക നദി
0
673390
4678440
4678243
2026-10-21T16:07:04Z
Martinkottayam
84843
4678440
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = കുണ്ഡലിക നദി
| native_name =
| native_name_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image =
| image_size =
| image_caption =
| map = Kundalika.jpg
| map_size =
| map_caption = കുണ്ഡലിക നദി
| pushpin_map =
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = രാജ്യം
| subdivision_name1 = [[ഇന്ത്യ]]
| subdivision_type2 = സംസ്ഥാനം
| subdivision_name2 = [[മഹാരാഷ്ട്ര]]
| subdivision_type3 = താലൂക്ക്
| subdivision_name3 = [[മൺഗാവ്]]
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = 31 കിലോമീറ്റർ
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = ഭീര
| source1_location = [[മഹാരാഷ്ട്ര]], [[ഇന്ത്യ]]
| source1_coordinates = {{coord|18.4566|N|73.3880|E|display=inline}}
| source1_elevation =
| mouth =
| mouth_location = രേവ്ദണ്ഡ, [[ഇന്ത്യ]]
| mouth_coordinates =
| mouth_elevation = {{convert|0|m|abbr=on}}
| progression =
| river_system =
| basin_size =
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലെ]] [[റായ്ഗഡ് ജില്ല|റായ്ഗഡ്]] ജില്ലയിൽ, സഹ്യാദ്രി മലനിരകളിൽനിന്നുദ്ഭവിച്ച് [[അറബിക്കടൽ|അറബിക്കടലിലേക്ക്]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് '''കുണ്ഡലിക'''.<ref> https://www.mindat.org/feature-1265621.html</ref>. മൺഗാവ് താലൂക്കിലെ ഭീര എന്ന സ്ഥലത്ത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും 820 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ നിന്നാണ് ഈ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. ഏകദേശം 31 കിലോമീറ്ററാണ് ഈ നദിയുടെ നീളം.<ref>https://riversinsight.com/kundalika-river/</ref> രേവ്ദണ്ഡ, കൊർലയി എന്നീ പട്ടണങ്ങൾക്കിടയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി അറബിക്കടലിൽ ചേരുന്നു.
[[മുംബൈ|മുംബൈയിൽ]] നിന്ന് തെക്കുകിഴക്കായി 150 കിലോമീറ്റർ അകലെയായാണ് ഈ സ്ഥലം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കോലാഡ്, കൊർലയി, ചൗൾ, രോഹ, സലാവ് എന്നിവയാണ് കുണ്ഡലികയുടെ തീരത്തുള്ള പ്രധാന പട്ടണങ്ങൾ. രേവ്ദണ്ഡ പാലം, രോഹ പാലം ഈനിവയാണ് കുണ്ഡലികക്കു കുറുകെയുള്ള പ്രധാന പാലങ്ങൾ.
==വിവരണം==
ടാറ്റ പവറിന്റെ മുൽഷി അണക്കെട്ട് പദ്ധതിയിൽ നിന്നുള്ള അധിക ജലം കുണ്ഡലിക നദിയിലേക്ക് ഒഴുകിയെത്തുന്നു. ഈ വെള്ളം റാവൽജെ, ഭിര, ധോൽവൻ എന്നിങ്ങനെ ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികളിലൂടെയും അണക്കെട്ടുകളിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു. സാധാരണയായി രാവിലെ 6 മണിക്കാണ് ഇവിടെ നിന്ന് വെള്ളം തുറന്നുവിടുന്നത്. ഈ ജലപ്രവാഹം, രാവിലെ 7:30-ഓടെ സുതർവാഡിയിലും, 10 മണിയോടെ കോലാഡിലും എത്തുന്നു.
താമിനി ഘാട്ട് റോഡിൽ നിന്ന് കുണ്ഡലിക താഴ്വരയിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുന്ന 'സാവല്യ ഘാട്ട്' എന്നൊരു പുരാതന വ്യാപാര പാതയുണ്ട്. ഇവിടെ ചിലയിടങ്ങളിൽ കൊത്തിയുണ്ടാക്കിയ പടവുകളും, ചെറിയ രണ്ട് ജലസംഭരണികളും കാണാം. പുരാതന കാലത്ത് ഈ നദി ഒരു വ്യാപാരമാർഗ്ഗമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. നദിക്കരയിലുള്ള കുന്നുകളിൽ സുർഗഡ്, അവ്ചിത്ഗഡ്, ബിർവാഡി, [[കൊർലയി കോട്ട| കൊർലയി]], രേവ്ദണ്ഡ തുടങ്ങിയ നിരവധി കോട്ടകൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
==കൃഷി==
കുണ്ഡലിക നദിയുടെ തീരത്ത് നിരവധി വിശ്രമകേന്ദ്രങ്ങളും ഫാം ഹൗസുകളും ഉണ്ട്. ഈ പ്രദേശത്ത് മാമ്പഴവും തണ്ണിമത്തനുമാണ് പ്രധാന ഫലവർഗ്ഗങ്ങൾ. നെല്ലും മുത്താറിയും (നാച്നി) പ്രധാന കാർഷിക വിളകളാണ്. ഇവിടുത്തെ മണ്ണിൽ ധാതുലവണങ്ങൾ സമൃദ്ധമായുണ്ട്. കുണ്ഡലിക നദിയിലെ വെള്ളം കനാലുകൾ വഴി എത്തിച്ചേരുന്നതിനാൽ ഇവിടെ എല്ലാക്കാലത്തും ജലലഭ്യത ഉണ്ട്.
==വിനോദസഞ്ചാരം==
അണക്കെട്ട് തുറന്നു വിടുന്ന സമയത്ത് കുണ്ഡലികയിലൂടെ കുത്തിയൊലിച്ചു വരുന്ന വെള്ളം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒഴുക്കുകൾ (rapids) ഉപയോഗിച്ച് ഇവിടെ റിവർ റാഫ്റ്റിംഗ് നടത്തിവരുന്നു. സാജെ ഗ്രാമത്തിൽ നിന്നാരംഭിച്ച് കാമത് ഗ്രാമത്തിൽ അവസാനിക്കുന്ന 14 കിലോമീറ്റർ ദൈർഘ്യമുള്ള ജലപാതയിൽ ഗ്രേഡ് II, III വിഭാഗങ്ങളിൽ പെടുന്ന റാഫ്റ്റിംഗ് അനുഭവം ഇവിടെ ഒരുക്കുന്നു. മഴക്കാലത്ത് എല്ലാസമയത്തും, വർഷത്തിലെ മറ്റ് സമയങ്ങളിൽ, അണക്കെട്ടിൽ നിന്ന് വെള്ളം തുറന്നുവിടുന്ന സമയത്തിനനുസരിച്ചും റാഫ്റ്റിംഗ് നടത്താവുന്നതാണ്. എന്നാൽ വേനൽക്കാലത്ത് ജലലഭ്യത കുറയുമ്പോൾ, ഇവിടെ റാഫ്റ്റിംഗ് ഉണ്ടായെന്നു വരില്ല.
കുണ്ഡലികനദിയിലെ ഒരു പ്രധാന വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ദേവ്കുണ്ഡ്. റായ്ഗഡ് ജില്ലയിലെ ഭിരയ്ക്ക് സമീപമാണ് ഇതിൻ്റെ സ്ഥാനം. മൺസൂൺ കാലത്ത് നിരവധി വിനോദസഞ്ചാരികൾ ട്രെക്കിങ്ങ് ചെയ്ത് ഇവിടെ എത്താറുണ്ട്. <ref>{{Cite web |title=Devkund Waterfall Trek |url=http://explorersgroup.in/web/package/devkund-waterfall-trek/ |access-date=2024-03-07 |website=Explorers {{!}} Adventure Treks Tours-Pune Mumbai |language=en-US}}</ref><ref>[https://www.101india.com/travel-food/secret-devkund-waterfalls-mumbai-panvel-goa-road-are-not-so-secret-anymore The Secret Devkund Waterfalls On The Mumbai-Panvel-Goa Road Are Not So Secret Anymore] {{Archive url|url=https://web.archive.org/web/20171201044501/https://www.101india.com/travel-food/secret-devkund-waterfalls-mumbai-panvel-goa-road-are-not-so-secret-anymore|date=2017-12-01}}</ref>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
k1v9sfv4hbqjxb35dy1pqied15jp6c1
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്
4
673402
4678633
4678395
2026-10-22T11:25:51Z
Netha Hussain
19313
പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്ന്റെ വിവരങ്ങൾ ചേർത്തു
4678633
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണ പദ്ധതിയുടെ പതിനെട്ടാം ബാച്ച് ഫലരേഖയാണ്. മാതൃപദ്ധതി: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]. AI (ക്ലോഡ്) ഏജന്റുകളുടെ സഹായത്തോടെ, ഒരു ഉപയോക്താവിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ തയ്യാറാക്കിയത്.}}
= പതിനെട്ടാം ബാച്ച്: 200 ലേഖനങ്ങളുടെ പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം =
[[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിരേഖയിലെ]] രീതിശാസ്ത്രം അനുസരിച്ച്, മുൻ ബാച്ചുകളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത അടുത്ത 200 ലേഖനങ്ങളാണ് ഇത്തവണ എടുത്തത് ([[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മുഴുവൻ പട്ടിക|മുഴുവൻ പട്ടികയിലെ]] ക്രമസംഖ്യ 3051–3250; യന്ത്രപരിഭാഷ 87.3%–88.2%). ഇവയിൽ '''ഭാഷയും പരിഭാഷാപ്പിശകുകളും മാത്രമാണ്''' നിർമ്മിതബുദ്ധിയുടെ (Claude Opus 5.5) സഹായത്തോടെ മെച്ചപ്പെടുത്തിയത്; വസ്തുതകൾ, സംഖ്യകൾ, അവലംബങ്ങൾ, ഫലകങ്ങൾ, കണ്ണികൾ, വർഗ്ഗങ്ങൾ എന്നിവ തൊട്ടിട്ടില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് മൂലലേഖനം ലഭ്യമായിടത്തെല്ലാം അതുമായി ഒത്തുനോക്കിയാണ് തിരുത്തിയത്. ഓരോ തിരുത്തും രണ്ടു പരിശോധനകൾ — കോഡ് നടത്തുന്ന ഘടനാപരിശോധനയും ആശയപരിശോധനയും — കടന്നശേഷമാണ് സേവ് ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. (തയ്യാറാക്കിയത്: 2026 ഒക്ടോബർ.) ഈ ബാച്ചിലെ തിരുത്തുകൾ [[ഉപയോക്താവ്:AksharaBot|AksharaBot]] എന്ന യന്ത്ര അക്കൗണ്ടിൽനിന്നാണ് സേവ് ചെയ്തത്, ബോട്ട് ഫ്ലാഗോടെ.
== സംഗ്രഹം ==
* ആകെ പരിശോധിച്ചത്: '''200 ലേഖനങ്ങൾ'''
* ഭാഷ തിരുത്തി സേവ് ചെയ്തത്: '''124'''
* ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നതിനാൽ തിരുത്തേണ്ടിവരാത്തത്: '''0'''
* പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞതിനാൽ സേവ് ചെയ്യാത്തത്: '''42''' (ഇവ ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കേണ്ടതുണ്ട്)
* തിരിച്ചുവിടൽ താളുകളും വലുപ്പം കൂടിയ ലേഖനങ്ങളുമായതിനാൽ ഒഴിവാക്കിയത്: '''34'''
* ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തിയ വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ: '''1453''' (166 ലേഖനങ്ങളിൽ)
വരുത്തിയ മാറ്റങ്ങളെല്ലാം ഭാഷാപരം മാത്രമാണ്. ഓരോ തിരുത്തിന്റെയും diff നൽകിയിട്ടുണ്ട് — ആർക്കും അതു പരിശോധിക്കാം, തെറ്റു കണ്ടാൽ ഒറ്റ ക്ലിക്കിൽ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുകയുമാവാം.
== എന്തുകൊണ്ട് ചില തിരുത്തുകൾ തടയപ്പെട്ടു? ==
AI ഭാഷാതിരുത്തൽ നിർദ്ദേശിച്ച 42 ലേഖനങ്ങൾ സേവ് ചെയ്തിട്ടില്ല. രണ്ടു പരിശോധനാ ഘട്ടങ്ങളാണ് അവ തടഞ്ഞത്:
* '''ഘടനാപരിശോധന (കോഡ്) — 7 ലേഖനങ്ങൾ.''' സംഖ്യകൾ, കണ്ണികളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ, ഫലകനാമങ്ങൾ, അവലംബങ്ങൾ, പുറംകണ്ണികൾ എന്നിവ അതേപടി നിലനിൽക്കണമെന്ന് നിർമ്മിതബുദ്ധിയല്ല, കോഡാണ് ഉറപ്പാക്കുന്നത്. ആകെ 12 തവണ സംഖ്യകളിലും 0 തവണ കണ്ണികളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങളിലും വ്യത്യാസം കണ്ടെത്തി.
* '''ആശയപരിശോധന — 38 ലേഖനങ്ങൾ''' (205 പ്രത്യേക പ്രശ്നങ്ങൾ, ശരാശരി ഒരു ലേഖനത്തിന് 5.4). ഭാഷ മാത്രം മാറ്റിയോ, ആശയം മാറിയോ എന്ന് സ്വതന്ത്രമായ രണ്ടാമതൊരു AI പരിശോധിക്കുന്നു. ഏറ്റവും കൂടുതൽ കണ്ടത്: മൂലലേഖനത്തിലില്ലാത്ത വിവരം ചേർത്തത് (19 ലേഖനങ്ങൾ), ഭാഷയ്ക്കപ്പുറം വസ്തുതാതിരുത്തൽ നടത്തിയത് (30), ഫലകം/ഇൻഫോബോക്സ് ഉള്ളടക്കം മാറ്റിയത് (21), അർത്ഥവ്യത്യാസം (23), വിവരനഷ്ടം (11), പുതിയ മലയാളം തന്നെ തെറ്റായത് (5).
ഇവയിൽ നല്ലൊരു പങ്കും AI ''ശരിയായ'' തിരുത്ത് നിർദ്ദേശിച്ചതുകൊണ്ടാണ് തടയപ്പെട്ടത് — ഇംഗ്ലീഷ് മൂലലേഖനവുമായി ഒത്തുനോക്കി വസ്തുത തിരുത്താൻ ശ്രമിച്ചത്. പക്ഷേ ഈ പദ്ധതിയുടെ അധികാരപരിധി '''ഭാഷ മാത്രമാണ്''', അതിനാൽ അത്തരം മാറ്റങ്ങൾ മനുഷ്യാനുമതിയില്ലാതെ സേവ് ചെയ്യുന്നില്ല. ഈ ലേഖനങ്ങൾ 'കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ്' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ആർക്കും അവ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്താം.
== ലേഖനങ്ങളും തിരുത്തുകളും ==
{| class="wikitable sortable"
! # !! ലേഖനം !! മൂലലേഖനം !! diff !! സ്ഥിതി !! മാറ്റങ്ങൾ
|-
| 1 || [[പ്രിയസഖി രാധ]] || [[:en:Preeyasakhi Radha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678259|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പ്രീയസഖി' → 'പ്രിയസഖി'); ഇൻഫോബോക്സിലെ 'HD Combines' മലയാളത്തിലാക്കി; ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ കുത്തും ഇടയും ഏകീകരിച്ചു ('എംജി' → 'എം.ജി.', 'കെ ജെ' → 'കെ.ജെ.'); '1982ൽ' → '1982-ൽ'; 'സംഗീതസംവിധാനം' ചേർത്തെഴുതി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ').
|-
| 2 || [[കാവാലം ചുണ്ടൻ]] || [[:en:Kavalam Chundan (film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678260|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'നെഹ്റു' 'നെഹ്റു' ആക്കി; ബോൾഡിന് അകത്തുണ്ടായിരുന്ന പൂർണ്ണവിരാമം പുറത്തേക്ക് മാറ്റി, അധിക സ്പേസ് നീക്കി; '1942ൽ' → '1942-ൽ'; 'ഗ്രാമത്തിൽപ്പെട്ട' → 'ഗ്രാമത്തിലെ'; 'എന്നപേരിലാണ്' → 'എന്ന പേരിലാണ്'; 'അതിൻ്റെ' → 'ഈ വള്ളത്തിന്റെ'; 'മലയാളം സിനിമയാണ്' → 'മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്'; 'അവലംബങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 3 || [[ഒലിവർ കാൻ]] || [[:en:Oliver Kahn|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678261|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സ് അടിക്കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി ('Kahn in 2006'→'2006-ൽ കാൻ'); ഉച്ചാരണക്കുറിപ്പ് ശരിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് പ്രയോഗങ്ങൾ മാറ്റി ('ഫസ്റ്റ് ചോയ്സ്'→'ഒന്നാം നമ്പർ'); 'മാറ്റപ്പെട്ടു'→'കൂടുമാറി'; ബഹുവചനം തിരുത്തി ('വിളിപ്പേര്'→'വിളിപ്പേരുകൾ'); പദച്ചേർച്ചയും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 4 || [[Karimpat Mathangi Ramakrishnan]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 5 || [[മനസ്സിലൊരു മണിമുത്ത്]] || [[:en:Manasiloru Manimuthu|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678262|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മൂല്യങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി; 'കഥയിൽ' → 'കഥയ്ക്ക്', 'അച്ചൻകുഞ്ചു' → 'അച്ചൻകുഞ്ഞ്' എന്നിങ്ങനെ പദപ്രയോഗവും അക്ഷരത്തെറ്റും തിരുത്തി; കഥാസംഗ്രഹം സ്വാഭാവികമായി മാറ്റിയെഴുതി ('അവൻ' → 'അയാൾ'); വിരാമചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('പാട്ടുകാർ' → 'ഗായകർ'); അധികമുണ്ടായിരുന്ന ']' നീക്കി.
|-
| 6 || [[കഡപ്പ (ലോക്സഭാ മണ്ഡലം)]] || [[:en:Kadapa Lok Sabha constituency|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678263|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖവാക്യത്തിന്റെ ഘടന ക്രമപ്പെടുത്തി; പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('റഡ്ഡി'→'റെഡ്ഡി', 'പ്രൊഡത്തൂർ'→'പ്രൊദ്ദുട്ടൂർ', 'ലോകസഭാംഗം'→'ലോക്സഭാംഗം'); 'ഒന്നുമില്ല'→'ഇല്ല'; തലക്കെട്ടുകളും ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികാശീർഷകങ്ങളും മലയാളമാക്കി ('ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ ബിന്ദുക്കളും വാക്യാന്ത്യത്തിൽ പൂർണ്ണവിരാമവും ചേർത്തു.
|-
| 7 || [[നസ്ലെൻ കെ. ഗഫൂർ]] || [[:en:Naslen|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678264|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേര് 'നസ്ലിൻ' → 'നസ്ലെൻ' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; ആമുഖവാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('present' → 'ഇതുവരെ', 'കോമഡി' → 'ഹാസ്യചിത്രം'); 'ൻ്റ' → 'ന്റ' ആക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അവശ്യമുണ്ട്' → 'ആവശ്യമുണ്ട്', 'ഷിൻ്റോ' → 'സിന്റോ'); പട്ടിക, വിഭാഗ തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 8 || [[മുഹമ്മദ് സുബൈർ (പത്രപ്രവർത്തകൻ)]] || [[:en:Mohammed Zubair (journalist)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 9 || [[കുമളി]] || [[:en:Kumily|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 10 || [[ലീ ചൂ നിയോ]] || [[:en:Lee Choo Neo|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678265|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സർവനാമങ്ങൾ തിരുത്തി ('അവൾ'→'അവർ', 'അവൻ'→'അദ്ദേഹം'); 'Chinese' എന്നത് 'ചൈനീസ്' ആക്കി; പേരുകൾ ശരിയാക്കി ('ലീ കുവാൻ യൂ'→'ലീ ക്വാൻ യു', 'സ്ട്രെയിറ്റ്'→'സ്ട്രെയിറ്റ്സ്'); മുറിഞ്ഞതും അർത്ഥം തെറ്റിയതുമായ വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'.
|-
| 11 || [[റെറ്റിനൽ റീജനറേഷൻ]] || [[:en:Retinal regeneration|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678266|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ശീർഷകപദവും വിഭാഗശീർഷകങ്ങളും തിരുത്തി ('സൃഷ്ടിപരമായി'→'ജീവികളിൽ', 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പ്രക്രീയ'→'പ്രക്രിയ'); സാങ്കേതികപദങ്ങൾ ശരിയാക്കി ('വേർതിരിക്കാനുള്ള'→'ഡിഡിഫറൻഷ്യേഷനുള്ള', 'വ്യാപനത്തിന്'→'പെരുകലിന്'); അർത്ഥപ്പിശക് തിരുത്തി ('നേരിയ കേടുപാടുകൾ'→'പ്രകാശം മൂലമുള്ള കേടുപാടുകൾ'); വിവർത്തനച്ചുവയുള്ള വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 12 || [[ദക്ഷിണ അറേബ്യ]] || [[:en:South Arabia|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678267|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ്/അന്യപദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('പെനിൻസുല'→'ഉപദ്വീപ്', 'Country'→'രാജ്യം', 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നിലന്നിരുന്ന'→'നിലനിന്നിരുന്ന', 'അനുഗ്രഹീതം'→'അനുഗൃഹീതം'); പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം ഏകീകരിച്ചു ('ആക്സം'→'അക്സും', 'സായിദി ഇമാംസ്'→'സൈദി ഇമാമുമാർ'); വാക്യഘടനയും വിരാമചിഹ്നങ്ങളും മെച്ചപ്പെടുത്തി
|-
| 13 || [[റോബിൻ കുക്ക് (അമേരിക്കൻ നോവലിസ്റ്റ്)]] || [[:en:Robin Cook (American novelist)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 14 || [[കൊളോക്കിയോ ഡോസ് സിംപ്ലെസ് ഇ ഡോഗ്രാസ് ഇ കുസാസ് മെഡിസിനാസ് ഡ ഇന്ത്യ]] || [[:en:Colloquies on the Simples and Drugs of India|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678268|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും പദക്രമവും തിരുത്തി; ഇംഗ്ലീഷ് ലിപ്യന്തരണങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാള പദങ്ങൾ ചേർത്തു ('ജാക്ക്ഫ്രൂട്ട്' → 'ചക്ക', 'ഓപിയം' → 'കറുപ്പ്'); തെറ്റായ പേരുകൾ മാറ്റി ('മത്സ്യം' → 'റുബാർബ്'); ഏടുസൂചകങ്ങൾ ('71 വി' → '71v'); 'കൊളക്വിയോസ്' → 'കൊളോക്വിയോസ്' എന്ന് അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി
|-
| 15 || [[ഹെർമൻ പർവ്വതം]] || [[:en:Mount Hermon|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678269|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകളും ലിപ്യന്തരണവും തിരുത്തി ('ശൃംഘല'→'ശൃംഖല', 'ജബൽ അൽ-മാളത്തില്'→'ജബൽ അശ്-ശൈഖ്'); 'ഹെർമോൺ' എന്നത് 'ഹെർമൻ' ആക്കി ഏകീകരിച്ചു; പദാനുപദ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി ('ലെബനൻ വിരുദ്ധ'→'ആന്റി-ലെബനൻ', 'ടാബ്ലെറ്റ് അഞ്ചാമന്റെ'→'അഞ്ചാം ഫലകത്തിന്റെ'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അളവുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി; ചിഹ്നനം ശരിയാക്കി.
|-
| 16 || [[Gazi Yaşargil]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 17 || [[Atluri Sriman Narayana]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 18 || [[സീമന്തിനി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Seemanthini (1978 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678270|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('നിർമ്മിച്ച' → 'നിർമ്മിച്ച്'); പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി; 'എന്നിവരാണ്' കണ്ണിക്ക് പുറത്താക്കി; പട്ടികാശീർഷകങ്ങൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.' → 'ക്രമ നം.', 'നീളം (m:ss)' → 'ദൈർഘ്യം (മി:സെ)'); 'ജോളി എബ്രഹാം' എന്നത് 'ജോളി അബ്രഹാം' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു.
|-
| 19 || [[ദേശീയ ഗണിതദിനം (ഇന്ത്യ)]] || [[:en:National Mathematics Day (India)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678271|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്കങ്ങളോടു ചേർന്ന പ്രത്യയങ്ങൾക്ക് ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('26 ന്' → '26-ന്'); പേരിന്റെ രൂപം തിരുത്തി ('സിംഗാണ്' → 'സിങ്ങാണ്'); 'വാർഷികം' → 'ജന്മവാർഷികം'; വാക്യഘടന തിരുത്തി ('ചിറ്റൂരിൽ കുപ്പത്തിൽ' → 'ചിറ്റൂരിലുള്ള കുപ്പത്ത്', 'വർദ്ധിപ്പിച്ചു' → 'വർദ്ധിച്ചു'); ചിത്രക്കുറിപ്പ് പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 20 || [[ഉപഹാരം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Upaharam (1972 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678272|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മൂല്യങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Prakash Movietone' → 'പ്രകാശ് മൂവിടോൺ'); വിട്ടുപോയ ക്രിയകൾ ചേർത്തു ('നിർമ്മിച്ച്', 'അഭിനയിച്ചത്'); '1985 ൽ' → '1985-ൽ'; ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ പുള്ളിയിട്ടു ('ഡോ' → 'ഡോ.'); അവലംബങ്ങൾക്ക് മുമ്പുള്ള സ്പേസും ചിഹ്നനവും ശരിയാക്കി; ഗാനവിഭാഗത്തിലെ വാക്യം മാറ്റിയെഴുതി; പട്ടികയിലെ തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.' → 'ക്ര.നം.', 'നീളം' → 'ദൈർഘ്യം'); 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'.
|-
| 21 || [[Anil Kumar Bhalla]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 22 || [[Criminal Tribes Act]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 23 || [[ശ്രീമദ് ഭഗവത്ഗീത (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Sreemad Bhagavad Geetha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678273|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിലെ ചുരുക്കെഴുത്തിന് പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു ('പി ഭാസ്കരൻ' → 'പി. ഭാസ്കരൻ'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ശ്രിവിദ്യ' → 'ശ്രീവിദ്യ'); ഗാനപ്പട്ടികയിൽ അർധവിരാമത്തിന് മുൻപുള്ള സ്പെയ്സ് മാറ്റി ശേഷം ചേർത്തു ('വാസന്തി ,' → 'വാസന്തി, '); തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ').
|-
| 24 || [[ഡോ. ശങ്കർറാവു ചവാൻ ഗവൺമെന്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്]] || [[:en:Dr. Shankarrao Chavan Government Medical College|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678274|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപങ്ങൾ തിരുത്തി ('സൌകര്യങ്ങൾ'→'സൗകര്യങ്ങൾ', 'കോളേജിൻ്റെ'→'കോളേജിന്റെ'); 'ഒടി' എന്നത് 'ഒ.ടി.' ആക്കി; 'രോഗികളുടെ വൻ വരവ്', 'വലിയ ഭാരം' തുടങ്ങിയ അസ്വാഭാവിക പ്രയോഗങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി; പദക്രമവും വാക്യഘടനയും ക്രമീകരിച്ചു; കർത്താവില്ലാത്ത വാക്യം പൂർത്തിയാക്കി; സർവകലാശാലയുടെ പേര് പൂർണ്ണമാക്കി; വിരാമചിഹ്നങ്ങൾ ചേർത്തു.
|-
| 25 || [[റാണി നോ ഹാജിറോ]] || [[:en:Rani no Hajiro|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 26 || [[ആസാം യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] || [[:en:Assam University|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 27 || [[കോളിൻ ടി. മർഫി]] || [[:en:Coleen T. Murphy|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678275|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് വാചകം മലയാളത്തിലാക്കി; 'യൂണിവേഴ്സിറ്റി' → 'സർവകലാശാല'; 'അവളുടെ' ഒഴിവാക്കി; പിഎച്ച്ഡി സ്റ്റാൻഫോർഡിൽനിന്നാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കി വാക്യഘടന തിരുത്തി; പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('സ്പുഡിച്ച്' → 'സ്പഡിച്ച്'); 'വിട്രോയിൽ' → 'ഇൻ വിട്രോ'; തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 28 || [[ലുംബിനി പ്രവിശ്യ]] || — || — || വലുപ്പം കൂടുതൽ; ഒഴിവാക്കി || ലേഖനം വളരെ വലുതായതിനാൽ ഈ ബാച്ചിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയില്ല
|-
| 29 || [[ചാന്ദ്ര ദൗത്യം]] || — || — || വലുപ്പം കൂടുതൽ; ഒഴിവാക്കി || ലേഖനം വളരെ വലുതായതിനാൽ ഈ ബാച്ചിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയില്ല
|-
| 30 || [[ബേരിയം ബ്രോമേറ്റ്]] || [[:en:Barium bromate|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678276|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സമാസപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('രാസ സംയുക്തമാണ്' → 'രാസസംയുക്തമാണ്', 'രാസ സൂത്രവാക്യം' → 'രാസസൂത്രവാക്യം'); വിഭക്തി ചേർത്തു ('പൊട്ടാസ്യം ബ്രോമേറ്റ്' → 'പൊട്ടാസ്യം ബ്രോമേറ്റിനെ'); വിസർഗത്തിന് ('ഃ') പകരം കോളൻ (':') ചേർത്തു; അതിനു മുൻപുള്ള സ്പേസ് നീക്കി.
|-
| 31 || [[T. S. Chandrasekar]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 32 || [[തൃപ്രയാർ ജലോത്സവം]] || [[:en:Triprayar Boat Race|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678277|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('തൃപ്പയാർ'→'തൃപ്രയാർ', 'തൃശൂർ'→'തൃശ്ശൂർ', 'ഉത്രട്ടാടി'→'ഉതൃട്ടാതി'); വിജയികളുടെ പട്ടികയിലെ പേരുകൾ തിരുത്തി ('പാദൂർ യുവഗാന'→'പാടൂർ യുവജന'); 'ക്ലബ്'→'ക്ലബ്ബ്' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; 'മത്സരം'→'മത്സരദൂരം'; വള്ളംകളി കണ്ണി ശരിയായ വാക്കിലേക്ക് മാറ്റി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 33 || [[നീരാലി എൻ ഷാ]] || [[:en:Nirali N. Shah|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 34 || [[വെല്ലുവിളി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Velluvili|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678278|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('അവതരിപ്പിക്കുന്നത്'→'അവതരിപ്പിച്ചത്'); സമാസപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('കേന്ദ്രകഥാപാത്രങ്ങളെ', 'വാണിജ്യവിജയം'); ഇംഗ്ലീഷ് പ്രയോഗം മാറ്റി ('ബ്രേക്ക് നൽകി'→'വഴിത്തിരിവായി'); സ്ഥലപ്പേരുകൾക്കിടയിൽ കോമ ചേർത്തു; ഇനിഷ്യലുകളിലെ കുത്തുകൾ ശരിയാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി
|-
| 35 || [[പട്ടിനി]] || [[:en:Pattini|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678279|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('കണ്ണഗി'→'കണ്ണകി', 'സെങ്കുട്ടുവൻ'→'ചെങ്കുട്ടുവൻ'); ചിലപ്പതികാരം വാക്യത്തിലെ സ്ഥാനം തെറ്റിയ കണ്ണികൾ ശരിയാക്കി; 'പട്ടിണി കണങ്കാൽ'→'പട്ടിനി ചിലമ്പ്' എന്ന വിവർത്തനപ്പിശക് തിരുത്തി; ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); വാക്യഘടനയും വിഭക്തിയും സമാസവും ചിഹ്നനവും മെച്ചപ്പെടുത്തി
|-
| 36 || [[ജാനറ്റ് റൗളി]] || [[:en:Janet Rowley|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678280|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ജനിതകശാസ്ത്രജ്ഞയാണ്' → 'ജനിതകശാസ്ത്രജ്ഞയായിരുന്നു'); 'അവൾ' എന്നതിന് പകരം 'അവർ' ഉപയോഗിച്ചു; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പ്രവശനം' → 'പ്രവേശനം', 'റൗലി' → 'റൗളി'); വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷമുള്ള പ്രത്യയം ഏകീകരിച്ചു ('1925 ൽ' → '1925-ൽ'); സാങ്കേതിക പദങ്ങൾ തിരുത്തി ('റെറ്റിനോയിഡ്' → 'റെറ്റിനോയിക്'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 37 || [[ശുഭ ടോലെ]] || [[:en:Shubha Tole|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678281|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന സ്വാഭാവികമാക്കി; പേരിന്റെയും സ്ഥലനാമങ്ങളുടെയും എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('ടോൾ'→'ടോലെ', 'ചിക്കാഗോ'→'ഷിക്കാഗോ', 'ശബ്ബത്തിക്കൽ'→'സബാറ്റിക്കൽ'); അപൂർണമായ പുരസ്കാരവാക്യം പൂർത്തിയാക്കി; തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); ചിഹ്നനവും അവലംബങ്ങളുടെ സ്ഥാനവും ('2014ൽ'→'2014-ൽ') ശരിയാക്കി.
|-
| 38 || [[സബീൻ കടൽക്കാക്ക]] || [[:en:Sabine's gull|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678282|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കദൽ കക്ക'→'കടൽക്കാക്ക', 'ചെരിയ'→'ചെറിയ'); പേര് ഏകീകരിച്ചു ('സാബിൻസ് ഗൾ'→'സബീൻ കടൽക്കാക്ക'); പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('നോട്ട്'→'കൊക്ക്', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); ക്രിയാകാലം ('അറിയപ്പെടുന്നു'→'അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു
|-
| 39 || [[ദീപിക കുറുപ്പ്]] || [[:en:Deepika Kurup|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678283|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കണ്ടുപിടുത്തക്കാരി' → 'കണ്ടുപിടിത്തക്കാരി', 'നഷുവ' → 'നാഷുവ'); 'വംശജനായ' എന്നതിനെ 'വംശജയായ' എന്ന് സ്ത്രീലിംഗമാക്കി; വർഷങ്ങൾക്ക് '-ലെ', '-ൽ' എന്നിവ ചേർത്തു; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി; വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗങ്ങളും ('ഓക്സിഡൈസ് ചെയ്തു' → 'ഓക്സീകരിച്ചു') മെച്ചപ്പെടുത്തി; തലക്കെട്ടുകളും പുറംകണ്ണികളുടെ പേരുകളും പരിഷ്കരിച്ചു.
|-
| 40 || [[നസ്രിൻ ഒര്യഖിൽ]] || [[:en:Nasrin Oryakhil|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678284|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളമാക്കി ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗികജീവിതം', 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); 'അവാർഡ്'→'പുരസ്കാരം'; 'അവൾ'→'അവർ'; 'പ്രസവചികിത്സയും'→'പ്രസവചികിത്സകയുമായ'; പേര് 'ഒര്യഖിൽ' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; '2015 ൽ'→'2015-ൽ'; 'എൻജിഒ'→'സർക്കാരിതര സംഘടന'; അവ്യക്തവാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 41 || [[ടിവിഎസ് മോട്ടോർ കമ്പനി]] || [[:en:TVS Motor Company|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 42 || [[മാക്സ് റൂഞ്ച്]] || [[:en:Max Runge|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 43 || [[സിലിക്കോസിസ്]] || [[:en:Silicosis|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 44 || [[ശ്രീ ഗുരു ഗോവിന്ദ് സിംഗ് ട്രൈസെന്റനറി യൂണിവേഴ്സിറ്റി]] || [[:en:Shree Guru Gobind Singh Tricentenary University|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 45 || [[ഹർനാസ് സന്ധു]] || [[:en:Harnaaz Sandhu|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678285|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Winner'→'ജേതാവ്'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾ മാറ്റി ('ടീനേജ്'→'കൗമാരകാലം', 'ടോപ്പ്'→'ആദ്യ'); 'അവൾ'→'അവർ'; അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ചണ്ഡിഗഡ്'→'ചണ്ഡീഗഢ്'); തീയതിരൂപം, ചിഹ്നനം, വാക്യഘടന എന്നിവ തിരുത്തി.
|-
| 46 || [[അദിതി രഞ്ജൻ]] || [[:en:Aditi Ranjan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678286|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കരകൌശല'→'കരകൗശല', 'ഹാൻഡ്മെയ്യ്ട്'→'ഹാൻഡ്മെയ്ഡ്', 'ദുര്രിസ്'→'ദരികൾ'); ചിഹ്നങ്ങൾ ശരിയാക്കി ('ഃ'→':'); ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('ഏർപ്പെട്ടിരിന്നു'→'ഏർപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്'); ഐ.ജി.എൻ.സി.എ. വാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'നീ'→'വിവാഹത്തിനു മുമ്പ്'; കൃതിനാമങ്ങൾ ചരിച്ചെഴുതി; വിഭാഗ തലക്കെട്ടുകൾ മാനകീകരിച്ചു.
|-
| 47 || [[സംഗീത് പ്രതാപ്]] || [[:en:Sangeeth Prathap|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 48 || [[പട്രീഷ്യ സ്റ്റീഗ്]] || [[:en:Patricia Steeg|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678287|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഉപശീർഷകങ്ങൾ മാറ്റി ('കരിയർ' → 'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം', 'റഫറൻസുകൾ' → 'അവലംബം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സേവനമനുഷ്ടിക്കുകയും' → 'സേവനമനുഷ്ഠിച്ച', 'ക്യാൻസർ' → 'കാൻസർ'); പദപ്രയോഗങ്ങൾ ശരിയാക്കി ('കാലാവധി' → 'സ്ഥിരനിയമനം', 'സമന്വയിപ്പിച്ചു' → 'സംശ്ലേഷണം ചെയ്തു'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; '1982-ൽ' എന്ന രൂപവും ബോൾഡ് ഫോർമാറ്റിങ്ങും ശരിയാക്കി.
|-
| 49 || [[ലളിത കലാ അക്കാദമി]] || [[:en:Lalit Kala Akademi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678288|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകളും പേരുകളിലെ പൊരുത്തക്കേടുകളും തിരുത്തി ('രവീന്ദ്ര'→'രബീന്ദ്ര', 'ട്രിനാലെ'→'ട്രൈനാലെ'); കർമ്മണിപ്രയോഗം കർത്തരിയാക്കി ('ഗവൺമെന്റിനാൽ...സ്ഥാപിതമായ'→'ഗവൺമെന്റ്...സ്ഥാപിച്ച'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്ക് മലയാളം നൽകി ('ഓർഗനൈസേഷൻ'→'സംഘടന', 'എക്സിബിഷൻ'→'പ്രദർശനം'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ച് പദക്രമം ശരിയാക്കി; ചിത്രവിവരണം മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 50 || [[യദുനന്ദന സ്വാമി]] || [[:en:Yadunandana Swami|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678289|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || യന്ത്രപരിഭാഷയിലെ വികലവാക്യങ്ങൾ പുനരെഴുതി ('അവൻ ഇസ്കോൺ ന്റെ അംഗീകാരം ഗ്ബ്ച് ശരീരം...' → 'ജി.ബി.സി. സമിതി അദ്ദേഹത്തെ സന്യാസിയായി അംഗീകരിച്ചു'); ചിത്രക്കുറിപ്പ് മാറ്റിയെഴുതി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പ്രഹ്ലദാനന്ദ' → 'പ്രഹ്ലാദാനന്ദ', 'കാനന'); തീയതിരൂപം ക്രമീകരിച്ചു; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ')
|-
| 51 || [[കൂടിക്കാഴ്ച]] || [[:en:Koodikazhcha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678290|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചുരുക്കെഴുത്ത് ശരിയാക്കി ('ടി എസ്' → 'ടി.എസ്.'); 'ചിത്രമാണ് . .' എന്നതിലെ അധിക കുത്തുകൾ നീക്കി; സംഗീതവാക്യം പുതുക്കിയെഴുതി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('അവതരിപ്പിക്കുന്നു' → 'അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്'); അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടിക മലയാളത്തിലാക്കി; തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 52 || [[മോണിക്ക വെബ് ഹൂപ്പർ]] || [[:en:Monica Webb Hooper|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678291|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പേര് മലയാളത്തിലാക്കി; 'അവൾ' → 'അവർ'; 'വിവർത്തന സ്വഭാവ ശാസ്ത്രജ്ഞ' → 'ട്രാൻസ്ലേഷണൽ ബിഹേവിയറൽ സയന്റിസ്റ്റ്', 'ക്രമരഹിതമായ' → 'റാൻഡമൈസ്ഡ്' തുടങ്ങിയ പദപ്രയോഗങ്ങൾ തിരുത്തി; തീസിസ് തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി; 'ഡിസ്പെരിറ്റീസ്' → 'ഡിസ്പാരിറ്റീസ്'; വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'റഫറൻസുകൾ' → 'അവലംബം'.
|-
| 53 || [[എരൂർ (എറണാകുളം)]] || [[:en:Eroor|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678292|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സ്ഥലനാമം 'ഏരൂർ' എന്നത് 'എരൂർ' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; ഇൻഫോബോക്സിലെയും സമീപപ്രദേശ ഫലകത്തിലെയും ഇംഗ്ലീഷ് ലേബലുകൾ മലയാളമാക്കി; സമാസങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('നഗര കേന്ദ്രത്തിൽ' → 'നഗരകേന്ദ്രത്തിൽ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പുത്തൻകുളങ്കര' → 'പുത്തൻകുളങ്ങര', 'സൌത്ത്' → 'സൗത്ത്', 'ഃ' → ':'); ജനസംഖ്യാവാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 54 || [[സിബ്തെ ഹസ്സൻ]] || [[:en:Sibte Hassan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678293|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('പാകിസ്ഥാൻ'→'പാകിസ്താൻ', 'സിബ്ത്-ഇ-ഹസൻ'→'സിബ്തെ ഹസ്സൻ', 'അദാബ്'→'അദബ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('യൂണിവേഴ്സിറ്റി'→'സർവകലാശാല', 'എഡിറ്റർ'→'പത്രാധിപർ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'വിശകലനം അദ്ദേഹം വിശകലനം ചെയ്തു' എന്ന ആവർത്തനം നീക്കി; വിരാമചിഹ്നങ്ങൾ ശരിയാക്കി; തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 55 || [[അടയാളങ്ങളും ലക്ഷണങ്ങളും]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 56 || [[അന്ന പെട്രോനെല്ല വാൻ ഹെർഡൻ]] || [[:en:Anna Petronella van Heerden|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678294|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി; 'ആഫ്രിക്കൻ വനിത' → 'ആഫ്രിക്കാനർ വനിത' എന്നിങ്ങനെ പദപ്രയോഗം തിരുത്തി; 'ഹീർഡൻ' → 'ഹെർഡൻ', 'ബ്ലൂംഫോണ്ടൈൻ' → 'ബ്ലൂംഫൗണ്ടെയിൻ' എന്നിങ്ങനെ പേരുകൾ ഏകീകരിച്ചു; വാക്യഘടനയും പ്രസിദ്ധീകരണങ്ങളിലെ 'and', 'ഒപ്പം' പോലുള്ള കലർപ്പുകളും തിരുത്തി; 'റഫറൻസുകൾ' → 'അവലംബം'.
|-
| 57 || [[പാരിഷദ ഹിന്ദു ധർമ്മ ഇന്തോനേഷ്യ]] || [[:en:Parisada Hindu Dharma Indonesia|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678295|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പാരീസഡ' → 'പാരിഷദ', 'ഈഡാ ബാഗസ് മന്ത്രം' → 'ഇഡാ ബാഗസ് മന്ത്ര'); അവ്യക്തമായ വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ആംഗലേയ പദങ്ങൾ മാറ്റി ('സ്റ്റേറ്റ് സ്പോൺസേർഡ്' → 'സർക്കാർ അംഗീകൃത'); തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('പ്രധാന കണക്കുകൾ' → 'പ്രധാന വ്യക്തികൾ', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'); '1959 ൽ' → '1959-ൽ'; അനാവശ്യ ചിഹ്നങ്ങളും ഇറ്റാലിക്സും നീക്കി.
|-
| 58 || [[ആസ്റ്റൺ വില്ല എഫ്.സി.]] || [[:en:Aston Villa F.C.|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678296|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ഫുട്ബാൾ'→'ഫുട്ബോൾ'); വർഷങ്ങൾക്കൊപ്പം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1874 ൽ'→'1874-ൽ'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('മുന്തിയ'→'ഉയർന്ന'); തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.'→'നം.'); ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകളും കുറിപ്പുകളും മലയാളത്തിലാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 59 || [[നാഷണൽ സെൻ്റർ ഫോർ റേഡിയോ അസ്ട്രോഫിസിക്സ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 60 || [[ന്യൂറോളജി]] || [[:en:Neurology|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678297|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('ഓവർലാപ്പ്' → 'പരസ്പരവ്യാപനം', 'നെബുലസ്' → 'അവ്യക്തം', 'സ്കോപ്പ്' → 'വ്യാപ്തി'); 'ഹൃദയാഘാതം' എന്ന തെറ്റായ പരിഭാഷ 'സ്ട്രോക്ക്' ആക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('വിദഗദ' → 'വിദഗ്ദ്ധ', 'ഇൻട്രോ' → 'ഇൻട്രാ'); ക്രിയാകാലവും വാക്യഘടനയും ശരിയാക്കി; അവലംബങ്ങൾക്കു മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി.
|-
| 61 || [[പാവാടക്കാരി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Paavaadakkaari|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678298|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഭാഷാനാമരൂപം തിരുത്തി ('മലയാളം ഭാഷാ'→'മലയാള ഭാഷാ'); ഗാനവിവരണവാക്യം മാറ്റിയെഴുതി ('ഉമ്മറിന്റേതായിരുന്നു ഗാനം'→'ഉമ്മറാണ് സംഗീതം നൽകിയത്'); പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകളിലെ യാന്ത്രികവിവർത്തനം തിരുത്തി ('ഇല്ല.'→'നമ്പർ', 'നീളം'→'ദൈർഘ്യം'); ഗാനപ്പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('കാളി'→'കളി', 'തരിവാള കരിവാള'→'തരിവള കരിവള'); 'ജോളി എബ്രഹാം'→'ജോളി അബ്രഹാം'; ചുരുക്കെഴുത്തുകൾക്കുശേഷം ഇടവും, ലേഖനനാമത്തിനുശേഷം അധികം വന്ന ഇടം നീക്കിയും തിരുത്തി.
|-
| 62 || [[ഗാന്ധി അണ്ടർ ക്രോസ് എക്സാമിനേഷൻ]] || [[:en:Gandhi Under Cross Examination|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 63 || [[കെരാറ്റോഗ്ലോബസ്]] || [[:en:Keratoglobus|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 64 || [[മോക്ഷ]] || [[:en:Mokksha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678299|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'Actress' 'നടി' ആക്കി; പദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('അഭിനയ ജീവിതം'→'അഭിനയജീവിതം'); 'കല്ലനും'→'കള്ളനും', 'യേവൽ'→'യേവാൽ', 'രാംചന്ദ്രുഡു'→'രാമചന്ദ്രുഡു' എന്നിങ്ങനെ പേരുകൾ തിരുത്തി; ചിത്രപ്പേരുകൾ ഇറ്റാലിക്കിലാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'സോഷ്യൽ മീഡിയ'→'സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങൾ'; പട്ടിക, വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി.
|-
| 65 || [[സാറ്റ്ലർ പാളി]] || [[:en:Sattler's layer|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 66 || [[വി.ജി. സിദ്ധാർത്ഥ]] || [[:en:V. G. Siddhartha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678300|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; സ്ഥലനാമങ്ങളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('മംഗലാപുരുട്ടിലെ'→'മംഗളൂരുവിലെ', 'ഛിക്കമഗലുരു'→'ചിക്കമഗളൂർ'); 'കൃഷ്ണണ'→'കൃഷ്ണ'; തീയതിരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('29 ന്'→'29-ന്'); ചുരുക്കെഴുത്തുകൾക്ക് കുത്തിട്ടു; തെറ്റായ കണ്ണിവാചകം ശരിയാക്കി; തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളീകരിച്ചു; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി
|-
| 67 || [[Alexander Varshavsky]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 68 || [[Leonotis nepetifolia]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 69 || [[വികസിത രാജ്യം]] || [[:en:Developed country|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 70 || [[ഒട്ടു (സംഗീതോപകരണം)]] || [[:en:Ottu (instrument)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678301|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നാദശ്വരം'→'നാദസ്വരം', 'ഓട്ടുവിന്റെ'→'ഒട്ടുവിന്'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('കളിക്കുമ്പോൾ'→'വായിക്കുമ്പോൾ', 'കുറിപ്പ്'→'സ്വരം', 'ശ്രുതി ബോക്സ്'→'ശ്രുതിപ്പെട്ടി', 'ca.'→'ഏകദേശം'); സന്ധി ചേർത്തു ('സംഗീതോപകരണം'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 71 || [[സ്പുട്നിക് (മാസിക)]] || [[:en:Sputnik (magazine)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 72 || [[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ]] || [[:en:Rajeev Chandrasekhar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678302|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || മുറിഞ്ഞ വരികൾ ചേർത്ത് വാക്യഘടന ശരിയാക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇൻസ്റ്റിസ്റ്റ്യൂട്ട്' → 'ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്', 'ഫിനാഷ്യൽ' → 'ഫിനാൻഷ്യൽ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('1 son and 1 daughter' → '1 മകൻ, 1 മകൾ', 'മില്യൺ' → 'ദശലക്ഷം'); 'ജനനം' → 'ജനിച്ചു'; ചുരുക്കെഴുത്തുകളിലെ കുത്തുകളും വിരാമചിഹ്നങ്ങളും ക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 73 || [[ദീനാ സിംഗർ]] || [[:en:Dinah Singer|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678303|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ദിനാ'→'ദീനാ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സേവനമനുഷ്ടിച്ചിരുന്നു'→'സേവനമനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു', 'ജൈവരസന്ത്രം'→'ജൈവരസതന്ത്രം'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ലിംഗരൂപം തിരുത്തി ('സഹ അധ്യക്ഷൻ'→'സഹ-അധ്യക്ഷ'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം', 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); ഇംഗ്ലീഷ് കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി
|-
| 74 || [[എ.സി.എ-കെ.ഡി.സി.എ ക്രിക്കറ്റ് ഗ്രൗണ്ട്]] || [[:en:ACA–KDCA Cricket Ground|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678304|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചുരുക്കെഴുത്തുകൾക്ക് കുത്തിട്ടു ('എസിഎ' → 'എ.സി.എ'); പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പിചായ' → 'പിച്ചയ്യ', 'പ്രനിത' → 'പ്രണീത', 'മുളപ്പാട്' → 'മുലപ്പാട്'); തീയതിയെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('മെയ് 30 ന്' → 'മേയ് 30-ന്'); വാക്യഘടനയും വചനപ്പൊരുത്തവും ശരിയാക്കി; അധികപദം 'പരമ്പരയുടെ' നീക്കി; തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 75 || [[ടൈഗർ സലിം]] || [[:en:Tiger Salim|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678305|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇനീഷ്യലുകളിലെ ചിഹ്നനവും സ്പേസിങ്ങും ഏകീകരിച്ചു ('എസ് ആർ ഷാജി' → 'എസ്. ആർ. ഷാജി'); 'നിർമ്മിച്ച1978' → 'നിർമ്മിച്ച് 1978'; അനാവശ്യ കോമ നീക്കി, ഗാനരചയിതാവിനെക്കുറിച്ചുള്ള അപൂർണ്ണ വാക്യം പൂർത്തിയാക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ചിങ്ങതെന്നൽ' → 'ചിങ്ങത്തെന്നൽ'); തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളീകരിച്ചു ('ഇല്ല.' → 'ക്രമനമ്പർ', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ')
|-
| 76 || [[ഗവൺമെന്റ് രാജ മിരാസ്ദർ ഹോസ്പിറ്റൽ]] || [[:en:Government Raja Mirasdar Hospital|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 77 || [[Ipomoea cairica]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 78 || [[വില്ലി ഡബ്ല്യു. സ്മിത്ത്]] || [[:en:Willie W. Smith|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678306|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിത്രവിവരണം മലയാളത്തിലാക്കി; 'അവൾ' എന്നത് 'അവർ' എന്നാക്കി ഏകീകരിച്ചു; 'വൈറ്റ്' എന്നത് 'സ്മിത്ത്' എന്ന് തിരുത്തി; 'NIH', 'DDT' എന്നിവ 'എൻ.ഐ.എച്ച്', 'ഡി.ഡി.റ്റി.' എന്നാക്കി; വാക്യഘടനയും ക്രിയാകാലവും തിരുത്തി; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'റഫറൻസുകൾ' എന്നത് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 79 || [[കേൾക്കാത്ത ശബ്ദം]] || [[:en:Kelkkaatha Sabdham|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678307|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അവരുറ്റെ'→'അവരുടെ', 'ബാറ്റ്മിന്റൻ'→'ബാഡ്മിന്റൺ', 'ജീവിക്കൻ'→'ജീവിക്കാൻ'); അഭിനേതാക്കളുടെ പേരുകൾ വലയത്തിലാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ഇൻഫോബോക്സിലെയും പട്ടികയിലെയും ലേബലുകൾ മലയാളമാക്കി ('ഇല്ല.'→'നം.'); ഇനീഷ്യലുകളിൽ കുത്തിട്ടു; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി
|-
| 80 || [[മെഹബൂബ് നഗർ ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[:en:Mahabubnagar Lok Sabha constituency|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 81 || [[ആരോജ്യ സേതു]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 82 || [[ഇന്ത്യയിലെ ചീഫ് ജസ്റ്റിസ്മാരുടെ പട്ടിക]] || [[:en:List of chief justices of India|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678308|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Name' → 'പേര്', 'Acting' → 'താത്കാലികം'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ഏകീകരിച്ചു ('1950 ൽ' → '1950-ൽ', 'എം ആർ' → 'എം.ആർ.'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ട്രിവിയ' → 'കൗതുകവസ്തുതകൾ', 'നോൺജെനേറിയൻമാർ' → 'തൊണ്ണൂറ് വയസ്സ് പിന്നിട്ടവർ'); തകർന്ന വിക്കി കണ്ണികളും ഇറ്റാലിക് മാർക്കപ്പും ശരിയാക്കി.
|-
| 83 || [[പത്മ ദേശായി]] || [[:en:Padma Desai|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 84 || [[ടി ജി മോഹൻദാസ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 85 || [[മാർഗരറ്റ് പുക്സൺ]] || [[:en:Margaret Puxon|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678309|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിംഗപ്രയോഗം ഏകീകരിച്ചു ('അവൾ'→'അവർ', 'എഴുത്തുകാരൻ'→'എഴുത്തുകാരി', 'നിയമിതനായി'→'നിയമിതയായി'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗികജീവിതം', 'as physician'→'ഫിസിഷ്യനായി'); 'മെഡിക്കൽ അശ്രദ്ധ' എന്നത് 'ചികിത്സാപ്പിഴവ്' എന്നാക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പക്സൺ'→'പുക്സൺ', 'വെറ്റിനറി'→'വെറ്ററിനറി'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; മുറിഞ്ഞ പുസ്തകപ്പേര് ചേർത്തെഴുതി; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'; ചിഹ്നങ്ങളിലെയും സ്പേസിങ്ങിലെയും പിഴവുകൾ തിരുത്തി.
|-
| 86 || [[പാറപ്പുറം-വള്ളംകടവ് പാലം]] || [[:en:Vallam–Parakkadavu Bridge|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 87 || [[All India Institute of Medical Sciences, Bhubaneswar]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 88 || [[അന്താരാഷ്ട്ര കയർ മ്യൂസിയം]] || [[:en:International Coir Museum|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678310|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('അവതരിപ്പിക്കുന്നത്' → 'അവതരിപ്പിച്ചത്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('റെറ്റിംഗ്' → 'തൊണ്ട് അഴുകിക്കൽ', 'ഫൈബർ' → 'ചകിരി'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അറിവ്കളും' → 'അറിവുകളും', 'കയര്' → 'കയർ'); പദച്ചേർച്ചയും ചിഹ്നനവും ക്രമീകരിച്ചു ('2014ൽ' → '2014-ൽ').
|-
| 89 || [[ഗൂഗിൾ ഫോട്ടോസ്]] || [[:en:Google Photos|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678311|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('ആൺട്രോയിട്'→'ആൻഡ്രോയിഡ്', 'ഐഒസ്'→'ഐഒഎസ്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ മാറ്റി ('ലേണിംഗഗിലൂടെ'→'ലേണിംഗിലൂടെ'); ഇംഗ്ലീഷ് അടിക്കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി; '[[ഗൂഗിൾ+]]-ൽ' എന്ന് പ്രത്യയം ചേർത്തു; വിവർത്തനപ്പിശകുകൾ തിരുത്തി ('തിരിച്ചറിഞ്ഞ ഫോട്ടോകൾ'→'തിരിച്ചറിഞ്ഞ ആളുകളെ'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി
|-
| 90 || [[തുഷാര പിള്ള]] || [[:en:Thushara Pillai|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678312|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('തുഷാറ'→'തുഷാര'); ഇൻഫോബോക്സ് ലേബലുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('ഭാര്യ.'→'ജീവിതപങ്കാളി'); ലിംഗപ്പൊരുത്തം ശരിയാക്കി ('ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനാണ്'→'ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞ'); 'ഭൌതിക'→'ഭൗതിക' പോലെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗികജീവിതം').
|-
| 91 || [[ദലീമ ജോജോ]] || [[:en:Daleema|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678313|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അരാട്ടുകുളം'→'ആറാട്ടുകുളം', 'അലപ്പുജ'→'ആലപ്പുഴ', 'തിരഞെടുപ്പ്'→'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്കു പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കരിയർ'→'സംഗീതജീവിതം', 'ടൈറ്റിൽ സോങ്'→'ശീർഷകഗാനം'); 'അവൾ'→'അവർ'; '1997 ൽ'→'1997-ൽ'; സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി; വാക്യഘടനയും തെറ്റായ കണ്ണിയും ശരിയാക്കി.
|-
| 92 || [[ഹെർമൻ റോഷാക്ക്]] || [[:en:Hermann Rorschach|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678314|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം ഏകീകരിച്ചു ('റോർഷാക്ക്/റോർഷാച്ച്' → 'റോഷാക്ക്', 'ഷാഫൗസൺ' → 'ഷാഫ്ഹൗസൻ', 'കാൾ ജംഗ്' → 'കാൾ യുങ്'); 'ഇങ്ക് ബ്ലോട്ട്/മഷി ബ്ലോട്ട്' → 'ഇങ്ക്ബ്ലോട്ട്'; അക്ഷരത്തെറ്റുകളും വാക്യഘടനയും തിരുത്തി; സ്വാഭാവിക പദങ്ങൾ ചേർത്തു ('അനുബന്ധം' → 'അപ്പെൻഡിക്സ്')
|-
| 93 || [[ഇന്ത്യൻ ഓഷ്യൻ റിം അസോസിയേഷൻ]] || [[:en:Indian Ocean Rim Association|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 94 || [[ഇഎസ്ഐസി മെഡിക്കൽ കോളേജ്, കൊൽക്കത്ത]] || [[:en:ESIC Medical College, Kolkata|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678315|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സ് ലേബലുകൾ മലയാളീകരിച്ചു ('ടൈപ്പ്'→'തരം', 'ബിരുദധാരികൾ'→'ബിരുദ വിദ്യാർത്ഥികൾ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇഎസ്ഐഐസി'→'ഇഎസ്ഐസി', 'ക്വോട്ട'→'ക്വാട്ട'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ പിരിച്ചെഴുതി; പട്ടികകളുടെ ഘടന ഏകീകരിച്ചു ('150 ശേഷി'→'ശേഷി 150'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മാറ്റി ('ഇന്റേൺ ബോയ്സ്'→'ആൺ ഇന്റേണുകളുടെ').
|-
| 95 || [[തേജസ് എൻജിനീയറിങ് കോളേജ്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678316|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('എഞ്ചിനീയറിംഗ്' → 'എൻജിനീയറിങ്', 'തൃശൂർ' → 'തൃശ്ശൂർ', 'ഫൌണ്ടേഷൻ' → 'ഫൗണ്ടേഷൻ'); സ്ഥലനാമം തിരുത്തി ('വെള്ളരക്കാട്' → 'വെള്ളറക്കാട്ട്'); ചുരുക്കെഴുത്തുകളും വിരാമചിഹ്നങ്ങളും ശരിയാക്കി ('2009ലാണ്' → '2009-ലാണ്'); 'അംഗീകൃതവുമാണ്' → 'അംഗീകരിച്ചതുമാണ്'; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 96 || [[ഗോസ്റ്റ് വാർസ്]] || [[:en:Ghost Wars|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678317|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'ഫണ്ടിംഗ് ലഭിക്കുന്നതായി' → 'ധനസഹായം ലഭിച്ചതായി' എന്ന് കാലവും പദവും തിരുത്തി; 'എന്നിവരുടെ' → 'എന്നിവയുടെ'; 'കോൾ വാറിന്റെ' → 'ഗോസ്റ്റ് വാർസിന്റെ'; '2004 ൽ' → '2004-ൽ'; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി; കണ്ണിയുടെ അതിര് ശരിയാക്കി
|-
| 97 || [[ഒരേ രക്തം]] || [[:en:Onde Raktha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678318|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('അംബരേഷും'→'അംബരീഷും'); ആമുഖവാക്യങ്ങൾ സ്വാഭാവികമാക്കി; 'പതിപ്പിനായി'→'പതിപ്പിന്'; പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളമാക്കി ('m: ss'→'മി:സെ'); ഗാനപ്പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('കാണഡെല്ല'→'കാണദെല്ല'); 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'; ചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 98 || [[ഗോഡ്ഫ്രീ ഓഫ് ബോയ്ലൺ]] || [[:en:Godfrey of Bouillon|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678319|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ഫ്രെഞ്ച്' → 'ഫ്രഞ്ച്'); 'പദവി നാമം' എന്നത് 'സ്ഥാനപ്പേര്' ആക്കി; ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('ഡിഫെൻഡർ ഓഫ് ഹോളി സെപൾച്ച്രെ' → 'ഡിഫൻഡർ ഓഫ് ദ ഹോളി സെപൽക്കർ'); 'പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്' എന്നത് 'പരാമർശമുണ്ട്' എന്ന് ലളിതമാക്കി; പൂർണ്ണവിരാമം അവലംബത്തിന് മുൻപിലേക്ക് മാറ്റി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 99 || [[ഓളങ്ങൾ (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Olangal|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 100 || [[Yeshi Dhonden]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 101 || [[പ്രിന്റഡ് റെയിൻബൊ]] || [[:en:Printed Rainbow|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678320|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഗീതഞ്ജലി'→'ഗീതാഞ്ജലി', 'കൊഡക്'→'കൊഡാക്', 'പാർഡെസ്'→'പർദേസ്'); വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('2006-ലെ'); തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളമാക്കി ('പ്ലോട്ട്'→'കഥാസംഗ്രഹം'); സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('പുറംകണ്ണികൾ'); ഇംഗ്ലീഷ് പ്രയോഗം മാറ്റി ('ഫ്രെയിം ബൈ ഫ്രെയിം'→'ഓരോ ഫ്രെയിമും'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 102 || [[ജാനറ്റ് ഹസ്ബൻഡ്]] || [[:en:Janet Husband|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678321|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || കുടുംബപ്പേരിന്റെ തെറ്റായ വിവർത്തനം തിരുത്തി ('ഭർത്താവ്' → 'ഹസ്ബൻഡ്'); 'അവൾ' → 'അവർ'; 'ക്യാൻസർ' → 'കാൻസർ'; 'കരിയർ' → 'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം', 'റോളുകൾ' → 'പദവികൾ', 'പേപ്പറുകൾ' → 'പ്രബന്ധങ്ങൾ'; 'British' മലയാളത്തിലാക്കി; വാക്യഘടന, ചിഹ്നങ്ങൾക്ക് മുമ്പുള്ള സ്പേസ് എന്നിവ ശരിയാക്കി.
|-
| 103 || [[നാമ നാഗേശ്വര റാവു]] || [[:en:Nama Nageswara Rao|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678323|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലോകസഭ→ലോക്സഭ, ചൌധരി→ചൗധരി, 'പൊങുലേറ്റി റദ്ദി'→'പൊങ്കുലേറ്റി റെഡ്ഡി' തുടങ്ങിയ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി; 'ജയാപജയങ്ങൾ'→'ജയപരാജയങ്ങൾ' പോലെ പദപ്രയോഗം നന്നാക്കി; വിഭക്തികൾ ചേർത്ത് വാക്യഘടന ശരിയാക്കി ('ചൗധരിയോട്', 'ഓസ്ട്രേലിയയിൽ'); ചിഹ്നനവും ചുരുക്കെഴുത്തുകളും ('എം.പി.', '2009-ൽ') ഏകീകരിച്ചു; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 104 || [[സിൽവർ ക്രോമേറ്റ്]] || [[:en:Silver chromate|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678325|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സാങ്കേതിക പദങ്ങൾ തിരുത്തി ('ലായകത'→'ലേയത്വം', 'ബഹിരാകാശ ഗ്രൂപ്പ്'→'സ്പേസ് ഗ്രൂപ്പ്', 'പിഎൻഎ'→'Pnma', 'പ്രതികരണം'→'രാസപ്രവർത്തനം', 'വെള്ളി'→'സിൽവർ'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ഓർത്തോഹോംബിക്'→'ഓർത്തോറോംബിക്'); വിഭക്തിപ്രത്യയങ്ങളും വാക്യഘടനയും ശരിയാക്കി, നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; വിരാമചിഹ്നങ്ങളും അധിക സ്പേസുകളും ക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 105 || [[രബീന്ദ്ര പ്രസാദ് അധികാരി]] || [[:en:Rabindra Prasad Adhikari|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678326|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('ഭരണഘടനാ അസംബ്ലി'→'ഭരണഘടനാ നിർമ്മാണ സഭ', 'നഷ്ടപ്പെട്ടു'→'പരാജയപ്പെട്ടു'); പേരുകളുടെ എഴുത്ത് തിരുത്തി ('ഭട്ടതിരി'→'ഭട്ടാരായി', 'രവീന്ദ്ര'→'രബീന്ദ്ര'); അധിക കുത്തുകളും സ്പേസുകളും നീക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; പുസ്തകപ്പേരുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'
|-
| 106 || [[നയന ജെയിംസ്]] || [[:en:Nayana James|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678327|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ലോംഗ്' → 'ലോങ്', 'അത്ലറ്റ്' → 'അത്ലറ്റ്'); ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ഉയരുന്നത്' → 'ഉയർന്നത്'); തീയതിയിലെ വിഭക്തിചിഹ്നം ശരിയാക്കി ('2017 ൽ' → '2017-ൽ'); 'ഇവന്റ്' പോലുള്ള ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾ ഒഴിവാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ഇടയകലവും ചുരുക്കെഴുത്തും ('കെ.എം.', 'പുറംകണ്ണികൾ') ശരിയാക്കി.
|-
| 107 || [[അംബരീഷൻ]] || [[:en:Ambarisha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678328|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('മന്ധത'→'മാന്ധാതാവ്', 'ഷുണഷെപ'→'ശുനഃശേപൻ', 'ദ്വദശി'→'ദ്വാദശി'); 'ഐതീഹ്യം'→'ഐതിഹ്യം'; അർത്ഥപ്പിശക് നീക്കി ('ഉപവസിക്കുകയും'→'ഉപവാസം അവസാനിപ്പിക്കുകയും'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'ൻറെ'/'ൻ്റെ' എന്നത് 'ന്റെ' ആക്കി ഏകീകരിച്ചു; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാനകരൂപത്തിലാക്കി.
