പ്രധാന താൾ

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ml">
  <siteinfo>
    <sitename>വിക്കിയാത്ര</sitename>
    <dbname>mlwikivoyage</dbname>
    <base>https://ml.wikivoyage.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">മീഡിയ</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">പ്രത്യേകം</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">സംവാദം</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">ഉപയോക്താവ്</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">വിക്കിയാത്ര</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">വിക്കിയാത്ര സംവാദം</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">പ്രമാണം</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">മീഡിയവിക്കി സംവാദം</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">ഫലകം</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">സഹായം</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">സഹായത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">വർഗ്ഗം</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">ഘടകം</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>പ്രധാന താൾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1</id>
    <revision>
      <id>9381</id>
      <parentid>9311</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:07:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2410" sha1="regkb5prm4rfys6bvkv7pqs5s0znbv1" xml:space="preserve">{{Mapbanner
| title=&lt;span style=&quot;font-size:40px&quot;&gt;[[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രയിലേക്ക്]] [[Wikivoyage:Welcome, newcomers|സ്വാഗതം]]&lt;/span&gt;
| tagline=''[[Wikivoyage:Plunge forward|ആർക്കും തിരുത്താനാവുന്ന]]'' സ്വതന്ത്ര ആഗോള യാത്രാസഹായിയാണ് വിക്കിയാത്ര.&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-size:smaller&quot;&gt;'''വിക്കിപീഡിയയുടെ''' [[#siteContainer|സഹോദര സംരംഭം]].&lt;/span&gt;
| touristoffice=എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമുണ്ടോ? [[വിക്കിയാത്ര:യാത്രാ സഭ|യാത്രാ സഭയിൽ]] ചോദിക്കൂ.
| morelinks=കൂടുതൽ: [[സ്ഥലങ്ങൾ]] &amp;bull; [[യാത്രാപദ്ധതി]] &amp;bull; [[അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ]] &amp;bull; [[യാത്രാ വിഷയങ്ങൾ]]
}}
{{Startbanner}}

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; id=&quot;gettinginvolvedbox&quot; style=&quot;width:100%; border-spacing:10px 0px;&quot;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;background-color:#ddddff;padding:7px;&quot; |
&lt;div style=&quot;margin:0;font-family:sans-serif;font-size:120%;font-weight:bold;text-align:left;color:#000;padding-left:0.4em;padding-top: 0.2em;padding-bottom:0.2em;&quot;&gt;പ്രധാനപ്പെട്ട കണ്ണികൾ&lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;midbb&quot; style=&quot;width:25%; float:right; font-size:105%; padding:10px;&quot;&gt; 
* [[വിക്കിവോയേജ്:നയങ്ങൾ|നയങ്ങൾ]] 
* [[വിക്കിവോയേജ്:എങ്ങനെ ഒരു താൾ തിരുത്താം|എങ്ങനെ ഒരു താൾ തിരുത്താം]] 
&lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;leftbb&quot; style=&quot;font-size:105%; padding:10px;&quot;&gt; 
* [[വിക്കിവോയേജ്:പദ്ധതി|പദ്ധതി]]
* [[പ്രത്യേകം:PrefixIndex/Wy/ml|എല്ലാ താളുകളും]]
*[[വിക്കിയാത്ര:വിക്കിയാത്രാ സമൂഹം|വിക്കിയാത്രാ സമൂഹം]]
&lt;/div&gt;
|}
{{WikivoyageSister}}
{{ഇതര ഭാഷകളിൽ}}
&lt;div style=&quot;float:right; margin-top:1em;&quot;&gt;[[Main Page/Photo credits|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;photo credits&lt;/span&gt;]]&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>regkb5prm4rfys6bvkv7pqs5s0znbv1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9411</id>
      <parentid>9381</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T19:47:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഒരു പ്രീഫിക്സ് ഒഴിവാക്കി</comment>
      <origin>9411</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2404" sha1="dqkt9ctaeiklt08bbdmtogreit7cd6p" xml:space="preserve">{{Mapbanner
| title=&lt;span style=&quot;font-size:40px&quot;&gt;[[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രയിലേക്ക്]] [[Wikivoyage:Welcome, newcomers|സ്വാഗതം]]&lt;/span&gt;
| tagline=''[[Wikivoyage:Plunge forward|ആർക്കും തിരുത്താനാവുന്ന]]'' സ്വതന്ത്ര ആഗോള യാത്രാസഹായിയാണ് വിക്കിയാത്ര.&lt;br&gt;&lt;span style=&quot;font-size:smaller&quot;&gt;'''വിക്കിപീഡിയയുടെ''' [[#siteContainer|സഹോദര സംരംഭം]].&lt;/span&gt;
| touristoffice=എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമുണ്ടോ? [[വിക്കിയാത്ര:യാത്രാ സഭ|യാത്രാ സഭയിൽ]] ചോദിക്കൂ.
| morelinks=കൂടുതൽ: [[സ്ഥലങ്ങൾ]] &amp;bull; [[യാത്രാപദ്ധതി]] &amp;bull; [[അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ]] &amp;bull; [[യാത്രാ വിഷയങ്ങൾ]]
}}
{{Startbanner}}

{| cellpadding=&quot;0&quot; cellspacing=&quot;0&quot; id=&quot;gettinginvolvedbox&quot; style=&quot;width:100%; border-spacing:10px 0px;&quot;
|-
| align=&quot;left&quot; style=&quot;background-color:#ddddff;padding:7px;&quot; |
&lt;div style=&quot;margin:0;font-family:sans-serif;font-size:120%;font-weight:bold;text-align:left;color:#000;padding-left:0.4em;padding-top: 0.2em;padding-bottom:0.2em;&quot;&gt;പ്രധാനപ്പെട്ട കണ്ണികൾ&lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;midbb&quot; style=&quot;width:25%; float:right; font-size:105%; padding:10px;&quot;&gt; 
* [[വിക്കിവോയേജ്:നയങ്ങൾ|നയങ്ങൾ]] 
* [[വിക്കിവോയേജ്:എങ്ങനെ ഒരു താൾ തിരുത്താം|എങ്ങനെ ഒരു താൾ തിരുത്താം]] 
&lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;leftbb&quot; style=&quot;font-size:105%; padding:10px;&quot;&gt; 
* [[വിക്കിവോയേജ്:പദ്ധതി|പദ്ധതി]]
* [[പ്രത്യേകം:PrefixIndex|എല്ലാ താളുകളും]]
*[[വിക്കിയാത്ര:വിക്കിയാത്രാ സമൂഹം|വിക്കിയാത്രാ സമൂഹം]]
&lt;/div&gt;
|}
{{WikivoyageSister}}
{{ഇതര ഭാഷകളിൽ}}
&lt;div style=&quot;float:right; margin-top:1em;&quot;&gt;[[Main Page/Photo credits|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;photo credits&lt;/span&gt;]]&lt;/div&gt;</text>
      <sha1>dqkt9ctaeiklt08bbdmtogreit7cd6p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഘടകം:Listing/i18n</title>
    <ns>828</ns>
    <id>68</id>
    <revision>
      <id>9417</id>
      <parentid>144</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T20:50:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>കുറച്ച് തർജ്ജമകൾ ചേർത്തു</comment>
      <origin>9417</origin>
      <model>Scribunto</model>
      <format>text/plain</format>
      <text bytes="2315" sha1="4q8679ub48mks7t3qraljqep37dt6y9" xml:space="preserve">-- internationalisation
return {
	msg = {
		phone		= 'ടെലിഫോൺ',
		tollfree	= 'ടോൾ ഫ്രീ',
		fax			= '',
		price		= '', -- not used on en:voy
		hours		= '', -- not used on en:voy
		checkin		= 'Check-in: ',
		checkinNout	= ', check-out: ',
		checkout	= 'Check-out: ',
		wikipedia   = ' on Wikipedia',
		wikidata	= ' on Wikidata',
		wikivoyage	= ' here on Wikivoyage',
		yes			= 'yes',
		lastedit	= 'updated ',
        facebook	= '', -- not used on en:voy
        twitter		= '', -- not used on en:voy
	},
	errorMsg = {
		unicode		= 'UNICODE',
		wrongPar	= 'There are unhandled parameters: ',
	},
	categories = {
		hiddenChar	= 'Listing with hidden unicode character',
		invalidPar	= 'Listing with compilation errors',
		noWikidata	= 'Listing with Wikipedia link but not Wikidata link',
	},
	wiki = {
		home		= 'mlwikivoyage',
		wikipedia	= 'mlwiki',
	},
	parameters = {
		address		= 'address',
		alt			= 'alt',
		checkin		= 'checkin',
		checkout	= 'checkout',
		counter		= 'counter',
		description	= 'content',
		email		= 'email',
		facebook	= '', -- not used on en:voy
		fax			= 'fax',
		hours		= 'hours',
		image		= 'image',
		directions	= 'directions',
		lastedit	= 'lastedit',
		lat			= 'lat',
		long		= 'long',
		mtype		= 'type',
		name		= 'name',
		osm			= 'osm',
		price		= 'price',
		tollfree	= 'tollfree',
		tel			= 'phone',
		twitter		= '', -- not used on en:voy
		url			= 'url',
		wikidata	= 'wikidata',
		wikipedia	= 'wikipedia',
	},
	icons = {
		wikipedia	= 'Antu wikipedia.svg',
		wikidata	= 'Wikidata-logo.svg',
		wikivoyage	= 'Wikivoyage-logo.svg',
		price		= '', -- not used on en:voy
		hours		= '', -- not used on en:voy
		facebook	= '', -- not used on en:voy
		twitter		= '', -- not used on en:voy
	},
	symbols = {
		phone		= '☏',
		tollfree	= 'toll-free: ', -- en:voy use a description instead of a symbol
	},
	markerParameters = {
		color       = 'color',
		counter     = 'counter',
		description = 'description',
		group       = 'group',
		image       = 'image',
		islisting   = 'islisting',
		lat         = 'lat',
		long        = 'long',
		mtype       = 'type',
		name        = 'name',
		show        = 'show',
		symbol      = 'symbol',
		text        = 'text',
		useIcon     = 'useIcon',
		url         = 'url',
		wikidata    = 'wikidata',
		zoom        = 'zoom',
	}
}</text>
      <sha1>4q8679ub48mks7t3qraljqep37dt6y9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:Ombox</title>
    <ns>10</ns>
    <id>251</id>
    <revision>
      <id>9439</id>
      <parentid>821</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T07:33:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>add in [[/Documentation]]</comment>
      <origin>9439</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3037" sha1="pijy0vn2rabfe1ic8zlcbdkiyzm7ufc" xml:space="preserve">&lt;table class=&quot;metadata plainlinks ombox {{#switch:{{{small|}}}
| left = mbox-small-left
}} &quot; style=&quot;{{{style|}}}margin:0 10% 1.5em;border:1px solid #AAAAAA;{{#switch:{{{type|}}}
| speedy     = background:#FFDDDD;border-left:1px #BBBBAA solid;
| delete     = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| content    = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| approval   = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| move       = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| style      = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| protection = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
| notice&lt;!-- = default --&gt;
| #default   = background:#FBFBFB;border-left:1px #BBBBAA solid;
}}{{#if:{{{stacked|}}}|border-top:-1px;}}&quot;&gt;&lt;tr&gt;
{{#switch:{{{image|}}}
| blank      &lt;!-- Fall back to &quot;none&quot;, since deprecated. --&gt;
| none     =
  &lt;td class=&quot;mbox-empty-cell&quot; style=&quot;width:1px;border:none;padding:0;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;!-- No image. Cell with some width or padding necessary for text cell to have 100% width. --&gt;
| #default = 
  &lt;td class=&quot;mbox-image&quot; style=&quot;border:none;padding:2px 0 2px 0.9em;text-align:center;&quot;&gt;{{#switch:{{{small|}}}
  | left     = &lt;!-- Don't use the DIV --&gt;
  | #default = &lt;div style=&quot;width:52px;&quot;&gt;
  }}{{#if:{{{image|}}}
  | {{{image}}}
  | {{#switch:{{{type|}}}
    | speedy     = [[പ്രമാണം:Ambox speedy deletion.png|Speedy|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | delete     = [[പ്രമാണം:Ambox deletion.png|Delete|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | content    = [[പ്രമാണം:Ambox content.png|Content|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | approval   = [[പ്രമാണം:Thumb up icon.svg|Approval|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | move       = [[പ്രമാണം:Ambox_move.png|Move|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | style      = [[പ്രമാണം:Edit-clear.svg|Style|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | protection = [[പ്രമാണം:Ambox protection.png|Protection|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    | notice&lt;!-- = default --&gt;
    | #default   = [[പ്രമാണം:Ambox notice.png|Information|{{#switch:{{{small|}}}|left=20x20px|#default=40x40px}}|link=]]
    }}
  }}{{#switch:{{{small|}}}
  | left     = &lt;!-- Don't use the /DIV --&gt;
  | #default = &lt;/div&gt;
  }}&lt;/td&gt;
}}
&lt;td class=&quot;mbox-text&quot; style=&quot;{{{textstyle|}}}width:100%;border:none;padding:0.25em 0.9em;text-align:left;&quot;&gt;{{{text|}}}&lt;/td&gt;
{{#if:{{{imageright|}}}
| {{#ifeq:{{{imageright|}}}|none
  | &lt;!-- No image. --&gt;
  | &lt;td class=&quot;mbox-imageright&quot; style=&quot;border:none;padding:2px 0.9em 2px 0;text-align:center;&quot;&gt;{{#switch:{{{small|}}}
    | left     = {{{imageright|}}}
    | #default = &lt;div style=&quot;width:{{{imagerightwidth|52}}}px;&quot;&gt;{{{imageright|}}}&lt;/div&gt;
    }}&lt;/td&gt;
  }}
}}
&lt;/tr&gt;&lt;/table&gt;&lt;noinclude&gt;{{Documentation}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>pijy0vn2rabfe1ic8zlcbdkiyzm7ufc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:Ombox/doc</title>
    <ns>10</ns>
    <id>252</id>
    <revision>
      <id>9438</id>
      <parentid>831</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T07:32:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <origin>9438</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1567" sha1="bj8ufzuavb3lpnrb5lct3d8xpcuwvq3" xml:space="preserve">{{Documentation subpage}}
__NOTOC__
&lt;!-- PLEASE ADD CATEGORIES AND INTERWIKIS AT THE BOTTOM OF THIS PAGE --&gt;

==History==
This is the &lt;nowiki&gt;{{Ombox}}&lt;/nowiki&gt; or '''other pages message box''' meta-template.

It is used to build generic-looking message box templates such as &lt;nowiki&gt;{{&lt;/nowiki&gt;[[ഫലകം:Historical|Historical]]&lt;nowiki&gt;}}&lt;/nowiki&gt;. It should be used in instances where &lt;nowiki&gt;{{Ambox}}&lt;/nowiki&gt; does not suffice, which is usually on pages outside of the Main namespace (such as policy and help pages).

This template is a derived work. It is, however, NOT exactly the same as Wikipedia's template of the same name!  All CSS has been integrated into the template, and therefore some features are not available. However it is still a very useful template!

==Usage==
Example to display a notice:
&lt;pre&gt;&lt;nowiki&gt;
 {{Ombox 
 | text  = Hello world!
 }}
&lt;/nowiki&gt;&lt;/pre&gt;
The code above should return:
{{Ombox 
 | text  = Hello world!
 }}

===Changing the image===

You can change the image by applying the &lt;code&gt;| image&lt;/code&gt; parameter. For example, you could add &lt;nowiki&gt;[[പ്രമാണം:Historical.svg|30px|left]]&lt;/nowiki&gt; to change the icon into an archive icon.

==See also==

* [[ഫലകം:Ambox]] — article message box
* [[ഫലകം:Imbox]] — image message box
* [[ഫലകം:Mbox]] — multi namespace message box
* [[ഫലകം:Tmbox]] — talk page message box

&lt;includeonly&gt;
&lt;!-- CATEGORIES AND INTERWIKIS HERE, THANKS --&gt;
[[വർഗ്ഗം:Templates:(all)]]
[[വർഗ്ഗം:ഫലകങ്ങൾ]]
&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>bj8ufzuavb3lpnrb5lct3d8xpcuwvq3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:Template parameter usage</title>
    <ns>10</ns>
    <id>343</id>
    <revision>
      <id>9414</id>
      <parentid>1190</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T20:04:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഭാഷ പുതുക്കി</comment>
      <origin>9414</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1448" sha1="5rlj73ag83s1wanvt1690g4xiwsqu99" xml:space="preserve">{{#switch:{{{label|}}}
 |=[https://bambots.brucemyers.com/TemplateParam.php?wiki=mlwiki&amp;template={{Urlencode:{{#if:{{{1|}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}|{{ROOTPAGENAME}}}}}} {{#ifeq:{{yesno-no|{{{lc}}}}}|no|S|s}}ee a monthly parameter usage report] for {{#if:{{{1|}}}|[[ഫലകം:{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}]]|this template}} in articles{{#ifeq:{{yesno-no|{{{based}}}}}|yes|&amp;#32;based on {{#if:{{{1|}}}|its|this}} TemplateData}}.
 |None|none=[https://bambots.brucemyers.com/TemplateParam.php?wiki=mlwiki&amp;template={{Urlencode:{{#if:{{{1|}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}|{{ROOTPAGENAME}}}}}} {{#ifeq:{{yesno-no|{{{lc}}}}}|no|P|p}}arameter usage report]{{#ifeq:{{yesno-no|{{{based}}}}}|yes|&amp;#32;based on {{#if:{{{1|}}}|its|this}} TemplateData}}
 |for|For=[https://bambots.brucemyers.com/TemplateParam.php?wiki=mlwiki&amp;template={{Urlencode:{{#if:{{{1|}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}|{{ROOTPAGENAME}}}}}} {{#ifeq:{{yesno-no|{{{lc}}}}}|no|P|p}}arameter usage report] for {{#if:{{{1|}}}|[[ഫലകം:{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}]]|[[ഫലകം:{{ROOTPAGENAME}}]]}}{{#ifeq:{{yesno-no|{{{based}}}}}|yes|&amp;#32;based on {{#if:{{{1|}}}|its|this}} TemplateData}}.
 |#default=[https://bambots.brucemyers.com/TemplateParam.php?wiki=mlwiki&amp;template={{Urlencode:{{#if:{{{1|}}}|{{ROOTPAGENAME:{{{1|}}}}}|{{ROOTPAGENAME}}}}}} {{{label|}}}]{{#ifeq:{{yesno-no|{{{based}}}}}|yes|&amp;#32;based on {{#if:{{{1|}}}|its|this}} TemplateData}}
}}&lt;noinclude&gt;
{{documentation}}
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5rlj73ag83s1wanvt1690g4xiwsqu99</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഫലകം:പ്രധാന താൾ/mapbanner</title>
    <ns>10</ns>
    <id>397</id>
    <revision>
      <id>9372</id>
      <parentid>1458</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:04:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1153" sha1="mv75m7obaa7rv3ublo2dqszzbn3z0so" xml:space="preserve">{{#tag:imagemap|
{{#ifexpr:{{#time: G | now }} &gt; 7
|File:20130122214736!Bluemarble banner.jpg|File:Flat earth night banner2.jpg}}{{!}}frameless{{!}}1125px
poly 4092 1132 3816 1077 2406 1050 1686 1152 1500 1188 4092 1188 [[അന്റാർട്ടിക്ക]]
poly 3665 879 3638 758 3711 738 3768 686 3796 665 3852 677 3936 491 4092 520 4092 826 4092 988 [[ആസ്ത്രേലിയ]]
poly 3186 253 3042 346 3140 511 3223 483 3365 595 3525 600 3604 669 3765 692 3791 670 3850 677 3892 599 3942 473 3937 276 4086 141 4081 40 3641 20 3182 0 [[ഏഷ്യ]]
poly 2973 891 3193 796 3301 746 3223 482 3139 511 3045 344 2868 309 2697 348 2650 374 2653 516 2932 874 [[ആഫ്രിക്ക]]
poly 2696 42 2597 113 2703 240 2730 338 2871 309 2979 331 3045 344 3184 253 3181 0[[യൂറോപ്പ്]]
poly 1437 2 1541 231 1560 454 1795 614 2084 640 2232 507 2311 436 2319 273 2423 247 2613 95 2674 49 2673 0 1434 0 [[വടക്കേ അമേരിക്ക]]
poly 2084 641 2313 436 2565 637 2527 783 2410 975 2338 1031 2236 1028 2206 741 2152 695 [[തെക്കേ അമേരിക്ക]]
desc none
}}

[[വർഗ്ഗം:Templates]]</text>
      <sha1>mv75m7obaa7rv3ublo2dqszzbn3z0so</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വർഗ്ഗം:Pages marked for deletion</title>
    <ns>14</ns>
    <id>452</id>
    <revision>
      <id>9412</id>
      <parentid>1603</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T19:54:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>പ്രീഫിക്സ് ഒഴിവാക്കി</comment>
      <origin>9412</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="96" sha1="n9w5ub5vibtqohykf6xjlv2urkghy8i" xml:space="preserve">A category created to quickly identify the Pages inadvertently created, and marked for deletion.</text>
      <sha1>n9w5ub5vibtqohykf6xjlv2urkghy8i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അടിമാലി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>525</id>
    <revision>
      <id>9375</id>
      <parentid>9044</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:05:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="42010" sha1="dxiexzgumgr36ks0juk0cjt6j5hcrp8" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Adimali_to_Munnar_views_ksrtmun2k24_(24)_(1pan).png|caption= അടിമാലി പ്രകൃതി സൗന്ദര്യം||pgname=അടിമാലി}}
'''[[:ml:അടിമാലി|അടിമാലി]]''' ({{Lang|en|Adimali}}) [[ഇടുക്കി]] ജില്ലയിലെ പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന മനോഹരമായ ഒരു മലയോര പട്ടണമാണ്. [[മൂന്നാർ|മൂന്നാറിലേക്കുള്ള]] പ്രവേശന കവാടം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്ന ഈ പ്രദേശം, പ്രകൃതിഭംഗിയാലും തണുത്ത കാലാവസ്ഥയാലും സഞ്ചാരികളെ ആകർഷിക്കുന്നു. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 650 മീ. (ഏകദേശം ''2,130 അടി'') ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന അടിമാലി, സമതലപ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കുറഞ്ഞ താപനിലയും മനോഹരമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും വനപ്രദേശങ്ങളും കൊണ്ട് അനുഗൃഹീതമാണ്.
[[പ്രമാണം:Adimali Bus stand.jpeg|thumb|250px|അടിമാലി ബസ് സ്റ്റാൻഡ്]]

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:Adimali Town.jpg|thumb|അടിമാലി]]
അടിമാലി എന്ന പേരിന്റെ ഉത്ഭവത്തെക്കുറിച്ച് പ്രധാനമായും രണ്ട് അഭിപ്രായങ്ങളാണ് നിലവിലുള്ളത്. അവയിൽ ഒന്ന് ഭൂപ്രകൃതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഉയർന്ന മലനിരകളുടെ അടിവാരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പ്രദേശം എന്ന അർത്ഥത്തിലാണ് 'അടിമാലി' എന്ന പേര് വന്നതെന്നാണ് ഏറ്റവും പ്രബലമായ വാദം. മൂന്നാറിലേക്കും മറ്റ് ഉയർന്ന മലനിരകളിലേക്കും കയറുന്നതിന് മുൻപുള്ള താഴ്ന്ന പ്രദേശം എന്നതിനെ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. രണ്ടാമത്തെ അഭിപ്രായക്കാർ കരുതുന്നത്, ഈ പ്രദേശത്തെ പുരാതന നിവാസികളായിരുന്ന ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാരുടെ ഭാഷയിൽ നിന്നാണ് ഈ പേര് രൂപപ്പെട്ടതെന്നാണ്. ഗോത്രവർഗ്ഗ ഭാഷയിൽ മലനിരകളെയും കാടിനെയും സൂചിപ്പിക്കുന്ന പദങ്ങളിൽ നിന്ന് പരിണമിച്ചാണ് ഇത് ഇന്നത്തെ രൂപത്തിലെത്തിയത് എന്നവർ കരുതുന്നു.
* '''''മൂന്നാറിന്റെ കവാടം:''''' കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് മൂന്നാറിലേക്ക് പോകുന്നവർക്ക് വിശ്രമിക്കാനും ഭക്ഷണം കഴിക്കാനും പറ്റിയ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഇടത്താവളമാണ് അടിമാലി. മൂന്നാറിലെ തണുപ്പിലേക്ക് കയറുന്നതിന് മുൻപ് കാലാവസ്ഥയുമായി പൊരുത്തപ്പെടാൻ ഈ പ്രദേശം സഹായിക്കുന്നു.
* '''''പ്ലാസ്റ്റിക് നിരോധനം:''''' ഇടുക്കി ജില്ലയുടെ ഭാഗമായതിനാൽ അടിമാലിയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും പ്ലാസ്റ്റിക് മാലിന്യങ്ങൾ വലിച്ചെറിയുന്നത് കർശനമായി നിരോധിച്ചിട്ടുണ്ട്. പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമായ ടൂറിസത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാൻ സഞ്ചാരികൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതാണ്.

===കാലാവസ്ഥ===
അടിമാലിയിൽ വർഷം മുഴുവനും പൊതുവെ സുഖകരമായ കുളിർമയുള്ള കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. മൂന്നാറിനോളം തണുപ്പില്ലെങ്കിലും, സമതല പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ഇവിടുത്തെ അന്തരീക്ഷം വളരെ ശാന്തവും കുളിർമ്മയുള്ളതുമാണ്. 

* '''താപനില:''' വർഷത്തിൽ ഭൂരിഭാഗവും താപനില 17°C നും 26°C നും ഇടയിൽ നിൽക്കുന്നു.
* '''വേനൽക്കാലം (മാർച്ച് - മെയ്):''' ഈ സമയത്ത് താപനില അല്പം ഉയരുമെങ്കിലും (ഏകദേശം 30°C വരെ) മറ്റ് നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ചൂട് കുറവായിരിക്കും.
* '''വർഷകാലം (ജൂൺ - സെപ്റ്റംബർ):''' കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്ന സമയമാണിത്. ഈ സമയത്ത് വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ അവയുടെ പൂർണ്ണ സൗന്ദര്യത്തിൽ കാണാമെങ്കിലും, യാത്രകൾക്കും കാഴ്ചകൾക്കും മഴ തടസ്സമായേക്കാം.
* '''ശീതകാലം (ഒക്ടോബർ - ഫെബ്രുവരി):''' ഏറ്റവും കുളിർമയുള്ള സമയമാണിത്. താപനില 15°C വരെ താഴാറുണ്ട്.&lt;br&gt;
'''സന്ദർശിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ സമയം'''&lt;br&gt;
അടിമാലി സന്ദർശിക്കാൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയം '''''സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാർച്ച്''''' വരെയാണ്.
* അന്തരീക്ഷം വളരെ തെളിഞ്ഞതും മനോഹരവുമായിരിക്കും.
* കഠിനമായ മഴയോ ചൂടോ ഇല്ലാത്തതിനാൽ കാഴ്ചകാണലിനും ട്രെക്കിംഗിനും അനുയോജ്യമാണ്.
* വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിലും തോട്ടങ്ങളിലും സമൃദ്ധമായ പച്ചപ്പ് കാണാൻ സാധിക്കും.

===സംസാരഭാഷ===
പട്ടണത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷ മലയാളം ആണ്. ചെറിയൊരു ശതമാനം തദ്ദേശവാസികൾ തമിഴ്, ഗോത്രവർഗ്ഗ ഭാഷകൾ, ഇതരസംസ്ഥാന ഭാഷകൾ സംസാരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പട്ടണത്തിലെ മിക്ക നാമഫലകങ്ങളും മലയാളത്തിലും, ഇംഗ്ലീഷിലും ദ്വിഭാഷകളാണ്. മലയാളത്തിനും ഇംഗ്ലീഷിനും പുറമേ, മിക്ക കടയുടമകൾക്കും ടൂറിസ്റ്റ് ഗൈഡുകൾക്കും തമിഴ് മനസ്സിലാക്കാനും സംസാരിക്കാനും കഴിയും.

==എത്തിച്ചേരുക==
അടിമാലിയിലേക്ക് വിമാനമാർഗ്ഗവും റെയിൽവേ വഴിയും റോഡ് വഴിയും എത്തിച്ചേരാനുള്ള വഴികൾ ഇവയാണ്.
‌
===വിമാനമാർഗ്ഗം===
അടിമാലിക്ക് സ്വന്തമായി വിമാനത്താവളമില്ല. ഏറ്റവും അടുത്തുള്ളത് [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]] ({{IATA|COK}}).
* '''ദൂരം:''' വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് അടിമാലിയിലേക്ക് ഏകദേശം 75 - 80 കിലോമീറ്റർ ദൂരമുണ്ട്.
* '''യാത്ര:''' വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് ടാക്സി വഴിയോ കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി ബസുകൾ വഴിയോ 2.5 മുതൽ 3 മണിക്കൂർ കൊണ്ട് അടിമാലിയിൽ എത്താം.

===റയിൽ മാർഗ്ഗം=== 
അടിമാലിയിൽ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇല്ല. ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ ഇവയാണ്:
* '''ആലുവ:''' കൊച്ചിക്ക് പുറത്തുനിന്ന് വരുന്നവർക്ക് ഇവിടെ ഇറങ്ങി ബസ്സ് അല്ലെങ്കിൽ ടാക്സി മാർഗ്ഗം വരാവുന്നതാണ്.
* '''എറണാകുളം:''' ഏകദേശം 100 കിലോമീറ്റർ ദൂരം.
* '''കോട്ടയം:''' തെക്കൻ കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ളവർക്ക് ഇവിടെ ഇറങ്ങി അടിമാലിയിലേക്ക് വരാം.

===റോഡ് മാർഗ്ഗം===
റോഡ് മാർഗ്ഗമാണ് അടിമാലിയിലേക്ക് എത്താൻ ഏറ്റവും എളുപ്പവും സൗകര്യപ്രദവും. സ്വകാര്യ, ടാക്സി കാറുകളും ജീപ്പുകളും കൂടാതെ പൊതുഗതാഗത വാഹനങ്ങളും ഈ പട്ടണം വഴി മൂന്നാർക്ക് കടന്നു പോകാറുണ്ട്.
 
====പ്രധാന പാത:==== 
കൊച്ചി - ധനുഷ്കോടി ദേശീയപാത (NH 85) അടിമാലിയിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. സ്വകാര്യ കാറുകൾ / ടാക്സി ഉപയോഗിച്ച് ആലുവ, കൊച്ചി, കോട്ടയം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് ഈ ദേശീയപാത വഴി അടിമാലിയിലേക്ക് എത്തുന്നതിന് എടുക്കുന്ന ഏകദേശ സമയം താഴെ പട്ടികയിൽ കാണുക.
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ കാറുവഴി യാത്രാ സമയം
|-
! പുറപ്പെടൽ !! യാത്രാ ദൈർഘ്യം !! ദൂരം 
|-
| ആലുവയിൽ നിന്ന്|| 2 മണിക്കൂർ 25 മിനിറ്റ്|| 83 കി.മീ. 
|-
| കൊച്ചിയിൽ (എറണാകുളം) നിന്ന് || 2 മണിക്കൂർ 55 മിനിറ്റ് || 100 കി.മീ
|-
| കോട്ടയത്തു നിന്ന്|| 3 മണിക്കൂർ 10 മിനിറ്റ് || 117 കി.മീ
|}
 
====ബസ് സർവീസുകൾ==== 
കേരളത്തിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളായ കൊച്ചി (എറണാകുളം), കോട്ടയം, തൃശൂർ, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് അടിമാലിയിലേക്ക് കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി (KSRTC) ബസുകളും സ്വകാര്യ ബസുകളും നിരന്തരം സർവീസ് നടത്തുന്നുണ്ട്.

'''മൂന്നാർ യാത്രക്കാർക്ക്:''' മൂന്നാറിലേക്ക് പോകുന്ന മിക്കവാറും എല്ലാ വാഹനങ്ങളും അടിമാലി വഴിയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് അടിമാലിയിലേക്ക് ഏകദേശം 3 മണിക്കൂർ യാത്രയുണ്ട്.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
{{Mapframe|10.0144|76.9554|zoom=15}}
===ഓട്ടോറിക്ഷ=== 
അടിമാലി ടൗണിനുള്ളിലും അടുത്തുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും യാത്ര ചെയ്യാൻ ഏറ്റവും സൗകര്യപ്രദമായ മാർഗ്ഗമാണിത്. അടിമാലി ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് സമീപവും പ്രധാന കവലകളിലും ഓട്ടോ സ്റ്റാന്റുകൾ ലഭ്യമാണ്. കുറഞ്ഞ ദൂരത്തിലുള്ള യാത്രകൾക്കും ഓഫ്-റോഡ് പാതകളല്ലാത്ത സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ഇത് അനുയോജ്യമായ ഒരു വാഹനമാണ്.
===ടാക്സിയും ജീപ്പും=== 
അടിമാലിയിലെ മലയോര മേഖലകൾ സന്ദർശിക്കാൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യം ടാക്സി കാറുകളോ ജീപ്പുകളോ ആണ്. കോട്ടപ്പാറ വ്യൂ പോയിന്റ് പോലുള്ള കുത്തനെയുള്ള മലനിരകളിലേക്ക് പോകാൻ ജീപ്പുകൾ ലഭ്യമാണ്. അടിമാലിയിൽ നിന്ന് 'മാങ്കുളം' ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നവർക്ക് പ്രത്യേക ജീപ്പ് സഫാരി പാക്കേജുകളും ലഭിക്കും. മൂന്നാർ, അടിമാലി പരിസരങ്ങളിലെ കാഴ്ചകൾ കാണാൻ ദീർഘനേരത്തേക്ക് ടാക്സികൾ വാടകയ്ക്ക് എടുക്കാം.

==ചുറ്റിക്കാണുക== 
ഇടുക്കിയിലെത്തുന്ന ഭൂരിഭാഗം സഞ്ചാരികളും കടന്നുപോകുന്ന പ്രധാന പാതയാണ് അടിമാലി. 

[[പ്രമാണം:Water fall near adimali.JPG|thumb|150px|ചീയപ്പാറ വെള്ളച്ചാട്ടം]]
{{See|name='''ചീയപ്പാറ വെള്ളച്ചാട്ടം''' | alt= | url= | email=
| address=NH 85, കൊച്ചി-മധുര-തൊണ്ടി പോയിൻ്റ് റോഡ്, ചില്ലിത്തോട്, കേരളം 685561 | lat=10.3145| long=76.49468|directions=നേര്യമംഗലത്തിനും അടിമാലിക്കും ഇടയിൽ, അടിമാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേസം 18 കി.മീ അകലെ, ദേശീയപാത 85 ന് സമീപത്തായാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. | phone=  | tollfree= 
| hours=24 മണിക്കൂർ x 7 ദിവസങ്ങൾ | price=സൌജന്യം  | wikidata=Q38335 | wikipedia=ചീയപ്പാറ വെള്ളച്ചാട്ടം
| lastedit=2026-03-02
| content=ഏഴ് തട്ടുകളായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്ന ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം റോഡരികിൽ തന്നെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ സഞ്ചാരികൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ ആസ്വദിക്കാം. }}&lt;br&gt;
{{See|name=വാളറ വെള്ളച്ചാട്ടം | alt= | url= | email=
| address=NH 49, ചില്ലിത്തോട്, കേരളം 685561 | lat=10.0462| long=76.8387  |directions=മൂന്നാർ-കൊച്ചി ഹൈവേയിൽ (NH49) അടിമാലിക്കും നേരിയമംഗലത്തിനും ഇടയിലാണ് വാളറ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. അടിമാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 16.5 കി.മീ. അകലെ. | phone=  | tollfree=
| hours=24 മണിക്കൂർ x 7 ദിവസങ്ങൾ | price=സൌജന്യം | wikidata=Q7909263 | wikipedia=വാളറ വെള്ളച്ചാട്ടം
| lastedit=2026-03-02
| content=ചീയപ്പാറയ്ക്ക് തൊട്ടടുത്തായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന നിബിഡ വനത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ട മനോഹരമായ വെള്ളച്ചാട്ടം.}}&lt;br&gt;
{{See|name=പോട്ടാസ് ഫാം വേൾഡ് | alt= | url=https://pottasfunfarm.com/ | email=
| address=XVI/227/6 പോട്ടാസ് ഫാംസ്, ചാറ്റുപാറ, മച്ചിപ്ലാവ്, അടിമാലി 685561 | lat=10.019280| long=76.928820  |directions=അടിമാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 3.9 കിലോമീറ്റർ ദൂരമാണ് ഈ ഫാമിലേക്കുള്ളത്. ദേശീയപാത 85 (NH 85) വഴി സ്വന്തം വാഹനത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഏകദേശം 8 മിനിറ്റ് കൊണ്ട് അവിടെ എത്തിച്ചേരാം. | phone= +91 95260-63109 | tollfree=
| hours=  | price=| wikidata=Q138593797| wikipedia=
| lastedit=2026-03-07
| content=അടിമാലിയിൽ പുതിയതായി വന്ന ''&quot;ഫാം ടൂറിസം&quot;'' (കൃഷി വിനോദസഞ്ചാരം) കേന്ദ്രങ്ങൾ കുട്ടികൾക്കും കുടുംബങ്ങൾക്കും ഒരുപോലെ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവയാണ്.സിപ്‌ലൈൻ, ബാംബൂ റാഫ്റ്റിംഗ്, വാട്ടർ സോർബിംഗ്, ഫിഷ് സ്പാ തുടങ്ങിയ വിനോദങ്ങൾ ഇവിടെ ആസ്വദിക്കാം.}}

====മറ്റുള്ള ആകർഷണങ്ങൾ====
* '''സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം:''' ഹൈറേഞ്ചിന്റെ കവാടമായതിനാൽ നല്ല ഗുണമേന്മയുള്ള കുരുമുളക്, ഏലം, ഗ്രാമ്പൂ എന്നിവയും ഹോംമേഡ് ചോക്ലേറ്റുകളും ഇവിടെ നിന്ന് വാങ്ങാം.
* '''ആന ക്യാമ്പുകൾ:''' അടിമാലിക്ക് സമീപമുള്ള ആന ക്യാമ്പുകളിൽ ആന സവാരി നടത്താനും ആനകളെ അടുത്തറിയാനും സാധിക്കും.
* '''കൃഷി വിജ്ഞാന കേന്ദ്രം:''' കാർഷിക മേഖലയിൽ താൽപ്പര്യമുള്ളവർക്ക് അടിമാലിയിലെ കാർഷിക വിജ്ഞാന കേന്ദ്രം സന്ദർശിക്കാവുന്നതാണ്. ഹൈറേഞ്ചിലെ വിവിധയിനം വിളകളെക്കുറിച്ചും ആധുനിക കൃഷിരീതികളെക്കുറിച്ചും ഇവിടെ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം.
* '''മാങ്കുളം - ആനക്കുളം യാത്ര:''' അടിമാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 25-30 കിലോമീറ്റർ മാറിയാണ് മാങ്കുളം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വന്യമൃഗങ്ങളെ കാണാൻ താൽപ്പര്യമുള്ളവർക്ക് ഇവിടേക്കുള്ള യാത്ര ഒരു വേറിട്ട അനുഭവമായിരിക്കും. പുഴയോരത്ത് ആനകൾ കൂട്ടത്തോടെ വെള്ളം കുടിക്കാൻ വരുന്നത് ഇവിടുത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്.
* '''പ്രാദേശിക ചന്തകൾ:''' കൃഷിക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള സ്ഥലമായതിനാൽ തിങ്കൾ, വെള്ളി ദിവസങ്ങളിൽ അടിമാലിയിൽ നടക്കുന്ന പ്രാദേശിക ചന്തകൾ സന്ദർശിക്കുന്നത് നാടൻ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ നേരിട്ട് വാങ്ങാൻ സഹായിക്കും.

==വാങ്ങുക==
ഹൈറേഞ്ചിന്റെ കവാടം എന്നറിയപ്പെടുന്ന അടിമാലിയിൽ നിന്ന് സഞ്ചാരികൾക്ക് വാങ്ങാൻ കഴിയുന്ന ഏറ്റവും മികച്ച വസ്തുക്കൾ പ്രധാനമായും കൃഷിയുമായും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുമായും ബന്ധപ്പെട്ടവയാണ്.

====സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ====
ഇടുക്കിയുടെ തനിമയാർന്നതും ഗുണമേന്മയുള്ളതുമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടിമാലിയിൽ കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ ലഭിക്കും.
* '''''ഏലം:''''' ലോകനിലവാരമുള്ള ഏലം ഇവിടെ നേരിട്ട് കർഷകരിൽ നിന്നും ഷോപ്പുകളിൽ നിന്നും വാങ്ങാം.
* '''''കുരുമുളക്:''''' ഹൈറേഞ്ചിലെ തോട്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് വിളവെടുത്ത നല്ല കുരുമുളക് ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
* '''''ഗ്രാമ്പൂ, കറുവാപ്പട്ട, ജാതിപത്രി:''''' ഇവയെല്ലാം വൃത്തിയായി പാക്ക് ചെയ്തത് ഇവിടെ ലഭിക്കും.

====തേയിലയും കാപ്പിയും====
മൂന്നാറിനോട് ചേർന്നു കിടക്കുന്ന പ്രദേശമായതിനാൽ പലതരം ചായപ്പൊടികൾ ഇവിടെ സുലഭമാണ്.
* '''''തേയില:''''' വൈറ്റ് ടീ, ഗ്രീൻ ടീ, മസാല ടീ തുടങ്ങിയ വൈവിധ്യങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്.
* '''''കാപ്പിപ്പൊടി:''''' നാടൻ റോബസ്റ്റ, അറബിക്ക കാപ്പിപ്പൊടികൾ നല്ല മണത്തോടും രുചിയോടും കൂടി വാങ്ങാം.

====ഹോംമേഡ് ചോക്ലേറ്റുകൾ====
മൂന്നാർ യാത്രക്കാർക്കിടയിൽ വളരെ പ്രശസ്തമാണ് ഇവിടുത്തെ ഹോംമേഡ് ചോക്ലേറ്റുകൾ. ഡാർക്ക് ചോക്ലേറ്റ്, വൈറ്റ് ചോക്ലേറ്റ്, നട്‌സ് ചേർത്ത ചോക്ലേറ്റുകൾ എന്നിങ്ങനെ പല രുചികളിൽ ഇവ ലഭ്യമാണ്.

====തേനും തൈലങ്ങളും====
* '''''ശുദ്ധമായ തേൻ:''''' കാട്ടുതേനും തോട്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് ശേഖരിക്കുന്ന തേനും ഇവിടെ വിൽക്കപ്പെടുന്നു.
* '''''തൈലങ്ങൾ:''''' യൂക്കാലിപ്‌റ്റസ് ഓയിൽ, ലെമൺ ഗ്രാസ് ഓയിൽ (പുൽതൈലം), ആയുർവേദ മസാജ് ഓയിലുകൾ എന്നിവ അടിമാലിയിലെ കടകളിൽ ധാരാളമായി കാണാം.

====കരകൗശല വസ്തുക്കൾ====
* മുള, ചിരട്ട, തടി എന്നിവ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച കളിപ്പാട്ടങ്ങളും അലങ്കാര വസ്തുക്കളും ഇവിടെ വിൽക്കാറുണ്ട്.
* പ്രകൃതിദത്തമായ രീതിയിൽ നിർമ്മിച്ച സോപ്പുകളും സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കളും  ഇപ്പോൾ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.

====കായവറുത്തതും മധുരപലഹാരങ്ങളും====
റോഡരികിലെ കടകളിൽ നിന്ന് മധുരപലഹാരങ്ങളും, അപ്പോൾ തന്നെ വറുത്തെടുത്ത നേന്ത്രക്കായ വറുത്തതും ചക്ക വറുത്തതും സഞ്ചാരികൾ പ്രധാനമായും വാങ്ങാറുണ്ട്.

==കഴിക്കുക==
അടിമാലിയിലെ ഭക്ഷണരീതികൾ കേരളത്തിന്റെ തനതായ ഹൈറേഞ്ച് രുചികളാൽ സമ്പന്നമാണ്. സസ്യാഹാരമായാലും മാംസാഹാരമായാലും ഫ്രഷ് ആയ ചേരുവകൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള വിഭവങ്ങളാണ് ഇവിടെ ലഭിക്കുന്നത്.
====സസ്യാഹാരം====
അടിമാലി പട്ടണത്തിൽ നല്ല നിലവാരമുള്ള സസ്യാഹാര ഭക്ഷണശാലകൾ ലഭ്യമാണ്.
* '''''കേരള സദ്യ:''''' ഉച്ചസമയത്ത് ഇലയിൽ വിളമ്പുന്ന വിഭവസമൃദ്ധമായ സദ്യ മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും ലഭിക്കും.
* '''''പുട്ടും കടലക്കറിയും:''''' മലയോര മേഖലയിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണിത്. കൂടാതെ, '''അപ്പവും സ്റ്റ്യൂവും''' പ്രശസ്തമാണ്.
* '''''ഇഡ്ഡലി, ദോശ, വട:''''' തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവങ്ങൾ എല്ലാ പ്രഭാതങ്ങളിലും വൈകുന്നേരങ്ങളിലും ലഭ്യമാണ്.
* '''''കപ്പ പുഴുങ്ങിയത്:''''' മുളക് ചമ്മന്തിയോടൊപ്പമുള്ള കപ്പ പുഴുങ്ങിയത് ഇവിടുത്തെ ഒരു പ്രത്യേക വിഭവമാണ്.
====മാംസാഹാരം====
ഹൈറേഞ്ച് ശൈലിയിലുള്ള മസാലകൾ ചേർത്ത മാംസ വിഭവങ്ങൾ അടിമാലിയിലെ പ്രത്യേകതയാണ്.
* '''''മലയാളി മീൻ കറിയും, മീൻ പൊരിച്ചതും:''''' ശുദ്ധജല മത്സ്യങ്ങളും കടൽ മത്സ്യങ്ങളും ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്. ഷാപ്പ് സ്റ്റൈൽ മീൻ കറികൾക്ക് ഇവിടെ വലിയ പ്രിയമുണ്ട്.
* '''''നാടൻ കോഴി കറി:''''' കപ്പയോടൊപ്പമോ പൊറോട്ടയോടൊപ്പമോ കഴിക്കാൻ പറ്റിയ നാടൻ കോഴി കറി മിക്ക റെസ്റ്റോറന്റുകളിലും ലഭിക്കും.
* '''''ബീഫ് ഉലത്തിയത്:''''' കേരളത്തിലെ മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിലേതുപോലെ തന്നെ അടിമാലിയിലും ബീഫ് വിഭവങ്ങൾ വളരെ ജനപ്രീതിയാർജ്ജിച്ചതാണ്.
* '''''ബിരിയാണി:''''' മലബാർ ശൈലിയിലും തമിഴ്‌നാട് ശൈലിയിലുമുള്ള ചിക്കൻ, മട്ടൻ ബിരിയാണികൾ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
====ഭക്ഷണശാലകൾ====
അടിമാലി ടൗണിലും മൂന്നാർ റോഡിലും ധാരാളം ഭക്ഷണശാലകൾ ഉണ്ട്.
* '''''തട്ടുകടകൾ:''''' വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ ചൂടുള്ള ബജ്ജിയും ബോണ്ടയും ഓംലെറ്റും ലഭിക്കുന്ന തട്ടുകടകൾ അടിമാലിയിലെ രാത്രികാല കാഴ്ചകളിൽ പ്രധാനമാണ്.
* '''''ഹൈവേ റെസ്റ്റോറന്റുകൾ:''''' കൊച്ചി-ധനുഷ്കോടി പാതയോരത്ത് വലിയ പാർക്കിംഗ് സൗകര്യമുള്ള കുടുംബസമേതം കയറാൻ പറ്റിയ നല്ല ഭക്ഷണശാലകൾ ഉണ്ട്.
==കുടിക്കുക==
തണുപ്പുള്ള കാലാവസ്ഥയായതുകൊണ്ട് ചൂടുള്ള പാനീയങ്ങൾക്കാണ് ഇവിടെ കൂടുതൽ ആവശ്യക്കാർ.
* '''''ചായയും കാപ്പിയും:''''' തോട്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് നേരിട്ടെത്തുന്ന ഫ്രഷ് തേയില ഉപയോഗിച്ചുള്ള ചായയും കാപ്പിയും ഇവിടുത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. കട്ടൻ ചായ, സുലൈമാനി എന്നിവയും ലഭിക്കും.
* '''''കുലുക്കി സർബത്ത്:''''' വേനൽക്കാലത്ത് ടൗണിലെ തട്ടുകടകളിൽ കുലുക്കി സർബത്തുകൾ ധാരാളമായി കാണാം.
* '''''ഫ്രഷ് ജ്യൂസുകൾ:''''' പാഷൻ ഫ്രൂട്ട്, കൈതച്ചക്ക, തുടങ്ങിയ പ്രാദേശികമായി ലഭിക്കുന്ന പഴങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ജ്യൂസുകൾ ഇവിടെ സുലഭമാണ്.
* '''''ചെളിക്കുളം:''''' അടിമാലിയിലെ ചില തട്ടുകടകളിൽ പ്രത്യേക രീതിയിൽ തയ്യാറാക്കുന്ന കട്ടി കൂടിയ ചായകൾ സഞ്ചാരികൾക്കിടയിൽ പ്രശസ്തമാണ്.

==താമസസൗകര്യങ്ങൾ==
====ആഡംബര / പ്രീമിയം താമസ സൗകര്യങ്ങൾ====
അടിമാലി ടൗണിന് അല്പം മാറി പ്രകൃതിരമണീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മികച്ച റിസോർട്ടുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
*{{Sleep 
| name=ഡ്യൂ ഡ്രോപ്സ് ഫാം റിസോർട്ട്സ് | alt= | url=https://dewdropsmunnar.com/ | email= 
| address=കുരിശുപാറ, കല്ലാർ-മാങ്കുളം റോഡ്, വട്ടിയാർ 685565 | lat=10.04603 | long=76.96000 | directions=കാറിൽ സഞ്ചരിച്ചാൽ ഏകദേശം അര മണിക്കൂറിൽ എത്താവുന്ന ദൂരത്തിൽ, കല്ലാർ-മാങ്കുളം റോഡിൽ കുരിശുപാറക്ക് സമീപം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.  
| phone=+91 95262-00081 | tollfree= | fax= 
| price=  | checkin= 13:00 | checkout= 11:00
| content=പ്രകൃതിയോട് ചേർന്ന് ഒരു വനത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ റിസോർട്ട് ദേശീയപാതയിൽ (NH-16) നിന്ന് 4 കി.മീ, വിരിപാറ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിൽ നിന്ന് 6 കി.മീ, മനോഹരമായ കരടിപ്പാറ വ്യൂ പോയിന്റിൽ നിന്ന് 8 കി.മീ  അകലെയാണ്. കുടുംബങ്ങൾക്കും, മധുവിധു ദമ്പതികൾക്കും അനുയോജ്യമാണ്. വനാന്തരീക്ഷവും ഫാം ടൂറിസവും ഇവിടുത്തെ പ്രത്യേകതകളാണ്.
}}
*{{Sleep 
| name=ജസ്റ്റെ റെയിഞ്ചേർസ് മൂന്നാർ ഫൂട്ട്ഹിൽസ് | alt= | url=https://www.atulyahotels.com/hotel/rangers-munnar/ | email= info@atulyahotels.com
| address= | lat=10.01412 | long=76.94384 | directions=അടിമാലി ടൗണിന് സമീപം, കാറിൽ സഞ്ചരിച്ചാൽ ഏകദേശം 10 മിനുറ്റ് അകലെ, സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പ്രീമിയം ഹോട്ടലാണിത്.  
| phone=+91 +91 81300-94767 | tollfree= | fax= 
| price=  | checkin=  | checkout= 
| content=മലനിരകളുടെ മനോഹരമായ കാഴ്ചകളും മികച്ച റെസ്റ്റോറന്റ് സൗകര്യവും ഇവിടെയുണ്ട്.
}}
*{{Sleep 
| name=വീടീ മിഡ് ടൗൺ | alt= | url=https://veeteemidtown.com/ | email= enquiry@veeteemidtown.com
| address=പ്രൈവറ്റ് ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് സമീപം, വീറ്റി കോംപ്ലക്സ്, ബസ് സ്റ്റാൻഡ് റോഡ്, അടിമാലി 685561 | lat=10.01542 | long=76.95222 | directions=അടിമാലി ടൗണിന് സമീപം, കാറിൽ സഞ്ചരിച്ചാൽ ഏകദേശം 10 മിനുറ്റ് അകലെ, സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഒരു പ്രീമിയം ഹോട്ടലാണിത്.  
| phone=+91 +91 94009-75333 | tollfree= | fax= 
| price=  | checkin=  | checkout= 
| content=അടിമാലി ടൗണിൽ തന്നെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങളുള്ള ഒരു മികച്ച ഹോട്ടലാണിത്. യാത്രക്കാർക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്തിച്ചേരാൻ സാധിക്കും.
}}

====ബജറ്റ് താമസ സൗകര്യങ്ങൾ====
കുറഞ്ഞ ചിലവിൽ താമസിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ടൗണിനുള്ളിൽ നിരവധി ഐശ്ചികങ്ങളുണ്ട്. അടിമാലി ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് പരിസരത്തും കൊച്ചി-മൂന്നാർ റോഡരികിലുമായി ₹1,000 മുതൽ ₹2,000 വരെ നിരക്കിൽ ലഭിക്കുന്ന നിരവധി ഹോട്ടലുകൾ ലഭ്യമാണ്. &quot;ഹോട്ടൽ നോവാർക്ക്&quot; പോലുള്ളവ ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്. &quot;വിൽമൗണ്ട് ക്യാബിൻ ഹോംസ്&quot; (കാബിൻ ശൈലിയിലുള്ള താമസ സൗകര്യങ്ങൾ താൽപ്പര്യമുള്ളവർക്ക്) തിരഞ്ഞെടുക്കാവുന്ന ഒന്നാണിത്.

====ഹോംസ്റ്റേകൾ====
ഹൈറേഞ്ചിന്റെ തനതായ ആതിഥ്യമര്യാദയും നാടൻ ഭക്ഷണവും ആസ്വദിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് ഹോംസ്റ്റേകൾ തിരഞ്ഞെടുക്കാം. അടിമാലിക്ക് ചുറ്റുമുള്ള ഏലത്തോട്ടങ്ങൾക്കും തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾക്കും ഉള്ളിലായി മനോഹരമായ ഹോംസ്റ്റേകൾ ലഭ്യമാണ്.