|-
| 108 || [[സീത അമ്മൻ ക്ഷേത്രം]] || [[:en:Seetha Amman Temple|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 109 || [[മിസ്രി പള്ളി]] || [[:en:Misri Masjid|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678329|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || മാപ്പ് അടിക്കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി; 'മിസ്രി'→'മിസ്രി' എന്ന് അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു; പദങ്ങൾ തിരുത്തി ('ദർ'→'ദർസ്', 'തുഹ്ഫത്ത് ഉൽ മുജാഹിദ്ദീൻ'→'തുഹ്ഫത്തുൽ മുജാഹിദീൻ'); സമാസങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('വ്യാപാര ബന്ധം'→'വ്യാപാരബന്ധം'); ചുരുക്കെഴുത്തുകൾ ('എംഎൽഎ'→'എം.എൽ.എ.') തിരുത്തി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 110 || [[കളങ്കാവൽ]] || [[:en:Kalamkaval|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678331|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സ് മലയാളത്തിലാക്കി ('crores'→'കോടി'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('തിരുവന്തപുരം'→'തിരുവനന്തപുരം', 'സ്വാന്തം'→'സ്വന്തം', 'മിനിട്ട്'→'മിനിറ്റ്'); 'ൻ്റ' 'ന്റ' ആക്കി; തീയതികളിൽ ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('5ന്'→'5-ന്'); ഇനിഷ്യലുകൾക്ക് കുത്തിട്ടു; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; പേരുകൾ ഏകീകരിച്ചു
|-
| 111 || [[രാജസുൽത്താൻപൂർ]] || [[:en:Rajesultanpur|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678332|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('രാജേസുൽത്താൻപൂർ'→'രാജസുൽത്താൻപൂർ', 'കപ്തംഗഞ്ച്'→'കപ്താൻഗഞ്ച്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളപദങ്ങൾ ചേർത്തു ('എയർപോർട്ട്'→'വിമാനത്താവളം'); ഉപശീർഷകങ്ങൾ മാറ്റി ('ഹൈവേകൾ'→'ദേശീയപാതകൾ', 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); അപൂർണ്ണമായ വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 112 || [[ന്യൂസ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 113 || [[ബെവർലി മോക്ക്]] || [[:en:Beverly Mock|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678333|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('സെൻറർ'→'സെന്റർ', 'ക്യാൻസർ'→'കാൻസർ', '1995ൽ'→'1995-ൽ'); സമസ്തപദം ചേർത്തെഴുതി ('ജനിതക ശാസ്ത്രജ്ഞ'→'ജനിതകശാസ്ത്രജ്ഞ'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'അവളുടെ'→'അവരുടെ'; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('കേന്ദ്രീകരിച്ചു'→'കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്'); 'ഡെപ്യൂട്ടി ചീഫ്,'→'ഡെപ്യൂട്ടി ചീഫും'; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 114 || [[Lizymol Philipose Pamadykandathil]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 115 || [[തമ്മിൽ തമ്മിൽ]] || [[:en:Thammil Thammil|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678337|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിംഗം തിരുത്തി ('നർത്തകിയും ഗായികയുമായ' → 'നർത്തകനും ഗായകനുമായ'); യന്ത്രവിവർത്തനശൈലി മാറ്റി ('നിരവധി മീറ്റിംഗുകൾക്ക്' → 'പലതവണ കണ്ടുമുട്ടിയതിനുശേഷം'); 'പൂത്തു' → 'പൂവണിയുന്നു' എന്ന് ക്രിയാകാലം ഏകീകരിച്ചു; അക്ഷരത്തെറ്റുകളും ('കഥക്ക്' → 'കഥയ്ക്ക്', 'വിവേക്സിന്റെ' → 'വിവേകിന്റെ') ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും തിരുത്തി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 116 || [[കുണുക്കിട്ട കോഴി]] || [[:en:Kunukkitta Kozhi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678338|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം ഏകീകരിച്ചു ('അറിഞ്ഞു' → 'അറിയുന്നു'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കഥക്ക്' → 'കഥയ്ക്ക്', 'ഡെന്നിസ്' → 'ഡെന്നീസ്'); അക്ഷരാർത്ഥ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി ('പരുക്കൻ പാച്ചിലൂടെ' → 'കടുത്ത സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടിലൂടെ', 'പ്രവർത്തിക്കുന്നു' → 'അഭിനയിക്കുന്നു'); കഥാംശത്തിലെ വാക്യഘടന മാറ്റിയെഴുതി; ചിഹ്നനവും അവലംബങ്ങളുടെ സ്ഥാനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി
|-
| 117 || [[അബ്ദുൾ ഹക്കു]] || [[:en:Abdul Hakku Nediyodath|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678339|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തെറ്റായ പരിഭാഷകൾ തിരുത്തി ('അപ്ലിക്കേഷനുകൾ'→'മത്സരങ്ങൾ', 'ലക്ഷ്യങ്ങൾ'→'ഗോളുകൾ', 'കിഴക്കൻ ബംഗാൾ'→'ഈസ്റ്റ് ബംഗാൾ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ മാറ്റി ('ഡിഫെൻഡർ'→'ഡിഫൻഡർ', 'ജംഷദ്പൂർ'→'ജംഷഡ്പൂർ'); 'fray ഇംഗ്ലീഷ്' പോലുള്ള അർത്ഥമില്ലാത്ത വാക്യം മാറ്റിയെഴുതി; വിഭാഗ തലക്കെട്ടുകൾ ('അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ') മാറ്റി; ചിഹ്നങ്ങളും അകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 118 || [[മാൽപെ]] || [[:en:Malpe|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 119 || [[ലിയ ഡിസ്കിൻ]] || [[:en:Lia Diskin|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678340|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ലിസ്കിൻ' → 'ഡിസ്കിൻ', 'അതേന' → 'അഥീന'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്ക് പകരം മലയാള വാക്കുകൾ ചേർത്തു ('വർക്ക്ഷോപ്പുകൾ' → 'ശില്പശാലകൾ', 'അവാർഡ്' → 'പുരസ്കാരം'); സംഖ്യകളോട് പ്രത്യയം ഹൈഫനിട്ട് ചേർത്തു ('2020 ൽ' → '2020-ൽ'); സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('ജീവിത രേഖ' → 'ജീവിതരേഖ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 120 || [[ജോയ് ആൻ വില്യംസ്]] || [[:en:Joy Ann Williams|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 121 || [[നവാഫ് അൽ-അഹ്മദ് അൽ-ജാബിർ അൽ-സബ]] || [[:en:Nawaf Al-Ahmad Al-Jaber Al-Sabah|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678341|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('അൽ ജാബർ' → 'അൽ-ജാബിർ', 'ശൈഖ്' → 'ഷെയ്ഖ്'); തീയതിയിലെ പ്രത്യയം ചേർത്തെഴുതി ('29 ന്' → '29-ന്'); 'നിയമിക്കുകയും... ചെയ്തു' പോലുള്ള വാക്യഘടനകൾ ലളിതമാക്കി; 'തൊഴിൽ മേഖല' എന്ന തലക്കെട്ട് 'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം' ആക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 122 || [[മന്യ (നടി)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 123 || [[സർവം മായ]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 124 || [[സമാധി (മന്ദിരം)]] || [[:en:Samadhi (shrine)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 125 || [[ഗുവാഹത്തി ലോക്സഭാ മണ്ഡലം]] || [[:en:Guwahati Lok Sabha constituency|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678342|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ‘അസംബ്ലി’ ‘നിയമസഭാ’ ആക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി (Year→വർഷം); പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി (‘തൃണമുൽ’→‘തൃണമൂൽ’, ‘ഗോപിനാത്’→‘ഗോപിനാഥ്’, ‘ധീരേശ്വര്’→‘ധീരേശ്വർ’); ‘ഓജ രാജ്ഞി’ ‘ക്വീൻ ഓജ’ ആക്കി; ‘ഃ’ മാറ്റി കോളൺ ചേർത്തു; ‘1956ൽ’→‘1956-ൽ’; വിഭക്തി ചേർത്തു (‘പാർട്ടിയുടെ’).
|-
| 126 || [[കൃതി ഭാരതി]] || [[:en:Kriti Bharti|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 127 || [[തിവാരെ ഡാം തകർച്ച]] || [[:en:Tiware dam failure|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678343|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തീയതിരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ജൂലൈ 2 ന്' → 'ജൂലൈ 2-ന്'); സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('മാറ്റി പാർപ്പിച്ചു' → 'മാറ്റിപ്പാർപ്പിച്ചു'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('റിസർവോയർ' → 'ജലസംഭരണി'); ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('നിറഞ്ഞു കവിഞ്ഞു' → 'നിറഞ്ഞുകവിഞ്ഞിരുന്നു'); ആവർത്തനം ഒഴിവാക്കി ('ഏകദേശം മൂവായിരത്തോളം', '₹4 ലക്ഷം രൂപ'); 'അവലംബങ്ങൾ' → 'അവലംബം'; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി
|-
| 128 || [[Jacob Chandy]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 129 || [[മെഡിക്കൽ ജേണൽ]] || [[:en:Medical journal|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678344|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('ഫിസിഷ്യൻമാർക്കും'→'ഭിഷഗ്വരന്മാർക്കും', 'സയന്റിഫിക്'→'ശാസ്ത്രീയ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ജേർണൽ'→'ജേണൽ', 'എസ്സേ'→'എസ്സേസ്', 'എഡിൻബർഗിൽ'→'എഡിൻബറോയിൽ'); ലിങ്കിലെ എഴുത്ത് ലക്ഷ്യതാളിന് ചേരുന്നതാക്കി; ഇറ്റാലിക് ശരിയാക്കി; വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 130 || [[ബനാനാ യോഷിമോട്ടോ]] || [[:en:Banana Yoshimoto|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678345|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സർവനാമം മാറ്റി ('അവൾ'→'അവർ'); പേരുകളിലെ തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ തിരുത്തി ('ഐസക് ബാഷെവിസ് ഗായകൻ'→'സിംഗർ', 'സ്റ്റീഫൻ കിം'→'കിങ്', 'അടുക്കള'→'കിച്ചൻ'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മലയാളമാക്കി ('റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; സമാസവും ചിഹ്നനവും അകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 131 || [[സിങ്ക് ഹൈഡ്രോക്സൈഡ്]] || [[:en:Zinc hydroxide|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678346|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അകലപ്പിശകുകൾ തിരുത്തി ('Zn (OH)' → 'Zn(OH)', 'ആണ് .' → 'ആണ്.'); സമസ്തപദം ചേർത്തെഴുതി ('രാസ സംയുക്തമാണ്' → 'രാസസംയുക്തമാണ്'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('അവശിഷ്ടം' → 'അവക്ഷിപ്തം', 'ദൃശ്യമാകും' → 'രൂപപ്പെടുന്നു'); തെറ്റായ സ്ഥാനത്തുള്ള കണ്ണിവാചകം ശരിയാക്കി; വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി.
|-
| 132 || [[K]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 133 || [[Rajesh Kumar Grover]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 134 || [[Satya Narayana Shastri]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 135 || [[Shanti Roy]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 136 || [[സലീമ റഹ്മാൻ]] || [[:en:Saleema Rehman|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 137 || [[ഇതാ ഇന്നു മുതൽ]] || [[:en:Itha Innu Muthal|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678347|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('പ്ലോട്ട്'→'കഥാസംഗ്രഹം'); കഥാസംഗ്രഹത്തിലെ ക്രിയാകാലം വർത്തമാനത്തിലാക്കി ('ഒളിച്ചോടി'→'ഒളിച്ചോടുന്നു'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('വസന്തമയി'→'വസന്തമായി', 'രാജവേ'→'രാജാവേ'); പിരിച്ചെഴുത്തും ചേർത്തെഴുത്തും ശരിയാക്കി ('റാണിപത്മിനി'→'റാണി പത്മിനി'); ചുരുക്കെഴുത്തുകൾക്കും വിരാമചിഹ്നങ്ങൾക്കും മാറ്റം വരുത്തി ('അഡ്വ'→'അഡ്വ.'); കുറിപ്പിലെ വാക്യം രണ്ടായി പിരിച്ചു.
|-
| 138 || [[ഗെയ്ൽ ജി. ഷാപ്പിറോ]] || [[:en:Gail G. Shapiro|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678348|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിംഗപരമായ പിശക് തിരുത്തി ('മകനായി'→'മകളായി', 'അവൾ'→'അവർ'); പേരുകളുടെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('ഷാപിറോ'→'ഷാപ്പിറോ', 'ഗെയിൽ'→'ഗെയ്ൽ', 'ജയിന്റെയും'→'ജേയുടെയും'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('മരിച്ചു'→'അന്തരിച്ചു'); ചിഹ്നനവും അധിക സ്പേസുകളും ശരിയാക്കി; 'റഫറൻസുകൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 139 || [[ജന്തർ മന്തർ, ഉജ്ജയിൻ]] || [[:en:Jantar Mantar, Ujjain|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 140 || [[ബേബി ബൂം]] || [[:en:Baby boom|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678349|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('അവസാനിക്കുന്ന'→'അവസാനിച്ച'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പുനഃരാരംഭിച്ചപ്പോൾ'→'പുനരാരംഭിച്ചതും'); വർഷങ്ങൾക്ക് ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1945 ൽ'→'1945-ൽ'); പദങ്ങൾ മലയാളീകരിച്ചു ('ഡിപൻഡൻസി'→'ആശ്രിതത്വ', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); വിവർത്തനപ്പിശക് തിരുത്തി ('പതിപ്പുകൾ'→'പതിറ്റാണ്ടുകൾ'); അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 141 || [[ഇ.എം.എസ്. സ്റ്റേഡിയം]] || [[:en:Kozhikode Corporation EMS Stadium|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678350|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; വിഭക്തി തിരുത്തി ('കേരളം സംസ്ഥാനത്തെ' → 'കേരള സംസ്ഥാനത്തെ'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('മൾട്ടി പർപ്പസ്' → 'വിവിധോദ്ദേശ്യ'); പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('സെയ്ത്' → 'സേട്ട്'); ചിഹ്നനം ശരിയാക്കി ('ഇ എം എസ്' → 'ഇ.എം.എസ്.', '1977ൽ' → '1977-ലാണ്'); ആവർത്തനം നീക്കി; തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം').
|-
| 142 || [[ഇതു നല്ല തമാശ]] || [[:en:Ithu Nalla Thamasha|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678351|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ടിലെ പൂർണ്ണവിരാമം ബോൾഡിന് പുറത്താക്കി; 'എന്നിവർ…അവതരിപ്പിക്കുന്നു' → 'എന്നിവരാണ്…അവതരിപ്പിക്കുന്നത്'; 'തമ്പിയുടെ ഗാനങ്ങൾക്ക്' → 'തമ്പി എഴുതിയ ഗാനങ്ങൾക്ക്'; പട്ടികാശീർഷകം 'm: ss' → 'മി:സെ'; ഉപതലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി; കണ്ണിയിൽ 'കൈലാസ് നാഥ്' എന്ന് കാണിക്കുന്ന പേര് ചേർത്തു.
|-
| 143 || [[ലഖിംപൂർ ലോകസഭാ മണ്ഡലം]] || [[:en:Lakhimpur Lok Sabha constituency|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678352|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ലോക്സഭ'→'ലോകസഭാ', 'കോൺഗ്ഗ്രസ്'→'കോൺഗ്രസ്'); സ്ഥലനാമങ്ങളും വ്യക്തിനാമങ്ങളും തിരുത്തി ('ജോണി'→'ജോനായ്', 'ഹശാരിയ'→'ഹസാരിക'); ഉപശീർഷകങ്ങൾ ഏകീകരിച്ചു ('2019 പൊതു തിരഞ്ഞെടുപ്പ്'→'2019-ലെ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പ്'); വിഭക്തിയും സന്ധിയും ചേർത്തു ('ബറുവ ആണ്'→'ബറുവയാണ്'); വിരാമചിഹ്നങ്ങൾ തിരുത്തി.
|-
| 144 || [[എ.ടി. അബു]] || [[:en:A. T. Abu|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678353|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ചെയ്യുന്നതിലൂടെ'→'ചെയ്തതിലൂടെ'); ഇംഗ്ലീഷ് കലർന്ന പദങ്ങൾ മാറ്റി ('റിലീസ് ചെയ്തിട്ടില്ല'→'പുറത്തിറങ്ങിയിട്ടില്ല', 'ഫിലിമോഗ്രാഫി'→'ചലച്ചിത്രങ്ങൾ'); ഒരു തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'); പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അദൂർ'→'അടൂർ', 'ശങ്കരടി'→'ശങ്കരാടി'); ചുരുക്കെഴുത്തിലെ കുത്തുകളും ചേർത്തെഴുത്തും ഏകീകരിച്ചു; വിക്കി മാർക്കപ്പിലെ പിശക് തിരുത്തി
|-
| 145 || [[ഇന്റർനാഷണൽ സൊസൈറ്റി ഫോർ ഇൻഫെക്ഷ്യസ് ഡിസീസസ് ഇൻ ഒബ്സ്റ്റട്രിക്സ് ആൻഡ് ഗൈനക്കോളജി]] || — || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 146 || [[ജോഹാൻ ക്ലീൻ]] || [[:en:Johann Klein|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678354|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വിക്കിലിങ്ക് ശരിയായ സർവകലാശാലയിലേക്ക് മാറ്റി; പദക്രമം ശരിയാക്കി ('1856-ൽ വിയന്നയിൽ'); പേരുകൾ ഏകീകരിച്ചു ('ബ്രെറ്റ്/ബ്രെയ്റ്റ്'→'ബ്രൈറ്റ്', 'ക്ലെയ്ന്'→'ക്ലീനിന്'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പകരരില്ല'→'പകരില്ല'); 'സമയം'→'കാലാവധി'; നീണ്ട വാക്യം രണ്ടായി വിഭജിച്ചു.
|-
| 147 || [[കുലയറ്റിക്കര]] || [[:en:Kulayettikara|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 148 || [[ജന്തർ മന്തർ, ന്യൂഡൽഹി]] || [[:en:Jantar Mantar, New Delhi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678355|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന ശരിയാക്കി ('നിരീക്ഷണാലയം ആണ് ജന്തർ മന്തർ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്' → 'നിരീക്ഷണാലയമാണ് ജന്തർ മന്തർ'); ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ജീർണിച്ചു' → 'ജീർണിച്ചിരുന്നു'); 'ൻ്റെ' → 'ന്റെ' ആക്കി ലിപി ഏകീകരിച്ചു; ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('സൺഡയൽ' → 'സൂര്യഘടികാരം'); പേരുകളുടെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('ജന്തർ മന്ദർ' → 'ജന്തർ മന്തർ', 'മഹാരാജ' → 'മഹാരാജാവ്'); ചിത്രക്കുറിപ്പുകൾ ശരിയാക്കി.
|-
| 149 || [[ഘര]] || [[:en:Ghara|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678356|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || കർമ്മണിപ്രയോഗം ലളിതമാക്കി ('നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന' → 'നിർമ്മിക്കുന്ന'); ക്രിയാരൂപങ്ങൾ സ്വാഭാവികമാക്കി ('സംഭരിക്കുന്നതിനും തണുപ്പിക്കുന്നതിനും' → 'സംഭരിച്ചുവയ്ക്കാനും തണുപ്പിച്ചു സൂക്ഷിക്കാനും'); 'ഒഡിയ ഭാഷകളിൽ' → 'ഒഡിയ എന്നീ ഭാഷകളിൽ' എന്നാക്കി; വാക്യാന്ത്യത്തിൽ പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു; അവലംബത്തിനും ചിത്രവിവരണത്തിനും മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 150 || [[എലിസബത്ത് ഗോൾഡ് ബെൽ]] || [[:en:Elizabeth Gould Bell|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678357|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('ഗൗൾഡ്'→'ഗോൾഡ്'); 'അവൾ' എന്നത് 'അവർ' ആക്കി; ലിംഗപ്പൊരുത്തം ('സന്നദ്ധനായി'→'സന്നദ്ധയായി'), ക്രിയാകാലം ('ചെയ്യുന്ന'→'ചെയ്ത') എന്നിവ തിരുത്തി; തലക്കെട്ടുകളും പദപ്രയോഗങ്ങളും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('തീവെട്ടിക്കൊള്ള'→'തീവെപ്പ് ആക്രമണം', 'മിതത്വം'→'മദ്യവർജ്ജനം'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു.
|-
| 151 || [[ഗോംതീ സായി]] || [[:en:Gomati Sai|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678358|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('Indian'→'ഇന്ത്യൻ', 'village'→'ഗ്രാമം'); പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('ഗോംതി'→'ഗോംതീ'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരി'→'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തക', 'അധോമണ്ഡലം'→'അധോസഭ'); തീയതിയിലെയും വിരാമചിഹ്നങ്ങളിലെയും അകലം തിരുത്തി; 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'
|-
| 152 || [[Gulf of Honduras]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 153 || [[Keki Byramjee Grant]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 154 || [[നന്ദകം]] || [[:en:Nandaka|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 155 || [[കോന്നി താഴം]] || [[:en:Konnithazham|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678359|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിലെ ഇടയകലം ഏകീകരിച്ചു ('കോന്നിതാഴം' → 'കോന്നി താഴം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('തണ്ണിതോട്' → 'തണ്ണിത്തോട്', 'മഞ്ഞകടവ്' → 'മഞ്ഞക്കടവ്', 'ആന്റ്' → 'ആൻഡ്'); ചുരുക്കെഴുത്തുകൾ പൂർത്തിയാക്കി ('ഗവ' → 'ഗവൺമെന്റ്'); മെഡിക്കൽ കോളേജ് വഴി, ജനസംഖ്യ എന്നീ വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 156 || [[Laxmi Chand Gupta]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 157 || [[താഹാ ജാബിർ അൽ അൽവാനി]] || [[:en:Taha Jabir Alalwani|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678360|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അപൂർണ്ണവാക്യം പൂർത്തിയാക്കി ('പണ്ഡിതൻ, ഗവേഷകൻ,ചിന്തകൻ.' → 'പണ്ഡിതനും ഗവേഷകനും ചിന്തകനുമായിരുന്നു.'); രണ്ടാം വാക്യത്തിൽ 'അദ്ദേഹം' എന്ന കർത്താവ് ചേർത്തു; അനാവശ്യ കോമയും സ്പേസുകളും നീക്കി; തലക്കെട്ട് 'പുറം കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്ന് ചേർത്തെഴുതി.
|-
| 158 || [[ഗണപതി ഭാസ്കരൻ]] || [[:en:Ganapathy Baskaran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678361|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അക്കങ്ങളോടു ചേർന്ന പ്രത്യയം ശരിയാക്കി ('1975 ൽ' → '1975-ൽ'); 'ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് <ref> അഡ്വാൻസ്ഡ് സ്റ്റഡി' എന്ന മുറിഞ്ഞ പേര് പൂർത്തിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('സിസ്റ്റങ്ങൾ' → 'വ്യൂഹങ്ങൾ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കണ്ടുപിടുത്തം' → 'കണ്ടുപിടിത്തം', 'ട്രൈസ്റ്റെ' → 'ട്രിയെസ്റ്റെ'); തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 159 || [[സർക്യൂട് വേർസ്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678362|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദക്രമവും അധിക സ്പേസും തിരുത്തി ('ഒരു' സ്ഥാനം മാറ്റി); പേരെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('സർക്യൂട്ട് വെർസ്' → 'സർക്യൂട് വേർസ്'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('സസർക്യൂട്' → 'സർക്യൂട്ട്'); തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'); 'CircuitVerse on GitHub' മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 160 || [[ധരനിന്ദ്രവർമ്മൻ രണ്ടാമൻ]] || [[:en:Dharanindravarman II|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678363|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖവാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ജയവർമാൻ'→'ജയവർമ്മൻ', 'ഹർഷവർമൻ'→'ഹർഷവർമ്മൻ', 'രണ്ടാമൻറെ'→'രണ്ടാമന്റെ'); പദക്രമം ശരിയാക്കി; 'ആദരാഞ്ജലി'→'കപ്പം'; '1155 ൽ'→'1155-ൽ'; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി; അവലംബങ്ങൾക്കു മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി.
|-
| 161 || [[ബിലാൽ ഖാൻ]] || [[:en:Bilal Khan (footballer)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678364|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖവാക്യത്തിലെ പദക്രമം തിരുത്തി ('2019-20 സീസണിൽ' മുന്നിലേക്ക്); തീയതി രൂപം ഏകീകരിച്ചു ('20 ഒക്ടോബർ 2019' → '2019 ഒക്ടോബർ 20'); തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ തിരുത്തി ('അപ്ലിക്കേഷനുകൾ' → 'മത്സരങ്ങൾ', 'യഥാർത്ഥ കശ്മീർ' → 'റിയൽ കശ്മീർ'); വിഭാഗതലക്കെട്ടുകൾ മാനകമാക്കി ('പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ').
|-
| 162 || [[മുനാക്, നിക്കോബാർ]] || [[:en:Munak, Nicobar|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 163 || [[മെറ്റേണൽ ഹൈപ്പോതൈറോയിഡിസം]] || [[:en:Maternal hypothyroidism|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678365|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദതിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരുത്തി ('സമന്വയിപ്പിക്കാൻ' → 'ഉത്പാദിപ്പിച്ചു', 'പ്ലാസന്റയിലുടനീളം' → 'പ്ലാസന്റയിലൂടെ'); ഉറപ്പില്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ സാധ്യതയായി മാറ്റി ('അപകടമുണ്ടാക്കും' → 'അപകടമുണ്ടാക്കിയേക്കാം'); അക്ഷരത്തെറ്റ് ('ഗഗർഭസ്ഥ') തിരുത്തി; ആവർത്തനം ഒഴിവാക്കി; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; പദപ്രയോഗം ഏകീകരിച്ചു ('മാതൃ ഹൈപ്പോതൈറോയിഡിസം' → 'മെറ്റേണൽ ഹൈപ്പോതൈറോയിഡിസം').
|-
| 164 || [[ഒരു കൊച്ചു ഭൂമികുലുക്കം]] || [[:en:Oru Kochu Bhoomikulukkam|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678366|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ചന്ദ്രശേഖർൻ'→'ചന്ദ്രശേഖരൻ', 'ഭൂമികുളുക്കം'→'ഭൂമികുലുക്കം'); ക്രിയാകാലം ഏകീകരിച്ചു ('ഭയപ്പെട്ടു'→'ഭയപ്പെടുന്നു'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('മണവാട്ടി'→'വധു', 'പ്രകോപിപ്പിക്കുന്നു'→'അസ്വസ്ഥനാക്കുന്നു'); ചിഹ്നങ്ങൾ തിരുത്തി ('1992ൽ'→'1992-ൽ', 'എസ്പി'→'എസ്.പി.', വിട്ടുപോയ പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു); 'മന്ത്രവാദി'→'മന്ത്രവാദിയും'; വിഭാഗതലക്കെട്ടുകൾ ('അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ') ആക്കി.
|-
| 165 || [[Muehlenbeckia platyclada]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 166 || [[ഗാന്ധീസ് ട്രൂത്ത്]] || [[:en:Gandhi's Truth|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678367|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('മിലിറ്റൻഡ്'→'മിലിറ്റന്റ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('റീപ്രിന്റ് എഡിഷൻ'→'പുനർമുദ്രണ പതിപ്പ്', 'United States'→'അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ'); വാക്യഘടന മാറ്റി ('എറിക്സന്റെ...പുസ്തകം'→'എറിക്സൺ...രചിച്ച പുസ്തകം'); ചിഹ്നനവും ചുരുക്കെഴുത്തും ('1993 ൽ'→'1993-ൽ', 'യു.എസ്.') ശരിയാക്കി; 'പുറം കണ്ണികൾ' ചേർത്തെഴുതി.
|-
| 167 || [[ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാന സമ്മേളനം 2023]] || [[:en:2023 United Nations Climate Change Conference|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678368|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'കോൺഫറൻസ്' എന്നത് 'സമ്മേളനം' ആക്കി; 'അംഗങ്ങളുടെ' എന്നത് 'കക്ഷികളുടെ' ആക്കി; '2023 ലെ' എന്നത് '2023-ലെ' ആക്കി; 'ദുബൈ' എന്നത് 'ദുബായ്' ആക്കി; 'മിഡിൽ ഈസ്റ്റ്' എന്നത് 'മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം' ആക്കി; മുറിഞ്ഞ ഒപെക് വാക്യം പൂർത്തിയാക്കി; കണ്ണിയുടെ ബ്രാക്കറ്റ് പിശക് തിരുത്തി; ഇടയകലവും ചിഹ്നനവും ശരിയാക്കി
|-
| 168 || [[പൊളന്നരുവയിലെ നിസ്സാങ്ക മല്ല]] || [[:en:Nissanka Malla|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678369|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ എഴുത്തുരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('നിസ്സങ്ക'→'നിസ്സാങ്ക'); ആമുഖവാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അനന്തിരവൻ'→'അനന്തരവൻ', 'ഗൽപോട്ട'→'ഗൽപോത്ത'); സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('ശിലാ ലിഖിതം'→'ശിലാലിഖിതം'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ടാങ്കുകൾ'→'ജലസേചനക്കുളങ്ങൾ'); അപൂർണ്ണവാക്യം ('-ൽ സ്വയം') തിരുത്തി; വിരാമചിഹ്നങ്ങളും അവലംബസ്ഥാനങ്ങളും ക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 169 || [[ശൈഖ് ഖലീഫ ബിൻ സായിദ് അൽ നഹ്യാൻ പള്ളി]] || [[:en:Sheikh Khalifa Bin Zayed Al Nahyan Mosque|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 170 || [[കോബാൾട്ട് ബ്ലൂ]] || [[:en:Cobalt blue|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678370|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകളും ചില്ലക്ഷരങ്ങളും തിരുത്തി ('നീലവർണത്തിൻറെ'→'നീലവർണത്തിന്റെ', 'രാസംസ്വാഭാവം'→'രാസസ്വഭാവം'); 'കോബാൾട്ട് നീല' എന്നത് 'കോബാൾട്ട് ബ്ലൂ' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('വിഷത്തിന് അടിമപ്പെട്ടേക്കാം'→'വിഷബാധ ഉണ്ടായേക്കാം'); തെറ്റായ വിവർത്തനം തിരുത്തി ('അന്തരിച്ച'→'പിൽക്കാല'); തലക്കെട്ടുകൾ മാനകമാക്കി, ഇംഗ്ലീഷ് അടിക്കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി
|-
| 171 || [[ബൃന്ദാവൻ ഗാർഡൻസ്]] || [[:en:Brindavan Gardens|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678371|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നിഗാമ'→'നിഗമ', 'ആയുംം'→'ആയും', 'ചിലവിട്ട്'→'ചെലവിട്ട്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('ഹൈ ലെവൽ കനാൽ'→'ഉയർന്ന നിരപ്പിലുള്ള കനാൽ', 'ഡാം'→'അണക്കെട്ട്'); വിഭക്തി ശരിയാക്കി ('ശ്രീരംഗപട്ടണയിലെ'→'ശ്രീരംഗപട്ടണത്തിലെ'); '1927 ൽ'→'1927-ൽ'; 'രൂപ' ചേർത്തു; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി
|-
| 172 || [[കക്ക (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Kakka (film)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 173 || [[ഇർവിൻ–ഗാസ് സിൻഡ്രോം]] || [[:en:Irvine–Gass syndrome|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678372|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('ഇർവിൻ-ഗ്യാസ്' → 'ഇർവിൻ–ഗാസ്'); വചനപ്പൊരുത്തം ശരിയാക്കി ('അതിൽ' → 'അവയിൽ'); പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('വിഘടിച്ച്' → 'വികസിക്കുകയും', 'റീപ്ലേസ്മെന്റ് ലെൻസ്' → 'പകരം വെച്ച ലെൻസ്'); വാക്യഘടന സ്വാഭാവികമാക്കി; സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('പുറം കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ').
|-
| 174 || [[അനോമലിപെസ്]] || [[:en:Anomalipes|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678373|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ചൈനാഗ്നാതിഡ്' → 'സീനാഗ്നാതിഡ്', 'അനോമലിപ്പിന്റെ' → 'അനോമലിപെസിന്റെ'); ഹോളോടൈപ്പ്, പദോൽപ്പത്തി വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ഇംഗ്ലീഷ് പേരുകൾ ലിപ്യന്തരണം ചെയ്തു (Zhucheng → ഷുചെങ്); 'ടൈംലൈൻ' → 'കാലരേഖ'; അധിക സ്പേസുകളും ചിഹ്നങ്ങളും ശരിയാക്കി.
|-
| 175 || [[ഒണ്ടിവീരൻ പകിട]] || [[:en:Ondiveeran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678374|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സൈനീക'→'സൈനിക', 'കയ്യടക്കാൻ'→'കൈയടക്കാൻ', 'സ്മരണക്കായി'→'സ്മരണയ്ക്കായി'); '1755 ഇൽ'→'1755-ൽ'; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('സൂക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള'→'സൂക്ഷിച്ചിരുന്ന'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'); വിരാമചിഹ്നങ്ങളും തലക്കെട്ടും ക്രമീകരിച്ചു
|-
| 176 || [[കൂട്ട ശവക്കുഴി]] || [[:en:Mass grave|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 177 || [[ഗർഭകാല പ്രമേഹം]] || [[:en:Gestational diabetes|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 178 || [[ബാലകാണ്ഡം]] || [[:en:Balakanda|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 179 || [[ലിഥിയം ഫ്ലൂറൈഡ്]] || [[:en:Lithium fluoride|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 180 || [[കരൺ ആചാര്യ]] || [[:en:Karan Acharya|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678375|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('രൗദ ഭാവം' → 'രൗദ്രഭാവം', 'ഇഷ' → 'ഈശ', 'കുട്ലു' → 'കുഡ്ലു'); വിഭക്തിപ്രയോഗം ശരിയാക്കി ('ഗുരുക്കന്മാർക്ക് കീഴിൽ' → 'ഗുരുക്കന്മാരുടെ കീഴിൽ'); സമസ്തപദങ്ങൾ ചേർത്തെഴുതി ('കലാ പഠനം' → 'കലാപഠനം'); ആവർത്തിച്ച 'അദ്ദേഹം' ഒഴിവാക്കി; പദക്രമവും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'സോഷ്യൽ മീഡിയ' → 'സമൂഹമാധ്യമങ്ങൾ'
|-
| 181 || [[എൻ. ഡി. അപ്പച്ചൻ]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 182 || [[മെഹബൂബാബാദ് ലോകസഭാമണ്ഡലം]] || [[:en:Mahabubabad Lok Sabha constituency|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678376|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഗങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Abolished in 1967'→'1967-ൽ നിർത്തലാക്കി', പട്ടികയുടെ തലക്കെട്ടുകൾ); സ്ഥലനാമങ്ങൾ തിരുത്തി ('വാറംഗൽ'→'വാറങ്കൽ', 'ഭദ്രാവതി കോത്തഗുദാം'→'ഭദ്രാദ്രി കോത്തഗുഡം'); 'തെരഞ്ഞെടുപ്പ്'→'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്'; വിഭാഗങ്ങളുടെ തലക്കെട്ടുകൾ ഏകീകരിച്ചു ('പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); വാക്യഘടനയും വിഭക്തിയും ശരിയാക്കി
|-
| 183 || [[Salamat Ali Khan]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 184 || [[മുളങ്കുന്നത്തുകാവ് തീവണ്ടിനിലയം]] || [[:en:Mulankunnathukavu railway station|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678377|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് ചിത്രവിവരണം മലയാളത്തിലാക്കി; വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു ('തെക്ക്' ശരിയായ സ്ഥാനത്താക്കി); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('മുലൻഗുനാഥുകാവ്'→'മുളങ്കുന്നത്തുകാവ്', 'ഷോർനൂർ'→'ഷൊർണൂർ', 'തൃശൂർ'→'തൃശ്ശൂർ'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('പുകവണ്ടിനിലയം'→'തീവണ്ടിനിലയം', 'സതേൺ'→'ദക്ഷിണ'); അധിക സ്പേസുകളും ZWNJ-യും നീക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'.
|-
| 185 || [[പലാമു ലോക്സഭാ മണ്ഡലം]] || [[:en:Palamu Lok Sabha constituency|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678378|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നിയമസസഭ മണ്ഡങ്ങൾ' → 'നിയമസഭാ മണ്ഡലങ്ങൾ'); സ്ഥലനാമങ്ങളും വ്യക്തിനാമങ്ങളും ഏകീകരിച്ചു ('പാലമു' → 'പലാമു', 'ഗുരാൻ' → 'ഘുരാൻ'); 'ൌ' 'ൗ' ആക്കി; ആമുഖവാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി; വിസർഗം, ബ്രാക്കറ്റ്, അധിക പൂർണ്ണവിരാമം എന്നിവ ശരിയാക്കി; തലക്കെട്ട് 'ഫലം' → 'ഫലങ്ങൾ'.
|-
| 186 || [[Blesson Thomas]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 187 || [[രസിക ശേഖർ]] || [[:en:Rasika Shekar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678379|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അടിക്കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഡിസ്ക്കോഗ്രാഫി'→'ഡിസ്കോഗ്രഫി', 'ശങ്കര്'→'ശങ്കർ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മാറ്റി ('വോക്കൽ'→'വായ്പ്പാട്ട്', 'കമ്പോസർ'→'സംഗീതസംവിധാനം'); 'ശേഷം ശേഷം' ആവർത്തനം നീക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ക്ഷണിച്ചു'→'ക്ഷണം ലഭിച്ചു'); മൻ പതംഗ് വാക്യം വ്യക്തമാക്കി; ചിഹ്നനം ശരിയാക്കി.
|-
| 188 || [[ബോറോണിയ ടെർനാറ്റ]] || [[:en:Boronia ternata|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678380|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു (വിദളങ്ങളുടെ അളവുകൾ ചേർത്തു); പദങ്ങൾ മലയാളീകരിച്ചു: 'പെഡിസൽ'→'പൂഞെട്ട്', 'ബയോജിയോഗ്രാഫിക് പ്രദേശങ്ങൾ'→'ജൈവഭൂമിശാസ്ത്ര മേഖലകൾ', 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'; 'ബൊറോണിയ'→'ബോറോണിയ', 'promiscua'→'പ്രോമിസ്ക്വ'; വിരാമചിഹ്നങ്ങളും അവലംബങ്ങൾക്ക് മുമ്പുള്ള ഇടകളും തിരുത്തി.
|-
| 189 || [[Sambhu Nath De]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 190 || [[അമോണിയം ബൈകാർബണേറ്റ്]] || [[:en:Ammonium bicarbonate|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678381|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിഹ്നനവും അധിക സ്പേസുകളും തിരുത്തി; സാങ്കേതിക പദങ്ങൾ മാറ്റി ('കാറ്റലിസ്റ്റുകളുടെ സമന്വയം'→'ഉൽപ്രേരകങ്ങളുടെ സംശ്ലേഷണം', 'എന്റോതെർമിക്'→'താപശോഷക (എൻഡോതെർമിക്)', 'പ്രതികരണങ്ങൾ'→'രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ'); വിവർത്തനപ്പിശക് തിരുത്തി ('ദോശ'→'കേക്ക്'); ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('ഹാർട്ട്ഷോർൺ'→'ഹാർട്ട്ഷോൺ'); അവ്യക്തമായ വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു.
|-
| 191 || [[ശലഭം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Shalabam|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678382|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം ഏകീകരിച്ചു ('കണ്ടിട്ടുള്ളൂ'→'കണ്ടിരുന്നുള്ളൂ', 'തുടങ്ങി'→'തുടങ്ങുന്നു'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('അസന്തുഷ്ടയാക്കുകയും'→'ദുഃഖിതയാക്കുകയും'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('വിട്ട്പോകാൻ'→'വിട്ടുപോകാൻ', 'അയിഷ'→'ആയിഷ', 'കുഞ്ഞിക്കുട്ടൻ'→'കുഞ്ഞുകുട്ടൻ'); 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി.
|-
| 192 || [[സത്യവാൻ സാവിത്രി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Satyavan Savithri|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678383|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('മർക്കണ്ഡേയൻ'→'മാർക്കണ്ഡേയൻ', 'ദ്രൗപതി'→'ദ്രൗപദി', 'ചിത്രത്തിൻറെ'→'ചിത്രത്തിന്റെ'); '1977 ൽ'→'1977-ൽ'; കമലഹാസൻ എന്ന കണ്ണിപ്പേര് കമൽ ഹാസൻ ആക്കി; ഇറ്റാലിക് ശരിയാക്കി; ഇതിവൃത്തവാക്യം ലളിതമാക്കി; തലക്കെട്ടുകൾ 'കഥാസംഗ്രഹം', 'അവലംബം' എന്നാക്കി.
|-
| 193 || [[കെ.കെ. ഗംഗാധരൻ]] || [[:en:K. K. Gangadharan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678384|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആവർത്തിച്ച വാക്ക് നീക്കി ('വിവർത്തന വിവർത്തന'); ചുരുക്കെഴുത്തുകൾ ഏകീകരിച്ചു ('കെ. കെ.'→'കെ.കെ.'); തീയതികളിൽ ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1974ൽ'→'1974-ൽ'); വിഭക്തിയും വാക്യഘടനയും തിരുത്തി ('സർവകലാശാല'→'സർവകലാശാലയിൽ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സേനനി'→'സേനാനി', 'പ്രധാന'→'പ്രാധികാര'); കൃതിനാമങ്ങൾ ചരിച്ചെഴുതി; ഇൻഫോബോക്സിലെ പുരസ്കാരനാമം മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 194 || [[കസവ്]] || [[:en:Kasavu|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678385|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('അവട്ടം'→'അവിട്ടം', 'സാലിയ'→'ശാലിയ'); വിഭക്തിപ്രത്യയം ചേർത്തു ('നാഗർകോവിൽ'→'നാഗർകോവിലിൽ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മാറ്റി ('സ്റ്റൈലുകൾ'→'ശൈലികൾ', 'ഫോർമൽ'→'ഔപചാരിക'); 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 195 || [[സാദിഖ് (നടൻ)]] || [[:en:Sadiq (Indian actor)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 196 || [[ഇതാണെന്റെ വഴി]] || [[:en:Ithaanente Vazhi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678386|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ശരദ'→'ശാരദ', 'ബിവി'→'ബീവി', 'എംഗൽ'→'എങ്കൾ'); 'ഇരട്ട റോൾ'→'ഇരട്ടവേഷം'; സംഗീതം, റീമേക്ക് എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി; ചുരുക്കെഴുത്തുകൾക്കും കോമകൾക്കും ശേഷം സ്പേസ് ചേർത്തു; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 197 || [[ഇന്റർപോൾ നോട്ടീസുകൾ]] || — || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 198 || [[ഖലീജി (കറൻസി)]] || [[:en:Khaleeji (currency)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678387|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കോമൺ കറൻസി'→'പൊതു കറൻസി', 'ഏരിയ'→'മേഖല'); അവ്യക്തമായ വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി (ഗൾഫ് സെൻട്രൽ ബാങ്ക്, അൽ-സുവൈദി പ്രസ്താവന); 'പിന്തുണ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പിൻബലം' ആക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇന്നിപ്പറയുന്നവ'→'ഇനിപ്പറയുന്നവ'); 'യു.എ.ഇ' എന്നത് 'യുഎഇ' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; അവലംബങ്ങൾക്കു മുമ്പുള്ള സ്പേസ് നീക്കി.
|-
| 199 || [[ടോക്യോ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടെക്നോളജി]] || [[:en:Tokyo Institute of Technology|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 200 || [[വജൈനിസ്മസ്]] || [[:en:Vaginismus|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678388|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഉൾപ്പടെ'→'ഉൾപ്പെടെ', 'ശാസ്ത്രക്രിയ'→'ശസ്ത്രക്രിയ', 'വിദഗ്ദരെ'→'വിദഗ്ധരെ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ('സെക്സിൽ'→'ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ'); പ്രത്യയം ശരിയാക്കി ('വജൈനിസ്മസ്ന്റെ'→'വജൈനിസ്മസിന്റെ'); വാക്യഘടന, പദക്രമം, ചിഹ്നനം, ലിങ്ക് ബ്രാക്കറ്റുകൾ, അധിക സ്പേസുകൾ എന്നിവ ശരിയാക്കി.
|}
== ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ ==
ഭാഷ തിരുത്തുന്നതിനിടെ കണ്ടെത്തിയ, എന്നാൽ AI മനഃപൂർവ്വം തൊടാത്ത പ്രശ്നങ്ങളാണ് താഴെ. ഇവ അവലംബസഹിതം തിരുത്തേണ്ടത് ഉപയോക്താക്കളാണ്:
'''ഒരു പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചാൽ''' ആ വരിയിലെ അവസാന കള്ളിയിൽ <code><nowiki>{{done}} ~~~~</nowiki></code> എന്നു ചേർക്കുക — അത്രമാത്രം. പരിശോധിച്ചിട്ട് പ്രശ്നമല്ലെന്നു കണ്ടെത്തിയാൽ അതും ആ കള്ളിയിൽ ചുരുക്കി കുറിക്കുക. വിശദവിവരങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]].
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/1|പ്രശ്നങ്ങൾ 1–300]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/2|പ്രശ്നങ്ങൾ 301–600]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/3|പ്രശ്നങ്ങൾ 601–900]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/4|പ്രശ്നങ്ങൾ 901–1200]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പതിനെട്ടാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/5|പ്രശ്നങ്ങൾ 1201–1453]]
== ഇതും കാണുക ==
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിരേഖ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രീതിശാസ്ത്രം|രീതിശാസ്ത്രവും സാങ്കേതിക വിവരങ്ങളും]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]]
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
91kfo26732v59phb602zy0xjfzjz8wo
കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക
0
673403
4678435
4678400
2026-10-21T15:45:05Z
Martinkottayam
84843
4678435
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox
| image = {{switcher
|[[File:Map_of_East_Africa_Countries.svg|200px|frameless]]
|According to the United Nations
|[[File:Regions of the African Union.svg|200px|frameless]]
|According to the African Union
|default=1
}}
| caption =
| bodyclass = geography
| above = കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക
| label1 = Area
| data1 =
| label2 =
| data2 =
| label3 = [[Country|Countries]]
| data3 = {{collapsible list
| title = {{nowrap|[[List of sovereign states|Sovereign states]] (18)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;|{{flag|Burundi}}|{{flag|Comoros}}|{{flag|Djibouti}}|{{flag|Eritrea}}|{{flag|Ethiopia}}|{{flag|Kenya}}|{{flag|Malawi}}|{{flag|Madagascar}}|{{flag|Mauritius}}|{{flag|Mozambique}}|{{flag|Rwanda}}|{{flag|Seychelles}}|{{flag|Somalia}}|{{flag|South Sudan}}|{{flag|Tanzania}}|{{flag|Uganda}}|{{flag|Zambia}}|{{flag|Zimbabwe}}}}
{{collapsible list
| title = {{nowrap|[[List of states with limited recognition|Unrecognised states]] (1)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{unbulleted list
| {{flag|Somaliland}}
}}
}}
| label4 = [[Territory|Territories]]
| data4 = {{collapsible list
| title = {{nowrap|[[Dependent territory|Dependent territories]] (0–1)}}
|titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{flag|French Southern Territories}}
}}
{{collapsible list
| title = {{nowrap|[[Administrative division|Internal territories]] (1–2)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{flag|Mayotte|local}}
| {{flag|Réunion|local}}
}}
| label5 = Time zones
| data5 = [[UTC+02:00]]<br />[[UTC+03:00]]<br />[[UTC+04:00]]
}}
[[File:Regions_of_the_African_Union.svg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Regions_of_the_African_Union.svg|ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|'''Regions of the [[:en:African_Union|African Union]]:'''{{Infobox/Columns|{{legend|#66c2a5|Northern}}
{{legend|#fc8d62|Western}}
{{legend|#8da0cb|Southern}}|{{legend|#a6d854|Eastern}}
{{legend|#e78ac3|Central}}}}]]
'''കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക''' ({{lang-en|East Africa}}) [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയുടെ]] കിഴക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള പ്രദേശമാണ്. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമോ രാഷ്ട്രീയപരമോ ആയ മാനദണ്ഡങ്ങൾ അനുസരിച്ച് ഇതിന്റെ അതിരുകൾ പലവിധത്തിൽ നിർവചിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="wiki-ea">{{cite web|url=https://static.hlt.bme.hu/semantics/external/pages/csettint%C5%91/en.wikipedia.org/wiki/East_Africa.html|title=East Africa}}</ref> [[ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കൊടുമുടിയായ കിളിമഞ്ചാരോ]], ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തടാകമായ [[വിക്ടോറിയ തടാകം]], [[ഗ്രേറ്റ് റിഫ്റ്റ് വാലി]] എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്താണ്.
== നിർവചനവും രാജ്യങ്ങളും ==
"കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക" എന്ന പേര് സാധാരണയായി [[കെനിയ]], [[ടാൻസാനിയ]], [[ഉഗാണ്ട]] എന്നീ രാജ്യങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്; ചിലപ്പോൾ [[റുവാണ്ട]], [[ബുറുണ്ടി]] എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഭൂമേഖലാ വർഗ്ഗീകരണത്തിലെ "കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക" (Eastern Africa) ഇതിലും വലുതാണ്, ഏകദേശം 19 പ്രദേശങ്ങൾ അതിലുണ്ട്.<ref name="wiki-ea"/> പൊതുവായ വിഭജനങ്ങൾ:
* '''ഹോൺ ഓഫ് ആഫ്രിക്ക:''' [[ജിബൂട്ടി]], [[എറിത്രിയ]], [[എത്യോപ്യ]], [[സൊമാലിയ]]. ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയുടെ ഏറ്റവും കിഴക്കോട്ടു നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഭാഗമാണിത്; ചിലപ്പോൾ ഇതിനെ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വേറിട്ട മേഖലയായും കണക്കാക്കുന്നു.<ref name="wiki-ea"/>
* '''ആഫ്രിക്കൻ മഹാതടാക മേഖല:''' ടാൻസാനിയ, കെനിയ, ഉഗാണ്ട, റുവാണ്ട, ബുറുണ്ടി.
* '''നൈൽ താഴ്വര:''' [[സുഡാൻ]], [[ദക്ഷിണ സുഡാൻ]]. ഇവയെ ചിലർ വടക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലും ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്.<ref name="wiki-ea"/>
* ഇതിനു പുറമേ യു.എൻ. വർഗ്ഗീകരണത്തിൽ മലാവി, സാംബിയ, സിംബാബ്വെ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു; ഇവയെ ചിലപ്പോൾ തെക്കൻ ആഫ്രിക്കയുടെ ഭാഗമായും കണക്കാക്കുന്നു.<ref name="wiki-ea"/>
== ഭൂപ്രകൃതിയും കാലാവസ്ഥയും ==
ഭൗമഫലകങ്ങളുടെ ചലനം സൃഷ്ടിച്ച [[ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്കൻ റിഫ്റ്റ്]] ആണ് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂപ്രകൃതിയെ രൂപപ്പെടുത്തിയത്. ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ രണ്ടു കൊടുമുടികളായ കിളിമഞ്ചാരോയും [[കെനിയ പർവ്വതം|കെനിയ പർവ്വതവും]] ഇവിടെയാണ്. ലോകത്തെ രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ശുദ്ധജല തടാകമായ വിക്ടോറിയയും, രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും ആഴമേറിയ തടാകമായ [[ടാങ്കനിക്ക തടാകം|ടാങ്കനിക്കയും]] ഈ മേഖലയിലാണ്.<ref name="wiki-ea"/>
ചെങ്കടലും ഏദൻ ഉൾക്കടലും ചേരുന്ന ഭാഗത്തു നിന്ന് തെക്കോട്ട് എത്യോപ്യയിലെയും കെനിയയിലെയും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ ടാൻസാനിയയിലേക്കു നീളുന്നതാണ് കിഴക്കൻ (മഹത്തായ) റിഫ്റ്റ് വാലി. ഉഗാണ്ടയുടെയും ടാൻസാനിയയുടെയും പടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തികളിലൂടെ വളഞ്ഞുപോകുന്നതാണ് പടിഞ്ഞാറൻ റിഫ്റ്റ്. ഇവയ്ക്കിടയിലുള്ള പീഠഭൂമിയിലാണ് വിക്ടോറിയ തടാകം.<ref name="britannica">{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/eastern-Africa|title=Eastern Africa|publisher=Encyclopædia Britannica}}</ref> കിളിമഞ്ചാരോയുടെ ഉയരം 5,895 മീറ്ററാണ്.<ref name="britannica"/> ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അടുത്താണെങ്കിലും പ്രദേശത്തിന്റെ കാലാവസ്ഥ ഭൂമധ്യരേഖാപ്രദേശങ്ങൾക്കു സാധാരണമായതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉയരത്തിനനുസരിച്ച് താപനില കുറയുന്നതിനാൽ ടാൻസാനിയയുടെ മധ്യഭാഗം തീരപ്രദേശത്തേക്കാൾ തണുപ്പുള്ളതാണ്.<ref name="tz">{{cite web|url=https://rsm.global/tanzania/insights/corporate-literature/doing-business-tanzania-0|title=Doing Business in Tanzania|publisher=RSM}}</ref>
== ജനങ്ങളും ഭാഷകളും ==
ഉഗാണ്ടയിലും കെനിയയുടെയും ടാൻസാനിയയുടെയും റിഫ്റ്റ് താഴ്വര പ്രദേശങ്ങളിലും നീലോ-സഹാറൻ ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരാണ് ജീവിക്കുന്നത്; ഈ രാജ്യങ്ങളിലെ ബാക്കി ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ബാന്തു ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരാണ്.<ref name="britannica"/> ബാന്തു വ്യാപനം (Bantu expansion) ആഫ്രിക്കൻ മഹാതടാക മേഖലയിലെ വലിയൊരു ഭാഗത്ത് കൃഷി എത്തിച്ചു.<ref name="wiki-ea"/> ആഫ്രിക്കൻ, അറബ്, ഏഷ്യൻ സ്വാധീനങ്ങളുടെ സംഗമം, പ്രത്യേകിച്ച് തീരപ്രദേശത്ത്, ഈ മേഖലയുടെ സംസ്കാരത്തെ രൂപപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; [[സ്വാഹിലി ഭാഷ]] പ്രദേശത്തെ വലിയൊരു ഭാഗത്ത് പൊതുഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="africamap">{{cite web|url=https://africamap.net/regions/east-africa|title=East Africa: Countries, Map & Complete Guide|publisher=Africa Map}}</ref>
== ചരിത്രം ==
കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ തീരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും പഴയ ലിഖിതവിവരണങ്ങളിൽ ഒന്ന് ക്രി.വ. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ ഈജിപ്തിൽ താമസിച്ച ഒരു ഗ്രീക്ക് വ്യാപാരി എഴുതിയതെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന ''പെരിപ്ലസ് ഓഫ് ദ എറിത്രിയൻ സീ'' ആണ്.<ref name="britannica"/>
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ഭൂപ്രകൃതിയും കൃഷിക്കുള്ള അനുയോജ്യതയും യൂറോപ്യൻ പര്യവേഷണത്തിനും ചൂഷണത്തിനും കോളനിവൽക്കരണത്തിനും കാരണമായി. [[ആഫ്രിക്കയ്ക്കായുള്ള പിടിവലി]]യുടെ കാലത്ത് ഇന്നത്തെ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിൽ മിക്കവയും ഏതെങ്കിലും യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറി.<ref name="wiki-ea"/>
== കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ സമൂഹം ==
ഈ മേഖലയിലെ പ്രധാന പ്രാദേശിക കൂട്ടായ്മയാണ് [[കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ സമൂഹം]] (East African Community, EAC). കെനിയ, ടാൻസാനിയ, ഉഗാണ്ട എന്നിവ ചേർന്നുള്ള ആദ്യ സംഘടന 1977-ൽ രാഷ്ട്രീയ ഭിന്നതകൾ മൂലം തകർന്നു; 2000-ൽ ഇത് പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കപ്പെടുകയും പിന്നീട് എട്ട് അംഗങ്ങളായി വികസിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="eac">{{cite web|url=https://geographyworlds.com/blog/east-african-community-guide/|title=East African Community: Regional Integration in East Africa|publisher=Geography Worlds}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ നിയമനിർമ്മാണ സഭയും കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ നീതിന്യായ കോടതിയും ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.<ref name="eac"/>
{{ശ്രദ്ധിക്കുക|അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റിൽ (eac.int) പരിശോധിച്ച് ചേർക്കുക}}
== ഇതും കാണുക ==
* [[ആഫ്രിക്ക]]
* [[ഹോൺ ഓഫ് ആഫ്രിക്ക]]
* [[ഗ്രേറ്റ് റിഫ്റ്റ് വാലി]]
* [[കിളിമഞ്ചാരോ]]
* [[വിക്ടോറിയ തടാകം]]
== അവലംബം ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ മേഖലകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക]]
cpathsk7mrv2bsdfv0x8e4ham2qqmi2
4678436
4678435
2026-10-21T15:47:28Z
Martinkottayam
84843
4678436
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox
| image = {{switcher
|[[File:Map_of_East_Africa_Countries.svg|200px|frameless]]
|According to the United Nations
|[[File:Regions of the African Union.svg|200px|frameless]]
|According to the African Union
|default=1
}}
| caption =
| bodyclass = geography
| above = കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക
| label1 = Area
| data1 =
| label2 =
| data2 =
| label3 = [[Country|Countries]]
| data3 = {{collapsible list
| title = {{nowrap|[[List of sovereign states|Sovereign states]] (18)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;|{{flag|Burundi}}|{{flag|Comoros}}|{{flag|Djibouti}}|{{flag|Eritrea}}|{{flag|Ethiopia}}|{{flag|Kenya}}|{{flag|Malawi}}|{{flag|Madagascar}}|{{flag|Mauritius}}|{{flag|Mozambique}}|{{flag|Rwanda}}|{{flag|Seychelles}}|{{flag|Somalia}}|{{flag|South Sudan}}|{{flag|Tanzania}}|{{flag|Uganda}}|{{flag|Zambia}}|{{flag|Zimbabwe}}}}
{{collapsible list
| title = {{nowrap|[[List of states with limited recognition|Unrecognised states]] (1)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{unbulleted list
| {{flag|Somaliland}}
}}
}}
| label4 = [[Territory|Territories]]
| data4 = {{collapsible list
| title = {{nowrap|[[Dependent territory|Dependent territories]] (0–1)}}
|titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{flag|French Southern Territories}}
}}
{{collapsible list
| title = {{nowrap|[[Administrative division|Internal territories]] (1–2)}}
| titlestyle = text-align:left;padding-right:4em;font-weight:normal;background-color:whitesmoke;
| {{flag|Mayotte|local}}
| {{flag|Réunion|local}}
}}
| label5 = Time zones
| data5 = [[UTC+02:00]]<br />[[UTC+03:00]]<br />[[UTC+04:00]]
}}
[[File:Regions_of_the_African_Union.svg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Regions_of_the_African_Union.svg|ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|'''Regions of the [[:en:African_Union|African Union]]:'''{{Infobox/Columns|{{legend|#66c2a5|Northern}}
{{legend|#fc8d62|Western}}
{{legend|#8da0cb|Southern}}|{{legend|#a6d854|Eastern}}
{{legend|#e78ac3|Central}}}}]]
'''കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക''' ({{lang-en|East Africa}}) [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയുടെ]] കിഴക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള പ്രദേശമാണ്. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമോ രാഷ്ട്രീയപരമോ ആയ മാനദണ്ഡങ്ങൾ അനുസരിച്ച് ഇതിന്റെ അതിരുകൾ പലവിധത്തിൽ നിർവചിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="wiki-ea">{{cite web|url=https://static.hlt.bme.hu/semantics/external/pages/csettint%C5%91/en.wikipedia.org/wiki/East_Africa.html|title=East Africa}}</ref> [[ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കൊടുമുടിയായ കിളിമഞ്ചാരോ]], ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തടാകമായ [[വിക്ടോറിയ തടാകം]], [[ഗ്രേറ്റ് റിഫ്റ്റ് വാലി]] എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്താണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.
== നിർവചനവും രാജ്യങ്ങളും ==
"കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക" എന്ന പേര് സാധാരണയായി [[കെനിയ]], [[ടാൻസാനിയ]], [[ഉഗാണ്ട]] എന്നീ രാജ്യങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്; ചിലപ്പോൾ [[റുവാണ്ട]], [[ബുറുണ്ടി]] എന്നിവയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഭൂമേഖലാ വർഗ്ഗീകരണത്തിലെ "കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക" (Eastern Africa) ഇതിലും വലുതും, ഏകദേശം 19 പ്രദേശങ്ങൾ ചേർന്നതുമാണ്.<ref name="wiki-ea"/> പൊതുവായ വിഭജനങ്ങൾ:
* '''ഹോൺ ഓഫ് ആഫ്രിക്ക:''' [[ജിബൂട്ടി]], [[എറിത്രിയ]], [[എത്യോപ്യ]], [[സൊമാലിയ]]. ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയുടെ ഏറ്റവും കിഴക്കോട്ടു നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഭാഗമാണിത്; ചിലപ്പോൾ ഇതിനെ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വേറിട്ട മേഖലയായും കണക്കാക്കുന്നു.<ref name="wiki-ea"/>
* '''ആഫ്രിക്കൻ മഹാതടാക മേഖല:''' ടാൻസാനിയ, കെനിയ, ഉഗാണ്ട, റുവാണ്ട, ബുറുണ്ടി.
* '''നൈൽ താഴ്വര:''' [[സുഡാൻ]], [[ദക്ഷിണ സുഡാൻ]]. ഇവയെ ചിലർ വടക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലും ഉൾപ്പെടുത്താറുണ്ട്.<ref name="wiki-ea"/>
* ഇതിനു പുറമേ യു.എൻ. വർഗ്ഗീകരണത്തിൽ മലാവി, സാംബിയ, സിംബാബ്വെ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു; ഇവയെ ചിലപ്പോൾ തെക്കൻ ആഫ്രിക്കയുടെ ഭാഗമായും കണക്കാക്കുന്നു.<ref name="wiki-ea"/>
== ഭൂപ്രകൃതിയും കാലാവസ്ഥയും ==
ഭൗമഫലകങ്ങളുടെ ചലനം സൃഷ്ടിച്ച [[ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്കൻ റിഫ്റ്റ്]] ആണ് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂപ്രകൃതിയെ രൂപപ്പെടുത്തിയത്. ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ രണ്ടു കൊടുമുടികളായ കിളിമഞ്ചാരോയും [[കെനിയ പർവ്വതം|കെനിയ പർവ്വതവും]] ഇവിടെയാണ്. ലോകത്തെ രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ശുദ്ധജല തടാകമായ വിക്ടോറിയയും, രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും ആഴമേറിയ തടാകമായ [[ടാങ്കനിക്ക തടാകം|ടാങ്കനിക്കയും]] ഈ മേഖലയിലാണ്.<ref name="wiki-ea"/>
ചെങ്കടലും ഏദൻ ഉൾക്കടലും ചേരുന്ന ഭാഗത്തു നിന്ന് തെക്കോട്ട് എത്യോപ്യയിലെയും കെനിയയിലെയും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ ടാൻസാനിയയിലേക്കു നീളുന്നതാണ് കിഴക്കൻ (മഹത്തായ) റിഫ്റ്റ് വാലി. ഉഗാണ്ടയുടെയും ടാൻസാനിയയുടെയും പടിഞ്ഞാറൻ അതിർത്തികളിലൂടെ വളഞ്ഞുപോകുന്നതാണ് പടിഞ്ഞാറൻ റിഫ്റ്റ്. ഇവയ്ക്കിടയിലുള്ള പീഠഭൂമിയിലാണ് വിക്ടോറിയ തടാകം.<ref name="britannica">{{cite web|url=https://www.britannica.com/place/eastern-Africa|title=Eastern Africa|publisher=Encyclopædia Britannica}}</ref> കിളിമഞ്ചാരോയുടെ ഉയരം 5,895 മീറ്ററാണ്.<ref name="britannica"/> ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അടുത്താണെങ്കിലും പ്രദേശത്തിന്റെ കാലാവസ്ഥ ഭൂമധ്യരേഖാപ്രദേശങ്ങൾക്കു സാധാരണമായതിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉയരത്തിനനുസരിച്ച് താപനില കുറയുന്നതിനാൽ ടാൻസാനിയയുടെ മധ്യഭാഗം തീരപ്രദേശത്തേക്കാൾ തണുപ്പുള്ളതാണ്.<ref name="tz">{{cite web|url=https://rsm.global/tanzania/insights/corporate-literature/doing-business-tanzania-0|title=Doing Business in Tanzania|publisher=RSM}}</ref>
== ജനങ്ങളും ഭാഷകളും ==
ഉഗാണ്ടയിലും കെനിയയുടെയും ടാൻസാനിയയുടെയും റിഫ്റ്റ് താഴ്വര പ്രദേശങ്ങളിലും നീലോ-സഹാറൻ ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരാണ് ജീവിക്കുന്നത്; ഈ രാജ്യങ്ങളിലെ ബാക്കി ജനങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ബാന്തു ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നവരാണ്.<ref name="britannica"/> ബാന്തു വ്യാപനം (Bantu expansion) ആഫ്രിക്കൻ മഹാതടാക മേഖലയിലെ വലിയൊരു ഭാഗത്ത് കൃഷി എത്തിച്ചു.<ref name="wiki-ea"/> ആഫ്രിക്കൻ, അറബ്, ഏഷ്യൻ സ്വാധീനങ്ങളുടെ സംഗമം, പ്രത്യേകിച്ച് തീരപ്രദേശത്ത്, ഈ മേഖലയുടെ സംസ്കാരത്തെ രൂപപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; [[സ്വാഹിലി ഭാഷ]] പ്രദേശത്തെ വലിയൊരു ഭാഗത്ത് പൊതുഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.<ref name="africamap">{{cite web|url=https://africamap.net/regions/east-africa|title=East Africa: Countries, Map & Complete Guide|publisher=Africa Map}}</ref>
== ചരിത്രം ==
കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ തീരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഏറ്റവും പഴയ ലിഖിതവിവരണങ്ങളിൽ ഒന്ന് ക്രി.വ. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിൽ ഈജിപ്തിൽ താമസിച്ച ഒരു ഗ്രീക്ക് വ്യാപാരി എഴുതിയതെന്നു കരുതപ്പെടുന്ന ''പെരിപ്ലസ് ഓഫ് ദ എറിത്രിയൻ സീ'' ആണ്.<ref name="britannica"/>
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ഭൂപ്രകൃതിയും കൃഷിക്കുള്ള അനുയോജ്യതയും യൂറോപ്യൻ പര്യവേഷണത്തിനും ചൂഷണത്തിനും കോളനിവൽക്കരണത്തിനും കാരണമായി. [[ആഫ്രിക്കയ്ക്കായുള്ള പിടിവലി]]യുടെ കാലത്ത് ഇന്നത്തെ കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിൽ മിക്കവയും ഏതെങ്കിലും യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറി.<ref name="wiki-ea"/>
== കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ സമൂഹം ==
ഈ മേഖലയിലെ പ്രധാന പ്രാദേശിക കൂട്ടായ്മയാണ് [[കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ സമൂഹം]] (East African Community, EAC). കെനിയ, ടാൻസാനിയ, ഉഗാണ്ട എന്നിവ ചേർന്നുള്ള ആദ്യ സംഘടന 1977-ൽ രാഷ്ട്രീയ ഭിന്നതകൾ മൂലം തകർന്നു; 2000-ൽ ഇത് പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കപ്പെടുകയും പിന്നീട് എട്ട് അംഗങ്ങളായി വികസിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="eac">{{cite web|url=https://geographyworlds.com/blog/east-african-community-guide/|title=East African Community: Regional Integration in East Africa|publisher=Geography Worlds}}</ref> കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ നിയമനിർമ്മാണ സഭയും കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കൻ നീതിന്യായ കോടതിയും ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.<ref name="eac"/>
{{ശ്രദ്ധിക്കുക|അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക ഔദ്യോഗിക വെബ്സൈറ്റിൽ (eac.int) പരിശോധിച്ച് ചേർക്കുക}}
== ഇതും കാണുക ==
* [[ആഫ്രിക്ക]]
* [[ഹോൺ ഓഫ് ആഫ്രിക്ക]]
* [[ഗ്രേറ്റ് റിഫ്റ്റ് വാലി]]
* [[കിളിമഞ്ചാരോ]]
* [[വിക്ടോറിയ തടാകം]]
== അവലംബം ==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:ആഫ്രിക്കയിലെ മേഖലകൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്ക]]
1pgdc9bpskramciq7fskzpsxt2ssr8g
പ്രമാണം:Neha Singh Rathore.jpg
6
673406
4678441
2026-10-21T16:10:09Z
Martinkottayam
84843
4678441
wikitext
text/x-wiki
== അനുമതി ==
{{പകർപ്പവകാശം അറിയില്ല}}
64bwuessxzlozk0eqrk725e5h4x9u6q
ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്.
0
673407
4678443
2026-10-21T16:11:46Z
Ayshamarjana
131632
'{{Infobox school | name = ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്. | image = | image_size = | caption = ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്. | location = [[കൊളവല്ലൂർ]] | country = ഇന്ത്യ | coordinates = | other_name = | ty...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678443
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox school
| name = ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്.
| image =
| image_size =
| caption = ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്.
| location = [[കൊളവല്ലൂർ]]
| country = ഇന്ത്യ
| coordinates =
| other_name =
| type = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established = {{Start date|1941|df=yes}}
| school_board = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district = കണ്ണൂർ
| educational_authority = പാനൂർ ഉപജില്ല
| grades = 1 മുതൽ 4 വരെ
| medium_of_language = മലയാളം
| website =
| udisce_code = 32020600710
| Kerala_school_code = 14522
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[തലശ്ശേരി താലൂക്ക്|തലശ്ശേരി താലൂക്കിൽ]] [[കുന്നോത്തുപറമ്പ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കുന്നോത്തുപറമ്പ് പഞ്ചായത്തിൽ]] [[കൊളവല്ലൂർ]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''ഗുരുദേവ സ്മാരകം എൽ.പി.എസ്.'''.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/14522|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. <ref>{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=October 15, 2026}}</ref> [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വടകര ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1941 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. കണ്ണൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 31 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 19 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1941-ൽ കൊളവല്ലൂർ പ്രദേശത്ത് പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ച എയ്ഡഡ് ലോവർ പ്രൈമറി സ്കൂളാണിത്. ശ്രീനാരായണ ഗുരുവിന്റെ ആദർശങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട് സ്ഥാപിതമായ ഈ വിദ്യാലയം പ്രദേശത്തെ പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസ വികസനത്തിൽ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
1500 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബ് ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 7 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 8 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/14522|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/14522 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
8zzd9yzdsyye3tn10yr6083d7qxcoxb
കിടങ്ങാംപറമ്പ് ഭുവനേശ്വരിക്ഷേത്രം
0
673408
4678455
2026-10-21T16:57:12Z
Vishalsathyan19952099
57735
'[[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ടൂറിസം തലസ്ഥാനമായ [[ആലപ്പുഴ]] നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശമായ കിടങ്ങാംപറമ്പ് ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''കിടങ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678455
wikitext
text/x-wiki
[[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ടൂറിസം തലസ്ഥാനമായ [[ആലപ്പുഴ]] നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശമായ കിടങ്ങാംപറമ്പ് ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''കിടങ്ങാംപറമ്പ് ഭുവനേശ്വരിക്ഷേത്രം'''. മാതൃദേവതയും, [[ദശമഹാവിദ്യകൾ|ദശമഹാവിദ്യകളിൽ]] നാലാമത്തേതുമായ [[ഭുവനേശ്വരി]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠയായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[കാളി|ഭദ്രകാളിയും]] ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശാസ്താവ്]]. [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ശിവൻ]], [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[നവഗ്രഹങ്ങൾ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[കൊടുംകാളി]], [[യോഗീശ്വരൻ]] (ഭാണ്ഡസന്ന്യാസി) എന്നിവരും കുടികൊള്ളുന്നു. [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മാതൃകയിൽ നിർമ്മിച്ച ഗോപുരവും ശില്പങ്ങളും ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വലിയ പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ, ഇവിടെ ബാക്കിയെല്ലാം കേരളീയരീതി തന്നെ പിന്തുടരുന്നു. രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രം എന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. [[മണ്ഡലകാലം|മണ്ഡലകാലത്തിന്റെ]] അവസാനത്തെ എട്ടുദിവസം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവം, [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. നാട്ടുകാരുടെ വകയായ ഒരു ട്രസ്റ്റാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തുന്നത്.
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
rg1pit1w9o1bu87wg314r8e8m6e0n6k
4678519
4678455
2026-10-22T03:48:58Z
Vijayanrajapuram
21314
4678519
wikitext
text/x-wiki
[[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ടൂറിസം തലസ്ഥാനമായ [[ആലപ്പുഴ]] നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശമായ കിടങ്ങാംപറമ്പ് ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''കിടങ്ങാംപറമ്പ് ഭുവനേശ്വരിക്ഷേത്രം'''.<ref>{{Cite web|url=https://www.dtpcalappuzha.com/destination/kidangamparambu-sree-bhuvaneswari-temple|title=Kidangamparambu Sree Bhuvaneswari Temple {{!}} DTPC|access-date=2026-10-22|language=en}}</ref> മാതൃദേവതയും, [[ദശമഹാവിദ്യകൾ|ദശമഹാവിദ്യകളിൽ]] നാലാമത്തേതുമായ [[ഭുവനേശ്വരി]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠയായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[കാളി|ഭദ്രകാളിയും]] ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശാസ്താവ്]]. [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ശിവൻ]], [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[നവഗ്രഹങ്ങൾ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[കൊടുംകാളി]], [[യോഗീശ്വരൻ]] (ഭാണ്ഡസന്ന്യാസി) എന്നിവരും കുടികൊള്ളുന്നു. [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മാതൃകയിൽ നിർമ്മിച്ച ഗോപുരവും ശില്പങ്ങളും ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വലിയ പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ, ഇവിടെ ബാക്കിയെല്ലാം കേരളീയരീതി തന്നെ പിന്തുടരുന്നു. രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രം എന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. [[മണ്ഡലകാലം|മണ്ഡലകാലത്തിന്റെ]] അവസാനത്തെ എട്ടുദിവസം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവം, [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. നാട്ടുകാരുടെ വകയായ ഒരു ട്രസ്റ്റാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.in/Attraction_Review-g608471-d11707121-Reviews-Kidangamparambu_Sree_Bhuvaneswari_Temple-Alappuzha_Alappuzha_District_Kerala.html|title=KIDANGAMPARAMBU SREE BHUVANESWARI TEMPLE - All You SHOULD Know Before Going 2026 (with Photos) - Tripadvisor|access-date=2026-10-22|language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/alappuzha/temple-modeled-sri-padmanabhaswamy-temple-alappuzha-peaceful-atmosphere-kitangamparam-local18-648802.html|title=ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്ര മാതൃകയിലുള്ള കിടങ്ങാംപറമ്പ് ക്ഷേത്രം|access-date=2026-10-22|language=ml}}</ref>
== അവലംബം ==
<references />
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
dd6yepw13wbccj1rxeu0itwuh4hsa3s
4678523
4678519
2026-10-22T03:52:52Z
Vijayanrajapuram
21314
4678523
wikitext
text/x-wiki
{{Needs Image}}
[[കേരളം|കേരളത്തിന്റെ]] ടൂറിസം തലസ്ഥാനമായ [[ആലപ്പുഴ]] നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശമായ കിടങ്ങാംപറമ്പ് ദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ഒരു ക്ഷേത്രമാണ് '''കിടങ്ങാംപറമ്പ് ഭുവനേശ്വരിക്ഷേത്രം'''.<ref>{{Cite web|url=https://www.dtpcalappuzha.com/destination/kidangamparambu-sree-bhuvaneswari-temple|title=Kidangamparambu Sree Bhuvaneswari Temple {{!}} DTPC|access-date=2026-10-22|language=en}}</ref> മാതൃദേവതയും, [[ദശമഹാവിദ്യകൾ|ദശമഹാവിദ്യകളിൽ]] നാലാമത്തേതുമായ [[ഭുവനേശ്വരി]] മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠയായ ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, തുല്യപ്രാധാന്യത്തോടെ [[കാളി|ഭദ്രകാളിയും]] ഉപദേവതകളായി [[ഗണപതി]], [[ശാസ്താവ്]]. [[സുബ്രഹ്മണ്യൻ]], [[ശിവൻ]], [[ശ്രീകൃഷ്ണൻ]], [[നവഗ്രഹങ്ങൾ]], [[നാഗദൈവങ്ങൾ]], [[കൊടുംകാളി]], [[യോഗീശ്വരൻ]] (ഭാണ്ഡസന്ന്യാസി) എന്നിവരും കുടികൊള്ളുന്നു. [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മാതൃകയിൽ നിർമ്മിച്ച ഗോപുരവും ശില്പങ്ങളും ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വലിയ പ്രത്യേകതയാണ്. എന്നാൽ, ഇവിടെ ബാക്കിയെല്ലാം കേരളീയരീതി തന്നെ പിന്തുടരുന്നു. രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രം എന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം. [[മണ്ഡലകാലം|മണ്ഡലകാലത്തിന്റെ]] അവസാനത്തെ എട്ടുദിവസം നടക്കുന്ന കൊടിയേറ്റുത്സവം, [[കന്നി|കന്നിമാസത്തിലെ]] [[നവരാത്രി]], [[വൃശ്ചികം|വൃശ്ചികമാസത്തിലെ]] [[തൃക്കാർത്തിക]] എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ആണ്ടുവിശേഷങ്ങൾ. നാട്ടുകാരുടെ വകയായ ഒരു ട്രസ്റ്റാണ് ക്ഷേത്രഭരണം നടത്തുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.tripadvisor.in/Attraction_Review-g608471-d11707121-Reviews-Kidangamparambu_Sree_Bhuvaneswari_Temple-Alappuzha_Alappuzha_District_Kerala.html|title=KIDANGAMPARAMBU SREE BHUVANESWARI TEMPLE - All You SHOULD Know Before Going 2026 (with Photos) - Tripadvisor|access-date=2026-10-22|language=en-IN}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://malayalam.news18.com/news/alappuzha/temple-modeled-sri-padmanabhaswamy-temple-alappuzha-peaceful-atmosphere-kitangamparam-local18-648802.html|title=ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്ര മാതൃകയിലുള്ള കിടങ്ങാംപറമ്പ് ക്ഷേത്രം|access-date=2026-10-22|language=ml}}</ref>
== അവലംബം ==
<references />
[[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ദേവീക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:രണ്ടു കൊടിമരങ്ങളുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ]]
3mxieyny4f9r1ksraqgbrtnjgibrs85
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Suzukitoyoki
3
673409
4678515
2026-10-22T03:29:32Z
Syunsyunminmin
161433
Syunsyunminmin എന്ന ഉപയോക്താവ് [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Suzukitoyoki]] എന്ന താൾ [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:トヨキン]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: "[[Special:CentralAuth/Suzukitoyoki|Suzukitoyoki]]" എന്ന ഉപയോക്താവിനെ "[[Special:CentralAuth/トヨキン|トヨキン]]" എന്നു പേരുമാറ്റിയപ്പോൾ താൾ കൂടെ സ്വയം മാറിയിട്ടുണ്ട്.
4678515
wikitext
text/x-wiki
#തിരിച്ചുവിടുക [[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:トヨキン]]
c066ri62gj4m0kf4huc7jrblk7xkqh9
മന്താരോ നദി
0
673410
4678518
2026-10-22T03:48:34Z
Martinkottayam
84843
'തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678518
wikitext
text/x-wiki
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബം ==
gzc0k5wq4h8q4atdejn18eq3phhs1vc
4678521
4678518
2026-10-22T03:51:54Z
Martinkottayam
84843
4678521
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബം ==
49c2zcthy0vtvcw49upyufpv0blz0mn
4678524
4678521
2026-10-22T03:53:46Z
Martinkottayam
84843
4678524
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബം ==
5xwx0samq96kvuwx6sfsuc2bzj1ud3f
4678528
4678524
2026-10-22T04:02:51Z
Martinkottayam
84843
4678528
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്.
== അവലംബം ==
7iqxr1smrf7kaztuf4l0j67zg1l14ub
4678529
4678528
2026-10-22T04:13:20Z
Martinkottayam
84843
4678529
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്. തുടക്കത്തിൽ ജുനിൻ, യാവുലി, ജൗജ, കോൺസെപ്സിയോൺ, വാൻകായോ എന്നീ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി തുടർന്ന് ഹുവാങ്കവെലിക്ക, അയാകുച്ചോ മേഖലയിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് സതിപോ പ്രവിശ്യയിലെ ജുനിൻ മേഖലയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്ന നദി, അവിടെ അപുരിമാക് നദിയുമായി ചേർന്ന് എനെ നദിയായി മാറുന്നു. ഇതിന്റെ ജലസംഭരണ മേഖലയിൽ പാസ്കോ മേഖലയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ നദി ആമസോൺ നദിയുടെ നീർത്തടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ്. കൂനാസ് നദി, വിൽക്ക/മോയ നദി, ഇച്ചു നദി, കച്ചിമായു എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.
== അവലംബം ==
78antoofe8qabfrm5foum5nnkd85h4e
4678530
4678529
2026-10-22T04:21:28Z
Martinkottayam
84843
4678530
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്. തുടക്കത്തിൽ ജുനിൻ, യാവുലി, ജൗജ, കോൺസെപ്സിയോൺ, വാൻകായോ എന്നീ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി തുടർന്ന് ഹുവാങ്കവെലിക്ക, അയാകുച്ചോ മേഖലയിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് സതിപോ പ്രവിശ്യയിലെ ജുനിൻ മേഖലയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്ന നദി, അവിടെ അപുരിമാക് നദിയുമായി ചേർന്ന് എനെ നദിയായി മാറുന്നു. ഇതിന്റെ ജലസംഭരണ മേഖലയിൽ പാസ്കോ മേഖലയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ നദി ആമസോൺ നദിയുടെ നീർത്തടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ്. കൂനാസ് നദി, വിൽക്ക/മോയ നദി, ഇച്ചു നദി, കച്ചിമായു എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.
പെറുവിന്റെ തെക്ക്-മധ്യ ഭാഗങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഈ നദി പൊതുവെ തെക്കുകിഴക്ക് ദിശയിലേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,082.7 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ജുനിൻ തടാകമാണ് ഇതിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനമെന്നിരുന്നാലും നദി അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഇതിന്റെ ഉയരം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നുള്ള ഉയരം വെറും 440 മീറ്റർ മാത്രമായി കുറയുന്നു. ഇതുമൂലം നദിക്ക് കിലോമീറ്ററിന് ഏകദേശം 5 മീറ്റർ എന്ന വലിയ ചരിവ് ലഭിക്കുന്നു. ഈ ചരിവാണ് മന്താരോ താഴ്വരയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഭൂപ്രകൃതി രൂപപ്പെടുത്താൻ കാരണമായത്. തലസ്ഥാന നഗരമായ [[ലിമ|ലിമയിലേക്ക്]] ആവശ്യമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉറവിടം ഈ താഴ്വരയാണ്.
== അവലംബം ==
aq51o84dsuus3zf4vf2rqwvyhytgqmg
4678531
4678530
2026-10-22T04:26:28Z
Martinkottayam
84843
4678531
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[File:Rio_Mantaro_511.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Rio_Mantaro_511.jpg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|ജുനിൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന മന്താരോ നദി.]]
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്. തുടക്കത്തിൽ ജുനിൻ, യാവുലി, ജൗജ, കോൺസെപ്സിയോൺ, വാൻകായോ എന്നീ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി തുടർന്ന് ഹുവാങ്കവെലിക്ക, അയാകുച്ചോ മേഖലയിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് സതിപോ പ്രവിശ്യയിലെ ജുനിൻ മേഖലയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്ന നദി, അവിടെ അപുരിമാക് നദിയുമായി ചേർന്ന് എനെ നദിയായി മാറുന്നു. ഇതിന്റെ ജലസംഭരണ മേഖലയിൽ പാസ്കോ മേഖലയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ നദി ആമസോൺ നദിയുടെ നീർത്തടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ്. കൂനാസ് നദി, വിൽക്ക/മോയ നദി, ഇച്ചു നദി, കച്ചിമായു എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.
പെറുവിന്റെ തെക്ക്-മധ്യ ഭാഗങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഈ നദി പൊതുവെ തെക്കുകിഴക്ക് ദിശയിലേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,082.7 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ജുനിൻ തടാകമാണ് ഇതിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനമെന്നിരുന്നാലും നദി അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഇതിന്റെ ഉയരം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നുള്ള ഉയരം വെറും 440 മീറ്റർ മാത്രമായി കുറയുന്നു. ഇതുമൂലം നദിക്ക് കിലോമീറ്ററിന് ഏകദേശം 5 മീറ്റർ എന്ന വലിയ ചരിവ് ലഭിക്കുന്നു. ഈ ചരിവാണ് മന്താരോ താഴ്വരയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഭൂപ്രകൃതി രൂപപ്പെടുത്താൻ കാരണമായത്. തലസ്ഥാന നഗരമായ [[ലിമ|ലിമയിലേക്ക്]] ആവശ്യമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉറവിടം ഈ താഴ്വരയാണ്.
പെറുവിലെ ഹുവാങ്കവെലിക്ക മേഖലയിലെ തയാകാജ പ്രവിശ്യയിലാണ് പെറുവിലുണ്ടാകുന്ന ആകെ വൈദ്യുതോർജ്ജത്തിന്റെ 31 ശതമാനവും ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന മന്താരോ ജലവൈദ്യുത സമുച്ചയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|title=Complejo Hidroenergético del Mantaro|publisher=ElectroPeru|language=Spanish|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111001074623/http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|archivedate=2011-10-01|url-status=dead}}</ref>
== അവലംബം ==
8k3pg4mtrvfu8migkvrtpntr62y3ifi
4678534
4678531
2026-10-22T04:40:33Z
Martinkottayam
84843
4678534
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[File:Rio_Mantaro_511.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Rio_Mantaro_511.jpg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|ജുനിൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന മന്താരോ നദി.]]
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്. തുടക്കത്തിൽ ജുനിൻ, യാവുലി, ജൗജ, കോൺസെപ്സിയോൺ, വാൻകായോ എന്നീ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി തുടർന്ന് ഹുവാങ്കവെലിക്ക, അയാകുച്ചോ മേഖലയിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് സതിപോ പ്രവിശ്യയിലെ ജുനിൻ മേഖലയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്ന നദി, അവിടെ അപുരിമാക് നദിയുമായി ചേർന്ന് എനെ നദിയായി മാറുന്നു. ഇതിന്റെ ജലസംഭരണ മേഖലയിൽ പാസ്കോ മേഖലയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ നദി ആമസോൺ നദിയുടെ നീർത്തടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ്. കൂനാസ് നദി, വിൽക്ക/മോയ നദി, ഇച്ചു നദി, കച്ചിമായു എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.
പെറുവിന്റെ തെക്ക്-മധ്യ ഭാഗങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഈ നദി പൊതുവെ തെക്കുകിഴക്ക് ദിശയിലേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,082.7 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ജുനിൻ തടാകമാണ് ഇതിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനമെന്നിരുന്നാലും നദി അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഇതിന്റെ ഉയരം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നുള്ള ഉയരം വെറും 440 മീറ്റർ മാത്രമായി കുറയുന്നു. ഇതുമൂലം നദിക്ക് കിലോമീറ്ററിന് ഏകദേശം 5 മീറ്റർ എന്ന വലിയ ചരിവ് ലഭിക്കുന്നു. ഈ ചരിവാണ് മന്താരോ താഴ്വരയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഭൂപ്രകൃതി രൂപപ്പെടുത്താൻ കാരണമായത്. തലസ്ഥാന നഗരമായ [[ലിമ|ലിമയിലേക്ക്]] ആവശ്യമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉറവിടം ഈ താഴ്വരയാണ്.
പെറുവിലെ ഹുവാങ്കവെലിക്ക മേഖലയിലെ തയാകാജ പ്രവിശ്യയിലാണ് പെറുവിലുണ്ടാകുന്ന ആകെ വൈദ്യുതോർജ്ജത്തിന്റെ 31 ശതമാനവും ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന മന്താരോ ജലവൈദ്യുത സമുച്ചയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|title=Complejo Hidroenergético del Mantaro|publisher=ElectroPeru|language=Spanish|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111001074623/http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|archivedate=2011-10-01|url-status=dead}}</ref>
2012 മെയ് മാസത്തിൽ റോക്കി കോന്റോസ്, ജെയിംസ് ഡ്യൂസൻബെറി എന്നിവർ ചേർന്ന് നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം മുതലുള്ള പൂർണ്ണദൂരവും തുഴഞ്ഞു സഞ്ചരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.sierrarios.org/Peru/AmazonFirstDescent.html|title=First Descent of the Amazon Expedition|accessdate=10 February 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130211055303/http://www.sierrarios.org/Peru/AmazonFirstDescent.html|archive-date=11 February 2013|url-status=live}}</ref> ഇതിനുമുമ്പ് 2002-ൽ റിച്ചാർഡ് പെത്തിഗൽ എന്നയാൾ ഈ നദിയുടെ താഴെയുള്ള 140 കിലോമീറ്റർ ഭാഗം ആദ്യം കയാക്കിലും പിന്നീട് [[കട്ടമരം|കട്ടമരത്തിലും]] സഞ്ചരിച്ചു പിന്നിട്ടിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.peruwhitewater.com/mantaro|title=Rio Mantaro|accessdate=10 February 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120430154115/http://www.peruwhitewater.com/mantaro/|archive-date=30 April 2012|url-status=live}}</ref> നദിയുടെ ഈ കീഴ്ഭാഗം 'സെൻഡെറോ ലുമിനോസോ' ക്യാമ്പുകൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
== അവലംബം ==
h3mz43o5t3mwyff8ami5cxdfjlfqkts
4678535
4678534
2026-10-22T04:44:35Z
Martinkottayam
84843
4678535
wikitext
text/x-wiki
{{prettyurl|Mantaro River}}
{{Infobox river
| name = മന്താരോ നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Chaypara Footbridge.jpg
| image_size = 300
| image_caption =
| map = Rio Apurímac.png
| map_size = 300
| map_caption = തെക്ക്-മധ്യ പെറുവിലെ വലിയ നദികളുടെ ഭൂപടം (മന്താരോ നദിയുടെ താഴ് ഭാഗം മാത്രം ഇതിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു)
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|739|km|mi|abbr=on}}
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ജുനിൻ തടാകം]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[എനെ നദി]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|12|15|46|S|73|58|44|W|display=inline,title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size = {{convert|15410|km2|abbr=on}}
| tributaries_left =
| tributaries_right = [[കുനാസ് നദി]], [[ഇച്ചു നദി]], [[Kachimayu (Ayacucho-Huancavelica)|കച്ചിമായു]]
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
തെക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യമായ [[പെറു|പെറുവിന്റെ]] മധ്യമേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നീളമേറിയ ഒരു നദിയാണ് '''മന്താരോ നദി.''' ക്വെച്ചുവ ഭാഷയിൽ ഇതിന്റെ പേരിനർത്ഥം "മഹാനദി" (ഗ്രേറ്റ് റിവർ) എന്നാണ്. 'എനെ' നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്ത് വസിക്കുന്ന അഷാനിങ്ക ജനവിഭാഗത്തിന്റെ ഭാഷയിൽ നിന്നാകാം 'മന്താരോ' എന്ന പദത്തിിന്റെ ഉത്ഭവം. നദികളെ നിർവചിക്കുന്നതിനുള്ള മാനദണ്ഡങ്ങൾക്കനുസൃതമായി, [[അപൂരിമാക് നദി|അപുരിമാക്]] നദിക്കൊപ്പം മന്താരോ നദിയും ആമസോൺ നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്രോതസ്സുകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|title=Where Does the Amazon River Begin?|accessdate=14 February 2014|last=Lee|first=Jane|publisher=National Geographic|archive-url=https://web.archive.org/web/20171016014329/http://news.nationalgeographic.com/news/2014/02/140213-amazon-river-length-source-maps-science/#.Uv5cW7RlmW8|archive-date=16 October 2017|url-status=dead}}</ref>
== ഭൂമിശാസ്ത്രം ==
[[File:Rio_Mantaro_511.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Rio_Mantaro_511.jpg|ഇടത്ത്|ലഘുചിത്രം|250x250ബിന്ദു|ജുനിൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന മന്താരോ നദി.]]
ഈ നദിയുടെ ഉത്ഭവം ജൂനിൻ തടാകത്തിൽ നിന്നാണെന്ന് പൊതുവേ പറയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ജൂനിൻ തടാകത്തിന് മുകളിലായി പോഷകനദികൾ ഏകദേശം 70 കിലോമീറ്ററോളം ദൂരത്തേക്ക് വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഇതിന്റെ ആകെ നീളം 809 കിലോമീറ്ററാണ്. ഈ നദിയുടെ പ്രധാന പോഷകനദികളിലൊന്നായ 'കുനാസ്' പ്രാദേശിക തലസ്ഥാനമായ ഹുവൻകായോയിൽ വെച്ച് മന്താരോ നദിയിൽ ചേരുമ്പോൾ മറ്റൊരു പോഷകനദിയായ '[[കച്ചിമായു നദി|കച്ചിമായു]]', അയാകുച്ചോ നഗരത്തിനടുത്ത് വെച്ച് ഇതിനോടൊപ്പം ചേരുന്നു. ജൂനിൻ തടാകം മുതൽ കാച്ചിമായു നദി ചേരുന്നിടം വരെ നീളുന്ന മന്താരോ നദിയുടെ മുകൾഭാഗത്തിന് ഏകദേശം 432 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ളപ്പോൾ ഭൂപടത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന നദിയുടെ താഴ്ഭാഗത്തിന് 307 കിലോമീറ്റർ നീളമാണുള്ളത്. തുടക്കത്തിൽ ജുനിൻ, യാവുലി, ജൗജ, കോൺസെപ്സിയോൺ, വാൻകായോ എന്നീ പ്രവിശ്യകളിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഈ നദി തുടർന്ന് ഹുവാങ്കവെലിക്ക, അയാകുച്ചോ മേഖലയിലേയ്ക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നു. തുടർന്ന് സതിപോ പ്രവിശ്യയിലെ ജുനിൻ മേഖലയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്ന നദി, അവിടെ അപുരിമാക് നദിയുമായി ചേർന്ന് എനെ നദിയായി മാറുന്നു. ഇതിന്റെ ജലസംഭരണ മേഖലയിൽ പാസ്കോ മേഖലയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ നദി ആമസോൺ നദിയുടെ നീർത്തടത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ്. കൂനാസ് നദി, വിൽക്ക/മോയ നദി, ഇച്ചു നദി, കച്ചിമായു എന്നിവയാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.
പെറുവിന്റെ തെക്ക്-മധ്യ ഭാഗങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഈ നദി പൊതുവെ തെക്കുകിഴക്ക് ദിശയിലേക്കാണ് ഒഴുകുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 4,082.7 മീറ്റർ ഉയരത്തിലുള്ള ജുനിൻ തടാകമാണ് ഇതിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനമെന്നിരുന്നാലും നദി അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഇതിന്റെ ഉയരം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് വെറും 440 മീറ്റർ മാത്രമായി കുറയുന്നു. ഇതുമൂലം നദിക്ക് കിലോമീറ്ററിന് ഏകദേശം 5 മീറ്റർ എന്ന വലിയ ചരിവ് ലഭിക്കുന്നു. ഈ ചരിവാണ് മന്താരോ താഴ്വരയുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഭൂപ്രകൃതി രൂപപ്പെടുത്താൻ കാരണമായത്. തലസ്ഥാന നഗരമായ [[ലിമ|ലിമയിലേക്ക്]] ആവശ്യമായ ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളുടെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉറവിടം ഈ താഴ്വരയാണ്.
പെറുവിലെ ഹുവാങ്കവെലിക്ക മേഖലയിലെ തയാകാജ പ്രവിശ്യയിലാണ് പെറുവിലുണ്ടാകുന്ന ആകെ വൈദ്യുതോർജ്ജത്തിന്റെ 31 ശതമാനവും ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന മന്താരോ ജലവൈദ്യുത സമുച്ചയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|title=Complejo Hidroenergético del Mantaro|publisher=ElectroPeru|language=Spanish|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111001074623/http://www.electroperu.com.pe/Super_FSet.asp?dato=211|archivedate=2011-10-01|url-status=dead}}</ref>
2012 മെയ് മാസത്തിൽ റോക്കി കോന്റോസ്, ജെയിംസ് ഡ്യൂസൻബെറി എന്നിവർ ചേർന്ന് നദിയുടെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം മുതലുള്ള പൂർണ്ണദൂരവും തുഴഞ്ഞു സഞ്ചരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://www.sierrarios.org/Peru/AmazonFirstDescent.html|title=First Descent of the Amazon Expedition|accessdate=10 February 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20130211055303/http://www.sierrarios.org/Peru/AmazonFirstDescent.html|archive-date=11 February 2013|url-status=live}}</ref> ഇതിനുമുമ്പ് 2002-ൽ റിച്ചാർഡ് പെത്തിഗൽ എന്നയാൾ ഈ നദിയുടെ താഴെയുള്ള 140 കിലോമീറ്റർ ഭാഗം ആദ്യം കയാക്കിലും പിന്നീട് [[കട്ടമരം|കട്ടമരത്തിലും]] സഞ്ചരിച്ചു പിന്നിട്ടിരുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://www.peruwhitewater.com/mantaro|title=Rio Mantaro|accessdate=10 February 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20120430154115/http://www.peruwhitewater.com/mantaro/|archive-date=30 April 2012|url-status=live}}</ref> നദിയുടെ ഈ കീഴ്ഭാഗം 'സെൻഡെറോ ലുമിനോസോ' ക്യാമ്പുകൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
== അവലംബം ==
<references />
[[വർഗ്ഗം:പെറുവിലെ നദികൾ]]
hxbsvrsc4s5vy9pbvlvzbsgoepktkvs
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Cuecraft6
3
673411
4678533
2026-10-22T04:32:31Z
സ്വാഗതസംഘം
39256
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു
4678533
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Cuecraft6 | Cuecraft6 | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 04:32, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
kliphpqn69z9eldhk04ogn93x0pecxm
സറുമില്ല നദി
0
673412
4678538
2026-10-22T04:56:53Z
Martinkottayam
84843
'{{Infobox river | name = സറുമില്ല നദി | native_name = | name_native_lang = | other_name = | etymology = | nickname = <!---------------------- IMAGE--> | image = | image_size = | image_caption = | image_alt = <!---------------------- MAPS --> | map = | map_size = | ma...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678538
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = സറുമില്ല നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
| nickname =
<!---------------------- IMAGE-->
| image =
| image_size =
| image_caption =
| image_alt =
<!---------------------- MAPS -->
| map =
| map_size =
| map_caption =
| map_alt =
| pushpin_map = Peru
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption = Location of mouth
| pushpin_alt =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Countries
| subdivision_name1 = [[Peru]], [[Ecuador]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length =
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 =
| source1_location =
| source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} -->
| source1_elevation =
| mouth =
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|3.4408|S|80.2219|W|source:wikidata|display=inline, title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size =
| basin_landmarks =
| basin_population =
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| waterbodies =
| waterfalls =
| bridges =
| ports =
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
[[പെറു|പെറുവിനും]] [[ഇക്വഡോർ|ഇക്വഡോറിനുമിടയിലെ]] അതിർത്തി അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന, [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയിലുള്ള]] ഒരു നദിയാണ് '''സറുമില്ല നദി'''. പെറുവിലെ സറുമില്ല പട്ടണത്തിന്റെ പേരിലാണ് ഈ നദി അറിയപ്പെടുന്നത്.
ഇത് 'ഗൾഫ് ഓഫ് ഗ്വായാക്വിൽ-തുംബെസ് കണ്ടൽക്കാട് സംരക്ഷിത പ്രദേശ'ത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഇവിടുത്തെ ജലപ്രവാഹങ്ങൾ, അവസാദങ്ങൾ, വേലിയേറ്റ-വേലിയിറക്കങ്ങൾ എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂപ്രകൃതിയെ ശക്തമായി സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളാണ്. ഇത് ഗൾഫ് ഓഫ് ഗ്വായാക്വിലിലേക്കാണ് പതിക്കുന്നത്.
നദിയോരത്തുള്ള ഏറ്റവും വലിയ പട്ടണങ്ങൾ ഇക്വഡോറിലെ എൽ ഓറോ പ്രവിശ്യയിലുള്ള ഹുവാക്വില്ലാസും പെറുവിലെ തുംബെസ് മേഖലയിലുള്ള അഗുവസ് വെർഡെസുമാണ് ഈ രണ്ട് പട്ടണങ്ങളെയും ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര പാലം വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ജനവാസമുള്ള ഈ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ നദി ഒരു കനാൽ വഴിയാണ് ഒഴുകുന്നത്. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും ആളുകൾ തങ്ങളുടെ മാലിന്യങ്ങൾ ഈ കനാലിലേക്ക് തള്ളുന്നതിനാൽ, നദിയുടെ ഈ ഭാഗത്ത് മലിനീകരണം ഒരു വലിയ പ്രശ്നമായി നിലനിൽക്കുന്നു.
== അവലംബം ==
ktu3ve7c6b5zb1le8px47hw0oyww04f
4678539
4678538
2026-10-22T05:02:54Z
Martinkottayam
84843
4678539
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = സറുമില്ല നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
| nickname =
<!---------------------- IMAGE-->
| image =
| image_size =
| image_caption =
| image_alt =
<!---------------------- MAPS -->
| map =
| map_size =
| map_caption =
| map_alt =
| pushpin_map = Peru
| pushpin_map_size =
| pushpin_caption = Location of mouth
| pushpin_alt =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Countries
| subdivision_name1 = [[Peru]], [[Ecuador]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length =
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 =
| source1_location =
| source1_coordinates = <!-- {{Coord|...}} -->
| source1_elevation =
| mouth =
| mouth_location =
| mouth_coordinates = {{coord|3.4408|S|80.2219|W|source:wikidata|display=inline, title}}
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size =
| basin_landmarks =
| basin_population =
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| waterbodies =
| waterfalls =
| bridges =
| ports =
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
[[പെറു|പെറുവിനും]] [[ഇക്വഡോർ|ഇക്വഡോറിനുമിടയിലെ]] അതിർത്തി അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന, [[തെക്കേ അമേരിക്ക|തെക്കേ അമേരിക്കയിലുള്ള]] ഒരു നദിയാണ് '''സറുമില്ല നദി'''. പെറുവിലെ സറുമില്ല പട്ടണത്തിന്റെ പേരിലാണ് ഈ നദി അറിയപ്പെടുന്നത്.
ഇത് 'ഗൾഫ് ഓഫ് ഗ്വായാക്വിൽ-തുംബെസ് കണ്ടൽക്കാട് സംരക്ഷിത പ്രദേശ'ത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഇവിടുത്തെ ജലപ്രവാഹങ്ങൾ, അവസാദങ്ങൾ, വേലിയേറ്റ-വേലിയിറക്കങ്ങൾ എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭൂപ്രകൃതിയെ ശക്തമായി സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങളാണ്. ഇത് ഗൾഫ് ഓഫ് ഗ്വായാക്വിലിലേക്കാണ് പതിക്കുന്നത്.
നദിയോരത്തുള്ള ഏറ്റവും വലിയ പട്ടണങ്ങൾ ഇക്വഡോറിലെ എൽ ഓറോ പ്രവിശ്യയിലുള്ള ഹുവാക്വില്ലാസും പെറുവിലെ തുംബെസ് മേഖലയിലുള്ള അഗുവസ് വെർഡെസുമാണ് ഈ രണ്ട് പട്ടണങ്ങളെയും ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര പാലം വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. ജനവാസമുള്ള ഈ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ നദി ഒരു കനാൽ വഴിയാണ് ഒഴുകുന്നത്. ഇരു രാജ്യങ്ങളിലെയും ആളുകൾ തങ്ങളുടെ മാലിന്യങ്ങൾ ഈ കനാലിലേക്ക് തള്ളുന്നതിനാൽ, നദിയുടെ ഈ ഭാഗത്ത് മലിനീകരണം ഒരു വലിയ പ്രശ്നമായി നിലനിൽക്കുന്നു.
== അതിർത്തി തർക്കങ്ങൾ ==
1998-ൽ, '[[എൽ നിനോ]]' പ്രതിഭാസത്തിനിടെ, നദി ഗതി മാറിയൊഴുകിയതോടെ ഏകദേശം ഒരു ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററോളം വിസ്തൃതിയുള്ള ഒരു ഭൂപ്രദേശം അതിന്റെ കിഴക്കൻ തീരത്തേക്ക് മാറി. നദി ഇരു രാജ്യങ്ങൾക്കുമിടയിലെ സ്വാഭാവിക അതിർത്തി അടയാളമാണെന്നും ഈ പ്രദേശത്തിന്മേൽ തങ്ങൾക്ക് അവകാശമുണ്ടെന്നും ഇക്വഡോർ വാദിച്ചു. എന്നാൽ, ഈ പ്രദേശം പെറുവിന്റെ പരമാധികാരത്തിലുള്ള ഭൂമിയാണെന്ന് പെറുവും വാദിച്ചു.
== അവലംബം ==
buti7chusgzaweg1uj6229qxgf1hwf4
പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേരി
0
673413
4678540
2026-10-22T05:58:14Z
Mnczubair
213142
'{{Infobox school | name = പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേരി | image = | image_size = | caption = പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേര...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678540
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox school
| name = പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേരി
| image =
| image_size =
| caption = പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേരി
| location = [[ചീരാറ്റ]]
| country = ഇന്ത്യ
| coordinates =
| other_name =
| type = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established = {{Start date|1982|df=yes}}
| school_board = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district = കണ്ണൂർ
| educational_authority = കൂത്തുപറമ്പ് ഉപജില്ല
| grades = 5 മുതൽ 12 വരെ
| medium_of_language = മലയാളം
| website =
| udisce_code = 32020701206
| Kerala_school_code = 14043
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[തലശ്ശേരി താലൂക്ക്|തലശ്ശേരി താലൂക്കിൽ]] [[പാട്യം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പാട്യം പഞ്ചായത്തിൽ]] [[ചീരാറ്റ]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''പാട്യം ഗോപാലൻ മെമ്മോറിയൽ ഗവ. എച്ച്.എസ്.എസ്. ചെറുവാഞ്ചേരി'''.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/14043|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. <ref>{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=October 15, 2026}}</ref> [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] വടകര ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1982 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. കണ്ണൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 28 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 13 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1982-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ വിദ്യാലയം പൊതുപ്രവർത്തകനായിരുന്ന പാട്യം ഗോപാലന്റെ നാമധേയത്തിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. പാട്യം പഞ്ചായത്തിലെ ചീരാറ്റയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ വിദ്യാലയം 2010-ൽ ഹയർ സെക്കൻഡറി തലത്തിലേക്ക് ഉയർത്തപ്പെട്ടു.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
1615 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 12 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 3 ഏക്കർ 25 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/14043|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/14043 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കൂത്തുപറമ്പ് വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:കൂത്തുപറമ്പ് വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]"
5u575p6g1jnenxcul0njgp5nq61j8xf
പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ്
0
673414
4678541
2026-10-22T05:59:15Z
Mnczubair
213142
'{{Infobox school | name = പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ് | image = | image_size = | caption = പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ് | location = [[ഇരിണാവ്]] | country = ഇന്ത്യ | coordinates = | oth...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678541
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox school
| name = പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ്
| image =
| image_size =
| caption = പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ്
| location = [[ഇരിണാവ്]]
| country = ഇന്ത്യ
| coordinates =
| other_name =
| type = പൊതുവിദ്യാലയം (എയ്ഡഡ്)
| established = {{Start date|1924|df=yes}}
| school_board = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district = കണ്ണൂർ
| educational_authority = പാപ്പിനിശ്ശേരി ഉപജില്ല
| grades = 5 മുതൽ 7 വരെ
| medium_of_language = മലയാളം
| website =
| udisce_code = 32021300312
| Kerala_school_code = 13667
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കണ്ണൂർ താലൂക്ക്|കണ്ണൂർ താലൂക്കിൽ]] [[കല്യാശ്ശേരി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|കല്യാശ്ശേരി പഞ്ചായത്തിൽ]] [[ഇരിണാവ്]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു എയ്ഡഡ് വിദ്യാലയമാണ് '''പി.കെ.വി.എസ്.എം.യു.പി.എസ്. ഇരിണാവ്'''.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/13667|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. <ref>{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=October 15, 2026}}</ref> [[കല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] കാസർകോട് ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1924 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. കണ്ണൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 10 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 25 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1924-ൽ ഇരിണാവ് പ്രദേശത്ത് പ്രവർത്തനമാരംഭിച്ച എയ്ഡഡ് അപ്പർ പ്രൈമറി സ്കൂളാണിത്. കല്യാശ്ശേരി പഞ്ചായത്തിലെ ഇരിണാവ് ദേശത്തിന്റെ വിദ്യാഭ്യാസ നവോത്ഥാനത്തിന് ഈ വിദ്യാലയം വലിയ സംഭാവന നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
10000 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 14 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1 ഏക്കർ 46 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/13667|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/13667 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാപ്പിനിശ്ശേരി വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാപ്പിനിശ്ശേരി വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]"
ouh5ljsk0zkb9lxr9aikdsdgi2juthh
സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം
0
673415
4678542
2026-10-22T06:04:28Z
Mnczubair
213142
'{{Infobox school | name = സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം | image = | image_size = | caption = സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം | location = [[വളപട്ടണം]] | country...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678542
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox school
| name = സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം
| image =
| image_size =
| caption = സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം
| location = [[വളപട്ടണം]]
| country = ഇന്ത്യ
| coordinates =
| other_name =
| type = പൊതുവിദ്യാലയം (സർക്കാർ)
| established = {{Start date|1906|df=yes}}
| school_board = കേരള പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ്
| district = കണ്ണൂർ
| educational_authority = പാപ്പിനിശ്ശേരി ഉപജില്ല
| grades = 5 മുതൽ 12 വരെ
| medium_of_language = മലയാളം
| website =
| udisce_code = 32021300607
| Kerala_school_code = 13020
}}
[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] [[കണ്ണൂർ താലൂക്ക്|കണ്ണൂർ താലൂക്കിൽ]] [[വളപട്ടണം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|വളപട്ടണം പഞ്ചായത്തിൽ]] [[വളപട്ടണം]] എന്ന പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു സർക്കാർ വിദ്യാലയമാണ് '''സി.എച്ച്.എം.കെ.എസ്.ജി.എച്ച്.എസ്.എസ്. വളപട്ടണം'''.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/13020|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
കേരളസംസ്ഥാന പൊതുവിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സ്ഥാപനമാണ് ഇത്. <ref>{{Cite web|url=https://kys.udiseplus.gov.in/|title=udiseplus.gov.in|access-date=October 15, 2026}}</ref> [[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട് നിയമസഭാ മണ്ഡലത്തിലും]] കണ്ണൂർ ലോകസഭ മണ്ഡലത്തിലുമായാണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1906 ലാണ് ഈ വിദ്യാലയം സ്ഥാപിതമായത്. കണ്ണൂർ ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തു നിന്നും 6 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്താണ് ഈ സ്കൂൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും 21 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഇങ്ങോട്ടുള്ളത്.
==ചരിത്രം==
1906-ൽ സ്ഥാപിതമായ വളപട്ടണം സ്കൂൾ കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലൊന്നാണ്. സി.എച്ച്. മുഹമ്മദ് കോയയുടെ നാമധേയത്തിലുള്ള ഈ വിദ്യാലയത്തിൽ 2004-ൽ ഹയർ സെക്കൻഡറി കോഴ്സുകൾ ആരംഭിച്ചു.
==ഭൗതിക സൗകര്യങ്ങൾ==
8025 പുസ്തകങ്ങളുള്ള വായനശാലയും വായനാമുറിയും ഈ വിദ്യാലയത്തിനുണ്ട്. കമ്പ്യൂട്ടർ ലാബും ശാസ്ത്രലാബും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിക്കായി അടുക്കളയും സ്കൂളിലുണ്ട്. ആകെ 38 ക്ലാസ് മുറികളുണ്ട്. 1 ഏക്കർ 63 സെന്റ് വിസ്തൃതിയുമുള്ള കാമ്പസാണ് ഈ വിദ്യാലയത്തിനുള്ളത്.<ref>{{Cite web|url=https://sametham.kite.kerala.gov.in/13020|title=Sametham - Kerala School Data Bank {{!}} KITE|access-date=2026-10-15}}</ref>
==അവലംബങ്ങൾ==
{{Reflist}}
==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ==
*[https://schoolwiki.in/13020 സ്കൂൾ വിക്കി വെബ്സൈറ്റ്]
[[വർഗ്ഗം:കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാപ്പിനിശ്ശേരി വിദ്യാഭ്യാസ ജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]
[[വർഗ്ഗം:പാപ്പിനിശ്ശേരി വിദ്യാഭ്യാസ ഉപജില്ലയിലെ വിദ്യാലയങ്ങൾ]]"
5n80ogb5awif0w0rx2lz43hquirlz0k
മനു നദി
0
673416
4678549
2026-10-22T06:54:26Z
Martinkottayam
84843
'പെറുവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''മനു''' '''നദി'''. [[ആന്തിസ്|ആന്തിസ് പർവതനിരകളുടെ]] കിഴക്കൻ ചരിവുകളിലൂടെ താഴേക്ക് ഒഴുകുന്ന ഈ നദി ആമസോൺ തട...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678549
wikitext
text/x-wiki
പെറുവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''മനു''' '''നദി'''. [[ആന്തിസ്|ആന്തിസ് പർവതനിരകളുടെ]] കിഴക്കൻ ചരിവുകളിലൂടെ താഴേക്ക് ഒഴുകുന്ന ഈ നദി ആമസോൺ തടത്തിലെത്തുന്നു. ഒരു വിശാലമായ ജൈവമണ്ഡലവും സംരക്ഷിത പ്രദേശവുമായ [[മനു ദേശീയോദ്യാനം|മനു ദേശീയോദ്യാനത്തിലൂടെയാണ്]] ഈ നദി കടന്നുപോകുന്നത്. ഭൂമിയിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന തോതിൽ ജൈവവൈവിധ്യം കാണപ്പെടുന്ന ഇടങ്ങളിലൊന്നായി ഈ പ്രദേശത്തെ കണക്കാക്കാം. നദിയോരങ്ങളിൽ വളരെ കുറച്ചു ആളുകൾ മാത്രമേ താമസിക്കുന്നുള്ളൂ. ഈ ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗം പ്രദേശങ്ങളിലും അനുമതിയുള്ള ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കും അമസോണിയൻ തദ്ദേശീയ ഇന്ത്യൻ വിഭാഗങ്ങൾക്കും (പ്രധാനമായും മാച്ചിഗുവെങ്ക ഗോത്രവർഗക്കാർ) മാത്രമേ പ്രവേശനമുള്ളൂ.
1,347 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുടെ ഒരു പോഷകനദിയായ മനു നദി; താഴേക്ക് ഒഴുകി മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുമായി ലയിച്ച് മഒടുവിൽ ആമസോൺ നദിയിലേയ്ക്ക് പതിക്കുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും, 'മാദ്രെ ദെ ദിയോസ്' മേഖലയായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം, റബ്ബർ ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ സുവർണകാലഘട്ടത്തിൽ ചൂഷണത്തിന് വിധേയമാകുകയും ബ്രസീലിയൻ, ബൊളീവിയൻ, പെറുവിയൻ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കായി തൊഴിലാളികളെ ഇവിടേക്ക് എത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.
== അവലംബം ==
hl8a9g5290yr8d21m87ifajfab55jy6
4678550
4678549
2026-10-22T06:55:21Z
Martinkottayam
84843
4678550
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = മനു നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Manu riverbank.jpg
| image_size = 300
| image_caption = View of riverbank in [[Manu National Park]]
| map = Rivers of Madre de Dios.png
| map_size = 300
| map_caption = The Madre de Dios watershed with Manu River in the northwest
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[Peru]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|300|km|mi|abbr=on}}<ref name=fao>{{cite book |last1=Ziesler |first1=R. |last2=Ardizzone |first2=G.D. |title=The Inland waters of Latin America |year=1979 |url=http://www.fao.org/docrep/008/ad770b/AD770B06.htm |publisher=[[Food and Agriculture Organization|Food and Agriculture Organization of the United Nations]] |isbn=92-5-000780-9 |chapter=Amazon River System |archive-url=https://web.archive.org/web/20131021061745/http://www.fao.org/docrep/008/ad770b/AD770B06.htm |archive-date=21 October 2013 |url-status=live}}</ref>
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[Andes]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[Madre de Dios River]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates =
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size =
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
പെറുവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''മനു''' '''നദി'''. [[ആന്തിസ്|ആന്തിസ് പർവതനിരകളുടെ]] കിഴക്കൻ ചരിവുകളിലൂടെ താഴേക്ക് ഒഴുകുന്ന ഈ നദി ആമസോൺ തടത്തിലെത്തുന്നു. ഒരു വിശാലമായ ജൈവമണ്ഡലവും സംരക്ഷിത പ്രദേശവുമായ [[മനു ദേശീയോദ്യാനം|മനു ദേശീയോദ്യാനത്തിലൂടെയാണ്]] ഈ നദി കടന്നുപോകുന്നത്. ഭൂമിയിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന തോതിൽ ജൈവവൈവിധ്യം കാണപ്പെടുന്ന ഇടങ്ങളിലൊന്നായി ഈ പ്രദേശത്തെ കണക്കാക്കാം. നദിയോരങ്ങളിൽ വളരെ കുറച്ചു ആളുകൾ മാത്രമേ താമസിക്കുന്നുള്ളൂ. ഈ ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗം പ്രദേശങ്ങളിലും അനുമതിയുള്ള ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കും അമസോണിയൻ തദ്ദേശീയ ഇന്ത്യൻ വിഭാഗങ്ങൾക്കും (പ്രധാനമായും മാച്ചിഗുവെങ്ക ഗോത്രവർഗക്കാർ) മാത്രമേ പ്രവേശനമുള്ളൂ.
1,347 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുടെ ഒരു പോഷകനദിയായ മനു നദി; താഴേക്ക് ഒഴുകി മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുമായി ലയിച്ച് മഒടുവിൽ ആമസോൺ നദിയിലേയ്ക്ക് പതിക്കുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും, 'മാദ്രെ ദെ ദിയോസ്' മേഖലയായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം, റബ്ബർ ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ സുവർണകാലഘട്ടത്തിൽ ചൂഷണത്തിന് വിധേയമാകുകയും ബ്രസീലിയൻ, ബൊളീവിയൻ, പെറുവിയൻ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കായി തൊഴിലാളികളെ ഇവിടേക്ക് എത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.
== അവലംബം ==
1t83ngwoxxdxz2g7ba902ro4lqkae3q
4678551
4678550
2026-10-22T06:59:08Z
Martinkottayam
84843
4678551
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox river
| name = മനു നദി
| native_name =
| name_native_lang =
| other_name =
| etymology =
<!---------------------- IMAGE & MAP -->
| image = Manu riverbank.jpg
| image_size = 300
| image_caption = [[മാനു ദേശീയോദ്യാന]]-ത്തിലെ നദീതീരത്തിന്റെ കാഴ്ച
| map = Rivers of Madre de Dios.png
| map_size = 300
| map_caption = The Madre de Dios watershed with Manu River in the northwest
| pushpin_map =
| pushpin_map_size = 300
| pushpin_caption =
<!---------------------- LOCATION -->
| subdivision_type1 = Country
| subdivision_name1 = [[പെറു]]
| subdivision_type2 =
| subdivision_name2 =
| subdivision_type3 =
| subdivision_name3 =
| subdivision_type4 =
| subdivision_name4 =
| subdivision_type5 =
| subdivision_name5 =
<!---------------------- PHYSICAL CHARACTERISTICS -->
| length = {{convert|300|km|mi|abbr=on}}<ref name=fao>{{cite book |last1=Ziesler |first1=R. |last2=Ardizzone |first2=G.D. |title=The Inland waters of Latin America |year=1979 |url=http://www.fao.org/docrep/008/ad770b/AD770B06.htm |publisher=[[Food and Agriculture Organization|Food and Agriculture Organization of the United Nations]] |isbn=92-5-000780-9 |chapter=Amazon River System |archive-url=https://web.archive.org/web/20131021061745/http://www.fao.org/docrep/008/ad770b/AD770B06.htm |archive-date=21 October 2013 |url-status=live}}</ref>
| width_min =
| width_avg =
| width_max =
| depth_min =
| depth_avg =
| depth_max =
| discharge1_location =
| discharge1_min =
| discharge1_avg =
| discharge1_max =
<!---------------------- BASIN FEATURES -->
| source1 = [[ആന്തിസ്]]
| source1_location =
| source1_coordinates =
| source1_elevation =
| mouth = [[Madre de Dios River]]
| mouth_location =
| mouth_coordinates =
| mouth_elevation =
| progression =
| river_system =
| basin_size =
| tributaries_left =
| tributaries_right =
| custom_label =
| custom_data =
| extra =
}}
[[പെറു|പെറുവിന്റെ]] തെക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലൂടെ ഒഴുകുന്ന ഒരു നദിയാണ് '''മനു''' '''നദി'''. [[ആന്തിസ്|ആന്തിസ് പർവതനിരകളുടെ]] കിഴക്കൻ ചരിവുകളിലൂടെ താഴേക്ക് ഒഴുകുന്ന ഈ നദി ആമസോൺ തടത്തിലെത്തുന്നു. ഒരു വിശാലമായ ജൈവമണ്ഡലവും സംരക്ഷിത പ്രദേശവുമായ [[മനു ദേശീയോദ്യാനം|മനു ദേശീയോദ്യാനത്തിലൂടെയാണ്]] ഈ നദി കടന്നുപോകുന്നത്. ഭൂമിയിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന തോതിൽ ജൈവവൈവിധ്യം കാണപ്പെടുന്ന ഇടങ്ങളിലൊന്നായി ഈ പ്രദേശത്തെ കണക്കാക്കാം. നദിയോരങ്ങളിൽ വളരെ കുറച്ചു ആളുകൾ മാത്രമേ താമസിക്കുന്നുള്ളൂ. ഈ ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗം പ്രദേശങ്ങളിലും അനുമതിയുള്ള ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കും അമസോണിയൻ തദ്ദേശീയ ഇന്ത്യൻ വിഭാഗങ്ങൾക്കും (പ്രധാനമായും മാച്ചിഗുവെങ്ക ഗോത്രവർഗക്കാർ) മാത്രമേ പ്രവേശനമുള്ളൂ.
1,347 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുടെ ഒരു പോഷകനദിയായ മനു നദി; താഴേക്കുള്ള ഒഴുക്കിൽ മാദ്രെ ഡി ഡിയോസ് നദിയുമായി ചേർന്ന് മഒടുവിൽ ആമസോൺ നദിയിലേയ്ക്ക് പതിക്കുന്നു. പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും, 'മാദ്രെ ദെ ദിയോസ്' മേഖലയായി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം, റബ്ബർ ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ സുവർണകാലഘട്ടത്തിൽ ചൂഷണത്തിന് വിധേയമാകുകയും ബ്രസീലിയൻ, ബൊളീവിയൻ, പെറുവിയൻ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കായി തൊഴിലാളികളെ ഇവിടേക്ക് എത്തിക്കുകയും ചെയ്തു.
== അവലംബം ==
nvtpo7u9ntzba3xknjqvrkbktxqh7yw
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Rjamoree
3
673417
4678561
2026-10-22T09:14:49Z
സ്വാഗതസംഘം
39256
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു
4678561
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Rjamoree | Rjamoree | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:14, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
3ru1j5bzdd304ynqlw61q7w2c7a791t
ജഗ്ബുഡി നദി
0
673418
4678562
2026-10-22T09:20:46Z
Pradeep717
21687
'[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് ‘’’ജഗ്ബുഡി നദി’’’<ref name=etv> https://www.etvbharat.com/english/videos/other-videos/mh-flooding-of-jagbudi-river-water-entered-in-khed/na20230719171611998998696</ref>. രത്നഗിരി ജില്ല|രത്ന...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു
4678562
wikitext
text/x-wiki
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് ‘’’ജഗ്ബുഡി നദി’’’<ref name=etv> https://www.etvbharat.com/english/videos/other-videos/mh-flooding-of-jagbudi-river-water-entered-in-khed/na20230719171611998998696</ref>. [[രത്നഗിരി ജില്ല|രത്നഗിരി]] ജില്ലയിലെ [[പശ്ചിമഘട്ടം |പശ്ചിമഘട്ട]] മേഖലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഷിർഗാവിലെ ഖോപിയിൽ നിന്നാണ് ഈ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
==ഗതി==
മുംബൈ-ഗോവ ദേശീയപാതയിലെ ഖേഡ് ആണ് ഈ നദിയുടെ കരയിലെ പ്രധാന പട്ടണം. <ref> https://www.thehindu.com/news/national/other-states/37-killed-as-bus-falls-off-bridge-on-mumbaigoa-highway/article4524816.ece</ref> ശിവ്, അഷ്തി, കർജി, കൊണ്ഡെവാലി, സവ്നാസ്, ഷിർഷി തുടങ്ങിയവയാണ് ഈ നദിക്കരയിലുള്ള മറ്റു ജനവാസമേഖലകൾ.
ഉത്ഭവസ്ഥാനത്തുനിന്നും ആദ്യം വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിൽ ഒഴുകുന്ന ജഗ്ബുഡി നദി, തുടർന്ന് പടിഞ്ഞാറോട്ട് തിരിയുകയും, കുറച്ചുദൂരം സഞ്ചരിച്ച ശേഷം വീണ്ടും തെക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞ് ബഹിർവാലി എന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം വസിഷ്ഠി നദിയിൽ ചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. നദിയിലുണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം പെട്ടെന്നുള്ള, ഏകദേശം മട്ടകോണിലുള്ള വളവുകൾ കൊങ്കൺ തീരപ്രദേശത്തെ നദീവ്യവസ്ഥയുടെ സങ്കീർണ്ണതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref> https://oldisrj.lbp.world/UploadedData/8193.pdf</ref>
==ജൈവവ്യവസ്ഥ==
[[മഗ്ഗർ മുതല|മഗ്ഗർ മുതലകളുടെ]] ആവാസകേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ നദി. <ref name="KarjiBridge">{{cite web |url=https://wikimapia.org/851757/ |title=Karji Bridge |work=wikimapia |year=2007 |accessdate=2007-08-27}}</ref>
==അവലംബം==
{{reflist}}
2sxzsmb4y7vviu2n5z8egvli550p3m6
4678563
4678562
2026-10-22T09:21:15Z
Pradeep717
21687
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച്
4678563
wikitext
text/x-wiki
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് ‘’’ജഗ്ബുഡി നദി’’’<ref name=etv> https://www.etvbharat.com/english/videos/other-videos/mh-flooding-of-jagbudi-river-water-entered-in-khed/na20230719171611998998696</ref>. [[രത്നഗിരി ജില്ല|രത്നഗിരി]] ജില്ലയിലെ [[പശ്ചിമഘട്ടം |പശ്ചിമഘട്ട]] മേഖലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഷിർഗാവിലെ ഖോപിയിൽ നിന്നാണ് ഈ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
==ഗതി==
മുംബൈ-ഗോവ ദേശീയപാതയിലെ ഖേഡ് ആണ് ഈ നദിയുടെ കരയിലെ പ്രധാന പട്ടണം. <ref> https://www.thehindu.com/news/national/other-states/37-killed-as-bus-falls-off-bridge-on-mumbaigoa-highway/article4524816.ece</ref> ശിവ്, അഷ്തി, കർജി, കൊണ്ഡെവാലി, സവ്നാസ്, ഷിർഷി തുടങ്ങിയവയാണ് ഈ നദിക്കരയിലുള്ള മറ്റു ജനവാസമേഖലകൾ.
ഉത്ഭവസ്ഥാനത്തുനിന്നും ആദ്യം വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിൽ ഒഴുകുന്ന ജഗ്ബുഡി നദി, തുടർന്ന് പടിഞ്ഞാറോട്ട് തിരിയുകയും, കുറച്ചുദൂരം സഞ്ചരിച്ച ശേഷം വീണ്ടും തെക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞ് ബഹിർവാലി എന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം വസിഷ്ഠി നദിയിൽ ചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. നദിയിലുണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം പെട്ടെന്നുള്ള, ഏകദേശം മട്ടകോണിലുള്ള വളവുകൾ കൊങ്കൺ തീരപ്രദേശത്തെ നദീവ്യവസ്ഥയുടെ സങ്കീർണ്ണതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref> https://oldisrj.lbp.world/UploadedData/8193.pdf</ref>
==ജൈവവ്യവസ്ഥ==
[[മഗ്ഗർ മുതല|മഗ്ഗർ മുതലകളുടെ]] ആവാസകേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ നദി. <ref name="KarjiBridge">{{cite web |url=https://wikimapia.org/851757/ |title=Karji Bridge |work=wikimapia |year=2007 |accessdate=2007-08-27}}</ref>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
siqym6be0fabblid7bv4l68ivlji2um
4678564
4678563
2026-10-22T09:22:10Z
Pradeep717
21687
/* ഗതി */
4678564
wikitext
text/x-wiki
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് ‘’’ജഗ്ബുഡി നദി’’’<ref name=etv> https://www.etvbharat.com/english/videos/other-videos/mh-flooding-of-jagbudi-river-water-entered-in-khed/na20230719171611998998696</ref>. [[രത്നഗിരി ജില്ല|രത്നഗിരി]] ജില്ലയിലെ [[പശ്ചിമഘട്ടം |പശ്ചിമഘട്ട]] മേഖലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഷിർഗാവിലെ ഖോപിയിൽ നിന്നാണ് ഈ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
==ഗതി==
[[മുംബൈ]]-[[ഗോവ]] ദേശീയപാതയിലെ ഖേഡ് ആണ് ഈ നദിയുടെ കരയിലെ പ്രധാന പട്ടണം. <ref> https://www.thehindu.com/news/national/other-states/37-killed-as-bus-falls-off-bridge-on-mumbaigoa-highway/article4524816.ece</ref> ശിവ്, അഷ്തി, കർജി, കൊണ്ഡെവാലി, സവ്നാസ്, ഷിർഷി തുടങ്ങിയവയാണ് ഈ നദിക്കരയിലുള്ള മറ്റു ജനവാസമേഖലകൾ.
ഉത്ഭവസ്ഥാനത്തുനിന്നും ആദ്യം വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിൽ ഒഴുകുന്ന ജഗ്ബുഡി നദി, തുടർന്ന് പടിഞ്ഞാറോട്ട് തിരിയുകയും, കുറച്ചുദൂരം സഞ്ചരിച്ച ശേഷം വീണ്ടും തെക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞ് ബഹിർവാലി എന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം വസിഷ്ഠി നദിയിൽ ചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. നദിയിലുണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം പെട്ടെന്നുള്ള, ഏകദേശം മട്ടകോണിലുള്ള വളവുകൾ കൊങ്കൺ തീരപ്രദേശത്തെ നദീവ്യവസ്ഥയുടെ സങ്കീർണ്ണതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref> https://oldisrj.lbp.world/UploadedData/8193.pdf</ref>
==ജൈവവ്യവസ്ഥ==
[[മഗ്ഗർ മുതല|മഗ്ഗർ മുതലകളുടെ]] ആവാസകേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ നദി. <ref name="KarjiBridge">{{cite web |url=https://wikimapia.org/851757/ |title=Karji Bridge |work=wikimapia |year=2007 |accessdate=2007-08-27}}</ref>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
5fehkdb4fnppv60w12d99lzih3yk5m9
4678565
4678564
2026-10-22T09:22:53Z
Pradeep717
21687
4678565
wikitext
text/x-wiki
[[മഹാരാഷ്ട്ര|മഹാരാഷ്ട്രയിലൂടെ]] ഒഴുകുന്ന ഒരു ചെറിയ നദിയാണ് ‘’’ജഗ്ബുഡി നദി’’’<ref name=etv> https://www.etvbharat.com/english/videos/other-videos/mh-flooding-of-jagbudi-river-water-entered-in-khed/na20230719171611998998696</ref>. [[രത്നഗിരി ജില്ല|രത്നഗിരി]] ജില്ലയിലെ [[പശ്ചിമഘട്ടം |പശ്ചിമഘട്ട]] മേഖലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഷിർഗാവിലെ ഖോപിയിൽ നിന്നാണ് ഈ നദി ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
==ഗതി==
[[മുംബൈ]]-[[ഗോവ]] ദേശീയപാതയിലെ ഖേഡ് ആണ് ഈ നദിയുടെ കരയിലെ പ്രധാന പട്ടണം. <ref> https://www.thehindu.com/news/national/other-states/37-killed-as-bus-falls-off-bridge-on-mumbaigoa-highway/article4524816.ece</ref> ശിവ്, അഷ്തി, കർജി, കൊണ്ഡെവാലി, സവ്നാസ്, ഷിർഷി തുടങ്ങിയവയാണ് ഈ നദിക്കരയിലുള്ള മറ്റു ജനവാസമേഖലകൾ.
ഉത്ഭവസ്ഥാനത്തുനിന്നും ആദ്യം വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിൽ ഒഴുകുന്ന ജഗ്ബുഡി നദി, തുടർന്ന് പടിഞ്ഞാറോട്ട് തിരിയുകയും, കുറച്ചുദൂരം സഞ്ചരിച്ച ശേഷം വീണ്ടും തെക്കോട്ട് തിരിഞ്ഞ് ബഹിർവാലി എന്ന സ്ഥലത്തിനു സമീപം വസിഷ്ഠി നദിയിൽ ചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. നദിയിലുണ്ടാകുന്ന ഇത്തരം പെട്ടെന്നുള്ള, ഏകദേശം മട്ടകോണിലുള്ള വളവുകൾ കൊങ്കൺ തീരപ്രദേശത്തെ നദീവ്യവസ്ഥയുടെ സങ്കീർണ്ണതയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref> https://oldisrj.lbp.world/UploadedData/8193.pdf</ref>
==ജൈവവ്യവസ്ഥ==
[[മഗ്ഗർ മുതല|മഗ്ഗർ മുതലകളുടെ]] ആവാസകേന്ദ്രം കൂടിയാണ് ഈ നദി. <ref name="KarjiBridge">{{cite web |url=https://wikimapia.org/851757/ |title=Karji Bridge |work=wikimapia |year=2007 |accessdate=2007-08-27}}</ref>
==അവലംബം==
{{reflist}}
[[വർഗ്ഗം:മഹാരാഷ്ട്രയിലെ നദികൾ]]
8590cetkwaew25or7ib127ulairy747
സംവാദം:പൂയം (നക്ഷത്രം)
1
673419
4678566
2026-10-22T09:25:15Z
~2026-56468-04
224440
/* joli */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം
4678566
wikitext
text/x-wiki
== joli ==
joly nallathu labhikkumo
[[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/~2026-56468-04|~2026-56468-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:~2026-56468-04|talk]]) 09:25, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
lkuimzf9y98l65prqieaw1gyjmtelhg
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Radigrop
3
673420
4678567
2026-10-22T10:23:46Z
സ്വാഗതസംഘം
39256
ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു
4678567
wikitext
text/x-wiki
'''നമസ്കാരം {{#if: Radigrop | Radigrop | {{BASEPAGENAME}} }} !''',
[[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക് ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു.