==അടിയന്തിര സഹായം==
അടിമാലി വിനോദസഞ്ചാരികളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം പൊതുവേ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്. 

* {{Listing
| name=പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ | url=https://ps.keralapolice.gov.in/adimali-ps | email=shoadlyidk.pol@kerala.gov.in
| address=അടിമാലി-കുമിളി ഹൈവേ, മന്നംകല SC കോളനി, കോയിക്കക്കുടി, അടിമാലി 685562 | lat =10.010460 | long =76.958314 | directions=അടിമാലി ബസ് സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്ന് കൊച്ചി-ധനുഷ്‌കോടി (NH 85) റോഡിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു ഏകദേശം 150 മീ. അകലെ അടിമാലി-കുമിളി (NH 185) ഹൈവേയിലേക്ക്  തിരിഞ്ഞ് ഏകദേശം 700 മീ. അകലെ വലത്തോട്ട് തിരിഞ്ഞാൽ ഇവിടെ എത്താം.
| phone=+91 4864 222-145 | tollfree=  | fax=
| hours=24 x 7 എല്ലാ ദിവസവും | price=
| content=മന്നംകണ്ടം പോലീസ് ഔട്ട് പോസ്റ്റ് ആയിരുന്നത് 1975 മുതൽ അടിമാലി പോലീസ് സ്റ്റേഷനായി പ്രവർത്തനം തുടങ്ങി. ഇതൊരു '''''ജനമൈത്രി''''' പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ ആണ്.
}}
* {{Listing
| name=സംയോജിത അടിയന്തര സഹായം | url=https://112.gov.in/faq | email=
| address= | lat = | long = | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=ഏത് നേരവും | price=
| content='''''ഡയൽ ചെയ്യൂ:''''' '''1 1 2''' (പോലീസ്, ആംബുലൻസ്, ഫയർഫോഴ്‌സ് തുടങ്ങിയ വിവിധ അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ സഹായം ലഭിക്കുന്നതിനായി അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എളുപ്പത്തിൽ ഓർമ്മിക്കാവുന്നതുമായ ഒരു അടിയന്തര നമ്പറാണിത്). 
}}
===അടിയന്തര ഹെല്പ് ലൈനുകൾ===
** പോലീസ്: '''1 0 0'''
** തീ പിടിത്തം, രക്ഷപ്പെടുത്തൽ: '''1 0 1'''
** ആംബുലൻസ്: '''1 0 2'''
** വനിതകൾക്ക് : '''1 8 1''' ''അല്ലെങ്കിൽ'' '''1 0 9 1'''
** റോഡപകടം: '''1 0 7 3'''

==യാത്ര തുടരുക==
* '''[[മൂന്നാർ]]:''' ഏകദേശം 27 - 30 കിലോമീറ്റർ അകലെ
* '''മാങ്കുളം - ആനക്കുളം:''' ഏകദേശം 25 - 28 കിലോമീറ്റർ അകലെ
* '''ഇടുക്കി ഡാം:''' ഏകദേശം 45 - 50 കിലോമീറ്റർ അകലെ

&lt;br&gt;
{{IsPartOf|ഇടുക്കി ജില്ല}}
{{Usablecity}}</text>
      <sha1>dxiexzgumgr36ks0juk0cjt6j5hcrp8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>അരുവിക്കര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>535</id>
    <revision>
      <id>9416</id>
      <parentid>2085</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T20:24:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>ഉപതലക്കെട്ട് ശെരിയാക്കി</comment>
      <origin>9416</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6240" sha1="mhvn3iwfqh2r0uyfuop6sc8epiezeud" xml:space="preserve">===ആമുഖം===
[[പ്രമാണം:Aruvikara_Dam.JPG|right|thumb|200px|അരുവിക്കര ഡാം]]
[[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ]] [[നെടുമങ്ങാട്]] താലൂക്കിലെ ഒരു ഗ്രാമപഞ്ചായത്താണ് '''അരുവിക്കര '''. ''അരുവിക്കര അണക്കെട്ട്'' സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കൂടാതെ അനേകം ആരാധനാലയങ്ങളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു പ്രദേശമാണിത്. 
==മനസ്സിലാക്കാൻ==
കരമനയാറിനു കുറുകെയുള്ള ആർച്ച് ഡാമ്മിന്റെ നിർമ്മാണത്തോടെയാണ് അരുവിക്കര ടൂറിസ്റ് മേഖലയായത്. 1934-ൽ ആണ് അരുവിക്കര ഡാം പണിതത്. ഇന്ന് വളരെയധികം വിനോദ സഞ്ചാരികൾ വന്നെത്തുന്ന തിരുവനന്തപുരത്തെ പ്രമുഖ ടൂറിസ്റ്റ് കേന്ദ്രമാണ് അരുവിക്കര.  ഈ ഡാമിൽ നിന്നുമാണ് തിരുവനന്തപുരം നഗരത്തിലേയ്ക്കും പരിസരപ്രദേശങ്ങളിലേയ്ക്കും കുടിവെള്ളം പമ്പുചെയ്യുന്നത്. ഡാമിനോടു ചേർന്ന് ചെറിയ ഒരു ഉദ്യാനവും ഉണ്ട്.
===ചരിത്രം===
===മറ്റ് പേരുകൾ===
===സമയമേഖല===
===ഭൂപ്രകൃതി===
===കാലാവസ്ഥ===
===സംസ്കാരം===
===രാഷ്ട്രീയം===
===കലകൾ===
===സാമ്പത്തികം===
===വസ്ത്രധാരണരീതി===
==എത്തിച്ചേരാൻ==
===വിമാനമാർഗ്ഗം===
ഏറ്റവും അടുത്ത വിമാനത്താവളം തിരുവനന്തപുരം വിമാനത്താവളമാണ്. 20 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണിത്
===കടൽമാർഗ്ഗം===
===റോഡു മാർഗ്ഗം===
തിരുവനന്തപുരത്തു നിന്ന് അരുവിക്കരയെത്താൻ തിരുവനന്തപുരം-പൊന്മുടി അല്ലെങ്കിൽ തിരുവനന്തപുരം-തെന്മല റോഡ് ( വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് ആകെ ദൂരം:20.2 കി.മീ) വഴിയോ, തിരുവനന്തപുരം-വട്ടിയൂർക്കാവ്-കാച്ചാണി-അരുവിക്കര റോഡ് വഴിയോ (വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് ആകെ ദൂരം:19.1 കി.മീ) യാത്ര ചെയ്യണം. നെടുമങ്ങാട്, പേരൂർക്കട, ഈസ്റ്റ് ഫോർട്ട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് അരുവിക്കരയിലേക്ക് ബസ് സൗകര്യം ലഭ്യമാണ്.
===തീവണ്ടി മാർഗ്ഗം===
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ തിരുവനന്തപുരം സെൻട്രൽ ആണ് (12 കി.മീ)
==താമസം==
==ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ==
===സസ്യാഹാരം===
===മാംസാഹാരം===
===പഴങ്ങൾ===
===ഭക്ഷണശാലകൾ===
==ചുറ്റിക്കറങ്ങാൻ==
===ബസ്===
===ഓട്ടോറിക്ഷ===
===ടാക്സി===
===സ്വകാര്യ വാഹനം===
===സൈക്കിൾ===
==ചുറ്റിക്കാണാൻ==
===അടുത്തുള്ള വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ===
അരുവിക്കരയിൽ നിന്ന് 22 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് നെയ്യാർ ഡാം. അഗസ്ത്യാർകൂടം അരുവിക്കര നിന്നും 28 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്
===പൈതൃകകേന്ദ്രങ്ങൾ===
===മ്യൂസിയങ്ങൾ / പാർക്കുകൾ===
===ആരാധനാലയങ്ങൾ===
അരുവിക്കര ഭഗവതിക്ഷേത്രം, ഇടമൺ ശിവക്ഷേത്രം, വലിയ തൃക്കോവിൽ മണ്ണാറംപാറ ഭദ്രകാളിക്ഷേത്രം, ഇറയംകോട് മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം, ഭഗവതിപുരം, കരിയംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം, കക്കോട്, പൊന്തൻപാറ, ശാന്തിനഗർ, വെമ്പനൂർ, പാറക്കോണം എന്നീ പ്രദേശങ്ങളിലെ ക്രിസ്തീയ ദേവാലയങ്ങളും, അഴിക്കോട് മുസ്ളീം പള്ളിയുമാണ് ഈ പ്രദേശത്തെ പ്രധാന ആരാധനാലയങ്ങൾ.
==ഉത്സവങ്ങൾ==
==വാഹനങ്ങൾ==
==വാങ്ങുവാൻ==
==ആശുപത്രികൾ==
==അവശ്യഘട്ടത്തിൽ ബന്ധപ്പെടാൻ==
====പോലീസ്====
അരുവിക്കര പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ
====മറ്റുള്ളവ====
==ബന്ധപ്പെടലുകൾ==
===ഫോൺ===
===ഇന്റർനെറ്റ്===
==മറ്റ് അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടവ==
{{IsPartOf|തിരുവനന്തപുരം}}
{{Outlineruralarea}}</text>
      <sha1>mhvn3iwfqh2r0uyfuop6sc8epiezeud</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ആസാം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>554</id>
    <revision>
      <id>9402</id>
      <parentid>9060</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:59:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* പട്ടണങ്ങൾ */</comment>
      <origin>9402</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12596" sha1="bv7xgzs07vea9rgsl5vx3s8faruz89j" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Assam banner.jpg|pgname=ആസാം}}
ഇന്ത്യയുടെ വടക്കുകിഴക്കുള്ള സംസ്ഥാനമാണ്‌ ആസാം (അസം: অসম). ചുവന്ന കുന്നുകൾ, പച്ച താഴ്‌വരകൾ, നീല നദികൾ എന്നിവയുടെ നാടാണ്  ആസാം. ഹിമാലയൻ താഴ്‌വരയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തായാണ്‌ ആസാമിന്റെ സ്ഥാനം. ഗംഭീരവും പവിത്രവുമായ ബ്രഹ്മപുത്ര നദി ആസാമിലെ പ്രധാന കാഴ്ചയാണ്. പ്രശസ്തമായ ആസാം ചായ, പട്ട്, സമൃദ്ധമായ ജൈവവൈവിദ്ധ്യം എല്ലാം ആസാമിന്റെ പ്രത്യേകതയാണ്. ജൈവവൈവിധ്യത്തിന് പേരുകേട്ട ഇവിടം പുരാവസ്തു പൈതൃകം കൊണ്ട് സമ്പന്നമാണ്. 31 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇവിടെ വസിക്കുന്നു.

കിഴക്കൻ ഹിമാലയൻ താഴ്‌വരകൾക്ക് തൊട്ടുതാഴെയായി, ഇന്ത്യയുടെ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലാണ് അസം അരുണാചൽ പ്രദേശ്‌, നാഗാലാൻഡ്‌, മണിപ്പൂർ, മിസോറം, ത്രിപുര, മേഘാലയ എന്നിവയാണ്‌ ആസാമിന്റെ അതിർത്തി സംസ്ഥാനങ്ങൾ. ഈ സംസ്ഥാനങ്ങളെയെല്ലാം ചേർത്ത് ഏഴു സഹോദരിമാർ എന്നുവിളിക്കുന്നു.  ഭൂട്ടാൻ, ബംഗ്ലാദേശ്‌ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുമായി ആസാം രാജ്യാന്തര അതിർത്തിയും പങ്കിടുന്നു. ചൈനയുടെയും മ്യാൻമറിന്റെയും അതിർത്തികൾ ആസാമിൽ നിന്ന് 80 മുതൽ 100 ​​കിലോമീറ്റർ വരെ അകലെയാണ്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Assam Wikivoyage map.png
| regionInteractiveMap=map1
| region1name=[[ലോവർ ആസാം]]
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1description=ചരിത്രപരവും വലുതുമായ നഗരമാണ് [[ഗുവാഹത്തി]], [[മനസ് നാഷണൽ പാർക്ക്]], പോബിറ്റോറ, ചക്രശില തുടങ്ങിയ വന്യജീവികളുടെ ആവാസകേന്ദ്രങ്ങൾ; സോൾകുച്ചിയിലെ പരമ്പരാഗത പട്ട് വ്യവസായം, സർതേബാരിയിലെ വെങ്കല, മണി ലോഹ വ്യവസായം, അംബാരി (ഗുവാഹത്തി), മദൻ കാംദേവ്, സൂര്യാപഹാർ, ഹാജോ തുടങ്ങിയ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ; പൊതു ആസാമീസിൻ്റെയും ബോഡോ, റാബ, ഹജോംഗ്, ഗാരോ എന്നീ വംശീയ സാംസ്കാരിക ഗ്രൂപ്പുകളുടെയും ഗ്രാമങ്ങളിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതം, നിരവധി നദികളിൽ റാഫ്റ്റിംഗ്, ഹാജോ പോലുള്ള മതസ്ഥലങ്ങൾ.

| region2name=[[മദ്ധ്യ ആസാമും ബരക് താഴ്വരയും]]
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2description=ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ മൈബോങ്, മനോഹരമായ ഹാഫ്‌ലോങ്, പക്ഷി ആത്മഹത്യ എന്ന ഐതീഹ്യത്തിന് പേരുകേട്ട ജതിംഗ, ബംഗാളി സംസാരിക്കുന്ന ബരാക് താഴ്‌വര, ഉംറാങ്ഷുവിലെ ചൂടുവെള്ള നീരുറവ,  വംശീയ സാംസ്കാരിക സമൂഹങ്ങൾ വസിക്കുന്ന കർബി, ദിമാസ, തിവ എന്നീ ഗ്രാമങ്ങളിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതം തുടങ്ങിയവ. 

| region3name=[[അപ്പർ ആസാം]]
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3description=[[കാസിരംഗ ദേശീയോദ്യാനം]], ([[സിബ്സാഗർ]]) റോങ്പൂരിന്റെ  ചരിത്രപരമായ പഴയ തലസ്ഥാന നഗരം, അഹോം ഭരണാധികാരികളുടെ ആദ്യ തലസ്ഥാനമായ ചരൈഡിയോയിലെ പുരാതന തലസ്ഥാന നഗരവും രാജകീയ ശവകുടീരങ്ങളും, [[മജുലി]] - ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നദീദ്വീപ് എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന സ്ഥലം, വൈഷ്ണവ ആശ്രമങ്ങളുടെയും സാധാരണ ഗ്രാമങ്ങളുടെയും കേന്ദ്രവും മിഷിംഗ് വംശീയ സാംസ്കാരിക സമൂഹത്തിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതവും, ജോയ്ഡിഹിംഗ് മഴക്കാടുകൾ, ദിബ്രു-സൈഖോവ എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും ആവാസ വ്യവസ്ഥകളും, [[ദിബ്രുഗഢ്|ദിബ്രുഗഢിന്]] സമീപം കാട്ടു കുതിരകളുടെ (ബ്രഹ്മപുത്രരുടെ) ജനസംഖ്യ, തായ്‌ഫേക്കുകൾ, തായ്‌ഖാംതിസ്, സിംഗ്ഫോസ്, മോറൻസ്, ആസാമീസ് ജനത തുടങ്ങിയ വംശീയ സാംസ്കാരിക ഗ്രൂപ്പുകളുടെയും സാധാരണ ജനസംഖ്യയുടെയും സാംസ്കാരിക ജീവിതം, [[ദിഗ്‌ബോയ്]] - എണ്ണ മ്യൂസിയവും പൈതൃക കിണറുകളും ഉള്ള ആദ്യത്തെ ഏഷ്യൻ പെട്രോളിയം ശുദ്ധീകരണശാല, രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്തെ പ്രശസ്തമായ [[സ്റ്റിൽവെൽ റോഡ്]], അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രകൃതിദത്തവും സാംസ്കാരികവുമായ പരിസ്ഥിതി, നുമാലിഗഢ് ശുദ്ധീകരണശാലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ദിയോപഹാറിന്റെ പുരാവസ്തു പ്രദേശം.
}}

{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t3}}|title=[[Upper Assam]]|wikidata=Q24039029,Q42473,Q42479,Q42517,Q42611,Q42743,Q28110729,Q42768,Q42756}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t2}}|title=[[Central Hills and Barak Valley]]|wikidata=Q42542,Q42505,Q42209,Q42774,Q24699407,Q42558,Q42737,Q42686,Q29025081,Q24949218}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t1}}|title=[[Lower Assam]]|wikidata=Q2360266,Q41249,Q42197,Q2574898,Q42485,Q42522,Q42779,Q2464674,Q42618,Q24907599,Q2247441,Q101088203,Q321998,Q42461,Q28110722,Q42765,Q110661970}}
==പട്ടണങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Night view of Dibrugarh.jpg|thumb|200px|[[ദിബ്രുഗഢ്]]]]
[[പ്രമാണം:Sarania-hills-brahmaputra.jpg|thumb|200px|[[ഗുവഹാത്തി]]]]
[[File:Corner view Kareng Ghar.jpg|thumb|200 px|കരെങ് ഘർ]]
പ്രധാനപ്പെട്ട പട്ടണങ്ങൾ
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ഗുവഹാത്തി]]
| lat=26.1833 |long=91.7333
| image=Kamakhya Temple, Guwahati.jpg
|wikidata=Q199605}} &amp;mdash; ആസാമിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും തലസ്ഥാനവും, ക്ഷേത്രങ്ങളുടെയും ചരിത്രത്തിന്റെയും പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങളുടെയും നഗരം
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ദിബ്രുഗഢ്]]
| lat=27.48 |long=95.0
| image=Radha Krishna Temple, Dibrugarh.jpg
|wikidata=Q1266637}} &amp;mdash; നിരവധി പാർക്കുകൾ, പൂന്തോട്ടങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള സ്ഥലം
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ഗോലാഘട്ട്]]
| lat=26.5143225 |long=93.9308518
| image=Circuit_House_Compound,_Golaghat.png
|wikidata=Q1708160}} &amp;mdash; അസമിലെ ഒരു പഴയ നഗര കേന്ദ്രം, എന്നിരുന്നാലും വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും യുനെസ്കോ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഒരു ദേശീയോദ്യാനവും, പുരാതന അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള മനോഹരമായ കാഴ്ചകളും, 17, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ പുണ്യ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ജോർഘട്ട്]]
| lat=26.75 |long=94.217
| image=Majuli Island.jpg
|wikidata=Q1937201}} &amp;mdash; ചിലർ ഇതിനെ അസമിന്റെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായും ശക്തമായ അഹോം രാജ്യത്തിന്റെ അവസാന തലസ്ഥാനമായും കണക്കാക്കുന്നു.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[നാഗോൺ]]
| lat=26.34637 |long=92.68404
| image=
|wikidata=Q11938328}} &amp;mdash; മഹാനായ സന്യാസിമാർ തത്ത്വചിന്തകന്മാർ സാംസ്കാരിക ശാസ്ത്രജ്ഞനാ. ശ്രീമന്ത ശങ്കരദേവൻ തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രമുഖ വ്യക്തികളുടെ ജന്മസ്ഥലം.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[സിൽച്ചാർ]]
| lat=24.81666 |long=92.8
| image=
|wikidata=Q944769}} &amp;mdash; ഭുവൻ കുന്നുകൾ, തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ, പഴയ കച്ചാരി രാജ്യത്തിന്റെ മുൻ തലസ്ഥാനം (ഖാസ്പൂർ).
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[തേസ്പൂർ]]
| lat=26.6245 |long=92.7910
| image=Agnigarh Hill, Tezpur.JPG
|wikidata=Q1021162}} &amp;mdash; ഹിമാലയത്തിൻ്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള നിരവധി ചരിത്രാവശിഷ്ടങ്ങളുള്ള പുരാതന നഗരം, അസമിൻ്റെ സാംസ്കാരിക തലസ്ഥാനം എന്നും പറയപ്പെടുന്നു.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ടിൻസുകിയ]]
| lat=27.5000 |long=95.3667
| image=Tinkunia_pukhri.jpg
|wikidata=Q2249428}} &amp;mdash; അനന്തമായ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട സ്ഥലം.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[സിബ്സാഗർ]]
| lat=26.992523702762515|long=94.63345525384757
| image=
|wikidata=Q2249428}} &amp;mdash; അഹോം രാജ്യത്തിന്റെ പഴയ തലസ്ഥാനം. അഹോം കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പവലിയനുകൾ, കൊട്ടാരങ്ങൾ.
‌
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]
{{Stub}}
{{IsPartOf|വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ}}</text>
      <sha1>bv7xgzs07vea9rgsl5vx3s8faruz89j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9403</id>
      <parentid>9402</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:00:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* പട്ടണങ്ങൾ */</comment>
      <origin>9403</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12629" sha1="q4d6pfghuv7mf0ddqz3fbje99fx132o" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Assam banner.jpg|pgname=ആസാം}}
ഇന്ത്യയുടെ വടക്കുകിഴക്കുള്ള സംസ്ഥാനമാണ്‌ ആസാം (അസം: অসম). ചുവന്ന കുന്നുകൾ, പച്ച താഴ്‌വരകൾ, നീല നദികൾ എന്നിവയുടെ നാടാണ്  ആസാം. ഹിമാലയൻ താഴ്‌വരയുടെ കിഴക്കുഭാഗത്തായാണ്‌ ആസാമിന്റെ സ്ഥാനം. ഗംഭീരവും പവിത്രവുമായ ബ്രഹ്മപുത്ര നദി ആസാമിലെ പ്രധാന കാഴ്ചയാണ്. പ്രശസ്തമായ ആസാം ചായ, പട്ട്, സമൃദ്ധമായ ജൈവവൈവിദ്ധ്യം എല്ലാം ആസാമിന്റെ പ്രത്യേകതയാണ്. ജൈവവൈവിധ്യത്തിന് പേരുകേട്ട ഇവിടം പുരാവസ്തു പൈതൃകം കൊണ്ട് സമ്പന്നമാണ്. 31 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇവിടെ വസിക്കുന്നു.

കിഴക്കൻ ഹിമാലയൻ താഴ്‌വരകൾക്ക് തൊട്ടുതാഴെയായി, ഇന്ത്യയുടെ വടക്കുകിഴക്കൻ മേഖലയിലാണ് അസം അരുണാചൽ പ്രദേശ്‌, നാഗാലാൻഡ്‌, മണിപ്പൂർ, മിസോറം, ത്രിപുര, മേഘാലയ എന്നിവയാണ്‌ ആസാമിന്റെ അതിർത്തി സംസ്ഥാനങ്ങൾ. ഈ സംസ്ഥാനങ്ങളെയെല്ലാം ചേർത്ത് ഏഴു സഹോദരിമാർ എന്നുവിളിക്കുന്നു.  ഭൂട്ടാൻ, ബംഗ്ലാദേശ്‌ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുമായി ആസാം രാജ്യാന്തര അതിർത്തിയും പങ്കിടുന്നു. ചൈനയുടെയും മ്യാൻമറിന്റെയും അതിർത്തികൾ ആസാമിൽ നിന്ന് 80 മുതൽ 100 ​​കിലോമീറ്റർ വരെ അകലെയാണ്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Assam Wikivoyage map.png
| regionInteractiveMap=map1
| region1name=[[ലോവർ ആസാം]]
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1description=ചരിത്രപരവും വലുതുമായ നഗരമാണ് [[ഗുവാഹത്തി]], [[മനസ് നാഷണൽ പാർക്ക്]], പോബിറ്റോറ, ചക്രശില തുടങ്ങിയ വന്യജീവികളുടെ ആവാസകേന്ദ്രങ്ങൾ; സോൾകുച്ചിയിലെ പരമ്പരാഗത പട്ട് വ്യവസായം, സർതേബാരിയിലെ വെങ്കല, മണി ലോഹ വ്യവസായം, അംബാരി (ഗുവാഹത്തി), മദൻ കാംദേവ്, സൂര്യാപഹാർ, ഹാജോ തുടങ്ങിയ പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങൾ; പൊതു ആസാമീസിൻ്റെയും ബോഡോ, റാബ, ഹജോംഗ്, ഗാരോ എന്നീ വംശീയ സാംസ്കാരിക ഗ്രൂപ്പുകളുടെയും ഗ്രാമങ്ങളിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതം, നിരവധി നദികളിൽ റാഫ്റ്റിംഗ്, ഹാജോ പോലുള്ള മതസ്ഥലങ്ങൾ.

| region2name=[[മദ്ധ്യ ആസാമും ബരക് താഴ്വരയും]]
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2description=ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ മൈബോങ്, മനോഹരമായ ഹാഫ്‌ലോങ്, പക്ഷി ആത്മഹത്യ എന്ന ഐതീഹ്യത്തിന് പേരുകേട്ട ജതിംഗ, ബംഗാളി സംസാരിക്കുന്ന ബരാക് താഴ്‌വര, ഉംറാങ്ഷുവിലെ ചൂടുവെള്ള നീരുറവ,  വംശീയ സാംസ്കാരിക സമൂഹങ്ങൾ വസിക്കുന്ന കർബി, ദിമാസ, തിവ എന്നീ ഗ്രാമങ്ങളിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതം തുടങ്ങിയവ. 

| region3name=[[അപ്പർ ആസാം]]
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3description=[[കാസിരംഗ ദേശീയോദ്യാനം]], ([[സിബ്സാഗർ]]) റോങ്പൂരിന്റെ  ചരിത്രപരമായ പഴയ തലസ്ഥാന നഗരം, അഹോം ഭരണാധികാരികളുടെ ആദ്യ തലസ്ഥാനമായ ചരൈഡിയോയിലെ പുരാതന തലസ്ഥാന നഗരവും രാജകീയ ശവകുടീരങ്ങളും, [[മജുലി]] - ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നദീദ്വീപ് എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്ന സ്ഥലം, വൈഷ്ണവ ആശ്രമങ്ങളുടെയും സാധാരണ ഗ്രാമങ്ങളുടെയും കേന്ദ്രവും മിഷിംഗ് വംശീയ സാംസ്കാരിക സമൂഹത്തിലെ സാംസ്കാരിക ജീവിതവും, ജോയ്ഡിഹിംഗ് മഴക്കാടുകൾ, ദിബ്രു-സൈഖോവ എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും ആവാസ വ്യവസ്ഥകളും, [[ദിബ്രുഗഢ്|ദിബ്രുഗഢിന്]] സമീപം കാട്ടു കുതിരകളുടെ (ബ്രഹ്മപുത്രരുടെ) ജനസംഖ്യ, തായ്‌ഫേക്കുകൾ, തായ്‌ഖാംതിസ്, സിംഗ്ഫോസ്, മോറൻസ്, ആസാമീസ് ജനത തുടങ്ങിയ വംശീയ സാംസ്കാരിക ഗ്രൂപ്പുകളുടെയും സാധാരണ ജനസംഖ്യയുടെയും സാംസ്കാരിക ജീവിതം, [[ദിഗ്‌ബോയ്]] - എണ്ണ മ്യൂസിയവും പൈതൃക കിണറുകളും ഉള്ള ആദ്യത്തെ ഏഷ്യൻ പെട്രോളിയം ശുദ്ധീകരണശാല, രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്തെ പ്രശസ്തമായ [[സ്റ്റിൽവെൽ റോഡ്]], അവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന പ്രകൃതിദത്തവും സാംസ്കാരികവുമായ പരിസ്ഥിതി, നുമാലിഗഢ് ശുദ്ധീകരണശാലയ്ക്ക് സമീപമുള്ള ദിയോപഹാറിന്റെ പുരാവസ്തു പ്രദേശം.
}}

{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t3}}|title=[[Upper Assam]]|wikidata=Q24039029,Q42473,Q42479,Q42517,Q42611,Q42743,Q28110729,Q42768,Q42756}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t2}}|title=[[Central Hills and Barak Valley]]|wikidata=Q42542,Q42505,Q42209,Q42774,Q24699407,Q42558,Q42737,Q42686,Q29025081,Q24949218}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t1}}|title=[[Lower Assam]]|wikidata=Q2360266,Q41249,Q42197,Q2574898,Q42485,Q42522,Q42779,Q2464674,Q42618,Q24907599,Q2247441,Q101088203,Q321998,Q42461,Q28110722,Q42765,Q110661970}}
==പട്ടണങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Night view of Dibrugarh.jpg|thumb|200px|[[ദിബ്രുഗഢ്]]]]
[[പ്രമാണം:Sarania-hills-brahmaputra.jpg|thumb|200px|[[ഗുവഹാത്തി]]]]
[[File:Corner view Kareng Ghar.jpg|thumb|200 px|കരെങ് ഘർ, [[സിബ്‌സാഗർ]]]]
പ്രധാനപ്പെട്ട പട്ടണങ്ങൾ
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ഗുവഹാത്തി]]
| lat=26.1833 |long=91.7333
| image=Kamakhya Temple, Guwahati.jpg
|wikidata=Q199605}} &amp;mdash; ആസാമിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും തലസ്ഥാനവും, ക്ഷേത്രങ്ങളുടെയും ചരിത്രത്തിന്റെയും പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങളുടെയും നഗരം
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ദിബ്രുഗഢ്]]
| lat=27.48 |long=95.0
| image=Radha Krishna Temple, Dibrugarh.jpg
|wikidata=Q1266637}} &amp;mdash; നിരവധി പാർക്കുകൾ, പൂന്തോട്ടങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള സ്ഥലം
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ഗോലാഘട്ട്]]
| lat=26.5143225 |long=93.9308518
| image=Circuit_House_Compound,_Golaghat.png
|wikidata=Q1708160}} &amp;mdash; അസമിലെ ഒരു പഴയ നഗര കേന്ദ്രം, എന്നിരുന്നാലും വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും യുനെസ്കോ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഒരു ദേശീയോദ്യാനവും, പുരാതന അവശിഷ്ടങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള മനോഹരമായ കാഴ്ചകളും, 17, 19 നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ പുണ്യ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ജോർഘട്ട്]]
| lat=26.75 |long=94.217
| image=Majuli Island.jpg
|wikidata=Q1937201}} &amp;mdash; ചിലർ ഇതിനെ അസമിന്റെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായും ശക്തമായ അഹോം രാജ്യത്തിന്റെ അവസാന തലസ്ഥാനമായും കണക്കാക്കുന്നു.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[നാഗോൺ]]
| lat=26.34637 |long=92.68404
| image=
|wikidata=Q11938328}} &amp;mdash; മഹാനായ സന്യാസിമാർ തത്ത്വചിന്തകന്മാർ സാംസ്കാരിക ശാസ്ത്രജ്ഞനാ. ശ്രീമന്ത ശങ്കരദേവൻ തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രമുഖ വ്യക്തികളുടെ ജന്മസ്ഥലം.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[സിൽച്ചാർ]]
| lat=24.81666 |long=92.8
| image=
|wikidata=Q944769}} &amp;mdash; ഭുവൻ കുന്നുകൾ, തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾ, പഴയ കച്ചാരി രാജ്യത്തിന്റെ മുൻ തലസ്ഥാനം (ഖാസ്പൂർ).
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[തേസ്പൂർ]]
| lat=26.6245 |long=92.7910
| image=Agnigarh Hill, Tezpur.JPG
|wikidata=Q1021162}} &amp;mdash; ഹിമാലയത്തിൻ്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലുള്ള നിരവധി ചരിത്രാവശിഷ്ടങ്ങളുള്ള പുരാതന നഗരം, അസമിൻ്റെ സാംസ്കാരിക തലസ്ഥാനം എന്നും പറയപ്പെടുന്നു.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ടിൻസുകിയ]]
| lat=27.5000 |long=95.3667
| image=Tinkunia_pukhri.jpg
|wikidata=Q2249428}} &amp;mdash; അനന്തമായ തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട സ്ഥലം.
*{{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[സിബ്സാഗർ]]
| lat=26.992523702762515|long=94.63345525384757
| image=
|wikidata=Q2249428}} &amp;mdash; അഹോം രാജ്യത്തിന്റെ പഴയ തലസ്ഥാനം. അഹോം കാലഘട്ടത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പവലിയനുകൾ, കൊട്ടാരങ്ങൾ.
‌
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]
{{Stub}}
{{IsPartOf|വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ}}</text>
      <sha1>q4d6pfghuv7mf0ddqz3fbje99fx132o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഈജിപ്ത്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>564</id>
    <redirect title="ഈജിപ്റ്റ്" />
    <revision>
      <id>9391</id>
      <parentid>9065</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:41:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>&quot;ഇതേ വിഷയത്തിലുള്ള മറ്റൊരു താൾ നിലവിലുള്ളതിനാൽ ഈ താൾ ഇല്ലാതാക്കേണ്ടതാണ്&quot; എന്ന് രചയിതാവിന്റെ അപേക്ഷയെ താൾ &quot;തിരിച്ചുവിടുൽ&quot; ആയി പരിവർത്തനം ചെയ്യുന്നു</comment>
      <origin>9391</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="72" sha1="chjr0ep5i1l960yqr70lpjo6fwyajex" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[ഈജിപ്റ്റ്]]</text>
      <sha1>chjr0ep5i1l960yqr70lpjo6fwyajex</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>569</id>
    <revision>
      <id>9374</id>
      <parentid>9070</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:05:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5643" sha1="1bnm84h92pweob2ee6vhe0txmgnmd2n" xml:space="preserve">== ആമുഖം ==
{{Pagebanner|Shah-i-Zinda banner.jpg|caption=Shah-i-Zinda, Samarkand}}
''''ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ'''' (ഉസ്ബെക്ക്: Ўзбекистон ''Oʻzbekiston'') [[മധ്യേഷ്യയിലെ]] ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള രാജ്യമാണ്, ചരിത്രം, സംസ്കാരം, വൈവിധ്യം എന്നിവയാൽ സമ്പന്നമാണ്. നിരവധി സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ ഭാഗമായിരുന്ന ഇത് ഒരുകാലത്ത് [[സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] ഒരു പ്രധാന ഭാഗമായിരുന്നതിനാൽ ചരിത്രപ്രേമികൾക്ക് ഇത് ഒരു മികച്ച സ്ഥലമാക്കി മാറ്റി. ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ പലപ്പോഴും ഒരു വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമായി അവഗണിക്കപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഈ മനോഹരമായ രാജ്യത്ത് കാണാനും ചെയ്യാനും ധാരാളം കാര്യങ്ങളുണ്ട്. മാത്രമല്ല, ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ ഹൃദയം, ആതിഥ്യം, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വിലകുറഞ്ഞ രാജ്യമായി പരക്കെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
== മനസ്സിലാക്കാൻ ==
{{Quickbar|location=LocationUzbekistan.PNG}}
''ഉസ്ബെക്ക്'' എന്ന പേരിന്റെ അർത്ഥം തർക്കത്തിലാണ്. ഒരു പതിപ്പ് പറയുന്നത് അത് തുർക്കിഷ് ഭാഷയായ 'ഉസ്/ഓസ്' ('നല്ലത്' അല്ലെങ്കിൽ 'സത്യം'), 'ബെക്ക്' ('രക്ഷകൻ') എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത് എന്നാണ്. അയൽക്കാരായ കസാക്കുകളിൽ നിന്നും കിർഗിസുകളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, എന്നാൽ അവരുടെ അടുത്ത ബന്ധുക്കളായ ഉയ്ഗൂറുകളെപ്പോലെ, ഉസ്ബെക്കുകൾ കൂടുതലും ഉദാസീനരായ ജനതയായിരുന്നു, പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡിൽ]] മനോഹരമായ നഗരങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു.

[[താജിക് പദസമുച്ചയം|താജിക്]] (അല്ലെങ്കിൽ പേർഷ്യൻ ഭാഷയുടെ മറ്റ് ഭാഷകൾ) സംസാരിക്കുന്ന ഒരു വലിയ ജനസംഖ്യ ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാനിലുണ്ട്, കാരണം പ്രദേശത്തെ ചരിത്രപരമായ സമൂഹങ്ങൾ ഇവയാണ്. അവരിൽ ചിലർ തങ്ങളെ ''ഉസ്ബെക്ക്'' എന്ന് കരുതുന്നു, മറ്റുള്ളവർ തങ്ങളെ ''താജിക്/പേർഷ്യൻ'' ആയി കണക്കാക്കുകയും ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാനിൽ താമസിക്കുന്നുവെന്നും കരുതുന്നു. ഉസ്ബെക്ക്-താജിക് മിശ്രിത കുടുംബങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ധാരാളം ആളുകളുമുണ്ട്.

=== ചരിത്രം ===
=== സമയമേഖല ===
=== ഭൂപ്രകൃതി ===
=== കാലാവസ്ഥ ===
=== സംസ്കാരം ===
=== രാഷ്ട്രീയം ===
=== കലകൾ ===
=== സാമ്പത്തികം ===
=== വസ്ത്രധാരണരീതി ===
=== മറ്റ് പേരുകൾ ===
== എത്തിച്ചേരാൻ ==
=== വിമാനമാർഗ്ഗം ===
=== കടൽമാർഗ്ഗം ===
=== റോഡു മാർഗ്ഗം ===
=== തീവണ്ടി മാർഗ്ഗം ===
== താമസം ==
== ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ ==
=== സസ്യാഹാരം ===
=== മാംസാഹാരം  ===
=== പഴങ്ങൾ ===
=== ഭക്ഷണശാലകൾ === 
== ചുറ്റിക്കറങ്ങാൻ ==
=== ബസ് ===
=== ഓട്ടോറിക്ഷ ===
=== ടാക്സി ===
=== സ്വകാര്യ വാഹനം ===
=== സൈക്കിൾ ===
== ചുറ്റിക്കാണാൻ == 
=== അടുത്തുള്ള വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ ===
=== പൈതൃകകേന്ദ്രങ്ങൾ ===
=== മ്യൂസിയങ്ങൾ / പാർക്കുകൾ ===
=== ആരാധനാലയങ്ങൾ ===
== ഉത്സവങ്ങൾ ==
== വാഹനങ്ങൾ ==
== വാങ്ങുവാൻ ==
== ആശുപത്രികൾ ==
== അവശ്യഘട്ടത്തിൽ ബന്ധപ്പെടാൻ ==
=== പോലീസ് ===
=== മറ്റുള്ളവ ===
== ബന്ധപ്പെടലുകൾ ==
=== ഫോൺ ===
=== ഇന്റർനെറ്റ് ===
== മറ്റ് അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടവ ==</text>
      <sha1>1bnm84h92pweob2ee6vhe0txmgnmd2n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഏഷ്യ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>574</id>
    <revision>
      <id>9394</id>
      <parentid>9072</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:40:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9394</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131663" sha1="hzc2cpwl748h2yzf6ktwu8tew8rez0p" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Worldimagemap/Asiaimagemap}}
{{Regionlist
|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>hzc2cpwl748h2yzf6ktwu8tew8rez0p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9395</id>
      <parentid>9394</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:42:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9395</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131632" sha1="7gjx7kvaa5vyrko4bbc6jq7a7g1nd10" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Regionlist
|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>7gjx7kvaa5vyrko4bbc6jq7a7g1nd10</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9396</id>
      <parentid>9395</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:44:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9396</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131765" sha1="svcpwh1mewcycb9qpk4ewuotg7s3ll4" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Map of Asia.png
| regionmaptext=Map of Asia's countries
| regionmapsize=500px
| regionInteractiveMap=map1


{{Regionlist
|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>svcpwh1mewcycb9qpk4ewuotg7s3ll4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9397</id>
      <parentid>9396</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:48:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9397</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131752" sha1="2pvdhefu2d5lilpvtmc54e1u98yfvtr" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Map of Asia.png
| regionmaptext=Map of Asia's countries
| regionmapsize=500px
| regionInteractiveMap=map1


|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>2pvdhefu2d5lilpvtmc54e1u98yfvtr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9398</id>
      <parentid>9397</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:49:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <origin>9398</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131753" sha1="h33ibwxguzaiqj498hkfda77alqvhq9" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.


യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Map of Asia.png
| regionmaptext=Map of Asia's countries
| regionmapsize=500px
| regionInteractiveMap=map1


|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>h33ibwxguzaiqj498hkfda77alqvhq9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9399</id>
      <parentid>9398</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:50:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9399</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="131807" sha1="8cl867akpku1clc7dk95od5qz3zq5qb" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Asia banner Rice terraces.jpg|pgname=ഏഷ്യ}}

വലിപ്പത്തിലും ജനസംഖ്യയിലും ഒന്നാമതു നിൽക്കുന്ന വൻ‌കരയാണ് ഏഷ്യ. ഭൂമിയുടെ മൊത്തം ഉപരിതലവിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ 8.6 ശതമാനം (കരയുടെ 29.9 ശതമാനം) വിസ്തൃതിയുള്ള ഏഷ്യ, ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലും പൂർവ്വാർദ്ധഗോളത്തിലുമായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ലോകജനസംഖ്യയുടെ അറുപതു ശതമാനത്തോളം ഈ വൻ‌കരയിലാണു വസിക്കുന്നത്. ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇവിടത്തെ ജനസംഖ്യയിൽ നാലിരട്ടി വർദ്ധനവുണ്ടായി ദ്വീപുകൾ, ഉപദ്വീപുകൾ, സമതലങ്ങൾ, കൊടുമുടികൾ, മരുഭൂമികൾ, അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ തുടങ്ങി ഭൂമിയിലെ എല്ലാ ഭൂരൂപങ്ങളും ഏഷ്യയിലുണ്ട്‌. 
[[പ്രമാണം:TajMahal.jpg|250px|thumb|[[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹൽ]]

ലോകത്തിലെ പ്രധാനമതങ്ങളായ ഹിന്ദു, ക്രിസ്ത്യൻ, ഇസ്ലാം, ബുദ്ധ മതങ്ങൾ എന്നിവ ജനിച്ചത്‌ ഇവിടെയാണ്‌.


യൂറേഷ്യയിൽ യൂറോപ്പിന് കിഴക്കായി സൂയസ് കനാൽ, യൂറൽ പർവ്വതനിരകൾ എന്നിവയുടെ കിഴക്കും കോക്കസസ് പർവ്വതനിരകൾ (അഥവാ കുമാ-മാനിച്ച്) കാസ്‌പിയൻ കടൽ കരിങ്കടൽ എന്നിവയുടെ തെക്കുമായി  കിഴക്ക് ശാന്തസമുദ്രത്തിനും തെക്ക് ഇന്ത്യൻ സമുദ്രത്തിനും വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രത്തിനുമിടയിൽ ഏഷ്യ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==ഭൂഖണ്ഡ മേഖലകൾ==
{{Regionlist
| regionmap=Map of Asia.png
| regionmaptext=ഏഷ്യയിലെ രാജ്യങ്ങളുടെ ഭൂപടം
| regionmapsize=500px
| regionInteractiveMap=map1


|region1name=[[കോക്കസസ്]]
|region1color=#bf82d8
|region1items=[[അബ്ഖാസിയ]], [[അർമേനിയ]], [[അസർബൈജാൻ]], [[ജോർജിയ (രാജ്യം)|ജോർജിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]]
|region1description=യൂറോപ്പിനെയും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിനെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവതനിരയാണ് കോക്കസസ്, പുരാതന കാലം മുതലുള്ള ഒരു ജീവജാല പൈതൃകമുണ്ട്.

|region2name=[[മധ്യേഷ്യ]]
|region2color=#43aad2
|region2items=[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[കസാക്കിസ്ഥാൻ]], [[കിർഗിസ്ഥാൻ]], [[താജിക്കിസ്ഥാൻ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]]
|region2description=[[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിന്റെ]] കേന്ദ്രമായ ഈ രാജ്യങ്ങൾ മരുഭൂമികൾ മുതൽ പർവതങ്ങൾ വരെയുള്ള മനോഹരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും [[മാർക്കോ പോളോ|മാർക്കോ പോളോയുടെ]] കാൽപ്പാടുകളിലെ യഥാർത്ഥ സാഹസികതയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, നിരവധി പുരാതന പള്ളികളും സോവിയറ്റ് വാസ്തുവിദ്യയും ഇവിടെയുണ്ട്.

|region3name=[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region3color=#d5b66b
|region3items=[[ചൈന]] (വൻകര), [[ഹോങ്കോങ്ങ്]], [[ജപ്പാൻ]], [[മക്കാവു]], [[മംഗോളിയ]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]]
|region3description=സാങ്കേതിക വികസനത്തിന്റെ മുൻനിരയിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മെഗാ നഗരങ്ങളായ പഴയതും പുതിയതും എന്ന തികഞ്ഞ ദ്വന്ദ്വാവസ്ഥ, ദൈനംദിന സമൂഹത്തിൽ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്ന പുരാതന സംസ്കാരങ്ങളുടെയും തത്ത്വചിന്തകളുടെയും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളും സ്ഥലങ്ങളുമായി സംയോജിക്കുന്നു. ഗ്രാമീണ ചൈനയിലെയും മംഗോളിയയിലെയും വിശാലമായ, തുറന്ന സമതലങ്ങൾ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ ഒന്ന് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

|region4name=[[മധ്യപൂർവേഷ്യ]]
|region4color=#814800
|region4items=[[ബഹ്‌റൈൻ]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[ഇസ്രായേൽ]], [[ജോർദാൻ]], [[കുവൈറ്റ്]], [[ലെബനൻ]], [[ഒമാൻ]], [[പലസ്തീൻ പ്രദേശങ്ങൾ]], [[ഖത്തർ]], [[സൗദി അറേബ്യ]], [[സിറിയ]], [[തുർക്കി]], [[യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്സ്]], [[യെമൻ]]
|region4description=ലോകചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നാഗരികതകളിൽ ഒന്നിന്റെയും മൂന്ന് അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെയും ഉത്ഭവസ്ഥാനമായ ഇത് ഇപ്പോൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വികസനവും സമ്പന്നമായ പൈതൃകവും ഇതിനുണ്ട്.

|region5name=[[റഷ്യ]]
|region5color=#c0599e
|region5items=[[യുറലുകൾ]], [[സൈബീരിയ]], [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]]
|region5description=വടക്കേ ഏഷ്യ റഷ്യയുടേതാണ്. ഏഷ്യൻ റഷ്യ പരമ്പരാഗതമായി സൈബീരിയ എന്നറിയപ്പെടുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ ഉൾഭാഗം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു ഫെഡറൽ മേഖലയുടെ പേരും ഇതാണ്. [[ആർട്ടിക്]] മുതൽ മധ്യേഷ്യൻ മരുഭൂമികൾ വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന വിശാലവും ജനസാന്ദ്രത കുറഞ്ഞതുമായ ഒരു പ്രദേശമാണിത്.

|region6name=[[ദക്ഷിണേഷ്യ]]
|region6color=#008153
|region6items=[[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[ഭൂട്ടാൻ]], [[ഇന്ത്യ]], [[മാലിദ്വീപ്]], [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാൾ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[ശ്രീലങ്ക]]
|region6description=വടക്ക് ഹിമാലയം, തെക്ക് ഉഷ്ണമേഖലാ, ഈർപ്പമുള്ള ജലപാതകൾ, ചില സജീവവും കുഴപ്പങ്ങൾ നിറഞ്ഞതുമായ നഗരങ്ങൾ, അതിനിടയിൽ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി പുരാതന, ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ ലോകത്തിന്റെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മേൽക്കൂര. മതപരമായ വൈവിധ്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

|region7name=[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]]
|region7color=#d56d76
|region7items=[[ബ്രൂണൈ]], [[കംബോഡിയ]], [[ടിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] (കിഴക്കൻ ടിമോർ), [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[ലാവോസ്]], [[മലേഷ്യ]], [[മ്യാൻമർ]] (ബർമ്മ), [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[തായ്‌ലാൻഡ്]], [[വിയറ്റ്നാം]]
|region7description=ചൂടും ഈർപ്പവും നിറഞ്ഞ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ ബീച്ചുകൾ, തിരക്കേറിയ തെരുവ് ജീവിതം, നിരവധി പള്ളികൾ, പള്ളികൾ എന്നിവയെല്ലാം ചേർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, ബാക്ക്പാക്കർമാർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട, തിരക്കേറിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിശ്രമിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു.
}}
റഷ്യയിലൂടെയുള്ള പരമ്പരാഗത ഏഷ്യ-യൂറോപ്പ് അതിർത്തി യുറൽ പർവതനിരകളും യുറൽ നദിയുമാണ്. സാംസ്കാരികവും ചരിത്രപരവുമായ കാരണങ്ങളാൽ, കോക്കസസിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ യൂറോപ്യൻ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇസ്താംബൂളിനെ വിഭജിക്കുന്ന ബോസ്ഫറസ് ഏഷ്യയ്ക്കും യൂറോപ്പിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായും കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സീനായി ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയിലാണ്, പക്ഷേ രാഷ്ട്രീയമായി ഈജിപ്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. ഏഷ്യയുടെ മറുവശത്ത്, ഓസ്ട്രേലിയയുടെ ഭൂഖണ്ഡ ഫലകത്തിൽ ഇന്തോനേഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു, ഇത് സാധാരണയായി തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, സൈപ്രസ് ദ്വീപ് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി ഏഷ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ സാധാരണയായി യൂറോപ്പിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Commuting to Work.jpg|250px|thumb|[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌|ബെയ്‌ജിങ്ങിലെ]] ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ]]
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|name=[[ബാങ്കോക്ക്]]|wikidata=Q1861}} — അമ്പലങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ തായ്‌ലാന്റിന്റെ കോസ്മോപൊളിറ്റൻ തലസ്ഥാന നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[ബെയ്‌ജിങ്ങ്‌]]|wikidata=Q956}} — ടിയാനൻമെൻ സ്ക്വയർ, വിലക്കപ്പെട്ട നഗരം എന്നിവയടങ്ങിയ ചൈനയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|name=[[ദുബായ്]]|wikidata=Q612}} — യുഎഇയിലെ ഏറ്റവും ആധുനികവും പുരോഗമനപരവുമായ എമിറേറ്റ്, അവിശ്വസനീയമായ വേഗതയിൽ വികസിക്കുന്നു
* {{Marker|type=city|name=[[ഹോങ്കോങ്]]|wikidata=Q8646}} — ചൈനീസ്, ബ്രിട്ടീഷ് പൈതൃകമുള്ള ഒരു ലോകോത്തര മെട്രോപോളിസ്
* {{Marker|type=city|name=[[ജെറുസലേം]]|wikidata=Q1218}} — യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം - ഓൾഡ് സിറ്റി, ജൂതന്മാർക്കും ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കും മുസ്ലിങ്ങൾക്കും പവിത്രമായ സ്ഥലം.
* {{Marker|type=city|name=[[മുംബൈ]]|wikidata=Q1156}} — ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനം എന്നറിയപ്പെടുന്ന തിരക്കേറിയ നഗരം, ബോളിവുഡിന്റെ തലസ്ഥാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സോൾ]]|wikidata=Q8684}} — പുതിയതും പഴയതുമായ ഏഷ്യയെ ആസ്വദിക്കാൻ പറ്റിയ മനോഹരമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ അടങ്ങിയ നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[സിംഗപ്പൂർ]]|wikidata=Q334}} — ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, മലായ്, ബ്രിട്ടീഷ് സ്വാധീനങ്ങളുള്ള സമ്പന്നമായ ഒരു ആധുനിക നഗര-സംസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[ടോക്കിയോ]]|wikidata=Q7473516}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരമായ ഈ നഗരം, പഴയ ജപ്പാന്റെ നേർക്കാഴ്ചകളോടൊപ്പം ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഹൈടെക് ദർശനങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ബൃഹത്തായ, സമ്പന്നവും ആകർഷകവുമായ മഹാനഗരം കൊണ്ടുവരുന്നു.