[[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]]
* [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]]
* [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]]
* [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]]
* [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]]
* [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]]
* [[സഹായം:കീഴ്വഴക്കം|കീഴ്വഴക്കങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]]
താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു.
[[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സംവദിക്കാൻ അവരുടെ സംവാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു.
വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും.
ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്.
-- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 10:23, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (UTC)
rs4ut5kw80409o79ubldqschsdsdy1w
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്/1
4
673421
4678627
2026-10-22T11:25:34Z
Netha Hussain
19313
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ
4678627
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയുടെ]] ഒരു ഭാഗമാണ്.}}
= പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് — ലേഖനങ്ങൾ 1–100 =
[[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയുടെ]] ഭാഗമാണ് ഈ താൾ; 1 മുതൽ 100 വരെയുള്ള ലേഖനങ്ങൾ ഇവിടെ കാണാം. പദ്ധതിയെക്കുറിച്ച് അറിയാൻ [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിരേഖ]] കാണുക.
{| class="wikitable sortable"
! # !! ലേഖനം !! മൂലലേഖനം !! diff !! സ്ഥിതി !! മാറ്റങ്ങൾ
|-
| 1 || [[Maithili Thakur]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 2 || [[Nanovirus]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 3 || [[N. Balakrishnan Nair]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 4 || [[C. P. Thakur]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 5 || [[Shashi Wadhwa]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 6 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || [[:en:Wire recording|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678570|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അടിക്കുറിപ്പ് തിരുത്തി ('1948 മുതൽ' → '1948-ലെ'); 'അല്ലെങ്കിൽ' → 'അഥവാ'; ഇംഗ്ലീഷ് പദം മലയാളമാക്കി ('ക്രൂഡ്' → 'അപരിഷ്കൃതമായ'); 'മാഗ്നെറ്റിക്' → 'മാഗ്നറ്റിക്' എന്ന് അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു; വാക്യഘടന സ്വാഭാവികമാക്കി; തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി; തുടക്കത്തിലെ ശൂന്യവരി നീക്കി.
|-
| 7 || [[മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്]] || [[:en:Moose Peak Light|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678571|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'ഐലന്റ്' 'ദ്വീപ്' ആക്കി; വിഭക്തി തിരുത്തി ('ദ്വീപിന്റെ കിഴക്ക്' → 'ദ്വീപിന് തൊട്ടു കിഴക്കായി'); വാക്യഘടന ക്രമീകരിച്ചു; 'ഓട്ടോമേറ്റഡ് ആയ' → 'സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന'; 'വിറ്റു' → 'വിൽക്കപ്പെട്ടു'; '1827 ലാണ്' → '1827-ലാണ്'
|-
| 8 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Sangamam (1977 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678572|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('എം എസ് വിശ്വനാഥൻ' → 'എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ'); അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ കണ്ണിയുടെ പ്രദർശനനാമം 'വിൻസെന്റ്' ആക്കി; 'നമ്പർ.' എന്നതിലെ അധിക ബിന്ദു നീക്കി; അർധവിരാമത്തിനു മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് തിരുത്തി; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'.
|-
| 9 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || [[:en:Ithile Vannavar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678573|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിഹ്നങ്ങൾക്ക് മുൻപുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി; ഇനിഷ്യലുകളുടെ ശൈലി ഏകീകരിച്ചു ('എം ജി സോമൻ' → 'എം.ജി. സോമൻ'); 'DYSP' → 'ഡിവൈഎസ്പി'; ആവർത്തനം ഒഴിവാക്കി ('വീട്ടുജോലിക്കാരി' → 'ജോലിക്കാരി'); പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.' → 'ക്ര.നം.', 'നീളം' → 'ദൈർഘ്യം'); 'നിർമ്മിച്ച' → 'നിർമ്മിച്ച്'.
|-
| 10 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Witness (1988 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678574|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും തിരുത്തി; 'ഇൻവെസ്റ്റിഗേറ്റീവ്' → 'കുറ്റാന്വേഷണ', 'സ്റ്റാൾ' → 'ഭക്ഷണശാല' എന്നിങ്ങനെ പദങ്ങൾ മാറ്റി; 'അദ്ദേഹം' → 'അയാൾ'; 'പോഡിയൻ' → 'പൊടിയൻ', 'ബാലഗോപാനോട്' → 'ബാലഗോപാലനോട്' എന്നിങ്ങനെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ', 'പുനർനിർമ്മാണം' എന്നാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 11 || [[സുധ റോയ്]] || [[:en:Sudha Roy|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678575|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('കരുതുന്നു'→'കരുതി', 'കടന്നുപോകും'→'കടന്നുപോകുമായിരുന്നു'); സംഖ്യയോടു ചേരുന്ന പ്രത്യയങ്ങൾക്ക് ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1930 കളിൽ'→'1930-കളിൽ'); ചുരുക്കെഴുത്തും അക്ഷരരൂപവും ഏകീകരിച്ചു ('BLP'→'ബി.എൽ.പി.', 'തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ'→'തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; തലക്കെട്ട് മലയാളത്തിലാക്കി; 'വൈസ് ചെയർമാൻ'→'വൈസ് ചെയർപേഴ്സൺ'.
|-
| 12 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || [[:en:Blue-and-white flycatcher|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 13 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || [[:en:A. E. Muthunayagam|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678576|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('മുത്തുനായകം' → 'മുത്തുനായഗം'); ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേബലുകൾ മലയാളമാക്കി ('Born' → 'ജനനം', 'Alma mater' → 'പഠിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾ'); അക്ഷരത്തെറ്റും ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും തിരുത്തി ('യൂണിവേഴ്സിറ്റിൽ' → 'യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ'); അവ്യക്തവും വികലവുമായ വാക്യഘടനകൾ മാറ്റിയെഴുതി; 'റഫറൻസുകൾ' → 'അവലംബം'.
|-
| 14 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || [[:en:Selenicereus grandiflorus|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678577|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സെലിനിസെറിയസ്' → 'സെലെനിസെറിയസ്', 'ബവർ' → 'ബോവർ'); പദങ്ങൾ മാറ്റി ('മധുരമുള്ള' → 'സുഗന്ധമുള്ള', 'തേപ്പുകൾ' → 'ടെപ്പലുകൾ', 'നട്ടെല്ല്' → 'മുള്ളുകൾ'); അപൂർണ്ണവാക്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി; ലിങ്ക്, ബോൾഡ്, വിരാമചിഹ്നങ്ങൾ ശരിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് അടിക്കുറിപ്പുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 15 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || [[:en:Black tern|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678578|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'ബ്ലാക്ക് ടെർൺ' എന്നത് 'ആളക്കറുപ്പൻ' ആക്കി ഏകീകരിച്ചു; ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('വിവരിച്ച' → 'വിവരിച്ചു'); പദാവലി മലയാളമാക്കി ('ബൈനോമിയൽ' → 'ദ്വിനാമം', 'അഴുക്കുചാൽ' → 'നീർവാർച്ച'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ലിന്നേയസ്' → 'ലിനേയസ്'); ദീർഘവാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; ഗാലറി അടിക്കുറിപ്പുകളും വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകളും പരിഭാഷപ്പെടുത്തി.
|-
| 16 || [[ഗുരുവായൂർ എക്സ്പ്രസ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 17 || [[കോഴിക്കോട് – വയനാട് തുരങ്കപാത]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 18 || [[Emma Raducanu]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 19 || [[Stanley John]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 20 || [[Puliyur Krishnaswamy Duraiswami]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 21 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || [[:en:Aalippazhangal|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678579|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ദർസൻ' → 'ദർശൻ'); '1987 ലെ' എന്നത് '1987-ലെ' ആക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ദർശൻ രാമനാണ് ... നിർവ്വഹിച്ചത്'); അർധവിരാമത്തിനും കോളനിനും ചുറ്റുമുള്ള സ്പേസിങ് ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 22 || [[സാധാരണ വർഷം]] || [[:en:Common year|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678580|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആദ്യവാക്യത്തിന്റെ ഘടന മാറ്റി; 'പൊതു വർഷം' എന്നത് 'സാധാരണ വർഷം' എന്നാക്കി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('വെള്ളിയാഴ്ചയാണ്' → 'വെള്ളിയാഴ്ചകളായിരുന്നു'); '2021 ലെ' → '2021-ലെ'; വിട്ടുപോയ പൂർണ്ണവിരാമവും അർധവിരാമങ്ങളും ചേർത്തു; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി; 'താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ' എന്ന പ്രയോഗം 'താരതമ്യത്തിന്' എന്നാക്കി.
|-
| 23 || [[ഗൌൾ]] || [[:en:Gaul|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678581|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തെറ്റിയ കണ്ണികൾ ശരിയാക്കി ('[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|നെതർലാൻഡ്സ്]]' → '[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്]]'); അർഥം തിരുത്തി ('ഭരിച്ചിരുന്ന' → 'വിവരിച്ചതുമായ'); ചിത്രവിവരണം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'ഗൗൾ' → 'ഗൌൾ', 'ൻ്റെ' → 'ന്റെ' എന്നിങ്ങനെ എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു; 'ഃ' → ':'; 'തെളിവുകൾ' → 'ഗ്രന്ഥസൂചി'.
|-
| 24 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || [[:en:Uma Shankari|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678582|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെയും ചിത്രനാമങ്ങളുടെയും എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു ('ഉമാ'→'ഉമ', 'തൊടമാലി'→'തൊടാമലൈ', 'വല്ലി'→'വള്ളി'); 'മരുമകൾ'→'അനന്തരവൾ' എന്ന് പദം തിരുത്തി; 'അഭിനയിക്കുന്നു'→'അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്' എന്ന് ക്രിയാകാലം മാറ്റി; 'കമേർഷ്യൽ'→'വാണിജ്യ'; വിഭക്തിയും വാക്യഘടനയും തിരുത്തി; തലക്കെട്ടുകൾ ലളിതമാക്കി; വിരാമചിഹ്നവും അകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 25 || [[Jal R. Patel]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 26 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || [[:en:Anish Kuruvilla|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678583|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ക്രിയാരൂപവും തിരുത്തി ('അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്' → 'അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്'); ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ കുത്തിട്ടു ('എം എസ്' → 'എം.എസ്.', 'DRDO' → 'ഡി.ആർ.ഡി.ഒ.'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('തെലുഗ്' → 'തെലുങ്ക്', 'കുറുവില്ല' → 'കുരുവിള'); 'പങ്ക്' → 'വേഷം', 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'; ഇറ്റാലിക് ചിഹ്നങ്ങളുടെ സ്ഥാനം ശരിയാക്കി.
|-
| 27 || [[C. N. Manjunath]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 28 || [[വളം]] || — || — || വലുപ്പം കൂടുതൽ; ഒഴിവാക്കി || ലേഖനം വളരെ വലുതായതിനാൽ ഈ ബാച്ചിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയില്ല
|-
| 29 || [[LeBron James]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 30 || [[Hong Kong dollar]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 31 || [[Lalit Mohan Banerjee]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 32 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || [[:en:Dharmapuri Arvind|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678584|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ'→'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ', 'ലോക്സഭയിലെ പാർലമെന്റ് അംഗം'→'ലോക്സഭാംഗം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പിന്നോക്ക'→'പിന്നാക്ക', 'ഫൌണ്ടേഷൻ'→'ഫൗണ്ടേഷൻ'); ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('കളിച്ചു'→'കളിച്ചിട്ടുണ്ട്'); വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും ശരിയാക്കി; പട്ടിക, വിഭാഗ തലക്കെട്ടുകൾ ('പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ') തിരുത്തി.
|-
| 33 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || [[:en:Qadiyani Problem|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 34 || [[ബളാന്തോട്]] || [[:en:Balanthode|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 35 || [[സംഗീത മഗർ]] || [[:en:Sangita Magar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678585|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('നേപ്പാൾ സ്ത്രീ' → 'നേപ്പാളി വനിത', 'ഹോസ്പിറ്റൽ' → 'ആശുപത്രി'); ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ഇരയാകുന്നത്' → 'ഇരയായത്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ചികിൽസ' → 'ചികിത്സ', 'സെക്കണ്ടറി' → 'സെക്കൻഡറി'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; സർവനാമം ('അവൻ' → 'അയാൾ'), ചിഹ്നനം, സന്ധി എന്നിവ ശരിയാക്കി.
|-
| 36 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Sangham (1988 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678586|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ശീർഷകങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('പ്ലോട്ട്'→'കഥാസംഗ്രഹം', 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'); വികലമായ വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി ('സംഗീത സ്കോർ ഉണ്ട് ശ്യാം'→'സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത് ശ്യാം ആണ്'); യാന്ത്രികവിവർത്തനം തിരുത്തി ('സ്നേക്ക് ബോട്ട്'→'ചുണ്ടൻ വള്ളംകളി', 'ദാസൻ'→'ജോലിക്കാരൻ'); പേരെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('കുട്ടപ്പായി'); പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകളും ചുരുക്കെഴുത്തുകളും ശരിയാക്കി.
|-
| 37 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || [[:en:Lakhamandal|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 38 || [[ജി8+5]] || [[:en:G8+5|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678587|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങളും alt വാചകങ്ങളും മലയാളമാക്കി ('Suspended' → 'സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു', 'നോൺ-ബൈൻഡിംഗ്' → 'നിയമപരമായി ബാധ്യതയില്ലാത്ത'); പേരുകളുടെ അക്ഷരവിന്യാസം ഏകീകരിച്ചു; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; പദക്രമം തിരുത്തി; 'ഫൗണ്ടേഷൻ' → 'രൂപീകരണം', 'അവതാരകൻ' → 'ആതിഥേയൻ'; 'അസാധുവാക്കാൻ' → 'പകരമായി' എന്ന് അർത്ഥം തിരുത്തി.
|-
| 39 || [[റാത്തി പശു]] || [[:en:Rathi cattle|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678588|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കിലൊ' → 'കിലോ', 'ഗംഗനഗർ' → 'ഗംഗാനഗർ', 'സനോദൂർ' → 'സന്ദൂർ'); ഇൻഫോബോക്സിലെ 'brown' മലയാളത്തിലാക്കി ('തവിട്ട്'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ഇരട്ട ഉദ്ദേശ്യ' → 'ഇരട്ട ഉപയോഗ', 'പാൽ കറക്കുന്നതിനും' → 'പാലുൽപ്പാദനത്തിനും'); വിരാമചിഹ്നങ്ങളും അധിക സ്പേസുകളും ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 40 || [[Bade Fateh Ali Khan]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 41 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || [[:en:Nabothian cyst|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678589|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('സെർവിക്സിൻറെ'→'സെർവിക്സിന്റെ', 'എപിത്തീലിയം'→'എപ്പിത്തീലിയം', 'MRI'→'എം.ആർ.ഐ.'); കർമ്മണിപ്രയോഗവും കൃത്രിമ വാക്യഘടനയും ലളിതമാക്കി ('കഫത്താൽ നിറയപ്പെട്ടതും'→'കഫം നിറഞ്ഞതും'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് മലയാളം നൽകി ('ക്രോണിക്'→'ദീർഘകാല'); 'ചികിത്സയുടെ സമയം' എന്നത് 'ഭേദമാകുന്ന സമയത്ത്' എന്നാക്കി; തലക്കെട്ട് 'ലക്ഷണങ്ങൾ' എന്നാക്കി; അവലംബത്തിന് മുമ്പുള്ള ഇടകൾ നീക്കി.
|-
| 42 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || [[:en:Priya Kuriyan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678590|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('കരിയർ' → 'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം', 'അവലംബങ്ങൾ' → 'അവലംബം'); 'ഇന്ദിര... എന്ന ചിത്രത്തിനായി' → 'ഗ്രാഫിക് നോവലിനായി' എന്ന് തിരുത്തി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('ലഭിച്ചിരുന്നു' → 'ലഭിച്ചു'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പ്രിയക്ക്' → 'പ്രിയയ്ക്ക്', 'പെരുമാൽ' → 'പെരുമാൾ', 'തുളിക' → 'തുലിക'); 'അഡാപ്റ്റേഷൻ' → 'രൂപാന്തരം'; '2004ൽ' → '2004-ൽ'; കൃതികളുടെ പേരുകൾ ഇറ്റാലിക്സിലാക്കി.
|-
| 43 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || [[:en:Giovanna Tosato|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678591|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരും പദങ്ങളും ഏകീകരിച്ചു ('ടോസാറ്റോ'→'ടൊസാറ്റോ', 'ക്യാൻസർ'→'കാൻസർ'); 'c.'→'ഏകദേശം'; ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ പുള്ളിയിട്ടു ('എൻസിഐ'→'എൻ.സി.ഐ.'); കണ്ണിയിലെ തെറ്റിയ 'ൽ' ശരിയാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'പാത്രങ്ങളുടെ'→'രക്തക്കുഴലുകളുടെ'; 'ലൈനിന്... അകലെ'→'ലൈൻ കടന്ന്'; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'
|-
| 44 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || [[:en:Kalaikkal Kumaran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678592|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മലയാളത്തിലാക്കി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('വിവാഹിതനാണ്' → 'വിവാഹിതനായിരുന്നു'); പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('വിയർപ്പിന്റെ വിള' → 'വിയർപ്പിന്റെ വില', 'കതിരുകണക്കിളി' → 'കതിരുകാണാക്കിളി'); 'സ്റ്റേജുകൾ' → 'വേദികൾ', 'അവാർഡ്' → 'പുരസ്കാരം'; വാക്യഘടന, കണ്ണി, ചിഹ്നങ്ങൾ ക്രമീകരിച്ചു
|-
| 45 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || [[:en:Nasi uduk|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678593|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദസ്ഥിരത വരുത്തി ('ഉഡുക്ക്'→'ഉടുക്ക്', 'ബീറ്റാവി'→'ബെറ്റാവി', 'അഗൂങ്'→'അഗുങ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മാറ്റി ('സൈഡ് ഡിഷ്'→'അനുബന്ധ വിഭവം', 'കോഴ്സ്'→'വിഭവം'); 'നാരങ്ങ'→'ഇഞ്ചിപ്പുല്ല്' എന്ന് തിരുത്തി; ക്രിയാകാലവും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി; തകർന്ന ഇറ്റാലിക് മാർക്കപ്പ് ശരിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 46 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || [[:en:Arjun Chidambaram|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678594|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിപ്യന്തരണവും പേരുകളും ഏകീകരിച്ചു ('അർജ്ജുൻ'→'അർജുൻ', 'വാർത്തയ്'→'വാർത്തൈ', 'നെർക്കൊണ്ട'→'നേർക്കൊണ്ട', 'അനീത്തി'→'അനീതി'); വിസർഗ്ഗത്തിന് പകരം കോളൻ ചേർത്തു ('സെൽവൻഃ'→'സെൽവൻ:'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('റോൾ'→'വേഷം', 'വില്ലന്മാർ'→'പ്രതിനായകന്മാർ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; അനാവശ്യ പൂർണ്ണവിരാമങ്ങൾ നീക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാനകമാക്കി ('അവലംബങ്ങൾ'→'അവലംബം').
|-
| 47 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || [[:en:Jharkhand Vikas Morcha (Prajatantrik)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678595|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ജാർഖണ്ഡി' → 'ഝാർഖണ്ഡ്'); സ്ഥലനാമങ്ങളുടെ ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('ദൽതൻഗഞ്ച്' → 'ഡാൽട്ടൺഗഞ്ച്'); തീയതിക്കൊപ്പം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('24ന്' → '24-ന്'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('രാജിവച്ചു' → 'പാർട്ടി വിട്ടു'); 'ൻറെ' എന്നത് 'ന്റെ' ആക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ ('അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ') ഏകീകരിച്ചു.
|-
| 48 || [[ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, രജൗരി]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 49 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || [[:en:Alphonsa (actress)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678596|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('അൽഫോൻസ'→'അൽഫോൺസ'); പട്ടികയിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Special appearance'→'അതിഥിവേഷം'); ചലച്ചിത്രപ്പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('പഞ്ചതന്തിറം'→'പഞ്ചതന്ത്രം', 'ബാദ്രി'→'ബദ്രി'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('അയാൾ'→'അദ്ദേഹം'); അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി; ഉപശീർഷകം 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി
|-
| 50 || [[വി. കല്യാണം]] || [[:en:V. Kalyanam|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 51 || [[Magdi Yacoub]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 52 || [[സന്താനദേവൻ]] || [[:en:Santhanadevan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678597|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ കുത്തിട്ടു ('എം ആർ രാധ' → 'എം.ആർ. രാധ', 'ടി ആർ സുന്ദരം' → 'ടി.ആർ. സുന്ദരം'); '1939-ൽ' എന്നതിനു ശേഷമുള്ള അനാവശ്യ അർധവിരാമം നീക്കി; ആദ്യവാക്യത്തിന്റെ അവസാനം പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി.
|-
| 53 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || [[:en:Sobhita Dhulipala|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 54 || [[G. N. Malviya]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 55 || [[പി. കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ (സംഗീതജ്ഞൻ)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 56 || [[റുത്ത് വനിത]] || [[:en:Ruth Vanita|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 57 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678598|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖവാക്യം ലേഖനനാമത്തിൽ തുടങ്ങുന്ന രീതിയിൽ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'ഇതിൽ'→'ഇവയിൽ', 'ഉൾപ്പടെ'→'ഉൾപ്പെടെ' എന്നിങ്ങനെ വ്യാകരണം തിരുത്തി; '2011ലെ'→'2011-ലെ', '28.7%ശതമാനം'→'28.7 ശതമാനം' എന്നിങ്ങനെ എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു; 'സൌകര്യങ്ങൾ'→'സൗകര്യങ്ങൾ', 'സ്മശാനങ്ങൾ'→'ശ്മശാനങ്ങൾ', 'യൂനിയൻ'→'യൂണിയൻ' എന്നിങ്ങനെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി; വിരാമചിഹ്നത്തിനു ശേഷമുള്ള ഇടം ചേർത്തു.
|-
| 58 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || [[:en:Divya Jain|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678599|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('സോഫ്ട്വെയർ'→'സോഫ്റ്റ്വെയർ', 'അലിഗഡ്'→'അലിഗഢ്', 'ഡേറ്റാ'→'ഡാറ്റാ'); വിഭക്തി തിരുത്തി ('സൺ മൈക്രോസിസ്റ്റംസിനും'→'സൺ മൈക്രോസിസ്റ്റംസിലും'); ക്രിയ മാറ്റി ('വിളിക്കുന്നു'→'വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്'); ബോക്സ് ഏറ്റെടുക്കൽ വാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു, നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; 'യുപി'→'ഉത്തർപ്രദേശ്', 'പ്രത്യേക കഴിവുള്ളവർ'→'ഭിന്നശേഷിക്കാർ'; '2003-ൽ' പോലെ വർഷരൂപവും വിരാമചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 59 || [[J. S. Guleria]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 60 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || [[:en:Hyblaea ibidias|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678600|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അധിക സ്പേസുകളും അനാവശ്യ ↵ ചിഹ്നവും നീക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ഓസ്ട്രേലിയിലെ' → 'ഓസ്ട്രേലിയയിലെ', 'ജാസ്മിനോയ്ഡ്' → 'ജാസ്മിനോയിഡ്സ്'); 'ഇതിന്റെ' ചേർത്ത് വ്യക്തത വരുത്തി; പര്യായപദ ഖണ്ഡികയിലെ വാക്യഘടന മാറ്റി ('ഇനം' → 'സ്പീഷീസ്', 'പൂർണ്ണ ഇനം' → 'സ്വതന്ത്ര സ്പീഷീസ്'); അവലംബം വാക്യാന്ത്യത്തിലേക്ക് മാറ്റി.
|-
| 61 || [[Dioscorea hamiltonii]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 62 || [[Hashem Al-Ghaili]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 63 || [[Mukesh Batra]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 64 || [[Rabindra Nath Chaudhuri]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 65 || [[നാസ്ല]] || [[:en:Nazla|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678601|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖത്തിലെയും 1945-ലെ ഭൂവിനിയോഗ ഭാഗത്തിലെയും വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'നസ്ല' എന്ന എഴുത്ത് 'നാസ്ല' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; ഗ്രീക്ക് പേര് 'Ασαλέα' എന്ന് തിരുത്തി; 'മാപ്പ്'→'ഭൂപടം', 'ഗേറ്റ്'→'കവാടം'; തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('യുഗം'→'കാലഘട്ടം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); ചിഹ്നനവും സ്പേസിങ്ങും ശരിയാക്കി.
|-
| 66 || [[ഐ, നോബഡി]] || [[:en:I, Nobody|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 67 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || [[:en:Bacteriology|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 68 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || [[:en:Suvaluxmi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678602|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ക്രിയാരൂപങ്ങളും തിരുത്തി ('വേഷമിട്ട' → 'അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള'); വിവർത്തനപ്പിശകുകൾ മാറ്റി ('നാച്ചുറൽ ആർട്ടിസ്റ്റ്' → 'പ്രകൃതി ചിത്രകാരി', 'വക്കീലായി കരിയർ' → 'അഭിഭാഷകവൃത്തി'); പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സുവാലുലക്ഷ്മി' → 'സുവലക്ഷ്മി', തമിഴ് ചിത്രപ്പേരുകൾ); തലക്കെട്ടുകളും പട്ടികയിലെ പദങ്ങളും മാറ്റി ('ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ', 'പങ്ക്' → 'കഥാപാത്രം')
|-
| 69 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || [[:en:Stroma of iris|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678603|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വിരാമചിഹ്നത്തിന് മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി; പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('സംയോജനമാണ്' → 'ഒരു കെട്ടുപിണയലാണ്'); 'എന്നാൽ' എന്ന സംയോജകം ചേർത്തു; ബഹുവചനരൂപം തിരുത്തി ('ആൽബിനോസിന്റെ' → 'ആൽബിനോകളുടെ'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് 'പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 70 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Thaalappoli|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678604|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് ഏകീകരിച്ചു: 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' എന്നത് 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 71 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || [[:en:Cain Velasquez|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678605|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ട് തിരുത്തി ('പെൺകുട്ടികളും ആൺകുട്ടികളും' → 'ആദ്യകാല ജീവിതം'); പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('വൽസാസസ്', 'വെലാസ്ക്വെസ്' → 'വെലാസ്ക്വസ്'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ പിരിച്ചു; തീയതികളിലെ പ്രത്യയം ശരിയാക്കി ('ന്' → '-ന്'); പദപ്രയോഗം സ്വാഭാവികമാക്കി ('ഒപ്പുവച്ചിട്ടുണ്ട്' → 'കരാറിലാണ്'); കിക്ക്ബോക്സർ കണ്ണിയുടെ ലേബൽ ശരിയാക്കി
|-
| 72 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || [[:en:Ente Ponnu Thampuran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678606|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടിക 'നടൻ – കഥാപാത്രം' രൂപത്തിലാക്കി; പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇഡിക്കുല്ല'→'ഇടിക്കുള', 'പരവൂർ'→'പറവൂർ', 'വിക്നേശ്വരൻ'→'വിഘ്നേശ്വരൻ'); ചുരുക്കെഴുത്തും ചിഹ്നനവും ഏകീകരിച്ചു ('എടി അബു'→'എ.ടി. അബു', '1992 ൽ'→'1992-ൽ'); 'പരാമർശങ്ങൾ', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' എന്നീ തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 73 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || [[:en:Nusa Lembongan|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 74 || [[ബോയിൽ]] || [[:en:Boil (infection)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678607|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അപൂർണ്ണ വാക്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി ('ഗുരുതരമായ എത്താം' → 'ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയേക്കാം'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം നൽകി ('ടിഷ്യൂകൾ' → 'കലകൾ', 'ഗ്രോയിൻ' → 'തുടയിടുക്ക്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇൻട്രാറൽ' → 'ഇൻട്രാഓറൽ', 'എസ് ഓറിയസ്' → 'എസ്. ഓറിയസ്'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; വിട്ടുപോയ പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു.
|-
| 75 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || [[:en:Parbhubhai Vasava|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678608|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദം മാറ്റി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരനും' → 'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനും'); പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('പർഭുഭായ്' → 'പർഭുഭായി'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('തെർഞ്ഞെടുപ്പിലും' → 'തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും', 'ലോകസഭാമണ്ഡലത്തിൽ' → 'ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽ'); വിഭക്തി ചേർത്തു ('പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നു'); വിരാമചിഹ്നവും വർഷങ്ങൾക്കൊപ്പമുള്ള ഹൈഫനും ('2014-ൽ') ശരിയാക്കി; തുടക്കത്തിലെ ശൂന്യവരി നീക്കി.
|-
| 76 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || [[:en:T. R. Sankunni|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678609|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പൊട്ടെക്കാട്ട്'→'പൊറ്റെക്കാട്ട്', 'യുറേക്ക'→'യുറീക്ക', 'ബഹുക്ക്ടയാടും'→'കൂട്ടുകുടുംബവും'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗികജീവിതം', 'എഡിറ്റർ'→'പത്രാധിപർ'); '1969-ൽ' പോലെ സംഖ്യകൾക്കുശേഷം ഹൈഫൻ ചേർത്തു; വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും ഇറ്റാലിക് മാർക്കപ്പും തിരുത്തി.
|-
| 77 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || [[:en:Mattancherry Water Metro Station|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678610|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന ക്രമീകരിച്ചു ('പിണറായി വിജയൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു' → 'പിണറായി വിജയനാണ് സ്റ്റേഷൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്'); സമാസം ചേർത്തെഴുതി ('പൈതൃക പട്ടിക' → 'പൈതൃകപ്പട്ടിക'); '11 ന്' → '11-ന്'; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കടവംഭാഗം' → 'കടവുംഭാഗം', 'ജ്യു ടൌൺ' → 'ജ്യൂ ടൗൺ', 'ജ്യു സെമിത്തേരി' → 'ജൂത സെമിത്തേരി', 'കുരിശു' → 'കുരിശ്').
|-
| 78 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || [[:en:Chengannur railway station|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678611|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സ്ഥലപ്പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കയാംകുളം'→'കായംകുളം', 'ചങ്കനാച്ചേരി'→'ചങ്ങനാശ്ശേരി', 'അഡൂരിൽ'→'അടൂരിലും'); പമ്പ പാതയെക്കുറിച്ചുള്ള അർത്ഥമില്ലാത്ത വാക്യം മാറ്റിയെഴുതി; 'ലൈൻ', 'കാറ്റഗറി', 'സതേൺ' എന്നിവയ്ക്ക് പകരം മലയാള പദങ്ങൾ ചേർത്തു; '1958 ൽ'→'1958-ൽ'; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'.
|-
| 79 || [[പൂന്തേനരുവി]] || [[:en:Poonthenaruvi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678612|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിത്രനാമത്തിലെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പൂന്തനേരുവി'→'പൂന്തേനരുവി'); വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും മെച്ചപ്പെടുത്തി, വിട്ടുപോയ 'നിർമ്മിച്ച്' ചേർത്തു; ഗാനപ്പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('കുലിറോഡി കുലിറെഡി'→'കുളിരോടി കുളിരെടി'); പട്ടിക തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.'→'ക്ര.നം.'); 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'
|-
| 80 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || [[:en:Morphology (biology)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 81 || [[വരാഹ നദി]] || [[:en:Varaha River|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678613|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പെരിയാകുളത്തിനടുത്ത്' → 'പെരിയകുളത്തിനടുത്ത്'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ഇത് മരുഗൽപട്ടിക്കടുത്തുള്ള വൈഗൈ നദിയിൽ ചേരുന്നു' → 'മരുഗൽപട്ടിക്കടുത്തുവെച്ച് ഇത് വൈഗൈ നദിയിൽ ചേരുന്നു'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം')
|-
| 82 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || [[:en:Maalika Paniyunnavar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678614|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ജി. മുരളീ' → 'ജി. മുരളി', 'അർജുനനും' → 'അർജ്ജുനനും', 'കെ ജെ യേശുദാസ്' → 'കെ.ജെ. യേശുദാസ്'); 'നിന്നും' → 'നിന്ന്' എന്നാക്കി; വിരാമചിഹ്നവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'.
|-
| 83 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || [[:en:Lalubhai Patel|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678615|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മാറ്റി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ'→'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പെണ്മക്കളൂം'→'പെൺമക്കളും', 'bi ദ്യോഗിക'→'ഔദ്യോഗിക'); 'ലോക്സഭ', 'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്' എന്നീ രൂപങ്ങൾ ഏകീകരിച്ചു; '2009-ലെ', '16-ാം' എന്നിങ്ങനെ സംഖ്യാരൂപങ്ങൾ ക്രമീകരിച്ചു; സ്വകാര്യജീവിതം വിഭാഗത്തിലെ വാക്യഘടനയും അധികചിഹ്നങ്ങളും തിരുത്തി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 84 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || [[:en:Citrix Cloud|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678616|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സംസ്ഥാപനങ്ങളെ' → 'സ്ഥാപനങ്ങളെ', 'അപ്ലിക്കേഷനുകളും' → 'ആപ്ലിക്കേഷനുകളും', 'മാനേജുമെന്റ്' → 'മാനേജ്മെന്റ്', 'ബ്രൌസർ' → 'ബ്രൗസർ'); അനാവശ്യ ZWNJ-ഉം അധിക സ്പേസും നീക്കി; ഉൽപ്പന്നനാമങ്ങൾ ഏകീകരിച്ചു ('സെൻ-ഡെസ്ക്ടോപ്പ്' → 'സെൻഡെസ്ക്ടോപ്പ്'); '2015 ൽ' → '2015-ൽ'; പദപ്രയോഗവും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('വിന്യസിക്കാൻ' → 'ലഭ്യമാക്കാൻ').
|-
| 85 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || [[:en:Sanjay Bhatia|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678617|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മൂല്യങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Sons (Two)' → 'ആൺമക്കൾ (രണ്ട്)'); 'രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ' → 'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ'; 'തെരഞ്ഞെടുപ്പ്' → 'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്'; '2019 ലെ' → '2019-ലെ'; വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അധിക ചിഹ്നങ്ങളും ഇടകളും നീക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം'
|-
| 86 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678618|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അച്ചൻ'→'അച്ഛൻ', 'രേവി മേനോൻ'→'രവി മേനോൻ', 'അപ്പുകുട്ടൻ'→'അപ്പുക്കുട്ടൻ'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ശുഷ്കമായ'→'തുച്ഛമായ', 'ഒഴപ്പാളി'→'ഉഴപ്പൻ'); അവ്യക്തമായ വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി.
|-
| 87 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || [[:en:Mohalla Clinics|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678619|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഡോകർ'→'ഡോക്ടർ', 'ചിലവ്'→'ചെലവ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കാർഡിയാക് സർജൻ'→'ഹൃദയശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധൻ'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ച് പദക്രമം മെച്ചപ്പെടുത്തി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('കണ്ടെത്തുന്നു'→'കണ്ടെത്തി'); അധിക ഉദ്ധരണചിഹ്നവും ഇരട്ട സ്പേസുകളും നീക്കി
|-
| 88 || [[എത്തോളജി]] || [[:en:Ethology|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 89 || [[ദുർവ്വിനീതൻ (രാജാവ്)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 90 || [[റോയൽ എൻഫീൾഡ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 91 || [[റോയൽ എൻഫീൾഡ് (ഇന്ത്യ)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 92 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || [[:en:Meenakshi Banerjee|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678620|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ബനാരസ്'→'ബനാറസ്', 'ലോറിറ്റോ'→'ലൊറേറ്റോ'); 'അധ്യാപക'→'അധ്യാപിക'; 'കരിയർ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'ഔദ്യോഗികജീവിതം' ആക്കി; വർഷത്തിനുശേഷം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1989-ൽ'); കർത്താവായി 'അവർ' ചേർത്തു; 'ഔഷധസസ്യങ്ങൾ' പോലുള്ള വാക്കുകൾ ചേർത്തെഴുതി; 'ഏർപ്പെടുന്നു'→'ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു'; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി
|-
| 93 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || [[:en:Oil pulling|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678621|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഓരൊ രൊഗിക്കും'→'ഓരോ രോഗിക്കും', 'വനസ്പതികൽ'→'വനസ്പതികൾ'); പദങ്ങൾ മാറ്റി ('നവീനശാസ്ത്രത്തിൽ'→'ആധുനികശാസ്ത്രത്തിൽ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ചിഹ്നനവും ഉദ്ധരണിയും ശരിയാക്കി; ചിത്രവിവരണവും 'References' തലക്കെട്ടും മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 94 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || [[:en:John Argyll Robertson|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678622|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളം നൽകി ('സർജൻ'→'ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധൻ', 'ബ്ലൈൻഡ് സ്പോട്ട്'→'അന്ധബിന്ദു'); അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('വിദഗ്ധൻ'→'വിദഗ്ദ്ധൻ'); തീയതിയെഴുത്ത് ശരിയാക്കി ('7 ന്'→'7-ന്'); 'നീ ലാമ്പ്' പോലുള്ള പദാനുപദ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി; വാക്യഘടനയും ചിത്രക്കുറിപ്പും തിരുത്തി; ചുരുക്കെഴുത്ത് 'പിആർസിഎസ്ഇ' ആക്കി.
|-
| 95 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || [[:en:Hashan Tillakaratne|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 96 || [[മൃദുല വിജയ്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678623|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന തിരുത്തി ('ജനിച്ചു,' → 'പേരിലാണ് ജനിച്ചത്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നൂറം നാൾ' → 'നൂറാം നാൾ', 'പൂക്കളം' → 'പൂക്കാലം'); പട്ടികകളിലെ തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി ('അവൾ തന്നെ' → 'സ്വയം', 'പൂക്കൾ' → 'ഫ്ലവേഴ്സ്'); പദക്രമം ശരിയാക്കി ('പകരം നിയുക്ത പ്രസാദ്' → 'നിയുക്ത പ്രസാദിനു പകരം'); ഇറ്റാലിക്സ് ശരിയാക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാനകരൂപത്തിലാക്കി.
|-
| 97 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || [[:en:Stoma (medicine)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678624|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; വൈദ്യപദങ്ങളുടെ ലിപ്യന്തരണം ഏകീകരിച്ചു ('-ഓസ്റ്റോമി'→'-ഓസ്റ്റമി', 'ഗാസ്റ്റോഇന്റെസ്റ്റിനൽ'→'ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ', 'അപ്പെൻറ്റികോസ്റ്റമി'→'അപ്പെൻഡിക്കോസ്റ്റമി'); പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('മൂത്രനാളി'→'മൂത്രവാഹിനികൾ', 'നെഗറ്റീവ് ഇഫക്റ്റുകൾ'→'ദോഷഫലങ്ങൾ'); വിഭക്തി തിരുത്തി ('അവയവവും'→'അവയവത്തെയും').
|-
| 98 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || [[:en:Kulpakji|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 99 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || [[:en:Lunar Polar Exploration Mission|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678625|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഐഎസ്ആആർഒ'→'ഐഎസ്ആർഒ', 'മിസ്തുബിഷി'→'മിത്സുബിഷി', 'ദ്രുവ'→'ധ്രുവ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('പ്ലാൻ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്'→'ആസൂത്രിതം', 'ലോഞ്ചർ'→'വിക്ഷേപണ വാഹനം'); പ്രത്യയങ്ങൾ ഹൈഫൻ ചേർത്ത് എഴുതി ('2026 ന്'→'2026-ന്'); ദൈർഘ്യമേറിയ വാക്യം രണ്ടായി മുറിച്ചു; പദക്രമവും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 100 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || [[:en:Vincy Aloshious|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678626|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'അവളുടെ' മാറ്റി 'വിൻസിയുടെ' എന്നാക്കി; തലക്കെട്ട് 'മുൻകാലജീവിതം' → 'ആദ്യകാലജീവിതം'; '2019 ൽ' → '2019-ൽ'; 'സംപ്രേക്ഷണം' → 'സംപ്രേഷണം'; 'ജനഗണമന' → 'ജന ഗണ മന'; വാക്യഘടന തിരുത്തി; തെറ്റായ ഇറ്റാലിക്സും അവലംബസ്ഥാനവും ശരിയാക്കി.
|}
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
8v35ba97dnldhfx9q0gzqe3utsoqcgx
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/1
4
673422
4678628
2026-10-22T11:25:36Z
Netha Hussain
19313
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ
4678628
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയുടെ]] ഉപതാളാണ്.}}
= പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് — ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (1–300) =
ഭാഷാതിരുത്തലിനിടെ കണ്ടെത്തിയതും AI മനഃപൂർവ്വം തൊടാത്തതുമായ പ്രശ്നങ്ങളാണ് ഇവ; ഇവ തിരുത്തേണ്ടത് ഉപയോക്താക്കളാണ്. മാതൃതാൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ]].
'''ഒരു പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചാൽ''' ആ വരിയിലെ അവസാന കള്ളിയിൽ <code><nowiki>{{done}} ~~~~</nowiki></code> എന്നു ചേർക്കുക. പരിശോധിച്ചിട്ട് അതൊരു പ്രശ്നമല്ലെന്നു കണ്ടാൽ അക്കാര്യവും അവിടെത്തന്നെ ചുരുക്കി കുറിക്കുക.
{| class="wikitable sortable"
! # !! ലേഖനം !! പ്രശ്നം !! style="width:11em" | തീർത്തോ?
|-
| 1 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം വയർ റെക്കോർഡിംഗ് ആദ്യത്തെ കാന്തിക റെക്കോർഡിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യയാണ്; ലേഖനം അതിനെ 'ആദ്യകാല' സാങ്കേതികവിദ്യ എന്ന് മാത്രമേ പറയുന്നുള്ളൂ. ||
|-
| 2 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || വയറിന്റെ കനം 37 ഗേജ് (0.004") എന്ന ഒറ്റ അളവിൽ ഒതുക്കിയിരിക്കുന്നു; പിൽക്കാല മോഡലുകൾക്ക് 0.004–0.006 ഇഞ്ചും പോൾസന്റെ 1898-ലെ ആദ്യ ടെലിഗ്രാഫോണിന് 0.01 ഇഞ്ചും ആണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. ||
|-
| 3 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || ടെലിഗ്രാഫോൺ വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭ്യമായ വർഷം (1903) ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുണ്ടെങ്കിലും ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 4 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || ഇല്ലിനോയി PSAP അവലംബത്തിന്റെ URL (https://psap.library.illinois.edu/collection-id-guide/wire) നഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; പഴയ പതിപ്പിലും ഈ പ്രശ്നം ഉണ്ടായിരുന്നു. ||
|-
| 5 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇതൊരു ചെറിയ അപൂർണ്ണ ലേഖനം മാത്രമാണ്; ചരിത്രം, കാന്തിക ഫോർമാറ്റ്, വേഗത, ശബ്ദമേന്മ, കൈകാര്യം ചെയ്യലും എഡിറ്റിംഗും എന്നീ വിഭാഗങ്ങളും 1922-ലെ ടെലിഗ്രാഫോൺ ചിത്രവും ഇതിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 6 || [[മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ പല മൂല്യങ്ങളും ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്, ഉദാ: 'Masonry and stone', 'Brick', 'Conical', 'White with black trim', '1851 (current structure)', 'HORN: 2 every 30s'. ||
|-
| 7 || [[മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്]] || ഉടമസ്ഥതയെക്കുറിച്ച് 2013 ജനുവരിയിലെ ലേലം വരെയുള്ള വിവരം മാത്രമേ ഉള്ളൂ. ഇത് കാലഹരണപ്പെട്ടതാകാം, അതിനാൽ പുതിയ സ്രോതസ്സുകളുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 8 || [[മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്]] || ലേഖനത്തിൽ <nowiki>[[വർഗ്ഗം:വിളക്കുമാടങ്ങൾ]]</nowiki> എന്ന പൊതുവർഗ്ഗം മാത്രമേ ഉള്ളൂ. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 1827/1851 നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായവ, വാഷിംഗ്ടൺ കൗണ്ടി (മെയ്ൻ), 1827-ൽ സ്ഥാപിതമായവ എന്നിവയ്ക്കുള്ള വർഗ്ഗങ്ങളുമുണ്ട്. അതിനാൽ കൂടുതൽ വ്യക്തമായ മലയാളം വർഗ്ഗങ്ങൾ ചേർക്കാവുന്നതാണ്. ||
|-
| 9 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || <nowiki>[[വർഗ്ഗം:1970-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</nowiki> എന്ന വർഗ്ഗം തെറ്റാണ്. ഇൻഫോബോക്സും ആമുഖവാക്യവും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവും പ്രകാരം ചിത്രം 1977-ലാണ് പുറത്തിറങ്ങിയത്. അതിനാൽ '1977-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ' എന്നായിരിക്കണം. ||
|-
| 10 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ വിതരണക്കാരായി ഹസീന ഫിലിംസ് എന്നു നൽകിയിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പ്രകാരം വിതരണക്കാർ സഹൃദയ ഫിലിംസ് ആണ്. ||
|-
| 11 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || സ്റ്റുഡിയോയും ബാനറുമായ സഹൃദയ ഫിലിംസ് എന്ന കമ്പനിയെയാണ് ഇൻഫോബോക്സിൽ നിർമ്മാതാവായും നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ നിർമ്മാതാവിന്റെ ഫീൽഡ് ശൂന്യമാണ്. യഥാർത്ഥ നിർമ്മാതാവ് ആരെന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 12 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || രണ്ടു ലേഖനങ്ങളിലെയും അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികകൾ ഒത്തുപോകുന്നില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ബാലൻ കെ. നായർ, വിജയൻ, കൈലാസ് നാഥ് എന്നിവർ മലയാളം പട്ടികയിലില്ല. മലയാളം പട്ടികയിലുള്ള നെല്ലിക്കോട് ഭാസ്കരൻ, മീന എന്നിവർ ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികയിലുമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികയിലെ റോജ രമണിയും ചെമ്പരത്തി ശോഭനയും ഒരാൾ തന്നെയാണെന്നു തോന്നുന്നു; ഇത് ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 13 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || നടൻ വിൻസെന്റിന് ലേഖനത്തിൽ രണ്ടു വ്യത്യസ്ത കണ്ണികളുണ്ട്: ഇൻഫോബോക്സിലും ആമുഖത്തിലും [[വിൻസെന്റ്]], അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ [[വിൻസന്റ്]]. രണ്ടും ഒരേ താളിലേക്കാണോ പോകുന്നതെന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 14 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഗാനപ്പട്ടികയിലെ 'രാഗം' നിര ശൂന്യമാണ്. ഗാനരചയിതാവിനുള്ള നിരയും ഗാനങ്ങളുടെ ദൈർഘ്യവും നൽകിയിട്ടില്ല. എല്ലാ ഗാനങ്ങളുടെയും രചയിതാവ് മങ്കൊമ്പ് ഗോപാലകൃഷ്ണൻ ആണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ കാണുന്നു. ||
|-
| 15 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || {{IMDb title|0230727|}} എന്നതിൽ ശീർഷക പരാമീറ്റർ ശൂന്യമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അവിടെ 'Sanganam' എന്നു നൽകിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 16 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || നാല് അവലംബങ്ങളിൽ രണ്ടെണ്ണം malayalasangeetham.info എന്ന ഒരേ സ്രോതസ്സിലേക്കാണ് വിരൽചൂണ്ടുന്നത്. ||
|-
| 17 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ 'action = സത്യൻ അന്തിക്കാട്' എന്നാണുള്ളത്. ചിത്രത്തിലെ ഗാനങ്ങൾ എഴുതിയത് അദ്ദേഹമാണ്; സംഘട്ടന സംവിധായകനായി അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് ചേർത്തത് തെറ്റാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്, പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 18 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ രേണുചന്ദയും നളിനിയും 'രാജി'യെ അവതരിപ്പിച്ചതായി കാണിക്കുന്നു. മലയാളം അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ ആ വേഷം രേണുചന്ദയ്ക്ക് മാത്രമാണ്; നളിനിയുടെ പേര് പട്ടികയിലില്ല. രാജിയെ അവതരിപ്പിച്ചത് ആരെന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 19 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള മാള അരവിന്ദൻ, ആലം, നളിനി, മിനി, ഷീമ (നർത്തകി), ബാബു എന്നിവരെ മലയാളം അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല. ||
|-
| 20 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ രചയിതാവിന്റെ പേര് 'സലാം കാരശ്ശേരി' എന്നാണ്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 'Salam' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. രണ്ടും ഒരാൾ തന്നെയാണോ എന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 21 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || സോമന്റെ കണ്ണികൾ പല ലേഖനങ്ങളിലേക്കാണ്: ഇൻഫോബോക്സിൽ [[സോമൻ]], ആമുഖത്തിൽ [[എം.ജി. സോമൻ]], അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ [[എം ജി സോമൻ]]. ഇൻഫോബോക്സിലെ കണ്ണി വിവക്ഷാ താളിലേക്കോ തെറ്റായ ലേഖനത്തിലേക്കോ ആകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ||
|-
| 22 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || അഭിനേതാക്കളുടെ തലക്കെട്ടിലെ m3db അവലംബത്തിൽ 'publisher' എന്ന പരാമീറ്റർ രണ്ടുതവണ ചേർത്തിരിക്കുന്നു. ഒരു മൂല്യം മറ്റേതിനെ മറികടക്കും. ||
|-
| 23 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || YouTube ഫലകം തെറ്റായാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്: '{{YouTube|id=fgpbTxzoiaE ഇതിലേ വന്നവർ}}' എന്നതിൽ id-ക്കും തലക്കെട്ടിനും ഇടയിൽ '|' ഇല്ല. അതിനാൽ തലക്കെട്ട് id-യുടെ ഭാഗമായി മാറുന്നു. ||
|-
| 24 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || spicyonion.com അവലംബത്തിൽ url-status=dead എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് url-status=usurped ആണ്. ||
|-
| 25 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || ബാഹ്യകണ്ണികൾ വിഭാഗത്തിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പേര് 'ഇതിലേ' എന്നാണ്; മറ്റെല്ലായിടത്തും 'ഇതിലെ' എന്നാണ്. ||
|-
| 26 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ആമുഖത്തിൽ ജഗതി ശ്രീകുമാറിനെ മാത്രമാണ് രചയിതാവായി നൽകിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സും ഇൻഫോബോക്സും അനുസരിച്ച് വിജി തമ്പിയും ജഗതി ശ്രീകുമാറും ചേർന്നാണ് കഥ എഴുതിയത്. ||
|-
| 27 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ആമുഖത്തിലെയും ഇൻഫോബോക്സിലെയും താരനിരയിൽ തിലകൻ ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ അദ്ദേഹം പ്രധാന നടനാണ്. ഇൻഫോബോക്സിൽ സുകുമാരനെയും വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 28 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ വിതരണക്കാർ ജൂബിലി പിക്ചേഴ്സ് ആണ്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് സ്റ്റുഡിയോയും വിതരണക്കാരും പ്രിയങ്ക ഫിലിംസ് ആണ്. ||
|-
| 29 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ എഡിറ്ററുടെ പേര് 'കെ.പി പുത്രൻ' എന്നാണ്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ കെ.പി. ഹരിഹരപുത്രൻ എന്നാണ്. ||
|-
| 30 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ സംഗീതത്തിന് ഔസേപ്പച്ചന്റെ പേര് മാത്രമേയുള്ളൂ. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് പശ്ചാത്തലസംഗീതം ഒരുക്കിയത് ജോൺസൺ ആണ്. ||
|-
| 31 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ കഥാപാത്രത്തിന്റെ പേര് 'ഹംസ' എന്ന് മാത്രമാണ്; മലയാളം പട്ടികയിൽ 'ഉസ്താദ് ഹംസ' എന്നാണ്. ജെയിംസ് (വാച്ച്മാൻ), രാജൻ ശങ്കരാടി (ഗുണ്ട) എന്നിവർ പട്ടികയിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 32 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || കഥാസംഗ്രഹം ഇംഗ്ലീഷിലേതിനെക്കാൾ വളരെ ചുരുങ്ങിയതാണ്. അതിൽ ഇന്ദുവിനെ 'വ്യവസായിയുടെ മകൾ' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ മാതാപിതാക്കൾ മരിച്ചുപോയ ഒരു സമ്പന്ന പെൺകുട്ടിയാണ് ഇന്ദു. ||
|-
| 33 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || 'ചിത്രം കാണുക' വിഭാഗത്തിലെ യൂട്യൂബ് കണ്ണിക്ക് അനാവശ്യമായ '(1989)' എന്ന ലേബൽ ഉണ്ട്. അതിന്റെ പകർപ്പവകാശനില WP:LINKVIO പ്രകാരം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 34 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ബോക്സ് ഓഫീസ് അവലംബത്തിൽ പഴയ indiatoday.intoday.in URL ആണ്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പുതുക്കിയ indiatoday.in URL ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 35 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || ചില വർഗ്ഗങ്ങൾ വ്യക്തിനാമ വർഗ്ഗങ്ങൾ പോലെയാണ് ('വർഗ്ഗം:കെ.പി പുത്രൻ', 'വർഗ്ഗം:വസന്തകുമാർ'). '|വർഗ്ഗം:ബിച്ചുതി' പോലെയുള്ള വിചിത്രമായ ക്രമീകരണ കീകളും ഉണ്ട്. ഇവ പുനഃപരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 36 || [[സുധ റോയ്]] || 1936-ന്റെ തുടക്കത്തിൽ സിപിഐയിൽ ചേർന്ന അവർ ബംഗാളിൽ നിയമവിരുദ്ധമായിരുന്ന സിപിഐയിൽ ചേർന്ന രണ്ടാമത്തെ വനിതയാണെന്ന് ലേഖനം ഉറപ്പിച്ചു പറയുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 'ഒരുപക്ഷേ രണ്ടാമത്തെ വനിത' എന്നേയുള്ളൂ. ||
|-
| 37 || [[സുധ റോയ്]] || പുനഃസംഘടനയെക്കുറിച്ചുള്ള ഖണ്ഡികയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ പശ്ചാത്തലം (1939, ത്രിപുരി കോൺഗ്രസ്, സുഭാഷ് ബോസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രശ്നം) വിട്ടുപോയതിനാൽ 'ബോസിനെ' എന്ന പരാമർശം പരിചയപ്പെടുത്തലില്ലാതെ വരുന്നു. ||
|-
| 38 || [[സുധ റോയ്]] || 1941-ലെ വാക്യത്തിൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ 'കുറച്ചുകാലത്തേക്ക്' എന്ന ഭാഗം വിട്ടുപോയി; അതില്ലാത്തതിനാൽ 1932 മുതൽ 1958 വരെ കമല ഗേൾസ് സ്കൂളിൽ പഠിപ്പിച്ചു എന്ന പ്രസ്താവനയുമായി ഇത് വൈരുദ്ധ്യത്തിലാകുന്നു. ||
|-
| 39 || [[സുധ റോയ്]] || ബംഗ്ലാദേശ് വിമോചനയുദ്ധത്തിനുള്ള പിന്തുണയ്ക്ക് അവലംബമില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇതിന് {{fact|date=January 2026}} ടാഗുണ്ട്. ||
|-
| 40 || [[സുധ റോയ്]] || ബോൾഷെവിക് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ, സിസിർ റോയ്, ഫരീദ്പൂർ, കായസ്ഥ, കിഡർപോർ, ഓൾ ഇന്ത്യ വിമൻസ് കോൺഫറൻസ്, നാഷണൽ ഫെഡറേഷൻ ഓഫ് ഇന്ത്യൻ വിമൻ, ബരാക്പൂർ മണ്ഡലം, ഫോർട്ട് മണ്ഡലം, 1951/1957 തിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ എന്നിവ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലേതുപോലെ വിക്കിലിങ്ക് ചെയ്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 41 || [[സുധ റോയ്]] || Sen1985, Sena2001 എന്നീ പേരുള്ള അവലംബങ്ങൾ പലതവണ പൂർണമായി വീണ്ടും നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു; പഴയ പതിപ്പിലും ഇതേ പ്രശ്നമുണ്ടായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ നിർവചിച്ച് പിന്നീട് പുനരുപയോഗിക്കണം. ||
|-
| 42 || [[സുധ റോയ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തെ അപേക്ഷിച്ച് വർഗ്ഗങ്ങൾ കുറവാണ്; വനിതാ ട്രേഡ് യൂണിയനിസ്റ്റുകൾ, സിപിഐ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ, വനിതാ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ, ഫരീദ്പൂരിൽ നിന്നുള്ളവർ, 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യൻ വനിതാ രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകർ എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇല്ല. ||
|-
| 43 || [[സുധ റോയ്]] || എൻ.എഫ്.ഐ.ഡബ്ല്യു. വൈസ് ചെയർപേഴ്സൺ കാലയളവും (1954–1982) 1954-ലെ ജയിൽവാസവും Sen1985 എന്ന ഒരൊറ്റ അവലംബത്തെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്നു; ഇവ പരിശോധിക്കേണ്ടതാണ്. ||
|-
| 44 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || സി. സി. ഇന്റർമീഡിയ ഉപജാതി ശൈത്യകാലം ചെലവഴിക്കുന്ന ഇടങ്ങൾ (മ്യാൻമർ, തായ്ലൻഡ്, ഗ്രേറ്റർ സുന്ദാസ്) ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇതുണ്ട്. ||
|-
| 45 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || കുഞ്ഞുങ്ങളെ പരിചരിക്കുന്നതിൽ പെൺകിളികൾ കൂടുതൽ സമയം ചെലവഴിക്കുന്നു എന്ന വാക്യത്തിന് പരാദ കുയിലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള Yang et al. 2012 ആണ് അവലംബമായി നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം Li et al. 2017 ആണ് ഉദ്ധരിക്കുന്നത്. അതിനാൽ നിലവിലെ അവലംബം ഈ വാദത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 46 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ പറയുന്ന കൂട്-പരാദങ്ങളായ നോർത്തേൺ ഹോക്ക്-കുക്കൂ, കോമൺ കുക്കൂ, ലെസ്സർ കുക്കൂ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ലേഖനത്തിൽ പരാമർശമില്ല. ||
|-
| 47 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || കൂടുകൂട്ടുന്ന ഇടങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട കെട്ടിടങ്ങൾ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള 'മുകളിലേക്ക് തള്ളിനിൽക്കുന്ന', 'ആഴം കുറഞ്ഞ' തുടങ്ങിയ വിശദാംശങ്ങളും വിട്ടുപോയി. ||
|-
| 48 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || ആവാസവ്യവസ്ഥാ വിഭാഗത്തിൽ ടൈഗ, മലയിടുക്കുകൾ, നദീതീരത്തെ കുറ്റിക്കാടുകൾ, തോട്ടങ്ങൾ എന്നിവ വിട്ടുപോയി. 'പ്രാഥമികവും ദ്വിതീയവുമായ താഴ്ന്ന പ്രദേശ, ഉപമലയോര വനങ്ങൾ' എന്ന വിവരണവും ലളിതവൽക്കരിച്ചിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 49 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || 2014-ൽ ശ്രീലങ്കയിൽ വഴിതെറ്റിയെത്തിയതായി രേഖപ്പെടുത്തിയ വിവരത്തിന് അവലംബമില്ല. ||
|-
| 50 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || ':0', ':1' എന്നീ പേരുള്ള അവലംബങ്ങളുടെ പൂർണ്ണരൂപം ആവർത്തിച്ചിരിക്കുന്നു. പിന്നീടുള്ള ഉപയോഗങ്ങൾ ചുരുക്കിയ <ref name=... /> ടാഗുകളായിരിക്കണം. ||
|-
| 51 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ Cyanoptila, Birds of Manchuria, Birds described in 1829 എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇല്ല. കോമൺസ് വർഗ്ഗവും Taxonbar-ഉം ഇല്ല. ||
|-
| 52 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || Del Hoyo ഗ്രന്ഥസൂചികയിൽ ISBN രണ്ടുതവണ നൽകിയിരിക്കുന്നു: ഒന്ന് നേരിട്ടുള്ള കണ്ണിയായും മറ്റൊന്ന് {{ISBN}} വഴിയും. ||
|-
| 53 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ '(പ്രായം 83)' എന്ന് കൈകൊണ്ട് എഴുതിച്ചേർത്തിരിക്കുന്നു. 1939 ജനുവരി 11-ന് ജനിച്ച അദ്ദേഹത്തിന് 2026 ഒക്ടോബറിൽ 87 വയസ്സാണ്. HTML ഇൻഫോബോക്സിന് പകരം {{birth date and age}} ഉപയോഗിക്കുന്ന {{Infobox scientist}} ഫലകം ചേർക്കണം. ||
|-
| 54 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || ആമുഖത്തിൽ ജന്മസ്ഥലം തമിഴ്നാട്ടിലെ ഇടയൻകുടി ഗ്രാമമാണെന്നും ഇൻഫോബോക്സിലും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും നാഗർകോവിൽ ആണെന്നും പറയുന്നു. ജന്മസ്ഥലം ഏതെന്ന് സ്രോതസ്സുമായി ഒത്തുനോക്കി ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 55 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || പത്മശ്രീ 2026-ൽ ലഭിച്ചു എന്നതിന് ഒരു archive.org ലിങ്ക് മാത്രമാണ് അവലംബം. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ '2000s Padma Shri' നാവ്ബോക്സ് കാണിക്കുന്നത് പുരസ്കാരം 2000-കളിലാണ് ലഭിച്ചതെന്നാണ്. വർഷം വിശ്വസനീയമായ സ്രോതസ്സിൽ നിന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 56 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || ഐ.ഐ.എസ്സി.യിലെ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം (1962) 'ഡിസ്റ്റിങ്ഷനോടെ' ആയിരുന്നു എന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുണ്ട്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇത് വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 57 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ 'സമുദ്രശാസ്ത്ര വിഭാഗം' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ലേഖനത്തിലും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലും അദ്ദേഹം സമുദ്ര വികസന വകുപ്പിന്റെ സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു എന്നാണ്. ഇൻഫോബോക്സിലെ വിവരം തെറ്റാകാനിടയുണ്ട്. ||
|-
| 58 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || സമുദ്ര വികസന വകുപ്പ് സെക്രട്ടറി പദവിക്ക് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം The Hindu (2005) അവലംബമായി നൽകുന്നുണ്ട്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇതിന് അവലംബമില്ല. മാതൃഭൂമി, പത്മ പുരസ്കാര അവലംബങ്ങൾ വെറും URL-കൾ മാത്രമാണ്. ||
|-
| 59 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || ഇൻഫോബോക്സിന്റെ HTML പകർത്തിയപ്പോൾ ബാക്കിയായ '<nowiki>[[Category:Articles with hCards]]</nowiki>' എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് വർഗ്ഗം ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ശരിയായ ഇൻഫോബോക്സ് ഫലകം ചേർക്കുമ്പോൾ ഇത് നീക്കം ചെയ്യണം. ||
|-
| 60 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || 1961-ലെ ഐ.ഐ.ടി. നിയമത്തിലെ സെക്ഷൻ 11 പ്രകാരമുള്ള നിയമനത്തിന് അവലംബമില്ല. 'ഏഴ് ഐ.ഐ.ടി.കൾ' എന്ന കണക്ക് കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്; ഇപ്പോൾ 23 ഐ.ഐ.ടി.കളുണ്ട്. ||
|-
| 61 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || കായ്കളുടെ നീളം '5-9' എന്നതിന് ഏകകം നൽകിയിട്ടില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ '5–9 സെ.മീ' എന്നാണ്. ||
|-
| 62 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || എളുപ്പത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യാവുന്ന സസ്യമാണെന്ന് കൃഷി വിഭാഗം പറയുന്നു, എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ അങ്ങനെ പറയുന്നില്ല. ചെടി പൂക്കാൻ തുടങ്ങാൻ രണ്ടുമൂന്നു വർഷം എടുക്കുമെന്ന് ഇംഗ്ലീഷിൽ പറയുന്നത് ലേഖനത്തിലില്ല. ശൈത്യകാലത്ത് ഉണക്കി സൂക്ഷിക്കണമെന്നും വസന്തത്തിന്റെ അവസാനം തണൽമരത്തിനടിയിലേക്ക് മാറ്റണമെന്നുമുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങളും ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 63 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || ശൈത്യകാലത്ത് 5 °C-ൽ താഴെ സൂക്ഷിക്കരുത് എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നത്; ലേഖനം പറയുന്നത് 5 °C-ൽ താഴെ നിലനിൽക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടാണെന്നാണ്. കൂടാതെ 'നിരവധി വർഷങ്ങളോളം' വർഷത്തിൽ ഒരു രാത്രി പൂക്കും എന്ന ഭാഗവും ലേഖനത്തിലില്ല. ||
|-
| 64 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || വിവരണ ഭാഗത്ത് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ പല വിശദാംശങ്ങളും ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു: 15 ഇഞ്ച് (38 സെ.മീ) പൂവിന്റെ വീതിക്കു മുമ്പുള്ള 'reportedly', 'ഏരിയോളിന്റെ താഴ്ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള രോമങ്ങൾ', 'മുതിർന്ന കായിക ഏരിയോളുകളിൽ സാധാരണയായി രോമങ്ങളില്ല', കായ്കളിലെ രോമങ്ങൾ 'വേഗം കൊഴിഞ്ഞുപോകുന്നു' എന്നത്, തണ്ടിന്റെ പടർന്നുകയറുന്ന/ഇഴയുന്ന സ്വഭാവം. ||
|-
| 65 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || ചരിത്ര വിഭാഗത്തിലെ 'ഈ വശത്തുള്ള രണ്ട് പ്ലേറ്റുകളും' എന്ന വാക്യം ലേഖനത്തിലില്ലാത്ത ചിത്രങ്ങളെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഈ ഭാഗത്തിനും 'കൃഷിയിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന ആദ്യ ഇനം' എന്നതിനും ഇംഗ്ലീഷിൽ {{Clarify}} ടാഗുണ്ട്. 1753-ൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നവയിൽ ഏറ്റവും വലിയ പൂക്കളുള്ള കള്ളിച്ചെടിയായിരുന്നു ഇത് എന്ന പദോൽപ്പത്തിയിലെ അവകാശവാദത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിൽ {{Citation needed}} ഉണ്ട്. ||
|-
| 66 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || [[നിശാപുഷ്പങ്ങൾ|സെലെനിസെറിയസിന്റെ]] എന്ന ലിങ്ക് ജനുസ്സിന്റെ പേര് കാണിക്കുന്നെങ്കിലും പോകുന്നത് സെലെനിസെറിയസ് ജനുസ്സിന്റെ ലേഖനത്തിലേക്കല്ല, നിശാപുഷ്പങ്ങൾ എന്ന ലേഖനത്തിലേക്കാണ്. ||
|-
| 67 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || <nowiki>[[വർഗ്ഗം:ഡ്രാഗൺ ഫലസസ്യജാലം]]</nowiki> എന്ന വർഗ്ഗം ഈ സ്പീഷീസിന് യോജിക്കുമോ എന്ന് സംശയമുണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇതിന് തുല്യമായ വർഗ്ഗമില്ല. ||
|-
| 68 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || സ്പീഷീസ്ബോക്സിലെ നാമകർത്തൃത്വത്തിൽ 'Contr. US Nat. Herb. 2:430' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ അതേ 1909-ലെ ബ്രിട്ടൺ & റോസ് പ്രസിദ്ധീകരണത്തിനുള്ള പര്യായ എൻട്രിയിൽ '12:430' എന്നാണ്; വാല്യം 12 ആണ് ശരിയെന്ന് തോന്നുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. ||
|-
| 69 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || purplesage ബാഹ്യകണ്ണി പഴയ URL (.htm, വെബ് ആർക്കൈവ് വഴി) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇപ്പോൾ https://www.purplesage.org.uk/profiles/cereus.html ആണ്. cite iucn ഫലകത്തിൽ ഇംഗ്ലീഷിലെ 'article-number=' എന്നതിന് പകരം 'page=' ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 70 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || കൃഷി വിഭാഗത്തിലെ '[അവലംബം ആവശ്യമാണ്]' വെറും എഴുത്തായാണ് ചേർത്തിരിക്കുന്നത്, {{citation needed}} ഫലകമായല്ല. ||
|-
| 71 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള പല അവലംബങ്ങളും മലയാളത്തിൽ ഇല്ല: 'carr swallow' എന്ന പേരിനുള്ള Cocker & Mabey p.250, ചൂ വാലിയിലെ സങ്കരയിനങ്ങൾക്കുള്ള രണ്ട് British Birds അവലംബങ്ങൾ, വഴിതെറ്റിയെത്തലിനെക്കുറിച്ചുള്ള Birding World, British Birds എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള അഞ്ച് അവലംബങ്ങൾ. ||
|-
| 72 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || AEWA ഉടമ്പടിയെക്കുറിച്ച് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള സംരക്ഷണ വാക്യം ഇതിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 73 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || പുറംകണ്ണികൾ വിഭാഗത്തിൽ ഒരു ശൂന്യമായ ബുള്ളറ്റ് ('* ') ഉണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അവിടെ Avibase ഫലകമാണുള്ളത്. Wikispecies ഫലകവും Taxonbar-ഉം ഇല്ല. ||
|-
| 74 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || കോർണലിന്റെ 'All About Birds' കണ്ണി നേരിട്ടുള്ള URL ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്, അത് പ്രവർത്തിക്കാത്തതാകാനാണ് സാധ്യത. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം web.archive.org പകർപ്പാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 75 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || USGS കണ്ണി ഇതിനകം പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണിയായി അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 76 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ വർഗ്ഗങ്ങൾ കുറവാണ്: ജനുസ്സ്, വിതരണം, '1758-ൽ വിവരിക്കപ്പെട്ടവ' എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇല്ല. ഈ പരിശോധനയ്ക്കു ശേഷം 'Pages with unreviewed translations' വർഗ്ഗം നീക്കം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ||
|-
| 77 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || വിവരണം, വിതരണം എന്നീ ഭാഗങ്ങൾക്ക് തലക്കെട്ടുകൾ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ '== Description ==', '== Distribution and habitat ==' എന്നീ തലക്കെട്ടുകൾ ഉണ്ട്. ||
|-
| 78 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ റിലീസ് തീയതി {{Film date|1981|3|12}} എന്നാണ്; എന്നാൽ ആമുഖവാക്യത്തിലും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും 1987 ആണ് (ഇംഗ്ലീഷിൽ 1987 ഫെബ്രുവരി 20). ||
|-
| 79 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ വിതരണക്കാരനായി പ്രതിഭ പിക്ചേഴ്സ് എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ വിതരണക്കാരൻ Geodaya ആണ്. ||
|-
| 80 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ആമുഖത്തിൽ നിർമ്മാതാവ് ജിയോദയ എന്നും ഇൻഫോബോക്സിൽ അനിൽ മാത്യു എന്നുമാണ്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. ||
|-
| 81 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ മറിയാമ്മ ഫിലിപ്പിനെ കഥ, സംഭാഷണം, തിരക്കഥ എന്നിവയുടെ രചയിതാവായി കാണിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അവർ ഗാനരചയിതാവ് മാത്രമാണ്, രചയിതാവിന്റെ ഫീൽഡുകൾ ശൂന്യവുമാണ്. ||
|-
| 82 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ 'background music=[[]]' എന്ന ശൂന്യമായ വിക്കിലിങ്ക് ഉണ്ട്. ||
|-
| 83 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ അഭിനേതാക്കളുടെ ഫീൽഡിൽ [[ശങ്കർ (നടൻ)|ശങ്കർ]], [[സുകുമാരി]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ <br> ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ശങ്കറിനെ പ്രധാന നടനായി ചേർത്തിട്ടേയില്ല. ||
|-
| 84 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || താരനിരയിലുള്ള ഹാരിസ് റഹ്മാൻ, മാസ്റ്റർ ബച്ചൻ എന്നിവർ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ താരനിരയിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 85 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഗാനപ്പട്ടികയിൽ 'പൂക്കൾ വിടർന്നു' എന്ന പാട്ടിന് 'സുശീലാ ദേവി' എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ P. Susheeladevi ആണ്. ലിങ്ക് ലക്ഷ്യം തെറ്റാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ||
|-
| 86 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഛായാഗ്രാഹകന്റെ ലിങ്കായ '[[വി.ഇ . ഗോപിനാഥ്]]'-ൽ പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് മുമ്പ് അനാവശ്യമായ സ്പേസ് ഉണ്ട്; ലിങ്ക് പ്രവർത്തിക്കാതിരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ||
|-
| 87 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ചിത്രസംയോജകനായി ഗോപാലകൃഷ്ണനെ കാണിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഈ ഫീൽഡ് ശൂന്യമായതിനാൽ ഇത് സ്ഥിരീകരിക്കാനായിട്ടില്ല. ||
|-
| 88 || [[സാധാരണ വർഷം]] || ലേഖനത്തിൽ ഒരു അവലംബവും ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ബ്രിട്ടാനിക്ക, timeanddate.com, DW, Lardner (1855) എന്നിവ അവലംബമായി നൽകുന്നുണ്ട്. ||
|-
| 89 || [[സാധാരണ വർഷം]] || '== കലണ്ടറുകൾ ==' എന്ന ഉപവിഭാഗം ശൂന്യമാണ്; ഓരോ ആഴ്ചദിവസത്തിലും തുടങ്ങുന്ന സാധാരണ വർഷങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഏഴ് ലേഖനങ്ങളിലേക്കുള്ള കണ്ണികൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ||
|-
| 90 || [[സാധാരണ വർഷം]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ പ്രധാന ഉള്ളടക്കം ഇതിലില്ല: അധികദിനം ചേർക്കാത്ത വർഷം എന്ന നിർവചനം, ഉഷ്ണമേഖലാ വർഷവുമായുള്ള ബന്ധം (365.24 ദിവസം, ഏകദേശം 6 മണിക്കൂർ കൂടുതൽ), 5 മണിക്കൂർ 48 മിനിറ്റ് 46 സെക്കൻഡ് എന്ന കണക്ക്, ഗ്രിഗോറിയൻ അധിവർഷനിയമം (4 കൊണ്ട് ഹരിക്കാവുന്നവ; 400 കൊണ്ട് ഹരിക്കാനാവാത്ത നൂറ്റാണ്ടുവർഷങ്ങൾ ഒഴികെ), 100 വർഷത്തിൽ ഏകദേശം 24 ദിവസത്തെ വ്യതിയാനം, ഓരോ വർഷവും ആഴ്ചദിവസം മാറുന്ന രീതി. ||
|-
| 91 || [[സാധാരണ വർഷം]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം 2025–2028 വർഷങ്ങളിലെ ഉദാഹരണങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ മലയാളം ലേഖനം 2021-ലേത് ഉപയോഗിക്കുന്നു; രണ്ടും ശരിയാണ്, വേണമെങ്കിൽ പുതുക്കാം. ||
|-
| 92 || [[സാധാരണ വർഷം]] || പുതുക്കിയ ജൂലിയൻ കലണ്ടറിനെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രസ്താവന (900 വർഷത്തിൽ 682 സാധാരണ വർഷങ്ങൾ, ഗ്രീസിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു) ഇപ്പോഴത്തെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലില്ല; അത് ശരിയാണെങ്കിലും (900 വർഷത്തിൽ 218 അധിവർഷങ്ങൾ) അവലംബമില്ല. ||
|-
| 93 || [[സാധാരണ വർഷം]] || [[ഗ്രിഗോറിയൻ കലണ്ടർ]], [[ജൂലിയൻ കലണ്ടർ]] എന്നിവയിലേക്ക് കണ്ണികളില്ല; നാവിഗേഷൻ ഫലകങ്ങളോ അപൂർണ്ണലേഖന ഫലകങ്ങളോ ഇല്ല (ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ {{Time topics}}, അപൂർണ്ണലേഖന ഫലകങ്ങൾ എന്നിവയുണ്ട്). ||
|-
| 94 || [[ഗൌൾ]] || പരിഭാഷാ ഉപകരണം ബാക്കിവെച്ച '( {{Lang-la|Gallia}} </link> )' എന്ന തകർന്ന ഭാഗം ഇപ്പോഴും ഉണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ IPA ഉച്ചാരണ അവലംബം കാണാനില്ല, '</link>' അസാധുവായ മാർക്കപ്പാണ്. ||
|-
| 95 || [[ഗൌൾ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇത് വളരെ ചെറിയ ഒരു അപൂർണ്ണലേഖനമാണ്; ആമുഖത്തിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളും (ബി.സി. 387-ലെ റോം കൊള്ള, ബി.സി. 204-ലെ സിസാൽപിന കീഴടക്കൽ, ബി.സി. 123-ലെ നാർബോണൻസിസ് കീഴടക്കൽ, സിംബ്രി-ട്യൂട്ടൺ ഗോത്രങ്ങൾ, ബി.സി. 58–51-ലെ ഗാലിക് യുദ്ധങ്ങൾ, ഗാലോ-റോമൻ പരിവർത്തനം, Primate of the Gauls) ഇല്ല; പദോൽപ്പത്തി, ചരിത്രം എന്നീ വിഭാഗങ്ങളും ഇല്ല. ||
|-
| 96 || [[ഗൌൾ]] || അന്ന് *റോമൻ ഭരണത്തിന് പുറത്തുള്ള* ഗൌളിനെയാണ് സീസർ മൂന്ന് ഭാഗങ്ങളായി വിവരിച്ചതെന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ; മലയാളത്തിൽ ആ വിശേഷണം വിട്ട് 'ഗൌൾ' മുഴുവനും മൂന്നായി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നാണ് പറയുന്നത്. ||
|-
| 97 || [[ഗൌൾ]] || രാജ്യങ്ങളുടെ പട്ടിക ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി ഏറെക്കുറെ യോജിക്കുന്നു; എന്നാൽ ഗ്രന്ഥസൂചിയിലെ കൃതികൾ (Birkhan, Drinkwater, Koch, Ñaco del Hoyo) ഈ ചെറിയ ലേഖനത്തിൽ ഒരിടത്തും അവലംബമായി ഉപയോഗിച്ചിട്ടില്ല. ||
|-
| 98 || [[ഗൌൾ]] || മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പരിപാലന വർഗ്ഗമായ <nowiki>[[വർഗ്ഗം:CS1 maint: multiple names: authors list]]</nowiki> കൈകൊണ്ട് ചേർത്തിരിക്കുന്നു; ഇത്തരം ട്രാക്കിങ് വർഗ്ഗങ്ങൾ അവലംബ ഫലകങ്ങൾ തനിയെ ചേർക്കേണ്ടതാണ്, കൈകൊണ്ട് ചേർക്കേണ്ടതല്ല. ||
|-
| 99 || [[ഗൌൾ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി പല പേരുകൾക്കും പദങ്ങൾക്കും കണ്ണികൾ നൽകിയിട്ടില്ല (ഗാലിയ സെൽറ്റിക്ക, ബെൽജിക്ക, അക്വിറ്റാനിയ, ലാ ടെൻ സംസ്കാരം, പടിഞ്ഞാറൻ യൂറോപ്പ്, വടക്കൻ ഇറ്റലി, ഗാലിക് യുദ്ധങ്ങൾ). ||
|-
| 100 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || 2006-ലെ വിവാഹത്തിനുശേഷം പുതിയ സിനിമകൾക്ക് കരാർ ഒപ്പിട്ടില്ലെന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ പട്ടികയിലും ഇൻഫോബോക്സിലും 2007, 2017, 2022 വർഷങ്ങളിലെ ചിത്രങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഇൻഫോബോക്സിൽ സജീവകാലം 2017–2022 എന്നാണ്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇത് 2000–2007 ആണ്. ||
|-
| 101 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || വസന്തമാലിക 2002-ൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇത് 2003 ആണ്. തിലകം (2002) ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രപട്ടികയിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 102 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രപട്ടികയിലുള്ള ഭാഗ്യലക്ഷ്മി (2014) മലയാളം പട്ടികയിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 103 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || വലിമൈ (2022): കഥാപാത്രം 'അർജുന്റെ അമ്മ' എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 'യുവ ലക്ഷ്മി' എന്നാണ്. ഇത് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 104 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || കോവൈ ബ്രദേഴ്സ്: സിബിരാജിന്റെ നായികയും സത്യരാജിന്റെ അനന്തരവളുമായാണ് അഭിനയിച്ചതെന്ന് വിവരണത്തിൽ പറയുന്നു. പട്ടികയിൽ 'ഗണേഷിന്റെ സഹോദരി' എന്നാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. ||
|-
| 105 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || ചിക്കമ്മ, വള്ളി (2012–2013) എന്നീ ടിവി സീരിയലുകൾ പ്രത്യേക ടെലിവിഷൻ വിഭാഗത്തിലല്ല, ചലച്ചിത്രപട്ടികയിലാണ് ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. വള്ളിയെ ഇപ്പോഴും 'പുതിയ തമിഴ് സീരിയൽ' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. ||
|-
| 106 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || ആമുഖവാക്യത്തിലെ വർത്തമാനകാല പ്രയോഗം ('അഭിനയിക്കുന്ന') അടുത്തകാലത്തെ അവരുടെ പരിമിതമായ പ്രവർത്തനം കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ കൃത്യമായിരിക്കില്ല. ||
|-
| 107 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || അവലംബം വിഭാഗത്തിൽ <references />, {{Reflist}} എന്നിവ രണ്ടും ഉള്ളതിനാൽ അവലംബങ്ങൾ രണ്ടുതവണ കാണിക്കും. ഒന്ന് നീക്കം ചെയ്യണം. ||
|-
| 108 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ മാതാപിതാക്കളുടെ കണ്ണി ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടായ [[Sumithra (actress)|സുമിത്ര]]-ലേക്കാണ്. ലേഖനത്തിൽ [[സുമിത്ര (നടി)]] എന്നാണ്. ഡി. രാജേന്ദ്ര ബാബു, Nakshatra (actress) എന്നിവയിലേക്കുള്ള ചുവന്ന കണ്ണികളും ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടുള്ള കണ്ണികളും പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 109 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || സർവകലാശാലയുടെ പേര് പരിശോധിക്കണം: ശരിയായ പേര് ഇന്ദിരാഗാന്ധി നാഷണൽ ഓപ്പൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റി (IGNOU) എന്നാണ്. ||
|-
| 110 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || തൊഴിൽ മേഖലയിൽ ''ആനന്ദ്'' (2004) എന്ന ചിത്രത്തിൽ പ്രധാന വേഷം ചെയ്തെന്നും അത് ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ ആണെന്നും പറയുന്നു; എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന് അതിൽ സഹവേഷമായിരുന്നു, 'ബ്ലോക്ക്ബസ്റ്റർ' എന്ന അവകാശവാദത്തിന് അവലംബമില്ല. ||
|-
| 111 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ''മഹർഷി'' (2019) യിലെ വേഷം 'കോളേജ് ഡീൻ' എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അത് വെങ്കിട്ടരാമൻ ആണ്. ||
|-
| 112 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ''മധ'' (2020) യിലെ വേഷം 'രവി വർമ്മ' എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അത് ഗോപാൽ ആണ്. ||
|-
| 113 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ''പുഷ്പ'' 2020-ലെ തെലുങ്ക് ചിത്രമായി പട്ടികയിലുണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രപട്ടികയിൽ ഇതില്ല, ''പുഷ്പ'' പുറത്തിറങ്ങിയത് 2021-ലാണ്. ||
|-
| 114 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ''എം.എസ്. ധോണി: ദി അൺടോൾഡ് സ്റ്റോറി''യിലെ വേഷം നൽകിയിട്ടില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അത് ബി.സി.സി.ഐ. കമ്മിറ്റി അംഗം ആണ്. ||
|-
| 115 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ചലച്ചിത്രപട്ടിക കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്, 2020-ൽ അവസാനിക്കുന്നു; മേജർ, സീതാ രാമം, വാൾട്ടെയർ വീരയ്യ, ടൈഗർ 3, ടില്ലു സ്ക്വയർ, മാഡ് സ്ക്വയർ, അഖണ്ഡ 2 തുടങ്ങി 2020–2026 കാലത്തെ പല ചിത്രങ്ങളും, ഒപ്പം അനഗനഗ ഓ പ്രേമകഥ (2018), ഓ മണപ്പെണ്ണേ!, ഡി.എസ്.പി., വിജയാനന്ദ് എന്നിവയും വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു (വേലൈക്കാരൻ പട്ടികയിലുണ്ട്). ||
|-
| 116 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || സംവിധാനം ചെയ്ത ചിത്രങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ 'കൺഫെഷൻസ് ഓഫ് എ ഫിലിംമേക്കർ' (2007), 'ദി മിസ്റ്ററി ഓഫ് മോക്ഷ ഐലൻഡ്' (2024, ഡിസ്നി+ ഹോട്ട്സ്റ്റാർ) എന്നിവ ഇല്ല. ||
|-
| 117 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ടെലിവിഷൻ വിഭാഗം ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഗോഡ്സ് ഓഫ് ധർമ്മപുരി, MY3, ധൂത, ബൃന്ദ എന്നിവ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 118 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ''ആനന്ദ്'', ''ഗോദാവരി'' എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ എക്സിക്യൂട്ടീവ് പ്രൊഡ്യൂസറായും സഹസംവിധായകനായും പ്രവർത്തിച്ചത് ആമുഖത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്നില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഇത് ഉൾക്കൊള്ളുന്നുണ്ട്. ||
|-
| 119 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || ആദ്യകാലജീവിതത്തിലെ രാമന്തപുർ ഹൈദരാബാദ് പബ്ലിക് സ്കൂൾ പരാമർശത്തിന് 'Sekhar kammula interview' എന്ന അവലംബമാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ആ സ്രോതസ്സ് ഇത് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 120 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || 2019-ലെ വിജയം മാത്രമേ ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നുള്ളൂ; 2024-ൽ ടി. ജീവൻ റെഡ്ഡിയെ പരാജയപ്പെടുത്തി അദ്ദേഹം വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത് ലേഖനത്തിലില്ല. 18-ാം ലോക്സഭയുടെ (2024–2029) വർഗ്ഗവും ഇല്ല. ഇൻഫോബോക്സിൽ 'termstart = 2019' മാത്രമാണുള്ളത്. ||
|-
| 121 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || ഡി. ശ്രീനിവാസ് നിസാമാബാദിൽ നിന്ന് മൂന്ന് തവണ കോൺഗ്രസ് എംഎൽഎ ആയിരുന്നു എന്നാണ് ലേഖനം പറയുന്നത്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ അദ്ദേഹം നാല് തവണ നിയമസഭാംഗമായിരുന്നുവെന്നും നാല് മുഖ്യമന്ത്രിമാരുടെ കീഴിൽ കാബിനറ്റ് മന്ത്രിയായിരുന്നുവെന്നും പറയുന്നു. 2024-ൽ അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചതായുള്ള റിപ്പോർട്ടും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്; ലേഖനത്തിൽ ഇത് പരാമർശിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 122 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || വാണിജ്യകാര്യ സ്റ്റാൻഡിംഗ് കമ്മിറ്റി, വാണിജ്യ-വ്യവസായ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കൺസൾട്ടേറ്റീവ് കമ്മിറ്റി എന്നിവയാണ് സ്ഥാനപ്പട്ടികയിലുള്ളത്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വ്യവസായ കമ്മിറ്റി, ഓഫീസസ് ഓഫ് പ്രോഫിറ്റ് സംയുക്ത കമ്മിറ്റി, റോഡ് ഗതാഗത-ദേശീയപാത മന്ത്രാലയത്തിന്റെ കൺസൾട്ടേറ്റീവ് കമ്മിറ്റി എന്നിവയാണ്. ലേഖനത്തിലെ വിവരം കാലഹരണപ്പെട്ടതാകാം. ||
|-
| 123 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || ഫൗണ്ടേഷൻ ഏകദേശം 200 കേസുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്തതായി ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ 12 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള 170-ലധികം കുട്ടികളെ രക്ഷിച്ചുവെന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ളത്. ദേശീയ മഞ്ഞൾ ബോർഡ് (2023 ഒക്ടോബറിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു, 2025-ൽ സ്ഥാപിതമായി) ലേഖനത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്നില്ല. മഞ്ഞൾ കർഷകരെ സഹായിക്കുന്ന 'ബോർഡ്' എന്ന വാക്യം സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ബോർഡിന്റെ പ്രാദേശിക കേന്ദ്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഭാഗത്തായതിനാൽ ഏത് ബോർഡാണെന്ന് വ്യക്തമല്ല. ||
|-
| 124 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || മുത്തച്ഛനെ ജനസംഘം അംഗം എന്ന് മാത്രമാണ് ലേഖനം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അദ്ദേഹം ജനസംഘത്തിന്റെ ജില്ലാ വൈസ് പ്രസിഡന്റായിരുന്നു. ||
|-
| 125 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || ആദ്യകാല ജീവിതം എന്ന ഭാഗത്ത് <ref name=":1" /> ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ആ അവലംബം എവിടെയും നിർവചിച്ചിട്ടില്ല; അതിനാൽ അത് തകർന്ന അവലംബമായി കാണിക്കുന്നു. പലയിടത്തും '[1]' എന്ന വെറും ടെക്സ്റ്റ് അടയാളങ്ങളും കാണാം. ||
|-
| 126 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ചിത്രമുണ്ടെങ്കിലും (ArvindDharmapuri.jpg) ഇൻഫോബോക്സിൽ ചിത്രമില്ല. ജന്മസ്ഥലത്ത് നിസാമാബാദ് ജില്ല ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. term_start/term_end എന്നതിനുപകരം പഴയ termstart/termend പരാമീറ്ററുകളാണ് ഇൻഫോബോക്സിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 127 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || {{Authority Control}} എന്ന ഫലകം വലിയക്ഷരം C ഉപയോഗിച്ചാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്; ഇത് പ്രവർത്തിക്കാതിരിക്കാം, {{Authority control}} എന്നായിരിക്കണം. 'ഇതും കാണുക', പുറംകണ്ണി എന്നിവയിലെ ഇനങ്ങൾ കണ്ണികളോ {{cricinfo|id=26541}} പോലുള്ള ഫലകങ്ങളോ അല്ല, വെറും ടെക്സ്റ്റാണ്. ||
|-
| 128 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || അദ്ദേഹം ബിജെപിയിൽ ചേർന്ന തീയതി (2017 സെപ്റ്റംബർ), ബിരുദാനന്തര ബിരുദം, കുടുംബം, ബിജെപി വിദേശ് വിഭാഗിലെ പങ്ക് എന്നിവ ലേഖനത്തിലില്ല. ഇവയെല്ലാം ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുണ്ട്. ||
|-
| 129 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || 'ഖാദിയാനി' എന്നത് അഹ്മദിയ്യ സമുദായാംഗങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു നിഷ്പക്ഷ പദമാണെന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ The Independent-നെ ഉദ്ധരിക്കുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ, അഹ്മദിയ്യ വിഭാഗക്കാരെ ആക്രമിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന അധിക്ഷേപപദമായാണ് ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. അതിനാൽ മലയാളം വാക്യം പദത്തെയും നൽകിയ അവലംബത്തെയും തെറ്റായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. ||
|-
| 130 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇതൊരു ചെറിയ അപൂർണ്ണലേഖനമാണ്. ഉള്ളടക്കസംഗ്രഹം (പ്രവാചകത്വത്തിന്റെ അന്ത്യത, മിർസ ഗുലാം അഹ്മദിന്റെ അവകാശവാദങ്ങൾ, ഇഖ്ബാൽ–നെഹ്റു ചർച്ചയെക്കുറിച്ചുള്ള അനുബന്ധം), പ്രതികരണം (പുസ്തകത്തെ വിദ്വേഷപ്രസംഗമായി കണ്ട രണ്ടാം അഹ്മദിയ്യ നേതാവിന്റെ ഖണ്ഡനം), സ്വാധീനം (1953-ലെ ലാഹോർ കലാപം, മൗദൂദിക്കു ലഭിച്ച വധശിക്ഷ, രണ്ടു വർഷത്തിനുശേഷമുള്ള മോചനം) എന്നിവ ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 131 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || അഹ്മദിയ്യ വിഭാഗത്തെ പാകിസ്താനിൽ ന്യൂനപക്ഷമതമായി കണക്കാക്കണമെന്ന് മൗദൂദി ആവശ്യപ്പെട്ടു എന്ന ഏക സംഗ്രഹവാക്യത്തിന് അവലംബമില്ല. ||
|-
| 132 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || ലേഖനത്തിൽ വിവരപ്പെട്ടി ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പുസ്തകത്തിന്റെ വിവരപ്പെട്ടി ഉണ്ട് (രചയിതാവ്, പാകിസ്താൻ, ഉർദു, Islamic Publications, 1953). ||
|-
| 133 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || 1953-ലെ ലാഹോർ കലാപത്തിൽ 'കുറഞ്ഞത് 2000 അഹ്മദികൾ' കൊല്ലപ്പെട്ടു എന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. മറ്റു സ്രോതസ്സുകൾ ഈ കണക്കിനെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ ഇത് മലയാളം ലേഖനത്തിലേക്ക് ചേർക്കുന്നതിനുമുമ്പ് എഡിറ്റർമാർ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 134 || [[ബളാന്തോട്]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ അക്ഷാംശരേഖാംശങ്ങൾ (12.446306°N, 75.299806°E) ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലേതുമായി (12.459°N, 75.322°E) പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല. ||
|-
| 135 || [[ബളാന്തോട്]] || അവലംബങ്ങൾ തമ്മിൽ മാറിപ്പോയി: ഭൂമിശാസ്ത്രത്തിലെ ദൂരത്തിന് KasVarthaPub-ഉം സ്കൂൾ വാക്യത്തിന് MetroVaartha-യും നൽകിയിരിക്കുന്നു, ഇംഗ്ലീഷിൽ ഇത് തിരിച്ചാണ്. രണ്ടും കടന്നൽ കുത്തേറ്റ് ഒരു അധ്യാപകൻ മരിച്ചതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വാർത്തകളാണ്. 34 കി.മീ. ദൂരവും പാണത്തൂർ റോഡിലെ സ്ഥാനവും ഉറപ്പിക്കാൻ ഇവ രണ്ടും വിശ്വസനീയമായ സ്രോതസ്സുകളല്ല. ||
|-
| 136 || [[ബളാന്തോട്]] || ഇൻഫോബോക്സ് {{Infobox settlement}} ഫലകം ഉപയോഗിക്കാതെ HTML/പട്ടിക കോഡായി (templatestyles, location-map div-കൾ ഉൾപ്പെടെ) നേരിട്ട് ചേർത്തിരിക്കുന്നു. ഇത് തിരികെ ഫലകമാക്കണം. ||
|-
| 137 || [[ബളാന്തോട്]] || പനത്തടി പഞ്ചായത്തിന് ഇൻഫോബോക്സിലോ ആമുഖത്തിലോ കണ്ണി നൽകിയിട്ടില്ല. കാഞ്ഞങ്ങാട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനും മംഗലാപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിനും ഇംഗ്ലീഷിലുള്ളതുപോലെ കണ്ണികളില്ല. ||
|-
| 138 || [[ബളാന്തോട്]] || ലേഖനം ബളാന്തോടിനെ 'പട്ടണം' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു, എന്നാൽ 'കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ' എന്ന വർഗ്ഗം മാത്രമാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷിൽ ഇതേ വർഗ്ഗത്തിനു പുറമേ 'Panathur area' എന്ന വർഗ്ഗവുമുണ്ട്. അപൂർണ്ണലേഖന ഫലകവും ചേർത്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 139 || [[ബളാന്തോട്]] || കേരള വാട്ടർ അതോറിറ്റിയെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യം അവ്യക്തമാണ്. അതിന് അവലംബമായി KWA-യുടെ ഹോംപേജ് മാത്രമേയുള്ളൂ, അത് ഈ അവകാശവാദം സ്ഥിരീകരിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 140 || [[ബളാന്തോട്]] || ആമുഖത്തിലെയും ഗതാഗതവിഭാഗത്തിലെയും വിവരങ്ങൾക്ക് (കുടക്/മടിക്കേരി റോഡ് ബന്ധം, ബസ്/ജീപ്പ് സർവീസുകൾ) അവലംബമില്ല. ||
|-
| 141 || [[സംഗീത മഗർ]] || ആക്രമണം നടന്ന് 25 ദിവസത്തിനു ശേഷം അവർ എസ്എൽസി പരീക്ഷ എഴുതിയെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നുണ്ട്. ആമുഖത്തിൽ ഈ വിവരം ഇല്ല. ||
|-
| 142 || [[സംഗീത മഗർ]] || പഴയ പതിപ്പിലും പുതിയ പതിപ്പിലും 'ഇരകൾക്ക് അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം ലഭിച്ചിരുന്നില്ല' എന്നാണ് കാണുന്നത്. എന്നാൽ അടിയന്തര ചികിത്സയ്ക്കുള്ള ധനസഹായം ലഭിക്കാൻ ഇരകൾക്ക് അർഹതയില്ലായിരുന്നു എന്നാണ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നത്. ഈ തെറ്റായ വിവർത്തനം മുമ്പേ ലേഖനത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ||
|-
| 143 || [[സംഗീത മഗർ]] || മഗർ അക്രമിയുമായി വളരെ കുറച്ചു മാത്രമേ ഇടപഴകിയിരുന്നുള്ളൂ എന്നും അയാളുമായി ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നില്ലെന്ന് അവർ നിഷേധിച്ചു എന്നുമാണ് സ്രോതസ്സിൽ. എന്നാൽ 'ഒരിക്കലും ഇടപഴകിയിട്ടില്ല' എന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. ഇത് സ്രോതസ്സിനെക്കാൾ ശക്തമായ പ്രസ്താവനയാണ്. 'നിരസിക്കപ്പെട്ട കാമുകൻ' എന്ന അക്രമിയുടെ അവകാശവാദം വെറും 'കാമുകൻ' എന്നു മാത്രമായി. ||
|-
| 144 || [[സംഗീത മഗർ]] || 'ഇപ്പോൾ ആശുപത്രികൾ സൗജന്യ ചികിത്സ നൽകുന്നുണ്ട്' എന്ന വിവരം 2018-ലേതാണ്. അത് ഇപ്പോൾ കാലഹരണപ്പെട്ടിരിക്കാം. 'പോരാടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു' എന്നതിനൊപ്പം ഏതു തീയതി വരെയുള്ള വിവരമാണെന്ന് ചേർക്കുന്നതും നല്ലതാണ്. ||
|-
| 145 || [[സംഗീത മഗർ]] || ':0' (World Bank) എന്ന പേരുള്ള അവലംബം <ref name=":0" /> ആയി വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നതിനു പകരം മൂന്നു തവണ പൂർണ്ണമായി നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് മുമ്പേ ഉള്ള പ്രശ്നമാണ്. ഇരട്ട നിർവചനത്തിനുള്ള മുന്നറിയിപ്പിന് ഇത് കാരണമായേക്കാം. ||
|-
| 146 || [[സംഗീത മഗർ]] || {{Lang-ne}} എന്ന ഫലകം ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടതാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം {{Langx|ne|...}} ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 147 || [[സംഗീത മഗർ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ചില വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇതിൽ ഇല്ല: നേപ്പാളി പ്രവർത്തകർ, വനിതാ പ്രവർത്തകർ, വനിതാ മനുഷ്യാവകാശ പ്രവർത്തകർ, ജനനവർഷം ലഭ്യമല്ലാത്തവർ (ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ). DEFAULTSORT, Authority control എന്നിവയും ഇല്ല. ||
|-
| 148 || [[സംഗീത മഗർ]] || മുഖംമൂടി ധരിച്ച നാലുപേർ ആക്രമിച്ചു എന്നാണ് ലേഖനം പറയുന്നത്. എന്നാൽ 20 വയസ്സുള്ള ഒരാളാണ് ആക്രമണം നടത്തിയതെന്ന് അന്വേഷണത്തിൽ കണ്ടെത്തി എന്നും ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. സ്രോതസ്സുകൾ പരിശോധിക്കേണ്ടതാണ്. ||
|-
| 149 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || റിലീസ് തീയതിയിൽ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്: മലയാളം ഇൻഫോബോക്സിൽ 1988 മേയ് 18 ആണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സിൽ മേയ് 17 എന്നും ഇംഗ്ലീഷ് റിലീസ് വിഭാഗത്തിൽ മേയ് 18 എന്നും കാണുന്നു. ശരിയായ തീയതി പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 150 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയ്ക്കുള്ള m3db അവലംബത്തിന്റെ തലക്കെട്ട് 'സംഘം (1998)' എന്നാണ്. ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയത് 1988-ലാണ്. ||
|-
| 151 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ 'കെ.പി.എ.സി. ലളിത' എന്നുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ കെ.പി.എ.സി. അസീസ് ആണ്. ആൾ മാറിപ്പോയതാകാം. ||
|-
| 152 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ഇന്നസെന്റ്, ജഗന്നാഥ വർമ്മ, അശോകൻ (ബാലൻ) എന്നിവർ മലയാളം പട്ടികയിൽ ഇല്ല. പി.സി. ജോർജ് (പ്രയാകര അപ്പ), ജെയിംസ് (പപ്പി), അപ്പ ഹാജ (അലക്സ്) എന്നിവരുടെ കഥാപാത്രനാമങ്ങളും ചേർത്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 153 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || കഥാസംഗ്രഹത്തിൽ ജോലിക്കാരനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത് ബാലൻ കെ. നായർ ആണെന്ന് പറയുന്നു. പട്ടികയിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഥാപാത്രം മത്തായി ആണ്. ജോലിക്കാരൻ മത്തായി തന്നെയാണോ എന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 154 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഗാനങ്ങളുടെ പേരുകളിൽ അക്ഷരത്തെറ്റുണ്ടാകാം: 'ഇന്നലെ പുഞ്ചവായൽ' 'പുഞ്ചവയൽ' എന്നും 'നിരാസന്ധ്യ' 'നിറസന്ധ്യ' എന്നും ആകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 155 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || 'കെ. ജി, രാജഗോപാൽ നിർമ്മിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ' എന്ന വർഗ്ഗം നിർമ്മാതാവിന്റെ പേരുമായി ചേരുന്നില്ല. നിർമ്മാതാവായി കൊടുത്തിരിക്കുന്നത് കെ. രാജഗോപാൽ എന്നാണ്. ||
|-
| 156 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ റപ്പായി 'ധനികനായ പിശുക്കൻ' ആണ്. മലയാളം കഥാസംഗ്രഹത്തിൽ 'ധനികൻ' എന്നു മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 157 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || കഥാസംഗ്രഹത്തിൽ അമ്മയെ കുട്ടപ്പായിയുടെ 'അവിഹിത ഭാര്യ' എന്നു വിളിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷിൽ 'ഭാര്യ' എന്നു മാത്രമാണ്; അവിഹിതം എന്നു പറയുന്നത് മകളെക്കുറിച്ചു മാത്രം. ഈ പ്രയോഗം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 158 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ബോക്സ് ഓഫീസ് വിഭാഗവും ('വാണിജ്യവിജയം', രണ്ട് അവലംബങ്ങൾ സഹിതം) ചെറുവിവരണവും മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 159 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || ലേഖനത്തിൽ ഇപ്പോഴും 'Pages with unreviewed translations' എന്ന വർഗ്ഗമുണ്ട്. ആരെങ്കിലും നേരിട്ട് പരിശോധിച്ചു കഴിഞ്ഞാൽ അത് നീക്കണം. ||
|-
| 160 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || spicyonion.com അവലംബത്തിൽ url-status=dead എന്നാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ അത് usurped എന്നാണ് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 161 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || ഒരു ദ്വാരപാലകപ്രതിമയിൽ 'vijayah' എന്ന് വായിക്കാവുന്ന, കേടുപാടുകൾ സംഭവിച്ച ഒരു ലിഖിതമുണ്ട് (Marshall, ASI വാർഷിക റിപ്പോർട്ട് 1923-24). ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ഈ ASI കണ്ടെത്തൽ മലയാളം ലേഖനത്തിലില്ല. ജയ-വിജയന്മാരുമായുള്ള സാമ്യം ഈ തെളിവോ അവലംബമോ ഇല്ലാതെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 162 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || മരണാസന്നരെയോ മരിച്ചവരെയോ ദാനവ-മാനവ പ്രതിമകൾക്ക് മുന്നിൽ എത്തിച്ചാൽ അവർ അല്പനേരത്തേക്ക് ജീവൻ വീണ്ടെടുക്കുമെന്ന ഐതിഹ്യം ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലില്ല. ഇതിന് അവലംബവുമില്ല. ||
|-
| 163 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || പേരിനെ മഹാഭാരതത്തിലെ ലാക്ഷാഗൃഹവുമായി (അരക്കില്ലം) ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന വാക്യത്തിന് അവലംബമില്ല. ഈ വാക്യം ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുമില്ല. ||
|-
| 164 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഈ പ്രതിമകളെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ദ്വാരപാലകർ (dwarpals) എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. മലയാളം ലേഖനം ഇക്കാര്യം നേരിട്ട് പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 165 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || 'ആർക്കിയോളജിക്കൽ പാർക്കുകൾ' എന്ന വർഗ്ഗം ഒരു ക്ഷേത്രസമുച്ചയത്തിന് യോജിച്ചതാകണമെന്നില്ല. ||
|-
| 166 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 'more citations needed' ഫലകമുണ്ട്. ASI ശിലാലിഖിതത്തിന്റെ വിവരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ ലേഖനത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങൾക്കും ഇൻലൈൻ അവലംബങ്ങളില്ല. ||
|-
| 167 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം 'festival', 'pushpin_map' എന്നീ പരാമീറ്ററുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇവിടത്തെ ഇൻഫോബോക്സിൽ പകരം 'festivals', 'map_type', 'map_caption' എന്നിവയാണുള്ളത്. ഈ പേരുകൾ മലയാളം ഫലകം പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 168 || [[ജി8+5]] || ഗ്രൂപ്പ് 2014-ൽ ഇല്ലാതായി. റഷ്യയെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്ത 2014 മാർച്ചിലെ നേതാക്കളെയാണ് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം നൽകുന്നത്. എന്നാൽ ഇവിടത്തെ ഇൻഫോബോക്സിലും 'നിലവിലെ നേതാക്കൾ' ഗാലറിയിലും പിൽക്കാല നേതാക്കളാണ്, അവരിൽ പലരും ഇപ്പോൾ പദവിയിലില്ല. ബോൾസോനാരോയ്ക്ക് പകരം ലുല (2023), ലോപ്പസ് ഒബ്രഡോറിന് പകരം ഷെയ്ൻബോം (2024 ഒക്ടോബർ), കിഷിദയ്ക്ക് പകരം ഇഷിബ (2024), പിന്നീട് തകായിച്ചി (2025), സുനക്കിന് പകരം സ്റ്റാർമർ (2024 ജൂലൈ), ബൈഡന് പകരം ട്രംപ് (2025 ജനുവരി), ചാൾസ് മൈക്കലിന് പകരം അന്റോണിയോ കോസ്റ്റ (2024 ഡിസംബർ), ഷോൾസിന് പകരം മെർസ് (2025 മേയ്), ട്രൂഡോയ്ക്ക് പകരം കാർണി (2025 മാർച്ച്). ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെപ്പോലെ വിഭാഗത്തിന്റെ പേര് '2014 മാർച്ചിലെ നേതാക്കൾ' എന്നാക്കുന്നതാണ് ഉചിതം. ||
|-
| 169 || [[ജി8+5]] || ചൈനയെക്കുറിച്ചുള്ള കുറിപ്പിൽ ലി കെച്ചിയാങ് നിലവിലെ പ്രീമിയർ ആണെന്ന് പറയുന്നു. എന്നാൽ 2023 മാർച്ച് മുതൽ ലി ചിയാങ് ആണ് പ്രീമിയർ. ലി കെച്ചിയാങ് 2023 ഒക്ടോബറിൽ അന്തരിച്ചു. ||
|-
| 170 || [[ജി8+5]] || സർക്കോസിയെ 'മുൻ ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ്' എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. എന്നാൽ 2007 ഓഗസ്റ്റ് 28-ന് പ്രസ്താവന നടത്തുമ്പോൾ അദ്ദേഹം അധികാരത്തിലിരിക്കുന്ന പ്രസിഡന്റായിരുന്നു. ||
|-
| 171 || [[ജി8+5]] || ക്രിമിയ പ്രതിസന്ധിയിൽ 'പങ്കാളിയായതിനാൽ' റഷ്യയെ പുറത്താക്കി എന്നാണ് ആമുഖത്തിൽ. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് ക്രിമിയ കൂട്ടിച്ചേർത്തതിനാണ് പുറത്താക്കിയത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള NYT അവലംബം ആമുഖത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 172 || [[ജി8+5]] || 'ക്യോട്ടോ പ്രോട്ടോക്കോളിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടം 2012-ൽ അവസാനിക്കും' എന്ന വാക്യം, 2012-ൽ കഴിഞ്ഞുപോയ ഒരു സംഭവത്തെ ഭാവികാലത്തിൽ പറയുന്നു. ||
|-
| 173 || [[ജി8+5]] || ഹെലിജൻഡാം പ്രോസസിന്റെ അവലംബം ശരിയായ <ref> ആയി നൽകാതെ, വെറും URL ആയി ലേഖനത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 174 || [[ജി8+5]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ ചില ഉള്ളടക്കം ഇവിടെ ഇല്ല: സർക്കോസിയുടെ 'G13' ഉദ്ധരണി, മെർക്കലിന്റെ ഉദ്ധരണി, 2008/2009 പുരോഗതി റിപ്പോർട്ടുകൾ, ജി14/ഈജിപ്ത് നിർദ്ദേശം, അംഗരാജ്യങ്ങളുടെ നിലപാടുകളിലെ {{Citation needed}}. ||
|-
| 175 || [[ജി8+5]] || ഇൻഫോബോക്സ് ചിത്രത്തിന്റെ അടിക്കുറിപ്പിലും alt വാചകത്തിലും 'ജി8 രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപടം' എന്നാണ്. എന്നാൽ ഭൂപടം കാണിക്കുന്നത് ജി8+5 രാജ്യങ്ങളെയാണ്. ||
|-
| 176 || [[റാത്തി പശു]] || റാത്തി, റാത്ത് ഇനങ്ങൾ തമ്മിൽ മാറിപ്പോയിരിക്കുന്നു. റാത്തി ഉഴവ്/വണ്ടിക്കാള ഇനമാണെന്നും റാത്ത് പാൽ ഇനമാണെന്നുമാണ് ലേഖനത്തിൽ. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം നേരെ മറിച്ചാണ്: റാത്തി പാൽ ഇനമാണ്; റാത്ത് ഏകദേശം 400 കി.മീ. അകലെയുള്ള അൽവാർ ജില്ലയിൽനിന്നുള്ള, വെള്ള/ചാര നിറമുള്ള മറ്റൊരു ഭാരവാഹക ഇനമാണ്. ||
|-
| 177 || [[റാത്തി പശു]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ വിതരണമേഖലയായി 'രാജസ്ഥാനിലെ അൽവാർ ജില്ല' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം റാത്തി പ്രധാനമായും ഥാർ മരുഭൂമിയിലെ ബിക്കാനീർ, ഗംഗാനഗർ, ജയ്സാൽമേർ ജില്ലകളിലാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ലൂൺകരൺസർ തഹസിലിൽ. അൽവാർ റാത്ത് ഇനത്തിന്റെ ജന്മദേശമാണ്. ||
|-
| 178 || [[റാത്തി പശു]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ഉപയോഗമായി 'ഉഴവ്' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് പാലുൽപ്പാദനമാണ്. ||
|-
| 179 || [[റാത്തി പശു]] || ലേഖനത്തിൽ ബിക്കാനീർ, ഗംഗാനഗർ, ഹനുമാൻഗഡ് ജില്ലകളാണ് പറയുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഹനുമാൻഗഡിന് പകരം ജയ്സാൽമേർ ആണ്. ||
|-
| 180 || [[റാത്തി പശു]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഭാരവും (കാള 341 കി.ഗ്രാം, പശു 295 കി.ഗ്രാം) പശുവിന്റെ ഉയരവും (114 സെ.മീ.) ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ CABI കണക്കുകളിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ് (കാള 386 കി.ഗ്രാം, പശു 327 കി.ഗ്രാം, ഉയരം 115 സെ.മീ.). കാളയുടെ ഉയരമായ 142 സെ.മീ.യ്ക്ക് സ്രോതസ്സില്ല. ||
|-
| 181 || [[റാത്തി പശു]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ നില 'FAO (2013): ധാരാളം ഉണ്ട്' എന്നാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ FAO (2007), DAD-IS (2024) പ്രകാരം 'ഭീഷണിയില്ല' എന്നാണ്. ||
|-
| 182 || [[റാത്തി പശു]] || കർണാടകയിലെ ബെല്ലാരി, ഗുൽബർഗ, ദാവനാഗെരെ, സന്ദൂർ എന്നിവ ഈ ഇനത്തിന് അനുയോജ്യമാണെന്ന വാദത്തിന് സ്രോതസ്സില്ല, ഇത് സംശയാസ്പദവുമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇതിനെക്കുറിച്ച് പരാമർശമില്ല. ||
|-
| 183 || [[റാത്തി പശു]] || ലേഖനത്തിൽ ഇൻലൈൻ അവലംബങ്ങളൊന്നുമില്ല, അതിനാൽ {{Reflist}} ശൂന്യമായി കാണിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ സ്രോതസ്സുകൾ (FAO, CABI, DAD-IS, ICAR, NDDB) ചേർക്കാവുന്നതാണ്. ||
|-
| 184 || [[റാത്തി പശു]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ ചില വിവരങ്ങൾ ഇവിടെയില്ല: നാടോടികളായ റാത്ത് ജനവിഭാഗത്തിൽനിന്നാണ് പേര് വന്നത്; 2022-ലെ ഏകദേശ എണ്ണം 8,78,852–11,69,828; 309 ദിവസത്തെ കറവക്കാലത്ത് ഏകദേശം 1,530 കി.ഗ്രാം പാൽ, കൊഴുപ്പ് 5.3%. ||
|-
| 185 || [[റാത്തി പശു]] || എഡിറ്റർമാർക്കുള്ള കുറിപ്പ്: പുതിയ പതിപ്പിൽ 'സനോദൂർ' എന്ന സ്ഥലനാമം 'സന്ദൂർ' എന്നാക്കി. ബെല്ലാരി ജില്ലയിലെ സന്ദൂർ ആയതിനാൽ ഇത് ശരിയായ അക്ഷരത്തിരുത്താണെന്ന് തോന്നുന്നു. എങ്കിലും പേരിലെ മാറ്റമായതിനാൽ ഉറപ്പുവരുത്തുന്നത് നല്ലതാണ്. ||
|-
| 186 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || രോഗനിർണയം വിഭാഗത്തിൽ '<ref name="S&L" />' രണ്ടുതവണ ആവർത്തിക്കുന്നു; തൊട്ടാൽ രക്തം വരുന്ന, ചെറിയ, കോമയുടെയോ കോർക്ക്സ്ക്രൂവിന്റെയോ ആകൃതിയുള്ള രക്തക്കുഴലുകൾ അപൂർവമായ മ്യൂസിൻ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കാർസിനോമയുടെ സൂചനയാകാം എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് വാക്യം വിട്ടുപോയതിന്റെ ലക്ഷണമാണിത്. ||
|-
| 187 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || T1/T2-weighted എം.ആർ.ഐ. കണ്ടെത്തലുകളെയും adenoma malignum-നെയും കുറിച്ചുള്ള ഇംഗ്ലീഷ് ഖണ്ഡിക ഇല്ല. ||
|-
| 188 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || സ്തരിത സ്ക്വാമസ് എപ്പിത്തീലിയം ലഘു സ്തംഭാകാര എപ്പിത്തീലിയത്തിനു മുകളിൽ വളർന്ന് സെർവിക്കൽ ക്രിപ്റ്റുകളെ (2–10 മി.മീ.) അടയ്ക്കുന്നു എന്ന രൂപീകരണരീതി ആമുഖത്തിൽ വിശദീകരിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 189 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || ഇത് ദീർഘകാല (chronic) സെർവിസിറ്റിസിലാണ് സംഭവിക്കുന്നതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷിൽ പറയുന്നു; എം.ആർ.ഐ. ഖണ്ഡികയിൽ 'ദീർഘകാല' എന്നത് ഇല്ല. ||
|-
| 190 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || സിസ്റ്റുകൾ 'പലപ്പോഴും' തനിയെ ഭേദമാകും എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷിൽ; 'പലപ്പോഴും' എന്നത് വിട്ടുപോയി. ||
|-
| 191 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || വലിയ സിസ്റ്റ് പാപ് സ്മിയർ പരിശോധനയ്ക്ക് തടസ്സമാകാം എന്ന, ദ്രാവകം നീക്കം ചെയ്യുന്നതിന്റെ കാരണം വാക്യത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 192 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || പേരിന്റെ ഉത്ഭവം വിഭാഗം മുഴുവനായും ഇല്ല: Martin Naboth (1675–1721), അദ്ദേഹത്തിന്റെ 1707-ലെ പ്രബന്ധം, Guillaume Desnoues, mucinous retention cyst, epithelial inclusion cyst എന്നീ പര്യായങ്ങൾ. ||
|-
| 193 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || ഇംഗ്ലീഷിലുള്ള ഡയഫ്രം, സെർവിക്കൽ ക്യാപ്, ഫെർട്ടിലിറ്റി അവയർനെസ്, ആരോഗ്യപ്രവർത്തകൻ, കോൾപോസ്കോപ്പി, ക്രയോതെറാപ്പി എന്നിവയിലേക്കുള്ള വിക്കി കണ്ണികൾ ഇവിടെ ഇല്ല. ||
|-
| 194 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || ചികിത്സ വിഭാഗത്തിലെ S&L അവലംബത്തിനുള്ളിൽ റെൻഡർ ചെയ്ത അവലംബ HTML ('<cite class=...>', CS1 maint span), '<nowiki>[[Category:CS1 maint: others]]</nowiki>' എന്നിവ ബാക്കിയുണ്ട്; ഇത് വിഷ്വൽ എഡിറ്റർ/വിവർത്തന അവശിഷ്ടമാണ്, നീക്കം ചെയ്യണം. ||
|-
| 195 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || S&L എന്ന അവലംബം രോഗനിർണയത്തിലും ചികിത്സയിലുമായി രണ്ടുതവണ പൂർണമായി നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 196 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || tcoyf അവലംബത്തിനു ശേഷം '<sup class="noprint Inline-Template"...>]</sup>' എന്ന തകർന്ന ഫലകഭാഗം ബാക്കിയുണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷിൽ ഇത് {{ums}} ഫലകമായിരുന്നു. ||
|-
| 197 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || 'ഇതും കാണുക' വിഭാഗത്തിൽ ശൂന്യമായ ബുള്ളറ്റ് ഉണ്ട്; 'സിസ്റ്റ്' കണ്ണി ചേർത്തിട്ടില്ല, പോളിപ്പ് ഇനം ഇല്ല. ||
|-
| 198 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || ലേഖനത്തിൽ വർഗ്ഗങ്ങൾ, ബാഹ്യകണ്ണികൾ/വൈദ്യശാസ്ത്ര സ്രോതസ്സുകൾ വിഭാഗം (ICD-10 N88.8, ICD-9 616.0, DiseasesDB, MedlinePlus), നാവിഗേഷൻ ഫലകം, ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സിലെ image2 എന്നിവ ഇല്ല. ||
|-
| 199 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഫീൽഡുകൾ (name, occupation, alma_mater തുടങ്ങിയവ) ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്; അവ പരിഭാഷപ്പെടുത്തുകയോ പ്രാദേശികവൽക്കരിക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 200 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || പുസ്തകപ്പട്ടികയിൽ ഓരോ ISBN-ഉം രണ്ടുതവണ വരുന്നു: 'ISBN [[പ്രത്യേകം:BookSources/...]]' എന്ന കൈയെഴുത്ത് രൂപവും {{ISBN}} ഫലകവും. ആദ്യ ഇനത്തിൽ ഫലകത്തിനു മുമ്പ് അനാവശ്യമായ 'ISBN .' ഉണ്ട്. പഴയ പതിപ്പിലും ഇവ ഉണ്ടായിരുന്നു; ഇവ വൃത്തിയാക്കണം. ||
|-
| 201 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || ':2' എന്ന പേരുള്ള അവലംബം രണ്ടിടത്ത് പൂർണ്ണമായി നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു (ഔദ്യോഗിക ജീവിതം വിഭാഗത്തിലും അമ്മച്ചീസ് ഗ്ലാസസ് ഖണ്ഡികയിലും). പഴയ പതിപ്പിലും ഇത് ഉണ്ടായിരുന്നു. രണ്ടാമത്തേത് <ref name=":2" /> ആക്കണം. ||
|-
| 202 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ പുസ്തകപ്പട്ടികയിൽ 'Ammachi's Glasses' എന്നും ഉള്ളടക്കത്തിൽ 'Ammachi's Glass' എന്നുമാണ്. മലയാളം പതിപ്പ് പുസ്തകപ്പട്ടികയുമായി യോജിക്കുന്ന 'ഗ്ലാസസ്' എന്ന രൂപമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 203 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || മികച്ച ചിത്രകാരിക്കുള്ള ബിഗ് ലിറ്റിൽ ബുക്ക് അവാർഡാണ് പ്രിയയ്ക്ക് ലഭിച്ചതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് (Firstpost തലക്കെട്ട്) വ്യക്തമാക്കുന്നു; മലയാളം ലേഖനം ഇക്കാര്യം പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 204 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || സെസേം സ്ട്രീറ്റിന്റെ ഇന്ത്യൻ പതിപ്പായ 'ഗല്ലി ഗല്ലി സിം സിം' എന്ന പേര് മലയാളം ലേഖനം വിട്ടുകളഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി, ദേവപ്രിയ റോയ്, തുലിക ബുക്സ്, പെരുമാൾ മുരുകൻ, ചിൽഡ്രൻസ് ഫിലിം സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ, നാഷണൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഡിസൈൻ എന്നിവയ്ക്ക് കണ്ണികളുണ്ട്; മലയാളത്തിൽ ഇവയ്ക്ക് വിക്കിക്കണ്ണികളില്ല. ||
|-
| 205 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അവലംബങ്ങളോടുകൂടി നൽകിയ ചില പ്രസ്താവനകൾക്ക് (തുലിക ബുക്സിൽ തുടക്കം, ബെംഗളൂരു ആസ്ഥാനം, സഹകരണങ്ങൾ, പുരസ്കാരം) മലയാളത്തിൽ അവലംബങ്ങൾ കുറവാണ്, ചിലതിന് ഇല്ല. ഉദാഹരണത്തിന് ദ ഹിന്ദു (:0, :3), ബിബിസി എന്നിവയുടെ അവലംബങ്ങൾ. ||
|-
| 206 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || വർഗ്ഗങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്: 'ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ' മാത്രം. DEFAULTSORT ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ തൊഴിൽ, ദേശീയത എന്നിവ സംബന്ധിച്ച വർഗ്ഗങ്ങളും ചേർത്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 207 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഫിനിഷിംഗ് ലൈൻ കടന്ന് 50 മുതൽ 100 വാര എന്നാണുള്ളത്. പഴയ പാഠത്തിലും പുതിയ പാഠത്തിലും 'മീറ്റർ' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഈ അളവുപിശക് ഈ തിരുത്തലിന് മുമ്പേ ഉള്ളതാണ്. ||
|-
| 208 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സ് അടിക്കുറിപ്പിൽ '2000 ഏപ്രിലിൽ' എന്നുണ്ട്. മലയാളത്തിൽ 2000 എന്ന വർഷം മാത്രമേയുള്ളൂ, മാസം വിട്ടുപോയി. ||
|-
| 209 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || മോളിക്യുലാർ ആൻഡ് സെൽ ബയോളജി വിഭാഗത്തിന്റെ മേധാവി എന്ന പദവി '2021-ലെ കണക്കനുസരിച്ച്' ഉള്ളതാണ്. അത് ഇപ്പോൾ കാലഹരണപ്പെട്ടിരിക്കാം, എൻ.സി.ഐ./എൻ.ഐ.എച്ച്. സ്രോതസ്സുകളുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 210 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള പല അവലംബങ്ങളും ഇവിടെ ഇല്ല: കാത്തലിക് സർവകലാശാലയിലെ റെസിഡൻസി, 1976-ലെ എൻ.സി.ഐ.യിലേക്കുള്ള മാറ്റം, വൈറൽ അണുബാധയും റൂമറ്റോയ്ഡ് ആർത്രൈറ്റിസും സംബന്ധിച്ച 1982-ലെ പഠനം (NIH Record), എഫ്.ഡി.എ./എൻ.സി.ഐ. ഔദ്യോഗികജീവിതം, ഗവേഷണ ഖണ്ഡിക, ബോസ്റ്റൺ മാരത്തൺ വിവരങ്ങൾ (Washington Post). ':0', ':1' എന്നീ പേരുള്ള അവലംബങ്ങൾ പകർത്തിയിട്ടില്ല. എൻ.ഐ.എച്ച്. അവലംബം പേരുള്ള ref ആയി വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുന്നതിനു പകരം ആവർത്തിച്ചിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 211 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള {{Authority control}}, {{DEFAULTSORT:Tosato, Giovanna}} എന്നിവ മലയാളത്തിൽ ഇല്ല. ഇറ്റലിയിൽ നിന്ന് അമേരിക്കയിലേക്ക് കുടിയേറിയവർ, വനിതാ വൈദ്യഗവേഷകർ, സാപിയൻസ പൂർവവിദ്യാർത്ഥികൾ തുടങ്ങിയ ഇംഗ്ലീഷ് വർഗ്ഗങ്ങളും ചേർത്തിട്ടില്ല. ||
|-
| 212 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || 2023 ജനുവരിയിലെ {{rough translation}} പരിപാലന ഫലകം ഇപ്പോഴും ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ഈ ശുചീകരണത്തിനു ശേഷം അത് നീക്കാമോ എന്ന് എഡിറ്റർമാർ തീരുമാനിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ||
|-
| 213 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || പുരസ്കാരങ്ങൾ വിഭാഗത്തിലെ '1993-ൽ ആക്റ്റ് അവാർഡ്' എന്താണെന്ന് വ്യക്തമല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള 1978-ലെ കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമി പുരസ്കാരം മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 214 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'occupation' ഫീൽഡിൽ നടൻ, നാടകനടൻ പോലുള്ള തൊഴിലുകൾക്കു പകരം ഹാസ്യശൈലികളാണ് (നിരീക്ഷണ ഹാസ്യം, സ്കെച്ച് ഹാസ്യം, വാക്ചാതുര്യം) നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 'സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനി', 'സാമൂഹിക പ്രവർത്തകൻ' എന്നീ അവകാശവാദങ്ങൾക്ക് അവലംബമില്ല. ||
|-
| 215 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || 'കുട്ടികൾ' ഉപവിഭാഗത്തിലെ മക്കളുടെ പേരുകൾക്ക് അവലംബമില്ല. ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരാകാൻ ഇടയുള്ള സ്വകാര്യവ്യക്തികളുടെ വിവരങ്ങളാണിവ. ||
|-
| 216 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || ചലച്ചിത്രപ്പട്ടിക കാലക്രമത്തിലല്ല: രണ്ട് 1951 ചിത്രങ്ങൾക്കിടയിലാണ് 'വിയർപ്പിന്റെ വില' (1962) വരുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പ്രശ്നമുണ്ട്. ||
|-
| 217 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || മരണത്തീയതിയിലെ മാസപ്പേര് രണ്ടിടത്ത് രണ്ടു രീതിയിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നു: ഇൻഫോബോക്സിൽ 'ഓഗസ്ത്', ഉള്ളടക്കത്തിൽ 'ആഗസ്ത്'. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ മരണത്തീയതിക്ക് {{citation needed}} ടാഗുണ്ട്. ||
|-
| 218 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || ലേഖനത്തിൽ അവലംബങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. ആമുഖത്തിലെ മിക്ക അവകാശവാദങ്ങൾക്കും (65 സിനിമകൾ, 150-ലധികം നാടകങ്ങൾ, 15,000 വേദികൾ, നിരീശ്വരവാദം, സി.പി.ഐ. അനുഭാവം) അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ {{more footnotes needed}} ടാഗുണ്ട്. ||
|-
| 219 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || ഇൻഫോബോക്സ് അടിക്കുറിപ്പിൽ 'പരമ്പരാഗത രീതിയിൽ തയാറാക്കിയ' എന്നുണ്ട്; എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഈ ചിത്രം നെതർലാൻഡ്സിലെ ഒരു കടയിൽ നിന്നുള്ള സാധാരണ നാസി ഉടുക്കിന്റേതാണ്. ||
|-
| 220 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ വിളമ്പുന്ന രീതി 'ചൂടോടെ' എന്നു മാത്രമേയുള്ളൂ; ഇംഗ്ലീഷിൽ 'ചൂടോടെയോ സാധാരണ താപനിലയിലോ' എന്നാണ്. 'creator' (ജാവനീസ്) ഫീൽഡ് ശൂന്യമാണ്; പ്രദേശം 'ഗ്രേറ്റർ ജക്കാർത്ത' എന്നതിനു പകരം 'ജക്കാർത്ത' എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 221 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || പ്രദേശവാസികളുടെ അഭിമാനം മെച്ചപ്പെടുത്താനും സുൽത്താനേറ്റിന്റെ ചെലവ് കുറയ്ക്കാനുമാണ് സുൽത്താൻ അഗുങ് ഈ വിഭവം ഉണ്ടാക്കിയതെന്ന അവകാശവാദം ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലില്ല; ഇറക്കുമതി ചെയ്ത ചേരുവകൾ കുറയ്ക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചു മാത്രമേ അതിൽ പറയുന്നുള്ളൂ. ||
|-
| 222 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ പല വിവരങ്ങളും ലേഖനത്തിലില്ല: കാമുസ് ബെസാർ ബഹാസ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ നിർവചനം, സെറാത്ത് സെന്തിനിയിലെ (19-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കം) 'സെഗ വുഡുക്ക്' പരാമർശം, മക്ഡൊണാൾഡ്സ് ഇന്തോനേഷ്യയുടെ നാസി ഉടുക്ക്, എംപാൽ, ബിഹുൻ ഗോറെങ്, ക്രുപ്പുക്ക്, റെമ്പെയെക്ക്, എംപിങ്, സാമ്പൽ കച്ചാങ് തുടങ്ങിയ അനുബന്ധ വിഭവങ്ങൾ. ||
|-
| 223 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || കാംപുങ് മെലായുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിനും 1641-ലെ ഡച്ച് മലാക്കയെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിനും അവലംബമില്ല. ||
|-
| 224 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || മെയിന്റനൻസ് വർഗ്ഗ ലിങ്കുകൾ (<nowiki>[[വർഗ്ഗം:CS1 Indonesian-language sources (id)]]</nowiki>, <nowiki>[[വർഗ്ഗം:CS1 maint: url-status]]</nowiki>) <ref> ടാഗുകൾക്കുള്ളിലാണ് ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. ഒരേ കോംപാസ്, ടൈംസ് ഇന്തോനേഷ്യ അവലംബങ്ങൾ പേരുള്ള റെഫുകൾ ഉപയോഗിക്കാതെ പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ ആവർത്തിച്ചിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 225 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || വിലയെക്കുറിച്ചുള്ള കണക്ക് (ഒരു പ്ലേറ്റിന് Rp10,000 ≈ US$0.77) കാലഹരണപ്പെട്ടതാകാം; ഇതിന് സ്രോതസ്സും തീയതിയും ആവശ്യമാണ്. ||
|-
| 226 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || ആമുഖത്തിൽ ജനനത്തീയതി (4 ജനുവരി 1990) നൽകിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഇൻഫോബോക്സിലെ birth_date ശൂന്യമാണ്, വിശ്വസനീയ സ്രോതസ്സ് വേണമെന്ന കുറിപ്പുമുണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 1990-01-04 ഉണ്ട്. തീയതി സ്രോതസ്സോടെ ചേർക്കുകയോ ആമുഖത്തിൽ നിന്ന് നീക്കുകയോ വേണം. ||