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥലങ്ങൾ==
പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്ക് പുറമെയുള്ള ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ചില ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ ഇവയാണ്.
[[പ്രമാണം:Tari Rejang desa.jpg|250px|thumb|[[Bali|ബാലിയിലെ]] റീജാങ് ഡാൻസ്]]
* {{marker|name=[[അങ്കോർ പുരാവസ്തു ഉദ്യാനം]]|lat=13.4333|long=103.8333}} — ഖെമർ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നിരവധി തലസ്ഥാനങ്ങളുടെ മനോഹരമായ അവശിഷ്ടങ്ങൾ
* {{marker|name=[[ബാലി]]|wikidata=Q3125978}} — ''ദൈവങ്ങളുടെ ദ്വീപി''ലെ സവിശേഷമായ ഹിന്ദു സംസ്കാരം, ബീച്ചുകൾ, പർവതങ്ങൾ.
* {{marker|name=[[ചാവുകടൽ]]|wikidata=Q23883}} — ഈ വളരെ ഉപ്പുരസമുള്ള തടാകത്തിൽ പൊങ്ങിക്കിടക്കുക
* {{marker|name=[[ചൈനയിലെ വൻമതിൽ]]|wikidata=Q12501}} — ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ നീളമുള്ള ഇതിന്റെ അവസ്ഥ മികച്ചത് മുതൽ നശിച്ചത് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
* {{marker|name=[[ബൈക്കൽ തടാകം]]|wikidata=Q5513}} — ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആഴമേറിയതുമായ ശുദ്ധജല തടാകം, ലോകത്തിലെ ജലവിതരണത്തിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നിൽ കൂടുതൽ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* {{marker|name=[[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]]|wikidata=Q513}} — ടിബറ്റിന്റെയും നേപ്പാളിന്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതം
* {{marker|name=[[പെട്ര]]|wikidata=Q5788}} — മണൽക്കല്ലിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഒരു പുരാതന നഗരം, പുതിയ ഏഴ് അത്ഭുതങ്ങളിൽ ഒന്ന്
* {{marker|name=[[സമർഖണ്ഡ്|രജിസ്ഥാൻ]]|wikidata=Q5753}} — [[സിൽക്ക് റോഡ്]] ലെ ഒരു പ്രധാന വ്യാപാര നഗരമായ സമർഖണ്ഡിന്റെ മനോഹരമായ ചരിത്ര കേന്ദ്രം.
* {{marker|name=[[ആഗ്ര#താജ്മഹൽ|താജ്മഹൽ]]|wikidata=Q9141}} — ആഗ്രയിലെ അതുല്യമായ മാർബിൾ ശവകുടീരം

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[ഇസ്ലാം]], [[ക്രിസ്ത്യാനിത്വം]], [[യഹൂദമതം]], [[സൊറോസ്ട്രിയനിസം]], [[സിഖ് മതം]], ഷിന്റോയിസം, താവോയിസം, ജൈനമതം, [[ബഹായി വിശ്വാസം]] എന്നിങ്ങനെ പതിനൊന്ന് പ്രധാന [[മതങ്ങളുടെയും ആത്മീയതയുടെയും|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലമാണ് ഏഷ്യ. [[പടിഞ്ഞാറ്|പടിഞ്ഞാറിൽ]] നിന്ന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ പലപ്പോഴും '''കിഴക്ക്''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ഭൂഖണ്ഡം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വേഗത്തിൽ വളരുന്ന നഗരങ്ങളുടെയും, വൈവിധ്യമാർന്ന വിദേശ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പർവതനിരകളുടെയും, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ചില സംസ്കാരങ്ങളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
ഏഷ്യ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമാണ്, അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി വളരെയധികം വൈവിധ്യമുണ്ട്. സൈബീരിയയിലെ തണുത്തുറഞ്ഞ സമതലങ്ങൾ മുതൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ കാടുകൾ, അറേബ്യയിലെ മരുഭൂമികൾ വരെ സാധ്യമായ എല്ലാ കാലാവസ്ഥയും ഭൂപ്രകൃതിയും ഏഷ്യയിലുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Everest North Face toward Base Camp Tibet Luca Galuzzi 2006.jpg|thumbnail|ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്ന [[എവറസ്റ്റ് കൊടുമുടി]] ഉൾപ്പെടെ 7,000 മീറ്ററിന് മുകളിലുള്ള എല്ലാ കൊടുമുടികളും ഏഷ്യയിലാണ്]]

ഏഷ്യയിലെ (ലോകത്തിലെയും) ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള സ്ഥലം [[എവറസ്റ്റ്]] ആണ്, [[ടിബറ്റ്]], [[നേപ്പാൾ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 8,848.89 മീ. ഉയരത്തിലാണ്. അതിന്റെ ഏറ്റവും താഴ്ന്ന സ്ഥലം [[ചാവുകടൽ]] ആണ്, ഇത് [[ഇസ്രായേൽ]], [[പാലസ്തീൻ]], [[ജോർദാൻ]] എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു, അതിന്റെ ഉപരിതലം സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 400 മീ. താഴെയാണ്. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള നദി [[യാങ്‌സി നദിയിലൂടെ|യാങ്‌സി]] ആണ്, ഇത് ഉയർന്ന ടിബറ്റൻ പീഠഭൂമി മുതൽ [[ഷാങ്ഹായ്]] വരെ 6,300 കി.മീ. ദൂരം [[ചൈന]] വഴി ഒഴുകുന്നു. 386,400-കി.മീ² (149,200-ചതുരശ്ര മൈൽ) വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കാസ്പിയൻ കടലാണ്, ഇത് നിരവധി മധ്യേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കിഴക്ക് പസഫിക് സമുദ്രവും, തെക്കുകിഴക്ക് [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയും]], തെക്ക് ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് ചെങ്കടലും, പടിഞ്ഞാറ് [[യൂറോപ്പ്]] ഉറൽ പർവതനിരകളും, വടക്ക് ആർട്ടിക് സമുദ്രവും ഏഷ്യയെ അതിരിടുന്നു.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യ (ചൈന, ജപ്പാൻ, കൊറിയ) താരതമ്യേന മിതശീതോഷ്ണ കാലാവസ്ഥയാണ്, വ്യത്യസ്ത കാലാനുസൃതമായ വ്യത്യാസങ്ങളുമുണ്ട്. തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ (തായ്‌ലൻഡ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ഇന്ത്യ, ബർമ്മ മുതലായവ) മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥയാണ്. സാധാരണയായി വർഷം മുഴുവനും ചൂടുള്ളതാണെങ്കിലും ഈർപ്പമുള്ളതും വരണ്ടതുമായ കാലമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക മഴക്കാടുകളും ബീച്ചുകളും ഇവിടെ കാണാം. പശ്ചിമേഷ്യ (ഇറാൻ, സൗദി അറേബ്യ, ലെബനൻ മുതലായവ) ചൂടുള്ളതും പലപ്പോഴും വരണ്ടതുമാണ്. ശൈത്യകാലം സൗമ്യമായിരിക്കും, പക്ഷേ വേനൽക്കാലം വളരെ ചൂടുള്ളതായിരിക്കും. മധ്യ, വടക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും തണുപ്പുള്ള ശൈത്യകാലവും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാലവുമുള്ള ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്; ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ എക്കാലത്തെയും ഉയർന്നതും താഴ്ന്നതുമായ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം 100°C-ൽ കൂടുതലാകാം.

===ചരിത്രം===
ഏഷ്യയുടെ ചരിത്രം ദീർഘവും സങ്കീർണ്ണവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമാണ്, ചില സർവകലാശാലകളിൽ മുഴുവൻ വകുപ്പുകളും അതിനായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു, ഒരു പൂർണ്ണ വിവരണം ഒന്നിലധികം വാല്യങ്ങളുള്ള ഒരു കൃതിയായിരിക്കും. ന്യായമായ ഒരു സംഗ്രഹം പോലും ഒരു യാത്രാ വഴികാട്ടിക്ക് വിവേകപൂർവ്വം ശ്രമിക്കാൻ കഴിയുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ കൂടുതലായിരിക്കും.

വിക്കിയാത്രയുടെ മിക്ക രാജ്യ ലേഖനങ്ങളിലും, ചില പ്രദേശ അല്ലെങ്കിൽ നഗര ലേഖനങ്ങളിലും, പ്രസക്തമായ ചരിത്രത്തിന്റെ സംഗ്രഹങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. അടിസ്ഥാന വിവരങ്ങൾക്ക് അവ പരിശോധിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ കൂടുതൽ വിശദാംശങ്ങൾക്ക് വിക്കിപീഡിയ, മറ്റ് സൈറ്റുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ലൈബ്രറി കാണുക. മിക്ക ലേഖനങ്ങളിലും അനുബന്ധ വിക്കിപീഡിയ ലേഖനത്തിലേക്കുള്ള ലിങ്ക് ഉൾപ്പെടുന്നു; സ്ഥിരസ്ഥിതി സ്കിൻ എന്നതിൽ, താൾ ഹെഡറിലെ ഉപകരണ മെനുവിലെ മറ്റ് പദ്ധതികളിൽ എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ഇത് കാണാം.

[[പ്രമാണം:Shibam details Wadi Hadhramaut Yemen.jpg|thumb|[[യെമൻ|യെമനിലെ]] [[ഷിബാം|ഷിബാമിലെ]] ചെളി അംബരചുംബികൾ]]
കൂടാതെ, വിക്കിയാത്രയിൽ അനുബന്ധ ചരിത്ര വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ചില ലേഖനങ്ങളുണ്ട്:
* ഏഷ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]], [[പേർഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[അലക്സാണ്ടർ ദി ഗ്രേറ്റ്]], [[ഇസ്ലാമിക സുവർണ്ണകാലം|കാലിഫേറ്റുകൾ]], [[ഓട്ടോമൻ സാമ്രാജ്യം]], [[മുഗൾ സാമ്രാജ്യം]], [[സാമ്രാജ്യ ചൈന]], [[മംഗോളിയൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ആധുനിക പൂർവ കൊറിയ]], [[ആധുനിക പൂർവ ജപ്പാൻ]], [[ഖമർ സാമ്രാജ്യം]]
* കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ: [[ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യം]], [[ജാപ്പനീസ് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]], [[ഡച്ച് സാമ്രാജ്യം]], [[പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യം]], [[സ്പാനിഷ് സാമ്രാജ്യം]], [[ഫ്രഞ്ച് കൊളോണിയൽ സാമ്രാജ്യം]]
* വഴികൾ: [[സിൽക്ക് റോഡ്]], [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാത|മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]], [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാത|കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]], [[ഇസ്താംബുൾ മുതൽ ന്യൂഡൽഹി വരെ കര]], [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ട്: [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ]], [[ചൈനീസ് വിപ്ലവങ്ങൾ]], [[പസഫിക് യുദ്ധം]]

യുനെസ്കോയുടെ എല്ലാ പട്ടികകളിലും - [[യുനെസ്കോ_ലോക_പൈതൃക_പട്ടിക#ഏഷ്യ|ലോക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_അദൃശ്യ_സാംസ്കാരിക_പൈതൃകം#ഏഷ്യ|അദൃശ്യ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം]], [[യുനെസ്കോ_ജൈവശാസ്ത്ര റിസർവുകളുടെ_ലോക_ശൃംഖല#ഏഷ്യ|ജൈവമണ്ഡല കരുതൽ ശേഖരം]], [[യുനെസ്കോ ആഗോള ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാന ശൃങ്കല|ഭൂഗർഭശാസ്ത്ര ഉദ്യാനങ്ങൾ]], [[യുനെസ്കോ സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ#ഏഷ്യ|സർഗ്ഗാത്മക നഗരങ്ങൾ]] - ഏഷ്യയിലെ സൈറ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[പുരാവസ്തു_സൈറ്റുകൾ#ഏഷ്യ|പുരാവസ്തു_യാത്ര#ഏഷ്യ|ചരിത്രപരമായ യാത്ര]], [[വാസ്തുവിദ്യ]], [[പഴയ_പട്ടണങ്ങൾ#ഏഷ്യ|പഴയ പട്ടണങ്ങൾ]] എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള വിക്കിയാത്ര ലേഖനങ്ങളിലും അങ്ങനെ തന്നെ.

==സംസാര ഭാഷ==
: ''പ്രാദേശിക ഭാഷ സംസാരിക്കാതെ എങ്ങനെ നേരിടാം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചയ്ക്ക് പൊതുവായ [[സംവാദം]] ലേഖനം കാണുക.''
[[പ്രമാണം:Signs to Lau Pa Sat and Merlion Park, Singapore - 20141019.jpg|thumb|ബഹുസാംസ്കാരിക [[സിംഗപ്പൂർ]] ഭാഷകളിൽ സൈനേജുകളിൽ നാല് ലിപികളിൽ അഞ്ച് ഭാഷകൾ: ഇംഗ്ലീഷ്, ചൈനീസ്, മലായ്, തമിഴ്, ജാപ്പനീസ്.]]
ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം രാജ്യങ്ങൾക്കും പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇടയിൽ വ്യാപകമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] പ്രധാന പ്രവർത്തന ഭാഷ ഇംഗ്ലീഷ് ആണ്, കൂടാതെ [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഹോങ്കോംഗ്]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയുടെ]] ഭൂരിഭാഗവും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|ഗൾഫ്]], [[ജോർദാൻ]], [[ഇസ്രായേൽ]] തുടങ്ങിയ മുൻ ബ്രിട്ടീഷ്, അമേരിക്കൻ കോളനികളിലെ വിദ്യാസമ്പന്നരായ ആളുകൾ രണ്ടാം ഭാഷയായി വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്നു. മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷാ പ്രാവീണ്യം ഏറ്റവും അടിസ്ഥാനപരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് എത്രത്തോളം മികച്ച പ്രകടനം കാഴ്ചവയ്ക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അറിയാൻ ഓരോ രാജ്യങ്ങൾക്കുമുള്ള ഗൈഡ് പരിശോധിക്കുക.

ഏഷ്യയിലുടനീളമുള്ള എല്ലാ ഭാഷകളുടെയും ഉപഭാഷകളുടെയും പട്ടിക സാധ്യമല്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടാൻ സാധ്യതയുള്ള പ്രധാന ഗ്രൂപ്പുകളെ ഞങ്ങൾക്ക് വിശദമായി വിശദീകരിക്കാം:
* ചൈന-ടിബറ്റൻ – ചൈനീസ് ഭാഷകൾ ([[ചൈനീസ് വാക്യപുസ്തകം|മന്ദാരിൻ]], [[കന്റോണീസ് വാക്യപുസ്തകം|കന്റോണീസ്]], [[മിന്നൻ വാക്യപുസ്തകം|മിന്നൻ]] മുതലായവ), [[ബർമീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബർമീസ്]], [[ടിബറ്റൻ വാക്യപുസ്തകം|ടിബറ്റൻ]], [[സോങ്‌ഖ വാക്യപുസ്തകം|സോങ്‌ഖ]], [[വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്ക്-കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ]] ചില ഭാഷകൾ.
* തുർക്കിക് – [[ടർക്കിഷ് വാക്യപുസ്തകം|ടർക്കിഷ്]], [[അസർബൈജാനി വാക്യപുസ്തകം|അസർബൈജാനി]], [[ഉയ്ഘർ വാക്യപുസ്തകം|ഉയ്ഘർ]], [[തുർക്ക്മെൻ വാക്യപുസ്തകം|തുർക്ക്മെൻ]], [[കസാഖ് വാക്യപുസ്തകം|കസാഖ്]], [[കിർഗിസ് വാക്യപുസ്തകം|കിർഗിസ്]], [[ഉസ്ബെക്ക് വാക്യപുസ്തകം|ഉസ്ബെക്ക്]], [[ടാറ്റർ വാക്യപുസ്തകം|ടാറ്റർ]], [[സൈബീരിയ]] ഉടനീളമുള്ള നിരവധി പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ
** സെമിറ്റിക് – [[അറബി വാക്യപുസ്തകം|അറബി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിലുടനീളമുള്ള അറബ് രാജ്യങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു, [[ഹീബ്രു വാക്യപുസ്തകം|ഹീബ്രു]] [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] സംസാരിക്കുന്നു.
* ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ – യൂറോപ്പിലെ മിക്ക ഭാഷകളും ഏഷ്യയിലെ ചിലതും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ ഗ്രൂപ്പ്
** ഇറാനിയൻ – മധ്യപൂർവേഷ്യയിലും മധ്യേഷ്യയിലും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കുന്ന ഒരു ഗ്രൂപ്പ്. [[പേർഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|പേർഷ്യൻ]], [[പാഷ്തോ വാക്യപുസ്തകം|പാഷ്തോ]], [[താജിക് വാക്യപുസ്തകം|താജിക്]], [[കുർദിഷ് വാക്യപുസ്തകം|കുർദിഷ്]], [[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] [[ഒസ്സീഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഒസ്സീഷ്യൻ]] ഭാഷ, ചൈനയിലെ [[സിൻജിയാങ്|സിൻജിയാങ്ങിലെ]] ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
** ഇന്തോ-ആര്യൻ - [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|ഹിന്ദി]], [[ഉറുദു വാക്യപുസ്തകം|ഉറുദു]], [[ബംഗാളി വാക്യപുസ്തകം|ബംഗാളി]], [[പഞ്ചാബി വാക്യപുസ്തകം|പഞ്ചാബി]], [[മറാഠി വാക്യപുസ്തകം|മറാഠി]], [[ഗുജറാത്തി വാക്യപുസ്തകം|ഗുജറാത്തി]], [[സിംഹള വാക്യപുസ്തകം|സിംഹള]], [[സിന്ധി വാക്യപുസ്തകം|സിന്ധി]], [[നേപ്പാളി വാക്യപുസ്തകം|നേപ്പാളി]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[സംസ്കൃത വാക്യപുസ്തകം|സംസ്കൃതത്തിന്റെ]] പിൻഗാമികൾ, [[ദക്ഷിണേഷ്യ|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും കാണപ്പെടുന്നു.
** [[അർമേനിയൻ വാക്യപുസ്തകം|അർമേനിയൻ]] - [[തുർക്കി]], [[ഇറാൻ]], [[ഇറാഖ്]], [[സിറിയ]], [[റഷ്യ]] തുടങ്ങിയ അയൽ രാജ്യങ്ങളിലെ വംശീയ അർമേനിയൻ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്ന [[അർമേനിയ|അർമേനിയയുടെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷ.
** [[റഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|റഷ്യൻ]] – റഷ്യയിൽ സംസാരിക്കുന്നതും [[കോക്കസസ്]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരു പൊതുഭാഷയായി വർത്തിക്കുന്നതുമായ ഭാഷ. [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിൽ]] ഏറ്റവും വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന വിദേശ ഭാഷയും.
** [[പോർച്ചുഗീസ് വാക്യപുസ്തകം|പോർച്ചുഗീസ്]] – [[മക്കാവു]], [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഒരു ഔദ്യോഗിക ഭാഷ, അവിടെ ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷം ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. [[ഗോവ|ഗോവയിലെ]] ഒരു ചെറിയ, പ്രധാനമായും ഉയർന്ന വർഗ്ഗ സമൂഹവും ഇത് സംസാരിക്കുന്നു, അതേസമയം [[മലാക്ക|മലാക്കയിലെ]] പോർച്ചുഗീസ് യുറേഷ്യൻ സമൂഹം പോർച്ചുഗീസ് അധിഷ്ഠിത ക്രിയോൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ദ്രാവിഡൻ – [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]], [[കന്നഡ വാക്യപുസ്തകം|കന്നഡ]], [[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]], [[തെലുങ്ക് വാക്യപുസ്തകം|തെലുങ്ക്]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ ഒരു വ്യതിരിക്ത ഭാഷാ കൂട്ടം. ഹിന്ദി, ഉറുദു തുടങ്ങിയ ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ഇവയ്ക്ക് യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല, എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത നിരവധി പദങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.
* തായ്–കഡായ് – [[തായ് വാക്യപുസ്തകം|തായ്]], [[ലാവോ വാക്യപുസ്തകം|ലാവോ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[തായ്ലൻഡ്]], ലാവോസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, വിയറ്റ്നാം, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* ഓസ്ട്രോഏഷ്യാറ്റിക് – [[വിയറ്റ്നാമീസ് വാക്യപുസ്തകം|വിയറ്റ്നാമീസ്]], [[ഖമർ വാക്യപുസ്തകം|ഖമർ]] എന്നിവ യഥാക്രമം [[വിയറ്റ്നാം]], [[കംബോഡിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ സംസാരിക്കുന്നു. ഈ കുടുംബത്തിലെ മറ്റ് ഭാഷകൾ മ്യാൻമർ, തായ്‌ലൻഡ്, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിലെ വംശീയ ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* [[ഓസ്ട്രോനേഷ്യ]]ൻ – [[മലായ വാക്യപുസ്തകം|മലായ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇന്തോനേഷ്യൻ]] എന്നിവ മിക്കവാറും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാവുന്നവയാണ്; [[ജാവനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാവനീസ്]], [[സുന്ദനീസ് വാക്യപുസ്തകം|സുന്ദനീസ്]], [[ബാലിനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ബാലിനീസ്]], [[ഇബാൻ വാക്യപുസ്തകം|ഇബാൻ]], കഡാസൻ എന്നിവ പോലുള്ള മലേഷ്യയിലെയും ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും മറ്റ് മിക്ക പ്രാദേശിക ഭാഷകളും പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയുന്നവയല്ല, മറിച്ച് ഒരേ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. ഫിലിപ്പീൻസിലെ മിക്ക ഭാഷകളും, അവയിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടവ [[ഫിലിപ്പിനോ വാക്യപുസ്തകം|ടാഗലോഗ്]], [[സെബുവാനോ വാക്യപുസ്തകം|സെബുവാനോ]] എന്നിവയാണ്. [[തിമോർ-ലെസ്റ്റെ|തിമോർ-ലെസ്റ്റെയിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന പ്രധാന ഭാഷയായ [[ടെറ്റം വാക്യപുസ്തകം|ടെറ്റം]], ഈ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. മറ്റ് ഓസ്ട്രോനേഷ്യൻ ഭാഷകൾ [[മഡഗാസ്കർ|മഡഗാസ്കറിൽ]], പസഫിക് ദ്വീപുകളിലുടനീളവും, തദ്ദേശീയ തായ്‌വാനികൾ സംസാരിക്കുന്നു.
* മംഗോളിയൻ – [[മംഗോളിയൻ വാക്യപുസ്തകം|മംഗോളിയൻ]], പേര് സൂചിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ, റഷ്യയിലെ ചില ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷകളായ [[ബുര്യത്ത് വാക്യപുസ്തകം|ബുര്യത്ത്]], [[കൽമിക് വാക്യപുസ്തകം|കൽമിക്]]
* ജാപ്പനീസ് – [[ജാപ്പനീസ് വാക്യപുസ്തകം|ജാപ്പനീസ്]], ജപ്പാനിലെ [[ഒകിനാവ|റുയുക്യു ദ്വീപുകളിൽ]] സംസാരിക്കുന്ന റ്യൂക്യുയാൻ ഭാഷകൾ.

[[കൊറിയൻ വാക്യപുസ്തകം|കൊറിയൻ]], [[ജോർജിയൻ വാക്യപുസ്തകം|ജോർജിയൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ, മറ്റുള്ളവയുമായി ബന്ധമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ചില പ്രധാന ഒറ്റപ്പെട്ട ഭാഷകൾ ഏഷ്യയിലുണ്ട്.

ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, മംഗോളിയൻ ഭാഷകൾ, തുങ്കുസിക് ഭാഷകൾ ([[മഞ്ചു വാക്യപുസ്തകം|മഞ്ചു]], [[ക്സിബെ വാക്യപുസ്തകം|ക്സിബെ]], [[ഇവെൻകി വാക്യപുസ്തകം|ഇവെൻകി]], മുതലായവ) തുർക്കിക് ഭാഷകൾ സമാനമായ വ്യാകരണ ഘടനകൾ പങ്കിടുന്നു, അവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങൾക്ക് ഇതിനകം തന്നെ അറിയാമെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവ എളുപ്പത്തിൽ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു. ചില ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ അവയെ ''അൾട്ടായിക്'' അല്ലെങ്കിൽ ''ട്രാൻസെറേഷ്യൻ'' ഭാഷകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു ഭാഷാ കുടുംബത്തിലേക്ക് തരംതിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഇത് വിവാദപരമാണ്.

==എത്തിച്ചേരുക==
[https://www.apec.org/groups/committee-on-trade-and-investment/business-mobility-group/abtc ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ ബിസിനസ് ട്രാവൽ കാർഡ്] (എബിടിസി) എന്നത് ഏഷ്യ-പസഫിക് സാമ്പത്തിക സഹകരണ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള (ഓസ്‌ട്രേലിയ, ബ്രൂണൈ, ചിലി, ചൈന, ഹോങ്കോംഗ്, ഇന്തോനേഷ്യ, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, മലേഷ്യ, മെക്സിക്കോ, ന്യൂസിലാൻഡ്, പാപുവ ന്യൂ ഗിനിയ, പെറു, ഫിലിപ്പീൻസ്, റഷ്യ, സിംഗപ്പൂർ, തായ്‌വാൻ, തായ്‌ലൻഡ്, വിയറ്റ്നാം) ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് നൽകാവുന്ന ഒരു പ്രത്യേക തരം വിസയാണ്. അപേക്ഷാ പ്രക്രിയ രാജ്യത്തിനനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളതായിരിക്കാം, എന്നാൽ ഒരിക്കൽ അനുവദിച്ചുകഴിഞ്ഞാൽ, കാർഡ് എല്ലാ അംഗരാജ്യങ്ങൾക്കും ഒരു '''ബിസിനസ് വിസ''' ആയി പ്രവർത്തിക്കുകയും മേഖലയിലുടനീളമുള്ള പ്രധാന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ അഞ്ച് വർഷം വരെ ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷൻ ലൈനിലേക്ക് (സാധാരണയായി ക്രൂവിനും നയതന്ത്രജ്ഞർക്കും ഉള്ള ഒന്ന്) പ്രവേശനം അനുവദിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കാനഡയും യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സും &quot;ട്രാൻസിഷണൽ&quot; അംഗങ്ങളാണ്, അതായത് അവരുടെ പൗരന്മാർക്ക് ദ്രുതഗതി ഇമിഗ്രേഷനിൽ അപേക്ഷിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാനും കഴിയും, പക്ഷേ വിസ അവകാശങ്ങൾ '''ലഭിക്കില്ല'''.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Dubai - International (DXB - OMDB) AN1204297.jpg|thumbnail|[[DXB|ദുബായ് ഇന്റർനാഷണൽ]] എല്ലാ ജനവാസമുള്ള ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലേക്കും നോൺസ്റ്റോപ്പ് ഫ്ലൈറ്റുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.]]
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ '''[[ഹോങ്കോംഗ്]]''' ({{IATA|HKG}}), '''[[ദുബായ്]]''' ({{IATA|DXB}}), '''[[ബെയ്ജിംഗ്]]''' ({{IATA|PEK}}, {{IATA|PKX}}), '''[[സിംഗപ്പൂർ]]''' ({{IATA|SIN}}), '''[[കോലാലംപൂർ]]''' ({{IATA|KUL}}), '''[[ബാങ്കോക്ക്]]''' ({{IATA|BKK}}), '''[[സോൾ]]''' ({{IATA|ICN}}), '''[[ടോക്കിയോ]]''' ({{IATA|NRT}}, {{IATA|HND}}), '''[[ജക്കാർത്ത]]''' ({{IATA|CGK}}). ഏഷ്യയിലെ എവിടെയെങ്കിലും പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഗതാഗതത്തിലോ അവസാന സ്റ്റോപ്പിലോ ആകട്ടെ, ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നെങ്കിലും നിങ്ങൾ കടന്നുപോകാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ദീർഘയാത്രാ സമയമുള്ളവർക്ക് ഭാഗ്യവശാൽ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച സജ്ജീകരണങ്ങളുള്ള വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ചിലതാണ് അവ, കാര്യക്ഷമമായ സേവനത്തിനും ധാരാളം ശ്രദ്ധ വ്യതിചലനങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. കൂടാതെ, [[ഷാങ്ഹായ്]] ({{IATA|PVG}}) ഉം [[ഗ്വാങ്‌ഷോ]] ({{IATA|CAN}}) ഉം ചൈനയിലേക്കുള്ള യാത്രയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് [[ഡെൽഹി]] ({{IATA|DEL}}), [[മുംബൈ]] ({{IATA|BOM}}) ഉം ആണ്. മധ്യപൂർവേഷ്യയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, [[ദോഹ]] ({{IATA|DOH}}), [[അബുദാബി]] ({{IATA|AUH}}) എന്നിവയ്ക്കും ന്യായമായും നല്ല കണക്ഷനുകളുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
നിങ്ങൾ ഏഷ്യയിലേക്ക് ട്രെയിനിൽ വരുകയാണെങ്കിൽ, [[റഷ്യ]] അല്ലെങ്കിൽ [[തുർക്കി]] വഴിയായിരിക്കും നിങ്ങൾ വരുന്നത്, മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങൾ നിലവിലുണ്ടായിരിക്കാം. രസകരമായ ഒരു അനുഭവത്തിനായി, '''[[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]''' പരീക്ഷിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ മോസ്കോയിൽ നിന്ന് മധ്യേഷ്യയിലേക്കുള്ള ചില പാതകൾ പരീക്ഷിക്കുക.

===ജല മാർഗ്ഗം===
ഏഷ്യൻ തുറമുഖങ്ങൾ ക്രൂയിസ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളാണ്, [https://www.royalcaribbean.com/ റോയൽ കരീബിയൻ], [https://www.princess.com/en-int/cruise-destinations/asia-cruises പ്രിൻസസ്സ്] തുടങ്ങിയ വിവിധ കമ്പനികൾ [[ഓസ്ട്രേലിയ|ഓസ്ട്രേലിയയിൽ]] നിന്ന് ക്രൂയിസുകൾ നടത്തുന്നു, അതേസമയം [https://www.hollandamerica.com/en ഹോളണ്ട് അമേരിക്ക] [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കയിൽ]] നിന്ന് പസഫിക്കിന് കുറുകെ സഞ്ചരിക്കുന്നു. [[ചരക്കുവാഹന യാത്ര]] മറ്റൊരു ഐശ്ചികമാണ്, മെഡിറ്ററേനിയന്റെ ഏഷ്യൻ ഭാഗത്തുള്ള തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ ഉൾപ്പെടെ. ആഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് വരുന്നത് [[കടൽക്കൊള്ള]] ഗൗരവമായി എടുക്കേണ്ട ഒരു ഭീഷണിയാണ്. മലാക്ക കടലിടുക്കിലെ കടൽക്കൊള്ള കുറഞ്ഞു, പക്ഷേ ഇപ്പോഴും പ്രസക്തമായിരിക്കാം.

യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി ബോസ്പോറസ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ, ഇസ്താംബൂളിലെ വിവിധ കടത്തുകളിൽ ഒന്ന് നിങ്ങളെ ഏഷ്യയിലേക്ക് എത്തിക്കും.

ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ജോർദാൻ, ഈജിപ്ത് വഴി തിരിച്ചും കടത്ത് പ്രവേശനമുണ്ട്. 2019 മുതൽ, എബിമറൈൻ വഴി ആഫ്രിക്കൻ ഈജിപ്തിനെ ഏഷ്യയുമായി കടത്തുകൾ ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, ജോർദാനിലെ അക്കാബയിൽ നിന്ന് നുവൈബ, ഈജിപ്ത് കടത്തിൽ കയറിയില്ലെങ്കിൽ സീനായിയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയുടെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുവാദമില്ല.&lt;!-- ഉറവിടം: ab-marine.com വ്യക്തിപരമായി ഈ യാത്ര നടത്തി.--&gt; ഇസ്രായേൽ വഴി ഏഷ്യയിൽ നിന്ന് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് പോകുന്നത് നിങ്ങളെ സിനായിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കും, കാരണം ഇസ്രായേൽ അതിർത്തികളോ ഈജിപ്തിലെ തബ തുറമുഖമോ ഉപയോഗിച്ച് കൂടുതൽ പോകാൻ നിങ്ങൾക്ക് അനുമതി ലഭിക്കില്ല. കടത്തു വഴി സഞ്ചരിച്ച് ആഫ്രിക്കയിലേക്ക് ഇറങ്ങണമെങ്കിൽ നുവൈബ ഫെറി മാത്രമാണ് പോകാനുള്ള ഏക മാർഗ്ഗം. നിങ്ങൾ ഈ വഴി ഏഷ്യയിൽ പ്രവേശിക്കുകയാണെങ്കിൽ, 30 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ നിങ്ങൾ അതേ നഗരം വഴി ജോർദാനിൽ നിന്ന് പുറത്തുകടക്കുന്നിടത്തോളം, നിരവധി രാജ്യക്കാർക്ക് വിസയില്ലാതെ പ്രവേശിക്കാം.

===കാൽനടയായി===
[[യെകാറ്റെറിൻബർഗ്]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള ചില നഗരങ്ങൾ യൂറോപ്പിനും ഏഷ്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള വിഭജന രേഖയായി സാധാരണയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന സ്ഥലത്തിന് കുറുകെയാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ഇതിനകം നഗരത്തിലാണെങ്കിൽ നിങ്ങൾക്ക് ആ രേഖയിലൂടെ സുഖമായി നടക്കാം. [[ഇസ്താംബുൾ]] ആ അതിർത്തിയിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ ഭൂഖണ്ഡാന്തര പാലങ്ങളിലും തുരങ്കങ്ങളിലും സാധാരണയായി കാൽനടയാത്രക്കാരെ അനുവദിക്കില്ല.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
===വിമാന മാർഗ്ഗം===
ഈ വലിയ മേഖലയിലെ നിരവധി യാത്രാ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ വിമാന യാത്ര ഒരു നല്ല ഗതാഗത മാർഗ്ഗമാണ്. യൂറോപ്പിലോ അമേരിക്കയിലോ ഉള്ളതിനേക്കാൾ ശരാശരി നിരക്കുകൾ കുറവാണ്, കൂടാതെ [[ഏഷ്യയിലെ ബജറ്റ് വിമാന യാത്ര|കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള എയർലൈനുകൾ]] പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ അവരുടെ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ അതിവേഗം വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഫുൾ സർവീസ് എയർലൈനുകളുടെ ആസ്ഥാനവും ഏഷ്യയിലാണ്, ഉദാഹരണത്തിന് '''[https://www.singaporeair.com/en_UK/in/home# സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്]''', ഹോങ്കോങ്ങിന്റെ '''[https://www.cathaypacific.com കാത്തേ പസഫിക്]''', ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ '''[https://kr.koreanair.com/global/en.html കൊറിയൻ എയർ]''', '''[https://flyasiana.com/C/pc/gateway/gateway.html#none ഏഷ്യാന എയർലൈൻസ്]''', ജപ്പാന്റെ '''[https://www.ana.co.jp/ ഓൾ നിപ്പോൺ എയർവേയ്‌സ് (ANA)]''', '''[https://www.jal.com/index.html ജപ്പാൻ എയർലൈൻസ് (JAL)]''', തായ്‌വാനിലെ '''[https://www.evaair.com ഇവാ എയർ]''', മൂന്ന് വലിയ മധ്യപൂർവേഷ്യൻ എയർലൈനുകൾ. '''[https://www.emirates.com എമിറേറ്റ്സ്]''', '''[https://www.qatarairways.com/en/homepage.html ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്]''', '''[https://www.etihad.com/ എത്തിഹാദ് എയർവേയ്‌സ്]''' എന്നിവ, മെച്ചപ്പെട്ട സേവനത്തോടെ താരതമ്യേന സുഖകരമായി പറക്കാൻ കുറച്ച് അധിക പണം ചെലവഴിക്കാൻ തയ്യാറുള്ളവർക്ക് നല്ല ഓപ്ഷനുകളാണ്.

===ജലമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Godavari river ferry and bridge.jpg|thumbnail|ഇന്ത്യയിലെ ഗോദാവരി നദിക്ക് കുറുകെയുള്ള കടത്തുവള്ളം]]
[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ|കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഫെറി സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], [[മലേഷ്യ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ]] ദ്വീപ് രാഷ്ട്രങ്ങൾക്കായി നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര കടത്തു സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[ഇന്ത്യ]], [[ചൈന]], [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[തായ്‌വാൻ]], [[ജപ്പാൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെയധികം വികസിതമായ ട്രെയിൻ ശൃംഖലകളുണ്ട്, കൂടാതെ [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] മുഴുവൻ വികസിതമല്ലാത്ത സേവനങ്ങളും ഉണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈന [[ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ ഇൻ ചൈനയിൽ|ഹൈ-സ്പീഡ് റെയിൽ]] ൽ ധാരാളം നിക്ഷേപം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്, ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ പോലും കാഴ്ചകളുടെയും സുഖസൗകര്യങ്ങളുടെയും കാര്യത്തിൽ മാത്രമല്ല, വിലയുടെയും വേഗതയുടെയും കാര്യത്തിൽ ഒരു മൂല്യവത്തായ ഓപ്ഷനായിരിക്കാം, പ്രത്യേകിച്ചും നിങ്ങൾ സ്ലീപ്പർ സർവീസുകളിൽ ഉറങ്ങുമ്പോൾ ലാഭിക്കുന്ന സമയവും പണവും നിങ്ങൾ കണക്കാക്കുകയാണെങ്കിൽ. റഷ്യയിലും ഇന്ത്യയിലും, രാജ്യത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗങ്ങളിൽ കൂടുതലും സ്ലോ റെയിൽ സർവീസ് നടത്തുന്നു, ഇത് തദ്ദേശീയരുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു മികച്ച മാർഗമാണ് (ഒരു വാക്യപുസ്തകം കൊണ്ടുവരിക) അല്ലെങ്കിൽ രാജ്യം ജനാലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക. ചൈനയും ജപ്പാനും അവരുടെ അതിവേഗ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയാണ്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലേക്കും ഒരുപക്ഷേ വടക്കേ അല്ലെങ്കിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയിലേക്കും അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ നിർമ്മിക്കാൻ പോലും ചൈന പദ്ധതിയിടുന്നു. [[കൊറിയ ട്രെയിൻ എക്സ്പ്രസ് (കെടിഎക്സ്)|ദക്ഷിണ കൊറിയയുടെ]] താരതമ്യേന പ്രായം കുറഞ്ഞ അതിവേഗ ലൈനുകളുടെ ശൃംഖല അടുത്ത ദശകങ്ങൾക്കുള്ളിൽ വികസിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതിയിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യം കാരണം, അന്താരാഷ്ട്ര ബന്ധങ്ങൾ ഉടനടി ഉണ്ടാകാൻ സാധ്യതയില്ല.

===ബസ്സിൽ യാത്ര===
മിക്ക ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലും ബജറ്റ് അവബോധമുള്ള യാത്രക്കാർക്ക് ബസ്സിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നത് ഒരു ഐശ്ചികമാണ്, കൂടാതെ പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികളുമായി ബന്ധപ്പെടാനുള്ള ഒരു നല്ല മാർഗ്ഗവുമാണ്. സേവനങ്ങളുടെ ഗുണനിലവാരം വളരെ വ്യത്യസ്തമാണ്, ചില റയിലുകളേക്കാൾ സുഖകരവും വേഗതയേറിയതുമായ ആഡംബര ബസ്സുകൾ മുതൽ, ഒരു കോഴിയുടെ അരികിൽ ഇരിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള പഴയ സ്കൂൾ ബസ്സുകൾ വരെ! (അതുകൊണ്ടാണ് അവയുടെ വിളിപ്പേര് &quot;ചിക്കൻ ബസ്സ്&quot; എന്നറിയപ്പെറ്റുന്നത്).

===കാറിൽ യാത്ര===
ഏഷ്യയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത ഉള്ളതിനാലും പുതിയ റോഡ് നിർമ്മാണം എല്ലായ്പ്പോഴും വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഗതാഗതത്തിന് അനുസൃതമായി പ്രവർത്തിക്കാത്തതിനാലും, തിരക്ക് ഒരു പ്രധാന പ്രശ്നമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. എന്നിരുന്നാലും, ഒരു കാർ പലപ്പോഴും നല്ലതും ചിലപ്പോൾ കൂടുതൽ വിദൂര പ്രദേശങ്ങൾ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാനുള്ള ഏക മാർഗവുമാണ്. ഒരു കാർ കൊണ്ടുവരുന്നതിന് നിരവധി ഫോമുകളും പെർമിറ്റുകളും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം എന്ന് ഓർമ്മിക്കുക; നിങ്ങൾക്ക് ഒരു [[ഡ്രൈവിംഗ്#ഡ്രൈവർമാരുടെ ലൈസൻസ്|അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് പെർമിറ്റ്]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം, ചില രാജ്യങ്ങളിൽ വാഹനത്തിന് [[കാർനെറ്റ് ഡി പാസേജുകൾ]] ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം.

'''ചൈന വൻകര''' (മക്കാവു, ഹോങ്കോങ് എന്നിവ ഒഴികെ) '''അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നില്ല'''. നിങ്ങൾക്ക് കാറിൽ ചൈനയിലേക്കോ അതിലൂടെയോ പോകണമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഒരു പ്രാദേശിക ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് നേടണം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു ഡ്രൈവറെ നിയമിക്കണം; വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[ചൈനയിൽ ഡ്രൈവിംഗ്]] കാണുക.

ഏഷ്യയിലെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള കര മുറിച്ചുകടക്കൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ അപകടകരമോ അസാധ്യമോ ആണ്. ഏഷ്യയിലെ പല അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളും അതിർത്തികൾ തുറന്നിട്ടിരിക്കുന്നതും എന്നാൽ പ്രവേശനം അപകടകരവുമായ വിദൂര പ്രദേശങ്ങളാണ്, അല്ലെങ്കിൽ ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള അതിർത്തികൾ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്നതും സാധനങ്ങൾക്കോ ​​മാനുഷിക കേസുകൾക്കോ ​​മാത്രമേ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളൂ, തീർച്ചയായും വിദേശ സന്ദർശകർക്ക് വേണ്ടിയല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, പാകിസ്ഥാനുമായുള്ള ഇന്ത്യയുടെ അതിർത്തി അടച്ചിരിക്കുന്നു, കൂടാതെ ഉത്തര കൊറിയ, ഇന്ത്യ, നേപ്പാൾ, മ്യാൻമർ എന്നിവയുമായുള്ള ചൈനയുടെ അതിർത്തികൾ വളരെയധികം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, സമീപ ദശകങ്ങളിൽ വിമാന സർവീസുകൾ ഇല്ലാതെ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] പുനർനിർമ്മിക്കാനുള്ള വിവിധ സാഹസികരുടെ ശ്രമങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. മറ്റ് പല അതിർത്തി മുറിച്ചുകടക്കൽ പ്രദേശങ്ങളും തുറന്നതും സുരക്ഷിതവുമാണ്, എന്നാൽ നിങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ യാത്രാ പദ്ധതി മുൻകൂട്ടി അന്വേഷിക്കണം.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
പല സ്ഥലങ്ങളിലും ടാക്സികളുണ്ട്, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പലതിലും നല്ല [[നഗര റെയിൽ]] അല്ലെങ്കിൽ ബസ്സ് സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്, ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ നടക്കാനോ സൈക്കിൾ ഓടിക്കാനോ കഴിയും, ചില യാത്രക്കാർക്ക് പ്രധാനമായും ടൂർ ബസ്സുകളിലാണ് സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയുക. ജപ്പാനിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി ലോകോത്തര (ചെലവേറിയതാണെങ്കിലും) നഗര റെയിൽ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചൈനയും മറ്റ് ചില സാധ്യതയില്ലാത്ത രാജ്യങ്ങളും ഇത് പിന്തുടർന്ന് വിശാലമായ ലൈറ്റ്, ഹെവി റെയിൽ ശൃംഖലകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവ നിലനിൽക്കുന്നിടത്ത് അവ സാധാരണയായി വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും നാട്ടുകാർക്കും ഒരുപോലെ മികച്ച ഐശ്ചികമാണ്.

എന്നിരുന്നാലും, പല സ്ഥലങ്ങളിലും മറ്റ് ഐശ്ചികങ്ങളും ലഭ്യമാണ്, പലപ്പോഴും തദ്ദേശവാസികൾ പ്രധാനമായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇവയാണ്. &quot;റോമിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, റോമാക്കാർ ചെയ്യുന്നതുപോലെ ചെയ്യുക&quot; എന്നത് നിങ്ങളുടെ യാത്രാ തത്ത്വചിന്തയുടെ ഭാഗമാണെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും ഇവ പരിഗണിക്കണം. ഏഷ്യയിലെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാരെ വഹിക്കുന്നതിനായി പരിഷ്കരിച്ച വിവിധ തരം ട്രക്കുകളോ വാനുകളോ ഉണ്ട്: ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''[[ഇന്തോനേഷ്യ#ബസ്സിൽ|അങ്കോട്ടുകൾ]]'', ഫിലിപ്പീൻസിൽ [[ജീപ്നി]], [[യുവി എക്സ്പ്രസ്]], മുൻ സോവിയറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ''[[മാർഷ്രുത്ക]]'', തായ്‌ലൻഡിൽ [[സോങ്‌തേവ്]], അല്ലെങ്കിൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ സമാനമായ വാഹനങ്ങൾ. പല സ്ഥലങ്ങളിലും പെഡൽ ഉപയോഗിച്ച് ഓടിക്കുന്നതോ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതോ ആയ ട്രൈസൈക്കിളുകളും ഉണ്ട്, [[തായ്‌ലൻഡ്#തുക്-തുക്]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്#ബൈ_ട്രൈസൈക്കിൾ]] അല്ലെങ്കിൽ [[ഇന്ത്യ#ബൈ_ഓട്ടോ-റിക്ഷ]] കാണുക.

ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ മോട്ടോർ സൈക്കിൾ ടാക്സികളും ഉണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ പ്രാദേശിക പേരുകൾ ഉണ്ട് (ഫിലിപ്പീൻസിൽ ''ഹബൽ-ഹബൽ'', ഇന്തോനേഷ്യയിൽ ''ഒജെക്'', വിയറ്റ്നാമിൽ ''സെ ഓം''). ഇവ പല യാത്രക്കാർക്കും വളരെ അപകടസാധ്യതയുള്ളതും അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുന്നതുമാണ്, പക്ഷേ ചിലർക്ക് അവ ഇഷ്ടമാണ്.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Marunouchi, Matsuyama, Ehime Prefecture 790-0008, Japan - panoramio (81).jpg|250px|thumb|[[മത്സുയാമ]], [[ജപ്പാൻ]] മത്സുയാമ കൊട്ടാരം]]
[[പ്രമാണം:Band e Paneer.jpg|250px|thumb|[[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ]] [[ബാൻഡ്-ഇ അമീർ|ബാൻഡ്-ഇ ഹൈബത്ത് തടാകം]]]]
=== പ്രകൃതിദത്ത സ്ഥലങ്ങൾ ===
എല്ലാ ഭൂഖണ്ഡങ്ങളിലും കാണാൻ ഒരുപാട് കാഴ്ചകൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, ഏഷ്യയെ വ്യത്യസ്തമാക്കുന്നത് ''കാണാൻ അവിശ്വസനീയമായ വൈവിധ്യമാണ്''. വടക്കൻ ഭാഗത്തുള്ള വിജനമായ [[സൈബീരിയ]] തുന്ദ്രയും ടൈഗയും മുതൽ വർണ്ണാഭമായ [[ഇന്ത്യ]]ൻ തെരുവ് കാഴ്ചകൾ വരെ, [[സിൽക്ക് റോഡ്|സിൽക്ക് റോഡിലെ]] അവശിഷ്ടങ്ങൾ മുതൽ തിളക്കമുള്ളതും ഭാവിയിലേക്കുള്ളതുമായ മഹാനഗരങ്ങൾ വരെ, [[അറേബ്യൻ പെനിൻസുല|അറേബ്യൻ]] മരുഭൂമിയിലെ ഒട്ടകങ്ങൾ മുതൽ [[ഫ്ലോറസ് (ഇന്തോനേഷ്യ)|ഫ്ലോറസ്]] കാടുകളിൽ അലഞ്ഞുതിരിയുന്ന [[കൊമോഡോ]] ഡ്രാഗണുകൾ വരെ, ഏഷ്യയിൽ എല്ലാവർക്കും എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെന്ന് പറയുന്നത് സുരക്ഷിതമാണ്.

ആർട്ടിക് മുതൽ ഭൂമധ്യരേഖയ്ക്ക് അപ്പുറം വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഏഷ്യ, ''ലോകത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്ന എല്ലാത്തരം കാലാവസ്ഥയും ആവാസവ്യവസ്ഥയും'' അതിനനുസൃതമായി വ്യത്യസ്ത സസ്യങ്ങളുടെയും ജന്തുക്കളുടെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണ്. പാണ്ടകൾ, തവിട്ട് കരടികൾ, കടുവകൾ, കുരങ്ങുകൾ, ആനകൾ, മുതലകൾ, ഒട്ടകങ്ങൾ, പക്ഷികൾ തുടങ്ങിയ പ്രതീകാത്മകമായ മൃഗങ്ങളെ ഏഷ്യയുടെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണാം - എന്നിരുന്നാലും അവയിൽ പലതും കാട്ടിൽ വംശനാശ ഭീഷണിയിലാണ്. വടക്കൻ, മധ്യേഷ്യ [[യൂറേഷ്യൻ വന്യജീവി|പാലിയാർട്ടിക് മേഖല]]യുടെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ വന്യജീവി|ഇന്തോമലയൻ മേഖല]] ഉണ്ടാക്കുന്നു. '''അതിശയകരമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങൾക്കും''' ഒരു കുറവുമില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദികൾ ഇടകലർന്ന ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വടക്കൻ ഭാഗം വിശാലമായ ബോറിയൽ വനങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. തെക്കോട്ട്, ഏഷ്യയിൽ [[കിഴക്കൻ അനറ്റോലിയ|തുർക്കിയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ]] മുതൽ [[ഇറാൻ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], [[മധ്യേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ [[ചൈന]] വരെ നീളുന്ന ഒരു വലിയ പർവത ശൃംഖലയാണ് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നത്, അവിടെ അത് [[അൾട്ടായി]] പർവതങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള വടക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് വിഭജിക്കുകയും [[റഷ്യൻ ഫാർ ഈസ്റ്റ്]] വഴി മുഴുവൻ തുടരുകയും ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഹിമാലയം]] ഉൾപ്പെടെയുള്ള കൂടുതൽ തെക്കൻ ഭാഗത്തേക്ക് പോകുന്നു, തുടർന്ന് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങൾ. ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ കിഴക്കേ അറ്റത്തുള്ള പല പർവതങ്ങളും [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങളാണ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[കാംചത്ക]] എന്നിവ അഗ്നിപർവ്വത വിനോദസഞ്ചാരത്തിന് മികച്ച സ്ഥലങ്ങളാണ്. മധ്യേഷ്യയിൽ സ്റ്റെപ്പി ഉണ്ട്, അത് തെക്കോട്ട് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ മരുഭൂമിയായി മാറുന്നു, കൂടാതെ നിങ്ങൾ എല്ലായ്പ്പോഴും [[മരുഭൂമികൾ|മരുഭൂമി പരിസ്ഥിതി]] അനുഭവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, മധ്യപൂർവേഷ്യ തീർച്ചയായും ഒരു നല്ല തിരഞ്ഞെടുപ്പാണ്. [[മംഗോളിയ]], ചൈന എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിലുള്ള [[ഗോബി]] ആണ് മറ്റൊരു വലിയ മരുഭൂമി. ഒടുവിൽ, കിഴക്കിന്റെ ഒരു ഭാഗവും [[ദക്ഷിണേഷ്യ|തെക്ക്]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യ, കൃഷി ചെയ്തിട്ടില്ലാത്തതോ നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതോ അല്ല, വിവിധതരം ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളും [[മാലിദ്വീപ്]] പോലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട പറുദീസ ദ്വീപുകൾ മുതൽ [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ചില ബീച്ച് റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ബീച്ചുകളും ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു.

=== സംസ്കാരങ്ങളും മതങ്ങളും ===
ലോകജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികം പേരും വസിക്കുന്നതും, ലോകത്തിലെ എല്ലാ പ്രധാന [[മതങ്ങൾ|മതങ്ങളുടെയും]] ജന്മസ്ഥലവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വ്യാപകമായ എല്ലാ എഴുത്ത് സമ്പ്രദായങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നതുമായ ഈ ഭൂഖണ്ഡത്തിൽ നിങ്ങൾ കണ്ടുമുട്ടിയേക്കാവുന്ന ''വ്യത്യസ്ത ജനങ്ങളും സംസ്കാരങ്ങളും'' ഭൂപ്രകൃതിയേക്കാൾ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായിരിക്കും. ഏഷ്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ലോകത്തിലെ ചില '''[[ചരിത്ര യാത്രാ#ഏഷ്യ|ഏറ്റവും പഴയ നാഗരികതകളുടെ]]''' അവശിഷ്ടങ്ങളുണ്ട്, അവ പലപ്പോഴും നിരവധി സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾ പഴക്കമുള്ളവയാണ്. അബ്രഹാമിക് മതങ്ങളുടെ [[വിശുദ്ധഭൂമി]] മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ കാണാം. അതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം [[ഹിന്ദുമതം]], [[ബുദ്ധമതം]], [[സനാമഹിസം]], [[സിഖ് മതം]], ജൈനമതം, കൺഫ്യൂഷ്യനിസം, താവോയിസം, ഷിന്റോ എന്നിവയുടെ കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവയുടെ ഉറവിടമാണ്. [[അങ്കോർ വാട്ട്]], [[ബോറോബുദൂർ]], [[സമർഖണ്ഡ്]], [[താജ് മഹൽ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പുരാതന ശവകുടീരങ്ങളും ആരാധനാലയങ്ങളും എണ്ണമറ്റ മറ്റ് ആയിരക്കണക്കിന് ആരാധനാലയങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ അത്ഭുതകരമായ '''മത വാസ്തുവിദ്യ''' യുടെ രൂപത്തിൽ മഹത്തായ മതങ്ങളുടെ വ്യാപനത്തിനും ഏഷ്യ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. [[വൻമതിൽ]], [[പെട്ര]], [[ആയുത്തയ]], നിലവിലുള്ളതും പഴയതുമായ രാജവംശങ്ങളുടെ രാജകീയവും സാമ്രാജ്യത്വവുമായ കൊട്ടാരങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മറ്റ് തരത്തിലുള്ള ചരിത്ര സ്ഥലങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. സിയോളിലെ [[സോൾ/ജോങ്‌നോ|ഗ്യോങ്‌ബോക്‌ഗുങ് കൊട്ടാരത്തിലെ]] കാവൽക്കാരുടെ രാജകീയ മാറ്റത്തിലെന്നപോലെ രാജകീയ പാരമ്പര്യങ്ങളും അനുഭവപ്പെട്ടേക്കാം.

[[പ്രമാണം:St Pauls Panoramic.JPG|thumb|250x250px|കൊളോണിയൽ വാസ്തുവിദ്യയും ഏഷ്യയുടെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സംഭവിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വികസനവും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം കാണിക്കുന്ന [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] സെന്റ് പോൾസ് പള്ളിയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ]]

'''കൊളോണിയൽ സ്വാധീനങ്ങൾ''' ആഫ്രിക്കയിലോ അമേരിക്കകളിലോ ഓഷ്യാനിയയിലോ ഉള്ളതുപോലെ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നില്ല, പക്ഷേ അതിനർത്ഥം അവർ അവിടെ ഇല്ല എന്നല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ദക്ഷിണ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും നൂറ്റാണ്ടുകളായി വിവിധ യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾ ഭരിച്ചിരുന്നു, അവർ പാശ്ചാത്യ വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ (അമേരിക്കകളിൽ നിന്നുള്ള ചിലത്), അതുപോലെ ക്രിസ്തുമതം, യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ, ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല എന്നിവ അവതരിപ്പിച്ചു. ഒന്നര നൂറ്റാണ്ടോളം റഷ്യൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെയും സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെയും ഭാഗമായിരുന്ന മധ്യേഷ്യയെയും റഷ്യൻ ഏഷ്യയെയും നാം മറക്കരുത്. '''20-ഉം 21-ഉം നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ചരിത്രം''', നിരവധി യുദ്ധങ്ങളും മറ്റ് സംഘർഷങ്ങളും, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങളും, അടിച്ചമർത്തലും, വംശഹത്യയും നിറഞ്ഞ ഏഷ്യയുടെ ഭൂരിഭാഗവും സ്മാരകങ്ങളിലും മ്യൂസിയങ്ങളിലും ഉണ്ട്. അവസാനമായി, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഗ്ലാസ്, സ്റ്റീൽ, കൂറ്റൻ എൽഇഡി-സ്‌ക്രീനുകൾ, വിപുലവും ആധുനികവുമായ ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ, വിനോദ, വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള ''ആധുനിക നഗരങ്ങളിലേക്ക്'' കടക്കാൻ നിങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഏഷ്യയും പോകേണ്ട സ്ഥലമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളും കിഴക്കൻ ഏഷ്യയും.