|-
| 227 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || തഗ് ലൈഫിലെ കഥാപാത്രത്തിന്റെ പേര് പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല: ഗദ്യത്തിൽ 'ഖല്വ', പട്ടികയിൽ 'കഹ്ലുവ'; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. ശരിയായ പേര് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 228 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിലുള്ള 2026-ലെ 'ബത്ത' (വേഷം: ജ്യോതി) മലയാളം പട്ടികയിൽ ഇല്ല; 2026-ന് rowspan 2-നു പകരം ഒറ്റ വരി മാത്രമാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 229 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || സുഭാഷ് കെ. രാജ് സംവിധാനം ചെയ്ത ബ്ലാസ്റ്റ് (2026) എന്ന ചിത്രത്തെക്കുറിച്ച് (വേഷം: എബ്രഹാം; സഹതാരങ്ങൾ അർജുൻ സർജ, അഭിരാമി) ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഒരു ഖണ്ഡികയുണ്ട്; മലയാളത്തിൽ ആമുഖത്തിൽ പേര് മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 230 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || നേർക്കൊണ്ട പാർവൈയിലെ കഥാപാത്രം സമ്മതം, ലൈംഗിക അതിക്രമം, ലിംഗാവകാശങ്ങൾ എന്നീ പ്രമേയങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമായിരുന്നുവെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു; മലയാളത്തിൽ 'സമ്മതം' വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 231 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || ദി ഹിന്ദുവിന്റെ 'A flight from the fringes' എന്ന അവലംബം രചയിതാവിന്റെ പേര് അല്പം വ്യത്യസ്തമായി രണ്ടുതവണ അടുത്തടുത്ത് ചേർത്തിരിക്കുന്നു; ഇവ ഒന്നാക്കാം. ||
|-
| 232 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || അരങ്ങേറ്റ വാക്യത്തിനു ശേഷമുള്ള, മൈക്കൽ മുത്തുവിന്റെ ചിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ അവലംബം 'മൂന്നേ മൂന്ന് വാർത്തൈ'യെക്കുറിച്ചുള്ള വാദത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നതായി തോന്നുന്നില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ സ്ഥാനത്താണ്. ||
|-
| 233 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || 2023-ലെ 'ദി വില്ലേജ്' എന്ന വെബ് സീരീസിന്റെ വരിയിൽ അവലംബമോ കുറിപ്പോ ഇല്ല. ||
|-
| 234 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ പങ്കാളി ഫീൽഡിൽ [[Jeyashri Chandrasekaran]] എന്ന കണ്ണി ചുവപ്പുകണ്ണിയാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഈ കണ്ണി ഇല്ല. ||
|-
| 235 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തെക്കാൾ മലയാളം ലേഖനം വളരെ ചെറുതാണ്. 2009, 2014, 2019 വർഷങ്ങളിലെ ലോക്സഭാ, നിയമസഭാ ഫലങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്ന തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ചരിത്രം എന്ന വിഭാഗം ഇതിലില്ല. ഇൻഫോബോക്സിലെ സഖ്യം എന്ന ഫീൽഡ് ശൂന്യമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അവിടെ മഹാഗഠ്ബന്ധൻ (2018–2020), യുപിഎ (2009–2012) എന്നിവ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 236 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഒരു വർഗ്ഗം മാത്രമേയുള്ളൂ. 2006-ൽ സ്ഥാപിതമായ പാർട്ടികൾ, 2020-ൽ ഇല്ലാതായ പാർട്ടികൾ, ബിജെപിയിൽനിന്ന് പിരിഞ്ഞ ഗ്രൂപ്പുകൾ തുടങ്ങിയ വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ അധികമായുണ്ട്. ||
|-
| 237 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || 2006 സെപ്റ്റംബർ 24-ന് ഹസാരിബാഗിൽ നടന്ന രൂപീകരണ പ്രഖ്യാപനത്തിന് അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇതിന് ദ ടെലഗ്രാഫ് അവലംബമായി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ആറ് എംഎൽഎമാർ കൂറുമാറിയ ഖണ്ഡികയ്ക്കും അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ആ ഭാഗത്ത് {{Citation needed}} ടാഗ് ഉണ്ട്. ||
|-
| 238 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || ടൈംസ് നൗ അവലംബത്തിൽ പ്രസാധകനായി 'Election Commission of India' എന്ന് തെറ്റായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പിശകുണ്ട്. ||
|-
| 239 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ ലയന അവലംബത്തിലെ URL eci.gov.in/files/... ആണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഇപ്പോൾ old.eci.gov.in/files/... ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അതിനാൽ നിലവിലുള്ള കണ്ണി പ്രവർത്തിക്കാതായിട്ടുണ്ടാകാം. ||
|-
| 240 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ദ ഹിന്ദുവിന്റെ (2020 ഫെബ്രുവരി 11) അവലംബം മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 241 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ നിറം #EDFB06 എന്ന് നേരിട്ട് എഴുതിയിരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ {{party color}} ഫലകമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 242 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || കാതൽ സഡുഗുഡുവിൽ (2003) വിക്രമിന്റെ നായികയായി അഭിനയിച്ചു എന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം അവർ വിക്രമിനൊപ്പം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു എന്ന് മാത്രമേ പറയുന്നുള്ളൂ. ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിൽ 'Carolinaa' എന്ന ഗാനത്തിലെ അതിഥിവേഷമായാണ് ഇത് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. അതിനാൽ 'നായിക' എന്നത് മിക്കവാറും തെറ്റാണ്. ||
|-
| 243 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || അവരുടെ പ്രധാന പ്രവർത്തനമേഖലയായി ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം എടുത്തുപറയുന്ന ഐറ്റം നമ്പറുകളെക്കുറിച്ച് ആമുഖത്തിൽ പരാമർശമില്ല. ||
|-
| 244 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || വിനോദ് 2012-ൽ ആത്മഹത്യ ചെയ്തു എന്ന കാര്യം സ്വകാര്യ ജീവിതം വിഭാഗത്തിൽ ഒരിടത്തും പറയുന്നില്ല. എന്നിട്ടും തുടർന്നുള്ള വാക്യങ്ങൾ 'വിനോദിന്റെ മരണം', 'ആത്മഹത്യ' എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിശദീകരണമില്ലാതെ സംസാരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇക്കാര്യം വ്യക്തമായി പറയുന്നുണ്ട്. ||
|-
| 245 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || പാറൈവ് മഴൈ എന്ന ചിത്രത്തിലെ സഹനടനായ നസീറുമായി 2001-ൽ നടന്ന വിവാഹം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് അവലംബസഹിതം നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 246 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് വിനോദിനെ 'വളർന്നുവരുന്ന നടൻ' എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. മലയാളത്തിൽ വെറും 'നടൻ' എന്നേയുള്ളൂ. ||
|-
| 247 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || നൃത്തസംവിധായകനായ സഹോദരൻ റോബർട്ടിന്റെ പേരിന് വിക്കികണ്ണി നൽകിയിട്ടില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ കണ്ണിയുണ്ട്. ||
|-
| 248 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || behindwoods.com എന്ന ഒരു അവലംബം അവലംബ ഫലകമില്ലാതെ വെറും URL ആയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 249 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || 'ക്ഷേമംഗ വെള്ളി ലാഭംഗ രണ്ടി' എന്ന ചിത്രം പട്ടികയിൽ രണ്ടുതവണയുണ്ട്: രംഗനായകി എന്ന വേഷവുമായി 1998-ലും, പിന്നെ 2000-ലും. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ രംഗനായകി എന്ന വേഷവുമായി 2000-ലെ ഒരൊറ്റ എൻട്രി മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 250 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || 'W/o വി. വീര പ്രസാദ്' 1998-ന് കീഴിലാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വർഷം 1997 ആണ്, പേര് 'വര പ്രസാദ്' എന്നും. ||
|-
| 251 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || റെഡ് ഇന്ത്യൻസ് 2001-ന് കീഴിലാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വർഷം 1999 ആണ്. ||
|-
| 252 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || മാ പെല്ലികി രണ്ടി 2001-ന് കീഴിലാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വർഷം 2000 ആണ്. ||
|-
| 253 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || ഇംഗ്ലീഷ് ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിലുള്ള പല ചിത്രങ്ങളും ഇവിടെ ഇല്ല: തോക ലേനി പിട്ട, വലമ്പിരിഞ്ഞു, രത്ന (1998), ലൈഫ് ലോ വൈഫ്, മലബാർ പോലീസ്, പാർവൈ ഒൻട്രേ പോതുമേ, മുരാരി, കാതൽ അഴിവതില്ലൈ, കാമ (1999). ||
|-
| 254 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || 1999-ലെ 'കാമ' (തെലുങ്ക്), 'കാമ തന്ത്ര' (ഹിന്ദി) എന്നീ എൻട്രികൾ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 255 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ജന്മസ്ഥലത്തിന് 'അവലംബം ആവശ്യമാണ്' എന്ന ഫലകമുണ്ട്. ഇവിടെ ഇൻഫോബോക്സിൽ അവലംബമില്ലാതെ ചെന്നൈ എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 256 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || സജീവമായിരുന്ന കാലം 1990–2013 എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ പട്ടികയിലെ ഏറ്റവും പഴയ ചിത്രം 1995-ലേതാണ്. ||
|-
| 257 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || ലേഖനം 'ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവർ' വർഗ്ഗത്തിലാണ്, ഇത് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സുമായി യോജിക്കുന്നു. എന്നാൽ 2013-നു ശേഷമുള്ള വിവരങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്തതിനാൽ എഡിറ്റർമാർ ഇത് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 258 || [[വി. കല്യാണം]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ജന്മസ്ഥലം 'ഷിംല, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഇന്ത്യ' എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. 1922-ലെ സ്ഥിതിക്ക് ഇത് ചേരില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 'ഷിംല, പഞ്ചാബ് പ്രവിശ്യ, ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ' എന്നാണുള്ളത്. ||
|-
| 259 || [[വി. കല്യാണം]] || 2014-ൽ ആം ആദ്മി പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നു എന്ന് ലേഖനം തീർത്തുപറയുന്നു, 'ആം ആദ്മി പാർട്ടി നേതാക്കൾ' എന്ന വർഗ്ഗവും ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് അദ്ദേഹം പാർട്ടിയുടെ ചെന്നൈ ഘടകത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനത്തിൽ പങ്കെടുക്കുക മാത്രമാണ് ചെയ്തത്. അത് പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നതായി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു. ഈ അവകാശവാദവും വർഗ്ഗവും പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 260 || [[വി. കല്യാണം]] || ഗാന്ധി 'ഹേ റാം' എന്ന് പറഞ്ഞില്ലെന്ന് കല്യാണം നിഷേധിച്ചതായി ലേഖനം ആദ്യം പറയുന്നു. താൻ അത് കേട്ടില്ല എന്നേ പറഞ്ഞുള്ളൂ എന്ന് അദ്ദേഹം പിന്നീട് വ്യക്തമാക്കിയതായും പറയുന്നു. ആദ്യവാക്യം അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തമാക്കിയ നിലപാടിന് അനുസരിച്ച് മാറ്റിയെഴുതാം. ||
|-
| 261 || [[വി. കല്യാണം]] || ഇന്ത്യയിലെ അഴിമതിക്ക് കാരണം നെഹ്റുവാണെന്ന പ്രസ്താവനയ്ക്കുള്ള അവലംബം പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണിയായി അടയാളപ്പെടുത്തിയ വെറും URL ആണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ് കണ്ണിയുണ്ട് (2011/oct/03/nehru-is-responsible-for-corruption-today-297023.html). അതുപയോഗിച്ച് ഇത് മാറ്റാം. ||
|-
| 262 || [[വി. കല്യാണം]] || mkgandhi.org അവലംബം പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണിയായി അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ആർക്കൈവ് കണ്ണി (web.archive.org/web/20141230201153/...) ഇതിൽ ചേർക്കാം. ||
|-
| 263 || [[വി. കല്യാണം]] || ചെറിയൊരു പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്: 1943–48 എന്നത് ഏകദേശം നാലോ അഞ്ചോ വർഷമാണ്, എന്നാൽ ഗാന്ധിജിക്കൊപ്പം നാലുവർഷം ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നാണ് ലേഖനം പറയുന്നത്. കൂടാതെ ആമുഖത്തിൽ 'പേഴ്സണൽ സെക്രട്ടറി' എന്നും കുടുംബജീവിതം വിഭാഗത്തിൽ 'പ്രൈവറ്റ് സെക്രട്ടറി' എന്നുമാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 264 || [[സന്താനദേവൻ]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ 'പി. ഭാനുമതി' എന്നുണ്ട്. എന്നാൽ 'Banumathi' എന്ന് ക്രെഡിറ്റ് ചെയ്ത നടി പ്രശസ്തയായ പി. ഭാനുമതി അല്ലെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. അതിനാൽ ഈ പേര് തെറ്റിദ്ധാരണയുണ്ടാക്കാം. ||
|-
| 265 || [[സന്താനദേവൻ]] || പട്ടികയിലുള്ള 'ദേവനാഥ്', 'ദേവരാജ്' എന്നിവർ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ ഇല്ല. ഇവർക്ക് അവലംബം വേണം, അല്ലെങ്കിൽ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 266 || [[സന്താനദേവൻ]] || ഇൻഫോബോക്സായി {{Infobox Hollywood cartoon}} ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യൻ കഥാചിത്രത്തിന് ഇത് യോജിക്കില്ല. {{Infobox film}} അല്ലെങ്കിൽ അതിന്റെ മലയാളം രൂപം ഉപയോഗിക്കണം. ||
|-
| 267 || [[സന്താനദേവൻ]] || 'അവലംബം' വിഭാഗം ശൂന്യമാണ്. അതിൽ {{reflist}} അല്ലെങ്കിൽ {{അവലംബങ്ങൾ}} ഇല്ലാത്തതിനാൽ ലേഖനത്തിലെ <ref> ശരിയായി പ്രദർശിപ്പിക്കപ്പെടില്ല. ||
|-
| 268 || [[സന്താനദേവൻ]] || 'പുറംകണ്ണികൾ' വിഭാഗത്തിൽ ഒരു നാവിഗേഷൻ ഫലകം മാത്രമേയുള്ളൂ, പുറംകണ്ണികൾ ഒന്നുമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ചിത്രത്തിന്റെ പൂർണ്ണ യൂട്യൂബ് പകർപ്പിലേക്കുള്ള കണ്ണിയുണ്ട്. ||
|-
| 269 || [[സന്താനദേവൻ]] || ഏക അവലംബത്തിലെ URL (chasingcinema.files.wordpress.com) ആഗോള സ്പാം ബ്ലാക്ക്ലിസ്റ്റിലുള്ളതാണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. ഈ URL ഒഴിവാക്കി, Rajadhyaksha & Willemen-ന്റെ Encyclopedia of Indian Cinema എന്ന പുസ്തകം മാത്രം അവലംബമായി നൽകണം. ||
|-
| 270 || [[സന്താനദേവൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള പല വിവരങ്ങളും ഈ ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല: റിലീസ് തീയതി (1939 ജൂൺ 3), തിരക്കഥ/സംഭാഷണം (D. B. S. Mani / T. P. S. Mani), കഥ (N. Mian), സംഗീതം (G. Rajagopal Naidu), ഗാനരചന (D. B. Velauthasamy), എഡിറ്റിംഗ് (P. P. Varughese), ഗാനങ്ങളുടെ പട്ടിക. ||
|-
| 271 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || ആമുഖത്തിൽ 'മിസ് എർത്ത് 2012' എന്നാണ് കാണുന്നത്; സൗന്ദര്യമത്സരങ്ങൾ എന്ന വിഭാഗവും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സും അനുസരിച്ച് ഇത് മിസ് എർത്ത് 2013 ആണ്. ||
|-
| 272 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || ഫെമിന മിസ് ഇന്ത്യ എർത്ത് 2013 'കിരീടം' നേടി എന്ന് ആമുഖത്തിൽ പറയുന്നു. ഫെമിന മിസ് ഇന്ത്യ 2013-ലെ റണ്ണർ-അപ്പ് പദവിയാണിതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. ഇൻഫോബോക്സിലെ ശീർഷകം [[Femina Miss India 2013]] എന്നതിലേക്ക് മാത്രം കണ്ണി ചേർക്കുന്നു, 'Earth' ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 273 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || 'ദി ബോഡി' 2018-ലെ ശോഭിതയുടെ അവസാന ചിത്രമാണെന്ന് പാഠത്തിൽ പറയുന്നു; എന്നാൽ ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിൽ ഇത് 2019-ലാണ്. ||
|-
| 274 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || മങ്കി മാൻ (2024-ൽ പുറത്തിറങ്ങി), സിതാര എന്നിവ ഇപ്പോഴും TBA / റിലീസ് ചെയ്യാനിരിക്കുന്നവ / 'പൂർത്തിയായി' എന്ന നിലയിലാണ് പട്ടികയിൽ; ഈ വിവരം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. ||
|-
| 275 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || നാഗ ചൈതന്യയുമായുള്ള വിവാഹവും (2024 ഡിസംബർ 4) അക്കിനേനി–ദഗ്ഗുബാട്ടി കുടുംബബന്ധവും ലേഖനത്തിലില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിന്റെ ഇൻഫോബോക്സിലും ആമുഖത്തിലും ഇവയുണ്ട്. ||
|-
| 276 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || 'മർച്ചന്റ് നേവി' എന്നത് [[ഇന്ത്യൻ നേവി]] എന്ന താളിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്; മർച്ചന്റ് നേവി മറ്റൊരു സേവനമായതിനാൽ ഈ കണ്ണി തെറ്റാണ്. ||
|-
| 277 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || 'References for date of birth' എന്ന <ref> ശൂന്യമാണ്; അതിനുള്ളിലെ അവലംബങ്ങൾ കാണാനില്ലാത്തതിനാൽ ഈ അവലംബം തകരാറിലാണ്. ||
|-
| 278 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || ഗോസ്റ്റ് സ്റ്റോറീസ് എന്ന വരിയിൽ ഭാഷാ കോളത്തിൽ 'അനുരാഗ് കശ്യപിന്റെ സിനിമകൾ' എന്നാണുള്ളത്; ആ വരിയിലെ സെല്ലുകളുടെ ക്രമവും തെറ്റിയതായി തോന്നുന്നു. ഭാഷ ഹിന്ദിയാണ്; മുകളിലെ rowspan ഇത് ഇതിനകം ഉൾക്കൊള്ളുന്നുണ്ടാകാം. ||
|-
| 279 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || 2016-ലെ കാൻ ഡയറക്ടേഴ്സ് ഫോർട്ട്നൈറ്റിൽ മികച്ച സഹനടിക്കുള്ള നിരൂപകരുടെ നാമനിർദ്ദേശം നേടി എന്ന അവകാശവാദത്തിന് അവലംബമില്ല; ഇത് സംശയാസ്പദവുമാണ്. ||
|-
| 280 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || ചില അവലംബങ്ങളിലെ തീയതികൾ തെറ്റാണെന്ന് തോന്നുന്നു: രാമൻ രാഘവ് 2.0-ന്റെ ഇന്ത്യ ടുഡേ അവലംബത്തിൽ 2016 ജനുവരി 25 എന്നാണ് തീയതി, എന്നാൽ URL-ൽ 2016-06-25 എന്നാണ്. SIIMA 2022-ന്റെ DNA അവലംബത്തിൽ 2019 സെപ്റ്റംബർ 24 എന്നാണ് തീയതി. ||
|-
| 281 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || 'മേജർ' പുരസ്കാരം 2023-ന് കീഴിലുള്ള SIIMA rowspan-ലാണ്, അവലംബം SIIMA 2023 (തെലുങ്ക്) ആണ്; വർഷവും ചടങ്ങും പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്ന് എഡിറ്റർമാർ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 282 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ചില വിവരങ്ങൾ ലേഖനത്തിലില്ല: വിശാഖപട്ടണത്താണ് വളർന്നത്, ഒറ്റയ്ക്കാണ് മുംബൈയിലേക്ക് താമസം മാറിയത്, എച്ച്.ആർ. കോളേജിൽ കോർപ്പറേറ്റ് നിയമമാണ് പഠിച്ചത്. 'മെയ്ഡ് ഇൻ ഹെവൻ' അവർക്ക് നേടിക്കൊടുത്ത ശ്രദ്ധയും 'മങ്കി മാൻ' വഴിയുള്ള അമേരിക്കൻ അരങ്ങേറ്റവും ലേഖനം ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 283 || [[റുത്ത് വനിത]] || മാനുഷി ജേണൽ റുത്ത് വനിത 'സ്ഥാപിച്ചു' എന്നാണ് ലേഖനത്തിൽ; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് മധു കിഷ്വറുമായി ചേർന്ന് സഹസ്ഥാപിച്ചതാണ്. ഇൻഫോബോക്സിൽ 'സഹസ്ഥാപക' എന്നുതന്നെ ഉണ്ട്. ||
|-
| 284 || [[റുത്ത് വനിത]] || <nowiki>[[വർഗ്ഗം:1955-ൽ ജനിച്ചവർ]]</nowiki> എന്ന വർഗ്ഗം 1955 ജനനവർഷമായി കാണിക്കുന്നു. എന്നാൽ ലേഖനത്തിലോ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലോ ജനനത്തീയതിയോ അതിനുള്ള അവലംബമോ ഇല്ല. ||
|-
| 285 || [[റുത്ത് വനിത]] || 2022-ലെ പുസ്തകത്തിന്റെ പൂർണ്ണനാമം 'The Dharma of Justice in the Sanskrit Epics: Debates on Gender, Varna, and Species' ആണ്. പട്ടികയിൽ 'in the Sanskrit Epics' എന്ന ഭാഗം വിട്ടുപോയി. ||
|-
| 286 || [[റുത്ത് വനിത]] || 'In Search of Answers' 1991-ന് കീഴിലാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ 'revisa' അവലംബത്തിലെ നിരൂപണങ്ങൾ 1985–1987 കാലത്തേതാണ്. ആദ്യപതിപ്പ് ഏകദേശം 1984-ൽ ഇറങ്ങിയതാകാം, അതിനാൽ വർഷം തെറ്റാകാനിടയുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലും ഇതേ പ്രശ്നമുണ്ട്. ||
|-
| 287 || [[റുത്ത് വനിത]] || ആദ്യത്തെ പുറംകണ്ണിയിൽ പ്രസിദ്ധീകരണത്തിന്റെ പേര് 'ഇന്ന്' എന്നാണ്. യഥാർത്ഥ പേര് Gay Today (gaytoday.com) ആണ്; പേര് തെറ്റായി വിവർത്തനം ചെയ്തതാണ്. ||
|-
| 288 || [[റുത്ത് വനിത]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ notable_works-ൽ 'Manushi: A Journal about Women and Society' എന്ന തലക്കെട്ട് ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്. കൂടാതെ ഇൻഫോബോക്സ് [[ഡൽഹി സർവകലാശാല]]-യിലേക്കും ലേഖനഭാഗം [[ഡെൽഹി സർവകലാശാല]]-യിലേക്കുമാണ് കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്. ഇതിലൊന്ന് റീഡയറക്ട് ആയിരിക്കാം; രണ്ടും ഏകീകരിക്കണം. ||
|-
| 289 || [[റുത്ത് വനിത]] || 2024-ലെ 'A Slight Angle' എന്ന കൃതിയുടെ കാര്യത്തിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയയിലെ പട്ടികയിൽ '(a novel)' ഇറ്റാലിക് തലക്കെട്ടിനുള്ളിലാണ്. ചെറിയ കാര്യമാണെങ്കിലും തലക്കെട്ടിന്റെ ഫോർമാറ്റിംഗ് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 290 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || രണ്ടാമത്തെ അവലംബത്തിലെ tnmaps URL-ഉം അതിന്റെ ആർക്കൈവ് കണ്ണികളും കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയിലെ പെരിയനായകൻപാളയം ബ്ലോക്കിലേക്കല്ല, കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലെ Agastiswaram (dcode=30) ബ്ലോക്കിലേക്കാണ് ചൂണ്ടുന്നത്. ഇത് പകർത്തിയെഴുതിയപ്പോൾ പറ്റിയ പിഴവാകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 291 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || 'പ്രധാന അങ്ങാടികൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് തമിഴ് സ്രോതസ്സിലെ 'குக்கிராமங்கள்' (ചെറുഗ്രാമങ്ങൾ/ജനവാസകേന്ദ്രങ്ങൾ) എന്നതിന്റെ തെറ്റായ വിവർത്തനമാകാനാണ് സാധ്യത. പട്ടികയിലുള്ളത് ചെറുഗ്രാമങ്ങളാണ്, അങ്ങാടികളല്ല. ||
|-
| 292 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || ചെറുഗ്രാമങ്ങളുടെ പട്ടികയിലെ 'എസ്' എന്ന ഇനം മുറിഞ്ഞുപോയ പേരാണെന്നു തോന്നുന്നു. 'പേരിയാബുതഗം മേൽപതി' എന്നതും അക്ഷരത്തെറ്റാകാം (ഒരുപക്ഷേ Periya Puthagam). ||
|-
| 293 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || പട്ടികയിൽ ബസ് സ്റ്റേഷനുകൾ 7 എന്നു കാണിച്ചിരിക്കുന്നത് സ്രോതസ്സിൽ 'ബസ് സ്റ്റോപ്പുകൾ' ആകാനാണ് സാധ്യത. 3,485 പേർ മാത്രമുള്ള ഒരു പഞ്ചായത്തിന് 7 ബസ് സ്റ്റേഷനുകൾ കൂടുതലാണ്. ||
|-
| 294 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || പട്ടികയ്ക്കു മുമ്പുള്ള അവലംബത്തിലെ ബാഹ്യകണ്ണിയുടെ എഴുത്തുരീതി തെറ്റാണ് ('[' കഴിഞ്ഞ് ഇടയും അവസാനം ഇരട്ട ']]'-ഉം ഉണ്ട്). </ref> കഴിഞ്ഞ് ഒരു അധിക '"' ചിഹ്നവുമുണ്ട്. ഈ രണ്ടു പിഴവുകളും പഴയ പതിപ്പിലും ഉണ്ടായിരുന്നു. ||
|-
| 295 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || ആമുഖവാക്യത്തിനു ശേഷമുള്ള രണ്ട് അവലംബങ്ങളും വെവ്വേറെ <ref> ടാഗുകളിലാണ്. രണ്ടാമത്തെ <ref>-ൽ ഒരേ URL-നു വേണ്ടി രണ്ട് Cite web ടെംപ്ലേറ്റുകളുണ്ട്. അതിലൊന്നിന് 'காப்பகப்படுத்தப்பட்ட நகல்' (ആർക്കൈവ് ചെയ്ത പകർപ്പ്) എന്ന പൊതുതലക്കെട്ടാണ്. ഇത് ആവർത്തനമാണ്, വൃത്തിയാക്കേണ്ടതുണ്ട്. ||
|-
| 296 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || ആമുഖത്തിലെ വിവരം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്: ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അവർ ഇപ്പോൾ ഗൂഗിളിൽ ML ഡയറക്ടറാണ്, മുമ്പ് അഡോബിയിൽ ML ഡയറക്ടറായിരുന്നു; എന്നാൽ ലേഖനം ഇപ്പോഴും ബോക്സിലെ ഡാറ്റാ അനാലിസിസ് എഞ്ചിനീയർ എന്നാണ് പറയുന്നത്. ||
|-
| 297 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || 'അവാർഡുകൾ' വിഭാഗത്തിലുള്ളത് സ്ഥാപനങ്ങൾക്കുള്ള പുരസ്കാരങ്ങളാണ് (മികച്ച ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് - ഇന്നൊവേഷൻ, അസോച്ചം, ഇന്ത്യൻ വിദ്യാഭ്യാസ അവാർഡ്, ഛപ്രയിലെ പരിശീലന കേന്ദ്രം); ഇവയ്ക്ക് അവലംബമില്ല, ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുമില്ല, മറ്റേതോ സ്ഥാപനത്തിന്റെയോ വ്യക്തിയുടെയോ ആകാനാണ് സാധ്യത. ഇവ തെറ്റാകാനിടയുള്ളതിനാൽ നീക്കം ചെയ്യേണ്ടി വന്നേക്കാം. ||
|-
| 298 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ദേശീയത 'ഇന്ത്യൻ' എന്നാണ്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അവർ അമേരിക്കൻ പൗരയും ഇന്ത്യൻ വംശജയുമാണ്. ||
|-
| 299 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || ലേഖനത്തിൽ അവലംബങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടും {{noref}} ഫലകം ചേർത്തിരിക്കുന്നു; ഇതിനു പകരം 'കൂടുതൽ അവലംബം ആവശ്യമുണ്ട്' എന്ന ഫലകം ആക്കേണ്ടി വന്നേക്കാം. ||
|-
| 300 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || ചെറുപ്പം മുതൽ എഞ്ചിനീയർമാർ അവരുടെ ജീവിതത്തെ ആഴത്തിൽ സ്വാധീനിച്ചു എന്ന കുടുംബവിഭാഗത്തിലെ അവകാശവാദത്തിന് അവലംബമില്ല; ഉദ്ധരിച്ച ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലും ഇത് പറയുന്നില്ല. ||
|}
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
cqgsziwntgijzlmxtluayhd5919mpsq
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/2
4
673423
4678629
2026-10-22T11:25:38Z
Netha Hussain
19313
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ
4678629
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയുടെ]] ഉപതാളാണ്.}}
= പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് — ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ (301–581) =
ഭാഷാതിരുത്തലിനിടെ കണ്ടെത്തിയതും AI മനഃപൂർവ്വം തൊടാത്തതുമായ പ്രശ്നങ്ങളാണ് ഇവ; ഇവ തിരുത്തേണ്ടത് ഉപയോക്താക്കളാണ്. മാതൃതാൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്|പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ]].
'''ഒരു പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചാൽ''' ആ വരിയിലെ അവസാന കള്ളിയിൽ <code><nowiki>{{done}} ~~~~</nowiki></code> എന്നു ചേർക്കുക. പരിശോധിച്ചിട്ട് അതൊരു പ്രശ്നമല്ലെന്നു കണ്ടാൽ അക്കാര്യവും അവിടെത്തന്നെ ചുരുക്കി കുറിക്കുക.
{| class="wikitable sortable"
! # !! ലേഖനം !! പ്രശ്നം !! style="width:11em" | തീർത്തോ?
|-
| 301 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || തൊഴിൽസ്ഥാപനത്തിന്റെ പേരായി 'ബോക്സ് ഡാറ്റ' എന്നു നൽകിയത് സംശയാസ്പദമാണ്; കമ്പനിയുടെ പേര് 'ബോക്സ്' എന്നാണ്. ||
|-
| 302 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || 'ഡാറ്റാ ഡോയിൻ' എന്നത് 'data doyenne' എന്നതിന്റെ ലിപ്യന്തരണം മാത്രമാണ്; വായനക്കാർക്കായി ഈ പദത്തിന് മലയാളത്തിൽ വിശദീകരണം നൽകുന്നത് സഹായകമാകും. ||
|-
| 303 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ സാൻ ജോസ് സ്റ്റേറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി പൂർവവിദ്യാർത്ഥികൾ, റൂർക്കി സ്വദേശികൾ തുടങ്ങി പല വർഗ്ഗങ്ങളും ഇല്ല; EMC ഏറ്റെടുക്കൽ, സ്റ്റാൻഫോർഡ് കോഴ്സ്, 2011-ൽ ഡിലൂപ്പ് സ്ഥാപിച്ചത് തുടങ്ങിയ തൊഴിൽവിവരങ്ങളും ഇല്ല. ||
|-
| 304 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || {{Taxonbar}} ഫലകത്തിൽ വിക്കിഡാറ്റ ഐഡി ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ {{Taxonbar|from=Q13257340}} എന്നാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ||
|-
| 305 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || Brisbane Insects അവലംബക്കണ്ണി പ്രവർത്തിക്കാത്തതായി (മേയ് 2025) അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു; ആർക്കൈവ് ചെയ്ത URL-ഓ പകരം സ്രോതസ്സോ ചേർക്കണം. ||
|-
| 306 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ കണ്ണി ചേർത്തിട്ടുള്ള ഹിബ്ലൈഡേ, ന്യൂ സൗത്ത് വെയിൽസ്, പണ്ടോറിയ ജാസ്മിനോയിഡ്സ്, ഓസ്ട്രേലിയൻ ഫൗണൽ ഡയറക്ടറി, ഗ്ലോബൽ ലെപിഡോപ്റ്റെറ നെയിംസ് ഇൻഡക്സ് എന്നീ പ്രധാന പദങ്ങൾക്ക് ഇവിടെ വിക്കികണ്ണികൾ ഇല്ല. ||
|-
| 307 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || ടാക്സോബോക്സ് സ്പീഷീസ് ഫലകം ഉപയോഗിക്കാതെ കൈകൊണ്ട് തയ്യാറാക്കിയ പട്ടികയായതിനാൽ വർഗ്ഗീകരണ വിവരങ്ങളുമായി പൊരുത്തം നിലനിൽക്കണമെന്നില്ല. ||
|-
| 308 || [[നാസ്ല]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ subdivision_name1 [[North Governorate]] എന്നതിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. ഇത് ലെബനനിലെ മറ്റൊരു പ്രദേശമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ [[North Gaza Governorate]] ആണ്. ||
|-
| 309 || [[നാസ്ല]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ subdivision_type1 [[Governorates of Syria|Governorate]] എന്നതിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. ഗാസയിലെ ഒരു സ്ഥലത്തിന് ഇത് തെറ്റാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പിഴവുണ്ട്. ||
|-
| 310 || [[നാസ്ല]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ pushpin_map ശൂന്യമായതിനാൽ സ്ഥാനഭൂപടം കാണിക്കുന്നില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 'Palestine Gaza' ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 311 || [[നാസ്ല]] || 1945-ലെ കണക്കുകൾ ദശാംശബിന്ദു ഉപയോഗിച്ചാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലേതുപോലെ '1.330' എന്നത് 1,330 എന്നും '4.510' ദുനം എന്നത് 4,510 എന്നും ആക്കണം. ഇല്ലെങ്കിൽ വായനക്കാർ ഇവ 1.33, 4.51 എന്ന് തെറ്റിദ്ധരിച്ചേക്കാം. ||
|-
| 312 || [[നാസ്ല]] || ഓട്ടോമൻ ഗ്രാമപ്പട്ടിക 'ഏകദേശം 1870'-ലേതാണെന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നത്. മലയാളത്തിൽ കൃത്യമായി 1870 എന്നാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 313 || [[നാസ്ല]] || 'Bitton' അവലംബത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കാത്തതായി അടയാളപ്പെടുത്തിയ ഗൂഗിൾ ബുക്സ് കണ്ണിയാണ് (book.google.ca) ഉള്ളത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന books.google.com കണ്ണിയാണ്. ||
|-
| 314 || [[നാസ്ല]] || 1980-കൾക്കു ശേഷമുള്ള സംഭവങ്ങളൊന്നും ലേഖനത്തിലില്ല. 2023–2025 ഗാസ യുദ്ധം നാസ്ലയെയും ജബാലിയയെയും ബാധിച്ചതും പരാമർശിക്കുന്നില്ല. അതിനാൽ ലേഖനം കാലഹരണപ്പെട്ടിരിക്കാം. ||
|-
| 315 || [[നാസ്ല]] || ആമുഖത്തിൽ ഗവർണറേറ്റിനെ 'വടക്കൻ ഗവർണറേറ്റ്' എന്നു മാത്രമേ പറയുന്നുള്ളൂ, കണ്ണിയില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ North Gaza Governorate, ജബാലിയ, ഗാസ നഗരം എന്നിവയ്ക്ക് കണ്ണികളുണ്ട്. മലയാളത്തിൽ ജബാലിയയ്ക്ക് കണ്ണിയില്ല. ||
|-
| 316 || [[ഐ, നോബഡി]] || പൃഥ്വിരാജ്, പാർവ്വതി, ഹക്കിം ഷാജഹാൻ, വിജയരാഘവൻ എന്നിവരെ പ്രധാന താരങ്ങളായി ആമുഖത്തിൽ പറയുന്നു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരനും പാർവ്വതി തിരുവോത്തും മാത്രമേയുള്ളൂ. അവിടത്തെ ഇൻഫോബോക്സിലും പോസ്റ്ററിലും പൃഥ്വിരാജിന്റെ പേര് മാത്രമാണുള്ളത്. ||
|-
| 317 || [[ഐ, നോബഡി]] || ആമുഖത്തിൽ ചിത്രത്തെ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ എന്നു മാത്രം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള 'ഹീസ്റ്റ്' വിഭാഗം വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 318 || [[ഐ, നോബഡി]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ദൈർഘ്യവും (168 മിനിറ്റ്) കളക്ഷനും (₹15.5 കോടി) ഇല്ല. ചിത്രത്തിന് സമ്മിശ്ര പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചതെന്നും ബോക്സ് ഓഫീസിൽ നിരാശപ്പെടുത്തിയെന്നും ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 319 || [[ഐ, നോബഡി]] || ശബ്ദരേഖയുടെ ഇൻഫോബോക്സിലെ വിവരങ്ങൾ പഴയതോ തെറ്റോ ആണ്. റിലീസ് തീയതി 'ജൂൺ 2026' എന്നു കൊടുത്തിരിക്കുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 2026 ജൂലൈ 10 ആണ്. ദൈർഘ്യം 12:12 എന്നാണ്; ഇംഗ്ലീഷിൽ 9 ഗാനങ്ങളും 34:05 ദൈർഘ്യവുമുണ്ട്, എന്നാൽ മലയാളത്തിൽ 3 ഗാനങ്ങൾ മാത്രം. ഗാനക്രമത്തിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്: ഇംഗ്ലീഷിൽ 'രാവ് താണ്ടി' രണ്ടാമതും 'സർക്കസ്' മൂന്നാമതുമാണ്. ||
|-
| 320 || [[ഐ, നോബഡി]] || കഥാസാരം ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽനിന്ന് പലയിടത്തും വ്യത്യസ്തമാണ്: (1) ഇംഗ്ലീഷിൽ മീര രാജീവന് വിവാഹമോചന രേഖകൾ നൽകുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്; മലയാളത്തിൽ ഇരുവരും പരസ്പര സമ്മതത്തോടെ ഒപ്പിടാൻ ശ്രമിക്കുന്നു എന്നാണ്. (2) മോചനദ്രവ്യ ആവശ്യവും 'മുഴുവൻ പോലീസ് സേന'യും 'ധനമോഹികളായ മറ്റുള്ളവ'രും ഇംഗ്ലീഷ് കഥാസാരത്തിലില്ല. (3) മകളെയും പണവും രാജീവൻ നേരത്തേതന്നെ കണ്ടെത്തിയിരുന്നു എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷിലെ അന്ത്യവെളിപ്പെടുത്തൽ. (4) ജേക്കബ് ഫ്ലാറ്റിലെ കെയർടേക്കറാണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് കഥാസാരത്തിൽ പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 321 || [[ഐ, നോബഡി]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിലും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സുമായി വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്. ജിജോയ് രാജഗോപാലിന്റെ പേര് 'ജിജോയ് രാജ്പാൽ' എന്നാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്. പല കഥാപാത്രങ്ങളുടെയും പേരുകൾ ചേർത്തിട്ടില്ല: വിജയരാഘവൻ – മുഖ്യമന്ത്രി കാർത്തികേയൻ, ശങ്കർ രാമകൃഷ്ണൻ – എസ്.പി. അജിത് ഐ.പി.എസ്., മധുപാൽ – സി.ഐ. ജോമോൻ, നന്ദു – രാജേന്ദ്രൻ, ഇർഷാദ് അലി – ഡി.ജി.പി. അജ്മൽ അലി ഐ.പി.എസ്., സുധി കോപ്പ – അലക്സ്, ഖാലിദ് റഹ്മാൻ – കോശി, നൗഷാദ് അലി – ഹമീദ്. മനോജ് കെ. യു. അവതരിപ്പിക്കുന്ന പ്രതിപക്ഷനേതാവിന്റെ വേഷവും വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 322 || [[ഐ, നോബഡി]] || ഹോം മീഡിയ വിഭാഗം ഇല്ല. 2026 ഓഗസ്റ്റ് 25 മുതൽ ചിത്രം ജിയോഹോട്ട്സ്റ്റാറിൽ സ്ട്രീമിങ് ആരംഭിച്ചു. ||
|-
| 323 || [[ഐ, നോബഡി]] || കണ്ണികൾ ഏകീകൃതമല്ല. ഇൻഫോബോക്സിൽ [[പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരൻ]] എന്നും ഉള്ളടക്കത്തിൽ [[പൃഥ്വിരാജ്|...]] എന്നുമാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഇൻഫോബോക്സിലെ അശോകന്റെ കണ്ണി ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടുള്ള [[Ashokan (actor)|അശോകൻ]] എന്ന താളിലേക്കാണ്. ||
|-
| 324 || [[ഐ, നോബഡി]] || ചിത്രീകരണ വിഭാഗത്തിൽ 'വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ്' എന്നതിന്റെ കണ്ണി 'വെല്ലിങ്ടൺ ഐലൻഡ്' എന്ന മലയാളം ലേഖനത്തിലേക്കാണ്. ഈ കണ്ണിയുടെ ലക്ഷ്യം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 325 || [[ഐ, നോബഡി]] || <nowiki>[[വർഗ്ഗം:Articles with hAudio microformats]]</nowiki> എന്നത് പരിഭാഷപ്പെടുത്താത്ത ഇംഗ്ലീഷ് പരിപാലന വർഗ്ഗമാണ്. ആൽബം ഇൻഫോബോക്സിന് മുമ്പുള്ള അനാവശ്യ <templatestyles> ടാഗ് നീക്കം ചെയ്യുന്നതാണ് ഉചിതം. ||
|-
| 326 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഭക്ഷണവും വൈനും കേടാകുന്നതിൽ രോഗാണു സിദ്ധാന്തം പ്രയോഗിച്ച ഡോക്ടർമാരിൽ നിന്നാണ് ബാക്ടീരിയോളജി വികസിച്ചതെന്ന് ആമുഖത്തിൽ പറയുന്നു; എന്നാൽ ആശുപത്രികളിൽ രോഗം പടരുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകളിൽ നിന്നാണ് അത് ഉടലെടുത്തതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. ||
|-
| 327 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || രോഗങ്ങളിലെ അഴുകൽ പ്രക്രിയയ്ക്ക് കാരണം ബാക്ടീരിയയാണെന്ന കണ്ടെത്തൽ ലേഖനം കോഖിന് നൽകുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അഴുകലിനെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനം (1859) പാസ്ചറുടേതാണ്, അതിനാൽ ഈ അവകാശവാദം തെറ്റാണെന്ന് തോന്നുന്നു. ||
|-
| 328 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || വൈദ്യചികിത്സയിൽ ആന്റിസെപ്സിസ് മെച്ചപ്പെടുത്തിയതിന്റെ ബഹുമതി ലേഖനം കോഖിനും പാസ്ചറിനും നൽകുന്നു; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം കൈശുചിത്വവും ആന്റിസെപ്സിസും സംബന്ധിച്ച പ്രവർത്തനം സെമ്മൽവൈസിന്റെയും ലിസ്റ്ററിന്റെയുമാണ്, അതിന് പാസ്ചറുടെ ഗവേഷണം സ്വാധീനമായി എന്നേയുള്ളൂ. ||
|-
| 329 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || ടൈഫോയ്ഡ് വാക്സിൻ ഫലപ്രദമല്ലെന്നും പാർശ്വഫലങ്ങളുണ്ടാക്കുന്നുവെന്നുമുള്ള വാദത്തിനും ആന്റിബയോട്ടിക്കുകളുടെ കണ്ടെത്തൽ ബാക്ടീരിയോളജിയുടെ സംഭാവനയാണെന്ന വാദത്തിനും സ്രോതസ്സില്ല; ഇവ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുമില്ല. ||
|-
| 330 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || ഒരു ശാസ്ത്രശാഖയെക്കുറിച്ചുള്ള ലേഖനത്തിന് <nowiki>[[വർഗ്ഗം:ഡച്ച് കണ്ടുപിടുത്തങ്ങൾ]]</nowiki> എന്ന വർഗ്ഗം യോജിച്ചതാണോ എന്ന് സംശയമുണ്ട്. ||
|-
| 331 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || 'The Legacy of Robert Koch' എന്ന Cite journal അവലംബത്തിൽ രചയിതാവിന്റെ പേരില്ല; ജേണലിന്റെ പേര് journal ഫീൽഡിനു പകരം publisher ഫീൽഡിലാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 332 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || ലേഖനം ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിനെക്കാൾ വളരെ ചെറുതാണ്; 1676-ൽ ലീവൻഹോക്ക് ആദ്യമായി ബാക്ടീരിയയെ നിരീക്ഷിച്ചത്, ഫെർഡിനാൻഡ് കോണിന്റെ പങ്കും ബാക്ടീരിയ വർഗ്ഗീകരണവും, പാസ്ചറുടെ 1859-ലെ അഴുകൽ പഠനം, ബാക്ടീരിയോളജിസ്റ്റുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ഭാഗം, കൾച്ചർ രീതികൾ എന്നിവ ഒഴിവാക്കിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 333 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || സജീവവർഷങ്ങൾ: വിവരപ്പെട്ടിയിൽ 1994–2001 എന്നാണുള്ളത്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 1994–2003 എന്നാണ്. 2003-ൽ നദി കരയിനിലേ, വാണി മഹൽ എന്നീ ചിത്രങ്ങളിൽ അവർ അഭിനയിച്ചിട്ടുമുണ്ട്. ||
|-
| 334 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || 1994 മുതൽ 2001 വരെ മുൻനിര നടിയായിരുന്നു, വെള്ളിത്തിരയിൽ 8 വർഷം പൂർത്തിയാക്കി എന്നീ രണ്ട് പ്രസ്താവനകളും തമ്മിൽ ചേരുന്നില്ല. ആ കാലയളവ് ഏകദേശം 7 വർഷമേ വരൂ. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പൊരുത്തക്കേടുണ്ട്. ||
|-
| 335 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || ജനനത്തീയതി: രണ്ട് പതിപ്പിലും 19 ഓഗസ്റ്റ് 1977 എന്നാണ്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം '1972-ൽ ജനിച്ചവർ' എന്ന വർഗ്ഗത്തിലാണ്, അത് സ്വന്തം വിവരപ്പെട്ടിക്ക് വിരുദ്ധമാണ്. ജനനവർഷത്തിന് വിശ്വസനീയമായ അവലംബം വേണം. ||
|-
| 336 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || സ്വകാര്യജീവിതം: പിന്നീട് അവർ ലൂയിവിലിലും താമസിച്ചതായി ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുണ്ട്. മലയാളം ലേഖനം സാൻ ഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ നിർത്തുന്നു. ഇംഗ്ലീഷിലെ ഈ പ്രസ്താവനയ്ക്ക് 'അവലംബം ആവശ്യമാണ്' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 337 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || കൃഷ്ണ ലീലെ (2000): കഥാപാത്രത്തിന്റെ കളം ശൂന്യമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ സീത എന്നാണ് കഥാപാത്രം. ||
|-
| 338 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || നദി കരയിനിലേ ഒരേസമയം മലയാളത്തിലും ചിത്രീകരിച്ചു എന്ന കുറിപ്പ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലില്ല. ഇത് പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ||
|-
| 339 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || ലവ് ടുഡേ: ചിത്രത്തിലെ അവരുടെ പ്രകടനം വൻസ്വീകാര്യത നേടി എന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ ചിത്രം വാണിജ്യവിജയം നേടി എന്നു മാത്രമാണ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ളത്. സംവിധായകന്റെ (ബാലശേഖരൻ) പേരും പരാമർശിച്ചിട്ടില്ല. ||
|-
| 340 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || ദുർഗ (തെലുങ്ക്) 2000-ലെ ഒരു പ്രത്യേക ചിത്രമായി പട്ടികയിലുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് പൊട്ടു അമ്മൻ ലേഖനത്തിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്. അതിനാൽ ഇത് അതിന്റെ തെലുങ്ക് മൊഴിമാറ്റപ്പതിപ്പാകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 341 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || അവർ സിനിമയിൽ നിന്ന് വിരമിച്ച മുൻ നടിയാണെന്ന കാര്യം ആമുഖത്തിൽ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അവരെ 'മുൻ നടി' എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ||
|-
| 342 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || suvalakshmi.com അവലംബത്തിന് 'Archived copy' എന്ന താൽക്കാലിക തലക്കെട്ടാണുള്ളത്. പല അവലംബങ്ങൾക്കും ആർക്കൈവ് തീയതിയും url-status-ഉം ഇല്ല. ഇന്ത്യ ടുഡേ അവലംബത്തിൽ പഴയ URL ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 343 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || 'പരുക്കൻ വിവർത്തനം' എന്ന പരിപാലന ഫലകം ഇപ്പോഴും താളിലുണ്ട്. വിവരപ്പെട്ടിയിലെ അജ്ഞാതമായ ശൂന്യ ചരങ്ങൾക്കുള്ള ട്രാക്കിങ് വർഗ്ഗവും ('notable role', 'imagesize') ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ||
|-
| 344 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || നീലക്കണ്ണുകളിലും ആൽബിനോകളുടെ കണ്ണുകളിലും പിഗ്മെന്റ് 'കുറവാണ്' എന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു; എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അവയിൽ പിഗ്മെന്റ് ഇല്ല. അതിനാൽ മലയാളം വസ്തുത കുറച്ചുകാണിക്കുന്നു. ||
|-
| 345 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || ലേഖനം അപൂർണ്ണമായ വിവർത്തനമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ഈ വിവരങ്ങൾ ഇതിലില്ല: നാരുകളുടെ ക്രമീകരണം (ചിലത് ഐറിസിനെ വലയം ചെയ്യുന്നു, മിക്കതും പ്യൂപ്പിളിലേക്ക് ആരീയമായി നീളുന്നു); സ്ട്രോമയിലെ രക്തക്കുഴലുകളും നാഡികളും; സ്ഫിങ്ക്റ്റർ പ്യൂപ്പില്ലേ, ഡൈലേറ്റർ പ്യൂപ്പില്ലേ പേശികളുമായുള്ള ബന്ധം; പിൻപ്രതലത്തിലെ രണ്ട് കോശം കനമുള്ള പിഗ്മെന്റ് എപ്പിത്തീലിയം (മുൻപ്രതലത്തിൽ എപ്പിത്തീലിയം ഇല്ല); 'Iris structure.png' എന്ന ചിത്രം. ||
|-
| 346 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || ഇൻഫോബോക്സ് അടിക്കുറിപ്പിൽ 'കണ്ണിന്റെ മുകളിലെ പകുതി' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം ഇത് നേത്രഗോളത്തിന്റെ മുൻഭാഗത്തിലൂടെയുള്ള സാജിറ്റൽ ഛേദത്തിന്റെ മുകളിലെ പകുതിയാണ്. ||
|-
| 347 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || ലേഖനത്തിൽ വർഗ്ഗങ്ങളൊന്നുമില്ല (ഉദാ. Category:Human iris-ന് തുല്യമായത്); കണ്ണ് നാവിഗേഷൻ ഫലകം, ബാഹ്യകണ്ണികൾ വിഭാഗം (UIUC Histology), അപൂർണ്ണലേഖന ഫലകം എന്നിവയും ഇല്ല. ||
|-
| 348 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || വിവരപ്പെട്ടിയിലെ 'released' ഫീൽഡിൽ {{Film date|1977|12|15|df=y}} ടെംപ്ലേറ്റിന് ശേഷം ഒരു അധിക '>' ചിഹ്നമുണ്ട്. അത് താളിൽ അതേപടി കാണിക്കും. ||
|-
| 349 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || വിതരണക്കാരായി ജോളി ഫിലിംസ് എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ വിതരണം കലാനിലയം ഫിലിംസ് ആണ്. ||
|-
| 350 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || രചനാ ക്രെഡിറ്റുകൾ തമ്മിൽ പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല. വിവരപ്പെട്ടിയിൽ കഥ കലാനിലയം കഥാവിഭാഗത്തിനും തിരക്കഥയും സംഭാഷണവും ചേരി വിശ്വനാഥിനുമാണ്. എന്നാൽ 'ചേരി വിശ്വനാഥ് കഥ, തിരക്കഥ സംഭാഷണം രചിച്ച സിനിമകൾ' എന്ന വർഗ്ഗം കഥയും അദ്ദേഹത്തിന്റേതാക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ രചന കലാനിലയത്തിനും സംഭാഷണം മാത്രം ചേരി വിശ്വനാഥിനുമാണ്. ||
|-
| 351 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || ഛായാഗ്രഹണം (ജയാനൻ വിൻസെന്റ്), ചിത്രസംയോജനം (കെ. ശങ്കുണ്ണി) എന്നീ ക്രെഡിറ്റുകൾക്ക് ലേഖനത്തിൽ അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇവയില്ലാത്തതിനാൽ ഇവ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 352 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || 'അഭിനേതാക്കൾ' എന്ന വിഭാഗത്തലക്കെട്ടിനുള്ളിൽ അവലംബം നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഇത് വിക്കിപീഡിയ ശൈലിക്ക് വിരുദ്ധമാണ്, അതിനാൽ അവലംബം വിഭാഗത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കത്തിലേക്ക് മാറ്റണം. ||
|-
| 353 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || ഗാനപ്പട്ടികയിലെ 'രാഗം' നിര എല്ലാ വരികളിലും ശൂന്യമാണ്. 'നമ്പർ.' എന്ന തലക്കെട്ടിൽ ഒരു അധിക പൂർണ്ണവിരാമമുണ്ട്. class=wikitable-നു പകരം പഴയ ഇൻലൈൻ ശൈലിയാണ് പട്ടികയിൽ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 354 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || malayalasangeetham.info അവലംബം പേരിട്ട അവലംബമായി നൽകാതെ രണ്ടുതവണ പൂർണ്ണമായി ചേർത്തിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ അവലംബപ്പട്ടികയിൽ അത് ആവർത്തിച്ചു വരുന്നു. ||
|-
| 355 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || ലേഖനത്തിൽ അദ്ദേഹം നിലവിൽ WWE-യുമായി കരാറിലാണെന്നും 'WWE (2019–ഇതുവരെ)' എന്നും പറയുന്നു. എന്നാൽ കോവിഡ്-19 ചെലവുചുരുക്കലിന്റെ ഭാഗമായി 2020 ഏപ്രിലിൽ WWE അദ്ദേഹത്തെ ഒഴിവാക്കി. പ്രൊഫഷണൽ ഗുസ്തി ജീവിതം 2019–2022 ആണ്. ||
|-
| 356 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || 2027 ഫെബ്രുവരിയിൽ ജയിൽമോചിതനാകുമെന്നാണ് ലേഖനത്തിൽ. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം നേരത്തെ പരോൾ ലഭിച്ച അദ്ദേഹം 2026 ഫെബ്രുവരി 15-ന് മോചിതനായി. 2025 മാർച്ചിൽ വിധിച്ച ശിക്ഷ (അഞ്ച് വർഷം തടവും നാല് വർഷം മേൽനോട്ടത്തിലുള്ള പ്രൊബേഷനും) ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 357 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || ജന്മസ്ഥലം കാലിഫോർണിയയിലെ സാംഗർ എന്നാണ് ലേഖനത്തിൽ. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അത് കാലിഫോർണിയയിലെ സലീനസ് ആണ്. ||
|-
| 358 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || ഹൈസ്കൂൾ ഗുസ്തി റെക്കോർഡ് 10–110 എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് 110–10 ആണ്; ജയവും തോൽവിയും തിരിഞ്ഞുപോയി. ||
|-
| 359 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || 2016-ലെ ചിത്രത്തിന്റെ പേര് 'കിക്ക്ബോക്സർ: റിവഞ്ച്' എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു. യഥാർത്ഥ പേര് 'കിക്ക്ബോക്സർ: വെൻജൻസ്' (Kickboxer: Vengeance) ആണ്. ||
|-
| 360 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || 'ഡയമണ്ട് ഇൻ ദി ക്രൗൺ' എന്നത് WWE ക്രൗൺ ജ്യുവൽ (Crown Jewel, 2019 ഒക്ടോബർ 31) എന്ന പരിപാടിയുടെ പേരിന്റെ തെറ്റായ വിവർത്തനമാണ്. ||
|-
| 361 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || പീറ്റർ ബില്ലിംഗ്സ്ലിയുടെ ചിത്രം 'ദി ഫ്യൂജിറ്റീവ്' എന്ന് നൽകിയിരിക്കുന്നു. വിൻസ് വോൺ, ഹെയ്ലി സ്റ്റെയ്ൻഫെൽഡ്, താരാജി പി. ഹെൻസൺ എന്നിവർ അഭിനയിച്ച ചിത്രം 'ടേം ലൈഫ്' (Term Life, 2016) ആണ്. അഭിനേതാവിന്റെ പേര് 'ട്രാജെ പി. ഹെൻസൺ' എന്നല്ല, 'താരാജി പി. ഹെൻസൺ' എന്നാണ് വേണ്ടത്. ||
|-
| 362 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || [[סאנגר|...]], [[פאבריציו וארדום|...]], [[קיקבוקסר: הנקמה|...]], [[פיטר בילינגסלי|...]], [[במנוסה|...]] തുടങ്ങിയ പല കണ്ണികളും ഹീബ്രു ലിപിയിലുള്ള താളുകളിലേക്കാണ് പോകുന്നത്. മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഇവ പ്രവർത്തിക്കില്ല. ||
|-
| 363 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || ആമുഖത്തിലെ രണ്ട് കണ്ണികളുടെ ലേബലുകൾ തെറ്റാണ്: [[ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷ|ഒരു]], [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|പ്രൊഫഷണൽ]]. 'ഒരു', 'പ്രൊഫഷണൽ' എന്നീ വാക്കുകളെ ബന്ധമില്ലാത്ത ലേഖനങ്ങളിലേക്കാണ് ഇവ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നത്. ||
|-
| 364 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || 'ഫ്രാൻസിസ് നാഗാനോ' എന്ന എഴുത്ത് തെറ്റാണ്; 'ഫ്രാൻസിസ് എൻഗാനോ' (Francis Ngannou) എന്നാണ് വേണ്ടത്. ||
|-
| 365 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || '[ 2 ]' എന്നത് സാധാരണ എഴുത്തായി പകർത്തിവന്ന അവലംബ അടയാളമാണ്. ലേഖനത്തിൽ യഥാർത്ഥ <ref> അവലംബങ്ങളോ വർഗ്ഗങ്ങളോ ഇല്ല. {{Infobox sportsperson}} ശൂന്യമാണ്; ജനനത്തീയതി (1982 ജൂലൈ 28) ഉൾപ്പെടെ ഒരു വിവരവും അതിലില്ല. ||
|-
| 366 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയത് 1992-ൽ ആയതിനാൽ '1996-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ' എന്ന വർഗ്ഗം തെറ്റാണ്. ||
|-
| 367 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || ആമുഖത്തിൽ ഉർവശിയെ നടിയുടെ ലേഖനമായ [[ഉർവ്വശി (നടി)]]-ലേക്കല്ല, പുരാണത്തിലെ അപ്സരസിനെക്കുറിച്ചുള്ള [[ഉർവ്വശി (അപ്സരസ്)]]-ലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 368 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || ആമുഖത്തിൽ 'പുറത്തിറങ്ങിയ' എന്ന വാക്ക് [[മലയാളം]] ലേഖനത്തിലേക്ക് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നു; ഈ കണ്ണിക്ക് അർത്ഥമില്ല. ||
|-
| 369 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ മീരാഭായി എന്ന കഥാപാത്രനാമം നടിയുടെ ലേഖനമായ [[ഫിലോമിന (നടി)]]-ലേക്ക് തെറ്റായി കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 370 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || 'എ.സി. [[സൈനുദ്ദീൻ]]' നടൻ സൈനുദ്ദീനിലേക്കാകാം കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം എ.സി. സൈനുദ്ദീൻ മറ്റൊരാളാണ്. ||
|-
| 371 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ വിവരപ്പെട്ടി അപൂർണ്ണമാണ്. കഥാകൃത്ത് (പ്രകാശ് കോളേരി), നിർമ്മാതാക്കൾ (മാത്യൂസ് പീറ്റർ ബത്തേരി, പി.ജെ. ജോസഫ് ബത്തേരി, മഹമൂദ് കൂരാറ), പശ്ചാത്തലസംഗീതം (മോഹൻ സിത്താര), രണ്ടാം ഛായാഗ്രാഹകൻ (സി.ഇ. ബാബു), സ്റ്റുഡിയോ (കബനി ആർട്സ്), വിതരണക്കാർ (ചന്ദ്രഗിരി ഫിലിംസ്) എന്നിവ ഇല്ല. യേശുദാസനെ പൊതുവായ രചയിതാവായല്ല, തിരക്കഥാകൃത്തായാണ് രേഖപ്പെടുത്തേണ്ടത്. ||
|-
| 372 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ലളിതശ്രീ, സൈനുദ്ദീൻ (പ്രിൻസിപ്പൽ കുഞ്ഞിക്കോര), തൃശ്ശൂർ എൽസി, കുതിരവട്ടം പപ്പു എന്നിവർ അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 373 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || കഥാസംഗ്രഹമോ ഗാനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിഭാഗമോ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇവ രണ്ടുമുണ്ട്; വയലാർ ശരത്ചന്ദ്രവർമ്മ ഗാനരചയിതാവായി അരങ്ങേറിയ ചിത്രമാണിതെന്നും അതിൽ പറയുന്നു. ||
|-
| 374 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || 'വയലാർ -ദേവരാജൻ ഗാനങ്ങൾ', 'വയലാറിന്റെ ഗാനങ്ങൾ' എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങൾ സംശയാസ്പദമാണ്. മിക്ക ഗാനങ്ങളും എഴുതിയത് വയലാർ ശരത്ചന്ദ്രവർമ്മയാണ്; വയലാർ രാമവർമ്മയുടേതായി ഒരു ഗാനം മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 375 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || വിവരപ്പെട്ടിയിലെ റിലീസ് തീയതി 'March 20 1992'-ൽ അൽപവിരാമം ഇല്ല; {{Film date}} ഫലകവും ഉപയോഗിച്ചിട്ടില്ല. ||
|-
| 376 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || ലേഖനത്തിൽ ഇൻഫോബോക്സ് ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ നിർദ്ദേശാങ്കങ്ങൾ, വിസ്തീർണ്ണം (8.6875 ച.കി.മീ.), ജനസംഖ്യ, പ്രവിശ്യ (ബാലി), ക്ലങ്കുങ് റീജൻസി, ഭാഷകൾ എന്നിവയുള്ള പൂർണ്ണ ഇൻഫോബോക്സ് ഉണ്ട്. ||
|-
| 377 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || പുതിയ വിവരങ്ങൾ ചേർത്തിട്ടില്ല: നുസ സെനിംഗനിലേക്കുള്ള പഴയ മരപ്പാലം 2016-ൽ ഒരു മതഘോഷയാത്രയ്ക്കിടെ തകർന്ന് എട്ടുപേർ മരിച്ചു; 2017-ൽ പുതിയ തൂക്കുപാലം തുറന്നു. മലയാളത്തിൽ ഇത് ഒരു ചിത്രവിവരണത്തിൽ മാത്രമേ സൂചിപ്പിക്കുന്നുള്ളൂ; ഇതിന് പ്രത്യേക വിഭാഗമോ അവലംബമോ ഇല്ല. ||
|-
| 378 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || കടൽപ്പായൽ കൃഷിയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്: കോവിഡ്-19 ടൂറിസത്തെ ബാധിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് 2020–2021-ൽ കടൽപ്പായൽ കൃഷി പുനരാരംഭിച്ചതായി ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം (ABC News 2021) പറയുന്നു. എന്നാൽ 2015-ൽ ഈ വ്യവസായം അവസാനിച്ചു എന്നാണ് മലയാളത്തിൽ ഇപ്പോഴും പറയുന്നത്. ||
|-
| 379 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || Surfline അവലംബത്തിന്റെ തലക്കെട്ട് ('"Even The Old Guys Are Saying The Wedge Is Back!"') ഉദ്ധരിച്ച ലേഖനവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല; ഇംഗ്ലീഷിൽ ഇത് Matt George എഴുതിയ 'Shipwrecks is Back. History repeats at Nusa Lembongan’s iconic break' ആണ്. ||
|-
| 380 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || 2015-നെക്കുറിച്ചുള്ള കടൽപ്പായൽ വിവരത്തിന് അവലംബമായി നൽകിയിരിക്കുന്നത് മനിലയിൽ ഗ്രാസിലേറിയയെക്കുറിച്ചുള്ള 1981-ലെ FAO പരിശീലന റിപ്പോർട്ടാണ്; ഇത് ആ അവകാശവാദത്തെ സാധൂകരിക്കുന്നില്ല. ഇംഗ്ലീഷിൽ ABC News ആണ് അവലംബം. ||
|-
| 381 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || അതിഥിമന്ദിരങ്ങളെയും ജിമ്മിനെയും കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിന് gymsoftheworld.com എന്ന പൊതു ഹോംപേജ് മാത്രമാണ് അവലംബം; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഈ വാക്യമില്ല. ഇതിന് മതിയായ അവലംബമില്ല, പരസ്യസ്വഭാവമുള്ളതാകാനും ഇടയുണ്ട്. ||
|-
| 382 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || ദ്വീപ് ജംഗട്ട്ബട്ടു (വടക്ക്), ലെംബോംഗൻ (തെക്ക്) എന്നീ രണ്ട് ഭരണ ഗ്രാമങ്ങളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നുവെന്നും നുസ സെനിംഗൻ മുഴുവൻ ലെംബോംഗൻ ഗ്രാമത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നുവെന്നും ഭരണസംവിധാനം വിഭാഗത്തിൽ പറയുന്നില്ല. 'ജില്ല' എന്ന കണ്ണി പ്രസക്തമായ ലേഖനത്തിലേക്കല്ല, ഇന്തോനേഷ്യ ലേഖനത്തിലേക്കാണ് പോകുന്നത്. ||
|-
| 383 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || സർഫ് ബ്രേക്കുകളുടെ പട്ടികയിൽ 'പ്ലേഗ്രൗണ്ട്സ്' ഇല്ല; ഇംഗ്ലീഷിൽ ഷിപ്പ്റെക്സ്, ലാസറേഷൻസ്, പ്ലേഗ്രൗണ്ട്സ് എന്നീ മൂന്നും നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 384 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || സ്പീഡ് ബോട്ടുകൾ 'പ്രധാനമായും' സനൂറിൽ നിന്നാണ് എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷിൽ പറയുന്നത്; സനൂറിൽ നിന്ന് മാത്രമാണെന്ന ധാരണയാണ് മലയാളം നൽകുന്നത്. സനൂർ, പഡാങ് ബായി എന്നിവയ്ക്ക് കണ്ണികളുമില്ല. ||
|-
| 385 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || ഒലിവ് റിഡ്ലി ആമകളെ 'വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന' (endangered) എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നത്; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവും IUCN-ഉം ഇവയെ 'vulnerable' വിഭാഗത്തിലാണ് പെടുത്തുന്നത്. ||
|-
| 386 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || ലെസ്സർ സുന്ദ ദ്വീപുകളുടെ കണ്ണി ലക്ഷ്യമായ 'ലെസ്സർ സന്റ ദ്വീപ് സമൂഹം' അക്ഷരത്തെറ്റാണെന്ന് തോന്നുന്നു; ഇത് ചുവന്ന കണ്ണിയല്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 387 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ചിത്രശാല, ഇതും കാണുക, പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ (വിക്കിവോയേജ്, കവാടം), വർഗ്ഗങ്ങൾ (Islands of Bali, Klungkung Regency, Underwater diving sites in Indonesia, Populated places in Indonesia) എന്നിവയുണ്ട്; മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഒരു വർഗ്ഗം പോലുമില്ല. ||
|-
| 388 || [[ബോയിൽ]] || 'രോഗിക്ക് വിട്ടുമാറാത്ത (രണ്ട് വർഷത്തിൽ കൂടുതൽ) ബോയിൽ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവ പ്ലാസ്റ്റിക് സർജറി വഴി നീക്കം ചെയ്യാം' എന്ന വാക്യം ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ഇതിന് അവലംബവും നൽകിയിട്ടില്ല. ||
|-
| 389 || [[ബോയിൽ]] || ആന്റിബയോട്ടിക് കോഴ്സുകൾക്കിടയിൽ കുറഞ്ഞത് രണ്ട് മാസമെങ്കിലും (കഴിയുമെങ്കിൽ അതിൽ കൂടുതൽ) ഇടവേള വേണമെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. ആന്റിബയോട്ടിക് കാലയളവിനെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിൽ ഈ വ്യവസ്ഥ വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 390 || [[ബോയിൽ]] || താഴെപ്പറയുന്ന വാക്യങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല, ഇവയ്ക്ക് അവലംബവുമില്ല: ചൊറിച്ചിലുണ്ടാക്കുന്ന മറ്റ് ചർമ്മരോഗങ്ങളും ബോയിലിന് കാരണമാകാം എന്നത്; ഗംബോയിൽ / ഇൻട്രാഓറൽ ഡെന്റൽ സൈനസ് എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യം; മുഖത്തെ ബോയിലിന്റെ അപകടത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യം; ബോയിൽ പൊട്ടുമ്പോൾ ആദ്യം കട്ടിയുള്ള വെളുത്ത പഴുപ്പും പിന്നീട് രക്തവും വരുമെന്ന വാക്യം. ||
|-
| 391 || [[ബോയിൽ]] || ആമുഖത്തിൽ വെളുത്ത രക്താണുക്കൾ അണുബാധയെ ചെറുക്കുന്നു എന്ന ഭാഗവും രോഗം 'സാധാരണ'മാണ് എന്ന വിശേഷണവും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 392 || [[ബോയിൽ]] || കണ്ണിനു ചുറ്റുമുള്ള ബോയിലുകളാണ് സ്റ്റൈ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ മലയാളം ലേഖനത്തിൽ 'കൺപോളകളെ ബാധിക്കുന്നവ' എന്നാണുള്ളത്. ||
|-
| 393 || [[ബോയിൽ]] || വലുതോ ആവർത്തിച്ചുണ്ടാകുന്നതോ ആയ ബോയിലുകൾക്കും, തുടയിടുക്ക്, സ്തനം, കക്ഷം, നാസാദ്വാരം, ചെവി തുടങ്ങിയ സംവേദനക്ഷമമായ ഭാഗങ്ങളിലെ ബോയിലുകൾക്കും ആന്റിബയോട്ടിക് നിർദ്ദേശിക്കാമെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. മലയാളത്തിൽ 'ചിലപ്പോൾ' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. ഈ വിശദാംശം വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 394 || [[ബോയിൽ]] || ബോയിൽ പൊട്ടുന്നതിന് മുമ്പും ശേഷവും ചൂടുള്ള നനഞ്ഞ തുണി വെക്കാനും, ഡോക്ടർക്ക് ബോയിൽ കീറി പഴുപ്പ് കളയാമെന്നും, വീട്ടിൽവെച്ച് ഞെക്കുകയോ മുറിക്കുകയോ ചെയ്യരുതെന്നും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇതിന് വിശദാംശം വളരെ കുറവാണ്. ||
|-
| 395 || [[ബോയിൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ രോഗനിർണ്ണയ ഭാഗത്ത് മുറിവിലെ സ്രവത്തിന്റെ കൾച്ചറും ഇമേജിങ്ങും (ഉദാ. പരു കണ്ടെത്താൻ അൾട്രാസൗണ്ട്) പരാമർശിക്കുന്നുണ്ട്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇവ ഇല്ല. ||
|-
| 396 || [[ബോയിൽ]] || 'മിക്കവാറും എല്ലാ അവയവ വ്യവസ്ഥകളെയും എസ്. ഓറിയസ് ബാധിച്ചേക്കാം' എന്ന വാക്യം ആമുഖത്തിലും സങ്കീർണതകൾ ഭാഗത്തിലുമായി രണ്ടുതവണ ആവർത്തിക്കുന്നു. ||
|-
| 397 || [[ബോയിൽ]] || ആബ്സസിന് [[പരു]] എന്ന കണ്ണിയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. സാധാരണ മലയാളത്തിൽ 'പരു' എന്നാൽ ബോയിൽ തന്നെയായതിനാൽ ഇത് ആശയക്കുഴപ്പമുണ്ടാക്കാം. കുരു / ആബ്സസ് പോലുള്ള ശരിയായ ലേഖനത്തിലേക്ക് കണ്ണി നൽകണോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 398 || [[ബോയിൽ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ ലക്ഷണങ്ങൾ, വിഭാഗം, കാരണങ്ങൾ, അടിക്കുറിപ്പ് എന്നീ ഫീൽഡുകൾ ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്. ||
|-
| 399 || [[ബോയിൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് പതിപ്പിലുള്ള രചയിതാക്കൾ, hdl, doi-access തുടങ്ങിയ ഫീൽഡുകൾ പല അവലംബങ്ങളിലും ഇല്ല. Scheinfeld അവലംബം ഇംഗ്ലീഷിൽ dead ആയി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഇവിടെ url-status=dead എന്ന് നൽകിയിട്ടില്ല. ||
|-
| 400 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || 'ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും ... മത്സരിക്കുന്നുണ്ട്' എന്ന വാക്യം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. 2024-ലെ ലോക്സഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ കോൺഗ്രസിലെ സിദ്ധാർത്ഥ് അമർസിങ് ചൗധരിയെ തോൽപ്പിച്ച്, 7,63,950 വോട്ടുകളോടെ അദ്ദേഹം ബർദോലിയിൽ നിന്ന് മൂന്നാം തവണയും ജയിച്ചു. 'ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്' എന്നതിന് പകരം 2024 എന്ന് വ്യക്തമാക്കണം. ||
|-
| 401 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || അദ്ദേഹം മൂന്നു തവണ (2014, 2019, 2024) ലോക്സഭയിലേക്ക് ജയിച്ച കാര്യം ആമുഖത്തിൽ പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 402 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || 18-ാം ലോക്സഭയ്ക്കുള്ള (2024–2029) വർഗ്ഗം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 'India MPs 2024–2029' എന്ന വർഗ്ഗമുണ്ട്. ||
|-
| 403 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'predecessor' എന്ന ഫീൽഡ് ശൂന്യമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് തുഷാർ ചൗധരിയാണ് മുൻഗാമി. ||
|-
| 404 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ പരാമീറ്ററുകൾക്കിടയിൽ '| image =' ഇല്ലാതെ ഒരു <nowiki>[[File:...]]</nowiki> വരി കിടക്കുന്നു. അതിനാൽ ചിത്രം ശരിയായി കാണിക്കാനിടയില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലും ഇതേ പ്രശ്നമുണ്ട്. ||
|-
| 405 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'office' ഫീൽഡ് [[India Parliament]] എന്നതിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. അത് സാധുവായ താളല്ലാനാണ് സാധ്യത. ഇന്ത്യൻ പാർലമെന്റിലേക്കോ ലോക്സഭയിലേക്കോ കണ്ണി നൽകുന്നതാണ് ഉചിതം. ||
|-
| 406 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'termstart' ഫീൽഡിൽ 2014 മേയ് 16 മാത്രമേയുള്ളൂ. പിന്നീടുള്ള കാലാവധികളുടെ വിവരം ഇല്ല. ||