===യാത്രാ കാര്യക്രമങ്ങൾ===
* [[ബർമ റോഡ്]]
* [[ഇസ്താംബുളിൽ നിന്ന് ന്യൂഡൽഹിയിലേക്ക് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[ഹജ്ജ്]], [[മക്ക|മക്കയിലേക്കുള്ള]] മുസ്ലീം തീർത്ഥാടനം
* [[ഹോ ചി മിൻ സിറ്റിയിൽ നിന്ന് ഷാങ്ഹായ് കരമാർഗ്ഗം]]
* [[കാരക്കോറം ഹൈവേ]], ചൈനയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാനിലേക്ക്
* [[മോസ്കോയിൽ നിന്ന് ഉറുംകിയിലേക്ക്]]
* [[കിപ്ലിംഗിന്റെ കിമ്മിന്റെ പാതയിൽ]]
* [[മാർക്കോ പോളോയുടെ പാതയിൽ]]
* [[സിൽക്ക് റോഡ്]]
* [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ]]
* [[സഖാലിൻ വഴി റഷ്യയിൽ നിന്ന് ജപ്പാനിലേക്ക്]]

===കായികം===
====ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്====
ഒളിമ്പിക്സിന് സമാനമായ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര മൾട്ടി-സ്പോർട്സ് ഇവന്റാണ് &quot;ഏഷ്യൻ ഗെയിംസ്&quot;, എന്നിരുന്നാലും ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കും ഏഷ്യയിലെ ചില ആശ്രിത പ്രദേശങ്ങൾക്കും മാത്രമേ പങ്കാളിത്തമുള്ളൂ. 1951-ൽ ആദ്യമായി നടന്ന ഈ ഗെയിംസ്, തുടർന്ന് 1954-ലെ ഗെയിംസ് മുതൽ ഓരോ നാല് വർഷത്തിലും, വേനൽക്കാല ഒളിമ്പിക്സിന് രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞ് നടത്തപ്പെട്ടു, കൂടാതെ എല്ലാ ഒളിമ്പിക് സ്പോർട്സുകളും, ടെൻപിൻ ബൗളിംഗ്, ഏഷ്യൻ ആയോധന കലകൾ, സ്ക്വാഷ് തുടങ്ങിയ നിരവധി ഒളിമ്പിക് ഇതര കായിക ഇനങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. [[ചെസ്സ്]], [[ഗോ]], [[സിയാങ്‌കി]] തുടങ്ങിയ മൈൻഡ് സ്‌പോർട്‌സുകളും ഇ-സ്‌പോർട്‌സും പോലും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

ഏഷ്യൻ ഗെയിംസിന്റെ മുൻ പതിപ്പ് 2023-ൽ [[ചൈന|ചൈനയിലെ]] [[ഹാങ്‌ഷൗ]]-ൽ നടന്നു (കോവിഡ്-19 കാരണം ഒരു വർഷം വൈകി), അടുത്ത പതിപ്പ് 2026-ൽ [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിലെ]] [[നാഗോയ|നാഗോയയിൽ]] നടക്കും.

==ചെയ്യുക==
[[പ്രമാണം:Colorful blankets (3992598842).jpg|thumb|[[കിർഗിസ്ഥാൻ|കിർഗിസ്ഥാനിലെ]] [[ഓഷ്|ഓഷിലെ]] ഒരു ബസാറിലെ പുതപ്പുകൾ]]
*[[ഹാ ലോങ് ബേ|ഹാ ലോങ് ബേയിലെ]] മരതക നീലക്കടലിൽ, നാടകീയമായ ചുണ്ണാമ്പുകല്ല് കാർസ്റ്റുകൾ, ദ്വീപുകൾ, ദ്വീപുകൾ എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള *'''ക്രൂസ്''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] കായലിൽ ഒരു '''ഹൗസ്‌ബോട്ടിൽ ഉറങ്ങുക'''.
* [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ആഗ്ര|ആഗ്രയിലെ]] താജ് മഹലിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ അനുഭവിക്കുക.
* ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കരപ്രദേശമായ [[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] '''[[മൗണ്ട് എവറസ്റ്റ്]]''', അല്ലെങ്കിൽ രണ്ടാമത്തെ ഉയരമുള്ള [[പാകിസ്ഥാൻ|പാകിസ്ഥാനിലെ]] [[ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാൻ|ഗിൽഗിറ്റ്-ബാൾട്ടിസ്ഥാനിലെ]] [[കെ2]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന മഴക്കാടുകളിൽ ഒന്ന് ഉൾക്കൊള്ളുന്ന [[ഇന്തോനേഷ്യ]], [[മലേഷ്യ]], [[ബ്രൂണൈ]] എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപായ [[ബോർണിയോ]] '''പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക'''.
* ഇന്തോനേഷ്യയുടെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[യോഗ്യാകർത്ത|യോഗ്യാകർത്തയിലേക്ക്]] ഒരു യാത്ര നടത്തുക, മനോഹരമായ ബുദ്ധക്ഷേത്രം [[ബോറോബുദൂർ]], [[പ്രംബനൻ]] ഹിന്ദു ക്ഷേത്രം എന്നിവ കാണാനുള്ള കവാടം.
* [[ഇന്തോനേഷ്യ|ഇന്തോനേഷ്യയിലെയും]] ലോകത്തിലെയും ഏറ്റവും വലിയ അഗ്നിപർവ്വത തടാകമായ [[തോബ തടാകം]] പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുക.
* ജപ്പാന്റെ ഒരു പ്രതീകമായ [[മൗണ്ട് ഫുജി]] കയറുക
* സ്നോർക്കലിംഗ് മുതൽ സ്കൂബ വരെ ഏഷ്യയിൽ ധാരാളം ഡൈവ് സൈറ്റുകൾ ഉണ്ട്, അവയിൽ ധാരാളം രസകരമായ കടലിനടിയിലെ ജീവിതവും നിരവധി അവശിഷ്ടങ്ങളും ഉണ്ട്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക്, [[സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്#ഏഷ്യ]] കാണുക.
* ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ കടൽത്തീരമായ [[കോക്സ് ബസാർ]], ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടൽ വനമായ [[സുന്ദർബൻസ്]], [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലും]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലും]] സന്ദർശിക്കുക.
* ജപ്പാനിൽ ഒരു സുമോ ഗുസ്തി മത്സരം തത്സമയം കാണുക.
* [[മധ്യേഷ്യ]]ൻ ബസാറുകളിൽ പേർഷ്യൻ പരവതാനികൾക്കായി ഷോപ്പിംഗ് നടത്തുക.
* [[മക്കാവു|മക്കാവുവിലെ]] ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ചില കാസിനോകളിൽ ചൂതാട്ടം നടത്തുക.
* [[സമർഖണ്ഡ്]], [[ഉസ്ബെക്കിസ്ഥാൻ]] പോലുള്ള പഴയ [[സിൽക്ക് റോഡ്]] സത്രങ്ങൾ അനുഭവിക്കുക.
* [[മാലിദ്വീപ്|മാലിദ്വീപിലെ]] ഒരു കടൽത്തീരത്ത് വിശ്രമിക്കുക.
* [[വിശുദ്ധ ഭൂമി|ഇസ്രായേലിലെയും പലസ്തീനിലെയും വിശുദ്ധ ഭൂമി]] സന്ദർശിക്കുക.
* മോസ്കോയിൽ നിന്ന് വ്ലാഡിവോസ്റ്റോക്കിലേക്കുള്ള [[ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേ|ട്രാൻസ്-സൈബീരിയൻ റെയിൽവേയിൽ]] സഞ്ചരിച്ച് ഒരു ട്രെയിൻ കാറിന്റെ സുഖസൗകര്യത്തിൽ സൈബീരിയ അനുഭവിക്കുക.
* [[സിന്ധുനദീതട നാഗരികത|സിന്ധുനദീതടത്തിൽ]], [[മഞ്ഞ നദിയിലൂടെ|മഞ്ഞ നദീതടത്തിൽ]], [[പുരാതന മെസൊപ്പൊട്ടേമിയ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നാഗരികതയുടെ ഏഷ്യൻ തൊട്ടിലുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുക.
* [[ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടർ|ശൂന്യമായ ക്വാർട്ടറിൽ]] മണൽക്കൂനകൾ കയറി വിശ്രമിക്കുക.

==കഴിക്കുക==
ഏഷ്യൻ പാചകരീതി അവിശ്വസനീയമാംവിധം വൈവിധ്യപൂർണ്ണമാണ്, ടർക്കിഷ് കബാബുകൾ മുതൽ അറബിക് പിറ്റാ ബ്രെഡ്, ഇന്ത്യൻ കറികൾ, ചൈനീസ് നൂഡിൽസ് വരെ, നിങ്ങൾക്ക് പരീക്ഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന വ്യത്യസ്ത ഭക്ഷണത്തിന് ഒരു കുറവുമില്ല. അരി, അതിന്റെ പല ഇനങ്ങളിലും, ഏഷ്യയിലുടനീളം വളരെ സാധാരണമായ ഒരു വിഭവമാണ്. [[തെരുവ് ഭക്ഷണം]] എണ്ണമറ്റ വ്യതിയാനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് എവിടെയും ലഭ്യമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന ഉഷ്ണമേഖലാ പഴങ്ങളും വിലകുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് അത്ഭുതകരമായ ഭക്ഷണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധ പാചകരീതികളെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ഗൈഡുകൾ വിക്കിവോയേജിൽ ഉണ്ട്: [[മധ്യേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ദക്ഷിണേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[തായ് പാചകരീതി]], [[ചൈനീസ് പാചകരീതി]], [[കൊറിയൻ പാചകരീതി]], [[ജാപ്പനീസ് പാചകരീതി]], [[ഫിലിപ്പിനോ പാചകരീതി]], [[മലേഷ്യൻ പാചകരീതി]], [[ഇന്തോനേഷ്യൻ പാചകരീതി]] എന്നിവ കാണുക. ഏഷ്യയിലെ പല ഭാഗങ്ങളും അവയുടെ ഉത്ഭവ പ്രദേശങ്ങളിൽ കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് അവരുടേതായ സവിശേഷമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്; ഇവയിൽ മിക്കതും അതത് പ്രാദേശിക പാചകരീതി ലേഖനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ ഇവയുടെ ഒരു അവലോകനത്തിനായി [[ഏഷ്യയിലെ പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണം]] കാണുക.

കിഴക്കൻ ഏഷ്യയിലും തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും, ചോപ്സ്റ്റിക്കുകൾ ഭക്ഷണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. പാശ്ചാത്യ ഭക്ഷണവും/അല്ലെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ അതിഥികളും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും റസ്റ്റോറന്റുകളിലും, കട്ട്ലറി ഒരു ഓപ്ഷനായിരിക്കും. ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ, ആളുകൾ കൈകൊണ്ട് ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നു.

==കുടിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Korean.tea-Daechucha-01.jpg|thumbnail|ഡേച്ചുച്ച, ഒരു കൊറിയൻ ചായ]]
[[ചായ]] ആണ് ഏറ്റവും സാധാരണമായ പാനീയം, പ്രത്യേകിച്ച് [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ.
ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പുതിയ പഴച്ചാറുകളും തേങ്ങാച്ചാറുകളും ആസ്വദിക്കൂ. ഇന്ത്യയിലെ പല നഗരങ്ങളിലും പുതിയ കരിമ്പ് ജ്യൂസ് എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് പ്ലെയിൻ അല്ലെങ്കിൽ ഇഞ്ചി, നാരങ്ങ എന്നിവയുമായി വിളമ്പാം. ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ശുദ്ധജലവും ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളവും എളുപ്പത്തിൽ ലഭ്യമായേക്കില്ല. തൈര് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പാനീയങ്ങൾ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ സാധാരണമാണ്, [[ഇന്ത്യ]], [[പാകിസ്ഥാൻ]], ഏഷ്യയുടെ ചില പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ''ലസ്സി'', [[ഇറാൻ]], [[അർമേനിയ]] പോലുള്ളവയിൽ ''ദൂഗ്'' എന്നിവ സാധാരണമാണ്.

വടക്കൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ, കിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ [[മദ്യം]] വ്യാപകമായി ലഭ്യമാണ്. പലപ്പോഴും വലിയ നഗരങ്ങളിലോ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിലോ ഒരു ആധുനിക രാത്രി ജീവിത രംഗമുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ ചില രാജ്യങ്ങളിലും മദ്യം നിയമവിരുദ്ധമാണ്. മദ്യം വിളമ്പുന്ന രാജ്യങ്ങളിൽ ബിയർ സാധാരണയായി ലഭ്യമാണെങ്കിലും, അരി അടിസ്ഥാന ധാന്യമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു, ഇത് രുചിയെ ഒരു പരിധിവരെ ബാധിക്കുന്നു. മറ്റൊരു സാധാരണ പാനീയം - പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാൻ, കൊറിയ, ചൈന എന്നിവിടങ്ങളിൽ - &quot;റൈസ് വൈൻ&quot; (ബിയറിന് അടുത്താണ്, കാരണം അതിൽ പഞ്ചസാരയേക്കാൾ കൂടുതൽ അന്നജം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു) വിവിധ പേരുകളിലും അടിസ്ഥാന പാചകക്കുറിപ്പിൽ വ്യത്യാസങ്ങളോടെയും വിൽക്കുകയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

==ഉറങ്ങുക==
നിങ്ങളുടെ താമസസ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, ഏറ്റവും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ മാത്രമുള്ള ഒരു ടെന്റ് മുതൽ (എന്തെങ്കിലും ഉണ്ടെങ്കിൽ) ഒരു പൂർണതയുള്ള പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടൽ വരെ എല്ലാം ലഭ്യമാണ്. വിലകൾ അത് പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.

പരമ്പരാഗത പ്രാദേശിക താമസസൗകര്യങ്ങൾ എല്ലാത്തരം ഉണ്ട്: [[ജപ്പാൻ|ജപ്പാനിൽ]] ഒരു [[റയോകാൻ]], [[മംഗോളിയ|മംഗോളിയയിലെ]]  ഒരു യാർട്ട്, സിൽക്ക് റോഡിലെ ഒരു [[സിൽക്ക്_റോഡ്#സ്ലീപ്പ്| കാരവൻസെറായി]], അല്ലെങ്കിൽ [[ഇസ്രായേൽ|ഇസ്രായേലിൽ]] ഒരു ബെഡൂയിൻ ടെന്റ് എന്നിവ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. ഇവയിലേതെങ്കിലും നിങ്ങളുടെ തല ചായ്ക്കാൻ മാത്രമുള്ള സ്ഥലമല്ല, മറിച്ച് ഒരു അതുല്യമായ സാംസ്കാരിക അനുഭവമാണ്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Land mines in Afghanistan.jpg|thumbnail|അഫ്ഘാനിസ്ഥാനിലെ ലാൻഡ് മൈനുകൾ]]

===സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ===
വലിപ്പക്കൂടുതൽ കാരണം, ഏഷ്യയിലെ സുരക്ഷയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്. പൊതുവെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണിത്, ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ മിക്ക വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും സംഘർഷങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സംഘർഷമോ/അല്ലെങ്കിൽ പൊതുവായ നിയമലംഘനമോ നിലനിൽക്കുന്ന ചില പ്രദേശങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും വ്യക്തമായ ഉദാഹരണങ്ങൾ [[അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ]], [[സിറിയ]], [[യെമൻ]], [[ഇറാഖ്|ഇറാഖിന്റെ]] വലിയ ഭാഗങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. അഫ്ഘാനിസ്ഥാൻ സർക്കാർ രാജ്യത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമേ നിയന്ത്രിക്കുന്നുള്ളൂ, ഇറാഖ് തുടർച്ചയായ സായുധ സംഘട്ടനത്തിലാണ്. [[സിറിയ]], [[യെമൻ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യുദ്ധങ്ങളുണ്ട്. ഈ രാജ്യങ്ങൾ നിരോധിത മേഖലകളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, യാത്രക്കാർ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം (നിങ്ങൾ തീർച്ചയായും പോകണമെങ്കിൽ, [[യുദ്ധമേഖല സുരക്ഷ]], നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തെ അധികാരികൾ എന്നിവരുമായി മുൻകൂട്ടി ബന്ധപ്പെടുക).

[[മധ്യപൗരസ്ത്യദേശം|മധ്യപൗരസ്ത്യദേശത്തിന്റെ]] ഭൂരിഭാഗവും വലിയ അപകടസാധ്യതകളൊന്നുമില്ലാതെ സന്ദർശിക്കാൻ കഴിയുമെങ്കിലും, അത് രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സിറിയയിൽ ഇപ്പോൾ നിരോധിത പ്രദേശങ്ങളുമുണ്ട്. [[ഗാസ സ്ട്രിപ്പ്]] ചിലപ്പോഴൊക്കെ പലസ്തീൻ വിഭാഗങ്ങളും ഇസ്രായേൽ സൈന്യവും തമ്മിലുള്ള ഒരു യുദ്ധമേഖലയാണ്, വിദേശികളെ തട്ടിക്കൊണ്ടുപോകുന്നതും നടന്നിട്ടുണ്ട്. ഹമാസ്, ഹിസ്ബുള്ള തുടങ്ങിയ തീവ്ര തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പുകളുടെ മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങളെയും ചാവേർ ബോംബാക്രമണങ്ങളെയും [[ഇസ്രായേൽ]] നേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, എന്നാൽ കൂടുതലും ഗാസ സ്ട്രിപ്പിനും ലെബനനും സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലാണ് (ലെബനനിൽ നിന്നുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇടയ്ക്കിടെ മാത്രമേ സംഭവിക്കാറുള്ളൂ), രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണി അപകടകാരികളായ ഡ്രൈവർമാരിൽ നിന്നാണ്. [[ലെബനൻ]] ഉം [[വെസ്റ്റ് ബാങ്ക്]] (പാലസ്തീൻ നാഷണൽ അതോറിറ്റിയും)  പൊതുവെ അസ്ഥിരമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ സാഹചര്യത്തെയും ആഭ്യന്തര സംഘർഷത്തെയും നേരിടുന്നു.

[[കോക്കസസ്|കോക്കസസിലെ]] ചില പ്രദേശങ്ങൾ സജീവമായ കലാപകാരികൾ ഉള്ളതിനാൽ അപകടകാരികളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[വടക്കൻ കോക്കസസ്]] ([[ചെച്‌നിയ]]), [[അബ്ഖാസിയ]], [[സൗത്ത് ഒസ്സെഷ്യ]] എന്നിവ.

[[ബഹ്‌റൈൻ]] മുമ്പ് ചില രാഷ്ട്രീയ അക്രമങ്ങൾ അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്, അതിനാൽ പോകുന്നതിന് മുമ്പ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക.

കൂടുതൽ അപകടകരമെന്നു പറയട്ടെ, [[പാകിസ്ഥാൻ]] [[ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വ|ഖൈബർ പഖ്തൂൺഖ്വയിലും]] [[ഫെഡറൽ അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റഡ് ആദിവാസി ഏരിയകളിലും]] പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധത്തിൽ സജീവമാണ്, ഇവ രണ്ടും സന്ദർശിക്കാൻ പാടില്ല. പാകിസ്ഥാനും ഇന്ത്യയും അവകാശപ്പെടുന്ന [[കശ്മീർ]], 1989 മുതൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും കലാപവും കാരണം പതിനായിരക്കണക്കിന് പേർക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെട്ട ഒരു പ്രദേശം കൂടിയാണ്. 2009 ൽ, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] നക്സലൈറ്റ്-മാവോയിസ്റ്റ് കലാപം വീണ്ടും ഉയർന്നുവന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിന്റെ]] ചില ഭാഗങ്ങളിലും [[കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ]] മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലും. [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]] ഡസൻ കണക്കിന് വിമത ഗ്രൂപ്പുകളെയും നേരിടുന്നു, അവയിൽ ചിലതിൽ സായുധ വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ ഉൾപ്പെടെ ഒറ്റയ്ക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്ന എല്ലാ യാത്രക്കാർക്കും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഹിമാചൽ പ്രദേശ്]], [[ഉത്തരാഖണ്ഡ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

[[പ്രമാണം:TsimShaTsui Signs.JPG|thumbnail|ഹോങ്കോങ്ങ്]]
[[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] ഒരു പ്രധാന യാത്രാ മേഖലയാണ്, അതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും സന്ദർശിക്കാൻ തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്. [[മ്യാൻമർ]] ആണ് ശ്രദ്ധേയമായ ഒരു വ്യത്യസ്ത സ്ഥലം. അവിടെ ദീർഘകാലമായി വംശീയവും രാഷ്ട്രീയവുമായ സംഘർഷങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഭ്യന്തരയുദ്ധം നിലനിൽക്കുന്നു. എന്നാൽ ചില ജനപ്രിയ രാജ്യങ്ങളിൽ പോലും ഒഴിവാക്കേണ്ട ചില മേഖലകളുണ്ട്. [[ഫിലിപ്പീൻസ്|ഫിലിപ്പീൻസിന്റെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള [[മിൻഡാനോ|മിൻഡാനോയിലെ]] ഒരു മുസ്ലീം സ്വയംഭരണ പ്രദേശമായ [[ബാങ്‌സമോറോ]], സർക്കാരും മുസ്ലീം വിഘടനവാദ പ്രസ്ഥാനങ്ങളും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷത്തിന്റെ ഒരു മേഖലയാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ സുരക്ഷിതമാണ്. തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന രാജ്യമായ [[തായ്‌ലാൻഡ്]] പൊതുവെ സുരക്ഷിതമാണ്, [[സതേൺ ഗൾഫ് കോസ്റ്റ്|നാല് ആഴത്തിലുള്ള തെക്കൻ പ്രവിശ്യകൾ]] ഒഴികെ, തായ് സൈന്യവും ഇസ്ലാമിക വിമത ഗ്രൂപ്പുകളും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടം ഇപ്പോഴും തുടരുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ അക്രമത്തിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ അപൂർവമാണെങ്കിലും. [[ഇന്തോനേഷ്യ]] വളരെ വൈവിധ്യപൂർണ്ണമായ ഒരു രാജ്യമാണ്, [[പാപ്പുവ|പാപ്പുവയിൽ]] സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനായി പോരാടുന്ന സായുധ സംഘങ്ങളുണ്ട്, അതേസമയം [[മാലുക്കു]], [[ആസെ]] എന്നിവ ഇപ്പോൾ താരതമ്യേന സുരക്ഷിതമാണ്.

[[കിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] പൊതുവെ സന്ദർശകർക്ക് ഭൂഖണ്ഡത്തിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശമാണ്, എന്നാൽ ഈ മേഖലയിൽ രാഷ്ട്രീയ സംഘർഷങ്ങളും നിലനിൽക്കുന്നു. [[ഉത്തര കൊറിയ|ഉത്തര കൊറിയയും]] [[ദക്ഷിണ കൊറിയ|ദക്ഷിണ കൊറിയയും]] ഇപ്പോഴും ഔദ്യോഗികമായി യുദ്ധത്തിലാണെന്നും സൈദ്ധാന്തികമായി ശത്രുത എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും പുനരാരംഭിക്കാമെന്നും നിങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം, എന്നിരുന്നാലും [[സൈനികവൽക്കരണം ഒഴിവാക്കിയ പ്രദേശം (കൊറിയ)|അവർക്കിടയിലുള്ള അതിർത്തി]] ഇപ്പോഴും സ്വന്തമായി ഒരു മൂല്യവത്തായ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ് (നിങ്ങൾ ഒരു സന്ദർശനം ആസൂത്രണം ചെയ്യുകയാണെങ്കിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കുക). ഉത്തര കൊറിയയിലും, അപൂർവ്വമായി ചൈനയിലും ചില സന്ദർശകരെ ഏകപക്ഷീയമായി അറസ്റ്റ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. [[ചൈന]], വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യം, അക്രമാസക്തമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്, എന്നിരുന്നാലും [[ടിബറ്റ്]], [[സിൻജിയാങ്]] എന്നീ അസ്വസ്ഥമായ പ്രവിശ്യകൾ ഇപ്പോഴും വിദേശികളെ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പ്രശ്‌നങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതിൽ നിന്ന് തടയുന്നു.

===കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ===
കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് നിർദ്ദിഷ്ട രാജ്യ താളുകളും അതാതു രാജ്യത്തെ ആധികാരിക വിവരങ്ങളും പരിശോധിക്കുക. മുൻകരുതൽ എന്ന നിലയിൽ, എല്ലായ്‌പ്പോഴും എംബസികളുടെ വിലാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, എന്തെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ നേരിടുകയാണെങ്കിൽ അറിയിക്കുക.

===പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൂഖണ്ഡമായതിനാൽ, മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രകൃതി ദുരന്തങ്ങളും ഏഷ്യയിലെവിടെയെങ്കിലും ഒരു അപകട സാധ്യതയാണ്. സിൽക്ക് റോഡിനോട് ചേർന്നുള്ള പ്രദേശം [[ഭൂകമ്പം|ഭൂകമ്പങ്ങൾക്ക്]] സാധ്യതയുള്ളതാണ്, കൂടാതെ പസഫിക് &quot;റിംഗ് ഓഫ് ഫയർ&quot; - [[കാംചത്ക]], [[ജപ്പാൻ]], [[ഫിലിപ്പീൻസ്]], [[ഇന്തോനേഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ പ്രദേശങ്ങളിൽ [[അഗ്നിപർവ്വതം|അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ]] ഉണ്ടാകുകയും ഭൂകമ്പങ്ങൾ ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് തെക്ക്, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയിൽ മൺസൂൺ മഴ പലപ്പോഴും വലിയ വെള്ളപ്പൊക്കത്തിന് കാരണമാകുന്നു. വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ വേനൽക്കാലത്തും ശരത്കാലത്തും ഉഷ്ണമേഖലാ ഏഷ്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും ഉഷ്ണമേഖലാ കൊടുങ്കാറ്റുകൾ ([[ടൈഫൂൺ|ടൈഫൂണുകളും]] ചുഴലിക്കാറ്റുകളും) ഒരു അപകടകാരികളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ചൈനയുടെ വടക്കൻ ഭാഗത്താണ് പുകമഞ്ഞും പൊടിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകുന്നത്, ഇത് ശ്വസന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഉള്ളവർക്ക് വളരെ അരോചകമാക്കുന്നു.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==
ഏഷ്യയിലെ പല പ്രദേശങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയും ദക്ഷിണേഷ്യയും, ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ പ്രദേശങ്ങളാണ്, ആ പ്രദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള യാത്രയ്ക്ക് ആരോഗ്യപരമായ അപകടസാധ്യതകളുണ്ട്. പ്രത്യേക വിവരങ്ങൾക്ക് [[ഉഷ്ണമേഖലാ രോഗങ്ങൾ]], രാജ്യ ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[മംഗോളിയ]], [[സൈബീരിയ]] തുടങ്ങിയ ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ വളരെ കഠിനമായ ശൈത്യകാലമാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വിശദാംശങ്ങൾക്ക് [[തണുത്ത കാലാവസ്ഥ]], രാജ്യ അഥവാ പ്രാദേശിക ലേഖനങ്ങൾ എന്നിവ കാണുക.

[[ടിബറ്റ്]] പോലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, യാത്രക്കാർ [[ഉയരം മൂലം അസുഖം|ഉയരം മൂലമുള്ള അസുഖത്തിനെതിരെ]] മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===മതം===
പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യേഷ്യ]], [[ദക്ഷിണേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ, ആളുകൾ അവരുടെ [[മതത്തെയും ആത്മീയതയെയും|മതത്തെ]] വളരെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു, ആരാധനാലയങ്ങളിലെയും പുണ്യസ്ഥലങ്ങളിലെയും നിയമങ്ങൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്. മാന്യമായ വസ്ത്രം ധരിച്ച് ഈ കെട്ടിടങ്ങളിൽ വരുക, അനുവദനീയമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ മാത്രം ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കുക, പവിത്രമായി കരുതുന്ന കാര്യങ്ങൾ തൊടാതിരിക്കുക എന്നിവ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഉപരോധങ്ങൾ കനത്തതായിരിക്കാം.

===വസ്ത്രധാരണ രീതി===
ഏഷ്യ മുഴുവൻ ആളുകൾക്കും ഒരു വസ്ത്രധാരണ രീതിയെക്കുറിച്ച് സാമാന്യവൽക്കരിക്കുക അസാധ്യമാണ്, പക്ഷേ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നതിലൂടെ നിങ്ങൾ ഒരിക്കലും തെറ്റ് ചെയ്യില്ല, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന പാന്റും ഷർട്ടും കൈകൾ കൊണ്ട് മൂടുക എന്നതാണ് ഇതിനർത്ഥം. പ്രത്യേകിച്ച് കർശനമായ ചില മുസ്ലീം രാജ്യങ്ങൾ മാന്യമല്ലാത്ത വസ്ത്രധാരണം പൂർണ്ണമായും വിലക്കുന്നു, കാരണം സ്ത്രീകൾ മൂടുപടം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഇത് നിയമമല്ലാത്ത ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ, ഷോർട്ട് ഷോർട്ട്സും ടാങ്ക് ടോപ്പുകളും ധരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ നാട്ടുകാർ ഇപ്പോഴും അവജ്ഞയോടെ വീക്ഷിച്ചേക്കാം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ചതും ചെലവ്കുറഞ്ഞതുമായ ഇന്റർനെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി ഏഷ്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ കാണാം, [[ദക്ഷിണ കൊറിയ]], [[ജപ്പാൻ]], [[സിംഗപ്പൂർ]], ഫിക്സഡ് ലൈൻ, മൊബൈൽ എന്നിവയിലുള്ള മറ്റ് നിരവധി രാജ്യങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരെ വേഗത കൂടുതലാണ്. നേരെമറിച്ച്, പല രാജ്യങ്ങളും പിന്നിലാണ്, കണക്ഷനുകൾ കണ്ടെത്താൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. രാജ്യ, മേഖല ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

[[ചൈന]], [[ഉത്തര കൊറിയ]], [[മ്യാൻമർ]], [[തുർക്ക്മെനിസ്ഥാൻ]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ചുരുക്കം ചില രാജ്യങ്ങളിൽ കണക്റ്റിവിറ്റിക്ക് സെൻസർഷിപ്പ് ഒരു വലിയ പ്രശ്നമാണ്, അവിടെ നിരവധി വെബ്‌സൈറ്റുകളും സോഷ്യൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകളും ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് സജീവമായി തടഞ്ഞിരിക്കുന്നു.

{{Outlinecontinent}}
[[വർഗ്ഗം:Continent articles]]</text>
      <sha1>8cl867akpku1clc7dk95od5qz3zq5qb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കഴക്കുട്ടം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>588</id>
    <redirect title="കഴക്കൂട്ടം" />
    <revision>
      <id>9392</id>
      <parentid>2932</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:44:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>duplicate article</comment>
      <origin>9392</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="75" sha1="goguq1q6u3l5xlos60lpns8l1m92r65" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[കഴക്കൂട്ടം]]</text>
      <sha1>goguq1q6u3l5xlos60lpns8l1m92r65</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കുവൈറ്റ്‌</title>
    <ns>0</ns>
    <id>611</id>
    <revision>
      <id>9410</id>
      <parentid>9297</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T17:03:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gnoeee</username>
        <id>16</id>
      </contributor>
      <origin>9410</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4893" sha1="c8868dkkbu06s6mrckv09m5rf07oxzo" xml:space="preserve">{{Merge|കുവൈറ്റ്|ഒരേ പേരിലുള്ള ലേഖനം.}}
{{Pagebanner|Kuwait sunset banner.jpg|pgname=കുവൈറ്റ്}}

പേർഷ്യൻ ഉൾക്കടലിന്റെ തീരത്തുള്ള ഒരു ചെറിയ രാജ്യമാണ് '''കുവൈറ്റ്''' (ഔദ്യോഗിക നാമം: സ്റ്റേറ്റ് ഓഫ് കുവൈറ്റ്, (അറബി: دولة الكويت Dawlat al-Kuwayt ). വടക്ക് സൗദി അറേബ്യയും തെക്ക് ഇറാഖുമാണ് അയൽ‌രാജ്യങ്ങൾ.

==പട്ടണങ്ങൾ ==
* കുവൈറ്റ് സിറ്റി - (തലസ്ഥാനം) കുവൈറ്റ്‌ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും അര മണിക്കൂർ യാത്ര ദൂരം (കാറിൽ).
* ജഹറ - കുവൈറ്റ്‌ സിറ്റിയിൽ നിന്നും തെക്ക് അര മണിക്കൂർ യാത്ര ദൂരം (കാറിൽ).
* വഫ്ര -
* ഫർവാനിയ -
* ഫഹാഹീൽ - കുവൈറ്റ്‌ സിറ്റിയിൽ നിന്നും മുക്കാൽ മണിക്കൂർ യാത്ര ദൂരം (കാറിൽ).
* അബാസ്സിയ -

==ഗതാഗതം ==
'''പൊതു ഗതാഗത സൗകര്യം'''
&lt;br /&gt;
നിലവിൽ കുവൈറ്റിൽ പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും രണ്ട് സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു , എല്ലാ പ്രധാന പട്ടണങ്ങളിലേക്കും ബസ്സുകൾ ഉണ്ട് . ഈ കമ്പനികൾക്ക് എല്ലാ പ്രധാന പട്ടണങ്ങളിലേക്കും ബസ്സുകൾ ഉണ്ട് , ഇതിൽ പൊതു ഗതാഗത വകുപ്പിന്റെ ബസുകൾ മാത്രമേ ഉൾനാടൻ പ്രദേശങ്ങളിക് ലഭ്യമുള്ളൂ . കുവൈറ്റ് സിറ്റിയിൽ ഈ മൂന്ന്‌ കമ്പനികൾക്കും പ്രതേകം ബസ് സ്റ്റാൻഡുകൾ ഉണ്ട് .


'''ടാക്സികൾ '''
&lt;br /&gt;എല്ലാ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും ടാക്സി ലഭ്യമാണ് . 

==കാഴ്ചകൾ==

* കുവൈത്ത് ടവറുകൾ 
* ലിബറേഷൻ ടവർ 
* കുവൈറ്റ് മൃഗശാല 
* ഫയിലക്ക ദ്വീപ് 
* മിഷറീഫ് പ്രദർശന സ്റ്റാളുകൾ 
* വിന്റർ വണ്ടർലാൻഡ് 
* കുബ്ബാർ ദ്വീപ് 
* അൽ ഷഹീദ് പാർക്ക് 
* ഗ്രാൻഡ് മോസ്‌ക്‌ 
* മുബാറക്കിയ ഓൾഡ് സൂഖ് (ഒരു പഴയ ചന്ത)
* താരീഖ് റജബ് മ്യൂസിയം
* അൽഖുറൈൻ രക്തസാക്ഷി മ്യൂസിയം
* സയന്റിഫിക് സെന്റർ &lt;br /&gt;

=== ബീച്ചുകൾ (ഉല്ലാസ തീരങ്ങൾ) ===
ഫഹാഹീൽ ബീച്ച് 

മിഷറീഫ് ബീച്ച്  

ഖൈറാൻ ബീച്ചുകൾ   

സാൽമിയ    

==മാളുകൾ ==

* അവെന്യൂസ് മാൾ 
* ഗേറ്റ് മാൾ 
* അൽകൂത് മാൾ &lt;br /&gt;
==കുവൈറ്റിലെ നാണയം==
നിലവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഔദ്യോഗിക നാണയമാണ് കുവൈറ്റി ദിനാർ. ഒരു ദിനാറിനെ 1000 ഫിൽ‌സ് ആയി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മൂല്യമേറിയ നാണയം ആണ് ഇത് .

'''നാണയങ്ങൾ''' 
* 5 (&lt;big&gt;٥&lt;/big&gt;) ഫിൽ‌സ് 
* 10 (&lt;big&gt;١٠&lt;/big&gt;) ഫിൽ‌സ് 
* 20 (&lt;big&gt;٢٠&lt;/big&gt;) ഫിൽ‌സ് 
* 50 (&lt;big&gt;٥٠&lt;/big&gt;) ഫിൽ‌സ് 
* 100 (&lt;big&gt;١٠٠&lt;/big&gt;) ഫിൽ‌സ്

'''നോട്ടുകൾ'''
* ¼ (&lt;big&gt;١/٤&lt;/big&gt;) ദിനാർ 	
* ½ (&lt;big&gt;١/٢&lt;/big&gt;) ദിനാർ 	
* 1 (&lt;big&gt;١&lt;/big&gt;) ദിനാർ 	
* 5 (&lt;big&gt;٥&lt;/big&gt;) ദിനാർ 	
* 10 (&lt;big&gt;١٠&lt;/big&gt;) ദിനാർ 	
* 20 (&lt;big&gt;٢٠&lt;/big&gt;) ദിനാർ

[[വർഗ്ഗം:Country articles]]
{{Stub}}
{{IsPartOf|മധ്യപൂർവേഷ്യ}}</text>
      <sha1>c8868dkkbu06s6mrckv09m5rf07oxzo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കേരളം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>615</id>
    <revision>
      <id>9378</id>
      <parentid>9098</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:06:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="325239" sha1="fx6zt1sbetb4ihn87egrynyhkekiq8h" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kerala banner.jpg|pgname=കേരളം}}
ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയും സമൃദ്ധമായ മഴക്കാലങ്ങളും സുന്ദരമായ ഭൂപ്രകൃതിയും ജലസമ്പത്തും വനങ്ങളും നീണ്ട കടൽത്തീരവും നാല്പതിലധികം നദികളുമുള്ള ഹരിതമനോഹരമായ ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം (ഇംഗ്ലീഷിൽ: Kerala). ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം നാട് (God's Own Country) എന്ന പരസ്യവാക്യം കേരളത്തെ സംബന്ധിച്ച് അതിശയോക്തിയല്ല. സഹ്യാദ്രിക്കും അറബിക്കടലിനുമിടയിൽ ഹരിതാഭമായ ഒരു അരഞ്ഞാണം പോലെ കിടക്കുന്ന ഈ ഭൂപ്രദേശം ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറെ അറ്റത്തുള്ള സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം. വടക്കൻ അക്ഷാംശം 8° 17' 30&quot; നും 12° 47'40&quot; ഇടക്കായും കിഴക്കൻ രേഖാംശം 74° 27'47&quot; നും 77° 37'12&quot; നും ഇടക്കുമായി ഈ സംസ്ഥാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. കിഴക്ക് തമിഴ്‌നാട്, വടക്ക്‌ കർണാടകം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളും പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടലുമാണ്‌ 11 മുതൽ 121 കിലോ മീറ്റർ വരെ വീതിയുള്ള കേരളത്തിന്റെ അതിർത്തികൾ. മലയാളഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന ജനങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന (നാഗർ കോവിൽ, കന്യാകുമാരി താലൂക്കുകൾ ഒഴികെയുള്ള) തിരുവിതാംകൂർ, കൊച്ചി, മലബാർ, ദക്ഷിണ കർണ്ണാടകത്തിലെ കാസർഗോഡ് താലൂക്ക് എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ ചേർത്ത് 1956-ലാണ്‌ ഭാഷാടിസ്ഥാനത്തിൽ കേരള സംസ്ഥാനം രൂപവത്കരിച്ചത്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
| regionmap=KeralaRegions.png
| regionInteractiveMap=map1

| region1name=[[മലബാർ]]
| region1color=#c9bd79
| region1items=
| region1description=പൈതൃകം, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, കടൽ തീരങ്ങൾ, മഴക്കാടുകൾ, ഭക്ഷണം എന്നിവയാൽ പ്രശസ്തമാണ്.

| region2name=[[മധ്യ കേരളം]] 
| region2color=#cfcf94
| region2items=
| region2description=കേരള-തൃശ്ശൂരിന്റെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയുടെ]] നഗര സംയോജനവും കേരള-പാലക്കാട് ഭക്ഷണ കൊട്ടയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

| region3name=[[വടക്കൻ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region3color=#bcb491
| region3items=
| region3description=മലനിരകൾക്കും കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങൾക്കും, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, ചായ, കാപ്പി എന്നിവയുടെ തോട്ടങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ട സ്ഥലം.

| region4name=[[മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region4color=#acc2a6
| region4items=
| region4description=കേരളത്തിലെ കായലുകൾ, പള്ളികളുടെയും, ലാറ്റക്സിന്റെയും, സാക്ഷരതയുടെയും നാട്.

| region5name=[[തെക്കൻ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region5color=#c3bea3
| region5items=
| region5description=തലസ്ഥാന നഗരം, വിവിധ സ്മാരകങ്ങൾ, പ്രശസ്തമായ കടൽ തീരങ്ങൾ, വലിയ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പള്ളികൾ, കായിക മത്സരങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഇവിടെയാണ്.
}}

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Kerala in India (disputed hatched).svg|thumb|right|ഇന്ത്യയുടെ ഭൂപടത്തിൽ കേരളം]]
ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒമ്പത് നഗരങ്ങൾ ഇതാ.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[തിരുവനന്തപുരം]]
|lat=8.49156 |long=76.95047
|wikidata=Q167715}} (തിരുവനന്തപുരം) &amp;mdash; ബീച്ചുകൾ, ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ, പാർക്കുകൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട തലസ്ഥാന നഗരം.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ആലപ്പുഴ]]
|lat=9.49512 |long=76.33163
|wikidata=Q585026}} (ആലപ്പുഴ) &amp;mdash; കേരള കായലിന്റെ ഹൃദയഭൂമി, നഗരത്തിന് കുറുകെ കനാലുകളുടെ സ്വാഭാവികമായ ഒരു ശൈലി, ഇത് ''കിഴക്കിന്റെ വെനീസ്'' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടാൻ കാരണമായി.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കൽപ്പറ്റ]]
|lat=10.52 |long=76.21
|wikidata=Q911025}} &amp;mdash; മൂന്ന് വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും ഹിൽ സ്റ്റേഷനുകളും ഉള്ള വയനാട് ജില്ലയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കണ്ണൂർ]]
|lat=11.8689 |long=75.3555
|wikidata=Q4789666}} (കണ്ണൂർ) &amp;mdash; 'കളരിപ്പയറ്റ്' ആയോധനകലകൾ, 'തെയ്യം' ക്ഷേത്ര നൃത്തം, രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ, കോട്ടകൾ, നാടോടിക്കഥകൾ, കൈത്തറികൾ, ബീച്ചുകൾ, കാപ്പി വളർത്തുന്ന കുന്നുകൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു ചരിത്ര പട്ടണം
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കൊച്ചി]]
|lat=9.94501 |long=76.25134
|wikidata=Q1800}} (കൊച്ചി) &amp;mdash; ഒരു തുറമുഖ നഗരവും ഏറ്റവും വലിയ നഗര സംയോജനവും, 'അറബിക്കടലിന്റെ റാണി' എന്നറിയപ്പെടുന്നതും ഫോർട്ട് കൊച്ചി, മട്ടാഞ്ചേരി എന്നീ പുരാതന നഗരങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമാണ്
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കോഴിക്കോട്]]
|lat=11.25 |long=75.77
|wikidata=Q28729}} (''കാലിക്കറ്റ്'') &amp;mdash; മലബാർ മേഖലയുടെ ഹൃദയഭാഗവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന വ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നും, മനോഹരമായ ബീച്ചുകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, ട്രെക്കിംഗ് സാധ്യതകൾ എന്നിവയുമുള്ള, വാസ്കോഡ ഗാമ ആദ്യമായി ഇന്ത്യയിൽ കാലുകുത്തിയ സ്ഥലം
* {{Marker|type=city|zoom=13
|lat=10.08893 |long=77.05952
|name=[[മൂന്നാർ]]
|wikidata=Q1025124}} &amp;mdash; അനന്തമായ നിരയുള്ള ചായത്തോട്ടങ്ങൾ, ''ഇരവികുളം ദേശീയ ഉദ്യാനം''
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ശബരിമല]]
| lat=10.19031 | long=77.17727
| image=
|wikidata=Q1520207}} &amp;mdash; വർഷം തോറും 50 ദശലക്ഷം ഭക്തരെ ആകർഷിക്കുന്ന മനോഹരമായ പർവത ക്ഷേത്രം
* {{Marker|type=city|zoom=13
|name=[[തേക്കടി]]
|lat=9.60311 |long=77.16146
|wikidata=Q3532776}} &amp;mdash; വന്യജീവികളും ബോട്ടിംഗുമാണ് പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ; മനോഹരമായ സ്ഥലം

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* {{Marker|zoom=13
| name=[[ബേക്കൽ|ബേക്കൽ കോട്ട]]
| lat=12.392265 |long=75.032930
}} &amp;mdash; മധ്യകാലഘട്ടത്തിലെ വടക്കൻ കേരളത്തിലെ ഒരു വലിയ തീരദേശ കോട്ട, ചിത്ര-പോസ്റ്റ്കാർഡ് സൗന്ദര്യത്തോടെ
* {{Marker|zoom=13
| name=[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]
| lat=10.284722 | long=76.568611
}} &amp;mdash; കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടം, 80 അടി ഉയരവും [[തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പ്രശസ്ത സിനിമയായ ''ബാഹുബലി'' ചിത്രീകരിച്ചത് ഇവിടെയാണ്.
* {{Marker|zoom=13
| name='''ഇരവികുളം ദേശീയോദ്യാനം'''
| lat=10.19818 | long=77.00879
| image=
}} &amp;mdash; പുൽമേടുകൾ, വനങ്ങൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ എന്നിവ നിരവധി അരുവികൾ കടന്നുപോകുന്നു, ഇത് നിരവധി പക്ഷികൾ, മേച്ചിൽ മൃഗങ്ങൾ, പുള്ളിപ്പുലി പോലുള്ള വേട്ടക്കാർ, പ്രദേശത്തിന് തനതായ ചിത്രശലഭങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ, ചിലപ്പോൾ ആനകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ആവാസ വ്യവസ്ഥ നൽകുന്നു. 
*{{Marker|zoom=13
| name='''കേരളത്തിലെ കായലുകൾ'''
| lat=9.8643 |long=76.3594
}} &amp;mdash; മധ്യ കേരളത്തിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു; [[കൊല്ലം]] മുതൽ [[ആലപ്പുഴ]] വരെയുള്ള ബോട്ട് യാത്ര ആരും നഷ്ടപ്പെടുത്തരുത്.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[കോവളം]]
| lat=8.38548 |long=76.97853
}} &amp;mdash; [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] സമീപമുള്ള ലോകപ്രശസ്ത കടൽതീരം.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[പെരിയാർ ദേശീയോദ്യാനം]]
| lat=9.4667 |long=77.1667
| image=India - Kerala - 042 - പെരിയാറിലെ സ്ട്രീം ബെഡ് ട്രെക്കിംഗ് (2078415336).jpg
}} &amp;mdash; ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കടുവ ജനസംഖ്യയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലൊന്ന്.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം]]
| lat=11.1333 |long=76.4667
}} &amp;mdash; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നതും സംരക്ഷിതവുമായ നിരവധി ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുള്ള മഴക്കാടുകൾ.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[വയനാട് വന്യജീവി സങ്കേതം]]
|lat=11.709 |long=76.326
}} &amp;mdash; ഗുഹകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, പ്രാകൃത വനങ്ങൾ.

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:The View of the Athirapally Falls during the onset of Monsoon.jpg|250px|thumb|[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]]]
[[പ്രമാണം:Kochi chinese fishing-net-20080215-01a.jpg|thumb|250px|right|[[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിലെ]] ചൈനീസ് മത്സ്യബന്ധന വലകൾ]]
കേരളം പ്രകൃതി സൗന്ദര്യത്താൽ അനുഗ്രഹീതമാണ് - അത്രയധികം - വിനോദസഞ്ചാര വകുപ്പ് ഇതിനെ '''&quot;ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം നാട്&quot;''' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായും ഈ സംസ്ഥാനം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വിനോദസഞ്ചാരികളെ വഞ്ചിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. അയൽക്കാരെയും മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളെയും അപേക്ഷിച്ച് കേരളത്തിന് ഉയർന്ന ജീവിത നിലവാരമുണ്ട്, കൂടാതെ വികസിത രാജ്യങ്ങളുമായി തുല്യമായ വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ സൂചികകളും കേരളത്തിനുണ്ട്. അതിനാൽ, ടാക്സി ഡ്രൈവർമാരുടെയോ, ദല്ലാളന്മാരുടെയോ, വഴികാട്ടികളുടെയോ പിന്തുടരൽ ഇല്ലാതെ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് വിശ്രമിക്കാം, എന്നിരുന്നാലും ദരിദ്ര സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് കുടിയേറിയ ചില യാചകരുണ്ട്.

സമൃദ്ധമായ മഴ എന്നാൽ വർഷം മുഴുവനും പച്ചപ്പ് നിറഞ്ഞ കാലാവസ്ഥ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഒരു അവധിക്കാലം ഒരു പുനരുജ്ജീവനത്തിനുള്ള അവസരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് ആയുർവേദ എണ്ണ തിരുമൽ ചെയ്യാം, തെങ്ങുകൾ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക മാത്രമല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചെയ്യാനില്ലാതെ ഒരു ''ഹൗസ് ബോട്ടിൽ'' ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം ചെലവഴിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ കോവളം അല്ലെങ്കിൽ വർക്കല കടൽതീരങ്ങളിൽ അലസമായി ചുറ്റിനടക്കാം. അതിനാൽ, വിനോദസഞ്ചാരികൾ കൂടുതലായി എത്തുന്ന കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിന് പകരം, വിനോദസഞ്ചാരം ഇവിടെ കൂടുതൽ അനുഭവപരിചയമുള്ളതാണ്. '''ലോകത്തിലെ പത്ത് പറുദീസകളിൽ''' ഒന്നായും '''ജീവിതത്തിലെ 50 സ്ഥലങ്ങളിൽ''' ഒന്നായും ''നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക് ട്രാവലർ'' മാസിക കേരളത്തെ നാമകരണം ചെയ്തു.

===ചരിത്രം===
പുരാതന കാലഘട്ടത്തിൽ ഒന്നും രണ്ടും ചേര സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ ഉദയവും തകർച്ചയും ഉണ്ടായി, കേരളം ഒരു രാജാവിന്റെ കീഴിൽ ഏകീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരേയൊരു രണ്ട് കാലഘട്ടങ്ങളായിരുന്നു അവ. ബി.സി. ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ നിരവധി ഗ്രീക്ക്, റോമൻ, അറബിക്, യൂറോപ്യൻ, ജൂത സഞ്ചാരികളുടെയും വ്യാപാരികളുടെയും രചനകളിൽ കേരളത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ സമൃദ്ധമായ കുന്നുകളിൽ വളർത്തിയിരുന്ന സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക് ഇത് പേരുകേട്ടതായിരുന്നു. മധ്യകാലഘട്ടത്തിൽ, മൂന്ന് ശക്തമായ രാജ്യങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു - വിദൂര വടക്ക് ഭാഗത്ത് കോലത്തിരി/ചേരക്കൽ, കോഴിക്കോട് (വടക്കും, മധ്യവും) സാമൂതിരി/സാമോറിൻ, തെക്ക് തിരുവിതാംകൂർ. കേരളത്തിൽ [[ലിസ്ബൺ|ലിസ്ബണും]] [[കോഴിക്കോട്|അന്നത്തെ കാലിക്കറ്റിനും]] ഇടയിൽ നേരിട്ട് കടൽ പാത കണ്ടെത്തിയവരിൽ ആദ്യത്തേത് പോർച്ചുഗീസുകാരായിരുന്നു, ഇത് രാജ്യത്ത് യൂറോപ്യൻ കോളനിവൽക്കരണത്തിന്റെ തുടക്കമായി. താമസിയാതെ ഡച്ചുകാർ, ഫ്രഞ്ചുകാർ, വെനീഷ്യക്കാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരെല്ലാം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെയും പട്ടിന്റെയും സമ്പത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി കോളനികൾ സ്ഥാപിക്കാൻ എത്തി. കൊളച്ചൽ യുദ്ധത്തിൽ ഡച്ചുകാരെ തിരുവിതാംകൂർ സൈന്യം പരാജയപ്പെടുത്തിയതും, പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പതനവും യൂറോപ്പിലെ ഫ്രഞ്ച് പ്രശ്നങ്ങളും ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് ഇന്ത്യയിൽ പൂർണ്ണ സ്വാധീനം നേടുന്നതിനും, മലബാർ പ്രദേശം (കൊലത്തിരി, സാമൂതിരി) ബ്രിട്ടീഷ് മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസിയിലേക്ക് കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നതിനും കാരണമായി.

എന്നിരുന്നാലും, തിരുവിതാംകൂർ, കൊച്ചി എന്നീ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കീഴിൽ ചില സ്വയംഭരണാവകാശങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം, ഈ രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ചേരാൻ തീരുമാനിച്ചു, പിന്നീട് തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി സംസ്ഥാനത്തിൽ ലയിച്ചു. ഭാഷാപരമായ പുനഃസംഘടനയോടെ, മലബാറിലെയും തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചിയിലെയും മലയാളം സംസാരിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ 1956 നവംബർ 1 ന് കേരള സംസ്ഥാനത്തിൽ സംയോജിപ്പിച്ചു. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചേരന്മാരുടെ പുരാതന കേരള സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വിഭജനം മുതൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു സ്വപ്നമായിരുന്നു ഇത്. ഇന്ന്, കേരളത്തിലെ ആളുകൾ വലിയതോതിൽ പരമ്പരാഗത ജീവിതശൈലിയാണ് നയിക്കുന്നത്, കൂടാതെ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ സംസ്കാരവും പൈതൃകവും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

നവംബർ 1 കേരളപ്പിറവി ദിനമായി ആഘോഷിക്കുന്നു (''മലയാള ദിവസം'' അല്ലെങ്കിൽ ''മലയാള ദിനം'' എന്നും ആചരിക്കുന്നു).

ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ''ജൂത'', ''ക്രിസ്ത്യൻ'', ''മുസ്ലീം'' സമൂഹങ്ങൾക്കും കേരളം ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു. ഇസ്രായേൽ സ്ഥാപിതമായതിനെത്തുടർന്ന് ജൂത ജനസംഖ്യ കുറഞ്ഞുവെങ്കിലും, കേരളത്തിൽ ഇപ്പോഴും കൊച്ചിയിൽ ഒരു സിനഗോഗ് ഉണ്ട്. ഹിന്ദുമതം, ഇസ്ലാം, ക്രിസ്തുമതം എന്നീ മൂന്ന് പ്രധാന മതങ്ങളുടെ മതേതരത്വത്തിനും സമാധാനപരമായ സഹവർത്തിത്വത്തിനും സാഹോദര്യത്തിനും കേരളം പേരുകേട്ടതാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
കിഴക്ക് ഭാഗത്ത് പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് അറബിക്കടലിനും ഇടയിലാണ് കേരളം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്, അതിനാൽ ഉയർന്ന ഉയരത്തിലുള്ള പർവതനിരകൾ മുതൽ സ്വർണ്ണനിറത്തിലുള്ള കടൽതീരങ്ങൾ വരെ വിശാലമായ ഭൂപ്രകൃതിയുണ്ട്, കൂടാതെ 44 നദികൾ കുറുകെ കടന്നുപോകുന്നു. പോഷകനദികൾ, അതുല്യമായ കായലുകൾ, തടാകങ്ങൾ, നിരവധി ചെറിയ ദ്വീപുകൾ എന്നിവ മനോഹരമായ ആകർഷണങ്ങളാണ്.

===കാലാവസ്ഥ===
ഭൂമധ്യരേഖയോട് അടുത്തായതിനാൽ കേരളം ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവിക്കുന്നത്. കേരളത്തിൽ വർഷം മുഴുവനും കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്നു, ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഈർപ്പമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.

കേരളത്തിൽ മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഋതുക്കൾ ഉണ്ട്:
* ഫെബ്രുവരി പകുതി മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ വേനൽക്കാലം നീണ്ടുനിൽക്കും. ഉഷ്ണമേഖലാ സൂര്യൻ ചൂടുള്ളതാണ്, ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് താപനില 35°C വരെ എത്താം.
* മെയ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ ആദ്യം വരെ തെക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം നിലനിൽക്കും. വടക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം കാറ്റും കനത്ത മഴയും നൽകുന്നു.
* ശീതകാലം സൗമ്യമാണ്, ഒക്ടോബർ പകുതി മുതൽ ഫെബ്രുവരി ആദ്യം വരെ നീണ്ടുനിൽക്കും. തെക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷത്തിന്റെ പിൻവാങ്ങൽ കാരണം സെപ്റ്റംബർ അവസാന ആഴ്ച മുതൽ നവംബർ ആദ്യം വരെ കനത്ത മഴ പെയ്യുന്നു. പർവതപ്രദേശങ്ങളിൽ തണുപ്പും മൂടൽമഞ്ഞും ഉണ്ടെങ്കിലും കേരളത്തിൽ മഞ്ഞുവീഴ്ചയില്ല.
കേരളത്തിൽ വരുമ്പോൾ, വർഷത്തിലെ ഏത് സമയത്തായാലും കുട കരുതുക. നിങ്ങൾ തയ്യാറല്ലെങ്കിൽ വേനൽക്കാലത്ത് പെട്ടെന്ന് പെയ്യുന്ന മഴ നിങ്ങളെ നനയ്ക്കും. കേരളത്തിലെ സൂര്യനും ഉയർന്ന ആർദ്രതയും വേനൽക്കാലത്ത് ക്ഷമിക്കാൻ കഴിയാത്തതാണ്.

ശരാശരി താപനില:
* മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിലെ വേനൽക്കാലങ്ങളിൽ പകൽ സമയത്ത് 28°C–36°C, രാത്രിയിൽ 24°C–28°C
* പകൽ സമയത്ത് 20°C–28°C, രാത്രിയിൽ 18°C–25°C

പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മൂന്നാർ, വയനാട് പോലുള്ള ജനപ്രിയ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ നവംബർ, ഡിസംബർ മാസങ്ങളിൽ താപനില 10°C അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ താഴെയാകാം. ഇത് മൂടൽമഞ്ഞുള്ള പകലുകൾ, തണുത്തുറഞ്ഞ രാത്രികൾ, നേരിയ തണുപ്പുള്ള മഴ എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിൽ, താപനില ഒരിക്കലും 15°C ൽ താഴെയാകില്ല.

വേനൽക്കാലം കൂടുതൽ ചൂടായി: പരമാവധി താപനില ഒരിക്കലും 36°C ൽ കൂടുതൽ ഉയർന്നിട്ടില്ലെങ്കിലും, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഈർപ്പം വേനൽക്കാലത്തെ ബുദ്ധിമുട്ടാക്കി. കേരളത്തിൽ വേനൽക്കാലം സാധാരണയായി മാർച്ച് പകുതി മുതൽ മെയ് വരെയാണ്. ഈ സീസണിൽ നേരിയതും അയഞ്ഞതുമായ കോട്ടൺ വസ്ത്രങ്ങൾ മാത്രം ധരിക്കുക. താപനില ഒരിക്കലും 26°C കവിയാത്ത കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് ഒരു യാത്ര പരിഗണിക്കുക.

കേരളത്തിൽ വർഷത്തിൽ ഭൂരിഭാഗവും നേരിയ കാറ്റ് അനുഭവപ്പെടുന്നു.

സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള സമയമാണ് സന്ദർശിക്കാൻ ഏറ്റവും സുഖകരമായ സമയം, ഈ സമയത്ത് കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിനും, ട്രെക്കിംഗിനും, ബോട്ടിംഗിനും അനുയോജ്യമായ കാലാവസ്ഥയാണ്.

===മതം===
'''ഹിന്ദുമതം''': ''ഹിന്ദുമതം'' ആണ് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ മതം. പരമ്പരാഗത ദ്രാവിഡ സംസ്കാരത്തിന്റെ സ്വാംശീകരണം മൂലവും, പിന്നീട് ഇന്ത്യയിൽ കാണപ്പെടുന്ന പുരുഷാധിപത്യ മൂല്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി സമൂഹത്തെ വളരെ മാതൃാധിപത്യപരമാക്കി മാറ്റിയ മരുമകഥ്യം (മാതൃപരമ്പര സമ്പ്രദായം) മൂലവും കേരളത്തിലെ ഹിന്ദുമതം ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ജാതി/മത വ്യത്യാസങ്ങളിലുള്ള വിവാഹങ്ങളോടും സഹവർത്തിത്വ സമ്പ്രദായങ്ങളോടും സഹിഷ്ണുത പുലർത്താൻ ഇത് സമൂഹത്തെ സഹായിച്ചു. കൂടാതെ, പുരാതന വേദ താന്ത്രിക ആചാരങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ആചരിക്കപ്പെടുന്ന ലോകത്തിലെ അവസാന സ്ഥലമാണ് കേരളം.

'''ഇസ്ലാം''': കേരളത്തിന്റെ ''ഇസ്ലാം'' സവിശേഷമാണ്. പശ്ചിമേഷ്യയുമായുള്ള കേരളത്തിന്റെ വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ അറേബ്യയിൽ രൂപീകൃതമായ ഉടൻ തന്നെ അറബ് വ്യാപാരികൾ വഴി ഇസ്ലാം മതത്തെ [[w:ml:കോമൺ ഇറ|സി.ഇ.]] ​​600-ൽ അതിന്റെ തീരങ്ങളിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. ഭരിച്ചിരുന്ന ഹിന്ദു ചേര ചക്രവർത്തിയുടെ ഔദ്യോഗിക ആഘോഷങ്ങളോടും രക്ഷാകർതൃത്വത്തോടും കൂടിയാണ് ഇസ്ലാം കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ചത്, അതിനുശേഷം, ഇസ്ലാം സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ മതങ്ങളിലൊന്നായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരള മുസ്ലീങ്ങൾ പ്രധാനമായും അറബികളിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്, മത്സ്യത്തൊഴിലാളി കുടുംബങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള മിശ്ര വിവാഹങ്ങളിലൂടെയാണ്, അവരെ മാപ്പിളമാർ (മരുമക്കൾ എന്നർത്ഥം) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ഹിന്ദു രാജാക്കന്മാർ ഭരിക്കുന്ന മുസ്ലീങ്ങൾക്ക് കേരള സമൂഹത്തിൽ ഉയർന്ന സ്ഥാനം നൽകി, അവരിൽ പലരെയും ഭരണവർഗത്തിന്റെ അടുത്ത കൂട്ടാളികളായി പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. യെമൻ പോലുള്ള പല അറബ് രാജ്യങ്ങളെയും പോലെ, ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെ [[w:en:Hanafi school|ഹനഫി സ്കൂൾ]] പോലെയല്ല, കേരളത്തിലെ ഇസ്ലാം [[w:en:Shafi'i school|ഷാഫി ഇസ്‌ലാം സ്‌കൂൾ]]  പിന്തുടരുന്നു.

'''ക്രിസ്തുമതം''': കേരള ചരിത്രത്തിൽ ''ക്രിസ്തുമതം'' എന്ന വിഭാഗത്തിനും ഒരു സവിശേഷമായ സ്ഥാനം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ക്രിസ്തുവർഷം 52-ൽ വിശുദ്ധ തോമാശ്ലീഹാ ഇവിടെയെത്തി ക്രിസ്തുവിന്റെ സന്ദേശം പ്രചരിപ്പിച്ചു. ഇതിന്റെ ഫലമായി സിറിയൻ കുടിയേറ്റക്കാരുടെ വലിയൊരു പ്രവാഹം ഉണ്ടായി, അവർ താമസിയാതെ തദ്ദേശവാസികളുമായി ഇണങ്ങിച്ചേർന്നു. ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പള്ളികളുള്ളത് കേരളത്തിലാണ്. വിഭാഗങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ, കേരളത്തിൽ റോമൻ കത്തോലിക്കാ ലാറ്റിൻ റീത്ത്, സീറോ-മലബാർ, സീറോ-മലങ്കര വിഭാഗങ്ങൾ, രണ്ട് പ്രധാന ഓർത്തഡോക്സ് വിഭാഗങ്ങൾ, രണ്ട് പ്രധാന പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് വിഭാഗങ്ങൾ, ഒരു നെസ്തോറിയൻ സഭ എന്നിവയും എണ്ണമറ്റ കരിസ്മാറ്റിക്/സ്വതന്ത്ര സഭകളും ഉണ്ട്.

'''ബുദ്ധമതം''': ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി, കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള മതമായിരുന്നു ''ബുദ്ധമതം''. 11, 12 നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ മാത്രമാണ് സംസ്ഥാനത്ത് ബ്രാഹ്മണമതം വേരുറപ്പിക്കുകയും ബുദ്ധമതം ക്ഷയിക്കുകയും ചെയ്തത്. ഇന്ന് സംസ്ഥാനത്ത് ഒരു ചെറിയ ബുദ്ധമത ജനസംഖ്യ മാത്രമേയുള്ളൂ, കേരളത്തിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രശസ്ത ബുദ്ധമത ക്ഷേത്രങ്ങളും വലിയ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളാക്കി മാറ്റിയിട്ടുണ്ട്, ചിലതിൽ ഇപ്പോഴും ബുദ്ധ സന്യാസിമാരെ ആരാധിക്കുന്നു. തൃശ്ശൂരിലെ പ്രശസ്തമായ വടക്കുംനാഥ ക്ഷേത്രം ഒരു വലിയ ബുദ്ധവിഹാരമായിരുന്നു, അത് പിന്നീട് ഒരു ഹിന്ദു ക്ഷേത്രമാക്കി മാറ്റി.

'''ജൈനമതം''': ''ജൈനമതം'' ഒരു ചെറിയ ന്യൂനപക്ഷ മതമാണ്, പ്രധാനമായും വയനാട്, കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി എന്നിവിടങ്ങളിൽ അനുയായികളുണ്ട്. മൗര്യ കാലഘട്ടത്തിലാണ് ജൈനമതം കേരളത്തിലെത്തിയത്, മഹാനായ മൗര്യ ചക്രവർത്തി ചന്ദ്രഗുപ്ത മൗര്യ ബി.സി. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[മൈസൂരു|മൈസൂരുവിന്]] സമീപമുള്ള [[ശ്രവണബെലഗോള|ശ്രവണബെലഗോളയിലേക്ക്]] വിരമിച്ചപ്പോൾ, നിരവധി ജൈന സന്യാസിമാർ അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു. എ.ഡി. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ കേരളത്തിൽ ഹിന്ദുമതത്തിന്റെ പുനരുജ്ജീവനം വരെ നിരവധി ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങളോടെ ജൈനമതം പ്രചാരത്തിലായി. ജൈനമതത്തിന്റെ പതനത്തിന്റെ ഫലമായി നിരവധി ജൈനക്ഷേത്രങ്ങൾ വലിയ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളാക്കി മാറ്റി. ഒരു ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് പ്രശസ്തമായ [[ഇരിഞ്ഞാലക്കുട]] കൂടൽമാണിക്യ ക്ഷേത്രം, യഥാർത്ഥത്തിൽ ജൈന സന്യാസിയായ വിശുദ്ധ ഭരതേശ്വരന് സമർപ്പിച്ചിരുന്ന ഒരു ജൈനക്ഷേത്രമായിരുന്നു. എ.ഡി. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ''ഭരത ഭഗവാൻ'' (ശ്രീരാമന്റെ സഹോദരൻ) എന്ന പേരിൽ ഒരു ഹിന്ദു ക്ഷേത്രമാക്കി മാറ്റി. ടിപ്പു സുൽത്താന്റെ ആക്രമണത്തിൽ നിരവധി ജൈനക്ഷേത്രങ്ങൾ പിന്നീട് തകർക്കപ്പെട്ടു.

'''സിഖ് മതം''': ''സിഖ് മതത്തിന്'' സംസ്ഥാനത്ത് ധാരാളം അനുയായികളുണ്ട്, പ്രധാനമായും ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ [[പഞ്ചാബ് (ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബിൽ]] നിന്ന് കുടിയേറിയവർ.

[[പ്രമാണം:Interior of Paradesi Synagogue, Kochi.jpg|thumb|പരദേശി സിനഗോഗിൻ്റെ ഉൾവശം, കൊച്ചി]]
'''ജൂതമതം''': ''ജൂതമതം'' ഏകദേശം 2,000 വർഷമായി കേരളത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്ന് കൊച്ചിയിൽ ജൂതന്മാരിൽ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം താമസിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും [[ഇസ്രായേൽ]] സ്ഥാപിതമായതിനെ തുടർന്ന് 1950 കളിൽ കൂട്ട കുടിയേറ്റം നടന്നിരുന്നു. [[ജറുസലേം|ജറുസലേമിന്റെ]] പതനം നിരവധി ജൂത കുടിയേറ്റക്കാർ കേരളത്തിൽ അഭയം തേടാൻ കാരണമായ കുരിശുയുദ്ധകാലത്ത് ജൂതന്മാർ കേരളത്തിൽ എത്തി. ചേര കുലശേഖര ചക്രവർത്തി കൊച്ചിയിലും കൊല്ലത്തും സ്ഥിരതാമസമാക്കാൻ ജൂതന്മാരെ ക്ഷണിക്കുകയും അവർക്ക് വിവിധ ആനുകൂല്യങ്ങളും സഹായധനവും നൽകുകയും ചെയ്തു. മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മുസ്ലീങ്ങളും ക്രിസ്ത്യാനികളുമായി സമാധാനപരമായി ജൂതന്മാർ താമസിച്ചിരുന്ന ലോകത്തിലെ ചുരുക്കം ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കേരളം. കൊച്ചി ജൂതന്മാർ, ജൂതന്മാരുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിഭാഗമായി മാറി, നിരവധി പ്രശസ്ത സിനഗോഗുകൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു, എന്നിരുന്നാലും പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സ്ഥാപിതമായ ആദ്യത്തെ ജൂത സിനഗോഗ് (കോമൺ‌വെൽത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന സിനഗോഗ്) മാത്രമാണ് അവശേഷിക്കുന്നത്. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണകാലത്ത്, കൊച്ചി രാജ്യം പോർച്ചുഗീസുകാരോട് കൊച്ചി ജൂതന്മാരെ ആക്രമിക്കുന്നത് നിർത്താൻ ഔദ്യോഗികമായി ആവശ്യപ്പെടുന്നതുവരെ നിരവധി സിനഗോഗുകൾ റെയ്ഡ് ചെയ്യപ്പെടുകയും പലതും തകർക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ൽ ആധുനിക ഇസ്രായേൽ രാഷ്ട്രം സ്ഥാപിതമായതിനെത്തുടർന്ന്, കൊച്ചി ജൂതന്മാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും ഇസ്രായേലിലേക്ക് താമസം മാറി, ഇന്ന് കേരളത്തിൽ വളരെ കുറച്ചുപേർ മാത്രമേ അവശേഷിക്കുന്നുള്ളൂ. ഇതിന്റെ ഫലമായി കേരളത്തിൽ രണ്ട് സിനഗോഗുകൾ മാത്രമേ നിലനിന്നിരുന്നുള്ളൂ: മട്ടാച്ചേരിയിലെ ''പരദേശി സിനഗോഗ്'' (കൊച്ചിയിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ തീർച്ചയായും കാണേണ്ട ഒന്ന്), ''പറവൂരിൽ'' ഒരു ചെറിയ സിനഗോഗ്. ശനിയാഴ്ചകളിൽ ശബ്ബത്ത് ആയതിനാൽ സിനഗോഗുകളിൽ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രവേശനമില്ല.

ശക്തമായ സോഷ്യലിസ്റ്റ് മൂല്യങ്ങളും നിരവധി കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചരിത്രവും കാരണം, സംസ്ഥാനത്ത് ധാരാളം ''നിരീശ്വരവാദികൾ'' ഉണ്ട്.

ജനസംഖ്യയുടെ ഏകദേശം 56% ഹിന്ദുക്കളും 24% മുസ്ലീങ്ങളും ഏകദേശം 19% ക്രിസ്ത്യാനികളുമാണ്. സാമുദായിക, വിഭാഗീയ സംഘർഷങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും സമാധാനപരമായ സ്ഥലമായി കേരളം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

===സംസ്കാരം===
കേരളത്തിന് മാത്രമുള്ള മലയാളി സംസ്കാരം, ഇന്തോ-ആര്യൻ സംസ്കാരവുമായി സംയോജിപ്പിച്ച പുരാതന തമിഴ്-ദ്രാവിഡ ആചാരങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണ്. ചൈനക്കാർ, ജപ്പാൻക്കാർ, അറബ് രാജ്യക്കാർ, പോർച്ചുഗീസുക്കാർ, ഹോളണ്ടുകാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരുടെ പോലും സ്വാധീനവും ഇതിനുണ്ട്. നിരവധി തമിഴ്-സംസ്കൃത ഘടകങ്ങളുണ്ട്. ഇത് നിരവധി സവിശേഷമായ ആചാരങ്ങൾക്കും ആനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും കാരണമാകുന്നു. കേരളത്തിന് പുറത്ത് കാണാത്ത മലയാളി സംസ്കാരത്തിന്റെ തനതായ പതിപ്പ് കേരളത്തിലെ ഓരോ സമൂഹത്തിനും ഉണ്ട്.

ഹിന്ദു സ്വാധീനം ആയുർവേദത്തെ (പരമ്പരാഗത വൈദ്യശാസ്ത്രം) പ്രാമുഖ്യത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു.കളരിപ്പയറ്റ് (കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത ആയോധനകല) നിരവധി ഹൈന്ദവ ആചാരങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചു. മതവിശ്വാസങ്ങളും അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുരാണങ്ങളും ഇതിഹാസങ്ങളും മലയാളി മനസ്സിൽ നന്നായി വേരൂന്നിയതാണെങ്കിലും, കമ്മ്യൂണിസത്തിന്റെയും കേരള നവോത്ഥാനത്തിന്റെയും സ്വാധീനം മതത്തെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്തുന്നതിൽ കലാശിച്ചു.

പശ്ചിമഘട്ടം തമിഴ് സ്വാധീനത്തെ തടഞ്ഞിരുന്ന കാലത്ത് ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒറ്റപ്പെട്ടതിനാൽ കേരള വാസ്തുവിദ്യയിൽ ടിബറ്റൻ-ചൈനീസ് സ്വാധീനം വളരെ കൂടുതലാണ്. മിക്ക കെട്ടിടങ്ങളിലും ഗേബിൾഡ്, ടൈൽഡ് മേൽക്കൂരകൾ, ചരിഞ്ഞ ജനാലകൾ, അലങ്കാര സസ്യജാലങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള തടിയുടെ ഉപയോഗം കൂടുതലാണ്. തിരുവനന്തപുരത്തിനടുത്തുള്ള ശ്രീ പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരം ഇതിന് ഒരു ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.

നൃത്തം, സംഗീതം, നാടകം എന്നിവയ്‌ക്കെല്ലാം വ്യത്യസ്തമായ ശൈലികളുണ്ട്, അവ വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുന്നു.

കേരളത്തിലെ കലകളുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും മുഴുവൻ ഛായാരൂപവും ഒരിടത്ത് അനുഭവിക്കാൻ, സാധാരണയായി ഡിസംബർ അല്ലെങ്കിൽ ജനുവരി മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന വാർഷിക '''കേരള സംസ്ഥാന സ്കൂൾ കലാമേള''' പരീക്ഷിക്കാവുന്നതാണ് . വർഷം തോറും വിവിധ ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ കലാമേളയുടെ വേദി മാറിമാറി വരുന്നു. കേരള കലകളെയും സംസ്കാരത്തെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി സ്കൂൾ കുട്ടികൾക്കിടയിൽ ഒരു മത്സരമായിട്ടാണ് സർക്കാർ ഇത് രൂപീകരിച്ചത്. [[w:en:Guinness World Records|ഗിന്നസ് ലോക റെക്കോർഡ്]] പ്രകാരം ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവമാണിത്, പത്ത് ദിവസത്തെ ദൈർഘ്യത്തിൽ 82 ലധികം കലാരൂപങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

====നൃത്തം====
[[പ്രമാണം:Kathakali Dance.jpg|thumb|300px|right|ഇന്ത്യയിലെ ഏക ക്ലാസിക്കൽ നൃത്ത നാടകമായ കഥകളി ഉത്ഭവിച്ചത് കേരളത്തിലാണ്.]]
കേരളത്തിൽ നിരവധി തദ്ദേശീയ നൃത്തരൂപങ്ങളുണ്ട്:

* '''ചവിട്ടുനാടകം''' – [[വടക്കൻ പറവൂർ|വടക്കൻ പറവൂരിലെ]] ഗോതുരുത്ത് ഗ്രാമത്തിൽ ഉത്ഭവിച്ച വളരെ വർണ്ണാഭമായ ഒരു ക്രിസ്തീയ ക്ലാസിക്കൽ കലാരൂപമാണിത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ആകർഷകമായ മേക്കപ്പ്, അവരുടെ വിപുലമായ വസ്ത്രങ്ങൾ, വിശദമായ ആംഗ്യങ്ങൾ, താളാത്മകമായ പിന്നണി സംഗീതത്തിനും പൂരക താളവാദ്യത്തിനും അനുസൃതമായി അവതരിപ്പിക്കുന്ന നന്നായി നിർവചിക്കപ്പെട്ട ശരീര ചലനങ്ങൾ എന്നിവയാൽ ഇത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഈ കലാരൂപം യൂറോപ്യൻ ഓപ്പറയോട് വളരെ സാമ്യമുള്ളതാണ്. എ.ഡി. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ചവിട്ടുനാടകം ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ആലപ്പുഴ, എറണാകുളം, തൃശൂർ ജില്ലകളിലെ ക്രിസ്ത്യൻ സമൂഹത്തിൽ ഈ നാടകരൂപം പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.
* '''കഥകളി''' - വലിയ വസ്ത്രങ്ങളും വിപുലമായ അലങ്കാരവും ഉപയോഗിച്ചുള്ള കേരളത്തിലെ കഥ പറയുന്ന ലളിതമായ കവിതകളെയോ ഗാനങ്ങളെയോ ഉള്ളടക്കിയ പ്രശസ്തമായ ക്ലാസിക്കൽ സംഗീത-നൃത്തരൂപമാണ് ''കഥകളി''. വൈവിധ്യമാർന്ന കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു നൃത്ത നാടകമാണിത്. ഓരോ കഥാപാത്രത്തിനും പ്രത്യേക തരം വേഷവിധാനവും അലങ്കാരവും, പ്രത്യേക ചലനങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് വിപുലമായ ഭാവങ്ങളും, പരിഷ്കൃത ആംഗ്യങ്ങളും, നൂതനമായ തീമുകളും ഉണ്ട്. നൃത്തത്തോടൊപ്പം വിശേഷ അടിത്തറയുള്ള സംഗീതവും കൃത്യമായ മേളവും ഉണ്ട്. ഭാവങ്ങൾക്കും പ്രതികരണങ്ങൾക്കും അനുസൃതമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ കഥകളി സംഗീതം സവിശേഷമാണ്. പരമ്പരാഗത ഇന്ത്യൻ ഇതിഹാസങ്ങൾ, പ്രധാനമായും രാമായണം, ഗീതാപുരാണം എന്നിവയാണ് നൃത്ത നാടകത്തിന്റെ പ്രധാന കഥാ-ബോർഡുകൾ. അതേസമയം ഷേക്സ്പിയർ-ഹോമർ-ബൈബിൾ കൃതികൾ പോലുള്ള നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര പതിപ്പുകൾ ഇപ്പോൾ പ്രമേയങ്ങളായി എടുക്കുന്നു. കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന പ്രകടനങ്ങളിൽ (തേക്കടിയിലേത് ഉൾപ്പെടെ) കഥകളിയുടെ ഒരു നേർക്കാഴ്ച കാണാൻ കഴിയും, അവിടെ കല പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും അതിനെക്കുറിച്ച് ആളുകളെ ബോധവൽക്കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
* '''കൂടിയാട്ടം''' - 2,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ഒരു പുരാതന നാടകരൂപം. വളരെ ശൈലീകൃതമായ സംസ്കൃത നാടകമാണിത്, യുനെസ്കോ ''മനുഷ്യത്വത്തിന്റെ വാമൊഴി, അദൃശ്യ പൈതൃകത്തിന്റെ ഉൽകൃഷ്ടസൃഷ്ടി'' ആയി അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. മിക്ക കഥാപാത്രങ്ങളും സംസ്കൃത പാരായണത്തിനും വളരെ ശൈലീകൃതമായ ചലനത്തിനും, പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണുകളുടെ ഭാവങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടവരാണ്. കഥകളുടെ ചില ഭാഗങ്ങൾ കണ്ണുകൾ ഉപയോഗിച്ച് മാത്രമേ പ്രകടിപ്പിക്കൂ.
* '''മാർഗ്ഗം കളി''' (''മാർഗങ്കളി'') - സെന്റ് തോമസ് ക്രിസ്ത്യാനികൾ പരിശീലിക്കുന്ന കേരളത്തിലെ പുരാതന സംഘനൃത്തങ്ങളിൽ ഒന്ന്. പന്ത്രണ്ട് പേർ ഒരു പരമ്പരാഗത എണ്ണ വിളക്കിന് (നിലവിളക്ക്) ചുറ്റും നൃത്തം ചെയ്യുന്ന ഒരു ആചാരപരമായ നാടോടി നൃത്തമാണ് മാർഗ്ഗം കളി. അവർ 12 അപ്പോസ്തലന്മാരെയും, ക്രിസ്തുവിനെ വിളക്കിനാൽ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗത വെളുത്ത മുണ്ടും തലപ്പാവിൽ മയിൽപ്പീലിയും ധരിച്ചാണ് അവർ നൃത്തം ചെയ്യുന്നത്. കോട്ടയം, തൃശൂർ ജില്ലകളിലെ സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കിടയിൽ മാർഗ്ഗം കളി പ്രധാനമായും പ്രസിദ്ധമാണ്.
* '''മോഹിനിയാട്ടം''' – കേരളത്തിലെ ഈ ക്ലാസിക്കൽ കലാരൂപം പരമ്പരാഗത വേഷവിധാനങ്ങളിലുള്ള സ്ത്രീകൾ അവതരിപ്പിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മവും മനോഹരവുമായ നൃത്തമാണ്. ഹിന്ദു പുരാണങ്ങളിൽ ഊന്നൽ നൽകുന്ന മറ്റ് ക്ലാസിക്കൽ നൃത്തങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മിക്ക പ്രമേയങ്ങളും കവിതകളാണ്.
* '''തെയ്യം''' – മലബാറിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഈ ആചാരപരമായ ആചാരം നടത്തപ്പെടുന്നു. ഇത് ഒരു പുരാതന പാരമ്പര്യമാണ്. ആരാധന ഔപചാരിക ആരാധനയല്ല, മറിച്ച് പ്രകടനത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ്. തെയ്യം വേഷം ധരിക്കുമ്പോൾ, കലാകാരന്മാരെ ദേവീദേവന്മാരായി കണക്കാക്കുന്നു. ഏകദേശം 41 വ്യത്യസ്ത തരം തെയ്യങ്ങളുണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ ഐതിഹ്യങ്ങൾക്കും കഥകൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. തെയ്യം സീസണിൽ (ഡിസംബർ-മാർച്ച്) ഏതെങ്കിലും മലബാർ ക്ഷേത്രങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്.

====സംഗീതം====
കേരളത്തിന് തനതായ തദ്ദേശീയ സംഗീതവും വാദ്യവൃന്ദത്തിനായുള്ള സംഗീതക്രമീകരണവുമുണ്ട്.
* '''മേളം''' – ഇത് ഒരു താളവാദ്യ സംഘമാണ്, ഉപയോഗിക്കുന്ന താളവാദ്യങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിലും അവ വായിക്കുന്ന രീതിയിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്. മേളം ജനപ്രിയമാണ്, പ്രധാനമായും ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിലാണ് ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നത്, ആറ് മണിക്കൂറിലധികം തുടർച്ചയായി വായിക്കുന്നത് പതിവാണ്. മേളം വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുകയും അതിശയകരമായ സ്വരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. 300-ലധികം സംഗീതജ്ഞർ അണിനിരക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ മേളം തൃശൂർ പൂരത്തിലാണ്.
* '''സോപാനം''' – കേരളത്തിന്റെ തനതായ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന് മന്ദഗതിയിലുള്ളതും മനോഹരവുമായ താളങ്ങളുണ്ട്. മിക്ക യഥാർത്ഥ പതിപ്പുകളും കവിതകളാണ്, സംഗീതവും കാവ്യാത്മക ആവിഷ്കാരവും ശൈലിയും ചേർന്നതാണ്. സോപാനം ഇപ്പോൾ ക്ഷേത്ര പരിപാടികളിലെ പതിവ് പ്രകടനങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.
* '''മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ''' – ഈ സംഗീതം പ്രാദേശിക മുസ്ലീം സമൂഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, ഗാനങ്ങൾ മാപ്പിള മലയാളത്തിലാണ് അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നത് - അറബി, മലയാളം എന്നിവയുടെ മിശ്രിതം - മിക്കതും സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥകളുടെയും ആചാരങ്ങളുടെയും കഥകൾ പറയുന്നു. ഇന്ന്, മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ യുവാക്കൾക്കിടയിൽ ജനപ്രിയമാണ്, മലയാളം വരികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെയും പശ്ചിമേഷ്യയുടെയും ധാർമ്മികതയുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും മിശ്രിതമാണ് അവരുടെ ഈണങ്ങൾ.
* '''കവിതകൾ''': മലയാള സംഗീതത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. കാവ്യപാരമ്പര്യത്തിനും ഉയർന്ന സാഹിത്യ മൂല്യമുള്ള നിരവധി കവിതകൾക്കും കേരളം പ്രശസ്തമാണ്. 
* '''അക്ഷരശ്ലോകം''': (കവിത പാരായണം) പല ഗ്രാമ ക്ഷേത്ര വേദികളിലും ഉത്സവ സമയങ്ങളിലും ഒരു സാധാരണ കാഴ്ചയാണ്, കവികൾ കവിതകൾ ചൊല്ലുകയും മറ്റ് കവികളെ ആ വാക്യം ഉപയോഗിച്ച് പാരായണം ആരംഭിക്കാൻ വെല്ലുവിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സമയങ്ങളിൽ, കവി തന്റെ പാരായണം അവസാനിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''ചലച്ചിത്ര സംഗീതം''' - ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ, ചലച്ചിത്ര സംഗീതം ജനപ്രിയമാണ്, മലയാള ഗാനങ്ങൾ എല്ലായിടത്തും കേൾക്കാം.

====ആയോധന കലകൾ====
'''കളരിപ്പയറ്റ്''' (''കളരി'') ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ആയോധനകലകളിൽ ഒന്നാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കളരിപ്പയറ്റിന് നിരവധി ശൈലികളുണ്ട്, അവയിൽ ഏറ്റവും അറിയപ്പെടുന്നത് വടക്കൻ ശൈലിയും തെക്കൻ ശൈലിയുമാണ്. ആദ്യത്തേത് വിവിധ ആയുധങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ, തെക്കൻ ശൈലി വെറും കൈകൊണ്ട് ശക്തമായ അടികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. മനുഷ്യശരീരത്തിലെ മർമ്മം എന്നറിയപ്പെടുന്ന സുപ്രധാന സ്ഥലങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് കളരിപ്പയറ്റ് യോദ്ധാക്കളെ എതിരാളികളെ മരവിപ്പിക്കാനോ കൊല്ലാനോ കഴിയുന്ന പ്രഹരങ്ങൾ ഏൽപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ചു.

ബുദ്ധമത സന്യാസിയായ ബോധിധർമ്മൻ കേരളത്തിൽ ആയിരുന്നപ്പോൾ കളരിപ്പയറ്റിൽ പ്രാവീണ്യം നേടി, പിന്നീട് ബുദ്ധമതം പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനിടയിൽ അത് ചൈനയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. അദ്ദേഹം ചൈനയിലെ ബുദ്ധ സന്യാസിമാർക്ക് ഇത് പഠിപ്പിച്ചു, ഇത് ഷാവോലിൻ കുങ്ഫുവിന് കാരണമായി, ഇത് കുങ്ഫുവിന്റെ മറ്റെല്ലാ രൂപങ്ങൾക്കും കരാട്ടെയ്ക്കും കാരണമായി.

ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ കളരി നിരോധിക്കുന്ന നിയമനിർമ്മാണം പാസ്സാക്കി. ഇത് ഒരു സാധ്യതയുള്ള അപകടമായി കണക്കാക്കുകയും ഒരു ചെറിയ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമാവുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന്, ഇത് ഒരു ജനപ്രിയ കായിക വിനോദവും വ്യായാമ ഐശ്ചികവുമാണ്. ഇത് അന്താരാഷ്ട്ര ശ്രദ്ധ നേടുന്നു. പല സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളും കളരി സങ്കേതങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു, അവയിലൊന്ന് തേക്കടിയിലെ കളരി കേന്ദ്രം, തിരുവനതപുരം, കോട്ടയം, വടക്കേ മലബാറിലെ സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ സ്കൂളുകൾ.

====നാടകം====
ഒരുകാലത്ത് കേരളത്തിൽ വളരെ പ്രചാരമുള്ള ഒരു മാധ്യമമായിരുന്നു നാടകം, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിന്റെയും പ്രദേശത്തിന്റെ സാമൂഹിക നവോത്ഥാനത്തിന്റെയും പ്രചാരണത്തിൽ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു. ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളുടെയും സിനിമയുടെയും ജനപ്രീതി കാരണം, തത്സമയ നാടകത്തിന്റെ ജനപ്രീതി കുറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, സാങ്കേതികവിദ്യയും നൂതന വിഷയങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ചില ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള നാടകങ്ങൾ പ്രധാന നഗര പ്രദേശങ്ങളിൽ പ്രചാരം നേടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. '''[[തൃശ്ശൂർ]]''' കേരള നാടകത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്, നിരവധി തിയേറ്ററുകൾ പതിവ് പ്രകടനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പ്രമുഖ നാടകപ്രവർത്തകരെ ആകർഷിക്കുന്ന വാർഷിക '''കേരള അന്താരാഷ്ട്ര നാടകോത്സവം''' തൃശ്ശൂരിന്റെ ആതിഥേയത്തിൽ നടക്കുന്നു. മിക്ക കേരള നാടകങ്ങളും മലയാളത്തിലാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്, സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള കഥകളും. ചില ക്ഷേത്രങ്ങൾ അവരുടെ ക്ഷേത്രോത്സവ പരിപാടികളുടെ ഭാഗമായി നാടകങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.

====സിനിമ====
മലയാള സിനിമ സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും ബോളിവുഡ്, തമിഴ് സിനിമാ വ്യവസായങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുന്ന തിളക്കവും ഗ്ലാമറും ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രാദേശിക തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന മലയാള സിനിമകൾക്ക്, സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുള്ള അവാർഡുകൾക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട സിനിമകൾ ഒഴികെ, മറ്റ് ഉപശീർഷകങ്ങളില്ല. ഏഷ്യൻ, ലാറ്റിൻ സിനിമകളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള വാർഷിക '''അന്താരാഷ്ട്ര കേരള ചലച്ചിത്ര ഉത്സവം''' [[തിരുവനന്തപുരം]] സംഘടിപ്പിക്കുന്നു.

====പരമ്പരാഗത വസ്ത്രധാരണം====
[[പ്രമാണം:Mundu Dhothi Veshti Kerala Style മുണ്ട്.JPG|thumb|100px| കേരളത്തിലെ മുണ്ട് ശൈലി]]
കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത വസ്ത്രങ്ങൾ പുരുഷന്മാർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും 'മുണ്ട്' എന്നും 'നേരിയത്' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. സാരികളും ബ്ലൗസുകളുമാണ് കേരളത്തിലെ സ്ത്രീകളുടെ പരമ്പരാഗത വേഷവിധാനം. കേരള മുണ്ടിന് സംസ്ഥാനത്ത് പ്രചാരമുണ്ട്, നിരവധി പുരുഷന്മാർ ഇത് ധരിക്കുന്നു. അരയിൽ ഉടനീളം ധരിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക വെള്ള/ക്രീം നിറമുള്ള വസ്ത്രമാണിത്. അരയിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് ഒരു തുണ്ട് പോലെ സ്വർണ്ണ നൂൽ കൊണ്ടുള്ള മുണ്ടും, സ്വർണ്ണ നൂലിന്റെ വീതിയും വില നിർണ്ണയിക്കുന്നു. ഇത് ഒരു മനോഹരമായ വസ്ത്രമാണ്, കൂടുതലും ആചാരപരമായ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നു. സ്ത്രീകളുടെ മുണ്ടിനു നേരിയതുമായി സാമ്യമുണ്ട്, ഒരേ തുണി കൊണ്ടുള്ള ഒരു മേലംഗ വസ്ത്രം ഉണ്ട്. വെള്ളയാണ് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ഇഷ്ടപ്പെട്ട വസ്ത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഇന്ന്, വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളും രൂപങ്ങളുമുള്ള മുണ്ടിന്റെയും നേരിയതിന്റെയും വ്യത്യസ്ത പതിപ്പുകൾ ലഭ്യമാണ്.

===സർക്കാർ===
കേരളം പരമ്പരാഗതമായി സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചായ്‌വുള്ള ഒരു സംസ്ഥാനമാണ്, പ്രധാന പാർട്ടികളായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസും സിപിഐഎമ്മും സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടികളാണ്. ശക്തമായ ഒരു കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനവും ഇവിടെയുണ്ട്, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഒരു സർക്കാർ ജനാധിപത്യപരമായി അധികാരത്തിലെത്തിയ ലോകത്തിലെ ചുരുക്കം ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. വിപണി സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലും പരിഷ്കാരങ്ങളിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനാൽ ഇന്നത്തെ കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസം ചൈനീസ് രീതിയോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്, ഔദ്യോഗികമായി അവർ മുതലാളിത്തത്തെ എതിർക്കുന്നു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി നയിക്കുന്ന എൽഡിഎഫ് (ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി) എന്നും ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് നയിക്കുന്ന യുഡിഎഫ് (ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി) എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്ന രണ്ട് പ്രധാന സഖ്യങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യം കേരളത്തിനുണ്ട്. ഇവ ഓരോ അഞ്ച് വർഷത്തിലും മാറിമാറി അധികാരത്തിൽ വരും.

====ജില്ലകൾ====
ഭരണസംവിധാന നിർവഹണത്തിനു സഹായിക്കാൻ താഴെ കാണും വിധം സംസ്ഥാനത്തെ ജില്ലകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]]
* [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം]]
* [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട]]
* [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]]
* [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]]
* [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി]]
* [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]]
* [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]]
* [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]]
* [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം]]
* [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]]
* [[വയനാട് ജില്ല|വയനാട്]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
* [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]]
{{Div col end}}

===സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ===
രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രതിശീർഷ വരുമാനമുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായ കേരളം ശക്തമായ വളർച്ചയുടെ ഒരു കാലഘട്ടത്തിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്, ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ദാരിദ്ര്യനിരക്ക് വളരെ കുറവാണ്. മിക്ക വീടുകളിലും കുടുംബാംഗങ്ങൾ സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്ത്, പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|മധ്യപൂർവേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ]], ജോലി ചെയ്യുന്നുണ്ട്, അവരുടെ പണമയയ്ക്കൽ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ഏകദേശം 20% വരും. റബ്ബർ, തേയില, കാപ്പി, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, തെങ്ങ് തോട്ടങ്ങൾ തുടങ്ങിയ നാണ്യവിള കൃഷിയിലാണ് കൃഷി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗം ഇപ്പോൾ വിനോദസഞ്ചാരമാണ്.

===സന്ദർശക വിവരങ്ങൾ===
ഔദ്യോഗിക വെബ്‌സൈറ്റുകൾ:
* [https://kerala.gov.in/ കേരള സർക്കാർ ഔദ്യോഗിക വെബ് പോർട്ടൽ]
* [https://www.keralatourism.org/ കേരള വിനോദസഞ്ചാരം]

==സംസാരഭാഷ==
[[പ്രമാണം:A sign board in NH 208.jpg|150px|thumbnail|കേരളത്തിലെ ഒരു തെരുവിലെ ദ്വിഭാഷാ സൈൻ ബോർഡ്]]
'''[[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]]''' സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണ്, സംസ്ഥാനത്തെ മിക്കവാറും എല്ലാ നിവാസികൾക്കും ഇത് മനസ്സിലാകും. അതിന്റെ സവിശേഷമായ ലിപി, സങ്കീർണ്ണമായ വ്യാകരണം, ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഉച്ചാരണം, സമ്മിശ്ര രൂപഘടന എന്നിവ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, മലയാളത്തെ പലരും, ഇന്ത്യയിലും, പഠിക്കാൻ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഭാഷയായി കണക്കാക്കുന്നു, മിക്കവാറും എല്ലാ കേരളീയരും അഭിമാനിക്കുന്ന ഒരു വസ്തുതയാണിത്.

നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ, [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|'''തമിഴ്''']], [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|'''ഹിന്ദി''']], '''ഇംഗ്ലീഷ്''' എന്നിവ വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെപ്പോലെ, ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ഹിന്ദി അത്ര വ്യാപകമായി മനസ്സിലാകുന്നില്ല, ഹിന്ദിയേക്കാൾ ആളുകൾ ഇംഗ്ലീഷിൽ എളുപ്പത്തിൽ പ്രതികരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. തമിഴും മലയാളവും അടുത്ത ബന്ധമുള്ളതിനാൽ, തദ്ദേശീയർക്ക് സംസാരിക്കുന്ന തമിഴ് മനസ്സിലാകാം, എന്നിരുന്നാലും കുറച്ച് ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും.

കേരളീയർ സാധാരണയായി 3-4 ഭാഷകളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവരാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ബഹുഭാഷാ പണ്ഡിതരാണ് കേരളീയർ എന്ന് ഒരാൾക്ക് വാദിക്കാം.

മിക്കവാറും എല്ലാ ബസ്സ് റൂട്ടുകളിലും നാമ ബോർഡുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റ് പ്രധാന അടയാളങ്ങളിലും മലയാളത്തിലും ചിലത് ഇംഗ്ലീഷിലും എഴുതിയിരിക്കുന്നു. മിക്ക നഗര ബസ്സ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളും പ്രധാനമായും മലയാളത്തിലാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്, ചിലതിൽ വായിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള ചെറിയ ഫോണ്ടുകളിൽ ഇംഗ്ലീഷ് അടയാളങ്ങളുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും എല്ലാ ബസ്സ് കണ്ടക്ടർമാർക്കും ടിക്കറ്റ് പരിശോധകർക്കും അടിസ്ഥാന ഇംഗ്ലീഷ് മനസ്സിലാകും. മിക്ക കേരള സർക്കാർ ഓഫീസുകളിലും മലയാളം അടയാളങ്ങൾ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കുന്നുള്ളൂ, രസീതുകൾ, ബില്ലുകൾ തുടങ്ങിയ മിക്ക കേരള സർക്കാർ രേഖകളും മലയാളത്തിലാണ്. എന്നിരുന്നാലും സാധാരണയായി ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്ന ജീവനക്കാർ സേവനത്തിൽ ഉണ്ടാകും.

==എത്തിച്ചേരുക==

===വിമാനമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Cochin International Airport.JPG|thumb|300px|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്രവിമാനത്താവളം]]
കേരളത്തിൽ നാല് വിമാനത്താവളങ്ങളുണ്ട്, ആഭ്യന്തര, അന്തർദേശീയ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്: [[കണ്ണൂർ]], [[കൊച്ചി]] (കൊച്ചി), [[കോഴിക്കോട്]] (കാലിക്കറ്റ്), [[തിരുവനന്തപുരം]]. അന്താരാഷ്ട്ര വിമാന സർവീസുകൾ നടത്തുന്ന നിരവധി വിമാനക്കമ്പനികൾ വിമാനത്താവളങ്ങളിലുണ്ട്. എരുമേലിയിയിൽ വിമാനത്താവളത്തിന് അനുമതി ആയിട്ടുണ്ട്. കൊച്ചി വെല്ലിങ്ടൺ ദ്വീപിലുള്ള വിമാനത്താവളം നാവികസേനയുടെ ആവശ്യത്തിനായി മാത്രം ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.
* '''[https://www.cial.aero/ കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]''' ({{IATA|COK}}) സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വിമാനത്താവളമാണ്. കൂടാതെ സൗരോർജ്ജത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളുള്ള ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ വിമാനത്താവളവുമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലേക്കും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മാലിദ്വീപ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്. [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലേക്കും]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലേക്കും]] പോകുന്ന യാത്രക്കാർക്ക് മധ്യപൂർവേഷ്യ, [[ഡെൽഹി]] അല്ലെങ്കിൽ [[മുംബൈ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.
* '''തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|TRV}}) ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലേക്കും [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മാലിദ്വീപ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി സേവനങ്ങളുണ്ട്. ലണ്ടൻ, ന്യൂയോർക്ക്, മോസ്കോ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വിനോദയാത്രയ്ക്കായുള്ള ചാർട്ടർ വിമാനങ്ങൾ തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു.
[[പ്രമാണം:കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം.jpg|thumb|കാലിക്കറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം.]]
* '''കാലിക്കറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|CCJ}}) [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]] ഒഴികെയുള്ള മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വിമാന സേവനങ്ങൾ പരിമിതമായ ഒരു പുതിയ വിമാനത്താവളമാണ്.
* '''കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|CNN}}) കണ്ണൂർ നഗരത്തിനും, [[പുതുച്ചേരി|പുതുച്ചേരിയിലെ]] മാഹി ജില്ലയ്ക്കും, ഇന്ത്യയിലെ വടക്കൻ കേരളത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങൾക്കും സേവനം നൽകുന്നു. കണ്ണൂരിൽ നിന്ന് 28 കിലോമീറ്റർ (17 മൈൽ) കിഴക്കും, തലശ്ശേരിയിൽ നിന്ന് 24 കിലോമീറ്റർ (15 മൈൽ) കിഴക്കുമായി മട്ടന്നൂരിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പൊതു-സ്വകാര്യ കൺസോർഷ്യമായ '''കണ്ണൂർ ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ്''' ഇൽ (''കിയാൽ'') നിക്ഷിപ്തമാണ് ഇതിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശവും, പ്രവർത്തന ചുമതലയും.

20 മുതൽ 25 വരെ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനക്കമ്പനികൾ കേരളത്തിലേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനക്കമ്പനികൾക്ക് പുറമേ, എയർ ഇന്ത്യ മൂന്ന് വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ നിന്നും അന്താരാഷ്ട്ര സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ നിന്ന് നേരിട്ടുള്ള വിമാന സേവനങ്ങൾ വഴി എത്തിച്ചേരാവുന്ന ആഭ്യന്തര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ [[ചെന്നൈ]], [[ബെംഗളൂരു]], [[മുംബൈ]], [[ഹൈദരാബാദ്]], [[മംഗലാപുരം]], [[ഗോവ]], [[ഡെൽഹി]] എന്നിവയാണ്. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് മിക്ക ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിലേക്കും ദിവസേനയും, ചില ദ്വിദിന വിമാനക്കമ്പനികളും ഉണ്ട്. ''സ്‌പൈസ് ജെറ്റ്'', ''ഇൻഡിഗോ'' പോലുള്ള പ്രധാന ഇന്ത്യൻ കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള വിമാനക്കമ്പനികളിൽ (കുറഞ്ഞ ചെലവിലുള്ള വാഹകർ) പലതും പ്രധാന ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് ദിവസേന സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

===റെയിൽ‌ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Angamaly Railway Station.JPG|thumb|left|അങ്കമാലി റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ]]
[https://www.indianrailways.gov.in/ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ] കേരളത്തിലേക്കും കേരളത്തിനുള്ളിലും നിരവധി റെയിൽ സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. [[കർണാടക]], [[തമിഴ്‌നാട്]] തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് കേരളത്തിലേക്കുള്ള ട്രെയിനുകൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. [[ഡെൽഹി]], [[മുംബൈ]] തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് ദീർഘദൂര നേരിട്ടുള്ള ട്രെയിൻ സേവനങ്ങളും ലഭ്യമാണ്.

ഓൺലൈനായി ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതിന് [https://www.irctc.co.in ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ മുൻകൂർ ബുക്കിംഗ് സൈറ്റ്] എന്നതിൽ ലോഗിൻ ചെയ്യുക അല്ലെങ്കിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏതെങ്കിലും രണ്ട് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതിന് ഏതെങ്കിലും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലേക്ക് നടക്കുക.

ട്രെയിനുകളാണ് ഏറ്റവും പ്രചാരമുള്ള ഗതാഗത മാർഗ്ഗം, കേരളത്തിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ ട്രെയിനുകളും [[തിരുവനന്തപുരം]] അല്ലെങ്കിൽ [[കൊച്ചി/എറണാകുളം|എറണാകുളം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുകയോ അവസാനിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു, സാധാരണയായി ധാരാളം ബുക്കിംഗ് ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. കഴിയുന്നത്ര നേരത്തെ ടിക്കറ്റുകൾ വാങ്ങുക. മറ്റൊരു ഐശ്ചികം ''തത്കാൽ'' ഉപയോഗിക്കുക എന്നതാണ്. താമസ സൗകര്യത്തിന്റെ ക്ലാസ് അനുസരിച്ച് നിങ്ങൾ കൂടുതൽ പണം നൽകേണ്ടതുണ്ട്, പക്ഷേ സീറ്റ് ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. തത്കാൽ ഒരു അടിയന്തര സേവനമാണ്, അതിനാൽ പുറപ്പെടുന്നതിന് 24 മണിക്കൂർ മുമ്പ് മാത്രമാണ് ഇതിന്റെ ബുക്കിംഗ് തുറന്നിരിക്കുന്നത്. എ.സി. ക്ലാസുകളിൽ യാത്രയുടെ തലേദിവസം രാവിലെ 10 മണിക്കും, എ.സി. അല്ലാത്ത സ്ലീപ്പർ ക്ലാസുകളിൽ യാത്രയുടെ തലേദിവസം രാവിലെ 11 മണിക്കും തത്കാൽ ബുക്കിംഗ് ആരംഭിക്കുന്നു. ബുക്കിംഗ് സമയത്ത് നിങ്ങളുടെ പക്കൽ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ വെബ്‌സൈറ്റ് ലോഗിൻ, സാധുവായ തിരിച്ചറിയൽ കാർഡ് എന്നിവ ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. ചില യാത്രാ ഏജന്റുമാർക്ക് ചില ട്രെയിനുകൾക്ക് അംഗീകൃത ബുക്കിംഗ് ക്വാട്ടകൾ ഉണ്ട്.

ആഡംബര വിനോദസഞ്ചാര ട്രെയിൻ ''ദി ഗോൾഡൻ ചാരിയറ്റ്'' കേരളത്തിലെ പല ഭാഗങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ റെയിൽ യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ സന്ദർശിക്കാൻ ഇതൊരു നല്ല മാർഗ്ഗമാണ്. [[ബെംഗളൂരു|ബെംഗളൂരുവിൽ] നിന്ന് ആരംഭിച്ച് [[ചെന്നൈ]], [[പുതുച്ചേരി]], [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]], [[മധുരൈ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], [[ആലപ്പുഴ]], [[കൊച്ചി]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച് ബെംഗളൂരുവിലേക്ക് തിരികെ പോകുന്ന ട്രെയിൻ. 7 രാത്രികൾ/8 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പാക്കേജ് യാത്രയ്ക്ക്, എടുക്കുന്ന ക്ലാസിനെ ആശ്രയിച്ച് US$3,000 മുതൽ US$7,000 ചിലവാകും.

കേരളത്തിലെ റെയിൽവേ ശൃംഖല, ഇടുക്കി, വയനാട് എന്നീ ജില്ലകളൊഴികെ ബാക്കി എല്ലാ ജില്ലകളിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു.  എങ്കിലും മലപ്പുറം, തൊടുപുഴ (ഇടുക്കി), കല്പറ്റ (വയനാട്), പത്തനംതിട്ട  എന്നീ ജില്ലാതലസ്ഥാനങ്ങൾ ഈ റെയിൽശൃംഖലയിൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല.