|-
| 407 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ചില വിവരങ്ങൾ ഇവിടെ ഇല്ല: വിദ്യാഭ്യാസം (സൂറത്തിലെ ഗാന്ധി എഞ്ചിനീയറിങ് കോളേജിൽ നിന്ന് 1993-ൽ മെക്കാനിക്കൽ എഞ്ചിനീയറിങ് ഡിപ്ലോമ), പിതാവിന്റെ പേര്, മാണ്ഡ്വി മണ്ഡലം പട്ടികവർഗ്ഗ സംവരണ മണ്ഡലമാണെന്ന വസ്തുത. ||
|-
| 408 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || <ref name="Mathrubhumi" /> ജീവചരിത്രത്തിലും വിദ്യാഭ്യാസ ഖണ്ഡികയിലുമായി രണ്ടിടത്ത് ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ലേഖനത്തിൽ എവിടെയും നിർവചിച്ചിട്ടില്ല. അതിനാൽ അവലംബപ്പിശക് കാണിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ നിർവചനം (english.mathrubhumi.com, 2026 ഏപ്രിൽ 4) ചേർക്കണം. ||
|-
| 409 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || 1969-ലെ എഴുത്തുകാരുടെ സമ്മേളനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഖണ്ഡികയ്ക്ക് അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം അവിടെ മാതൃഭൂമിയെ ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്. ||
|-
| 410 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'awards' ഫീൽഡ് ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്. അതിലെ കണ്ണികൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തലക്കെട്ടുകളിലേക്കാണ് പോകുന്നത്. ഇത് മലയാളത്തിലാക്കി മലയാളം ലേഖനങ്ങളിലേക്ക് കണ്ണി ചേർക്കണം. ||
|-
| 411 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || നോവലിസ്റ്റും ബാലസാഹിത്യകാരനുമായ ഒരാൾക്ക് {{Infobox playwright}} ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. എഴുത്തുകാരന്റെ ഇൻഫോബോക്സാണ് കൂടുതൽ യോജിക്കുക. ||
|-
| 412 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ് ബാലസാഹിത്യത്തിനുള്ളതായിരുന്നു. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ 'കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി അവാർഡ്' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 413 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ അമ്മയുടെ പൂർണനാമം 'Chittikapil Ishwariamma' എന്നാണ്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ 'ഈശ്വരിയമ്മ' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 414 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || ഡി.സി. ബുക്സ് തിരഞ്ഞെടുത്ത 75 നോവലുകൾ 'പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു' എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ. മലയാളത്തിൽ 'പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിച്ചു' എന്നാണുള്ളത്. ഇത് ജന്മഭൂമി സ്രോതസ്സുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 415 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || കുടുംബവിവരങ്ങൾക്കായി ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഉപയോഗിക്കുന്ന കേരളകൗമുദി അവലംബം മലയാളം ലേഖനത്തിലില്ല. ||
|-
| 416 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || ലേഖനത്തിൽ അവലംബങ്ങൾ ഒന്നുമില്ല; 2025 ഒക്ടോബർ 11-ന് പിണറായി വിജയൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു എന്ന വിവരത്തിന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം New Indian Express വാർത്ത (https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2025/Oct/12/kochi-water-metro-in-talks-with-nine-nations-to-replicate-model) അവലംബമായി നൽകുന്നുണ്ട്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ <ref> ടാഗോ അവലംബം/{{reflist}} വിഭാഗമോ ഇല്ല. ||
|-
| 417 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || ലേഖനത്തിൽ വർഗ്ഗങ്ങളോ (ഇംഗ്ലീഷിൽ <nowiki>[[Category:Kochi Water Metro stations]]</nowiki>) കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോ നാവിഗേഷൻ ഫലകമോ ഇൻഫോബോക്സോ ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സിൽ വിലാസം (ജ്യൂ ടൗൺ റോഡ്), ഉടമ (കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോ ലിമിറ്റഡ്), നടത്തിപ്പ് (കൊച്ചി മെട്രോ റെയിൽ ലിമിറ്റഡ്), പാത (ഹൈക്കോടതി – വെല്ലിങ്ടൺ ഐലൻഡ് – മട്ടാഞ്ചേരി) എന്നിവ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 418 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം പാത ഹൈക്കോടതി – വെല്ലിങ്ടൺ ഐലൻഡ് – മട്ടാഞ്ചേരി എന്നാണ്. മലയാളം ലേഖനം ഹൈക്കോടതി ടെർമിനലുമായുള്ള ബന്ധം മാത്രമേ പറയുന്നുള്ളൂ; വെല്ലിങ്ടൺ ഐലൻഡ് പരാമർശിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 419 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || 'സമീപത്തുള്ള ആകർഷണങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് ശരിയായ == വിഭാഗ തലക്കെട്ട് == ആയല്ല, കട്ടിയക്ഷരത്തിലാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 420 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || ആകർഷണങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ ധർമ്മനാഥ് ജൈന ക്ഷേത്രത്തിന് വിക്കികണ്ണി നൽകിയിട്ടില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഇതിനെ കൊച്ചി ജൈന ക്ഷേത്രം ലേഖനത്തിലേക്ക് കണ്ണി ചേർത്തിട്ടുണ്ട്. കണ്ണി ചേർക്കാൻ പറ്റിയ മലയാളം ലേഖനം നിലവിലുണ്ടോ എന്ന് ആരെങ്കിലും പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 421 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || നിർദ്ദിഷ്ട ശബരി വിമാനത്താവളം സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് 37 കി.മീ. അകലെയാണെന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇത് 36 കി.മീ. ആണ്, സ്ഥലം എരുമേലിയിലെ ചെറുവള്ളി എന്നും പറയുന്നു. ||
|-
| 422 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || പത്തനംതിട്ട ജില്ലക്കാർക്കാണ് സ്റ്റേഷൻ പ്രധാനമായും പ്രയോജനപ്പെടുന്നതെന്ന് ആമുഖം പറയുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ആലപ്പുഴ, പത്തനംതിട്ട ജില്ലകൾ എന്നാണ്. സ്റ്റേഷൻ ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലാണെങ്കിലും ആമുഖത്തിൽ ആലപ്പുഴ ജില്ലയെക്കുറിച്ച് പരാമർശമില്ല. ഇൻഫോബോക്സിലെ വിലാസത്തിലും ആലപ്പുഴ ജില്ല ഇല്ല. ||
|-
| 423 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || 'ഭാവി വിപുലീകരണ പദ്ധതികൾ' വിഭാഗം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. എസ്കലേറ്റർ, ലിഫ്റ്റ് പണികൾ 2013 നവംബറിൽ തുടങ്ങി. ഒന്നാം പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ എസ്കലേറ്ററും ലിഫ്റ്റും നിലവിലുണ്ടെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. എന്നാൽ മലയാളം ലേഖനം രണ്ടാം പ്ലാറ്റ്ഫോമിലെ ലിഫ്റ്റിനെ ഇപ്പോഴും പദ്ധതിയായി കാണിക്കുന്നു. ||
|-
| 424 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || ചെങ്ങന്നൂർ–തിരുവനന്തപുരം പുതിയ പാത ആസൂത്രണ കമ്മീഷന്റെ അംഗീകാരം കാത്തിരിക്കുന്നു എന്നാണ് ലേഖനത്തിൽ. ആസൂത്രണ കമ്മീഷൻ 2015-ൽ നിർത്തലാക്കിയതിനാൽ ഇത് പുതുക്കണം. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഈ പാത അടൂർ വഴിയല്ല, പന്തളം വഴിയാണ്. ||
|-
| 425 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || ചെങ്ങന്നൂർ–പമ്പ ഉയരപ്പാതയെക്കുറിച്ച് (ഏകദേശം 60 കി.മീ., അന്തിമ ലൊക്കേഷൻ സർവേക്ക് അംഗീകാരം ലഭിച്ചത്) ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള വിവരം ഇവിടെയില്ല. പത്തനംതിട്ട വഴിയുള്ള പമ്പ പാതയെക്കുറിച്ച് അവ്യക്തമായ ഒരു പരാമർശം മാത്രമേയുള്ളൂ, അതിന്റെ സ്രോതസ്സ് ശരിയായി ഉദ്ധരിക്കാത്ത 2016-ലെ ഒരു പത്രമാണ്. ||
|-
| 426 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള പല വിവരങ്ങളും ഇവിടെയില്ല: എൻഎസ്ജി-3 വിഭാഗത്തിനുള്ള അവലംബങ്ങൾ, വരുമാന റാങ്ക് (2025-26-ൽ കേരളത്തിൽ 11-ാം സ്ഥാനം, ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനം), അഞ്ച് പഞ്ചപാണ്ഡവ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നാലെണ്ണത്തിന് ഏറ്റവും അടുത്ത സ്റ്റേഷൻ എന്ന വിവരം, ഇവിടെ നിർത്തുന്ന പ്രധാന തീവണ്ടികളുടെ പട്ടിക (ഉദാ. വന്ദേ ഭാരത്, അമൃത് ഭാരത്), സൗകര്യങ്ങളുടെ പട്ടിക. ||
|-
| 427 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || ലേഖനത്തിലെ ഏക അവലംബം അവ്യക്തമായി ഉദ്ധരിച്ച 2016-ലെ ഒരു പത്രലക്കമാണ്. സ്റ്റേഷൻ കോഡിനും വിഭാഗത്തിനും സ്രോതസ്സില്ല. ||
|-
| 428 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || ആമുഖത്തിൽ [[ചെങ്ങന്നൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]] എന്ന കണ്ണി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് ഇതേ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള തിരിച്ചുവിടലാകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 429 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || 1958-ൽ തുറന്ന സ്റ്റേഷനുകളുടെ വർഗ്ഗം ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുണ്ട്, ഈ താളിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 430 || [[പൂന്തേനരുവി]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'language=[മലയാളം]]' എന്ന കണ്ണിയിൽ ഒരു തുറക്കുന്ന ബ്രാക്കറ്റ് വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്. ഈ പിശക് തിരുത്തലിന് മുമ്പും ശേഷവും ഉണ്ട്. ഇത് '[[മലയാളം]]' എന്നാക്കണം. ||
|-
| 431 || [[പൂന്തേനരുവി]] || ആമുഖവാക്യത്തിലെ 'പുറത്തിറങ്ങിയ' എന്ന വാക്ക് [[മലയാളം]] ലേഖനത്തിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്. ഈ കണ്ണി തെറ്റാണ്. ഇത് തിരുത്തലിന് മുമ്പേ ഉണ്ടായിരുന്നു. ||
|-
| 432 || [[പൂന്തേനരുവി]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ഛായാഗ്രഹണം '[[ജയ]]' എന്ന് നൽകിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഈ ഭാഗം ശൂന്യമാണ്. ഈ വിവരത്തിന് അവലംബം വേണം. ||
|-
| 433 || [[പൂന്തേനരുവി]] || താരനിരപ്പട്ടികയിൽ ബേബി ചിത്രയ്ക്കും ജയനും 18 എന്ന ക്രമനമ്പറാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. രണ്ടാമത്തേത് 19 ആകണം. ||
|-
| 434 || [[പൂന്തേനരുവി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ബേബി സുമതി വത്സമ്മയുടെ ബാല്യം അവതരിപ്പിക്കുന്നു എന്നുണ്ട്. എന്നാൽ മലയാളം പട്ടികയിൽ ആ വേഷം ശൂന്യമാണ്. സാധനയും ബേബി ചിത്രയും മലയാളം പട്ടികയിലുണ്ടെങ്കിലും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 435 || [[പൂന്തേനരുവി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനമനുസരിച്ച് വത്സമ്മയ്ക്ക് (നന്ദിത ബോസ്) ശബ്ദം നൽകിയത് ടി. ആർ. ഓമനയാണ്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇക്കാര്യം പരാമർശിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 436 || [[പൂന്തേനരുവി]] || പാട്ടരങ്ങ് തലക്കെട്ടിലെ അവലംബം malayalasangeetham.info/m.php?3281 എന്ന കണ്ണിയാണ്. എന്നാൽ ആമുഖത്തിൽ ഇതേ ചിത്രത്തിന് m.php?2241 ആണ് ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. 3281 മറ്റൊരു ചിത്രത്തിന്റേതാകാം. ||
|-
| 437 || [[പൂന്തേനരുവി]] || 'Pages with unreviewed translations' എന്ന വർഗ്ഗം താളിൽ ഇപ്പോഴും ഉണ്ട്. അവലോകനത്തിനുശേഷം അത് നീക്കാമോ എന്ന് തിരുത്തുന്നവർ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 438 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ഹോമോളജി/ഹോമോപ്ലാസി ഖണ്ഡികയിൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ചില കാര്യങ്ങൾ വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ട്. 'ഹോമോളജി' എന്ന പദം പേരെടുത്ത് പറയുകയോ നിർവചിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. സമാന്തര പരിണാമത്തിലൂടെയോ സംയോജിത പരിണാമത്തിലൂടെയോ സ്വതന്ത്രമായി ഉണ്ടാകുന്ന സവിശേഷതകളാണ് ഹോമോപ്ലാസി എന്ന കാര്യവും പറയുന്നില്ല. അതിനാൽ, കാഴ്ചയിൽ സാദൃശ്യമുള്ള സവിശേഷതകൾ മാത്രമാണ് ഹോമോപ്ലാസി എന്ന തെറ്റായ ധാരണ ഉണ്ടാകുന്നു. ||
|-
| 439 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ഇന്റേണൽ മോർഫോളജിയെ 'ശരീരശാസ്ത്രം' എന്ന് കണ്ണിചേർത്ത് വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് അനാട്ടമി (ശരീരഘടനാശാസ്ത്രം) ആണ്. 'ഈഡോണമി' എന്ന പദം നിലവിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 440 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ഗോഥെയ്ക്ക് നൽകിയ 1790, ബർഡാക്കിന് നൽകിയ 1800 എന്നീ വർഷങ്ങൾ നിലവിലെ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇല്ല. ഇവ ഏതെങ്കിലും അവലംബം നോക്കി സ്ഥിരീകരിക്കണം. ||
|-
| 441 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ചിത്രക്കുറിപ്പ്: കാപ്രെല്ല മ്യൂട്ടിക്ക (സ്കെലിറ്റൺ ഷ്രിമ്പ്) യഥാർത്ഥ ചെമ്മീനല്ല, ഒരു ആംഫിപോഡാണ്. അതിനാൽ 'ചെമ്മീൻ' എന്ന പ്രയോഗം കൃത്യമല്ല. ||
|-
| 442 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ലെക്സിക്കോ (lexico.com) അവലംബക്കണ്ണി പ്രവർത്തനരഹിതമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് പതിപ്പിൽ url-status=dead എന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും മലയാളം അവലംബത്തിൽ അതില്ല. ||
|-
| 443 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ 'Comparative anatomy', 'Morphology (biology)' എന്നീ വർഗ്ഗങ്ങൾക്ക് തുല്യമായ മലയാളം വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇവിടെ ഇല്ല. <nowiki>[[വർഗ്ഗം:ജീവശാസ്ത്രശാഖകൾ]]</nowiki> മാത്രമേ ചേർത്തിട്ടുള്ളൂ. ||
|-
| 444 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || ഒരു ജീവിയുടെയോ ടാക്സോണിന്റെയോ മൊത്തത്തിലുള്ള ഘടനയാണ് മോർഫോളജി പഠിക്കുന്നതെന്നും അത് ഫിസിയോളജിയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണെന്നും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. മലയാളം ആമുഖത്തിൽ ടാക്സോൺ എന്ന പരാമർശം നിർവചനവാക്യത്തിൽത്തന്നെ ചേർത്തിട്ടുണ്ട്, അത് സ്വീകാര്യമാണ്. എന്നാൽ 'ജീവശാസ്ത്രത്തിന്റെ ശാഖ' എന്ന അവതരണം ഇംഗ്ലീഷിൽ നിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമാണ്. ||
|-
| 445 || [[വരാഹ നദി]] || സോത്തുപാറ അണക്കെട്ട് പെരിയകുളത്തിനടുത്ത് ഈ നദിക്ക് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ പറയുന്നു. എന്നാൽ അണക്കെട്ട് പെരിയകുളത്തിനടുത്താണെന്ന് മാത്രമേ മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഉള്ളൂ; അത് വരാഹ നദിയിലാണെന്ന് പറയുന്നില്ല. ||
|-
| 446 || [[വരാഹ നദി]] || അണക്കെട്ടിന്റെ പേരായ 'സോത്തുപരായി' Sothuparai എന്നതിന്റെ തെറ്റായ ലിപ്യന്തരണമാണെന്ന് തോന്നുന്നു. 'സോത്തുപാറ' ആയിരിക്കും കൂടുതൽ ശരി. കണ്ണിയുടെ ലക്ഷ്യതാൾ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 447 || [[വരാഹ നദി]] || 'ഇതും കാണുക' വിഭാഗത്തിലെ 'മഞ്ഞലാർ നദി' എന്ന കണ്ണി Manjalar ('മഞ്ഞളാർ') എന്നതിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റാകാം. ലക്ഷ്യതാൾ നിലവിലുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 448 || [[വരാഹ നദി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പെരിയകുളത്തിന് കണ്ണി നൽകിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ മലയാളം ലേഖനത്തിൽ 'പെരിയകുളം' എന്നതിന് കണ്ണിയില്ല. ||
|-
| 449 || [[വരാഹ നദി]] || അവലംബത്തിൽ തീയതിയും (2011 നവംബർ 25) archive-url-ഉം ഇല്ല. ഇംഗ്ലീഷ് പതിപ്പിൽ ഇവ രണ്ടുമുണ്ട്. ||
|-
| 450 || [[വരാഹ നദി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ നിർദ്ദേശാങ്കങ്ങൾ (17°25'N 82°52'E) തമിഴ്നാട്ടിലെ തേനി ജില്ലയെയല്ല, ആന്ധ്രാപ്രദേശിനെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അതിനാൽ അവ തെറ്റാണെന്ന് തോന്നുന്നു. മലയാളം ലേഖനത്തിലേക്ക് അവ പകർത്തരുത്. ||
|-
| 451 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || '1970-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ' എന്ന വർഗ്ഗം തെറ്റാണ്. ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയത് 1979 ജനുവരി 5-നാണ്, അതിനാൽ 1979-ലെ വർഗ്ഗമാണ് വേണ്ടത്. ||
|-
| 452 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || ആമുഖത്തിൽ മഹേന്ദ്രൻ, സുകുമാരൻ, ആനന്ദവല്ലി എന്നിവരെയാണ് പ്രധാന അഭിനേതാക്കളായി നൽകിയിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇൻഫോബോക്സിൽ സുകുമാരൻ, മല്ലിക സുകുമാരൻ, ചെമ്പരത്തി ശോഭന എന്നിവരാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സിൽ സുകുമാരൻ, റോജ രമണി (ചെമ്പരത്തി ശോഭന), ആനന്ദവല്ലി എന്നിവരും. ||
|-
| 453 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || ആമുഖത്തിൽ 'മഹേന്ദ്രൻ' എന്നു മാത്രമേയുള്ളൂ. അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയും ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സും അദ്ദേഹത്തെ കൃഷ്ണൻ മേസ്തിരിയെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന വൈ.ജി. മഹേന്ദ്രൻ (വൈജി മഹേന്ദ്രൻ) എന്നാണ് തിരിച്ചറിയുന്നത്. ||
|-
| 454 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || മലയാളം ഗാനപ്പട്ടികയിൽ 'കണ്ണനായ' ഉൾപ്പെടെ 4 ഗാനങ്ങളുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 3 എണ്ണം മാത്രമേയുള്ളൂ, അതിനാൽ ഈ ഗാനം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 455 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || 'ഈണം' കോളത്തിൽ 1–3 ഗാനങ്ങൾക്ക് കെ.ജെ. യേശുദാസിനെയും 4-ാം ഗാനത്തിന് എം.കെ. അർജ്ജുനനെയുമാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികയിൽ ആ സ്ഥാനത്ത് ഗാനരചയിതാവിനെയാണ് (ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി) നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഓരോ ഗാനത്തിന്റെയും സംഗീതസംവിധായകൻ ആരെന്ന് സ്രോതസ്സുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 456 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || എല്ലാ ഗാനങ്ങളുടെയും ദൈർഘ്യം ശൂന്യമാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ 4:11, 3:04, 2:51 എന്നിങ്ങനെ നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ||
|-
| 457 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടിക ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. മലയാളത്തിൽ കണ്ണി ചേർക്കാത്ത അധിക പേരുകളുണ്ട് (സുധീർകുമാർ, കൃഷ്ണൻകുട്ടി, മഹേശ്വരി, ശിവകുമാർ, സാമിദാസ്), അവ ഇംഗ്ലീഷിലില്ല. അക്ഷരരൂപത്തിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്: ഇംഗ്ലീഷിൽ Vanukuttan, മലയാളത്തിൽ വേണുക്കുട്ടൻ. ||
|-
| 458 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || malayalasangeetham.info അവലംബത്തിന് യഥാർത്ഥ തലക്കെട്ടിനു പകരം 'ആർക്കൈവ് പകർപ്പ്' എന്ന താൽക്കാലിക തലക്കെട്ടാണുള്ളത്. ||
|-
| 459 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || spicyonion.com അവലംബം url-status=dead എന്നാണ് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് വിക്കിപീഡിയ അതിനെ 'usurped' എന്നാണ് അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. ||
|-
| 460 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ കഥാസംഗ്രഹ വിഭാഗത്തിന് തുല്യമായ ഒന്ന് മലയാളം ലേഖനത്തിലില്ല. ||
|-
| 461 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനമനുസരിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ലോക്സഭാ കാലാവധി 2024 ജൂൺ 4-ന് അവസാനിച്ചു, പിൻഗാമി പട്ടേൽ ഉമേഷ്ഭായ് ബാബുഭായ് ആണ്. എന്നാൽ മലയാളം ലേഖനത്തിൽ 2019-ൽ വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു എന്നു മാത്രമേയുള്ളൂ. അദ്ദേഹം ഇപ്പോൾ മുൻ എംപിയാണെന്ന് പറയുന്നില്ല, ഇൻഫോബോക്സിൽ termend1, successor1 എന്നിവയും ഇല്ല. ||
|-
| 462 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ termstart1=2009 മാത്രമേയുള്ളൂ, അവസാന തീയതി ഇല്ല. അതിനാൽ അദ്ദേഹം ഇപ്പോഴും ആ പദവിയിലാണെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുന്നു. ||
|-
| 463 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ അടിക്കുറിപ്പ് ('Lalubhai patel discussing matters of urgent public importance in Lok Sabha') ഇംഗ്ലീഷിലാണ്. അതിനൊപ്പം ചിത്രവുമില്ല. ||
|-
| 464 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || അദ്ദേഹം കോലി സമുദായത്തിലെ ഒരു കർഷകകുടുംബത്തിലാണ് ജനിച്ചതെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ പറയുന്നു. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇത് പരാമർശിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 465 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || പുറംകണ്ണികളിലെ URL-കളും (164.100.47.194, 164.100.47.132) eciresults.nic.in അവലംബങ്ങളും പ്രവർത്തനരഹിതമോ കാലഹരണപ്പെട്ടതോ ആകാനിടയുണ്ട്. ||
|-
| 466 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || ലേഖനത്തിൽ {{reflist}} ഉണ്ടെങ്കിലും ഒരു ഇൻലൈൻ അവലംബം പോലുമില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ സ്രോതസ്സുകൾ (BizTech Magazine, Redmond Magazine തുടങ്ങിയവ) ചേർക്കാവുന്നതാണ്. ||
|-
| 467 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ഇത് വളരെ ചെറിയൊരു അപൂർണ്ണ ലേഖനമാണ്; അവലോകനം, ചരിത്രം (2015 മെയിൽ Citrix Workspace Cloud എന്ന പേരിൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു, 2016 മെയിൽ Citrix Cloud എന്ന് പേരുമാറ്റി), സ്വീകാര്യത, ഇതും കാണുക എന്നീ വിഭാഗങ്ങൾ ഇല്ല. ||
|-
| 468 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || ഉൽപ്പന്നനാമങ്ങൾ കാലഹരണപ്പെട്ടവയാണ്: XenApp, XenDesktop എന്നിവ 2018-ൽ Citrix Virtual Apps and Desktops എന്നും XenMobile എന്നത് Citrix Endpoint Management എന്നും പേരുമാറ്റി; NetScaler ആദ്യം Citrix ADC എന്നായി, പിന്നീട് വീണ്ടും NetScaler എന്ന പേരിലേക്ക് മടങ്ങി; 2022-ൽ Citrix തന്നെ Cloud Software Group-ന്റെ ഭാഗമായി. ||
|-
| 469 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ നിലവാരമില്ലാത്ത 'title' പരാമീറ്റർ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു, 'name' ശൂന്യമായി വിട്ടിരിക്കുന്നു; ഡെവലപ്പർ കണ്ണിയായ [[Citrix Systems]] ഇംഗ്ലീഷ് തലക്കെട്ടിലേക്കാണ് പോകുന്നത്, അതിനാൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ അത് ചുവന്ന കണ്ണിയാകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ||
|-
| 470 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലേതുപോലെ വർഗ്ഗങ്ങൾ വിപുലീകരിക്കാവുന്നതാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് Citrix Systems, ക്ലൗഡ് ഇൻഫ്രാസ്ട്രക്ചർ. ||
|-
| 471 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || അദ്ദേഹം കർണാലിൽ നിന്നുള്ള ലോക്സഭാംഗമാണെന്ന് ലേഖനം 'നിലവിൽ' എന്ന് പറയുന്നു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ലോക്സഭാ കാലാവധി 2024 ജൂൺ 4-ന് അവസാനിച്ചു, പിൻഗാമി മനോഹർ ലാൽ ഖട്ടർ ആണ്. ഇൻഫോബോക്സിലും ലോക്സഭാ പദവിയുടെ termend ശൂന്യമാണ്. ||
|-
| 472 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || 2026 മാർച്ച് 17-ന് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട് 2026 ഏപ്രിൽ 10 മുതൽ കിരൺ ചൗധരിയുടെ പിൻഗാമിയായി അദ്ദേഹം ഹരിയാനയിൽ നിന്നുള്ള രാജ്യസഭാംഗമാണ്. ഇക്കാര്യം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 473 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || 2026 ഓഗസ്റ്റ് 17-ന് ബിജെപി ദേശീയ ജനറൽ സെക്രട്ടറിയായി നിയമിതനായ കാര്യം ലേഖനത്തിൽ പരാമർശിക്കുന്നില്ല. ||
|-
| 474 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || ബിജെപി ഹരിയാന സംസ്ഥാന ജനറൽ സെക്രട്ടറി പദവി 2016-ൽ ആരംഭിച്ചതായും അവസാന തീയതി ഇല്ലാതെയുമാണ് ഇൻഫോബോക്സിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം കാലാവധി 2015 ഫെബ്രുവരി മുതൽ 2021 മേയ് വരെയാണ്. അതിനാൽ അദ്ദേഹം ഇപ്പോഴും ആ പദവി വഹിക്കുന്നുവെന്ന സൂചന കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. ||
|-
| 475 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള 'Rajya Sabha members from Haryana' എന്ന വർഗ്ഗത്തിന് തുല്യമായ രാജ്യസഭാ വർഗ്ഗം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 476 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ ചില മൂല്യങ്ങൾ ഇപ്പോഴും ഇംഗ്ലീഷിലാണ്. [[Ashwini Kumar Chopra]], [[India]], [[Panipat]], [[Kurukshetra University]] തുടങ്ങിയ കണ്ണികൾ മലയാളം താളുകളിലേക്കല്ല. ലോക്സഭാ സീറ്റിന്റെ മുൻഗാമി/പിൻഗാമി വിവരങ്ങളും പൂർണ്ണമല്ല. ||
|-
| 477 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || കഥാസംഗ്രഹത്തിൽ രവി മേനോന്റെ കഥാപാത്രത്തെ 'രവി' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്, എന്നാൽ അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ 'വേണു' എന്നാണ്; ഇവയിലൊന്ന് തെറ്റാകാം. ||
|-
| 478 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ അഭിനേതാക്കളുടെ കൂട്ടത്തിൽ ജനാർദ്ദനൻ ഉണ്ടെങ്കിലും അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിലോ ആമുഖത്തിലോ അദ്ദേഹമില്ല; ആമുഖത്തിൽ പ്രധാന നടനായി പറയുന്ന കുതിരവട്ടം പപ്പു ഇൻഫോബോക്സിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 479 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || സോമനെ ഇൻഫോബോക്സിലും ആമുഖത്തിലും [[സോമൻ]] എന്നും കഥാസംഗ്രഹത്തിലും പട്ടികയിലും [[എം.ജി. സോമൻ]] എന്നും രണ്ടുവിധത്തിൽ കണ്ണിചേർത്തിരിക്കുന്നു; [[സോമൻ]] എന്ന കണ്ണി തെറ്റായ താളിലേക്കോ വിവക്ഷാതാളിലേക്കോ ആകാം. ||
|-
| 480 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || ഗാനരചയിതാവിന്റെ പേര് ഇൻഫോബോക്സിൽ [[ഏ. പി. ഗോപാലൻ ]], ആമുഖത്തിൽ [[എ പി ഗോപാലൻ]], ഗാനവിഭാഗത്തിൽ [[ഏ പി ഗോപാലൻ]] എന്നിങ്ങനെ മൂന്നുവിധത്തിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നു; ചില കണ്ണികൾ മുറിഞ്ഞതോ ചുവന്നതോ ആകാം. ||
|-
| 481 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || സംഗീതസംവിധായകനെ [[എം കെ അർജ്ജുനൻ]] എന്നും [[എം.കെ. അർജ്ജുനൻ]] എന്നും രണ്ടുവിധത്തിൽ കണ്ണിചേർത്തിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 482 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ പേരിലും എല്ലാ അവലംബ തലക്കെട്ടുകളിലും IMDb ഫലകത്തിലും ചിത്രത്തിന്റെ പേരിനൊപ്പം അനാവശ്യമായ അപ്പോസ്ട്രോഫി (രാഗം താനം പല്ലവി') ഉണ്ട്. ||
|-
| 483 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || <nowiki>[[വർഗ്ഗം:എസ്.എൽ. പുരം സദാനന്ദൻ തിരക്കഥ എഴുതിയ ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]]</nowiki> എന്ന വർഗ്ഗം രണ്ടുതവണ ചേർത്തിട്ടുണ്ട്; ഒന്നിന്റെ അവസാനം അദൃശ്യമായ LRM അക്ഷരമുണ്ട്. ||
|-
| 484 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || സംവിധായകന്റെ വർഗ്ഗങ്ങളിൽ 'എ. റ്റി. അബു', 'എ. റ്റി അബു' എന്നും ലേഖനത്തിലെ കണ്ണിയിൽ 'എ.ടി. അബു' എന്നും ആണ്; എഴുത്തുരീതി ഏകീകൃതമല്ല. ||
|-
| 485 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || YouTube ഫലകം തെറ്റായ രൂപത്തിലാണ്: തലക്കെട്ട് id പരാമീറ്ററിനുള്ളിൽ തന്നെ ചേർത്തിരിക്കുന്നു (id=bDWmyi1pPvA രാഗം താനം പല്ലവി (1980)). ||
|-
| 486 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || ആമുഖത്തിൽ 'പുറത്തിറങ്ങിയ' എന്ന വാക്ക് [[മലയാളം]] എന്ന താളിലേക്ക് കണ്ണിചേർത്തിരിക്കുന്നത് അർത്ഥശൂന്യമാണ്. ||
|-
| 487 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || പല അവലംബങ്ങളും url-status=dead എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 488 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ ജലജയുടെ കഥാപാത്രം 'ജാനു' എന്നാണ്, എന്നാൽ കഥാസംഗ്രഹത്തിൽ ജയന്റെ സുഹൃത്തിന്റെ സഹോദരി എന്നുമാത്രമേ പറയുന്നുള്ളൂ; ഇത് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 489 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || ക്ലിനിക്കുകൾ ന്യൂഡൽഹിയിൽ മാത്രമാണെന്നാണ് ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നത്. എന്നാൽ ഡൽഹിയിലും പഞ്ചാബിലും ഇവയുണ്ടെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. 2022-ൽ ഭഗവന്ത് മാൻ സർക്കാർ പ്രഖ്യാപിച്ച പഞ്ചാബ് ക്ലിനിക്കുകളെക്കുറിച്ച് ലേഖനത്തിൽ പരാമർശമില്ല. ||
|-
| 490 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || ന്യൂഡൽഹിയെ കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശമെന്ന് വിളിച്ചിരിക്കുന്നു. കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശം ഡൽഹി (ദേശീയ തലസ്ഥാന പ്രദേശം) ആണ്. ന്യൂഡൽഹി അതിനുള്ളിലെ ഒരു നഗരം/ജില്ല മാത്രമാണ്. ||
|-
| 491 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || ക്ലിനിക്കുകളുടെ എണ്ണം കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. 2020-ലെ 450 എന്ന കണക്കാണ് ലേഖനത്തിലുള്ളത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം 2023 ഓഗസ്റ്റ് 23-ന് 533 ക്ലിനിക്കുകളുണ്ട് (ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്). ||
|-
| 492 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || ആദ്യ ക്ലിനിക്കുകൾ 2015 ഒക്ടോബറിൽ തുറന്നുവെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. എന്നാൽ അതിൽ ഉദ്ധരിച്ച ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ് റിപ്പോർട്ടിന്റെ തീയതി 2015 ജൂലൈ 20 ആണ്. മലയാളം ലേഖനത്തിൽ '2015' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. ആരംഭത്തീയതി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ||
|-
| 493 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || 17% പേർക്ക് മാത്രമേ ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ് ഉള്ളൂ എന്ന ദ ഹിന്ദു (2017) വിവരത്തിന് ലോകാരോഗ്യ സംഘടനയുടെ ചെലവുവിവര പേജ് മാത്രമാണ് അവലംബമായി നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ ദ ഹിന്ദു അവലംബം ഇവിടെ ഇല്ല. ||
|-
| 494 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || ഇ.പി.ഡബ്ല്യു. അവലംബത്തിന്റെ തീയതി 2015 ജൂൺ 5 ആണ്. ഇത് ആദ്യ ക്ലിനിക്കുകൾ തുറക്കുന്നതിന് മുമ്പാണ്. അതിനാൽ തീയതി തെറ്റാകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 495 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || സമയബന്ധിതമായ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നുവെന്നും ദ്വിതീയ, തൃതീയ ആരോഗ്യ സൗകര്യങ്ങളിലേക്കുള്ള റഫറൽ ഭാരം കുറയ്ക്കുന്നുവെന്നുമുള്ള ആമുഖത്തിലെ അവകാശവാദങ്ങൾക്ക് അവലംബമില്ല. ഇവ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുമില്ല. ||
|-
| 496 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || കോഫി അന്നന്റെയും ഗ്രോ ഹാർലെം ബ്രണ്ട്ലൻഡിന്റെയും പ്രശംസ, സ്ട്രെയിറ്റ്സ് ടൈംസ് റിപ്പോർട്ട്, ദേവി പ്രസാദ് ഷെട്ടിയുടെ സന്ദർശനം എന്നിവയ്ക്ക് മലയാളം ലേഖനത്തിൽ അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഓരോന്നിനും അവലംബങ്ങളുണ്ട്. ||
|-
| 497 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || കോഫി അന്നൻ 2018-ൽ അന്തരിച്ചു. കത്തയച്ച സമയത്തെ പദവിയാണ് ലേഖനം പറയുന്നത്, അത് സ്വീകാര്യമാണ്. എന്നാൽ അദ്ദേഹം ഇപ്പോഴും ദി എൽഡേഴ്സിന്റെ ചെയർമാനാണെന്ന് തോന്നിപ്പിക്കുന്ന ഏത് പ്രയോഗവും കാലഹരണപ്പെട്ടതാകും. ||
|-
| 498 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || സത്യേന്ദ്ര കുമാർ ജെയിൻ ഇപ്പോൾ ഡൽഹി ആരോഗ്യമന്ത്രിയല്ല. പഴയ സന്ദർഭത്തിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ പരാമർശിക്കുന്നത്. അതിനാൽ വിവരങ്ങളുടെ കാലികത ഉറപ്പാക്കുമ്പോൾ ഇത് ശ്രദ്ധിച്ചാൽ മതി. ||
|-
| 499 || [[എത്തോളജി]] || പഠിപ്പിക്കലിനെക്കുറിച്ചുള്ള വിഭാഗം: ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ ഉദാഹരണം ഓർക്കകളുടേതാണ്. പിന്നിപെഡ് ഇരകളെ പിടിക്കാൻ ഓർക്കകൾ മനഃപൂർവം കരയിലേക്ക് കയറുന്നു, അമ്മ ഓർക്കകൾ കുഞ്ഞുങ്ങളെ കരയിലേക്ക് തള്ളിക്കയറ്റുന്നു. എന്നാൽ കടൽനായകൾ കരയിൽ കയറി കുഞ്ഞുങ്ങളെ പഠിപ്പിക്കുന്നു എന്നാണ് മലയാളത്തിൽ. വേട്ടക്കാരും ഇരയും മാറിപ്പോയ തെറ്റായ വിവർത്തനമാണിത്. ഭാഗം മുഴുവൻ പരിശോധിച്ച് തിരുത്തണം. ||
|-
| 500 || [[എത്തോളജി]] || [[കാൾ വോ ഫ്രിഷ്]] എന്ന കണ്ണിയിലെ ലക്ഷ്യതാളിന്റെ പേരിൽ അക്ഷരത്തെറ്റുണ്ടെന്ന് തോന്നുന്നു. 'കാൾ വോൺ ഫ്രിഷ്' എന്നായിരിക്കണം. പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന പേര് മാത്രമേ തിരുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. തിരിച്ചുവിടലോ ശരിയായ പേരിലുള്ള താളോ നിലവിലുണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 501 || [[എത്തോളജി]] || [[Aggression|ആക്രമണം]] എന്ന കണ്ണി ഒരു ഇംഗ്ലീഷ് താൾപ്പേരിലേക്കാണ്. അതിനാൽ മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഇത് ചുവന്ന കണ്ണിയാകാനാണ് സാധ്യത. മലയാളം ലേഖനത്തിലേക്ക് കണ്ണി ചേർക്കുകയോ അന്തർഭാഷാ കണ്ണിയാക്കുകയോ വേണം. ||
|-
| 502 || [[എത്തോളജി]] || ISHE ജേണലിന് 'ദി ഹ്യൂമൻ എത്തോളജി ബുള്ളറ്റിൻ' എന്ന പേരാണ് ലേഖനത്തിലുള്ളത്. നിലവിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇതിന്റെ പേര് 'Human Ethology' എന്നാണ്. ishe.org കണ്ണികൾ ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല, ആർക്കൈവ് പകർപ്പുകളേ ഉള്ളൂ. ഇവ പുതുക്കണം. ||
|-
| 503 || [[എത്തോളജി]] || ജേണലുകളുടെ പട്ടിക: നിലവിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികയിൽ ഇല്ലാത്ത 'Animal Welfare' മലയാളം ലേഖനത്തിലുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് പട്ടികയിലെ 'Ethology' എന്ന ജേണൽ മലയാളത്തിൽ മുഴുവൻ ഉപശീർഷകത്തോടെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. നിലവിലെ സ്രോതസ്സുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 504 || [[എത്തോളജി]] || മൃഗങ്ങൾക്ക് വിശ്വാസങ്ങൾ ഉണ്ടാകാമെന്ന് Starzak, Newen എന്നിവർ 2020-ൽ നടത്തിയ അവകാശവാദത്തിന് മലയാളം ലേഖനത്തിൽ അവലംബമില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഇതിന് ScienceDaily-യുടെ 2020 ജൂൺ 17-ലെ റിപ്പോർട്ടാണ് ഉദ്ധരിക്കുന്നത്. ||
|-
| 505 || [[എത്തോളജി]] || ആമുഖം: ആദ്യകാല എത്തോളജിസ്റ്റുകൾ പഠിച്ചത് 'സഹജം' (instinctive) എന്ന് വിളിക്കാവുന്ന സ്വഭാവങ്ങളാണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നു. ഈ വിശേഷണം മലയാളത്തിലില്ല. ആദ്യകാല എത്തോളജിസ്റ്റുകൾക്ക് നൽകിയ അവലംബങ്ങളും ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലേതിൽനിന്ന് അൽപം വ്യത്യസ്തമാണ്. ||
|-
| 506 || [[എത്തോളജി]] || സഹജവാസനയ്ക്ക് Merriam-Webster നൽകുന്ന നിർവചനത്തിലെ 'without involving reason' എന്ന ഭാഗം 'കാരണം' എന്ന വാക്ക് ഉപയോഗിച്ചാണ് വിവർത്തനം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. എന്നാൽ 'കാരണം' എന്നതിന്റെ അർഥം 'cause' ആണ്, യുക്തിയോ വിചാരശേഷിയോ അല്ല. പകരം 'യുക്തി' അല്ലെങ്കിൽ 'വിവേചനബുദ്ധി' ഉപയോഗിക്കേണ്ടിവരും. ||
|-
| 507 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || ആമുഖത്തിൽ റൈസ് സർവകലാശാലയുടെ പേര് ഇല്ല. ഹ്യൂസ്റ്റണിലെ റൈസ് സർവകലാശാലയിലുള്ള സെന്റർ ഫോർ അപ്ലൈഡ് ആൽഗൽ റിസർച്ചിന്റെ മേധാവിയാണ് അവർ എന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നത്. മലയാളത്തിൽ നഗരത്തിന്റെയും കേന്ദ്രത്തിന്റെയും പേര് മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 508 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || വിദ്യാഭ്യാസ വിവരങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സുമായി ഒത്തുപോകുന്നില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം അനുസരിച്ച് നിർമ്മല കോളേജിൽ (റാഞ്ചി സർവകലാശാല) അവർ ശാസ്ത്രം പഠിച്ചു. സസ്യശാസ്ത്രത്തിലെ ബിരുദവും ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും ബി.എച്ച്.യു.വിലെ വനിതാ കോളേജിൽ നിന്നാണ്. എന്നാൽ മലയാളം ലേഖനം ബിരുദം നിർമ്മല കോളേജിൽ നിന്നാണെന്ന് പറയുന്നു. ||
|-
| 509 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || അവലംബമായി നൽകിയ റൈസ് സർവകലാശാലാ വെബ്പേജിന്റെ തലക്കെട്ട് 'Dr. Meenakshi Bhattacharjee' എന്നാണ്, ബാനർജി എന്നല്ല. ഈ സ്രോതസ്സ് ഇതേ വ്യക്തിയെക്കുറിച്ചുതന്നെയാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 510 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വൈരുദ്ധ്യമുണ്ട്. ആമുഖം അവരെ ബയോസയൻസ് വിഭാഗത്തിന്റെ മുൻ മേധാവിയെന്നും 'Career' ഭാഗം നിലവിലെ മേധാവിയെന്നും വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. മലയാളം ലേഖനം 'മുൻ മേധാവി' എന്ന് എഴുതിയിരിക്കുന്നു. ഇപ്പോഴത്തെ സ്ഥിതി പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 511 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || തണുത്തതും ചൂടുള്ളതുമായ മരുഭൂമികളിലെ സയനോബാക്ടീരിയകളെക്കുറിച്ചാണ് അവരുടെ ഗവേഷണമെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. മലയാളത്തിൽ 'മരുഭൂമികൾ' എന്ന് മാത്രമേയുള്ളൂ. ||
|-
| 512 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ചില വിവരങ്ങൾ മലയാളം ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല: മലിനജല ശുദ്ധീകരണത്തിനും ജൈവ ഇന്ധനത്തിനും ആൽഗകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രസിദ്ധീകരണം (2015-ലെ Algae ജേണൽ പ്രബന്ധം), എം.പി. യുവശാസ്ത്രജ്ഞ പുരസ്കാരം, ഇൻഫോബോക്സിലെ ജോലിസ്ഥലവും പുരസ്കാരങ്ങളും. ||
|-
| 513 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || 'Biodata1' എന്ന അവലംബം 'Biodata'യുടെ ആവർത്തനമാണ് (ഒരേ URL). പകരം <ref name="Biodata"/> ഉപയോഗിക്കാം. ||
|-
| 514 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ പല വർഗ്ഗങ്ങളും ഇവിടെ ഇല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്: ഇന്ത്യൻ വനിതാ സൂക്ഷ്മജീവിശാസ്ത്രജ്ഞർ, ബംഗാളി ശാസ്ത്രജ്ഞർ, 20-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഇന്ത്യൻ വനിതാ ശാസ്ത്രജ്ഞർ. ||
|-
| 515 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || ആമുഖത്തിൽ എണ്ണ കവക്കൊള്ളലിനെ 'ഒരു നല്ലശീലമാണ്' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത് നിഷ്പക്ഷമല്ല. ലേഖനം 'കപടശാസ്ത്രം' വർഗ്ഗത്തിലാണ്. ഇതിന് ഗുണമുണ്ടെന്നതിന് വിശ്വസനീയമായ തെളിവോ നിലവാരമുള്ള പഠനങ്ങളോ ഇല്ലെന്നാണ് ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം പറയുന്നത്. ഈ രണ്ടിനോടും ഈ വിശേഷണം പൊരുത്തപ്പെടുന്നില്ല. ||
|-
| 516 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || പ്രമേഹം, മൈഗ്രേൻ, ആസ്മ, മുഖക്കുരു, നീര്, വിഷാംശം നീക്കൽ തുടങ്ങിയ അവകാശവാദങ്ങൾക്ക് തെളിവില്ലെന്ന് ലേഖനം വ്യക്തമായി പറയുന്നില്ല. വിശ്വസനീയമായ തെളിവില്ലെന്ന അമേരിക്കൻ ഡെന്റൽ അസോസിയേഷന്റെയും കനേഡിയൻ ഡെന്റൽ അസോസിയേഷന്റെയും നിലപാടും ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല. ||
|-
| 517 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || ഉപയോഗിക്കുന്ന എണ്ണയെക്കുറിച്ച് ലേഖനത്തിൽ വൈരുദ്ധ്യമുണ്ട്. സാധാരണ വെളിച്ചെണ്ണയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നതെന്ന് ആമുഖം പറയുന്നു. എന്നാൽ ആയുർവേദം സാധാരണയായി നല്ലെണ്ണയാണ് വിധിക്കുന്നതെന്ന് 'പാരമ്പര്യ ഉപയോഗം' വിഭാഗം പറയുന്നു. ||
|-
| 518 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || [[വനസ്പതി|വനസ്പതികൾ]] എന്ന കണ്ണി ഔഷധസസ്യങ്ങളിലേക്കോ ഔഷധ എണ്ണകളിലേക്കോ അല്ല, ഹൈഡ്രജനേറ്റ് ചെയ്ത സസ്യക്കൊഴുപ്പായ വനസ്പതിയിലേക്കാവാം പോകുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ 'herbal oils' എന്നാണ് ഉള്ളത്. അതിനാൽ കണ്ണിയുടെ ലക്ഷ്യം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 519 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || ബാക്ടീരിയയെ കുറയ്ക്കുന്നതിൽ കടുകെണ്ണകൊണ്ടുള്ള കവക്കൊള്ളൽ മൗത്ത് വാഷിനോളം ഫലപ്രദമല്ലെന്ന് ഒരു പഠനം കണ്ടെത്തി എന്ന വാദത്തിന് ക്ലീവ്ലാൻഡ് ക്ലിനിക്, ദി അറ്റ്ലാന്റിക് എന്നീ പേജുകളാണ് അവലംബം. ഈ വാദം അവലംബങ്ങളുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 520 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || പല അവലംബങ്ങളും പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണികളാണ് (foxnews, ijdr.in, baltimoremagazine, rdhmag, clevelandclinic, learningayurveda, saumya-ayurveda). ചിലത് ബ്ലോഗുകളാണ് (trueayurveda.wordpress.com), ചിലത് വെറും URL-കളും. ||
|-
| 521 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || 1848-ൽ റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗിന്റെ പ്രസിഡന്റായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിനു ശേഷം വിവർത്തനത്തിൽനിന്ന് ബാക്കിയായ '[1]' എന്ന അവലംബ അടയാളം വെറും വാചകമായി കിടക്കുന്നു; അവിടെ <ref name="Gairdner" /> ഉപയോഗിക്കണം. ||
|-
| 522 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || പേരിട്ട അവലംബങ്ങൾ (scotlandspeople.gov.uk, wellcomelibrary.org, Gairdner) വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കുമ്പോഴെല്ലാം മുഴുവനായി ആവർത്തിക്കുന്നു; അവിടങ്ങളിൽ <ref name="..." /> എന്ന ചുരുക്കരൂപം ഉപയോഗിക്കണം. ||
|-
| 523 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള ചില വിവരങ്ങൾ ഇതിലില്ല: 1827-ൽ ഈസ്ക്യുലാപിയൻ ക്ലബ്ബിലേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടത്, മകൻ സി. ലോക്ക്ഹാർട്ട് റോബർട്ട്സൺ ആസൈലങ്ങൾക്കായുള്ള ലോർഡ് ചാൻസലേഴ്സ് വിസിറ്ററായിരുന്നത്, ടൊബാഗോയിലെ മൂന്ന് തോട്ടങ്ങളിലെ അടിമകൾക്കായി 1837-ലെ സ്ലേവ് കോമ്പൻസേഷൻ ആക്ട് പ്രകാരം നഷ്ടപരിഹാരം ലഭിച്ചത്. ||
|-
| 524 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || 1848-ൽ അദ്ദേഹം റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗിന്റെ പ്രസിഡന്റായെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് ആമുഖത്തിൽ പറയുന്നുണ്ടെങ്കിലും ഈ ലേഖനത്തിന്റെ ആമുഖത്തിൽ അതില്ല. ||
|-
| 525 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || ജോൺ ഹെൻറി വിഷാർട്ട്, എഡിൻബർഗ് റോയൽ ഇൻഫർമറി, ജെയിംസ് സൈം, സി. ലോക്ക്ഹാർട്ട് റോബർട്ട്സൺ, ഡഗ്ലസ് ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ, റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗ്, FRSE, ലോൺമാർക്കറ്റ്, അയ്ടൺ എന്നിവയ്ക്ക് വിക്കിക്കണ്ണികളില്ല; ഐ ഡിസ്പെൻസറി ലോൺമാർക്കറ്റിലായിരുന്നു എന്ന വിവരവും ഇല്ല. ||
|-
| 526 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || ഡഗ്ലസ് ആർഗിൽ റോബർട്ട്സന്റെ പ്രസിഡന്റ് പദവിയെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിനും എഡിൻബർഗ് ഐ ഡിസ്പെൻസറി സ്ഥാപിച്ചതിനെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യത്തിനും ശേഷം അവലംബങ്ങളില്ല. ||
|-
| 527 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുള്ള വർഗ്ഗങ്ങൾ ഇതിലില്ല: സ്കോട്ടിഷ് നേത്രരോഗവിദഗ്ദ്ധർ, റോയൽ കോളേജ് ഓഫ് സർജൻസ് ഓഫ് എഡിൻബർഗിന്റെ ഫെലോമാരും പ്രസിഡന്റുമാരും, റോയൽ സൊസൈറ്റി ഓഫ് എഡിൻബർഗിന്റെ ഫെലോമാർ, സ്കോട്ടിഷ് അടിമയുടമകൾ; DEFAULTSORT-ഉം ഇല്ല. ||
|-
| 528 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ റോൾ 'ബാറ്റ്സ്മാൻ' എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ വിക്കറ്റ് കീപ്പർ-ബാറ്റ്സ്മാൻ എന്നാണ്. ||
|-
| 529 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ മൂന്ന് മക്കളുണ്ട് (Ravindu, Duvindu, Rajindu). ഇൻഫോബോക്സിൽ രണ്ടുപേർ മാത്രം. ||
|-
| 530 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || പരിശീലക ജീവിതം ലേഖനത്തിലില്ല: ശ്രീലങ്ക U-19 (2017–19), കാൻഡി ഫാൽക്കൺസ് (2019–20), ശ്രീലങ്കൻ വനിതാ ടീം (2021–22), ബംഗ്ലാദേശ് വനിതാ ടീം (2022 മുതൽ). ||
|-
| 531 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ആമുഖത്തിൽ 'നിലവിൽ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തകനായ' എന്ന് പറയുന്നു. 2017 മുതൽ പ്രധാനമായും പരിശീലകനായതിനാൽ ഇത് കാലഹരണപ്പെട്ടതാകാം. ||
|-
| 532 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലെ പ്രധാന വിവരങ്ങൾ ലേഖനത്തിലില്ല: ഇസിപതന കോളേജിൽ പഠിച്ചത്, 1994-ൽ വിക്കറ്റ് കീപ്പിങ് ഉപേക്ഷിച്ചത്, ടെസ്റ്റ് അരങ്ങേറ്റത്തിൽ പൂജ്യത്തിന് പുറത്തായത്, ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ ടെസ്റ്റ് സെഞ്ച്വറി നേടുന്ന ആദ്യ ശ്രീലങ്കക്കാരനായത് (സെഞ്ചൂറിയൻ, 2002). ||
|-
| 533 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഏഴാമനായി ബാറ്റ് ചെയ്ത് ഏകദിന സെഞ്ച്വറി നേടിയ ലോകത്തിലെ ആദ്യ ബാറ്റ്സ്മാൻ എന്ന അവകാശവാദത്തിന് അവലംബമില്ല, അത് സംശയാസ്പദവുമാണ്. CricketArchive റെക്കോർഡ് പേജ് ശ്രീലങ്കൻ റെക്കോർഡിന് മാത്രമാണ് അവലംബമായുള്ളത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പ്രകാരം ഈ മത്സരം 1995–96 സിംഗർ ചാമ്പ്യൻസ് ട്രോഫിയിലേതാണ്. ||
|-
| 534 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'source' ഫീൽഡിൽ അക്ഷരത്തെറ്റുണ്ട്: 'ESPNcricifo'. ||
|-
| 535 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || 'ശ്രീലങ്കൻ ക്രിക്കറ്റ് ടീം നായകന്മാൻ' എന്ന വർഗ്ഗത്തിൽ അക്ഷരത്തെറ്റുണ്ട്; 'നായകന്മാർ' എന്നാകണം. ||
|-
| 536 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ ടെസ്റ്റ്, ഏകദിനം എന്നീ രണ്ട് നിരകൾ മാത്രമേയുള്ളൂ. ഇംഗ്ലീഷ് ഇൻഫോബോക്സിൽ ഫസ്റ്റ് ക്ലാസ്, ലിസ്റ്റ് എ സ്ഥിതിവിവരങ്ങളും ഉണ്ട്. ||
|-
| 537 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || ദ ഹിന്ദു അവലംബം പഴയ മൊബൈൽ URL ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലെ നിലവിലെ URL: thehindu.com/sport/cricket/Tillakaratne-to-take-fixing-allegations-to-ICC/article13876073.ece. ||
|-
| 538 || [[മൃദുല വിജയ്]] || കരിയർ വിഭാഗത്തിൽ 'സെലിബ്രേഷൻ' എന്ന മലയാള സിനിമയിൽ അഭിനയിച്ചതായി പറയുന്നു. എന്നാൽ ഫിലിമോഗ്രഫിയിൽ 'ആഘോഷം' (2016) എന്നാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. ലേഖനത്തിലും പട്ടികയിലും ഒരേ പേര് ഉപയോഗിക്കണം. ||
|-
| 539 || [[മൃദുല വിജയ്]] || കരിയർ ഖണ്ഡികയിൽ 'സൂര്യജോടി നമ്പർ 1' രണ്ടുതവണ പരാമർശിക്കുന്നു: റിയാലിറ്റി ഷോകളുടെ പട്ടികയിലും തൊട്ടടുത്ത വാക്യത്തിലും. ||
|-
| 540 || [[മൃദുല വിജയ്]] || 'നിലവിൽ' എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയ വിവരങ്ങൾ കാലഹരണപ്പെട്ടിരിക്കാം: സ്റ്റാർ മാജിക് (2020–), ശ്രേഷ്ഠ ഭാരതം പൈതൃക ഭാരതം (2023–), യൂട്യൂബ് ചാനൽ (2020–), ഇൻഫോബോക്സിലെ സജീവകാലം '2014–present'. ||
|-
| 541 || [[മൃദുല വിജയ്]] || സംഗീത വീഡിയോകളുടെ പേരുകളും ('കഥകൾ നീലേ', 'കേരളം ഗതി മട്ടും') യൂട്യൂബ് ചാനലിന്റെ പേരും ('മൃദ്വ വ്ലോഗ്സ്') തെറ്റായ ലിപ്യന്തരണമാണെന്നു തോന്നുന്നു. ഇവ സ്രോതസ്സുകളുമായി ഒത്തുനോക്കണം. ||
|-
| 542 || [[മൃദുല വിജയ്]] || 'ഡാൻസിങ് സ്റ്റാർസ്' എന്ന റിയാലിറ്റി ഷോയുടെ വരിയിൽ വർഷവും ചാനലും നൽകിയിട്ടില്ല. ||
|-
| 543 || [[മൃദുല വിജയ്]] || സീരിയൽ പട്ടികയിലെ rowspan=5 കാരണം 'സംയുക്ത' എന്ന കഥാപാത്രം മറ്റു പരമ്പരകളിലെ പ്രൊമോ അതിഥി വേഷങ്ങൾക്കും ബാധകമാകുന്നു (സുമംഗലീ ഭവ, കയ്യെത്തും ദൂരത്ത്, മാനം പോലെ മംഗല്യം, മിസ്സിസ് ഹിറ്റ്ലർ). ക്രോസ്ഓവർ പ്രൊമോകളായതിനാൽ ഇതു ശരിയാകാമെങ്കിലും ഉറപ്പാക്കണം. ||
|-
| 544 || [[മൃദുല വിജയ്]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ വിവരങ്ങൾ (പേര് 'Mridula Vijai', തൊഴിൽ തുടങ്ങിയവ) ഇംഗ്ലീഷിൽ തന്നെയാണ്; മലയാളത്തിലാക്കിയിട്ടില്ല. ||
|-
| 545 || [[മൃദുല വിജയ്]] || 2023-ലെ 'റാണി രാജ' പരമ്പരയും 2022-ലെ മകളുടെ ജനനവും ലേഖനത്തിലുണ്ട്. 2023-നു ശേഷം പുതിയ വേഷങ്ങളോ സംഭവങ്ങളോ ഉണ്ടോ എന്നു പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 546 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || ആമുഖഭാഗത്തിന് അവലംബമില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം Sabiston Textbook of Surgery (21-ാം പതിപ്പ്, 2022) ഉദ്ധരിക്കുന്നു. ||
|-
| 547 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || പാരാസ്റ്റോമൽ ഹെർണിയ ഏറ്റവും സാധാരണമായ 'വൈകിയുണ്ടാകുന്ന' (late) സങ്കീർണതയാണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് അടിക്കുറിപ്പ് പറയുന്നു; മലയാളം അടിക്കുറിപ്പിൽ 'വൈകിയുണ്ടാകുന്ന' എന്ന ഭാഗം വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു. ||
|-
| 548 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || ബാഹ്യകണ്ണിയുടെ മാർക്കപ്പ് തകരാറിലാണ്: '[https://...?%7CNLM "സർജിക്കൽ സ്റ്റോമകൾ" (MESH] [[മെഡിക്കൽ സബ്ജക്ട് ഹെഡിങ്ങ്സ്|)]]' എന്ന ഭാഗത്ത് കണ്ണിയുടെ ലേബലും MeSH വിക്കികണ്ണിയും തെറ്റായ രൂപത്തിലാണ്. ||
|-
| 549 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || ചിത്രങ്ങളുടെ സിന്റാക്സിൽ upload.wikimedia.org ലഘുചിത്ര URL-കൾ സഹിതമുള്ള 'കണ്ണി=' ഉണ്ട്; ഇത് ഉള്ളടക്ക പരിഭാഷാ ഉപകരണം ബാക്കിവച്ചതാണ്, നീക്കം ചെയ്യണം. ||
|-
| 550 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || 'ഇതും കാണുക' വിഭാഗത്തിലെ കണ്ണി [[List of surgical procedures]] എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് താളിലേക്കാണ്; ഇത് മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിൽ ഉണ്ടാകാനിടയില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം 'List of surgeries by type' എന്ന താളിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്. ||
|-
| 551 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ സ്റ്റോമറ്റയുടെ പട്ടികയ്ക്ക് ഇംഗ്ലീഷിൽ {{cn|date=May 2022}} ടാഗ് ഉണ്ട്; മലയാളത്തിൽ ആ ടാഗോ അവലംബമോ ഇല്ല. ||
|-
| 552 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || പഴയ പതിപ്പിൽ മൂത്രവാഹിനികളെ (ureters) 'മൂത്രനാളി' എന്നാണ് നൽകിയിരുന്നത്; പുതിയ പതിപ്പിൽ 'മൂത്രവാഹിനികൾ' എന്ന ശരിയായ പദമുണ്ട്. മറ്റ് മലയാളം ലേഖനങ്ങളിൽ അവ്യക്തമായ പഴയ പദം ഇപ്പോഴും ഉണ്ടാകാം. ||
|-
| 553 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || രണ്ട് പട്ടികകളിലെയും മിക്ക ഇനങ്ങൾക്കും ഇലിയം, ഡുവോഡിനം, ട്രെപാനേഷൻ തുടങ്ങിയ പദങ്ങൾക്കും കണ്ണി നൽകിയിട്ടില്ല; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ ഇവയ്ക്ക് കണ്ണിയുണ്ട്. ||
|-
| 554 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || നവദ്വാരങ്ങൾ എന്ന വിഭാഗം ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലില്ല. ഭഗവദ്ഗീതയെയും സുശ്രുതസംഹിതയെയും പ്രാഥമിക സ്രോതസ്സുകളായി നേരിട്ട് ഉദ്ധരിക്കുന്ന ഈ ഭാഗം ഇവിടെ വേണോ എന്ന് എഡിറ്റർമാർ പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 555 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ജേഡിൽ കൊത്തിയ ഋഷഭനാഥന്റെ വിഗ്രഹമാണ് 'മാണിക്യ സ്വാമി' എന്ന് ആമുഖം പറയുന്നു. എന്നാൽ ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് പച്ചക്കല്ലിൽ കൊത്തിയ മഹാവീരന്റെ വിഗ്രഹമാണ് 'മാണിക്യസ്വാമി', ജീവന്തസ്വാമി എന്നീ പേരുകളിൽ പ്രസിദ്ധം. ||
|-
| 556 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || പഴയ പതിപ്പിലെ തകരാറുള്ള വിക്കിലിങ്ക് '[[നേമിനാഥൻ|നേമിനാ]][[ഋഷഭനാഥൻ|ഥൻ]]' ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നു. നേമിനാഥൻ എന്ന വാക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗം ഋഷഭനാഥൻ ലേഖനത്തിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്. ||
|-
| 557 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് അനുസരിച്ച് ജൈന പുരാവസ്തുക്കൾ കണ്ടെത്തിയത് കുൽപാക്ജിയിൽ നിന്നാണ്. ശങ്കരഗണന്റെ ഭരണകാലത്ത് ഒരു ബസതിക്ക് നൽകിയ ദാനം മാത്രമാണ് അകുനൂരിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയത്. എന്നാൽ പുരാവസ്തുക്കൾ അകുനൂരിൽ നിന്നാണ് കണ്ടെത്തിയതെന്ന് മലയാളം ലേഖനം പറയുന്നു. ||
|-
| 558 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ക്ഷേത്രം ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സ്ഥാപിച്ചതാണെന്ന് ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സ് പറയുന്നു. ലേഖനത്തിൽ പലതവണ പറയുന്ന '2,000 വർഷം പഴക്കം' എന്ന അവകാശവാദത്തിനും ഇൻഫോബോക്സിലെ 'ബി.സി. ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ട്' എന്നതിനും ഇത് വിരുദ്ധമാണ്. ||
|-
| 559 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിലുള്ള ചില വിവരങ്ങൾ ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല: കലചൂരി ഭരണാധികാരി ശങ്കരഗണൻ 12 ഗ്രാമങ്ങൾ ദാനം ചെയ്തത്; വിവിധ തീർത്ഥ കൽപ്പത്തിലെ ഐതിഹ്യം (മണ്ഡോദരി); സോമേശ്വരൻ മൂന്നാമന്റെ 151 വരികളുള്ള കന്നഡ ലിഖിതം (എ.ഡി. 1125); 2022 ഏപ്രിലിൽ കണ്ടെത്തിയ 'മഹാ ജൈന പാദ' ശില്പങ്ങൾ; ശ്വേതാംബര വിഭാഗം; ശാന്തിനാഥൻ, ചന്ദ്രപ്രഭൻ, അഭിനന്ദനനാഥൻ, ഭോമിയാജി എന്നിവരുടെ വിഗ്രഹങ്ങൾ; ധർമ്മശാല. ||
|-
| 560 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || 'നവീകരണം' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഐതിഹ്യവും ചരിത്രവും ക്ഷേത്രവിവരണവും ഉണ്ട്. രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നും ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുമുള്ള 150 കരകൗശലത്തൊഴിലാളികൾ നടത്തിയ നവീകരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വാക്യം രണ്ടുതവണ വരുന്നു. ||
|-
| 561 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ചന്ദരാജുവിന്റെ 'Spirituality sculpted' എന്ന അവലംബത്തിന് 2014 ജനുവരി 23 എന്ന തീയതിയാണ് ഉള്ളത്. ഇംഗ്ലീഷ് സ്രോതസ്സിൽ ഇത് 2011 ആണ്. ||
|-
| 562 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ആമുഖത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അവലംബത്തിന് (The Hindu 2010, 'School toppers feted') ക്ഷേത്രവുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തോന്നുന്നു. ||
|-
| 563 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || 'സല്ലേഖന' എന്ന വാക്ക് 'സന്താര' എന്ന ലേഖനത്തിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർക്കുന്നത്. ഈ ലക്ഷ്യതാൾ ശരിയാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 564 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || 'സിമാന്ദർ സ്വാമി' സീമന്ധർ സ്വാമി ആയിരിക്കാം. അക്ഷരവിന്യാസം പരിശോധിക്കണം. ||
|-
| 565 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || ജില്ലയുടെ പേര് യാദാദ്രി ഭുവനഗിരി ജില്ല എന്നായിരിക്കണം. ഇംഗ്ലീഷ് വിഭാഗങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രം നൽഗൊണ്ട ജില്ലയുടെ കീഴിലും വരുന്നുണ്ട്. ||
|-
| 566 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || ദൗത്യം 'നിലവിൽ ചർച്ചാ ഘട്ടത്തിലാണ്' എന്ന വിവരം പഴയതാണ്. 2024 അവസാനം ബഹിരാകാശ കമ്മീഷനും 2025 മാർച്ച് 14-ന് കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയും ദൗത്യത്തിന് അംഗീകാരം നൽകി. ഹാർഡ്വെയർ രൂപകൽപ്പനയും വികസനവും പുരോഗമിക്കുന്നു. ||
|-
| 567 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || വിക്ഷേപണ സമയം പഴയതാണ്, പരസ്പരം യോജിക്കുന്നുമില്ല. ഇൻഫോബോക്സിൽ 2026-28, ആമുഖത്തിൽ '2026-ന് മുമ്പ്', ചരിത്രം വിഭാഗത്തിൽ '2025-ന് മുമ്പ്' എന്നിങ്ങനെയാണ്. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനപ്രകാരം 2028-ന് മുമ്പ് വിക്ഷേപണമില്ല (2028–2029 ആണ് ആസൂത്രണം). ||
|-
| 568 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ 'ചന്ദ്രയാൻ-4' എന്ന് മറ്റൊരു പേരായി കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ആമുഖത്തിൽ ചന്ദ്രയാൻ-5 എന്നാണ്, ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവും അതുതന്നെ പറയുന്നു. ചന്ദ്രയാൻ-4 വേറൊരു സാമ്പിൾ-റിട്ടേൺ ദൗത്യമാണ്. ||
|-
| 569 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിൽ മുൻ ദൗത്യം ചന്ദ്രയാൻ-3 എന്നും അടുത്ത ദൗത്യം ചന്ദ്രയാൻ-5 എന്നുമാണ്, അതായത് ഈ ദൗത്യത്തിലേക്കുതന്നെയാണ് കണ്ണി. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനപ്രകാരം മുൻ ദൗത്യം ചന്ദ്രയാൻ-4-ഉം അടുത്തത് ചന്ദ്രയാൻ-6-ഉം ആണ്. 'ഇതും കാണുക' വിഭാഗവും ഈ ലേഖനത്തിലേക്കുതന്നെ കണ്ണി നൽകുന്നു. ||
|-
| 570 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || ഇൻഫോബോക്സിലെ കണക്കുകൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനവുമായി ഒത്തുപോകുന്നില്ല. ദൗത്യകാലം ഇവിടെ 6 മാസം, ഇംഗ്ലീഷിൽ ലാൻഡിംഗിന് ശേഷം 3.5 മാസം (പരമാവധി ഒരു വർഷം). വിക്ഷേപണ ഭാരം ≈6000 കി.ഗ്രാം, ഇംഗ്ലീഷിൽ ≈6200 കി.ഗ്രാം. പേലോഡ് ഭാരം ≈350 കി.ഗ്രാം, ഇംഗ്ലീഷിൽ ≈350–400 കി.ഗ്രാം. റോക്കറ്റ് എച്ച്3, ഇംഗ്ലീഷിൽ H3-24 / H3-24L. ||
|-
| 571 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || വിക്ഷേപണ വാഹനവും റോവറും നിർമ്മിക്കുന്നത് ജാക്സ എന്നാണ് ഇൻഫോബോക്സിൽ. ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനപ്രകാരം നിർമ്മാതാവ് മിത്സുബിഷി ഹെവി ഇൻഡസ്ട്രീസ് ആണ്. ||
|-
| 572 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || ചില പുതിയ വിവരങ്ങൾ ലേഖനത്തിൽ ഇല്ല: 2023 ഓഗസ്റ്റിൽ ചന്ദ്രയാൻ-3 ദക്ഷിണധ്രുവത്തിനടുത്ത് വിജയകരമായി ഇറങ്ങിയത്, 2025-ലെ ഐഎസ്ആർഒ–ജാക്സ സാങ്കേതിക ഇന്റർഫേസ് യോഗങ്ങൾ, കൂടുതൽ ഭാരമുള്ള ലാൻഡർ എഞ്ചിൻ ഐഎസ്ആർഒ വികസിപ്പിക്കുന്നത്. ||
|-
| 573 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിൽ സൗദി വെള്ളക്ക, പഴഞ്ചൻ പ്രണയം, 1744 വൈറ്റ് ആൾട്ടോ, ദ ഫേസ് ഓഫ് ദ ഫേസ്ലെസ്, രേഖ എന്നിവ ഇപ്പോഴും 'വരാനിരിക്കുന്നവ' ആയി കാണിക്കുന്നു; ഇവയെല്ലാം 2022–2023-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയതിനാൽ പട്ടിക കാലഹരണപ്പെട്ടതാണ്. ||
|-
| 574 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || രേഖ എന്ന ചിത്രത്തിന് മികച്ച നടിക്കുള്ള ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരം (മലയാളം) വിൻസി നേടിയതായി ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിൽ പറയുന്നു; ഇവിടത്തെ പുരസ്കാരപ്പട്ടികയിൽ അതില്ല. ||
|-
| 575 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || 'Name' എന്ന അവലംബനാമം ഇൻഫോബോക്സിലും ആമുഖത്തിലും വ്യത്യസ്ത ഉള്ളടക്കത്തോടെ രണ്ടുതവണ നിർവചിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇത് ഇരട്ട അവലംബ പിശകിന് കാരണമാകുന്നു. ||
|-
| 576 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || ചലച്ചിത്രപ്പട്ടികയിലെ 'കനകം കാമിനി കലഹം' വരിക്കും സമയം മൂവി അവാർഡ്സ് വരിക്കും അവലംബമില്ല. ||
|-
| 577 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || ഓണരുചിമേളം, കോമഡി സ്റ്റാർസ് അവലംബങ്ങളിൽ ആക്സസ് തീയതി (5 ജനുവരി 2021) പ്രസിദ്ധീകരണ തീയതിക്കും (2021 ഓഗസ്റ്റ്, നവംബർ) മുമ്പാണ്; ആക്സസ് തീയതി തെറ്റാകാനാണ് സാധ്യത. ||
|-
| 578 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || ഹൈസ്കൂൾ വിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരത്തിന് m3db ആണ് അവലംബം; ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനം ഇതേ വിവരം {{Citation needed}} എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതിനാൽ ഈ സ്രോതസ്സ് വിശ്വസനീയമാകണമെന്നില്ല. ||
|-
| 579 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || ഫിലിമിബീറ്റ് [[വൺ ഇന്ത്യ]] എന്ന ലേഖനത്തിലേക്കാണ് കണ്ണി ചേർത്തിരിക്കുന്നത്; ഈ ലക്ഷ്യം സംശയാസ്പദമാണ്. ഇൻഫോബോക്സിലെ [[കേരള]] ശരിയായ ലേഖനനാമമാകണമെന്നില്ല (സാധാരണ 'കേരളം' ആണ്). ||
|-
| 580 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || അരുൺ ജോർജിന്റെ 'memorable cameo' എന്ന പ്രയോഗം 'അവിസ്മരണീയ അതിഥി' എന്നാണ് പരിഭാഷപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്; 'cameo'യുടെ ഈ പരിഭാഷ അസ്വാഭാവികമാണ്. ||
|-
| 581 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || പിന്നീടുള്ള ചിത്രങ്ങളും ഫിലിംഫെയർ പുരസ്കാരവും പോലുള്ള പുതിയ വിവരങ്ങൾ ഇംഗ്ലീഷ് ലേഖനത്തിലുണ്ട്; മലയാളം ലേഖനത്തിലെ അഭിനയജീവിതം 2022-ൽ അവസാനിക്കുന്നു. ||
|}
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
2itri76i56mrmf8v8fc4sanx2vrm267
വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്
4
673424
4678630
2026-10-22T11:25:40Z
Netha Hussain
19313
പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം — പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖ
4678630
wikitext
text/x-wiki
{{Notice|ഇത് പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണ പദ്ധതിയുടെ പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച് ഫലരേഖയാണ്. മാതൃപദ്ധതി: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം]]. AI (ക്ലോഡ്) ഏജന്റുകളുടെ സഹായത്തോടെ, ഒരു ഉപയോക്താവിന്റെ മേൽനോട്ടത്തിൽ തയ്യാറാക്കിയത്.}}
= പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്: 100 ലേഖനങ്ങളുടെ പരിഭാഷാ ശുദ്ധീകരണം =
[[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിരേഖയിലെ]] രീതിശാസ്ത്രം അനുസരിച്ച്, മുൻ ബാച്ചുകളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത അടുത്ത 100 ലേഖനങ്ങളാണ് ഇത്തവണ എടുത്തത് ([[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/മുഴുവൻ പട്ടിക|മുഴുവൻ പട്ടികയിലെ]] ക്രമസംഖ്യ 3251–3350; യന്ത്രപരിഭാഷ 86.9%–87.3%). ഇവയിൽ '''ഭാഷയും പരിഭാഷാപ്പിശകുകളും മാത്രമാണ്''' നിർമ്മിതബുദ്ധിയുടെ (Claude Opus 5.5) സഹായത്തോടെ മെച്ചപ്പെടുത്തിയത്; വസ്തുതകൾ, സംഖ്യകൾ, അവലംബങ്ങൾ, ഫലകങ്ങൾ, കണ്ണികൾ, വർഗ്ഗങ്ങൾ എന്നിവ തൊട്ടിട്ടില്ല. ഇംഗ്ലീഷ് മൂലലേഖനം ലഭ്യമായിടത്തെല്ലാം അതുമായി ഒത്തുനോക്കിയാണ് തിരുത്തിയത്. ഓരോ തിരുത്തും രണ്ടു പരിശോധനകൾ — കോഡ് നടത്തുന്ന ഘടനാപരിശോധനയും ആശയപരിശോധനയും — കടന്നശേഷമാണ് സേവ് ചെയ്തിട്ടുള്ളത്. (തയ്യാറാക്കിയത്: 2026 ഒക്ടോബർ.) ഈ ബാച്ചിലെ തിരുത്തുകൾ [[ഉപയോക്താവ്:AksharaBot|AksharaBot]] എന്ന യന്ത്ര അക്കൗണ്ടിൽനിന്നാണ് സേവ് ചെയ്തത്, ബോട്ട് ഫ്ലാഗോടെ.