മംഗലാപുരത്തുനിന്ന് കാസർഗോഡ് വഴി ഷൊർണൂർ വരെയും, ഷൊർണൂർ നിന്ന് പാലക്കാട് വഴി ചെന്നൈ ഭാഗത്തേക്കും, ഷൊർണൂരിൽ നിന്ന് എറണാകുളത്തേക്കും, എറണാകുളത്തുനിന്ന് കോട്ടയം വഴിയും ആലപ്പുഴ വഴിയും വെവ്വേറെ കൊല്ലത്തേക്കും, കൊല്ലത്തുനിന്ന് തിരുവനന്തപുരം വഴി നഗർകോവിൽ ഭാഗത്തേക്കും റെയിൽപ്പാതകൾ നിലവിലുണ്ട്. കൂടാതെ തൃശ്ശൂരിൽ നിന്ന് ഗുരുവായൂർക്കും ഷൊർണൂരിൽ നിന്ന് നിലമ്പൂർക്കും കൊല്ലത്തുനിന്ന് പുനലൂർക്കും റെയിൽപ്പാതകളുണ്ട്.  പാലക്കാട്ട് നിന്ന് പൊള്ളാച്ചിയിലേക്കും പുനലൂരിൽ നിന്ന് ചെങ്കോട്ടയിലേക്കുമുള്ള  മീറ്റർ ഗേജ് പാതകൾ ബ്രോഡ് ഗേജ് ആയി മാറ്റിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇത് കേരളത്തെ തമിഴ്‌നാടുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
  
1861 മാർച്ച് മാസത്തിൽ ബേപ്പൂരിൽ നിന്ന് തിരൂർ വരെയാണ് കേരളതീരത്തെ ആദ്യത്തെ റെയിൽപ്പാത നിലവിൽ വന്നത്. പിന്നീട് ഈ പാത മംഗലാപുരത്തേക്കും മദിരാശിയിലേക്കും (നിലവിലെ ''ചെന്നൈ'') നീട്ടി. തുടർന്ന് ഷൊർണൂർ-കൊച്ചി പാതയും നിലവിൽ വന്നു.  ഷൊർണുർ-നിലമ്പൂർ പാതയും തുടർന്ന് വന്നു. 1904 മുതൽ ചെങ്കോട്ട മുതൽ പുനലൂർ വഴി കൊല്ലം വരെയുണ്ടായിരുന്ന മീറ്റർ ഗേജ് പാത 1930-കളിൽ തിരുവനന്തപുരം വരെ നീട്ടി.  ബാക്കി പാതകളെല്ലാം സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരകാലത്ത് ഉണ്ടായവയാണ്.

=== റോഡുമാർഗ്ഗം ===
[[പ്രമാണം:Roads of kerala(NH47).jpg|thumb|ദേശീയപാത 47- [[ചേർത്തല]]യിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം]]
കേരളം ദേശീയ പാതകളാൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ ദേശീയപാതയുടെ ആകെ നീളം 1,524 കിലോമീറ്ററും സംസ്ഥാനപാതയുടേത് 4,006 കിലോമീറ്ററുമാണ്, കൂടാതെ 23,702 കിലോമീറ്റർ ജില്ലാപാതകളും കേരളത്തിലുണ്ട്.
*'''എൻഎച്ച് 17''' ([[മുംബൈ|മുംബൈയെ]] [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയുമായി]] [[ഗോവ]], [[കർണാടക]] എന്നിവയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശം വഴിയും [[കണ്ണൂർ]], [[കോഴിക്കോട്]] പോലുള്ള [[മലബാർ|മലബാറിലെ]] മിക്കവാറും എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലൂടെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു). * കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ദേശീയപാതയാണ് ''എൻഎച്ച് 17''. കൊച്ചിയിലുള്ള ഇടപ്പള്ളിയിൽ നിന്നു തുടങ്ങി മുംബൈക്ക് സമീപം പനവേൽ വരെ ചെന്ന് അവിടെ വച്ച് ''എൻഎച്ച് 4'' - മായി കൂട്ടിമുട്ടുന്നു.  ഇടപ്പള്ളി മുതൽ [[തലപ്പാടി]] വരെയുള്ള 420 കിലോമീറ്റർ ഭാഗം കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. 
*'''എൻഎച്ച് 47''' ([[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] [[സേലം (ഇന്ത്യ)|സേലത്തിനെ]] [[കന്യാകുമാരി|കന്യാകുമാരിയുമായി]] [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[പാലക്കാട്]], [[തൃശൂർ]], [[കൊച്ചി]], [[ആലപ്പുഴ]], [[കൊല്ലം]], [[തിരുവനന്തപുരം]] വഴി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു). കേരളത്തിലൂടെയുള്ള രണ്ടാമത്തെ നീളം കൂടിയ ദേശീയപാതയാണ്‌ ''എൻഎച്ച് 47''. ഇതിന്റെ [[വാളയാർ]] മുതൽ [[കളിയിക്കാവിള]] വരെയുള്ള 416.8 കിലോമീറ്റർ ദൂരം കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. 
*'''എൻഎച്ച് 49''' ([[കൊച്ചി|കൊച്ചിയെ]] [[മൂന്നാർ]], [[മധുരൈ]] വഴി [[രാമേശ്വരം|രാമേശ്വരവുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു),
*''''എൻഎച്ച് 208''' ([[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] [[മധുരൈ|മധുരൈയുമായി]] [[പുനലൂർ]], ചെങ്കോട്ട, [[തെങ്കാശി]] വഴി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു), 
*'''എൻഎച്ച് 212''' ([[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടിനെ]]  [[വയനാട്]] വഴി [[മൈസൂരു|മൈസൂരുവുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു),
*'''എൻഎച്ച് 213''' ([[പാലക്കാട്|പാലക്കാടിനെ]] [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു)
*'''എൻഎച്ച് 220''' ([[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] [[കോട്ടയം]], കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി, [[കുമിളി]] വഴി തമിഴ്‌നാട്ടിലെ [[തേനി|തേനിയുമായി]] ബന്ധിപ്പിച്ച് കുമിളിയിൽ തമിഴ്‌നാട്ടിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു).

മിക്ക ദേശീയപാത റോഡുകളും ഇരട്ടപ്പാതകളാണ്. കേരളത്തിൽ വാഹനസാന്ദ്രത കൂടുതലായതിനാൽ അപകടങ്ങൾ സാധാരണമാണ്. ഇവിടെ വാഹനമോടിക്കുമ്പോൾ ജാഗ്രത പാലിക്കുക.

കേരളത്തിൽ വർഷം മുഴുവനും കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്നതിനാൽ, റോഡുകളുടെ അവസ്ഥ അസ്ഥിരമാണ്. അതിനാൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മഴക്കാലത്തും അതിനുശേഷവും (ജൂൺ-ഒക്ടോബർ) ദേശീയപാതകളിൽ പോലും കാലതാമസം പ്രതീക്ഷിക്കുക.

ദേശീയപാതകൾ കഴിഞ്ഞാൽ കേരളത്തിലെ റോഡ് ശൃംഖലയിൽ പ്രധാനം [[കേരളത്തിലെ സംസ്ഥാനപാതകളുടെ പട്ടിക|സംസ്ഥാനപാതകളാണ്]]. ഇവ കൂടാതെ ജില്ലാപാതകളും, പഞ്ചായത്തുപാതകളും ചേർന്ന് കേരളത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളേയും ബന്ധപ്പെടുത്തുന്നു.

====ബസ്സിൽ യാത്ര====
അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്വകാര്യ, സർക്കാർ ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു. സാധാരണയായി, പകൽ ചൂടിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ രാത്രിയിലാണ് യാത്ര നടത്തുന്നത്. ഏറ്റവും സാധാരണമായ അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സ് കർണാടക സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ (കെഎസ്ആർടിസി-കർണാടക) ആണ്, കേരളത്തിലെ മിക്ക പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ നിന്നും ബെംഗളൂരു, മൈസൂരു, മംഗലാപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദിവസേന ബസ്സുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. എസ്ഇടിസി പോലുള്ള തമിഴ്‌നാട് സ്റ്റേറ്റ് ബസുകളും കേരളത്തിൽ നിന്ന് പതിവായി സേവനം നടത്തുന്നു. കേരളത്തിന്റെ സ്റ്റേറ്റ് ബസ്- കെഎസ്ആർടിസി-കേരളത്തിന് തമിഴ്‌നാട്ടിലെയും കർണാടകയിലെയും മിക്ക സമീപ നഗരങ്ങളിലേക്കും പതിവായി ബസ്സുകൾ ഉണ്ട്. കെഎസ്ആർടിസി-കേരളം ബാംഗ്ലൂരിലേക്കും കോയമ്പത്തൂരിലേക്കും കുറച്ച് വോൾവോ എസി ബസ്സുകളും സേവനം നടത്തുന്നു.

എന്നിരുന്നാലും, സർക്കാർ ബസ്സുകളേക്കാൾ കൂടുതൽ സ്വകാര്യ ബസ് കമ്പനികൾ സേവനം നടത്തുന്നു. അവയിൽ മിക്കതും നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നു. കല്ലട, ഷാമ, കെപിഎൻ എന്നിവയാണ് പ്രധാന കളിക്കാർ. രാജ് നാഷണൽ, മറ്റു ചിലത് ഇന്ത്യ മുഴുവൻ സർവീസുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കല്ലട, കെപിഎൻ, ഷാമ എന്നിവ ബെംഗളൂരു, ചെന്നൈ, തമിഴ്‌നാട്, കർണാടക എന്നിവിടങ്ങളിലെ മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും പതിവായി ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.
[[പ്രമാണം:Wiki-COKVolvo1.jpg|alt=|thumb|230px|[[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] കെഎസ്ആർടിസി വോൾവോ ബസ്സ്.]]

മറ്റ് ബസ്സുകളുടെ ഗുണനിലവാരത്തിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസമുള്ളതിനാൽ, എല്ലാ ഓപ്പറേറ്റർമാരും സർവീസ് നടത്തുന്ന എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത വോൾവോ ബസ്സുകളിൽ ദീർഘദൂര ബസ്സ് ടിക്കറ്റുകൾ ബുക്ക് ചെയ്യുന്നത് പരിഗണിക്കാൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.

=== ജല മാർഗ്ഗം ===
====കടൽ വഴി====
''അറബിക്കടലിന്റെ റാണി'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന [[കൊച്ചി]] ഇന്ത്യയിലെതന്നെ പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളിലൊന്നാണ്. കൊച്ചി ഒരു പ്രധാന ക്രൂയിസ് തുറമുഖമാണ്. ഒരു വലിയ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനൽ നിർമ്മാണത്തിലാണ്. പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ, കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് പതിവ് ക്രൂയിസുകൾ സേവനം നടത്തും. [[കൊളംബോ]], [[മാലി]], കൊച്ചി എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ ഒരു പതിവ് ആഡംബര ക്രൂയിസ് ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. [[ലക്ഷദ്വീപ്|ലക്ഷദ്വീപിലേക്കുള്ള]] എല്ലാ ക്രൂയിസുകളും കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് മടക്കയാത്രകൾ നടത്തുന്നു.

ഇന്ത്യയിലെയും ശ്രീലങ്കയിലെയും മറ്റ് പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ബഹുദിന വിനോദ യാത്രകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കേരളത്തിലേക്കും തിരിച്ചും യാത്ര ചെയ്യാം. 
* [https://www.cordeliacruises.com/kochi '''കോർഡെലിയ ക്രൂയിസസ്''']: കൊച്ചിയെ മുംബൈ, ഗോവ, ചെന്നൈ എന്നിവിടങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മൾട്ടി-ഡേ റൂട്ടുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. 
* [https://www.cruiseneo.com/ '''നിയോ ക്ലാസിക് ക്രൂയിസസ്''']: ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള കടൽ യാത്രാ ആഡംബര അനുഭവങ്ങളും കൊച്ചിക്ക് പുറത്തുള്ള കടൽത്തീര രക്ഷപ്പെടലുകളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ്‌ലൈനറുകൾ''': [https://www.somansleisuretours.com/international/asia/singapore-cruise ''റോയൽ കരീബിയൻ''] പോലുള്ള പ്രധാന ആഗോള വിമാനക്കമ്പനികൾ സാഗരിക കൊച്ചിൻ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനലിൽ ഇടയ്ക്കിടെ തുറമുഖ സന്ദർശനം നടത്താറുണ്ട്.

കൊച്ചിക്കു പുറമേ 17 ഇതര തുറമുഖങ്ങളും കേരളത്തിലുണ്ട്. അവ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[വിഴിഞ്ഞം]] 
* [[തങ്കശ്ശേരി]] 
* [[ആലപ്പുഴ]] 
* [[കായംകുളം]] 
* [[മനക്കോടം]] 
* [[തിരുവനന്തപുരം]] 
* [[നീണ്ടകര]] 
* [[മുനമ്പം]] 
* [[പൊന്നാനി]] 
* [[ബേപ്പൂർ]] 
* [[കോഴിക്കോട്]] 
* [[തലശ്ശേരി]] 
* [[കണ്ണൂർ]] 
* [[അഴീക്കൽ]]
* [[കാസർഗോഡ്]] 
* [[മഞ്ചേശ്വരം]] 
* [[നീലേശ്വരം]]
{{Div col end}}

====സ്വകാര്യ യാച്ചുകൾ ====
സ്വകാര്യ യാച്ചുകളും മറ്റ് കടൽ യാത്രാ ബോട്ടുകളും കൊച്ചിയിൽ പതിവായി എത്തുന്നു.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
കേരളം നിരവധി ഗതാഗത മാർഗ്ഗങ്ങളാൽ ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പർവതപ്രദേശമായ വടക്കൻ ഭാഗത്തെ അപേക്ഷിച്ച് പരന്ന തെക്കൻ ഭാഗമാണ് കൂടുതൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിക്കും തിരുവനന്തപുരത്തിനും ഇടയിൽ ഹെലികോപ്റ്റർ, എയർ-ടാക്സി സർവീസുകൾ ലഭ്യമാണ്. ഈ സർവീസുകൾ രണ്ട് പ്രധാന മെട്രോ നഗരങ്ങളെയും ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ചെലവേറിയതുമാണ്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
സംസ്ഥാനത്തിനുള്ളിൽ ദീർഘദൂര യാത്രകൾക്ക് ട്രെയിനുകൾ നല്ലതാണ്. മിക്ക ട്രെയിനുകളും കേരളത്തിലെ പല സ്റ്റേഷനുകളിലും സ്റ്റോപ്പുകളുള്ള ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകളാണ്. ഹ്രസ്വദൂര ട്രെയിനുകൾ പ്രധാനമായും നഗരാന്തര പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകളാണ്, തിരുവനന്തപുരം, കൊച്ചി, പാലക്കാട്, ആലപ്പുഴ, കൊല്ലം, കോട്ടയം, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ, തൃശൂർ തുടങ്ങിയ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ മാത്രം ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.

[[കാസർഗോഡ്]] മുതൽ [[തിരുവനന്തപുരം]] വരെ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ഓടുന്ന രണ്ട് വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകളുണ്ട്. അവയുടെ വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളാൽ അവയെ തിരിച്ചറിയാം. നീലയും വെള്ളയും നിറമുള്ള വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിൻ [[കോട്ടയം]] വഴിയും, ഓറഞ്ചും വെള്ളയും നിറമുള്ള ഒന്ന് [[ആലപ്പുഴ]] വഴിയും ഓടുന്നു.

കൊച്ചിക്കും കൊല്ലത്തിനും ഇടയിൽ മെമു എന്ന പേരിൽ ഒരു സമർപ്പിത നഗരാന്തര റെയിൽ നിർമ്മാണത്തിലാണ്.

====ട്രെയിൻ നിരക്കുകൾ====
വ്യത്യസ്ത വകുപ്പുകൾക്കുള്ള ''200 കിലോമീറ്റർ'' ദൂരത്തിന് ശരാശരി നിരക്ക്:
* ഒന്നാം വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹1,200
* ഇരട്ട അടുക്ക് വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹617
* മൂന്ന് അടുക്ക് വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹430
* ശീതീകരിച്ച കസേര വകുപ്പ്: ₹203
* ശീതീകരിക്കാത്ത ഉറങ്ങുവാൻ സൗകര്യമുള്ള വകുപ്പ്: ₹120
* എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനിലെ രണ്ടാം വകുപ്പ് സീറ്റ്: ₹70
* പാസഞ്ചർ ട്രെയിനിലെ രണ്ടാം വകുപ്പ് സീറ്റ്: ₹30

===മെട്രോ റെയിലുകൾ===
കേരളത്തിലെ നഗരങ്ങൾ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന നഗരാന്തര മെട്രോ സേവനങ്ങൾ ഇല്ല. 

====കൊച്ചി മെട്രോ====
കൊച്ചിക്ക് സ്വന്തമായി മെട്രോ സേവനമുണ്ട്. അത് നഗരപരിധിക്കുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ കൊച്ചി നഗരത്തിന് സേവനം നൽകുന്ന ഒരു റാപ്പിഡ് ട്രാൻസിറ്റ് റെയിൽ ശൃംഖലയാണ് കൊച്ചി മെട്രോ. ആലുവയ്ക്കും തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കും ഇടയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇത്, റെയിൽ, റോഡ്, ജലഗതാഗതം എന്നിവ പൂർണ്ണമായും സംയോജിപ്പിച്ച ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ മെട്രോ സംവിധാനമെന്ന നിലയിലും, കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോയുടെ തുടക്കത്തിലും ശ്രദ്ധേയമാണ്. '''കൊച്ചി മെട്രോ റെയിൽ ലിമിറ്റഡ്''' രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ഈ സംവിധാനം '''''കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോ''''' യുമായി നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് കൊച്ചിയുടെ പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തെ ചുറ്റുമുള്ള ദ്വീപുകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ബാറ്ററിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇലക്ട്രിക് ബോട്ടുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു.

ട്രെയിനുകൾ സാധാരണയായി രാവിലെ 06:00 മുതൽ രാത്രി 10:30 വരെയും, തിങ്കൾ മുതൽ ശനി വരെയും, ഞായറാഴ്ചകളിൽ രാവിലെ 08:00 മുതൽ രാത്രി 10:30 വരെയും ആയിരിക്കും. യാത്രാ ദൂരത്തിനനുസരിച്ച് ₹10 മുതൽ ₹60 വരെയാണ് നിരക്കുകൾ, താങ്ങാനാവും.

===റോഡ് മാർഗ്ഗം===
====കാർ വഴി====
റോഡുകൾ തന്നെയാണ് പ്രധാന ഗതാഗത മാർഗ്ഗം. കൊച്ചിയെയും തിരുവനന്തപുരത്തെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ എൻഎച്ച് 47 ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ ഒന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ചില സ്ഥലങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന എംസി റോഡാണ് പരമ്പരാഗത പ്രാഥമിക റോഡ്. എന്നിരുന്നാലും, എൻഎച്ച് 47 ലൂടെയുള്ള യാത്ര കൊച്ചിക്കും തിരുവനന്തപുരത്തിനും ഇടയിലുള്ള സമയം കുറഞ്ഞത് അരമണിക്കൂറെങ്കിലും കുറയ്ക്കുന്നു.

സംസ്ഥാന പാതകൾ കേരളത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. മിക്ക സംസ്ഥാന പാതകളും രണ്ടുവരി പാതകളാണ്. കനത്ത മഴ കാരണം, കുഴികൾ സാധാരണമാണ്. ആലപ്പുഴ, കോട്ടയം, ഇടുക്കി തുടങ്ങിയ ഏറ്റവും കൂടുതൽ മഴ ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ റോഡുകൾക്ക് വലിയ നാശനഷ്ടങ്ങളുണ്ട്.

====ബസ്സ് വഴി====
[[പ്രമാണം:Nadapuram Bus stand.jpg|250px|thumb|വിവിധ ബസുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നാദാപുരം ബസ് സ്റ്റാൻഡ്]]
രണ്ട് തരം സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള കെഎസ്ആർടിസി ബസുകളുണ്ട്: കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം), [https://ksrtc.in/ കെഎസ്ആർടിസി (കർണാടക)] എന്നിങ്ങനെ അയൽ സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള ബസുകൾ കേരളത്തിലേക്ക് ഓടുന്നു. ശ്രദ്ധിക്കുക, കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം) യുടെ [https://onlineksrtcswift.com/ വെബ്സൈറ്റിൽ] നിരവധി ബസ്സ് റൂട്ടുകളും ബസ്സ് പുറപ്പെടലുകളും കാണിച്ചിട്ടില്ല. സീറ്റുകൾ റിസർവ് ചെയ്യാൻ കഴിയുന്ന കുറച്ച് ബസ്സുകൾ മാത്രമേ വെബ്‌സൈറ്റ് കാണിക്കുന്നുള്ളൂ. സാധാരണയായി കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം) എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലും നിരവധി ഗ്രാമങ്ങളിലും സേവനം നടത്തുന്നു. അതിനാൽ ഒന്നോ രണ്ടോ ബസ്സുകൾ മാറി നിങ്ങൾക്ക് ബസ്സിൽ നിങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് എത്താൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ചില ബസ്സ് റൂട്ടുകളോ സമയവിവരപട്ടികകളോ അറിയണമെങ്കിൽ, ഒരു കേന്ദ്ര ബസ് സ്റ്റേഷനിൽ ചോദിക്കുക.

കേരളത്തിൽ സ്വകാര്യ, കെഎസ്ആർടിസി ബസുകളുടെ നല്ലൊരു ശൃംഖലയുണ്ട്. കെഎസ്ആർടിസിയുടെ ഫാസ്റ്റ് പാസഞ്ചർ, സൂപ്പർ ഫാസ്റ്റ് സേവനങ്ങൾ സാധാരണയായി 3 കിലോമീറ്ററിന് ₹7 ആണ് ബസ് നിരക്ക്. കെഎസ്ആർടിസി നടത്തുന്ന എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത വോൾവോ സേവനം സാധാരണ നിരക്കിന്റെ ഏകദേശം 250% ഈടാക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ എല്ലാ നഗരങ്ങളിലും സ്വകാര്യ, കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ പ്രത്യേകം ഉണ്ട്. ചില നഗരങ്ങളിൽ, കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സുകൾ സ്വകാര്യ ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സേവനം നൽകുന്നു, പക്ഷേ ഒരിക്കലും തിരിച്ചും അല്ല. മിനിബസുകൾ കൂടുതൽ ജനപ്രിയമാകുന്നത് അവ സാവധാനം നീങ്ങുന്നതിനാലും ജീവനക്കാർ മര്യാദയുള്ളവരായതിനാലുമാണ്.

100 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതലുള്ള ദൂരത്തേക്ക്, പകൽ സമയത്തെ ഗതാഗതം മന്ദഗതിയിലായതിനാൽ രാത്രി സേവനങ്ങൾ മികച്ചതാണ്.

====ഓട്ടോ റിക്ഷ വഴി====
ഓട്ടോറിക്ഷകൾ ഹ്രസ്വദൂര യാത്രകൾക്ക് സൗകര്യപ്രദമായ ഒരു ഗതാഗത മാർഗമാണ്. നിയമം അനുസരിച്ച്, ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ ഓരോ യാത്രയ്ക്കും ഒരു മീറ്റർ ആരംഭിക്കണം. എന്നിരുന്നാലും, ചിലപ്പോൾ ഈ നിയമം അവഗണിക്കപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ യാത്രയുടെ അവസാനം വാദപ്രതിവാദങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ, യാത്രയുടെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ മീറ്റർ ആരംഭിക്കാൻ ഡ്രൈവറോട് മാന്യമായി ആവശ്യപ്പെടുക. മിക്ക വലിയ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലും എല്ലാ വിമാനത്താവളങ്ങളിലും പ്രീ-പെയ്ഡ് ഓട്ടോറിക്ഷകളും ടാക്സി സ്റ്റാൻഡുകളും ഉണ്ട്. നിങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനം അവരോട് പറഞ്ഞാൽ, ലക്ഷ്യസ്ഥാനവും തുകയും എഴുതിയ ഒരു കടലാസ് കഷണം നിങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കും. അച്ചടിച്ച വില നൽകുക, അതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഇല്ല.

==== ഉൾനാടൻ ജലഗതാഗതം ====
[[പ്രമാണം:NationalWaterWay3.JPG|thumb|left|ദേശീയജലപാത 3.]]
കേരളത്തിലെ നദികളും കായലുകളും തടാകങ്ങളും കടത്തു യാത്രയെ ഫലപ്രദമായ സേവനമാക്കി മാറ്റുന്നു. ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ, റോഡ് ഗതാഗതത്തേക്കാൾ കടത്തുകൾ കൂടുതൽ ജനപ്രിയവും എളുപ്പവുമാണ്. ആലപ്പുഴ-കുട്ടനാട് പ്രദേശത്തെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളും പതിവ് കടത്തു സേവനങ്ങളാൽ ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

കേരള ജലഗതാഗത വകുപ്പിന്റെ ബോട്ടുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്ന പ്രധാന ജലപാതകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്.

# വേമ്പനാട് കായൽ - 52 കി.മീ.², ആലപ്പുഴ, കോട്ടയം ജില്ലകളെയും കുട്ടനാട്ടിലെ നിരവധി കനാലുകളും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# അഷ്ടമുടി തടാകം - 200 കി.മീ.², കൊല്ലം ജില്ലയിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ബിന്ദുക്കൾ
# എറണാകുളം - വൈപ്പീൻ - ഫോർട്ട്കൊച്ചി കടത്ത് (കൊച്ചി തുറമുഖവും)
# മുഹമ്മ - കുമരകം, കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ദ്വീപുകളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# വൈക്കം - തവണക്കടവ്, കോട്ടയത്തെ എറണാകുളം ജില്ലകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# പയ്യന്നൂർ - പറശ്ശിനിക്കടവ്, കണ്ണൂർ ജില്ലയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.

ഇതിനുപുറമെ, ദേശീയ ജലപാത '''എൻഡബ്ല്യു 3''' തെക്കൻ കേരളത്തിലെ കൊല്ലത്തുനിന്ന് തൃശൂർ ജില്ലയിലെ കോട്ടപ്പുറം വരെ നീളുന്നു. വലിയ ബോട്ടുകളും ഇതിലേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു.

[[പ്രമാണം:Boat jetty Alappuzha.JPG|thumb|ആലപ്പുഴയിലെ കുപ്പപ്പുഴയിലെ ഒരു കടവ്]]
തലങ്ങും വിലങ്ങും നദികളും അവയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തോടുകളും ഉള്ള കേരളത്തിൽ വള്ളങ്ങളായിരുന്നു ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പകുതി വരെ മുഖ്യയാത്രാവാഹനങ്ങൾ. ഇത്രയേറെ ജലഗതാഗത സൗകര്യമുള്ളതിനാലാണ്  പ്രാചീനലോകത്തെ പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളുടെ ഭൂപടത്തിൽ കേരളത്തിലെ തുറമുഖങ്ങളും സ്ഥാനം പിടിച്ചത്. വെള്ളത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങൾ കൂടുതലുള്ളതിനാൽ ഭക്ഷണം, പാർപ്പിടം, സഞ്ചാരം, വസ്ത്രധാരണം എന്നിവയിൽ തനതായ നിരവധി ശൈലികൾ കേരളത്തിനു സ്വന്തമായി. തുറമുഖങ്ങളും ഉൾനാടൻ ജലാശയത്തിന്റെ സാമീപ്യവും മൂലം ആദ്യം കുട്ടനാട്ടിലായിരുന്ന കേരളത്തിന്റെ വാണിജ്യതലസ്ഥാനം പിന്നീട് കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേക്കും പിന്നെ കൊച്ചിയിലേക്കും മാറി. 

ദേശീയ ജലമാർഗ്ഗമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട [[കൊല്ലം]] - കോട്ടപ്പുറം ദേശീയ ജലമാർഗ്ഗം '''എൻഡബ്ല്യു 3''' കേരളത്തിലാണ്.  ഇത് കൊല്ലത്തുനിന്നാരംഭിച്ച് വടക്കൻ പറവൂരിനടുത്ത് കോട്ടപ്പുറം വരെ എത്തുന്നു.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Kerala backwater 20080218-11.jpg|250px|thumb|പുന്നമട കായലിന് സമീപമുള്ള കേരള കായൽ]]
കേരളത്തിൽ വർഷത്തിൽ കുറഞ്ഞത് 7-8 മാസമെങ്കിലും മഴ ലഭിക്കുന്നു, കൂടാതെ വനങ്ങളെ മഴക്കാടുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ട്രെക്കിംഗ്, തമ്പടിക്കൽ, വന്യജീവികളെ കാണൽ എന്നിവയ്ക്ക് ധാരാളം അവസരങ്ങളുണ്ട്.

=== മനോഹരമായ ആകർഷണങ്ങൾ ===
&quot;കേരളത്തിലെ കായലുകൾ&quot; എന്നത് നദികൾ, ആഴം കുറഞ്ഞ കുളങ്ങൾ, കനാലുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട തടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയാണ്, ഇവയെല്ലാം കടലിൽ നിന്ന് മണൽത്തിട്ടകളാൽ വേർതിരിക്കപ്പെടുന്നു. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം കായലുകൾ ഉണ്ട്, എന്നാൽ [[ആലപ്പുഴ]], [[കോട്ടയം]] എന്നിവയാണ് ഇക്കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയം.

[[പ്രമാണം:Munnar hillstation kerala.jpg|250px|thumb|മൂന്നാർ കുന്നിൻപുറം]]
&quot;[[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ]] നീലമലനിരകൾ&quot;, നീലഗിരി എന്നറിയപ്പെടുന്നത് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] അടുത്താണ്, ഈ പ്രദേശത്ത് നിരവധി കുന്നിൻപുറങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ മധുവിധു തലസ്ഥാനമായ മൂന്നാറാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടി ആനമുടി (2,695 മീറ്റർ), ഇത് ട്രെക്കിംഗിന് അനുയോജ്യമാണ്. നിരവധി വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും വന സംരക്ഷണ മേഖലകളും ഈ പ്രദേശത്തുണ്ട്. വലുതും ചെറുതുമായ രണ്ട് ഡസനിലധികം &quot;വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ&quot; ഉണ്ട്, നിരവധി റാപ്പിഡുകളും നീരുറവകളും ഉണ്ട്. ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ അതിരമ്പള്ളിയിലാണ്, അവിടെ മൂന്ന് പാൽ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ വളരെ വേഗത്തിൽ വീഴുന്നു.

[[പ്രമാണം:Kovalam beach view.JPG|thumb|right|250px| ലോകപ്രശസ്തമായ കോവളം കടൽതീരം]]
കേരളത്തിൽ 650 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള കടൽത്തീരവും നിരവധി 'കടൽതീരങ്ങളും' ഉണ്ട്. [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴ കടപ്പുറം]], [[കൊല്ലം|കൊല്ലം കടപ്പുറം]], ചെറായി കടപ്പുറം, മുഴപ്പിലങ്ങാട് കടപ്പുറം, [[വർക്കല|വർക്കല കടപ്പുറം]] എന്നിവയാണ് ജനപ്രിയ വിനോദ കടൽതീരങ്ങൾ. വാസ്കോഡ ഗാമ ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി കാലുകുത്തിയ കോഴിക്കോട് കടപ്പുറം, 1960 കളിൽ ഹിപ്പി കൗണ്ടർ-സംസ്കാരത്തിന്റെ കേന്ദ്രമായ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] സമീപമുള്ള [[കോവളം|കോവളം കടപ്പുറം]], എന്നിവ ഈ കടൽതീരങ്ങളിൽ ചിലതിന് ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.

=== ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ ===
കേരളത്തിലെ പല നഗരങ്ങളിലും  നിരവധി ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന രണ്ടാമത്തെ പള്ളിയായ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ]] ചേരമാൻ പെരുമാൾ പള്ളി ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്,  നിരവധി അപൂർവ കലാസൃഷ്ടികളും ഇവിടെയുണ്ട്. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനു മുമ്പുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ കോട്ടകൾ [[ബേക്കൽ]], [[പാലക്കാട്]], [[തലശ്ശേരി]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണാം. സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ കൊട്ടാരങ്ങൾ കൊച്ചിയിലെ ഹിൽ പാലസും തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് 30 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള ശ്രീ പത്മനാഭപുരത്തെ കൊട്ടാരങ്ങളുമാണ്. കൂടാതെ അനേകം ചെറുതും വലുതുമായ കൊട്ടാരങ്ങളും നാലുകെട്ടുകളും കേരളത്തിലങ്ങോളമിങ്ങോളം കാണാം. 

===പരിസ്ഥിതി-വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമങ്ങൾ===
[[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ]] പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാര ആശയം ഔദ്യോഗികമായി സ്വീകരിച്ച ആദ്യ സംസ്ഥാനം കേരളമാണ്. ഈ കാര്യത്തിൽ ഗണ്യമായ പുരോഗതി കൈവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] ''അക്കളം വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിൽ'' ഒരു പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന പാലവും മനോഹരമായ ഭൂപ്രകൃതിയിലുള്ള പൂന്തോട്ടങ്ങളും നിരവധി പ്രശസ്ത പ്രതിമകളും ശില്പങ്ങളുമുണ്ട്. [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയ്ക്ക്]] സമീപമുള്ള ''സുസ്ഥിര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനായുള്ള കുമ്പളങ്ങി മാതൃകാ ഗ്രാമം'' ഒരുകാലത്ത് ഒരു നിദ്രാലസ്യമായ മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സുസ്ഥിരതയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ജനപ്രിയ സന്ദർശക ആകർഷണമാണ്. [[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] ''തെന്മല പരിസ്ഥിതി-വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമം'' പ്രകൃതി പരിസ്ഥിതിയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ സ്ഥലമാണ്. 27 അപൂർവ മരങ്ങൾ, നിരവധി ശിൽപങ്ങൾ, ഒരു വലിയ സംഗീത ജലധാര എന്നിവ ഇതിന്റെ നിരവധി പ്രദർശനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

===മതപരമായ ആകർഷണങ്ങൾ===
കേരളം തീർത്ഥാടന ഐശ്ചികങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. മിക്ക മതസ്ഥലങ്ങളും പുരാണങ്ങളിലും ഇതിഹാസങ്ങളിലും വേരൂന്നിയതാണ്, അവയിൽ പലതിനും 1,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ചരിത്ര കഥകളുണ്ട്. ആരാധനാലയങ്ങൾ ഏതാണ്ട് എല്ലായിടത്തും കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ ഒരു ക്ഷേത്രമോ ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളിയോ മുസ്ലീം പള്ളിയോ കണ്ടെത്തുന്നത് എളുപ്പമാണ്. മതസൗഹാർദ്ദത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ് കേരളം. ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും കേരളീയർ മതപരവും മതപരവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു. ഇതിനർത്ഥം കേരളീയർ അടഞ്ഞ മനസ്സുള്ളവരാണെന്നല്ല; മതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മാന്യമായ സംവാദങ്ങളും ചർച്ചകളും അംഗീകരിക്കുന്ന ഒരു തുറന്ന സമൂഹമാണിത്.

ഒരേ നഗരത്തിൽ പലപ്പോഴും ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളികൾ, മുസ്ലീം പള്ളികൾ, ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ പോലും ഉണ്ട്. കേരളത്തിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, നിരവധി മുസ്ലീം പള്ളികളുടെ രസകരമായ വാസ്തുവിദ്യ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിലെ ഇസ്ലാമിക വാസ്തുവിദ്യ പേർഷ്യൻ സ്വാധീനമില്ലാത്ത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും, കേരള സമൂഹത്തിൽ വളർന്നുവരുന്ന അറബ് സ്വാധീനം കാരണം നിരവധി പുതിയ പള്ളികൾ അറബ് ശൈലിയിലാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.

സാധാരണയായി കേരളത്തിൽ, മുസ്ലീം പള്ളികളെയും പള്ളികളെയും ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെ പോലെ മസ്ജിദുകളെയല്ല, മറിച്ച് ''പള്ളി'' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.

===കാണാനുള്ള മറ്റ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ===
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[തേക്കടി]]
* [[മൂന്നാർ]]
* [[വാഗമൺ]]
* [[അന്ധകാരനഴി]]
* [[പയ്യാമ്പലം കടപ്പുറം]]
* [[ആറളം വന്യജീവി സംരക്ഷണകേന്ദ്രം]]
* [[ബേക്കൽ]]
* [[കോട്ടഞ്ചേരി മല]]
* [[കോവളം]]
{{Div col end}}

==ചെയ്യുക==
{{Infobox|ആയുർവേദ ''ആശുപത്രികൾ'' vs ആയുർവേദ ''സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ''|
ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങൾ, ക്രമക്കേടുകൾ, വൈകല്യങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ചികിത്സയ്ക്കായുള്ളതാണ് ആയുർവേദ ''ആശുപത്രികൾ''. അവ നിയമപരമായി അംഗീകൃത മെഡിക്കൽ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. കൂടാതെ ആയുർവേദ മരുന്നുകൾ നിർദ്ദേശിക്കാൻ ഔദ്യോഗികമായി അധികാരപ്പെടുത്തിയിട്ടുമുണ്ട്. അറിയപ്പെടുന്ന കാര്യമായ പാർശ്വഫലങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്തതിനാൽ, പല ആയുർവേദ മരുന്നുകളും എണ്ണകളും മെഡിക്കൽ കുറിപ്പടിയില്ലാതെ വാങ്ങാൻ കഴിയും.

ആയുർവേദ ''സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ'' ''പുനരുജ്ജീവന''ത്തിന് കൂടുതൽ അനുയോജ്യമാണ്. സ്വീകരണമുറിയിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന സർക്കാർ സ്ഥാനക്രമം പരിശോധിക്കുക. ഹോട്ടലുകൾക്കുള്ള നക്ഷത്ര സ്ഥാനക്രമത്തിന് സമാനമാണിത്, അവയെ ''പച്ചില സ്ഥാനക്രമങ്ങൾ'' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കൂടുതൽ പച്ചിലകൾ, നല്ലത് (കൂടാതെ ഉയർന്ന വിലയും). അനധികൃത തിരുമൽ കേന്ദ്രങ്ങൾ പ്രധാനമായും കപടവേഷ ലൈംഗിക വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളാണ്.

വലിയ ആശുപത്രികൾക്ക് ചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നതിനാൽ അവയ്ക്ക് ''പച്ചില'' സാക്ഷ്യപത്രം നൽകുന്നില്ല. മിക്ക 3-നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളിലും അതിനു മുകളിലും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും ഗൃഹാന്തര ആയുർവേദ സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.}}

===ആയുർവേദം===
ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ചരിത്രപരമായ വേരുകളുള്ള ഒരു ബദൽ വൈദ്യശാസ്ത്ര സമ്പ്രദായമാണ് ആയുർവേദം. ഇന്ത്യയിലും നേപ്പാളിലും ഇത് വ്യാപകമായി നടപ്പാക്കപ്പെടുന്നു, അവിടെ ജനസംഖ്യയുടെ 80% വും ആയുർവേദം ഉപയോഗിക്കുന്നതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ആദ്യകാല ആയുർവേദ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ മെറ്റീരിയ മെഡിക്കയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ഹെർബൽ സംയുക്തങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു. റൈനോപ്ലാസ്റ്റി, ലിത്തോട്ടമി, തുന്നലുകൾ, തിമിര ശസ്ത്രക്രിയ, വിദേശ വസ്തുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കൽ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ശസ്ത്രക്രിയാ വിദ്യകളും പുരാതന ആയുർവേദ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ മധ്യം മുതൽ ബുദ്ധമത ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ആയുർവേദ പദാവലികൾക്കും ആശയങ്ങൾക്കും ചരിത്രപരമായ തെളിവുകൾ കാണാം. വിനോദസഞ്ചാരം വർദ്ധിച്ചുവരുന്നതിനാൽ, ആയുർവേദ സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ ലഘുവായ ''തിരുമലുകൾ'', ''ആനന്ദ'' ചികിത്സകൾ എന്നിവ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. 

===ക്രൂയിസുകൾ===
[[കേരളത്തിലെ കായലുകൾ|കേരളത്തിലെ കായലുകളിലൂടെയുള്ള]] ക്രൂയിസ് ഒരു ജനപ്രിയ സന്ദർശക വിനോദമാണ്. [[കുമരകം]] അല്ലെങ്കിൽ ആലപ്പുഴയിൽ നിന്ന് ഒരു ഹൗസ് ബോട്ട് വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുക. 24 മണിക്കൂറും 12 മണിക്കൂറും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബ്ലോക്കുകളിൽ ഒരു വ്യക്തിഗത ഹൗസ് ബോട്ട് വാടകയ്ക്ക് എടുക്കാം. സീസണും ദൈർഘ്യവും അനുസരിച്ച് നിരക്കുകൾ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.

===ആഘോഷങ്ങളും ഉത്സവങ്ങളും ===
കേരളം ഉത്സവങ്ങളുടെ നാടായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, വർഷം മുഴുവനും നിരവധി ഉത്സവങ്ങൾ വരുന്നു. ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ സംസ്ഥാനത്തുടനീളം പത്ത് ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങൾ അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന &quot;ഓണം&quot; ആണ് കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവം. സംസ്ഥാനത്തെ നിരവധി ക്രിസ്ത്യാനികൾ പല നഗരങ്ങളിലും, പ്രത്യേകിച്ച് കൊച്ചിയിലും കോട്ടയത്തും ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കുന്നതിനാൽ രണ്ടാമത്തെ വലിയ ഉത്സവം ക്രിസ്മസ് ആണ്. എല്ലാ മുസ്ലീം ഉത്സവങ്ങളും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം സമൂഹത്തിൽ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. പ്രധാന മതപരമായ ഉത്സവങ്ങൾ കൂടാതെ, മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളും വാർഷികാഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായി വാർഷിക ഉത്സവങ്ങൾ നടത്തുന്നു, അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ ഘോഷയാത്രകൾ, ക്ഷേത്ര വാദ്യമേളങ്ങൾ, വെടിക്കെട്ട് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. ഏപ്രിൽ-മെയ് മാസങ്ങളിൽ തൃശൂർ നഗരത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്ന &quot;തൃശൂർ പൂരം&quot; ആണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായത്.

മറ്റ് പ്രധാന ഉത്സവങ്ങൾ '''വിഷു''' (മലയാള പുതുവത്സര ദിനം, പ്രധാനമായും ഏപ്രിൽ 14 ന്), '''തിരുവാതിര''' (ഹിന്ദു സ്ത്രീകൾക്ക് പവിത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, ഡിസംബറിൽ ആഘോഷിക്കുന്നു), വിശുദ്ധ ഈസ്റ്റർ ആഴ്ച എന്നിവയാണ്. സ്വാതന്ത്ര്യദിനം (ഓഗസ്റ്റ് 15), റിപ്പബ്ലിക് ദിനം (ജനുവരി 26), നാവിക വാരം (ഡിസംബർ ആദ്യ ആഴ്ച), '''നെഹ്‌റു ട്രോഫി വള്ളംകളി''' (ഓഗസ്റ്റിലെ രണ്ടാമത്തെ ശനിയാഴ്ചകളിൽ ആലപ്പുഴയിൽ നടക്കുന്ന പാമ്പ് വള്ളംകളി) തുടങ്ങിയ ദേശീയ മതേതര അവധി ദിനങ്ങൾ വിവിധ നഗരങ്ങളിൽ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.

കേരളത്തിലെ ഉത്സവങ്ങളിൽ പലതും പ്രാദേശികതലത്തിൽ പ്രാധാന്യമുള്ളവ മാത്രമാണ്‌. ആഘോഷങ്ങളിൽ പലതും പ്രാചീനകാലത്തെ പാരമ്പര്യം പേറുന്നവയാണ്. ആഘോഷങ്ങളിലെ ചടങ്ങുകൾ വിവിധമതങ്ങളിൽ വിവിധതരമാണെങ്കിലും ചില സമാനതകൾ ദർശിക്കാനാവും.

==== ഓണം ====
''ഓണം'' കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവമാണ്. ഓണത്തിന്റെ തലേന്ന് (ഉത്രാടം) മുതൽ നാലാം ഓണം ദിനം വരെ 4 ദിവസങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന അവധി ദിനങ്ങളുള്ള '''കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവം''' ആണിത്. ഏറ്റവും മതേതരമായ ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. മലയാള മാസമായ ചിങ്ങത്തിലാണ് (ഓഗസ്റ്റ് - സെപ്റ്റംബർ) ഓണാഘോഷം വരുന്നത്, മലയാളികൾ തങ്ങളുടെ രാജാവായി കരുതുന്ന പുരാണ രാജാവായ മഹാബലിയുടെ തിരിച്ചുവരവിനെയാണ് ഓണം അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ ഓണം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക ഭൂതകാലത്തെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

കേരളത്തിന്റെ സംസ്ഥാനോത്സവമാണ് ഓണം വസന്തകാലത്തിന്റെ ആരംഭമാണ് ഓണമാകുന്നത്. ചിങ്ങമാസത്തിലെ തിരുവോണത്തിനാണ് ഓണാഘോഷം പ്രധാനം.  അതിനു പത്തു ദിവസം മുൻപ് അത്തം നാളിൽ തന്നെ ആഘോഷങ്ങൾക്ക് ആരംഭമാകുന്നു.  പണ്ട് കേരളം വാണിരുന്ന മഹാബലി എന്ന രാജാവ്, വാമനൻ തന്നെ ചവിട്ടിത്താഴ്ത്തിയ പാതാളത്തിൽ നിന്ന്, വർഷം തോറും തന്റെ പ്രജകളെ കാണാൻ വരുന്ന വേളയാണ് ഓണമെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. 

എങ്കിലും, ഓണം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക സംസ്കൃതിയുടെ അടയാളമാണ്. വിളവെടുപ്പുത്സവമായാണ് തുടക്കം എന്നു ചരിത്രകാരന്മാർ വിശ്വസിക്കുന്നു. കർക്കടകമാസത്തിലെ വറുതിയ്ക്കു ശേഷം ഭക്ഷ്യശേഖരം കൊണ്ടു് കലവറ നിറയുന്ന കാലമാണു് ഈ ആഘോഷം. മുറ്റത്തു ചാണകം മെഴുകി കളം വരച്ചു് പൂക്കളമിടുന്നതു് പ്രധാന ആചാരമാണു്. തിരുവോണ നാളിൽ മഹാബലിയെ വരവേൽക്കാനാണു് ഈ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ എന്നാണ് വിശ്വാസം. കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്ത രീതിയിലാണ് ഓണം ആഘോഷിക്കുന്നതെങ്കിലും ആഘോഷകാലം ഒന്നു തന്നെയാണ്. 

എറണാകുളം ജില്ലയിലെ തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ ഓണാഘോഷവും തൃപ്പൂണിത്തുറയിലെ അത്തച്ചമയവും എടുത്തു പറയേണ്ടതാണ്. സമൃദ്ധിയുടെ ആഘോഷമായാണ് കണക്കാക്കുന്നതെങ്കിലും സമത്വസുന്ദരമായ, മാനുഷരെല്ലാവരും ഒന്നു പോലെ കഴിഞ്ഞ ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ സ്മരണ പുതുക്കൽ കൂടിയാണ് ഓണം. കഴിഞ്ഞ കുറച്ചു വർഷങ്ങളായി സംസ്ഥാനസർക്കാർ ജില്ലാ തലസ്ഥാനങ്ങളിലും സംസ്ഥാനതലസ്ഥാനത്തും ഓണാഘോഷങ്ങൾ സംഘടിപ്പിച്ചു വരുന്നു. വിനോദ സഞ്ചാര വാരം ആയിട്ടാണു് സർക്കാർ ഓണാഘോഷം സംഘടിപ്പിക്കുന്നതു്. കേരളത്തിന്റെ തനതു കലകളായ കഥകളി, കളരിപ്പയറ്റ്, മുതലായവയുടെ അവതരണങ്ങൾ, ചലച്ചിത്ര പ്രദർശനങ്ങൾ, നാടൻ പാട്ട്, മറ്റു നാടൻ കലകളുടെ അവതരണങ്ങൾ, സംഗീതോത്സവങ്ങൾ, ജലോത്സവങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയും സമാപന ദിവസം വിവിധ നിശ്ചലദൃശ്യങ്ങളോടെയുള്ള ഘോഷയാത്രയും പ്രധാന ഇനങ്ങളാണ്.

==== വിഷു ====
കേരളത്തിന്റെ കാർഷികോത്സവമാണ് വിഷു, വിളവിറക്കാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിനോടനുബന്ധിച്ചാണ്  മേടസംക്രാന്തിക്ക് വിഷു കൊണ്ടാടുന്നത്.  കാർഷികവിഭവസമൃദ്ധിയെ കണി കണ്ടുകൊണ്ടാണ് അതാരംഭിക്കുന്നത്. വിഷു കഴിയുന്നതോടെ കേരളത്തിൽ വേനൽമഴ വ്യാപകമാകുകയും തുടർന്ന് കൃഷിക്കാർ എല്ലാ വിളകളുടേയും കൃഷിക്കുള്ള  പ്രാരംഭപ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു.   വിഷുവിനെ കർഷകവർഷാരംഭം എന്നും പറയാറുണ്ട്. കൊല്ല വർഷാരംഭത്തിനുമുൻപ് മലയാളികളുടെ പുതുവത്സരം മേടം ഒന്ന് ആയിരുന്നിരിക്കണം.

==== മാമാങ്കം ====
പ്രാചീനകാലത്തെ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സാംസ്കാരികോത്സവമായിരുന്ന മാമാങ്കം  [[ഭാരതപ്പുഴ|ഭാരതപ്പുഴയുടെ]] തീരത്തെ [[തിരുനാവായ]] മണപ്പുറത്ത് 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കൊണ്ടാടിയിരുന്ന ആഘോഷമായിരുന്നു.  ഇതോടൊപ്പം കാർഷിക-വാണീജ്യമേളകളും നടന്നുപോന്നിരുന്നു.  പിൽക്കാലത്ത് രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യവും ഇതിന് വന്നുചേർന്നു. കേരളത്തിൽ ഉളള എല്ലാ നാടുവാഴികളും തങ്ങളുടെ നായർ പടയാളികളും ആയി മാമാങ്കത്തിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്നു.  അവസാനത്തെ പെരുമാൾ ചക്രവർത്തിക്ക് ശേഷം മാമാങ്കത്തിൽ നിലപാടു നിന്നിരുന്നത് ''വള്ളുവക്കോനാതിരി'' ആയിരുന്നു.  പിന്നിട് സാമൂതിരി ഈ സ്ഥാനം പിടിച്ചടക്കി. വള്ളുവക്കോനാതിരിയുടെ ചാവേർ നായന്മാർ ഈ സ്ഥാനം തരിച്ചുപിടിക്കാനും തങ്ങളുടെ പൂർവികരുടെ ചോരക്ക് പകരം ചോദിക്കാനുമായി (കുടിപ്പക തീർക്കാനുമായി) സാമൂതിരിയുടെ   (മങ്ങാട്ടച്ചൻ ,പാറ നമ്പി, ധർമ്മോത്ത് പണിക്കർ (തമ്മേ പണിക്കർ),തിനയഞ്ചേരി ഇളയത് , കോഴിക്കോട് തലച്ചെന്നനായർ, ഏറനാട് മേനോൻ തുടങ്ങിയ മന്ത്രി /സേനാനായകന്മാരുടെയും ഇളയ രാജാവായ ഏറാൾപ്പാട്, മൂന്നാൾപ്പാട്,  സാമന്ത രാജാക്കന്മാരായ പലക്കാട് അച്ചൻ,കവളപ്പാറ സ്വരൂപം മൂപ്പിൽ നായർ, കുതിരവട്ടത്ത് മൂപ്പിൽ നായർ,ബേപ്പൂർ രാജാ ,വടകര വാഴുന്നോർ എന്നിവരുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള) നായർ പടയാളികളോടും  നാവികസേന തലവനായ കോഴിക്കോട് കോയ (ഷാബന്ദർ കോയ)നേതൃത്വത്തിലുള്ള മാപ്പിള/മരക്കാർ സേനയോടും  ഏറ്റുമുട്ടി വീര ചരമം പ്രാപിച്ചിരുന്നു. പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മൈസൂർ സുൽത്താന്മാരുടെ ആക്രമണത്തെ തുടർന്ന് സാമൂതിരിയുടെ സാമ്പത്തികനില പരുങ്ങലിലായതോടെ  മാമാങ്കാഘോഷങ്ങൾക്ക് മങ്ങലേൽക്കുകയും ബ്രിട്ടിഷ് ആധിപത്യം പിടിമുറുക്കാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഇത് പാടേ നിലയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

==== ക്രിസ്തുമസ് ====
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിലൊന്നാണ് '''ക്രിസ്മസ്'''. ഇന്ന് ക്രിസ്മസ് മതപരമായ ഒരു ഉത്സവത്തേക്കാൾ മതേതരമായ ഒരു ഉത്സവമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഡിസംബർ 23 മുതൽ ജനുവരി 2 വരെയുള്ള ദിവസങ്ങൾ ഒരു വർഷത്തിലെ ഏറ്റവും ഉത്സവ ദിവസങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, അതിശയകരമായ ഷോപ്പിംഗ്, പാർട്ടികൾ, പരേഡുകൾ, ആഘോഷങ്ങൾ എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്. പ്രധാന പള്ളികളിലെ ക്രിസ്മസ് തലേന്ന് നടക്കുന്ന പരേഡുകൾ കാണേണ്ടതാണ്, പള്ളികളിലെ പ്രത്യേക കുർബാനകളും ക്രിസ്മസ് വിരുന്നുകളും അവിസ്മരണീയമാണ്. ഇന്ന് സംസ്ഥാനത്തെ മിക്ക വലിയ ഹോട്ടലുകളും ഗാല ക്രിസ്മസ് ബഫെ വിരുന്നുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കേരള നസറാണി (ക്രിസ്ത്യൻ) ഭക്ഷണ സ്പെഷ്യാലിറ്റികൾ ആസ്വദിക്കാൻ നല്ല അവസരങ്ങൾ.

===പുതുവത്സരാഘോഷം===
ഡിസംബർ 31 ന് നടക്കുന്ന '''പുതുവത്സരാഘോഷം''' കേരളത്തിലെ പല നഗരങ്ങളിലും ഒരു പ്രധാന ഉത്സവമാണ്. പ്രശസ്തമായ '''കൊച്ചിൻ കാർണിവൽ''', പോർച്ചുഗീസുകാരിൽ നിന്ന് പാരമ്പര്യമായി ലഭിച്ച ഒരു പാരമ്പര്യം പാപനായ് വിളക്ക് (ഇംഗ്ലീഷ്) എന്നിവ. കൊച്ചിയിൽ, പാപനായ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന സാന്താക്ലോസിന്റെ ഒരു വലിയ പ്രതിമ അർദ്ധരാത്രിയിൽ കത്തിക്കുന്നു, ഇത് കഴിഞ്ഞ വർഷത്തോട് വിടപറയുകയും പുതുവത്സരത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിനായി വെളിച്ചം വീശുകയും ചെയ്യുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന് നൃത്തവും സംഗീതവും നിറഞ്ഞ ഒരു രാത്രി മുഴുവൻ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഗാല പാർട്ടി നടക്കും. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലാണ് ഈ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നത്. ഇന്ന് പല ക്ലബ്ബുകളും ഹോട്ടലുകളും ഒരു പുതുവത്സരാഘോഷം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, ഇത് ആഘോഷിക്കാനുള്ള നല്ലൊരു മാർഗവുമാണ്. തിരുവനന്തപുരത്തെ കോവളം ബീച്ചിൽ പുതുവത്സരത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിനായി ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തീര പാർട്ടികളിൽ ഒന്നാണ്. പാർട്ടിയിൽ ലഹരിപിടിച്ച നാട്ടുകാരെ സൂക്ഷിക്കുക. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഡിജെ ഡാൻസ് പാർട്ടികൾ സാധാരണമാണ്.

==== ഈസ്റ്റർ ====
ലോക ക്രൈസ്തവരുടെ പ്രധാനാഘോഷങ്ങളിലൊന്നായ ഈസ്റ്റർ കേരളത്തിലും ആഘോഷിക്കുന്നു. 1952-വരെ കേരളത്തിലെ സുറിയാനി സഭകൾ പഴയരീതിയിലായിരുന്നു ഈസ്റ്റർ കൊണ്ടാടിയിരുന്നത്. എന്നാൽ 1955-ൽ കൽദായ സഭ ഗ്രിഗോറിയൻ കലണ്ടർ അംഗീകരിച്ചതോടെ ഇന്ത്യയിലെല്ലാവരും ഒരു ദിവസമാണ് ഈസ്റ്റർ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നത്.

==== ഈദ് അൽഫിതറും ഈദ് അൽ-അസ്ഹയും ====
മുസ്ലീങ്ങളുടെ രണ്ട് പെരുന്നാൾ ആഘോഷങ്ങളാണ് ഈദുൽ ഫിത്റും ഈദുൽ അസ്ഹയും. ഈദുൽ ഫിത്ർ ചെറിയ പെരുന്നാൾ എന്നും ഈദുൽ അസ്ഹ ബക്രീദ്, ബലി പെരുന്നാൾ എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഹിജ്റ വർഷകലണ്ടറിലെ ഒമ്പതാമത്തെ മാസമായ റമദാനിലെ മുപ്പത് ദിനങ്ങളിലെ വ്രതത്തിനൊടുവിൽ ആഹ്ലാദപൂർവ്വം ആഘോഷിക്കുന്നതാണ് ഈദുൽ ഫിത്ർ. അന്നേദിവസം ഭക്ഷണത്തിന് വകയില്ലാത്തവരെ നിർബന്ധ ദാനത്തിലൂടെ ഊട്ടണമെന്ന് നിഷ്കർഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രവാചകനായ ഇബ്രാഹീമിന്റെ ത്യാഗപൂർണ്ണമായ ജീവിതത്തിന്റെ ഓർമ്മകളുണർത്തി കടന്ന് വരുന്ന പെരുന്നാളാണ് ഈദുൽ അസ്ഹ. മൃഗത്തെ ബലിയർപ്പിച്ച് ദാനം ചെയ്യുന്നതാണിതിന്റെ പ്രത്യേകത. കേരളത്തിലും ആഹ്ലാദപൂർവം ഈദ് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.

====ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങൾ====
മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലും നവംബർ അവസാനം മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ വാർഷിക '''ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങൾ''' ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത് ഓരോ ക്ഷേത്രത്തിന്റെയും വാർഷിക കലണ്ടർ അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്ര വാർഷികത്തിന്റെയോ അധിപന്റെ ജന്മദിനത്തിന്റെയോ ക്ഷേത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് പ്രധാന പരിപാടികളുടെയോ ഭാഗമായാണ് മിക്ക ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളും ആഘോഷിക്കുന്നത്. കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിൽ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പതിവ് ഘോഷയാത്രകൾ, ക്ഷേത്ര ഓർക്കസ്ട്ര, മറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ എന്നിവയുണ്ട്. മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലും 9 ദിവസത്തെ ഉത്സവങ്ങളുണ്ട്, സാധാരണയായി എട്ടാം രാത്രി വെടിക്കെട്ട്, ക്ഷേത്ര ഓർക്കസ്ട്രയുടെ പ്രത്യേക ഓർക്കസ്ട്രേഷൻ, സാധാരണയായി 3 മുതൽ 9 വരെ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പരേഡ് എന്നിവയോടെയാണ് ആഘോഷിക്കുന്നത്.

'''രേവതി പട്ടത്താനം''' എന്നത് സാമൂതിരി പൈതൃകത്തിന്റെ ഭാഗമായി കോഴിക്കോട്ടെ പ്രശസ്തമായ ഒരു ഉത്സവമാണ്. മുമ്പ് ഏറനാടിന്റെ നാടുവാഴി (തലവൻ) ആയിരുന്നപ്പോൾ സാമൂതിരി രാജാവ് തളി ശിവക്ഷേത്രം കണ്ടുകെട്ടുകയും അറുപത് ശൈവ ബ്രാഹ്മണ ട്രസ്റ്റികളെ പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തുവെന്ന് കാലിക്കറ്റ് ഗ്രന്ഥവാരി (കോഴിക്കോട് ക്രോണിക്കിൾസ്) പറയുന്നു. എതിർത്ത ചില ട്രസ്റ്റികളെ വധിച്ചു. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഈ ബ്രാഹ്മണഹത്യയ്ക്ക് (ധർമ്മശാസ്ത്രങ്ങളിൽ അഞ്ച് മഹാപാപങ്ങളിൽ ഒന്നായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ബ്രാഹ്മണരെ വധിക്കുന്നത്) പ്രായശ്ചിത്തമായി പണ്ഡിതർക്കായുള്ള ഒരു മത്സരമായ രേവതി പട്ടത്താനം സംഘടിപ്പിച്ചതായി പാരമ്പര്യം പറയുന്നു. ക്ഷേത്രം ഏറ്റെടുത്തതിനെത്തുടർന്ന്, സന്തതികളുടെ അഭാവം മൂലം രാജകുടുംബം വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തി. ഇത് ബ്രാഹ്മണ ശാപത്തിന്റെ അനന്തരഫലമായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടു. ഈ ശാപം നീക്കാൻ, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിൽ കവി രാഘവാനന്ദയുടെ സമകാലികനായ ശൈവ സന്യാസിയായ കോൽക്കുന്നത്തു ശിവാങ്കൾ, രേവതിയുടെ ജന്മനക്ഷത്രത്തിൽ വർഷം തോറും മത്സരം നടത്താൻ സാമൂതിരിയോട് ഉപദേശിച്ചു. വർഷം തോറും മത്സരം നടത്തുകയും തർക്ക, വ്യാകരണം, മീമാംസ, വേദാന്തം എന്നീ നാല് വിജ്ഞാന മേഖലകളിലെ വിജയികൾക്ക് സമ്മാനങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് കൂടുതൽ വിഷയങ്ങൾ ചേർത്തു. പിഷാരികാവ് കളിയാട്ടം ഉത്സവം [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ]] കൊയിലാണ്ടിയിലും നടത്തപ്പെടുന്നു.

ഏപ്രിൽ അവസാന ആഴ്ച മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ നടക്കുന്ന തൃശ്ശൂരിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ക്ഷേത്രോത്സവമാണ് '''തൃശൂർ പൂരം'''. ഏറ്റവും വലുതും ഗംഭീരവുമായ ക്ഷേത്രോത്സവമായ തൃശ്ശൂർ പൂരം ഉത്സവങ്ങളുടെ ഉത്സവം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഉത്സവ മത്സരവും 30 മുതൽ 50 വരെ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പരേഡുകളും 150 മുതൽ 200 വരെ സംഗീതജ്ഞരുടെ വലിയ ക്ഷേത്ര വാദ്യമേളയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ദൃശ്യ-ശ്രവണ മാമാങ്കമാണിത്. ഇതിനുപുറമെ, നഗരത്തിലുടനീളം കനത്ത ക്ഷേത്ര അലങ്കാരങ്ങളും പ്രത്യേക വിളക്കുകളും സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നു, ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ഭാഗം അതിന്റെ കനത്ത വെടിക്കെട്ട് സാധാരണയായി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ വെടിക്കെട്ടുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു എന്നതാണ്. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഒരു മത്സരവും കൂടിയാണ് വെടിക്കെട്ട്, പുലർച്ചെ വരെ 4 മുതൽ 5 മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കും. ഏറ്റവും രസകരമായ വസ്തുത, ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ സാങ്കേതികവിദ്യയോ മറ്റ് ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങളോ ഉപയോഗിച്ച് വെടിക്കെട്ട് നടത്തുന്നില്ല, കൂടാതെ എല്ലാം ഇപ്പോഴും കൈകൊണ്ട് വിളക്കുകളുടെ പരമ്പരാഗത മാർഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് നടത്തുന്നത്. ഒരു മുന്നറിയിപ്പ്: സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള 300,000-ത്തിലധികം ആളുകൾ ഉത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു, ഇത് വലിയ തിരക്കിന് കാരണമാകുന്നു. അതിശയകരമായ വെടിക്കെട്ടും പരേഡും കാണാൻ ഹോട്ടലുകളിലും ടെറസുകളിലും മുൻകൂട്ടി ബുക്ക് ചെയ്യേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്.

സെപ്റ്റംബർ-ഒക്ടോബർ മാസങ്ങളിലെ '''നവരാത്രി''', ശ്രീ '''പത്മനാഭന്റെ അർദ്ധവാർഷിക ആറാട്ട്''' എന്നിവയാണ് മറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ. രണ്ടും തിരുവനന്തപുരത്ത് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു, അതിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദു ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രമാണ്. '''നവരാത്രി''' ഇന്ത്യയിലുടനീളം ഒരു പ്രധാന ഉത്സവമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, കേരളത്തിൽ ഇത് സരസ്വതി ദേവിയുടെ (പഠനത്തിന്റെയും അറിവിന്റെയും ദേവത) ആരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. തിരുവനന്തപുരത്ത്, നവരാത്രി സീസണിൽ, ദേവിയുടെ രാജകീയ വിഗ്രഹങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്നതിനായി നഗരത്തിൽ നിന്ന് തമിഴ്‌നാട്ടിലെ നാഗർകോവിൽ ജില്ലയിലെ ശ്രീ പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് കേരള പോലീസിന്റെ പരേഡ് നടക്കുന്നു (ദുർഗ്ഗാ ദേവി തിരുവിതാംകൂർ രാജകുടുംബത്തിന്റെ കുടുംബദേവതയാണ്, ഇവ ഇപ്പോഴും തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യത്ത് ആചരിക്കുന്ന രാജകീയ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ തുടർച്ചയാണ്). സായുധ പോലീസ്, മൗണ്ട് പോലീസ് ബറ്റാലിയനുകൾ, കൊട്ടാരം ഗാർഡുകൾ, രാജകുടുംബാംഗങ്ങൾ എന്നിവരുടെ പരേഡോടെ, വിഗ്രഹങ്ങൾ തിരുവനതപുരം നഗരത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന് ശ്രീ പത്മനാഭ ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുള്ള രാമനാർ കൊട്ടാരത്തിൽ ഒമ്പത് രാത്രികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു. തുടർന്ന് ഒൻപത് രാത്രികളും പ്രത്യേക സംഗീത പരിപാടികളാൽ അടയാളപ്പെടുത്തപ്പെടും, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രശസ്തമായ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതോത്സവം.

====ശ്രീപത്മനാഭന്റെ ആറാട്ട്====
''ശ്രീപത്മനാഭന്റെ ആറാട്ട്'' വീണ്ടും ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ദേവനായ ശ്രീപത്മനാഭന്റെ അർദ്ധവാർഷിക രാജകീയ ഘോഷയാത്രയാണ്. പഴയ രാജ്യത്തിന്റെ ചക്രവർത്തി എന്ന പദവി ആരാധിച്ചിരുന്ന തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യത്തിന്റെ ദേശീയ ദേവത ശ്രീപത്മനാഭൻ ആയതിനാൽ, ഈ ഘോഷയാത്ര രാജകീയ പൈതൃകത്തിന്റെ അവസാനത്തെ പൈതൃകങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, കേരള പോലീസ്, ഇന്ത്യൻ ആർമി, വ്യോമസേന എന്നിവ കർത്താവിനോടുള്ള കടപ്പാട് നിറവേറ്റുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു റോയൽ ഇന്ത്യൻ ആർമി, റോയൽ എയർഫോഴ്‌സ്, റോയൽ നേവി എന്നിവ 21-ഗൺ സല്യൂട്ട് നൽകി ഭഗവാനെ വന്ദിച്ചത്, അത് ഇന്നും തുടരുന്നു. തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് സ്വർണ്ണ വാളുമായാണ് ഘോഷയാത്രയെ നയിക്കുന്നത്, തുടർന്ന് കൊട്ടാരം ഗാർഡുകൾ, കേരള സായുധ പോലീസ്, ശ്രീപത്മനാഭന്റെ കുതിര ഗാർഡുകൾ, രാജകീയ ആനകൾ എന്നിവർ നഗരത്തിലൂടെ ഭഗവാന്റെ വിഗ്രഹങ്ങളെ സമീപത്തുള്ള ഷാനുമുഖം ബീച്ചിലെ കടൽത്തീരത്തേക്ക് കുളിക്കുന്നതിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ഘോഷയാത്രയാണിത്. തിരുവനന്തപുരത്ത് ആറാട്ട് ഒരു പൊതു അവധി ദിവസമാണ്. ശംഖുമുഖം കടൽത്തീരത്ത് കുളിക്കുന്ന സമയത്ത്, ഭഗവാനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി തിരുവനന്തപുരം വിമാനത്താവളം സമീപത്തായതിനാൽ ഒരു വിമാനവും പറക്കാൻ അനുവാദമില്ല. നവംബർ-ഡിസംബർ സമയത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്, മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ സമയത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. കൂടാതെ, 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ, ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവം നടക്കുന്നു, ഇത് ലോക റെക്കോർഡായ 100,000 എണ്ണ വിളക്കുകൾ കത്തിക്കുന്നതിനെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു, ഇത് &quot;ലക്ഷ്മദീപം&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

==== പ്രാദേശിക ആഘോഷങ്ങൾ ====
കേരളത്തിൽ പ്രാദേശിക പ്രസക്തിയുള്ള നിരവധി ആഘോഷങ്ങൾ നടന്നു വരുന്നു. ഇതിൽ വിനോദസഞ്ചാരികളെ ലക്ഷ്യമാക്കി നടത്തുന്നവയും ദേവാലയ ആഘോഷങ്ങളും ഉൾപ്പെടും

* [[അർത്തുങ്കൽ]] പെരുന്നാൾ- ആലപ്പുഴയിലെ അർത്തുങ്കൽ സെന്റ് ആൻഡ്രൂസ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാളാണിത്.
* അത്തച്ചമയം കേരളത്തിൽ ഓണത്തിന്റെ  വരവ് അറിയിച്ചുകൊണ്ട്‌  ചിങ്ങമാസത്തിലെ അത്തം നാളിൽ തൃപ്പൂണിത്തുറയിൽ നടക്കുന്ന  ചമയഘോഷയാത്ര ആണ് അത്തച്ചമയം 
* മകരവിളക്ക്- ശബരിമലയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനമായ വിശേഷം. ജനുവരി മാസത്തിൽ (മകരസംക്രാന്തിനാളിൽ) നടത്തപ്പെടുന്ന ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ലക്ഷക്കണക്കിനു തീർത്ഥാടകർ എത്താറുണ്ട്.
* ഗജമേള- ജനുവരി മാസത്തിൽ തൃശൂരിൽ വച്ച നടത്തപ്പെടുന്ന ഗജമേള വിദേശികളെ ആകർഷിക്കുന്നു
* ഉത്രാളിക്കാവ് പൂരം- തൃശൂരിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിലെ [[ഉത്രാളിക്കാവ്|ഉത്രാളിക്കാവിലെ]] പൂരം. രാവും പകലുമായി ആനയെഴുന്നള്ളിപ്പ് നടക്കുന്നു.
* [[മാരാമൺ]] കൺവൻഷൻ- പത്തനംതിട്ടയിലെ കോഴഞ്ചേരിയിൽ പമ്പാ തീരത്ത് വച്ച് നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ക്രൈസ്തവസമ്മേളനം.
* കോണ്ടോട്ടിനേർച്ച-മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ കൊണ്ടോട്ടി പള്ളിയിൽ മുസ്ലീം പുരോഹിതന്റെ ഓർമ്മക്കായി നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം
* മീനഭരണി- മീനമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം. ഭഗവതിക്കാവുകളിലാണ് പ്രധാനം. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയാണ് എറ്റവും പ്രസിദ്ധം.
* മലയാറ്റൂർ പെരുന്നാൾ- മലയാറ്റൂർ സെന്റ്.തോമസ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കൊടുവിലെ മലകയറ്റം പ്രധാനം
* തൃശൂർ പൂരം- പൂരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ പൂരം. കുടമാറ്റം, മഠത്തിൽ വരവ് പഞ്ചവാദ്യം, ഇലഞ്ഞിത്തറമേളം എന്നിവ പ്രസിദ്ധം.
* എടത്വാ പെരുന്നാൾ- ആലപ്പുഴയിലെ എടത്വയിലെ സെന്റ്.ജോർജ്ജ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. 11 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങൾ
* പരുമല പെരുന്നാൾ- പരുമലയിലെ കബറടങ്ങിയിരിക്കുന്ന പരുമല തിരുമേനി മാർ ഗ്രിഗോറിയോസിന്റെ ഓർമപ്പെരുന്നാൾ
* ഓച്ചിറക്കളി- കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ഓച്ചിറ ക്ഷേത്രത്തിനു മുന്നിലുള്ള പടനിലത്തെ ആഘോഷം. യുദ്ധത്തിന്റെ ഓർമ്മക്കായി നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം.
* കർക്കിടകവാവ്- ഹിന്ദുക്കൾ പിതൃക്കളുടെ പ്രീതിക്കായി ശ്രാദ്ധകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന ദിവസങ്ങളിൽ പ്രധാനമായ ഒരു ദിവസം. കടൽക്കരകളിലും പുഴക്കരകളിലും ബലിയർപ്പിക്കുന്നു.
* നെഹ്റു ട്രോഫി വള്ളംകളി- ആലപ്പുഴ പുന്നമടക്കായലിലെ ലോകപ്രസിദ്ധമായ ജലകായികമേള. എല്ലാ വർഷവും ഓഗസ്റ്റ് മാസം രണ്ടാമത്തെ ശനിയാഴ്ച ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.
* ബീമാപള്ളി ഉറുസ്- തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ പ്രസിദ്ധമായ ബീമാപള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. ബീമാബീവി എന്ന പുണ്യസ്ത്രീയുടെ മരണദിവസമാണ് ഈ മുസ്ലീം ആഘോഷം നടക്കുന്നത്. മറ്റു മതസ്ഥരും ചന്ദനക്കുടം വഹിക്കാൻ എത്തുന്നു.
*  ആറന്മുള ഉത്രട്ടാതി വള്ളംകളി- ആറന്മുളയിലെ ഉത്രട്ടാതി വള്ളം കളിൽ ചിങ്ങമാസത്തിലെ തിരുവോണം കഴിഞ്ഞുള്ള നാളുകളിൽ ജലഘോഷയാത്രയായി നടത്തപ്പെടുന്നു.
* കല്പാത്തി രഥോത്സവം
* ഭരണങ്ങാനം പെരുന്നാള്
* മലബാർ മഹോത്സവം
* ആനയൂട്ട്
* ദീപാവലി
* ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല- തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലാണ് സ്ത്രീകളുടെ ശബരിമലയെന്നറിയപ്പെടുന്ന ആറ്റുകാൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.ഇവിടുത്തെ ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാനദിവസം സ്ത്രീകൾ കൂട്ടായി എത്തി ക്ഷേത്രപരിസരത്തുവച്ച്  പായസവും മറ്റും പാകം ചെയ്തു നിവേദിക്കുന്നതാണ് ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.

===സാഹസിക കായിക വിനോദങ്ങൾ===
കേരളത്തിലെ നിരവധി ജലപാതകൾ കാറ്റമരൻ-സെയിലിംഗ് (ഇരട്ട ഹള്ളുകൾ ഒരുമിച്ച് ചേർത്ത ഒരു ചെറിയ മരക്കപ്പൽ), കനോയിംഗ്, കയാക്കിംഗ്, സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്, സ്നോർക്കലിംഗ്, വിൻഡ്-സർഫിംഗ്, പാരാ-സെയിലിംഗ് എന്നിവ അനുവദിക്കുന്നു.

കുറഞ്ഞ ഈർപ്പം ഉള്ള കായിക വിനോദങ്ങൾക്കായി, കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിലും പർവത പ്രദേശങ്ങളിലും മൗണ്ടൻ ബൈക്കിംഗ്, മൗണ്ടൻ ഹൈക്കിംഗ്, റോക്ക് ആൻഡ് ട്രീ ക്ലൈംബിംഗ്, പാരാഗ്ലൈഡിംഗ് എന്നിവ കേരളം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

'''കാളയോട്ടം''' കൂടിയുണ്ട്. ഒരു മത്സരാർത്ഥി മരപ്പലകകളിൽ കെട്ടിയിട്ട രണ്ട് കാളകളെ ഓടിക്കുകയും നെൽവയലിനു ചുറ്റും 5 വട്ടം ചുറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. വിതയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മണ്ണ് ഉഴുതുമറിക്കാൻ എളുപ്പമാക്കുന്നതിനും വിനോദം നൽകുന്നതിനുമായി നടത്തുന്ന ഒരു ജനപ്രിയ ഗ്രാമീണ കായിക വിനോദമാണിത്. പരമ്പരാഗതമായി വിനോദസഞ്ചാരികളെ ഈ കായിക വിനോദത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നില്ല, കാരണം ഇതിന് കഴിവും വൈദഗ്ധ്യവും ആവശ്യമാണ്, എന്നിരുന്നാലും പല യാത്രാ കമ്പനികളും സാഹസികരായ അതിഥികൾക്ക് ഈ ഐശ്ചികം നൽകുന്നു.

കോഴിക്കോട് നദികളിലും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾക്ക് സമീപവും കയാക്കിംഗിന് പ്രശസ്തമാണ്. വാർഷിക അന്താരാഷ്ട്ര കയാക്കിംഗ് ഉത്സവം കോടഞ്ചേരിയിലാണ് നടത്തുന്നത്.

===കായികം===
[[പ്രമാണം:കുട്ടികൾ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കുന്നു.jpg|200px|thumb|കേരളത്തിലെ കൊച്ചിയിൽ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കുന്ന കുട്ടികൾ.]]
കേരളത്തിലെ കായിക ഇനങ്ങളിൽ ഫുട്ബോൾ, ക്രിക്കറ്റ്, വോളിബോൾ, അത്‌ലറ്റിക്‌സ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. വോളിബോളിനോടും അത്‌ലറ്റിക്‌സിനോടുമുള്ള അഭിനിവേശത്തിന് മലയാളികൾ പേരുകേട്ടവരാണ്. ഇന്ത്യയിലെ മികച്ച വോളിബോൾ കളിക്കാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും, ഒളിമ്പ്യൻമാരായ പ്രശസ്ത കായികതാരങ്ങളും കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്. ഒരു വോളിബോൾ ഗെയിമിൽ പങ്കെടുക്കാൻ, നാട്ടുകാർ മികവ് പുലർത്തുമ്പോൾ &quot;നിങ്ങളുടെ എ ഗെയിം കൊണ്ടുവരിക&quot;!

'''ഗോൾഫിംഗ്''' നല്ലതാണ്, പക്ഷേ പരിമിതമാണ്. പരമ്പരാഗതമായി ഗോൾഫ് കേരളത്തിലെ സമ്പന്നർക്ക് മാത്രമുള്ള ഒരു കളിയായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, അതിനാൽ തിരുവനന്തപുരത്തും കൊച്ചിയിലും മാത്രമേ നല്ല ഗോൾഫ് കോഴ്‌സുകൾ കണ്ടെത്താൻ കഴിയൂ. കോമൺ‌വെൽത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഗോൾഫ് കോഴ്‌സും കളിക്കാൻ നല്ല സ്ഥലവുമാണ് തിരുവനന്തപുരം ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ്. കൊച്ചിയിലെ ബോൾഗാട്ടി പാലസ് ഹോട്ടലിൽ അതിഥികൾക്കായി ഒരു സ്വകാര്യ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ് ഉണ്ട്. അത് ഒരുകാലത്ത് ബ്രിട്ടീഷ് നിവാസികളും കൊച്ചിയിലെ റോയൽ ഇംഗ്ലീഷ് റെസിഡൻസിയിലെ പ്രഭുക്കന്മാരും ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പരമ്പരാഗത ഗോൾഫ് കോഴ്‌സായിരുന്നു. കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിൽ അത്യാധുനികമായ 18-ഹോൾ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ് ഉണ്ട്. ഇത് ഗോൾഫ് കളിക്കാനും പഠിക്കാനും നല്ല സ്ഥലമാണ്. മൂന്നാറിലെ മനോഹരമായ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സിനെ ഹൈ-റേഞ്ച് ഗോൾഫ് ക്ലബ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇടുക്കി, കോട്ടയം ജില്ലകളിൽ ചില ചെറിയ ഗോൾഫ് ക്ലബ്ബുകൾ ഉണ്ട്. അവ പ്രധാനമായും അംഗങ്ങൾക്ക് മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് അൽപ്പം ഉയർന്ന നിരക്കിൽ കളിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ടാകാം.

'''ക്രിക്കറ്റ്''' എന്നത് യുവതലമുറകൾക്കിടയിൽ ഒരു ആവേശമാണ്. അവർ വലിയ, തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിലും മൈതാനങ്ങളിലും കളിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ പതിവ് ക്രിക്കറ്റ് ടൂർണമെന്റുകൾ നടക്കുന്നു.

മിക്ക വലിയ മെട്രോ നഗരങ്ങളിലും ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളിലും '''ഇൻഡോർ സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ''' സാധാരണമാണ്. ക്ലബ്ബുകളിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും നിരവധി ഇൻഡോർ ഗെയിമുകൾ കളിക്കാറുണ്ട്. ജനപ്രിയ ഇൻഡോർ ഗെയിമുകളിൽ ടേബിൾ ടെന്നീസ്, ബാഡ്മിന്റൺ, കാർഡുകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും വലിയ നീന്തൽക്കുളങ്ങളുണ്ട്. തിരുവനന്തപുരത്ത് കേരള ജല കായിക സമുച്ചയവും കൊച്ചിയിൽ ഇൻഡോർ കായിക കേന്ദ്രവും ഉണ്ട്. അവ വിവിധ ജല കായികങ്ങൾക്കായി ഒളിമ്പിക് വലുപ്പത്തിലുള്ള കുളങ്ങൾ നൽകുന്നു.

===സഫാരികൾ===
'''ആന സഫാരികൾ''' അതിശയകരവും അവിസ്മരണീയവുമാണ്. തെന്മല പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിലും കൊച്ചിക്കടുത്തുള്ള കോടനാട് ആന പരിശീലന കേന്ദ്രത്തിലും പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ പ്രദേശത്തും ഇവ സാധാരണമാണ്.

'''ആരണ്യ സഫാരി'''. കേരളത്തിൽ നിരവധി പ്രകൃതിദത്ത മഴക്കാടുകൾ ഉണ്ട്. അവയിൽ സവിശേഷമായ സസ്യജന്തുജാലങ്ങളുണ്ട്. നിരവധി വനങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പ്രവേശനത്തിന് വനവകുപ്പ് കാര്യാലയത്തിൽ നിന്ന് അനുമതി ആവശ്യമാണ്. വന്യമൃഗങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം കാരണം വനവകുപ്പ് കാര്യാലയത്തിലെ ഗാർഡുകൾ നിങ്ങളെ അനുഗമിക്കേണ്ടതും പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ നീലഗിരി കുന്നുകളിലെ '''പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണമേഖല''', '''മലയാറ്റൂർ വനവകുപ്പ് വിഭാഗം''', '''സൈലന്റ് വാലി മഴക്കാടുകൾ''', '''വയനാട് വനവകുപ്പ് വിഭാഗം''', '''നിലമ്പൂർ തേക്ക് കാടുകൾ''' തുടങ്ങിയ ചില വനങ്ങളിലെ പ്രാദേശിക ഗോത്രവർഗക്കാരുമായി ബന്ധപ്പെടേണ്ടതും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം. തദ്ദേശീയ ഗോത്രവർഗക്കാർക്ക് ഒന്നും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയോ അവരെ ഒരു തരത്തിലും ശല്യപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യരുത്. അനുമതിയില്ലാതെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള വനങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് അതിക്രമിച്ചു കടക്കൽ കുറ്റം ചുമത്തി ശിക്ഷാർഹമാണ്. വേട്ടയാടലും പരിസ്ഥിതി തടസ്സങ്ങളും കുറ്റകരമാണ്. കേരള വിനോദസഞ്ചാരം വനവകുപ്പ് കാര്യസ്ഥനുമായി സഹകരിച്ച് ചില ആഴമേറിയ കാട്ടു സഫാരികൾ സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചില വനങ്ങളുടെ പുറം ഭാഗങ്ങളിൽ വനപ്രദേശ ലോഡ്ജുകൾ ലഭ്യമാണ്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് കെടിഡിസി അല്ലെങ്കിൽ ഡിടിപിസിയിൽ പരിശോധിക്കുക.

==വാങ്ങുക==
===നാണ്യം===
കേരളത്തിൽ ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ക്രെഡിറ്റ്, ഡെബിറ്റ് കാർഡുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. ബാങ്കുകൾ, നാണയ കൈമാറ്റ സൗകര്യങ്ങൾ, എടിഎമ്മുകൾ എന്നിവ വ്യാപകമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ബാങ്കുകളിലും യാത്രക്കാരുടെ ചെക്കുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ പണത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു സമൂഹമുണ്ട്. എടിഎമ്മുകളിൽ നിന്ന് പിൻവലിക്കുമ്പോൾ പ്രതിദിനം പിൻവലിക്കാവുന്ന പണ പരിധി ₹10,000 ആണ്. ഒരു മാസത്തിലെ ആദ്യത്തെ പത്ത് ഇടപാടുകൾക്ക് മുകളിലുള്ള ഇടപാടുകൾക്ക് ₹50 സർചാർജ് ഈടാക്കുന്നു. ഏതെങ്കിലും അംഗീകൃത പണമിടപാടുകാരിലോ ദേശസാൽകൃത ബാങ്കുകളിലോ വിദേശ നാണയം [[ഇന്ത്യ#പണം|ഇന്ത്യൻ രൂപ]] (₹) ആക്കി മാറ്റാം, ഓരോ ഇടപാടിനും ₹50,000 വരെ മൂല്യമുണ്ട്, ഇതിന് മുകളിലുള്ള ഏത് തുകയ്ക്കും ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടും ഇന്ത്യൻ പാൻ കാർഡും ആവശ്യമാണ്. വിമാനത്താവളങ്ങളിലും അംഗീകൃത നാണയ കൈമാറ്റ കേന്ദ്രങ്ങളിലും (എല്ലാ നഗരങ്ങളിലും ലഭ്യമാണ്) ഒഴികെ കേരളത്തിൽ എവിടെയും വിദേശ നാണയങ്ങൾ സ്വീകരിക്കില്ല.

=== ബാങ്കിംഗ് ===
കൊച്ചിയിലെ ആലുവയിൽ ആസ്ഥാനമുള്ള '''ഫെഡറൽ ബാങ്ക്''' ആണ് ഏറ്റവും വലിയ കേരളത്തിലെ ബാങ്ക്. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം ശാഖകളുണ്ട്. മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ ബാങ്ക് ബ്രാൻഡുകൾക്കും പുറമേ, '''സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ട്രാവൻകൂർ''', '''സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്''', '''കാത്തലിക് സിറിയൻ ബാങ്ക്''', '''ധനലക്ഷ്മി ബാങ്ക്''' എന്നിവയാണ് പ്രധാന കേരളത്തിലെ ബാങ്കുകൾ. എച്ച്എസ്ബിസി, സ്റ്റാൻഡേർഡ് ചാർട്ടേഡ്, സിറ്റിബാങ്ക് തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര ബാങ്കുകൾ പ്രധാനമായും കൊച്ചിയിലും തിരുവനന്തപുരത്തുമാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

=== ടിപ്പിംഗ് ===
ഹോട്ടലുകളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും സേവന നിരക്കുകൾ സാധാരണമാണ്. അവ സാധാരണയായി ബില്ലിൽ ഉൾപ്പെടുത്തും (നിലവാരം 10% ആണ്, ഇത് പദവിയും സ്ഥാനവും അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, പക്ഷേ 15% കവിയരുത്). കൂടാതെ, ടിപ്പിംഗ് എല്ലായിടത്തും സാധാരണമാണ്. ഹോട്ടലുകളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും ടിപ്പ് നൽകുന്നത് ഒരു സാമൂഹിക മാനദണ്ഡമാണ്. സാധാരണയായി ₹10-20. വലിയ പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളിലോ സമാനമായ വലിയ ഭക്ഷണശാലകളിലോ, ടിപ്പിംഗ് മാനദണ്ഡം സാധാരണയായി ബിൽ മൂല്യത്തിൻ്റെ 10% അല്ലെങ്കിൽ 12% ആണ്. ഓട്ടോ അല്ലെങ്കിൽ ടാക്‌സി ഡ്രൈവർമാർക്കായി ഒരു ടിപ്പും നൽകുന്നില്ല, എന്നിരുന്നാലും രാത്രികാല ടാക്സി ഡ്രൈവർമാർക്ക് ബാറ്റ (ഔദ്യോഗിക ടിപ്പ്) നൽകണം, അത് ടാക്സി ബില്ലിൽ പ്രത്യേകം ഈടാക്കും.

===ചെലവുകൾ===
കേരളം പൊതുവെ ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ചെലവേറിയതാണ്.

ബജറ്റ് വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് സാധാരണയായി ഭക്ഷണം ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാന്യമായ താമസത്തിന് പ്രതിദിനം ₹1,000 ആവശ്യമാണ്. ഒരു ദിവസം സാധാരണ ഭക്ഷണശാലകളെയോ വഴിയോര കച്ചവടക്കാരെയോ (തട്ടുകടകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു) ആകർഷിക്കുന്നത് ഉൾപ്പെട്ടേക്കാം, അവയുടെ വില ₹40 ൽ താഴെയാണ്. ഇടത്തരം വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രതിദിനം ₹1,400-₹2,000 വരെ പ്രതീക്ഷിക്കാം, മിതമായ ഹോട്ടലുകളിലെ താമസവും സാധാരണ ഭക്ഷണശാലകളിലെ ഭക്ഷണവും. ആഡംബരപൂർണ്ണമാക്കാൻ, കേരളം സാധാരണയായി ₹4,000-ൽ കൂടുതൽ ചിലവാകും.

===ഷോപ്പിംഗ്===
ഷോപ്പിംഗ് കേരളത്തിലെ ഒരു ദേശീയ വിനോദമാണ്. എല്ലാ നഗര പ്രദേശങ്ങളിലും വിശാലമായ ഐശ്ചികങ്ങൾ ഉണ്ട്.

ഷോപ്പിംഗ് നടത്താൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയം ഓണം അല്ലെങ്കിൽ ക്രിസ്തുമസ് സീസണുകളാണ്. അന്ന് വലിയ കിഴിവുകൾ ലഭിക്കും. ഓണക്കാലത്ത് ഏറ്റവും മികച്ച ഷോപ്പിംഗ് വെളുത്ത സാധനങ്ങളും ഇലക്ട്രോണിക്സുമാണ്. അതേസമയം ക്രിസ്തുമസ് സമയത്ത് വസ്ത്രങ്ങൾക്കും ആഭരണങ്ങൾക്കും കൂടുതൽ കിഴിവ് ലഭിക്കും. ഈ സീസണുകളിൽ പല ഇനങ്ങൾക്കും കിഴിവ് ലഭിക്കും.

പ്രമുഖ വിദേശ ബ്രാൻഡുകളും ഉൽപ്പന്നങ്ങളും (വസ്ത്രങ്ങൾ മുതൽ ഓട്ടോമൊബൈലുകൾ വരെ) കേരളത്തിലുടനീളം ലഭ്യമാണ്. ''കേരളത്തിൽ നിർമ്മിച്ച'' ഇനങ്ങൾക്കായി ഇനിപ്പറയുന്നവ പരിഗണിക്കുക.

===സുവനീറുകൾ===
[[പ്രമാണം:Aranmula kannadi.jpg|thumb|ആറന്മുള കണ്ണാടി: ഒരു അതുല്യ സുവനീർ]]
* ആലപ്പുഴയിൽ '''ചിരട്ട ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ''' ഉടെ വിശാലമായ ശ്രേണി കാണാം, അവയിൽ മിക്കതും കൈകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചതാണ്.
* പത്തനംതിട്ടയിലെ ഒരു ചെറിയ പട്ടണമായ ആറന്മുള സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ, പ്രശസ്തമായ '''ആറന്മുള കണ്ണാടി''' വിൽക്കുന്നു - ഗ്ലാസിന് പകരം ലോഹം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഒരു കണ്ണാടി. അത് സൂക്ഷ്മമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ലോഹ സൂത്രവാക്യം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് വിലയേറിയതും എന്നാൽ അതുല്യവുമായ ഒരു സുവനീറാണ്.
* കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തമായ '''മര കരകൗശല വസ്തുക്കൾ''', വള്ളം (പാമ്പ് വള്ളങ്ങൾ), ഉറൂസ് (പായ്മര ബോട്ടുകൾ), ക്ഷേത്ര-ഉത്സവ ശൈലിയിലുള്ള ആനകൾ, '''പരമ്പരാഗത ആഭരണ പെട്ടികൾ''' പോലുള്ള കരകൗശല വസ്തുക്കൾ ഒരു സാധാരണ എംപോറിയത്തിൽ വിൽക്കുന്നു.
* പ്ലാസ്റ്റിക് കൊണ്ട് വാർത്തെടുത്തതും മയിൽപ്പീലി പോലുള്ള അലങ്കാരങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചതുമായ '''നെറ്റിപ്പട്ടം''' (ആനകൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന അലങ്കാരം) പോലുള്ള പ്രദർശന വസ്തുക്കൾ ജനപ്രിയമാണ്. കൊച്ചി ആസ്ഥാനമായുള്ള ''ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം കരകൗശലം'' (''The God's Own Craft'') എന്ന സംഘടന ഈ പ്ലാസ്റ്റിക് കഷണങ്ങളുടെ വിൽപ്പന ജനപ്രിയമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് സന്ദർശകർക്ക് അവയെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ സഹായിക്കുന്നു, അതേസമയം പരമ്പരാഗത രൂപവും ആകർഷണീയതയും നിലനിർത്തുന്നു.
* മനോഹരമായ ചിത്രങ്ങളുള്ള '''ചുമരിൽ തൂങ്ങുന്ന കയർ നിർമ്മിതങ്ങളും''', പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ പ്രകൃതിദത്തമായ സുഗന്ധം പരത്തുന്ന '''ലെമൺഗ്രാസ് കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഫാനുകളും'''.

===തുണിയിനങ്ങൾ===
* പ്രധാനമായും കൊച്ചിക്കടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം, തിരുവനന്തപുരത്തിനടുത്തുള്ള ബാലരാമപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലെ നെയ്ത്തുകാരിൽ നിന്ന് കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത കൈത്തറി തുണികളായ '''മുണ്ടും നേരിയതും''' നേരിട്ട് വാങ്ങാൻ കഴിയും. 
* നഗരങ്ങളിലെ വലിയ കടകളിൽ സാരികൾ, ചുരിദാറുകൾ, ഡ്രസ് മെറ്റീരിയലുകൾ, സൽവാർ സ്യൂട്ടുകൾ, കുർത്ത-പൈജാമ പോലുള്ള ഇന്ത്യൻ പുരുഷ വസ്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ വിൽക്കുന്നു.

===എണ്ണകളും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും===
* കേരളം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. ഏലം, കുരുമുളക്, ഗ്രാമ്പൂ, മഞ്ഞൾ, കുങ്കുമപ്പൂവ് തുടങ്ങി നിരവധി സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കേരളത്തിലെ ചന്തകളിൽ വിൽക്കുന്നു. കൊച്ചിയിലെ ''ബ്രോഡ്‌വേ'', തിരുവനന്തപുരത്തെ ''ചാലായി'' എന്നിവയാണ് ശുപാർശ ചെയ്യുന്ന ചില സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വിപണികൾ. വയനാട്, ഇടുക്കി, പത്തനംതിട്ട, കോട്ടയം, കോഴിക്കോട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ &quot;അംഗീകൃത&quot; സുഗന്ധവ്യഞ്ജന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രീമിയം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുണ്ട്. കറി മസാല പൊടികൾ, ഉപയോഗിക്കാൻ തയ്യാറായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന പൊടികൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന എസ്സെൻസുകൾ, സത്ത്, സുഗന്ധദ്രവ്യ ചായ, കാപ്പി തുടങ്ങിയ മൂല്യവർദ്ധിത സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ഈ സ്ഥലങ്ങൾ പ്രശസ്തമാണ്. സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾക്കും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾക്കും അടിസ്ഥാനമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അപൂർവ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന എണ്ണകളും കോൺസെൻട്രേറ്റുകളും കാണാം.
* മാമ്പഴം, ഓറഞ്ച്, പപ്പായ തൊലി പൊടി, മഞ്ഞൾപ്പൊടി തുടങ്ങിയ സവിശേഷമായ പ്രകൃതിദത്ത സൗന്ദര്യവർദ്ധക പൊടികൾ പല ഔട്ട്‌ലെറ്റുകളിലും വിൽക്കുന്നു. ഇവയും മറ്റ് സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും, ഹെർബൽ പൊടികളും, പ്രകൃതിദത്ത സത്തുകളും മുഖവും ശരീരവും വൃത്തിയാക്കുന്നതിനുള്ള പൊടികളും സോപ്പുകളും നിർമ്മിക്കാൻ നല്ലതാണ്.
* നാരങ്ങാ എണ്ണയ്ക്ക് അപൂർവമായ സുഗന്ധമുണ്ട്. കൊതുകുകളെ നിരുത്സാഹപ്പെടുത്താൻ ഇത് ചർമ്മത്തിലും ഉപയോഗിക്കാം. ആരോഗ്യകരമായ ചർമ്മ തിളക്കം നിലനിർത്തുന്നതിനും മുഖക്കുരുവും മുഖക്കുരുവും കുറയ്ക്കുന്നതിനും പേരുകേട്ട ഒരു ഡസനിലധികം എണ്ണകൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്.
* വെളിച്ചെണ്ണ മുടി കൊഴിച്ചിൽ കുറയ്ക്കുകയും മുടി വളർച്ചയെ പരിപോഷിപ്പിക്കുകയും ആരോഗ്യകരവും തിളക്കമുള്ളതുമായ ചർമ്മത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കേരളീയർ ഉയർന്ന താപനിലയുള്ള പാചക എണ്ണയായി വെളിച്ചെണ്ണ ഉപയോഗിക്കുന്നു, കൂടാതെ പൊടിച്ച തേങ്ങാപ്പാലും പല പ്രാദേശിക പാചക രീതികളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു. വറുത്ത എണ്ണയും വെർജിൻ വെളിച്ചെണ്ണയും കൊളസ്ട്രോൾ കുറയ്ക്കുകയും നല്ല ആരോഗ്യം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യം നിലനിർത്താൻ ഗർഭിണികളും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു.

===ചുമർചിത്രങ്ങളും ചിത്രരചനകളും===
കേരളം നിരവധി പ്രശസ്തരായ ദേശീയ, അന്തർദേശീയ ചിത്രകാരന്മാരുടെ നാടാണ്. ഇതിഹാസം രാജാ രവിവർമ്മയുടെയും മറ്റു പലരുടെയും പ്രശസ്തമായ കേരള ചുവർചിത്രങ്ങളും എണ്ണച്ചായാചിത്രങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. കേരളത്തിൽ താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ വലിപ്പത്തിലും ശൈലിയിലും വിലയിലുമുള്ള ചുവർചിത്രങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്.

==കഴിക്കുക==
കേരള ഭക്ഷണരീതി മറ്റ് ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണരീതികളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, പ്രധാന ഭക്ഷണമായി അരിയുടെ ആധിപത്യവും സസ്യേതര വിഭവങ്ങളുടെ ജനപ്രീതിയും ഇവിടെയുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, വളരെക്കാലമായി നിലനിൽക്കുന്നതും മാംസം, മത്സ്യം, മദ്യം എന്നിവയുടെ ഉദാരമായ ഉപഭോഗത്തിന് കേരളം അറിയപ്പെടുന്നു.

മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിൽ എല്ലാ മതവിഭാഗങ്ങളിലുമുള്ള അംഗങ്ങളും ഗോമാംസം സാധാരണയായി കഴിക്കുന്നു. ബി.സി. 500-ലെ ചേര രാജവംശം മുതൽ കേരളത്തിൽ ഗോമാംസം, മത്സ്യം, മറ്റ് തരത്തിലുള്ള മാംസം എന്നിവ പതിവായി കഴിക്കുന്നു. സാധാരണ കേരളീയ പാചകരീതിയിൽ സമുദ്രവിഭവങ്ങൾക്ക് സിംഹഭാഗവും ലഭിക്കുന്നു, കൂടാതെ തേങ്ങയുടെ (വെളിച്ചെണ്ണ, തേങ്ങാപ്പാൽ, പൊടി അല്ലെങ്കിൽ പേസ്റ്റ് എന്നിവയുടെ രൂപത്തിൽ) ആഡംബരപൂർവ്വമായ ഉപയോഗം ഒരു പ്രത്യേക രുചി നൽകുന്നു. കേരളത്തിലെ ഭക്ഷണത്തിൽ പലതരം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു, അവയിൽ മിക്കതും തീക്ഷ്ണമാണ്. കേരളം പ്രശസ്തമായ സസ്യാഹാര വിഭവങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, സാധാരണയായി ഉത്സവ ദിവസങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ഓണത്തിൽ സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രമേ കഴിക്കൂ.

ചേരുവകളുടെ ലഭ്യതയും ചരിത്രപരമായ സ്വാധീനവും അനുസരിച്ച് കേരളത്തിന്റെ പാചകരീതിയെ നാല് അടിസ്ഥാന പ്രാദേശിക ശൈലികളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു: [[മലബാർ#കഴിക്കുക|മലബാർ]], [[മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ#കഴിക്കുക|മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ]], [[ദക്ഷിണ തിരുവിതാംകൂർ#കഴിക്കുക|ദക്ഷിണ തിരുവിതാംകൂർ]], [[മധ്യ കേരളം#കഴിക്കുക|മധ്യ കേരളം]]. നാല് ശൈലികളും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം കണ്ടെത്താൻ കഴിയുമെങ്കിലും, നൽകിയിരിക്കുന്ന ഓരോ പ്രദേശത്തും ഭക്ഷണം ഏറ്റവും ആധികാരികമായിരിക്കും.

===സദ്യ===
[[പ്രമാണം:Sadhya DSW.jpg|350px|thumb|വിളമ്പിയ സദ്യയുടെ ചിത്രം]]
കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത വിരുന്നായ '''സദ്യ''' ആണ് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടത്. പ്രത്യേകിച്ച് ഉത്സവ വേളകളിൽ ഇത് വിളമ്പുന്നു, സാധാരണയായി ഒരു വാഴ ഇലയിലാണ് ഇത് വിളമ്പുന്നത്. ഇതിൽ 24 ഇനങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടാകും, കൂടാതെ വിവിധ മധുരപലഹാരങ്ങളും രുചികരമായ വിഭവങ്ങളും ഉണ്ടാകും.

ഒരു സാധാരണ സദ്യയിൽ, ''ഓലൻ'' (മത്തങ്ങയുടെ ഒരു വിഭവം), ''അവിയൽ'' (എല്ലാ പച്ചക്കറികളുടെയും മിശ്രിതം), ഇഞ്ചി, പുളി എന്നിവയുടെ രുചി കൂട്ടുന്ന ''ഇഞ്ചിപ്പുളി'' (''കാളൻ'' (ചേനയും തൈരും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്നത്), ''തോരൻ'' (തേങ്ങ വിതറി വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ), ''കിച്ചടി'' (തൈരിൽ വറുത്ത വെള്ളരിക്ക), ''പച്ചടി'' (പൈനാപ്പിൾ അല്ലെങ്കിൽ മുന്തിരി ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം), ''കൂട്ടുകറി'' (പച്ച വാഴപ്പഴം അല്ലെങ്കിൽ മത്തങ്ങ അല്ലെങ്കിൽ ഉരുളക്കിഴങ്ങ് പോലുള്ള കുറച്ച് പച്ചക്കറികൾ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മിശ്രിതം, എരിവുള്ള തക്കാളി പ്യൂരി കറി ബേസിൽ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മിശ്രിതം) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ചൂടുള്ള അരിയും ''ഉരുളക്കിഴങ്ങ് സ്റ്റൂ'', ''മസാല കറി'' എന്നിവയും വിളമ്പുന്നു. ചില സദ്യകളിൽ, ''ഉരുളക്കിഴങ്ങ് സ്റ്റൂ'', ''മസാല കറി'' എന്നിവ പോലുള്ള ഐശ്ചികങ്ങൾ വിളമ്പുന്നു. പ്രധാന വിശപ്പകറ്റാൻ ''സാമ്പാർ'' (വെള്ളം കലർന്ന പച്ചക്കറികളുടെ മിശ്രിതം), ''പരിപ്പ്'' (പയർ, ഉടച്ചതോ കറി രൂപത്തിലുള്ളതോ) എന്നിവ നെയ്യിനൊപ്പം വിളമ്പുന്നു. സാധാരണയായി ''അച്ചാർ'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന 2 മുതൽ 3 വരെ എരിവുള്ള അച്ചാറുകൾ വിളമ്പുന്നു.

മറ്റ് പലഹാരങ്ങളിൽ ''പപ്പടം'' (വറുത്ത പയർ മാവ്, കടലാസ് പോലെ കനം കുറഞ്ഞ റൊട്ടി), വാഴക്കായ വറുത്തത്, ശർക്കര മധുരം എന്നിവ പ്രധാന വിശപ്പകറ്റാൻ വിളമ്പുന്നു. സദ്യയുടെ അവസാനം, ''രസം'' (കുരുമുളക്, തക്കാളി വെള്ളം എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന സൂപ്പിനോട് സാമ്യമുള്ളത്, ദഹനം സുഗമമാക്കുന്ന) ''മോർ'' അല്ലെങ്കിൽ ''സംഭാരം'' (മസാല ചേർത്ത മോർ) എന്നിവ വിളമ്പുന്നു. വിപുലമായ സദ്യയുടെ പ്രധാന വിഭവം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് വാഴപ്പഴവും അവസാന കുറിപ്പായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. മധുര പലഹാരങ്ങളിൽ '''പായസം''' (പായസത്തിന്റെ തരം അനുസരിച്ച് അരി, ധാന്യങ്ങൾ, പഴങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ശർക്കര അല്ലെങ്കിൽ പഞ്ചസാര ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള കഞ്ഞി പോലുള്ളത്) കൂടാതെ ഓംലെറ്റിനോട് സാമ്യമുള്ള മധുരമുള്ള മാവ് റൊട്ടിയായ '''ബോളി''', ഒരു വാഴപ്പഴം, ചിലപ്പോൾ '''ഉണ്ണിയപ്പം''' (മധുരമുള്ള വറുത്ത അരി മാവ് ഉരുളക്കിഴങ്ങ്) എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുന്നു.

സാധാരണയായി ഉച്ചഭക്ഷണ സമയത്ത് സദ്യകൾ വിളമ്പാറുണ്ട്, പൂർണ്ണമായും സസ്യാഹാരമാണ്. 30-ലധികം കറികളും വിപുലമായ പ്രത്യേക പായസങ്ങളും ഉള്ളതിനാൽ '''ഓണസദ്യ''' (ഓണം ദിനത്തിൽ വിളമ്പുന്നു) ഏറ്റവും പ്രശസ്തമാണ്. പല പ്രമുഖ ഹോട്ടലുകളും ഭക്ഷണശാലകളും ഇപ്പോൾ പതിവ് ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി സദ്യയുടെ ചെറിയ പതിപ്പുകൾ വിളമ്പുന്നു. മലബാറിൽ, ചിലപ്പോൾ, വറുത്ത മത്സ്യമോ ​​ചിക്കൻ കറിയോ സദ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, കാരണം മലബാർ സദ്യയ്ക്ക് സസ്യാഹാര പാരമ്പര്യമില്ല.

====താലി/നിശ്ചിത വില ഭക്ഷണം====
മിക്ക ഹോട്ടലുകളും സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ''താലി'' (നിശ്ചിത അല്ലെങ്കിൽ പരിധിയില്ലാത്ത വിളമ്പൽ) എന്ന ചെറിയ സദ്യ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഒരു താലിയിൽ സാധാരണയായി ഏകദേശം 8-10 കറികളും 2 അച്ചാറുകളും പപ്പടങ്ങളും ഒരു പായസവും ഉണ്ടാകും. ചെറിയ ഹോട്ടലുകളും സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണ വീടുകളും ''മീൽസ്'' എന്ന ചെറിയ, ജനപ്രിയ ഐശ്ചികം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഒരു സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണത്തിൽ 3 മുതൽ 4 വരെ കറികളും 1 അച്ചാറും പപ്പടവും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. മീൻ കറി അല്ലെങ്കിൽ വറുത്ത മത്സ്യം മത്സ്യ ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.

===കടൽ വിഭവങ്ങൾ===
കേരളത്തിലുടനീളം കടൽ വിഭവങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. കായലുകളുടെയും തടാകങ്ങളുടെയും അതിർത്തിയിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ, കരിമീൻ (കറുത്ത മുത്ത്), ചെമ്മീൻ, ചെമ്മീൻ, കനവ (കണവ) തുടങ്ങിയ ശുദ്ധജല മത്സ്യങ്ങൾ പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും, വിവിധതരം കടൽ മത്സ്യങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്. ഉച്ചകഴിഞ്ഞുള്ള ഉച്ചഭക്ഷണത്തിൽ അവ പതിവായി കഴിക്കുന്നു. ''കപ്പ'' അല്ലെങ്കിൽ അരിയുമായി വിളമ്പുന്ന എരിവുള്ള മീൻ കറി ജനപ്രിയമാണ്. മഞ്ഞൾ ചേർത്ത് വേവിച്ചതും ഉടച്ചതുമായ മരച്ചീനി, എരിവുള്ള മീൻ കറിയോടൊപ്പമോ മുളകുപൊടിയോടൊപ്പമോ വിളമ്പുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലുള്ളവർക്ക് ഇത് പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്.