== സംഗ്രഹം ==
* ആകെ പരിശോധിച്ചത്: '''100 ലേഖനങ്ങൾ'''
* ഭാഷ തിരുത്തി സേവ് ചെയ്തത്: '''57'''
* ഭാഷ ഇതിനകം മെച്ചമായിരുന്നതിനാൽ തിരുത്തേണ്ടിവരാത്തത്: '''0'''
* പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞതിനാൽ സേവ് ചെയ്യാത്തത്: '''14''' (ഇവ ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കേണ്ടതുണ്ട്)
* തിരിച്ചുവിടൽ താളുകളും വലുപ്പം കൂടിയ ലേഖനങ്ങളുമായതിനാൽ ഒഴിവാക്കിയത്: '''29'''
* ഉപയോക്താക്കൾക്കായി രേഖപ്പെടുത്തിയ വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ: '''581''' (71 ലേഖനങ്ങളിൽ)
വരുത്തിയ മാറ്റങ്ങളെല്ലാം ഭാഷാപരം മാത്രമാണ്. ഓരോ തിരുത്തിന്റെയും diff നൽകിയിട്ടുണ്ട് — ആർക്കും അതു പരിശോധിക്കാം, തെറ്റു കണ്ടാൽ ഒറ്റ ക്ലിക്കിൽ മുൻപ്രാപനം ചെയ്യുകയുമാവാം.
== എന്തുകൊണ്ട് ചില തിരുത്തുകൾ തടയപ്പെട്ടു? ==
AI ഭാഷാതിരുത്തൽ നിർദ്ദേശിച്ച 14 ലേഖനങ്ങൾ സേവ് ചെയ്തിട്ടില്ല. രണ്ടു പരിശോധനാ ഘട്ടങ്ങളാണ് അവ തടഞ്ഞത്:
* '''ഘടനാപരിശോധന (കോഡ്) — 4 ലേഖനങ്ങൾ.''' സംഖ്യകൾ, കണ്ണികളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ, ഫലകനാമങ്ങൾ, അവലംബങ്ങൾ, പുറംകണ്ണികൾ എന്നിവ അതേപടി നിലനിൽക്കണമെന്ന് നിർമ്മിതബുദ്ധിയല്ല, കോഡാണ് ഉറപ്പാക്കുന്നത്. ആകെ 14 തവണ സംഖ്യകളിലും 3 തവണ കണ്ണികളുടെ ലക്ഷ്യങ്ങളിലും വ്യത്യാസം കണ്ടെത്തി.
* '''ആശയപരിശോധന — 12 ലേഖനങ്ങൾ''' (69 പ്രത്യേക പ്രശ്നങ്ങൾ, ശരാശരി ഒരു ലേഖനത്തിന് 5.8). ഭാഷ മാത്രം മാറ്റിയോ, ആശയം മാറിയോ എന്ന് സ്വതന്ത്രമായ രണ്ടാമതൊരു AI പരിശോധിക്കുന്നു. ഏറ്റവും കൂടുതൽ കണ്ടത്: മൂലലേഖനത്തിലില്ലാത്ത വിവരം ചേർത്തത് (6 ലേഖനങ്ങൾ), ഭാഷയ്ക്കപ്പുറം വസ്തുതാതിരുത്തൽ നടത്തിയത് (8), ഫലകം/ഇൻഫോബോക്സ് ഉള്ളടക്കം മാറ്റിയത് (9), അർത്ഥവ്യത്യാസം (4), വിവരനഷ്ടം (6), പുതിയ മലയാളം തന്നെ തെറ്റായത് (1).
ഇവയിൽ നല്ലൊരു പങ്കും AI ''ശരിയായ'' തിരുത്ത് നിർദ്ദേശിച്ചതുകൊണ്ടാണ് തടയപ്പെട്ടത് — ഇംഗ്ലീഷ് മൂലലേഖനവുമായി ഒത്തുനോക്കി വസ്തുത തിരുത്താൻ ശ്രമിച്ചത്. പക്ഷേ ഈ പദ്ധതിയുടെ അധികാരപരിധി '''ഭാഷ മാത്രമാണ്''', അതിനാൽ അത്തരം മാറ്റങ്ങൾ മനുഷ്യാനുമതിയില്ലാതെ സേവ് ചെയ്യുന്നില്ല. ഈ ലേഖനങ്ങൾ 'കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ്' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ആർക്കും അവ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്താം.
== ലേഖനങ്ങളും തിരുത്തുകളും ==
{| class="wikitable sortable"
! # !! ലേഖനം !! മൂലലേഖനം !! diff !! സ്ഥിതി !! മാറ്റങ്ങൾ
|-
| 1 || [[Maithili Thakur]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 2 || [[Nanovirus]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 3 || [[N. Balakrishnan Nair]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 4 || [[C. P. Thakur]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 5 || [[Shashi Wadhwa]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 6 || [[വയർ റെക്കോർഡിംഗ്]] || [[:en:Wire recording|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678570|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അടിക്കുറിപ്പ് തിരുത്തി ('1948 മുതൽ' → '1948-ലെ'); 'അല്ലെങ്കിൽ' → 'അഥവാ'; ഇംഗ്ലീഷ് പദം മലയാളമാക്കി ('ക്രൂഡ്' → 'അപരിഷ്കൃതമായ'); 'മാഗ്നെറ്റിക്' → 'മാഗ്നറ്റിക്' എന്ന് അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു; വാക്യഘടന സ്വാഭാവികമാക്കി; തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി; തുടക്കത്തിലെ ശൂന്യവരി നീക്കി.
|-
| 7 || [[മൂസ് പീക്ക് ലൈറ്റ്]] || [[:en:Moose Peak Light|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678571|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ 'ഐലന്റ്' 'ദ്വീപ്' ആക്കി; വിഭക്തി തിരുത്തി ('ദ്വീപിന്റെ കിഴക്ക്' → 'ദ്വീപിന് തൊട്ടു കിഴക്കായി'); വാക്യഘടന ക്രമീകരിച്ചു; 'ഓട്ടോമേറ്റഡ് ആയ' → 'സ്വയം പ്രവർത്തിക്കുന്ന'; 'വിറ്റു' → 'വിൽക്കപ്പെട്ടു'; '1827 ലാണ്' → '1827-ലാണ്'
|-
| 8 || [[സംഗമം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Sangamam (1977 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678572|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('എം എസ് വിശ്വനാഥൻ' → 'എം.എസ്. വിശ്വനാഥൻ'); അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടികയിൽ കണ്ണിയുടെ പ്രദർശനനാമം 'വിൻസെന്റ്' ആക്കി; 'നമ്പർ.' എന്നതിലെ അധിക ബിന്ദു നീക്കി; അർധവിരാമത്തിനു മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് തിരുത്തി; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'.
|-
| 9 || [[ഇതിലെ വന്നവർ]] || [[:en:Ithile Vannavar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678573|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിഹ്നങ്ങൾക്ക് മുൻപുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി; ഇനിഷ്യലുകളുടെ ശൈലി ഏകീകരിച്ചു ('എം ജി സോമൻ' → 'എം.ജി. സോമൻ'); 'DYSP' → 'ഡിവൈഎസ്പി'; ആവർത്തനം ഒഴിവാക്കി ('വീട്ടുജോലിക്കാരി' → 'ജോലിക്കാരി'); പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.' → 'ക്ര.നം.', 'നീളം' → 'ദൈർഘ്യം'); 'നിർമ്മിച്ച' → 'നിർമ്മിച്ച്'.
|-
| 10 || [[വിറ്റ്നസ് (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Witness (1988 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678574|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും തിരുത്തി; 'ഇൻവെസ്റ്റിഗേറ്റീവ്' → 'കുറ്റാന്വേഷണ', 'സ്റ്റാൾ' → 'ഭക്ഷണശാല' എന്നിങ്ങനെ പദങ്ങൾ മാറ്റി; 'അദ്ദേഹം' → 'അയാൾ'; 'പോഡിയൻ' → 'പൊടിയൻ', 'ബാലഗോപാനോട്' → 'ബാലഗോപാലനോട്' എന്നിങ്ങനെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ', 'പുനർനിർമ്മാണം' എന്നാക്കി; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി.
|-
| 11 || [[സുധ റോയ്]] || [[:en:Sudha Roy|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678575|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('കരുതുന്നു'→'കരുതി', 'കടന്നുപോകും'→'കടന്നുപോകുമായിരുന്നു'); സംഖ്യയോടു ചേരുന്ന പ്രത്യയങ്ങൾക്ക് ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1930 കളിൽ'→'1930-കളിൽ'); ചുരുക്കെഴുത്തും അക്ഷരരൂപവും ഏകീകരിച്ചു ('BLP'→'ബി.എൽ.പി.', 'തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ'→'തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ'); വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; തലക്കെട്ട് മലയാളത്തിലാക്കി; 'വൈസ് ചെയർമാൻ'→'വൈസ് ചെയർപേഴ്സൺ'.
|-
| 12 || [[ഇന്ദ്രനീലി പാറ്റപിടിയൻ]] || [[:en:Blue-and-white flycatcher|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 13 || [[എ.ഇ. മുത്തുനായഗം]] || [[:en:A. E. Muthunayagam|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678576|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('മുത്തുനായകം' → 'മുത്തുനായഗം'); ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് ലേബലുകൾ മലയാളമാക്കി ('Born' → 'ജനനം', 'Alma mater' → 'പഠിച്ച സ്ഥാപനങ്ങൾ'); അക്ഷരത്തെറ്റും ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും തിരുത്തി ('യൂണിവേഴ്സിറ്റിൽ' → 'യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ'); അവ്യക്തവും വികലവുമായ വാക്യഘടനകൾ മാറ്റിയെഴുതി; 'റഫറൻസുകൾ' → 'അവലംബം'.
|-
| 14 || [[സെലെനിസെറിയസ് ഗ്രാൻഡിഫ്ലോറസ്]] || [[:en:Selenicereus grandiflorus|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678577|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സെലിനിസെറിയസ്' → 'സെലെനിസെറിയസ്', 'ബവർ' → 'ബോവർ'); പദങ്ങൾ മാറ്റി ('മധുരമുള്ള' → 'സുഗന്ധമുള്ള', 'തേപ്പുകൾ' → 'ടെപ്പലുകൾ', 'നട്ടെല്ല്' → 'മുള്ളുകൾ'); അപൂർണ്ണവാക്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി; ലിങ്ക്, ബോൾഡ്, വിരാമചിഹ്നങ്ങൾ ശരിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് അടിക്കുറിപ്പുകൾ മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 15 || [[ആളക്കറുപ്പൻ]] || [[:en:Black tern|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678578|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'ബ്ലാക്ക് ടെർൺ' എന്നത് 'ആളക്കറുപ്പൻ' ആക്കി ഏകീകരിച്ചു; ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('വിവരിച്ച' → 'വിവരിച്ചു'); പദാവലി മലയാളമാക്കി ('ബൈനോമിയൽ' → 'ദ്വിനാമം', 'അഴുക്കുചാൽ' → 'നീർവാർച്ച'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ലിന്നേയസ്' → 'ലിനേയസ്'); ദീർഘവാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; ഗാലറി അടിക്കുറിപ്പുകളും വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകളും പരിഭാഷപ്പെടുത്തി.
|-
| 16 || [[ഗുരുവായൂർ എക്സ്പ്രസ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 17 || [[കോഴിക്കോട് – വയനാട് തുരങ്കപാത]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 18 || [[Emma Raducanu]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 19 || [[Stanley John]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 20 || [[Puliyur Krishnaswamy Duraiswami]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 21 || [[ആലിപ്പഴങ്ങൾ]] || [[:en:Aalippazhangal|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678579|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ദർസൻ' → 'ദർശൻ'); '1987 ലെ' എന്നത് '1987-ലെ' ആക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ദർശൻ രാമനാണ് ... നിർവ്വഹിച്ചത്'); അർധവിരാമത്തിനും കോളനിനും ചുറ്റുമുള്ള സ്പേസിങ് ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 22 || [[സാധാരണ വർഷം]] || [[:en:Common year|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678580|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആദ്യവാക്യത്തിന്റെ ഘടന മാറ്റി; 'പൊതു വർഷം' എന്നത് 'സാധാരണ വർഷം' എന്നാക്കി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('വെള്ളിയാഴ്ചയാണ്' → 'വെള്ളിയാഴ്ചകളായിരുന്നു'); '2021 ലെ' → '2021-ലെ'; വിട്ടുപോയ പൂർണ്ണവിരാമവും അർധവിരാമങ്ങളും ചേർത്തു; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി; 'താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ' എന്ന പ്രയോഗം 'താരതമ്യത്തിന്' എന്നാക്കി.
|-
| 23 || [[ഗൌൾ]] || [[:en:Gaul|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678581|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തെറ്റിയ കണ്ണികൾ ശരിയാക്കി ('[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|നെതർലാൻഡ്സ്]]' → '[[സ്വിറ്റ്സർലാന്റ്|സ്വിറ്റ്സർലൻഡ്]]'); അർഥം തിരുത്തി ('ഭരിച്ചിരുന്ന' → 'വിവരിച്ചതുമായ'); ചിത്രവിവരണം പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'ഗൗൾ' → 'ഗൌൾ', 'ൻ്റെ' → 'ന്റെ' എന്നിങ്ങനെ എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു; 'ഃ' → ':'; 'തെളിവുകൾ' → 'ഗ്രന്ഥസൂചി'.
|-
| 24 || [[ഉമ ശങ്കരി]] || [[:en:Uma Shankari|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678582|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെയും ചിത്രനാമങ്ങളുടെയും എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു ('ഉമാ'→'ഉമ', 'തൊടമാലി'→'തൊടാമലൈ', 'വല്ലി'→'വള്ളി'); 'മരുമകൾ'→'അനന്തരവൾ' എന്ന് പദം തിരുത്തി; 'അഭിനയിക്കുന്നു'→'അഭിനയിച്ചിട്ടുണ്ട്' എന്ന് ക്രിയാകാലം മാറ്റി; 'കമേർഷ്യൽ'→'വാണിജ്യ'; വിഭക്തിയും വാക്യഘടനയും തിരുത്തി; തലക്കെട്ടുകൾ ലളിതമാക്കി; വിരാമചിഹ്നവും അകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 25 || [[Jal R. Patel]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 26 || [[അനിഷ് കുരുവിള]] || [[:en:Anish Kuruvilla|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678583|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ക്രിയാരൂപവും തിരുത്തി ('അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്' → 'അവതരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്'); ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ കുത്തിട്ടു ('എം എസ്' → 'എം.എസ്.', 'DRDO' → 'ഡി.ആർ.ഡി.ഒ.'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('തെലുഗ്' → 'തെലുങ്ക്', 'കുറുവില്ല' → 'കുരുവിള'); 'പങ്ക്' → 'വേഷം', 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'; ഇറ്റാലിക് ചിഹ്നങ്ങളുടെ സ്ഥാനം ശരിയാക്കി.
|-
| 27 || [[C. N. Manjunath]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 28 || [[വളം]] || — || — || വലുപ്പം കൂടുതൽ; ഒഴിവാക്കി || ലേഖനം വളരെ വലുതായതിനാൽ ഈ ബാച്ചിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയില്ല
|-
| 29 || [[LeBron James]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 30 || [[Hong Kong dollar]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 31 || [[Lalit Mohan Banerjee]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 32 || [[ധർമ്മപുരി അരവിന്ദ്]] || [[:en:Dharmapuri Arvind|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678584|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ'→'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ', 'ലോക്സഭയിലെ പാർലമെന്റ് അംഗം'→'ലോക്സഭാംഗം'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പിന്നോക്ക'→'പിന്നാക്ക', 'ഫൌണ്ടേഷൻ'→'ഫൗണ്ടേഷൻ'); ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('കളിച്ചു'→'കളിച്ചിട്ടുണ്ട്'); വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും ശരിയാക്കി; പട്ടിക, വിഭാഗ തലക്കെട്ടുകൾ ('പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ') തിരുത്തി.
|-
| 33 || [[ഖാദിയാനി മസ്അല]] || [[:en:Qadiyani Problem|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 34 || [[ബളാന്തോട്]] || [[:en:Balanthode|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 35 || [[സംഗീത മഗർ]] || [[:en:Sangita Magar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678585|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('നേപ്പാൾ സ്ത്രീ' → 'നേപ്പാളി വനിത', 'ഹോസ്പിറ്റൽ' → 'ആശുപത്രി'); ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('ഇരയാകുന്നത്' → 'ഇരയായത്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ചികിൽസ' → 'ചികിത്സ', 'സെക്കണ്ടറി' → 'സെക്കൻഡറി'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; സർവനാമം ('അവൻ' → 'അയാൾ'), ചിഹ്നനം, സന്ധി എന്നിവ ശരിയാക്കി.
|-
| 36 || [[സംഘം (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Sangham (1988 film)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678586|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ശീർഷകങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('പ്ലോട്ട്'→'കഥാസംഗ്രഹം', 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'); വികലമായ വാക്യങ്ങൾ മാറ്റിയെഴുതി ('സംഗീത സ്കോർ ഉണ്ട് ശ്യാം'→'സംഗീതം നൽകിയിരിക്കുന്നത് ശ്യാം ആണ്'); യാന്ത്രികവിവർത്തനം തിരുത്തി ('സ്നേക്ക് ബോട്ട്'→'ചുണ്ടൻ വള്ളംകളി', 'ദാസൻ'→'ജോലിക്കാരൻ'); പേരെഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('കുട്ടപ്പായി'); പട്ടികത്തലക്കെട്ടുകളും ചുരുക്കെഴുത്തുകളും ശരിയാക്കി.
|-
| 37 || [[ലാഖാമണ്ഡൽ]] || [[:en:Lakhamandal|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 38 || [[ജി8+5]] || [[:en:G8+5|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678587|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങളും alt വാചകങ്ങളും മലയാളമാക്കി ('Suspended' → 'സസ്പെൻഡ് ചെയ്യപ്പെട്ടു', 'നോൺ-ബൈൻഡിംഗ്' → 'നിയമപരമായി ബാധ്യതയില്ലാത്ത'); പേരുകളുടെ അക്ഷരവിന്യാസം ഏകീകരിച്ചു; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; പദക്രമം തിരുത്തി; 'ഫൗണ്ടേഷൻ' → 'രൂപീകരണം', 'അവതാരകൻ' → 'ആതിഥേയൻ'; 'അസാധുവാക്കാൻ' → 'പകരമായി' എന്ന് അർത്ഥം തിരുത്തി.
|-
| 39 || [[റാത്തി പശു]] || [[:en:Rathi cattle|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678588|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കിലൊ' → 'കിലോ', 'ഗംഗനഗർ' → 'ഗംഗാനഗർ', 'സനോദൂർ' → 'സന്ദൂർ'); ഇൻഫോബോക്സിലെ 'brown' മലയാളത്തിലാക്കി ('തവിട്ട്'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ഇരട്ട ഉദ്ദേശ്യ' → 'ഇരട്ട ഉപയോഗ', 'പാൽ കറക്കുന്നതിനും' → 'പാലുൽപ്പാദനത്തിനും'); വിരാമചിഹ്നങ്ങളും അധിക സ്പേസുകളും ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 40 || [[Bade Fateh Ali Khan]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 41 || [[നബോത്തിയൻ സിസ്റ്റ്]] || [[:en:Nabothian cyst|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678589|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('സെർവിക്സിൻറെ'→'സെർവിക്സിന്റെ', 'എപിത്തീലിയം'→'എപ്പിത്തീലിയം', 'MRI'→'എം.ആർ.ഐ.'); കർമ്മണിപ്രയോഗവും കൃത്രിമ വാക്യഘടനയും ലളിതമാക്കി ('കഫത്താൽ നിറയപ്പെട്ടതും'→'കഫം നിറഞ്ഞതും'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് മലയാളം നൽകി ('ക്രോണിക്'→'ദീർഘകാല'); 'ചികിത്സയുടെ സമയം' എന്നത് 'ഭേദമാകുന്ന സമയത്ത്' എന്നാക്കി; തലക്കെട്ട് 'ലക്ഷണങ്ങൾ' എന്നാക്കി; അവലംബത്തിന് മുമ്പുള്ള ഇടകൾ നീക്കി.
|-
| 42 || [[പ്രിയ കുര്യൻ]] || [[:en:Priya Kuriyan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678590|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('കരിയർ' → 'ഔദ്യോഗിക ജീവിതം', 'അവലംബങ്ങൾ' → 'അവലംബം'); 'ഇന്ദിര... എന്ന ചിത്രത്തിനായി' → 'ഗ്രാഫിക് നോവലിനായി' എന്ന് തിരുത്തി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ക്രിയാരൂപം തിരുത്തി ('ലഭിച്ചിരുന്നു' → 'ലഭിച്ചു'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പ്രിയക്ക്' → 'പ്രിയയ്ക്ക്', 'പെരുമാൽ' → 'പെരുമാൾ', 'തുളിക' → 'തുലിക'); 'അഡാപ്റ്റേഷൻ' → 'രൂപാന്തരം'; '2004ൽ' → '2004-ൽ'; കൃതികളുടെ പേരുകൾ ഇറ്റാലിക്സിലാക്കി.
|-
| 43 || [[ജിയോവന്ന ടൊസാറ്റോ]] || [[:en:Giovanna Tosato|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678591|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരും പദങ്ങളും ഏകീകരിച്ചു ('ടോസാറ്റോ'→'ടൊസാറ്റോ', 'ക്യാൻസർ'→'കാൻസർ'); 'c.'→'ഏകദേശം'; ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ പുള്ളിയിട്ടു ('എൻസിഐ'→'എൻ.സി.ഐ.'); കണ്ണിയിലെ തെറ്റിയ 'ൽ' ശരിയാക്കി; വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; 'പാത്രങ്ങളുടെ'→'രക്തക്കുഴലുകളുടെ'; 'ലൈനിന്... അകലെ'→'ലൈൻ കടന്ന്'; 'റഫറൻസുകൾ'→'അവലംബം'
|-
| 44 || [[കളയിക്കൽ കുമാരൻ]] || [[:en:Kalaikkal Kumaran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678592|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മലയാളത്തിലാക്കി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('വിവാഹിതനാണ്' → 'വിവാഹിതനായിരുന്നു'); പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('വിയർപ്പിന്റെ വിള' → 'വിയർപ്പിന്റെ വില', 'കതിരുകണക്കിളി' → 'കതിരുകാണാക്കിളി'); 'സ്റ്റേജുകൾ' → 'വേദികൾ', 'അവാർഡ്' → 'പുരസ്കാരം'; വാക്യഘടന, കണ്ണി, ചിഹ്നങ്ങൾ ക്രമീകരിച്ചു
|-
| 45 || [[നാസി ഉടുക്ക്]] || [[:en:Nasi uduk|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678593|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദസ്ഥിരത വരുത്തി ('ഉഡുക്ക്'→'ഉടുക്ക്', 'ബീറ്റാവി'→'ബെറ്റാവി', 'അഗൂങ്'→'അഗുങ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മാറ്റി ('സൈഡ് ഡിഷ്'→'അനുബന്ധ വിഭവം', 'കോഴ്സ്'→'വിഭവം'); 'നാരങ്ങ'→'ഇഞ്ചിപ്പുല്ല്' എന്ന് തിരുത്തി; ക്രിയാകാലവും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി; തകർന്ന ഇറ്റാലിക് മാർക്കപ്പ് ശരിയാക്കി; ഇംഗ്ലീഷ് കുറിപ്പ് മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 46 || [[അർജുൻ ചിദംബരം]] || [[:en:Arjun Chidambaram|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678594|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ലിപ്യന്തരണവും പേരുകളും ഏകീകരിച്ചു ('അർജ്ജുൻ'→'അർജുൻ', 'വാർത്തയ്'→'വാർത്തൈ', 'നെർക്കൊണ്ട'→'നേർക്കൊണ്ട', 'അനീത്തി'→'അനീതി'); വിസർഗ്ഗത്തിന് പകരം കോളൻ ചേർത്തു ('സെൽവൻഃ'→'സെൽവൻ:'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളമാക്കി ('റോൾ'→'വേഷം', 'വില്ലന്മാർ'→'പ്രതിനായകന്മാർ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; അനാവശ്യ പൂർണ്ണവിരാമങ്ങൾ നീക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാനകമാക്കി ('അവലംബങ്ങൾ'→'അവലംബം').
|-
| 47 || [[ഝാർഖണ്ഡ് വികാസ് മോർച്ച (പ്രജാതാന്ത്രിക്)]] || [[:en:Jharkhand Vikas Morcha (Prajatantrik)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678595|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ജാർഖണ്ഡി' → 'ഝാർഖണ്ഡ്'); സ്ഥലനാമങ്ങളുടെ ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('ദൽതൻഗഞ്ച്' → 'ഡാൽട്ടൺഗഞ്ച്'); തീയതിക്കൊപ്പം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('24ന്' → '24-ന്'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('രാജിവച്ചു' → 'പാർട്ടി വിട്ടു'); 'ൻറെ' എന്നത് 'ന്റെ' ആക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ ('അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ') ഏകീകരിച്ചു.
|-
| 48 || [[ഗവൺമെൻ്റ് മെഡിക്കൽ കോളേജ്, രജൗരി]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 49 || [[അൽഫോൺസ (നടി)]] || [[:en:Alphonsa (actress)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678596|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('അൽഫോൻസ'→'അൽഫോൺസ'); പട്ടികയിലെ ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Special appearance'→'അതിഥിവേഷം'); ചലച്ചിത്രപ്പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം തിരുത്തി ('പഞ്ചതന്തിറം'→'പഞ്ചതന്ത്രം', 'ബാദ്രി'→'ബദ്രി'); വാക്യഘടനയും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('അയാൾ'→'അദ്ദേഹം'); അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി; ഉപശീർഷകം 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി
|-
| 50 || [[വി. കല്യാണം]] || [[:en:V. Kalyanam|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 51 || [[Magdi Yacoub]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 52 || [[സന്താനദേവൻ]] || [[:en:Santhanadevan|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678597|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചുരുക്കെഴുത്തുകളിൽ കുത്തിട്ടു ('എം ആർ രാധ' → 'എം.ആർ. രാധ', 'ടി ആർ സുന്ദരം' → 'ടി.ആർ. സുന്ദരം'); '1939-ൽ' എന്നതിനു ശേഷമുള്ള അനാവശ്യ അർധവിരാമം നീക്കി; ആദ്യവാക്യത്തിന്റെ അവസാനം പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി.
|-
| 53 || [[ശോഭിത ധുലിപാല]] || [[:en:Sobhita Dhulipala|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 54 || [[G. N. Malviya]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 55 || [[പി. കെ. നാരായണൻ നമ്പ്യാർ (സംഗീതജ്ഞൻ)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 56 || [[റുത്ത് വനിത]] || [[:en:Ruth Vanita|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 57 || [[24. വീരപാണ്ടി പഞ്ചായത്ത്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678598|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖവാക്യം ലേഖനനാമത്തിൽ തുടങ്ങുന്ന രീതിയിൽ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'ഇതിൽ'→'ഇവയിൽ', 'ഉൾപ്പടെ'→'ഉൾപ്പെടെ' എന്നിങ്ങനെ വ്യാകരണം തിരുത്തി; '2011ലെ'→'2011-ലെ', '28.7%ശതമാനം'→'28.7 ശതമാനം' എന്നിങ്ങനെ എഴുത്തുരീതി ഏകീകരിച്ചു; 'സൌകര്യങ്ങൾ'→'സൗകര്യങ്ങൾ', 'സ്മശാനങ്ങൾ'→'ശ്മശാനങ്ങൾ', 'യൂനിയൻ'→'യൂണിയൻ' എന്നിങ്ങനെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി; വിരാമചിഹ്നത്തിനു ശേഷമുള്ള ഇടം ചേർത്തു.
|-
| 58 || [[ദിവ്യ ജെയിൻ]] || [[:en:Divya Jain|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678599|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('സോഫ്ട്വെയർ'→'സോഫ്റ്റ്വെയർ', 'അലിഗഡ്'→'അലിഗഢ്', 'ഡേറ്റാ'→'ഡാറ്റാ'); വിഭക്തി തിരുത്തി ('സൺ മൈക്രോസിസ്റ്റംസിനും'→'സൺ മൈക്രോസിസ്റ്റംസിലും'); ക്രിയ മാറ്റി ('വിളിക്കുന്നു'→'വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്'); ബോക്സ് ഏറ്റെടുക്കൽ വാക്യം പുനഃക്രമീകരിച്ചു, നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; 'യുപി'→'ഉത്തർപ്രദേശ്', 'പ്രത്യേക കഴിവുള്ളവർ'→'ഭിന്നശേഷിക്കാർ'; '2003-ൽ' പോലെ വർഷരൂപവും വിരാമചിഹ്നങ്ങളും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി.
|-
| 59 || [[J. S. Guleria]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 60 || [[ഹിബ്ലേയ ഐബിഡിയാസ്]] || [[:en:Hyblaea ibidias|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678600|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അധിക സ്പേസുകളും അനാവശ്യ ↵ ചിഹ്നവും നീക്കി; അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('ഓസ്ട്രേലിയിലെ' → 'ഓസ്ട്രേലിയയിലെ', 'ജാസ്മിനോയ്ഡ്' → 'ജാസ്മിനോയിഡ്സ്'); 'ഇതിന്റെ' ചേർത്ത് വ്യക്തത വരുത്തി; പര്യായപദ ഖണ്ഡികയിലെ വാക്യഘടന മാറ്റി ('ഇനം' → 'സ്പീഷീസ്', 'പൂർണ്ണ ഇനം' → 'സ്വതന്ത്ര സ്പീഷീസ്'); അവലംബം വാക്യാന്ത്യത്തിലേക്ക് മാറ്റി.
|-
| 61 || [[Dioscorea hamiltonii]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 62 || [[Hashem Al-Ghaili]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 63 || [[Mukesh Batra]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 64 || [[Rabindra Nath Chaudhuri]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 65 || [[നാസ്ല]] || [[:en:Nazla|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678601|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ആമുഖത്തിലെയും 1945-ലെ ഭൂവിനിയോഗ ഭാഗത്തിലെയും വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; 'നസ്ല' എന്ന എഴുത്ത് 'നാസ്ല' എന്ന് ഏകീകരിച്ചു; ഗ്രീക്ക് പേര് 'Ασαλέα' എന്ന് തിരുത്തി; 'മാപ്പ്'→'ഭൂപടം', 'ഗേറ്റ്'→'കവാടം'; തലക്കെട്ടുകൾ മാറ്റി ('യുഗം'→'കാലഘട്ടം', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ'→'പുറംകണ്ണികൾ'); ചിഹ്നനവും സ്പേസിങ്ങും ശരിയാക്കി.
|-
| 66 || [[ഐ, നോബഡി]] || [[:en:I, Nobody|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 67 || [[ബാക്ടീരിയോളജി]] || [[:en:Bacteriology|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 68 || [[സുവലക്ഷ്മി]] || [[:en:Suvaluxmi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678602|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടനയും ക്രിയാരൂപങ്ങളും തിരുത്തി ('വേഷമിട്ട' → 'അഭിനയിച്ചിട്ടുള്ള'); വിവർത്തനപ്പിശകുകൾ മാറ്റി ('നാച്ചുറൽ ആർട്ടിസ്റ്റ്' → 'പ്രകൃതി ചിത്രകാരി', 'വക്കീലായി കരിയർ' → 'അഭിഭാഷകവൃത്തി'); പേരുകളുടെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സുവാലുലക്ഷ്മി' → 'സുവലക്ഷ്മി', തമിഴ് ചിത്രപ്പേരുകൾ); തലക്കെട്ടുകളും പട്ടികയിലെ പദങ്ങളും മാറ്റി ('ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ', 'പങ്ക്' → 'കഥാപാത്രം')
|-
| 69 || [[ഐറിസ് സ്ട്രോമ]] || [[:en:Stroma of iris|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678603|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വിരാമചിഹ്നത്തിന് മുമ്പുള്ള അധിക സ്പേസ് നീക്കി; പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('സംയോജനമാണ്' → 'ഒരു കെട്ടുപിണയലാണ്'); 'എന്നാൽ' എന്ന സംയോജകം ചേർത്തു; ബഹുവചനരൂപം തിരുത്തി ('ആൽബിനോസിന്റെ' → 'ആൽബിനോകളുടെ'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് 'പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം' ആക്കി.
|-
| 70 || [[താലപ്പൊലി (ചലച്ചിത്രം)]] || [[:en:Thaalappoli|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678604|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് ഏകീകരിച്ചു: 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' എന്നത് 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 71 || [[കെയ്ൻ വെലാസ്ക്വസ്]] || [[:en:Cain Velasquez|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678605|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || തലക്കെട്ട് തിരുത്തി ('പെൺകുട്ടികളും ആൺകുട്ടികളും' → 'ആദ്യകാല ജീവിതം'); പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('വൽസാസസ്', 'വെലാസ്ക്വെസ്' → 'വെലാസ്ക്വസ്'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ പിരിച്ചു; തീയതികളിലെ പ്രത്യയം ശരിയാക്കി ('ന്' → '-ന്'); പദപ്രയോഗം സ്വാഭാവികമാക്കി ('ഒപ്പുവച്ചിട്ടുണ്ട്' → 'കരാറിലാണ്'); കിക്ക്ബോക്സർ കണ്ണിയുടെ ലേബൽ ശരിയാക്കി
|-
| 72 || [[എന്റെ പൊന്നുതമ്പുരാൻ]] || [[:en:Ente Ponnu Thampuran|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678606|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അഭിനേതാക്കളുടെ പട്ടിക 'നടൻ – കഥാപാത്രം' രൂപത്തിലാക്കി; പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇഡിക്കുല്ല'→'ഇടിക്കുള', 'പരവൂർ'→'പറവൂർ', 'വിക്നേശ്വരൻ'→'വിഘ്നേശ്വരൻ'); ചുരുക്കെഴുത്തും ചിഹ്നനവും ഏകീകരിച്ചു ('എടി അബു'→'എ.ടി. അബു', '1992 ൽ'→'1992-ൽ'); 'പരാമർശങ്ങൾ', 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' എന്നീ തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 73 || [[നുസ ലെംബോംഗൻ]] || [[:en:Nusa Lembongan|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 74 || [[ബോയിൽ]] || [[:en:Boil (infection)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678607|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അപൂർണ്ണ വാക്യങ്ങൾ പൂർത്തിയാക്കി ('ഗുരുതരമായ എത്താം' → 'ഗുരുതരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കിയേക്കാം'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം നൽകി ('ടിഷ്യൂകൾ' → 'കലകൾ', 'ഗ്രോയിൻ' → 'തുടയിടുക്ക്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഇൻട്രാറൽ' → 'ഇൻട്രാഓറൽ', 'എസ് ഓറിയസ്' → 'എസ്. ഓറിയസ്'); വാക്യഘടന ലളിതമാക്കി; വിട്ടുപോയ പൂർണ്ണവിരാമം ചേർത്തു.
|-
| 75 || [[പർഭുഭായി വാസവ]] || [[:en:Parbhubhai Vasava|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678608|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദം മാറ്റി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരനും' → 'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകനും'); പേരിന്റെ എഴുത്ത് ഏകീകരിച്ചു ('പർഭുഭായ്' → 'പർഭുഭായി'); അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('തെർഞ്ഞെടുപ്പിലും' → 'തിരഞ്ഞെടുപ്പിലും', 'ലോകസഭാമണ്ഡലത്തിൽ' → 'ലോക്സഭാ മണ്ഡലത്തിൽ'); വിഭക്തി ചേർത്തു ('പാർട്ടിയിൽ ചേർന്നു'); വിരാമചിഹ്നവും വർഷങ്ങൾക്കൊപ്പമുള്ള ഹൈഫനും ('2014-ൽ') ശരിയാക്കി; തുടക്കത്തിലെ ശൂന്യവരി നീക്കി.
|-
| 76 || [[ടി.ആർ. ശങ്കുണ്ണി]] || [[:en:T. R. Sankunni|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678609|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പൊട്ടെക്കാട്ട്'→'പൊറ്റെക്കാട്ട്', 'യുറേക്ക'→'യുറീക്ക', 'ബഹുക്ക്ടയാടും'→'കൂട്ടുകുടുംബവും'); ഇംഗ്ലീഷ് വാക്കുകൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കരിയർ'→'ഔദ്യോഗികജീവിതം', 'എഡിറ്റർ'→'പത്രാധിപർ'); '1969-ൽ' പോലെ സംഖ്യകൾക്കുശേഷം ഹൈഫൻ ചേർത്തു; വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും ഇറ്റാലിക് മാർക്കപ്പും തിരുത്തി.
|-
| 77 || [[മട്ടാഞ്ചേരി വാട്ടർ മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ]] || [[:en:Mattancherry Water Metro Station|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678610|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന ക്രമീകരിച്ചു ('പിണറായി വിജയൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു' → 'പിണറായി വിജയനാണ് സ്റ്റേഷൻ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്'); സമാസം ചേർത്തെഴുതി ('പൈതൃക പട്ടിക' → 'പൈതൃകപ്പട്ടിക'); '11 ന്' → '11-ന്'; അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കടവംഭാഗം' → 'കടവുംഭാഗം', 'ജ്യു ടൌൺ' → 'ജ്യൂ ടൗൺ', 'ജ്യു സെമിത്തേരി' → 'ജൂത സെമിത്തേരി', 'കുരിശു' → 'കുരിശ്').
|-
| 78 || [[ചെങ്ങന്നൂർ തീവണ്ടിനിലയം]] || [[:en:Chengannur railway station|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678611|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || സ്ഥലപ്പേരുകളിലെ അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('കയാംകുളം'→'കായംകുളം', 'ചങ്കനാച്ചേരി'→'ചങ്ങനാശ്ശേരി', 'അഡൂരിൽ'→'അടൂരിലും'); പമ്പ പാതയെക്കുറിച്ചുള്ള അർത്ഥമില്ലാത്ത വാക്യം മാറ്റിയെഴുതി; 'ലൈൻ', 'കാറ്റഗറി', 'സതേൺ' എന്നിവയ്ക്ക് പകരം മലയാള പദങ്ങൾ ചേർത്തു; '1958 ൽ'→'1958-ൽ'; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'.
|-
| 79 || [[പൂന്തേനരുവി]] || [[:en:Poonthenaruvi|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678612|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ചിത്രനാമത്തിലെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പൂന്തനേരുവി'→'പൂന്തേനരുവി'); വാക്യഘടനയും ചിഹ്നനവും മെച്ചപ്പെടുത്തി, വിട്ടുപോയ 'നിർമ്മിച്ച്' ചേർത്തു; ഗാനപ്പേരുകളുടെ ലിപ്യന്തരണം ശരിയാക്കി ('കുലിറോഡി കുലിറെഡി'→'കുളിരോടി കുളിരെടി'); പട്ടിക തലക്കെട്ടുകൾ തിരുത്തി ('ഇല്ല.'→'ക്ര.നം.'); 'പരാമർശങ്ങൾ'→'അവലംബം'
|-
| 80 || [[മോർഫോളജി (ജീവശാസ്ത്രം)]] || [[:en:Morphology (biology)|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 81 || [[വരാഹ നദി]] || [[:en:Varaha River|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678613|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരിന്റെ അക്ഷരത്തെറ്റ് തിരുത്തി ('പെരിയാകുളത്തിനടുത്ത്' → 'പെരിയകുളത്തിനടുത്ത്'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ഇത് മരുഗൽപട്ടിക്കടുത്തുള്ള വൈഗൈ നദിയിൽ ചേരുന്നു' → 'മരുഗൽപട്ടിക്കടുത്തുവെച്ച് ഇത് വൈഗൈ നദിയിൽ ചേരുന്നു'); വിഭാഗത്തലക്കെട്ട് മാറ്റി ('പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം')
|-
| 82 || [[മാളിക പണിയുന്നവർ]] || [[:en:Maalika Paniyunnavar|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678614|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പേരുകളുടെ അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('ജി. മുരളീ' → 'ജി. മുരളി', 'അർജുനനും' → 'അർജ്ജുനനും', 'കെ ജെ യേശുദാസ്' → 'കെ.ജെ. യേശുദാസ്'); 'നിന്നും' → 'നിന്ന്' എന്നാക്കി; വിരാമചിഹ്നവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ' → 'പുറംകണ്ണികൾ'.
|-
| 83 || [[ലാലുഭായ് പട്ടേൽ]] || [[:en:Lalubhai Patel|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678615|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || പദപ്രയോഗം മാറ്റി ('രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ'→'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('പെണ്മക്കളൂം'→'പെൺമക്കളും', 'bi ദ്യോഗിക'→'ഔദ്യോഗിക'); 'ലോക്സഭ', 'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്' എന്നീ രൂപങ്ങൾ ഏകീകരിച്ചു; '2009-ലെ', '16-ാം' എന്നിങ്ങനെ സംഖ്യാരൂപങ്ങൾ ക്രമീകരിച്ചു; സ്വകാര്യജീവിതം വിഭാഗത്തിലെ വാക്യഘടനയും അധികചിഹ്നങ്ങളും തിരുത്തി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ 'അവലംബം', 'പുറംകണ്ണികൾ' എന്നാക്കി.
|-
| 84 || [[സിട്രിക്സ് ക്ലൗഡ്]] || [[:en:Citrix Cloud|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678616|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('സംസ്ഥാപനങ്ങളെ' → 'സ്ഥാപനങ്ങളെ', 'അപ്ലിക്കേഷനുകളും' → 'ആപ്ലിക്കേഷനുകളും', 'മാനേജുമെന്റ്' → 'മാനേജ്മെന്റ്', 'ബ്രൌസർ' → 'ബ്രൗസർ'); അനാവശ്യ ZWNJ-ഉം അധിക സ്പേസും നീക്കി; ഉൽപ്പന്നനാമങ്ങൾ ഏകീകരിച്ചു ('സെൻ-ഡെസ്ക്ടോപ്പ്' → 'സെൻഡെസ്ക്ടോപ്പ്'); '2015 ൽ' → '2015-ൽ'; പദപ്രയോഗവും വാക്യഘടനയും മെച്ചപ്പെടുത്തി ('വിന്യസിക്കാൻ' → 'ലഭ്യമാക്കാൻ').
|-
| 85 || [[സഞ്ജയ് ഭാട്ടിയ]] || [[:en:Sanjay Bhatia|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678617|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇൻഫോബോക്സിലെ ഇംഗ്ലീഷ് മൂല്യങ്ങൾ മലയാളത്തിലാക്കി ('Sons (Two)' → 'ആൺമക്കൾ (രണ്ട്)'); 'രാഷ്ട്രീയക്കാരൻ' → 'രാഷ്ട്രീയപ്രവർത്തകൻ'; 'തെരഞ്ഞെടുപ്പ്' → 'തിരഞ്ഞെടുപ്പ്'; '2019 ലെ' → '2019-ലെ'; വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; അധിക ചിഹ്നങ്ങളും ഇടകളും നീക്കി; 'പരാമർശങ്ങൾ' → 'അവലംബം'
|-
| 86 || [[രാഗം താനം പല്ലവി]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678618|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('അച്ചൻ'→'അച്ഛൻ', 'രേവി മേനോൻ'→'രവി മേനോൻ', 'അപ്പുകുട്ടൻ'→'അപ്പുക്കുട്ടൻ'); പദപ്രയോഗം മെച്ചപ്പെടുത്തി ('ശുഷ്കമായ'→'തുച്ഛമായ', 'ഒഴപ്പാളി'→'ഉഴപ്പൻ'); അവ്യക്തമായ വാക്യങ്ങൾ പുനഃക്രമീകരിച്ചു; ചിഹ്നനവും ഇടയകലവും ശരിയാക്കി; 'ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'പുറംകണ്ണികൾ' ആക്കി.
|-
| 87 || [[മൊഹല്ല ക്ലിനിക്കുകൾ]] || [[:en:Mohalla Clinics|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678619|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഡോകർ'→'ഡോക്ടർ', 'ചിലവ്'→'ചെലവ്'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('കാർഡിയാക് സർജൻ'→'ഹൃദയശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധൻ'); നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ച് പദക്രമം മെച്ചപ്പെടുത്തി; ക്രിയാകാലം തിരുത്തി ('കണ്ടെത്തുന്നു'→'കണ്ടെത്തി'); അധിക ഉദ്ധരണചിഹ്നവും ഇരട്ട സ്പേസുകളും നീക്കി
|-
| 88 || [[എത്തോളജി]] || [[:en:Ethology|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 89 || [[ദുർവ്വിനീതൻ (രാജാവ്)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 90 || [[റോയൽ എൻഫീൾഡ്]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 91 || [[റോയൽ എൻഫീൾഡ് (ഇന്ത്യ)]] || — || — || തിരിച്ചുവിടൽ താൾ || തിരിച്ചുവിടൽ താളായതിനാൽ തിരുത്താൻ ഉള്ളടക്കമില്ല
|-
| 92 || [[മീനാക്ഷി ബാനർജി]] || [[:en:Meenakshi Banerjee|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678620|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ബനാരസ്'→'ബനാറസ്', 'ലോറിറ്റോ'→'ലൊറേറ്റോ'); 'അധ്യാപക'→'അധ്യാപിക'; 'കരിയർ' എന്ന തലക്കെട്ട് 'ഔദ്യോഗികജീവിതം' ആക്കി; വർഷത്തിനുശേഷം ഹൈഫൻ ചേർത്തു ('1989-ൽ'); കർത്താവായി 'അവർ' ചേർത്തു; 'ഔഷധസസ്യങ്ങൾ' പോലുള്ള വാക്കുകൾ ചേർത്തെഴുതി; 'ഏർപ്പെടുന്നു'→'ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു'; അധിക സ്പേസുകൾ നീക്കി
|-
| 93 || [[സ്നേഹഗണ്ഡൂഷം]] || [[:en:Oil pulling|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678621|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഓരൊ രൊഗിക്കും'→'ഓരോ രോഗിക്കും', 'വനസ്പതികൽ'→'വനസ്പതികൾ'); പദങ്ങൾ മാറ്റി ('നവീനശാസ്ത്രത്തിൽ'→'ആധുനികശാസ്ത്രത്തിൽ'); വാക്യഘടന മെച്ചപ്പെടുത്തി; ചിഹ്നനവും ഉദ്ധരണിയും ശരിയാക്കി; ചിത്രവിവരണവും 'References' തലക്കെട്ടും മലയാളത്തിലാക്കി.
|-
| 94 || [[ജോൺ ആർഗിൽ റോബർട്ട്സൺ]] || [[:en:John Argyll Robertson|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678622|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്കു പകരം മലയാളം നൽകി ('സർജൻ'→'ശസ്ത്രക്രിയാ വിദഗ്ദ്ധൻ', 'ബ്ലൈൻഡ് സ്പോട്ട്'→'അന്ധബിന്ദു'); അക്ഷരരൂപം ഏകീകരിച്ചു ('വിദഗ്ധൻ'→'വിദഗ്ദ്ധൻ'); തീയതിയെഴുത്ത് ശരിയാക്കി ('7 ന്'→'7-ന്'); 'നീ ലാമ്പ്' പോലുള്ള പദാനുപദ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി; വാക്യഘടനയും ചിത്രക്കുറിപ്പും തിരുത്തി; ചുരുക്കെഴുത്ത് 'പിആർസിഎസ്ഇ' ആക്കി.
|-
| 95 || [[ഹഷൻ തിലകരത്നെ]] || [[:en:Hashan Tillakaratne|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 96 || [[മൃദുല വിജയ്]] || — || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678623|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന തിരുത്തി ('ജനിച്ചു,' → 'പേരിലാണ് ജനിച്ചത്'); അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('നൂറം നാൾ' → 'നൂറാം നാൾ', 'പൂക്കളം' → 'പൂക്കാലം'); പട്ടികകളിലെ തെറ്റായ വിവർത്തനങ്ങൾ മാറ്റി ('അവൾ തന്നെ' → 'സ്വയം', 'പൂക്കൾ' → 'ഫ്ലവേഴ്സ്'); പദക്രമം ശരിയാക്കി ('പകരം നിയുക്ത പ്രസാദ്' → 'നിയുക്ത പ്രസാദിനു പകരം'); ഇറ്റാലിക്സ് ശരിയാക്കി; വിഭാഗത്തലക്കെട്ടുകൾ മാനകരൂപത്തിലാക്കി.
|-
| 97 || [[സ്റ്റോമ (വൈദ്യശാസ്ത്രം)]] || [[:en:Stoma (medicine)|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678624|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || വാക്യഘടന പുനഃക്രമീകരിച്ചു; നീണ്ട വാക്യങ്ങൾ വിഭജിച്ചു; വൈദ്യപദങ്ങളുടെ ലിപ്യന്തരണം ഏകീകരിച്ചു ('-ഓസ്റ്റോമി'→'-ഓസ്റ്റമി', 'ഗാസ്റ്റോഇന്റെസ്റ്റിനൽ'→'ഗ്യാസ്ട്രോഇന്റസ്റ്റൈനൽ', 'അപ്പെൻറ്റികോസ്റ്റമി'→'അപ്പെൻഡിക്കോസ്റ്റമി'); പദപ്രയോഗം തിരുത്തി ('മൂത്രനാളി'→'മൂത്രവാഹിനികൾ', 'നെഗറ്റീവ് ഇഫക്റ്റുകൾ'→'ദോഷഫലങ്ങൾ'); വിഭക്തി തിരുത്തി ('അവയവവും'→'അവയവത്തെയും').
|-
| 98 || [[കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം]] || [[:en:Kulpakji|en]] || — || കൂടുതൽ തിരുത്തൽ ആവശ്യമാണ് || നിർദ്ദേശിച്ച തിരുത്ത് പരിശോധനയിൽ തടഞ്ഞു; ഇത് ഒരാൾ നേരിട്ടു നോക്കി തിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്
|-
| 99 || [[ലൂണാർ പോളാർ എക്സ്പ്ലൊറേഷൻ മിഷൻ]] || [[:en:Lunar Polar Exploration Mission|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678625|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || അക്ഷരത്തെറ്റുകൾ തിരുത്തി ('ഐഎസ്ആആർഒ'→'ഐഎസ്ആർഒ', 'മിസ്തുബിഷി'→'മിത്സുബിഷി', 'ദ്രുവ'→'ധ്രുവ'); ഇംഗ്ലീഷ് പദങ്ങൾക്ക് പകരം മലയാളം ചേർത്തു ('പ്ലാൻ ചെയ്തിരിക്കുന്നത്'→'ആസൂത്രിതം', 'ലോഞ്ചർ'→'വിക്ഷേപണ വാഹനം'); പ്രത്യയങ്ങൾ ഹൈഫൻ ചേർത്ത് എഴുതി ('2026 ന്'→'2026-ന്'); ദൈർഘ്യമേറിയ വാക്യം രണ്ടായി മുറിച്ചു; പദക്രമവും പദപ്രയോഗവും മെച്ചപ്പെടുത്തി.
|-
| 100 || [[വിൻസി അലോഷ്യസ്]] || [[:en:Vincy Aloshious|en]] || [[പ്രത്യേകം:Diff/4678626|diff]] || ✓ സേവ് ചെയ്തു || 'അവളുടെ' മാറ്റി 'വിൻസിയുടെ' എന്നാക്കി; തലക്കെട്ട് 'മുൻകാലജീവിതം' → 'ആദ്യകാലജീവിതം'; '2019 ൽ' → '2019-ൽ'; 'സംപ്രേക്ഷണം' → 'സംപ്രേഷണം'; 'ജനഗണമന' → 'ജന ഗണ മന'; വാക്യഘടന തിരുത്തി; തെറ്റായ ഇറ്റാലിക്സും അവലംബസ്ഥാനവും ശരിയാക്കി.
|}
== ഉപയോക്താക്കൾ പരിശോധിക്കേണ്ട വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ ==
ഭാഷ തിരുത്തുന്നതിനിടെ കണ്ടെത്തിയ, എന്നാൽ AI മനഃപൂർവ്വം തൊടാത്ത പ്രശ്നങ്ങളാണ് താഴെ. ഇവ അവലംബസഹിതം തിരുത്തേണ്ടത് ഉപയോക്താക്കളാണ്:
'''ഒരു പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചാൽ''' ആ വരിയിലെ അവസാന കള്ളിയിൽ <code><nowiki>{{done}} ~~~~</nowiki></code> എന്നു ചേർക്കുക — അത്രമാത്രം. പരിശോധിച്ചിട്ട് പ്രശ്നമല്ലെന്നു കണ്ടെത്തിയാൽ അതും ആ കള്ളിയിൽ ചുരുക്കി കുറിക്കുക. വിശദവിവരങ്ങൾ: [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]].
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/1|പ്രശ്നങ്ങൾ 1–300]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/പത്തൊമ്പതാം ബാച്ച്/വസ്തുതാപ്രശ്നങ്ങൾ/2|പ്രശ്നങ്ങൾ 301–581]]
== ഇതും കാണുക ==
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം|പദ്ധതിരേഖ]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/രീതിശാസ്ത്രം|രീതിശാസ്ത്രവും സാങ്കേതിക വിവരങ്ങളും]]
* [[വിക്കിപീഡിയ:പരിഭാഷ ശുദ്ധീകരണം/ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്|ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്]]
[[വർഗ്ഗം:വിക്കിപീഡിയ പദ്ധതികൾ]]
iwg7bejkitz22c2mzv4hm47seu32c77