===പ്രഭാതഭക്ഷണം===
[[പ്രമാണം:Puttu and kadala with pappadam and coffee.jpg|275px|thumb|കേരളത്തിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണം: പപ്പടവും കാപ്പിയും ചേർത്ത പുട്ടും കടലയും]]
വിശാലമായ പ്രഭാതഭക്ഷണങ്ങൾക്ക് കേരളം പേരുകേട്ടതാണ്. ഉയർന്ന പോഷകമൂല്യവും കുറഞ്ഞ എണ്ണയുടെ അളവും കാരണം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രഭാതഭക്ഷണങ്ങളിലൊന്നായി ഇതിനെ മാറ്റിവച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണ മെനുകളിൽ വളരെ കുറച്ച് സസ്യേതര ഇനങ്ങൾ മാത്രമേ ലഭ്യമാകൂ. ജനപ്രിയ പ്രഭാതഭക്ഷണ ഇനങ്ങളിൽ ചിലത് ഇവയാണ്:
* '''ദോശ''' (പൊരിച്ച വറുത്ത അരിപ്പൊടി), വെണ്ണ, നെയ്യ്, മസാല അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ എന്നിവ ചേർത്ത രുചി.
* '''ഇടിയപ്പം''' (നൂൽപ്പുട്ട്, നൂൽ-അപ്പം എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന സ്ട്രിംഗ് ഹോപ്പറുകൾ), എരിവുള്ള മുട്ട കറിയോടോ തക്കാളി കറിയോടോ കൂടെ കഴിക്കാം.
* '''ഇഡ്ഡലി''' (ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പാൻകേക്ക്) ചട്ണി (എരിവുള്ള മുളക്/തേങ്ങ പേസ്റ്റ്) സാമ്പാർ എന്നിവ ചേർത്ത് കഴിക്കാം.
* '''കടല''', കറുത്ത ബീൻസ് കടലയും വാഴപ്പഴവും ചേർത്ത ഒരു കറി.
* '''പാൽ-അപ്പം''', അരിപ്പൊടി കൊണ്ട് ഉണ്ടാക്കുന്ന വൃത്താകൃതിയിലുള്ള, മൃദുവായ, അരികുകളുള്ള ഒരു പാൻകേക്ക്. ചിലപ്പോൾ കള്ള് അല്ലെങ്കിൽ വൈൻ അല്ലെങ്കിൽ യീസ്റ്റ് ചേർത്ത് പുളിപ്പിച്ചതാണ് ഇത്. 
* '''ചിക്കൻ സ്റ്റൂ''' (മൃദുവായ മസാല ചേർത്ത തേങ്ങാപ്പാൽ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഗ്രേവി) 
* '''മുട്ട കറി''' അല്ലെങ്കിൽ '''വെജിറ്റബിൾ കുർമ''' (തേങ്ങാപ്പാൽ ഗ്രേവിയിൽ ചേർത്ത ഒരു മിക്സഡ് വെജിറ്റബിൾ കറി) എന്നിവയോടൊപ്പം കഴിക്കാം.
* '''പിടിയൻ''' (അരിയും ശർക്കരയും ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്നത്)
* '''പുട്ട്''' (അരിപ്പൊടിയും തേങ്ങയും അരച്ചതും ചേർത്ത്, ലോഹത്തിലോ മുള ഹോൾഡറിലോ ആവിയിൽ വേവിച്ചത്), ''കടല''യോടൊപ്പം കഴിക്കാം. കാരറ്റ്, റാഗി, ചിക്കൻ, മട്ടൺ, ചെമ്മീൻ എന്നിവയുടെ ഫില്ലിംഗുകൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിവിധതരം പുട്ടുകൾ ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്.
* '''മലബാർ പരോട്ട''', ഒരു പരന്നതും മിനുസമാർന്നതുമായ പ്രതലത്തിൽ മാവ് നേർത്തതുവരെ ആവർത്തിച്ച് മറിച്ചിട്ട്, പിന്നീട് അതിൽ തന്നെ പാളികളാക്കി, നെയ്യിൽ വറുത്തെടുക്കുന്നതിലൂടെ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഒരു തരം ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്. [[മലേഷ്യ|മലേഷ്യയുടെ]] ''റൊട്ടി കനായി'', [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] ''റൊട്ടി പ്രത'' എന്നിവ ഇതിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത്.

===അത്താഴം===
കേരളത്തിൽ പരമ്പരാഗതമായി അത്താഴം ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ് കഴിക്കുന്നത്. എന്നാൽ അരിക്ക് പകരം, &quot;കഞ്ഞി&quot; അല്ലെങ്കിൽ എരിവുള്ള പച്ചമുളകും വറുത്ത പപ്പടവും ചേർത്ത് വിളമ്പുന്നു. ഇന്ന്, അത്താഴം ഉത്തരേന്ത്യൻ ശൈലിയിലുള്ള അത്താഴത്തോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്. ചപ്പാത്തികളും പറോട്ടകളും പ്രധാന വിഭവത്തോടൊപ്പം പച്ചക്കറി അല്ലെങ്കിൽ സസ്യേതര കറികളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

===അപ്പവും ചോറും===
[[പ്രമാണം:Palappam.jpg|175px|thumb|പാലപ്പം]]
കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത പാചകക്കുറിപ്പുകളിൽ തദ്ദേശീയ ഗോതമ്പ് റൊട്ടികൾ ഇല്ല, എന്നിരുന്നാലും നാനുകളും പറോട്ടയും പോലുള്ള മിക്ക വടക്കേ ഇന്ത്യൻ റൊട്ടികളും ഇപ്പോൾ ജനപ്രിയമാണ്. കേരളത്തിന് പുറത്ത് അപൂർവമായി മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന അരിപ്പൊടി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നിരവധി റൊട്ടികൾ ഉണ്ട്.

* അരിപ്പൊടികൾ - പാലപ്പം (സാധാരണ അപ്പം മാവിൽ പാൽ കലർത്തി) കല്ലപ്പം (സാധാരണ അപ്പം മാവിൽ ഈന്തപ്പഴം കള്ള് കലർത്തി)
* അരിപ്പൊടി റൊട്ടികൾ - പത്തിരികൾ (ഒരു വറുത്ത അരിപ്പൊടി), നെയ്യ് പത്തിരി (നെയ്യിൽ ചുട്ട പത്തിരി), പൊരിച്ച പത്തിരി (ബേക്ക് ചെയ്ത പത്തിരിക്ക് പകരം വറുത്തത്), സ്റ്റഫ് ചെയ്ത പത്തിരികൾ (ഫില്ലിംഗുകളിൽ പച്ചക്കറികൾ, മത്സ്യം അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു)
* മലബാർ പരോട്ട (പൊറോട്ട) - ഗോതമ്പ് നെയ്ത വറുത്ത (അല്ലെങ്കിൽ ടോസ്റ്റ് ചെയ്ത) റൊട്ടി, മലബാറിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്, ഇത് കേരളത്തിലുടനീളം ജനപ്രിയമാണ്
* അരി - കേരളത്തിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട അരി മട്ടയാണ് (കേരളത്തിലെ പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ വളർത്തുന്ന പോഷകസമൃദ്ധമായ നാടൻ അരി ഇനം). സാധാരണ വേവിച്ച അരി, ചൂടോടെ വിളമ്പുന്നത് ഉച്ചഭക്ഷണത്തിനും അത്താഴത്തിനും ഒരു സാധാരണ വിഭവമാണ്. നെയ്യ് അരി, ഫ്രൈഡ് റൈസ്, കുങ്കുമപ്പൂ അരി, മഞ്ഞൾ അരി, ബിരിയാണി അരി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ജനപ്രിയ ഐശ്ചികങ്ങൾ.

===മധുരപലഹാരങ്ങൾ===
[[പ്രമാണം:Neipayasam.jpg|175px|thumb|പായസത്തിന്റെ ഒരു തയ്യാറാക്കൽ വ്യതിയാനം]]
അറബ്, മധ്യേഷ്യൻ ഭക്ഷണങ്ങളുടെ സ്വാധീനം കേരളത്തിൽ കുറവായതിനാൽ, മധുരപലഹാരങ്ങളുടെ ഉപയോഗം വടക്കേ ഇന്ത്യയെ അപേക്ഷിച്ച് കുറവാണ്. കേരളത്തിൽ തദ്ദേശീയ തണുത്ത മധുരപലഹാരങ്ങൾ ഇല്ല, പക്ഷേ ചൂടുള്ളതും ചൂടുള്ളതുമായ മധുരപലഹാരങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്. ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായത് നിസ്സംശയമായും '''പായസം''' ആണ്: പാൽ, തേങ്ങാ സത്ത്, പഞ്ചസാര, കശുവണ്ടി, ഉണക്ക മുന്തിരി എന്നിവ ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന ഒരു വിഭവം. 18-ലധികം ഇനം പായസങ്ങളുണ്ട്, എല്ലാം ഒരേ അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങളുള്ളതും പ്രധാന ചേരുവ കാരണം മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തവുമാണ്. ജനപ്രിയ വകഭേദങ്ങളിൽ പാൽ പായസം (അരി ധാന്യങ്ങൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), അട പായസം (അരി അടരുകൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), പരിപ്പു പായസം (പഴ പ്രധമൻ (വാഴപ്പഴം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), ഗോതമ്പു പായസം (ഗോതമ്പ് ധാന്യം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്) അല്ലെങ്കിൽ സേമിയ (വെർമിസെല്ലി കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.

മറ്റ് ജനപ്രിയ തദ്ദേശീയ മധുരപലഹാരങ്ങൾ ഇവയാണ്:
* '''ഉണ്ണിയപ്പം''': ഡാനിഷ് എബ്ലെസ്‌കിവറിന് സമാനമായി പഴുത്ത വാഴപ്പഴം ചേർത്ത് വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ ഒരു തരം അരി അപ്പമാണ് ഉണ്ണിയപ്പം.
* '''പഴം-പൊരി''': മധുരമുള്ള മാവ് കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച വറുത്ത പുറംതോട് കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞ വാഴപ്പഴം
* '''കൊഴുക്കട്ട''': മൊളാസസും തേങ്ങയും ചേർത്ത മധുരമുള്ള മിശ്രിതം നിറച്ച അരി ഉരുളകൾ

കേരളത്തിൽ രുചികരമായ വിഭവങ്ങൾക്ക് പ്രചാരമുണ്ട്. വാഴക്കായ വറുത്തതിനു മുൻഗണന നൽകുന്നു. ചക്ക-പഴം വറുത്തത്, അച്ചപ്പം, കുഴലപ്പം, പക്ക-വട തുടങ്ങിയ രൂപത്തിലുള്ള അരി മാവിൽ ഉണ്ടാക്കിയ ചിപ്‌സ്, അവിലോസ് ഉണ്ട പോലുള്ള ശർക്കര ചേർത്ത അരി മാവിൽ ഉണ്ടാക്കിയ കട്ടിയുള്ള ഉരുളകൾ എന്നിവ ജനപ്രിയമാണ്.

===വംശീയ ഭക്ഷണം===
പല ഭക്ഷണശാലകളിലും പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണത്തിനുള്ള മലയാളം പദമായ ''നാടൻ ഹോട്ടൽ'' എന്ന അടയാളബോർഡുകൾ കാണാം. ഇത് വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്ന പുരാതന കേരളീയ രീതിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ചിലപ്പോൾ വാണിജ്യപരമായി ലഭ്യമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന മിശ്രിതങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് പകരം പഴയ രീതിയിൽ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ പൊടിക്കുന്നു. മൊത്തത്തിൽ, ഒരു നഗര പാചകക്കാരന് പകരം ഒരു ഗ്രാമീണ പാചകക്കാരന്റെ സാന്നിധ്യമാണ് പ്രധാന വ്യത്യാസം.

===ഭക്ഷണച്ചെലവ് ===
ഭക്ഷണവിലയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്, പക്ഷേ ഇന്ത്യൻ കോഫി ഹൗസ് ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ ഈടാക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്ː
* വെജിറ്റേറിയൻ ഭക്ഷണം ₹40
* നോൺ-വെജിറ്റേറിയൻ ഭക്ഷണം ₹70
* നെയ്യ് അരി, സിംഗിൾ ₹37
* ചിക്കൻ കറി ₹65
* മീൻ കറി ₹47
* മീൻ ഫ്രൈ ₹110
* മുട്ട മസാല ₹35
* ബീഫ് ബിരിയാണി ₹110
* ചിക്കൻ ബിരിയാണി, സിംഗിൾ ₹95
* മട്ടൺ ബിരിയാണി, സിംഗിൾ ₹125

==കുടിക്കുക==
* '''വെള്ളം''': പൈപ്പ് വെള്ളം സാധാരണയായി കുടിക്കാൻ സുരക്ഷിതമല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ കടകളിലും മിനറൽ വാട്ടർ ലഭ്യമാണ്, ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ ഓപ്ഷനുമാണ്.
[[പ്രമാണം:Tender coconut vendor in India.jpg|thumb|ഇളനീർ വിൽപ്പനക്കാരൻ]]
* '''ഇളനീർ''' (''കരിക്ക് വെള്ളം'') ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിൽ പോലും ലഭ്യമാണ്. ഇത് മധുരവും വഴുവഴുപ്പുമുള്ളതാണ്. കഴിക്കാൻ കഴിയുന്ന രുചികരമായ പൾപ്പിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ആരോഗ്യകരവുമാണ്.
*'''കാപ്പി''', '''ചായ''': ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിൽ കാപ്പിയേക്കാൾ ചായയാണ് കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്. ചായ വിൽക്കുന്ന കടകൾ സാധാരണമാണ്. കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തമായ ചായ ''കണ്ണൻ ദേവൻ'' ബ്രാൻഡാണ്. കേരളത്തിൽ പാലും ലഘുഭക്ഷണവും അടങ്ങിയ ചായ വിൽക്കുന്ന മിൽമ (ഒരു പാൽ ബ്രാൻഡ്) ബൂത്തുകളുണ്ട്. നഗരപ്രദേശങ്ങളിലാണ് കാപ്പി കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്. ''കഫെ കോഫി ഡേ'' യും നിരവധി പ്രാദേശിക കഫേകളും പോലുള്ള ജനപ്രിയ ദേശീയ ബ്രാൻഡുകൾ പാശ്ചാത്യ/പൗരസ്ത്യ ലഘുഭക്ഷണങ്ങളോടൊപ്പം വിവിധ രുചികളുള്ള കാപ്പിയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത കഫേ &quot;ഇന്ത്യൻ കോഫി ഹൗസ്&quot; ആണ്. 1970-കൾക്ക് മുമ്പുള്ള ശൈലിയിലുള്ള ഇവ കേരള കാപ്പിയും കേരള ഭക്ഷണങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നവയാണ്. പുതിയ തലമുറ കഫേകളിൽ നിന്ന്, കേരളത്തിലെ വ്യാപകമായ &quot;കോഫി ബീൻസ്&quot; വരുന്നു. അവർ വിവിധ നൂതന കോഫി രുചികളും പരമ്പരാഗത കേരള ലഘുഭക്ഷണങ്ങളും ലൈറ്റ് ബർഗറുകളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''പഴച്ചാറുകളും മിശ്രിതങ്ങളും''': കേരളം ഒരു ഉഷ്ണമേഖലാ സംസ്ഥാനമായതിനാൽ നിരവധി ഉഷ്ണമേഖലാ പഴച്ചാറുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. മാമ്പഴം, ഓറഞ്ച്, പൈനാപ്പിൾ, നാരങ്ങ, തണ്ണിമത്തൻ, മറ്റ് പഴച്ചാറുകൾ എന്നിവ വിൽക്കുന്ന പഴച്ചാറു കടകൾ മിക്കവാറും എല്ലായിടത്തും കാണാം. ഐസ്ക്രീം മിശ്രിത മിൽക്ക് ഷെയ്ക്കുകൾ ജനപ്രിയമാണ്. വിവിധ പഴങ്ങളും പഴങ്ങളുടെ രുചിയുള്ള ഐസ്ക്രീമുകളും ചേർത്ത ജനപ്രിയ മിൽക്ക് ഷെയ്ക്കുകളാണ് ''ഷാർജ ഷെയ്ക്ക്'', ''ചിക്കൂസ്''.
* '''മദ്യം''': സർക്കാർ നികുതി നിരക്ക് ഉയർന്നതാണെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിൽ പ്രതിശീർഷ മദ്യ ഉപഭോഗത്തിൽ കേരളം ഒന്നാമതാണ്. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും 'കള്ള്' (കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത പനം കള്ള്) മുതൽ സ്കോച്ച് വിസ്കി വരെ വിളമ്പുന്ന ഒരു ബാർ ഉണ്ട്. പൊതുസ്ഥലത്ത് മദ്യം കഴിക്കുന്നത് നിരസിക്കപ്പെടുന്നു. വിലകൂടിയ ഹോട്ടലുകൾ ഒഴികെയുള്ള ബാറുകൾ സാധാരണയായി മോശം സ്വഭാവമുള്ളവയാണ്. ഇന്നത്തെ നഗരപ്രദേശങ്ങളിലെ ബാറുകൾ കൂടുതൽ ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ളവയാണ്. അതിനാൽ കൂടുതൽ ചെലവേറിയതോ അധിക സേവന ചാർജുകൾ ഈടാക്കുന്നതോ ആണ്. സ്വകാര്യമായി മദ്യം കഴിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ബജറ്റ് യാത്രക്കാർക്ക്, ബിയറിനൊപ്പം മിക്ക മദ്യ ബ്രാൻഡുകളും സർക്കാർ നടത്തുന്ന '''കേരള സ്റ്റേറ്റ് ബിവറേജ് കോർപ്പറേഷൻസ് ലിമിറ്റഡ്''' (ബിവറേജ് കട അല്ലെങ്കിൽ ബെവ്കോ എന്നറിയപ്പെടുന്നു) സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് വാങ്ങി സ്വകാര്യമായി കുടിക്കാം. എന്നിരുന്നാലും, സാധാരണയായി ഈ സ്റ്റോറുകൾക്ക് മുന്നിൽ ഒരു നീണ്ട നിര ഉണ്ടാകും. കൂടാതെ, എല്ലാ മാസവും 1 ന് അവ അടച്ചിരിക്കും. കുടിക്കാൻ ധാരാളം ആഡംബര ബാറുകളും പബ്ബുകളും കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം, കോട്ടയം, കൊല്ലം തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലെ നിരവധി ഭക്ഷണശാലകൾ ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം മദ്യം വിളമ്പുന്നു. ''കോക്ടെയിൽ'' എന്ന് പറയപ്പെടുന്ന മദ്യമിശ്രിതങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്.
* '''കള്ള്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രാദേശികമായി നിർമ്മിച്ച ''പനം കള്ള്'' പ്രലോഭിപ്പിക്കുന്നതാണ്, പക്ഷേ മോശമായ വാറ്റു കാരണം ചിലർ രോഗികളാകുന്നു. നിങ്ങൾ അത് പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുകയാണെങ്കിൽ, പ്രാദേശിക കള്ളവാറ്റല്ല, ലൈസൻസിൽ നിർമ്മിച്ച മദ്യം മാത്രം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. എന്നിരുന്നാലും, ആലപ്പുഴ-ചങ്ങനാശ്ശേരി റൂട്ടിൽ, രുചികരവും തനതായതുമായ കേരള സ്പെഷ്യാലിറ്റികൾക്ക് പുറമേ അംഗീകൃത കള്ളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന നല്ല കള്ള് കടകളുണ്ട്. നിങ്ങൾ കള്ള് പരീക്ഷിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിലും, ഈ കള്ള് കടകളിൽ നിന്നുള്ള ഭക്ഷണം കേരളത്തിന്റെ തനതായ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ അനുഭവിക്കാൻ മികച്ച മാർഗ്ഗമാണ്.

==ഉറങ്ങുക==
സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഖജനാവിന് വിനോദസഞ്ചാരം ഒരു പ്രധാന സ്രോതസ്സായതിനാൽ, വ്യത്യസ്ത അഭിരുചികൾക്കും ബജറ്റുകൾക്കും അനുയോജ്യമായ വൈവിധ്യമാർന്ന താമസ സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലും വിനോദസഞ്ചാര ലോഡ്ജുകൾ മുതൽ 5-സ്റ്റാർ ഹോട്ടലുകൾ, തീം റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ഹോട്ടലുകൾ ഉണ്ട്. യൂത്ത് ഹോസ്റ്റലുകൾ, ഹോം-സ്റ്റേകൾ, ട്രാവൽ ഡോർമിറ്ററികൾ, ചെറിയ ബജറ്റുകൾക്കായി ചെറിയ ലോഡ്ജുകൾ എന്നിവയും ഉണ്ട്.

കേരളത്തിലെ മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ ഗതാഗത പ്രശ്നങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടുന്നതിനാൽ, കൂടുതൽ സുഗമവും സമാധാനപരവുമായ സന്ദർശനത്തിനായി, കടൽതീര ഭൂസ്വത്തുകളിൽ താമസിക്കുക. കേരളത്തിലെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും ഗതാഗതക്കുരുക്ക് ഒരു ദൈനംദിന പ്രതിഭാസമാണ്. റെയിൽവേ ലൈൻ മറ്റ് ഡൗണ്ടൗൺ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് കടൽതീര ഭാഗത്തെ ഒറ്റപ്പെടുത്തുന്നതിനാൽ, കടൽതീര പ്രദേശങ്ങൾ കൂടുതൽ സമാധാനപരമാണ്. മറുവശത്ത്, പാലക്കാട്, വയനാട്, ഇടുക്കി, പത്തനംതിട്ട എന്നീ മലയോര ജില്ലകളിൽ ഗതാഗതക്കുരുക്ക് വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ അനുഭവപ്പെടാറുള്ളൂ.

===ഹോംസ്റ്റേകൾ===
ഹോംസ്റ്റേകൾ എന്ന ആശയം ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചതും വിജയകരമായ ഒരു വ്യവസായമാക്കി മാറ്റിയതുമായ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കേരളം. ഹോംസ്റ്റേ ആശയം അനുസരിച്ച്, നിങ്ങൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ള കാഴ്ചകൾ കാണിച്ചുതരാനും കേരളം അനുഭവിക്കാൻ നിങ്ങളെ സഹായിക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു കുടുംബത്തോടൊപ്പമാണ് നിങ്ങൾ താമസിക്കുന്നത്. നിങ്ങളുടെ താമസവും ഭക്ഷണവും നാമമാത്രമായ ചിലവിൽ ലഭിക്കും. ആതിഥേയ കുടുംബം ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്നവരായിരിക്കും. ഹോംസ്റ്റേകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന എല്ലാ ആളുകളും സർക്കാർ പരിശോധിക്കുന്നവരാണ്. അവർ അങ്ങനെ തന്നെ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യേണ്ടിവരും.

മിക്ക ഹോംസ്റ്റേകളും ഫോർട്ട് കൊച്ചി പ്രദേശത്താണ്. പരമ്പരാഗത വലിയ കൊളോണിയൽ ബംഗ്ലാവുകളും ജൂത വീടുകളും ഹോംസ്റ്റേകളാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ആലപ്പുഴയിലും കോട്ടയത്തും സമ്പന്നരും ബജറ്റ് ടൂറിസ്റ്റുകളും ഒരുപോലെ ആസ്വദിക്കുന്ന നിരവധി വലിയ ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്. കൊല്ലത്തും കൊല്ലത്തിന് സ്വന്തമായി ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്. ഇവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും പരമ്പരാഗത പോർച്ചുഗീസ് ബംഗ്ലാവുകളാണ്. നഗരത്തിലെ വ്യവസായികളുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളവയ്ക്ക് പുറമേ. കണ്ണൂരിലും മറ്റ് മലബാർ പട്ടണങ്ങളിലും നിരവധി ചെറുകിട ബാക്ക്പാക്കർ-ഉദ്ധിഷ്ഠ ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്.

ഹോംസ്റ്റേകൾക്കായി സർക്കാരിന് കർശനമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളുണ്ട്. അതിനാൽ അവ പൊതുവെ സുരക്ഷിതവും നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നതുമാണ്. ഭൂസ്വത്തും അതിന്റെ പ്രൊഫൈലും അനുസരിച്ച് ഈ ഹോംസ്റ്റേകൾക്ക് ഒരു രാത്രിക്ക് ₹300 മുതൽ ₹3,500 വരെയാണ് ഈടാക്കുന്ന നിരക്ക്.

===ബജറ്റ് താമസം===
ശിതീകരിക്കാത്ത, ശിതീകരിച്ച ബജറ്റ് മുറികൾ തിരയുമ്പോൾ യഥാക്രമം ₹322.50 ഉം ₹700 ഉം മാന്ത്രിക സംഖ്യകളാണ്. അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പ്രതീക്ഷിക്കുക: ഒരു കിടക്ക, ടിവി, അറ്റാച്ച്ഡ് കുളിമുറി. മിക്ക ബജറ്റ് ഹോട്ടലുകളും സ്വയം വിനോദസഞ്ചാര ലോഡ്ജുകൾ, വിനോദസഞ്ചാര ഹോമുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ചിലപ്പോൾ ഹോട്ടലുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അവ അപൂർവ്വമായി നക്ഷത്ര പദവി ഉള്ളവയാണ്. നഗരങ്ങളിലെ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സമീപമുള്ള മിക്ക ഹോട്ടലുകളും വിലകുറഞ്ഞതാണ്. കുടുംബങ്ങൾക്കും ദമ്പതികൾക്കും മുറികളുള്ള നിരവധി ബ്രാഹ്മണ ടൂറിസ്റ്റ് ഹോമുകൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. ലഭ്യമാണെങ്കിൽ, സുരക്ഷിതവും ശാന്തവുമായതിനാൽ ഈ ഐശ്ശ്ചികം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. അറ്റാച്ച്ഡ് അടുക്കളയുള്ള വിലകുറഞ്ഞ, ദീർഘദൂര താമസ ഐശ്ചികങ്ങൾ കേരളത്തിൽ അപൂർവമാണ്.

===മധ്യ പരിധി താമസം===
ശിതീകരിക്കാത്ത മുറിക്ക് ₹700 (~US$14) ന് മുകളിലോ ശിതീകരിച്ച മുറിക്ക് ₹1,200 (~US$26) ന് മുകളിലോ നൽകേണ്ടിവരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുക. ഈ വിഭാഗത്തിൽ നിരവധി 3-സ്റ്റാർ ഹോട്ടലുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. വിശാലമായ മുറികൾ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള സഹായികൾ, വിമാനത്താവളത്തിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലോ പിക്ക്-അപ്പ്, ഡ്രോപ്പ്-ഓഫ് എന്നിവ പ്രതീക്ഷിക്കുക.

തീം റിസോർട്ടുകളും ഈ വിഭാഗത്തിൽ പെടാം. ₹3,000 അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ കൂടുതൽ പ്രതീക്ഷിക്കുക. ഒരു മനോഹരമായ സ്ഥലത്ത് ഒരു മുഴുവൻ കോട്ടേജും വാടകയ്‌ക്കെടുക്കാൻ കഴിയും. ഈ കോട്ടേജുകളിൽ അടുക്കളകൾ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.

===ആർഭാട താമസം===
3-നക്ഷത്രവും അതിനു മുകളിലുമുള്ള മിക്കവാറും എല്ലാ ഹോട്ടലുകളും റിസോർട്ടുകളും ഈ വിഭാഗത്തിലാണ്. ഇന്ത്യയിലെ നക്ഷത്ര പദവിയുള്ള ഹോട്ടലുകളും വിലകുറഞ്ഞതല്ല. അവയിൽ മിക്കതും സൗജന്യ വഴികാട്ടിയുള്ള അല്ലെങ്കിൽ പാക്കേജ്ഡ് യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. മിക്ക പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും ഒരു അറ്റാച്ച്ഡ് അടുക്കള നൽകുന്നു. ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണം മടുത്തുവെങ്കിൽ, ഇത് ഒരു നല്ല ഐശ്ചികമായിരിക്കും. ഈ ഹോട്ടലുകളിൽ മിക്കതും ശിതീകരിച്ച മുറികൾ മാത്രമേ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുള്ളൂ. ഒരു രാത്രിക്ക് ശരാശരി ചെലവ് ₹5,000 അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ കൂടുതലാകാം. ഇവ പൊതുവെ സുരക്ഷിതവും മികച്ച ഒരു അവധിക്കാലം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതുമാണ്.

===വിപുലീകൃത താമസം===
രണ്ട് ആഴ്ചയിൽ കൂടുതൽ താമസിക്കാൻ പദ്ധതിയിടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, പ്രതിമാസ താമസ ഐശ്ചികങ്ങൾ ഹോട്ടലുകളേക്കാൾ മികച്ചതാണ്. കേരളത്തിലെ ഭവന നിർമ്മാണം ചെലവേറിയതല്ല, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ ഇത് ഉയർന്നതായിരിക്കാം. എന്നാൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇന്ത്യൻ നിലവാരം വെച്ചുനോക്കുമ്പോൾ പോലും ഭവന നിർമ്മാണം വിലകുറഞ്ഞതാണ്.

കൊച്ചി, കോട്ടയം, ആലപ്പുഴ, തൃശൂർ, കൊല്ലം, കോഴിക്കോട്, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ സേവന അപ്പാർട്ടുമെന്റുകൾ സാധാരണമാണ്. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ ദീർഘകാല താമസത്തിനായി ഹോട്ടൽ പോലുള്ള സൗകര്യങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന ജനപ്രിയ സേവന അപ്പാർട്ടുമെന്റുകളുണ്ട്. ഈ അപ്പാർട്ടുമെന്റുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും അടുക്കള സൗകര്യങ്ങളാൽ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. കൂടുതൽ സൗകര്യങ്ങൾ സാധാരണയായി ഉയർന്ന ചെലവുകളെ അർത്ഥമാക്കുന്നുവെന്ന് ഓർമ്മിക്കുക.

ബജറ്റ് സഞ്ചാരികൾക്ക്, ലോഡ്ജുകളാണ് ഏറ്റവും നല്ല ഐശ്ചികം. മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും, ലോഡ്ജുകളോ വിനോദസഞ്ചാര ഹോമുകളോ ദിവസേന, ആഴ്ചതോറും അല്ലെങ്കിൽ പ്രതിമാസ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒറ്റ അല്ലെങ്കിൽ ഇരട്ട മുറികൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. അവയിൽ മിക്കതിലും അറ്റാച്ച്ഡ് കുളിമുറികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുണ്ട്. വിലകുറഞ്ഞവയിൽ ഓരോ മുറിയിലും ടിവികളോ വ്യക്തിഗത ലാൻഡ്‌ലൈനുകളോ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. ഒറ്റയാൻ യാത്രക്കാർക്ക് പ്രതിമാസം താമസിക്കാൻ കഴിയുന്ന പുരുഷ, വനിതാ ഹോസ്റ്റലുകളും ഉണ്ട്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
കേരളം ഇന്ത്യയിലെ ഒരു സുരക്ഷിത മേഖലയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പോലീസും സംസ്ഥാന സ്ഥാപനങ്ങളും പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ജാഗ്രത പാലിക്കാതെ ഇരിക്കാൻ ഒരാൾക്ക് കഴിയില്ല.

=== കുറ്റകൃത്യം===
* കേരളത്തിൽ കുറ്റവാളികളുടെ ഒരു പങ്കുണ്ട്. ബസ്സുകൾ, ഉത്സവ മൈതാനങ്ങൾ, നഗര ഷോപ്പിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ തുടങ്ങിയ തിരക്കേറിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ [[പോക്കറ്റടിക്കാർ]] പതിവായി എത്താറുണ്ട്. നിങ്ങളുടെ വിലപിടിപ്പുള്ള വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിച്ച് ഹോട്ടൽ ശുചീകരണ ജീവനക്കാരെ വിശ്വസിക്കരുത്. കൂടാതെ, സ്ത്രീകൾ ഇറുകിയതോ വെളിപ്പെടുത്തുന്നതോ ആയ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച് നടക്കരുതെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. രാത്രി വൈകി, പ്രത്യേകിച്ച് ഒറ്റയ്ക്ക് അലഞ്ഞുതിരിയരുത്.
* ട്രെയിനുകളിലും ബസ്സുകളിലും, സഹയാത്രികൻ നൽകുന്ന ഒന്നും കഴിക്കുകയോ കുടിക്കുകയോ ചെയ്യാതിരിക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്, കാരണം മയക്കത്തിനും കവർച്ചയ്ക്കും സാധ്യതയുണ്ട്. യഥാർത്ഥ യാത്രക്കാരനെ വ്രണപ്പെടുത്താതിരിക്കാൻ ഒരു പുഞ്ചിരിയും മൃദുവായ &quot;വേണ്ട, നന്ദി&quot; എന്ന വാക്കും മതിയാകും. ഉറച്ചുനിൽക്കുക, എന്നാൽ മര്യാദ പാലിക്കുക. ഒറ്റയ്ക്കോ രണ്ടോ സഹയാത്രികരുമായോ ഉള്ള ഇടപെടലുകൾക്ക് ഇത് പ്രത്യേകിച്ചും സത്യമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, കുടുംബങ്ങളുമായുള്ള ഇടപെടലുകൾ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

===ഹർത്താലുകൾ===
ഏറ്റവും സാധ്യതയുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ '''പണിമുടക്കുകൾ, പ്രതിഷേധ ജാഥകൾ, ഹർത്താലുകൾ''' (ഇവയെ &quot;സ്വമേധയാ അടച്ചിടൽ&quot; എന്ന് പ്രതിഷേധങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു, പക്ഷേ സംഘാടകർ എല്ലാവരുടെയും മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്നു) എന്നിവയാണ്. കേരളത്തിൽ ഇവ സാധാരണമാണ്, കാരണം അതിന്റെ ഉയർന്ന രാഷ്ട്രീയവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതും സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചായ്‌വുള്ളതുമായ പ്രവണതകൾ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ. പ്രതിഷേധങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന ഹർത്താലുകളോ റോഡ് ഉപരോധങ്ങളോ വിമാനത്താവളങ്ങളിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലോ വിനോദസഞ്ചാരികളെ കുടുങ്ങിയേക്കാം. എല്ലാ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളും പ്രധാന പ്രതിഷേധങ്ങളുടെ തിയ്യതിയും വിശദാംശങ്ങളും മുൻനിര ദിനപത്രങ്ങളിൽ വളരെ മുൻകൂട്ടി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിനാൽ അവ ഒഴിവാക്കാനാകും. പ്രമുഖ ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രങ്ങൾ പതിവായി പിന്തുടരുക, നിങ്ങളുടെ ഹോട്ടൽ സ്വീകരണ ഡെസ്ക് ജീവനക്കാരുമായി/ഭക്ഷണശാല ജീവനക്കാരുമായി സംസാരിക്കുക (ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിൽ ചിലപ്പോൾ ഒരു ദിവസത്തെ അറിയിപ്പോടെ &quot;ഹർത്താലുകൾ&quot; വിളിക്കാറുണ്ട്) എല്ലാ യാത്രകൾക്കും ബഫർ ദിനങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുക.

ഹർത്താലുകൾ ദിവസങ്ങളിൽ, സാധാരണയായി എല്ലാത്തരം ഗതാഗതവും രാവിലെ മുതൽ വൈകുന്നേരം വരെ റോഡുകളിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കും. അതിനാൽ നിങ്ങളുടെ ഹോട്ടലിലേക്ക് നടക്കാനോ വൈകുന്നേരം വരെ വിമാനത്താവളത്തിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലോ കാത്തിരിക്കാനോ തയ്യാറാകുക. പ്രധാന പട്ടണങ്ങളിലെയും നഗരങ്ങളിലെയും പ്രധാനപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വിനോദസഞ്ചാരികളെയും അടിയന്തര യാത്രക്കാരെയും കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് കേരള പോലീസ് സാധാരണയായി പോലീസ് വാഹനവ്യൂഹത്തിന്റെ കീഴിൽ സൗജന്യ ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു; ഇവ അവസാന ആശ്രയമായി ഉപയോഗിക്കാം.

===സദാചാര പോലീസ്===
പൊതുസ്ഥലത്ത് അവിവാഹിതരായ ദമ്പതികളെ ആക്രമിക്കുന്ന '''സദാചാര പോലീസിംഗ്''' അല്ലെങ്കിൽ ജാഗ്രതാ ഗ്രൂപ്പുകളെക്കുറിച്ച് കേരളത്തിൽ പലരും പരാതിപ്പെട്ടു. ഈ ജാഗ്രതാ ഗ്രൂപ്പുകൾ ഒരിക്കലും വിദേശികളെ ലക്ഷ്യം വയ്ക്കാറില്ല, എന്നാൽ നിങ്ങൾ ഒരു ഇന്ത്യക്കാരനെപ്പോലെ കാണപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ, നിങ്ങളുടെ നീക്കങ്ങൾ നഗരങ്ങളിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നതാണ് ഉചിതം. ഈ അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾ നിങ്ങൾ ഓർമ്മിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, കേരളം നിങ്ങൾക്ക് നല്ലതായിരിക്കും.

===മറ്റ് പ്രശ്നങ്ങൾ===
* '''ബോട്ടിംഗ് ലൈഫ് ജാക്കറ്റുകൾ''': ബോട്ടിംഗ് നടത്തുമ്പോൾ ലൈഫ് ജാക്കറ്റുകൾ നൽകുന്നതിനുള്ള നിയമപരമായ നിർദ്ദേശം പല ബോട്ട് ഓപ്പറേറ്റർമാരും അവഗണിക്കുന്നു, കാരണം കേരളത്തിലെ മിക്ക ജലാശയങ്ങളും ആഴമുള്ളവയാണ്. അവ നിർബന്ധപൂർവം കരസ്ഥമാക്കണം.
* കേരളത്തിൽ കുറച്ച് [[ദല്ലാളുകൾ]] അല്ലെങ്കിൽ &quot;വഴികാട്ടികൾ&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവർ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചില വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മൂന്നാർ പോലുള്ള കുന്നിൻപുറങ്ങളിൽ സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുനിന്നുള്ള കുറച്ച് ആളുകൾ ഈ പ്രശ്നം നേരിടുന്നു. ഇന്ന് പലരും ഇര തേടുന്ന കള്ളന്മാരായതിനാൽ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക. ഒരു ഉറച്ച &quot;ഇല്ല&quot; മതി.

===അടിയന്തര സഹായം===

====പോലീസ്====
{{Infobox|[http://www.keralapolice.org കേരള പോലീസ്] ബന്ധപ്പെടുക|* {{Listing| name=ഫ്ലൈയിംഗ് സ്ക്വാഡ് അടിയന്തരാവസ്ഥ| phone=100 (എല്ലാ ഉപകരണങ്ങളിൽ നിന്നും ടോൾ ഫ്രീ)}}
* {{Listing
| name=കുറ്റകൃത്യം നിർത്തൽ
| phone=1090
}}
* {{Listing
| name=വനിതാ സ്ക്വാഡ് സഹായം
| phone=1091
}}
* {{Listing
| name=ഹൈവേ പോലീസ്
| phone=+91 98 4610 0100
}}
* {{Listing
| name=റെയിൽവേ പോലീസ് സഹായം
| phone=+91 98 4620 0100
}}
* {{Listing
| name=എസ്എംഎസ് ജാഗ്രതയും സഹായവും
| phone=+91 94 9790 0000
}}
}}
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും കാര്യക്ഷമതയുള്ള പോലീസ് യൂണിറ്റുകളിൽ ഒന്നാണ് കേരള പോലീസ് സേന. അഴിമതി ഏറ്റവും കുറവ്. മിക്ക പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരും ഇംഗ്ലീഷിലും മലയാളത്തിലും നല്ല പരിജ്ഞാനമുള്ളവരാണ്. മിക്ക നഗരങ്ങളിലും ശക്തമായ ഒരു പോലീസ് ശൃംഖലയുണ്ട്, ഒരു പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്. സാധാരണ &quot;ക്രമസമാധാന&quot; പോലീസ് സേന കാക്കി യൂണിഫോം ധരിക്കുന്നു. ട്രാഫിക് പോലീസ് കാക്കി പാന്റുള്ള വെള്ള ഷർട്ടിന്റെ യൂണിഫോം ധരിക്കുന്നു.

വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ഒരു പ്രത്യേക പോലീസ് വിഭാഗം ഉണ്ട്: വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ്. പ്രമുഖ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ, കടൽതീരങ്ങൾ, സ്മാരകങ്ങൾ, ട്രെക്കിംഗ് പ്രദേശങ്ങൾ, മറ്റ് വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഈ സേനയെ വിന്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ കാക്കി പാന്റ്‌സുള്ള ഇളം നീല ഷർട്ട് ധരിക്കുന്നു. കൂടാതെ '''വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ്''' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയ ഒരു സഹായ പോസ്റ്റും ഉണ്ട്. അവർ സഹായകരമാകും. കൊച്ചിയിലെ മട്ടാഞ്ചേരി-ഫോർട്ടിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ ഏതെങ്കിലും പരാതികൾക്കുള്ള പ്രാഥമിക വിനോദസഞ്ചാര സഹായ കേന്ദ്രമായിരിക്കണം, കൂടാതെ ഏതെങ്കിലും ഇമിഗ്രേഷൻ, പാസ്‌പോർട്ട് അല്ലെങ്കിൽ വിസ വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾക്കും ഇത് ഉപയോഗിക്കാം.

* {{Listing
| name=ഹൈവേ പോലീസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 98 4610 0100 (ഏതെങ്കിലും ഹൈവേയിൽ എന്തെങ്കിലും അപകടമുണ്ടായാൽ)| tollfree= 
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=കേരളത്തിലെ ഹൈവേകൾ സംരക്ഷിക്കുക.
}}

====അഗ്നിശമന സേനയും പൊതുജന രക്ഷാപ്രവർത്തനവും====
* {{Listing
| name=കേരളത്തിൽ അഗ്നിശമനം, രക്ഷാ സേവന പ്രവർത്തനങ്ങൾ
| phone= 101
| content=സംസ്ഥാനത്തുടനീളം ദുരന്ത നിവാരണ സേവനങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖല നിലനിർത്തുന്നു.
}}

====ചികിത്സാ അടിയന്തരാവസ്ഥ====
{{Infobox|ചികിത്സാ അടിയന്തരാവസ്ഥ നമ്പറുകൾ|* {{Listing| name=അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം| phone=102}}
* {{Listing
| name=കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് - മുൻകൂർ ആംബുലൻസ്
| phone=108
}}
* {{Listing
| name=കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് - പൊതു ആംബുലൻസ് സേവനങ്ങൾ
| phone=1298
}}
* {{Listing
| name=റോഡ് അപകടങ്ങൾ
| phone=100, 108 (പരിക്കുകൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ)
}}
}}
കേരളത്തിലെ ആശുപത്രികൾ, പ്രഥമശുശ്രൂഷാ കേന്ദ്രങ്ങൾ, സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള തിരഞ്ഞെടുത്ത പ്രാഥമികാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അടിയന്തര ചികിത്സയ്ക്കും മറ്റു ചികിത്സയ്ക്കുമായി സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മിക്ക ആംബുലൻസുകളിലും വെളുത്ത പശ്ചാത്തലത്തിൽ റെഡ് ക്രോസ് ഉണ്ട്, എന്നാൽ റാപ്പിഡ് മെഡിക്കൽ ആക്ഷൻ ഫോഴ്‌സിലെ (RMAF) അംഗങ്ങൾക്ക് റെഡ് ക്രോസ് ചിഹ്നമുള്ള മഞ്ഞയും പച്ചയും നിറത്തിലുള്ള ലിവറി ആംബുലൻസാണുള്ളത്.

* ഏതെങ്കിലും അടിയന്തര വൈദ്യസഹായത്തിനോ ആംബുലൻസ് സേവനങ്ങൾക്കോ, {{phone|102}} എന്ന നമ്പറിൽ വിളിക്കുക. കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് {{phone|1298}}, {{phone|108}} അടിയന്തര ദാതാക്കളുമായി ഏകീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രധാനമായും നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചെറിയ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താൻ പോലും സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു നൂതന ജീവൻ രക്ഷിക്കുന്ന ആംബുലൻസാണ് 108 എമർജൻസി, അതേസമയം 1298 കേരളത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും സമഗ്രമായ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു.
* ഒരു അപകടമുണ്ടായാൽ, '''അത്യാഹിതം''' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ആശുപത്രികൾ മാത്രം പുറത്ത് ഉപയോഗിക്കുക, കാരണം അവർക്ക് റോഡ് അപകട കേസ് സ്വീകരിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ ലൈസൻസ് ഉണ്ട്.
* റോഡരികിൽ എന്തെങ്കിലും അപകടം സംഭവിച്ചാൽ, പോലീസിനെയോ {{phone|108}} വിളിക്കുക, കാരണം പലപ്പോഴും സാധാരണ പൗരന്മാർ പോലീസ് കേസിൽ ഉൾപ്പെടുമെന്ന് ഭയന്ന് രക്ഷാപ്രവർത്തനത്തിന് എത്താറില്ല, പ്രത്യേകിച്ച് വലിയ നഗരങ്ങളിൽ. പോലീസ് വേഗത്തിലും ഫലപ്രദമായും അപകട തിരിച്ചറിയൽ, വീണ്ടെടുക്കൽ സേവനം നൽകുന്നു; അതിനാൽ, എന്തെങ്കിലും അപകടം സംഭവിച്ചാൽ, നിങ്ങളുടെ മൊബൈലിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ദുരന്ത കോൾ പോലും നിങ്ങളുടെ സ്ഥാനം തിരിച്ചറിയാനും വൈദ്യസഹായം വേഗത്തിലാക്കാൻ അവരെ സഹായിക്കും.

== ആരോഗ്യമായിരിക്കുക ==
'''ടാപ്പ് വെള്ളം''' പൊതുവെ കുടിക്കാൻ സുരക്ഷിതമാണ്, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ കുടിക്കാൻ കുപ്പിവെള്ളം വാങ്ങുകയോ ടാപ്പ് വെള്ളം തിളപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്. ഒരു ഉഷ്ണമേഖലാ രാജ്യമെന്ന നിലയിൽ, കേരളം ചൂടും ഈർപ്പവും ഉള്ളതിനാൽ ജലാംശം നിലനിർത്തുക.

മിക്ക ടോയ്‌ലറ്റുകളിലും '''ടോയ്‌ലറ്റ് പേപ്പർ'''' ഇല്ലാത്തതിനാൽ, എല്ലായ്പ്പോഴും സ്വന്തമായി കൊണ്ടുപോകുക. പകരം ഒരു ഹോസ് വെള്ളം നൽകുന്നു (ജാപ്പനീസ് ''ബിഡെറ്റ്'' ടോയ്‌ലറ്റുകൾ പോലെ, പക്ഷേ അതിന് തുല്യമല്ല).

[[മലേറിയ]], [[ഡെങ്കിപ്പനി]], കോളറ, വൈറൽ പനി എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്ത് മാത്രം കാണപ്പെടുന്നവയാണ്. ജലജന്യ വൈറസുകളുടെ പ്രജനനത്തിന് അനുയോജ്യമായ ഈർപ്പം നിറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷം കാരണം, കാലവർഷ സമയം പ്രധാന പകർച്ചവ്യാധി സീസണുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കൊതുക് നാശിനികൾ പതിവായി പ്രയോഗിക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ മുറിയിൽ കൊതുക് കോയിലുകൾ അല്ലെങ്കിൽ കൊതുക് നാശക മാറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കണം, കിടക്കകൾക്ക് മുകളിൽ കൊതുക് വലകൾ ഉപയോഗിക്കണം. വിവിധ പ്രാദേശിക സുഗന്ധവ്യഞ്ജന സത്തുകളും എണ്ണകളും കൊതുകുകളെ അകറ്റുന്നു.

വേനൽക്കാല ദിവസങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ സൂര്യന്റെ കാഠിന്യം ഒഴിവാക്കാൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരു തൊപ്പി ധരിക്കുകയോ കുട കരുതുകയോ ചെയ്യുക, കൂടാതെ പരുത്തിവസ്ത്രം മാത്രം ധരിക്കുക. കാർബണേറ്റഡ് നാരങ്ങാനീരിൽ പഞ്ചസാര സിറപ്പ് അല്പം ഉപ്പും ചേർത്ത് നിർമ്മിച്ച &quot;ഷർബത്ത്&quot; എന്ന പ്രശസ്തമായ വഴിയരികിലെ സ്റ്റാൾ പാനീയം കുടിക്കുന്നത് നിർജ്ജലീകരണം ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കും.

=== വൈദ്യ പരിചരണം ===
കേരളത്തിലെ വൈദ്യ പരിചരണത്തിന്റെ നിലവാരം മികച്ചതാണ്, ചികിത്സാ വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും ചികിത്സാ ഗവേഷണത്തിനും ഇത് ഒരു ജനപ്രിയ സ്ഥലമാണ്. കേരളത്തിലെ പല ആശുപത്രികളും അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിലുള്ളവയാണ്. സർക്കാർ നടത്തുന്ന ക്ലിനിക്കുകളും ആശുപത്രികളും എല്ലാവർക്കും സൗജന്യമാണ്, പക്ഷേ തിരക്കേറിയതായിരിക്കും, സന്ദർശകർക്ക് ഏറ്റവും നല്ല ഐശ്ചികമല്ല. താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ നിരക്കിനു സ്വകാര്യ ആശുപത്രികൾ നല്ല ചികിത്സ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ചെറിയ രോഗങ്ങൾക്ക്, മിക്കവാറും എല്ലാ സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളും അല്ലെങ്കിൽ ക്ലിനിക്കുകളും മതിയാകും. മിക്ക സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളും നന്നായി സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, നല്ല ഡോക്ടർമാരും സ്പെഷ്യലിസ്റ്റുകളും ഉണ്ട്. വലിയ നിരകൾ ഒഴിവാക്കാൻ ഔട്ട്-പേഷ്യന്റുകൾ അപ്പോയിന്റ്മെന്റ് എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്, അവയിൽ മിക്കതിനും സമീപത്ത് ഫാർമസികളുണ്ട്.

വലിയ, സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രികൾ പ്രധാന മെട്രോ നഗരങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇവ പ്രധാന ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ നിലവാരം അനുസരിച്ച് ചെലവേറിയതാണ്. വലിയ പട്ടണങ്ങളിലെയും മെട്രോകളിലെയും മിക്ക ആശുപത്രികളും വിദേശ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കാർഡുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു, പ്രധാനമായും യുഎസ്, യൂറോപ്പ്, മധ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നൽകുന്ന വിദേശ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കാർഡുകൾ, മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കവറുകളും, ആശുപത്രി സ്വീകരണത്തിൽ ഹാജരാക്കേണ്ടതുണ്ട്.

കേരളത്തിൽ അഭിമാനകരമായ, വലിയ ആയുർവേദ ആശുപത്രികളും സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആയുർവേദ ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളും ഉണ്ട്, ചിലത് ശസ്ത്രക്രിയകളും കാൻസർ ചികിത്സകളും നടത്താൻ പോലും സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. സാധാരണയായി, ആയുർവേദ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ &quot;അലോപ്പതി&quot; ആശുപത്രികളേക്കാൾ ചെലവേറിയതാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങൾക്ക് തെളിവുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ചികിത്സ നൽകുന്ന ആശുപത്രികളാണ് എപ്പോഴും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത്.

===തെരുവുനായ്ക്കളുടെ ശല്യം===
കേരളത്തിലെ ഒറ്റപ്പെട്ട തെരുവുകളിൽ വിനോദസഞ്ചാരികൾ നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണം, കാരണം [[ആക്രമണകാരികളായ നായ്ക്കൾ|തെരുവുനായ്ക്കളുടെ ശല്യം]] അടുത്തിടെ വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2016 ൽ ഒരു സ്ത്രീ നായ്ക്കളുടെ ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. രാത്രിയിൽ നിരവധി നായ്ക്കൾ കൂട്ടമായി അലഞ്ഞുതിരിയുന്നത് കാണാം.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===ആരാധനാലയങ്ങൾ===
കേരളത്തിൽ മതങ്ങൾ ഐക്യത്തോടെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഓരോ മതത്തിന്റെയും ആചാരങ്ങളെയും അനുഷ്ഠാനങ്ങളെയും ബഹുമാനിക്കുന്നതിലൂടെയാണ് ഇത് നേടുന്നത്. അവരുടെ ആരാധനാലയങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നത് അവരുടെ സാംസ്കാരിക സ്വാധീനത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.

====ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങൾ====
കേരളത്തിലെ ചില ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ അഹിന്ദുക്കളെ അകത്ത് പ്രവേശിപ്പിക്കാറില്ല. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ ക്ഷേത്രപരിസരത്തിന് പുറത്ത് അഹിന്ദുക്കളെ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അടയാള ബോർഡ് പ്രദർശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശബരിമലയും മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രങ്ങളും മാത്രമാണ് വ്യതിയാനം. അവയിൽ ഈ നിയന്ത്രണങ്ങളൊന്നുമില്ല. സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആരോടെങ്കിലും ചോദിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ ഛായാഗ്രഹണം നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. [[ശബരിമല]] ക്ഷേത്രത്തിൽ 10 നും 50 നും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള സ്ത്രീകളെ അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല. ഈ നിയമം ഇന്ത്യയുടെ സുപ്രീം കോടതി നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഇത് ഇപ്പോഴും വളരെ നിഷിദ്ധമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വിഭാഗത്തിലുള്ള സ്ത്രീകൾ ഒരു സാഹചര്യത്തിലും പ്രവേശിക്കരുത്. മാത്രമല്ല, സുപ്രീം കോടതി വിധി ഒൻപത് അംഗ ഭരണഘടനാ ബെഞ്ചിന്റെ പുനഃപരിശോധനയിലാണ്. 

വൃത്തിയും വ്യക്തിശുചിത്വവും പ്രധാനമായതിനാൽ, ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവർക്ക് രാവിലെ കുളി ആവശ്യമാണ്.

ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും പുരുഷ സന്ദർശകർക്ക്, ഷർട്ട് ഇല്ലാതെ പരമ്പരാഗതമായ വസ്ത്രധാരണ രീതിയാണ് - ''മുണ്ട്'' നിയമം ഇല്ലെങ്കിലും ഷർട്ട് വേണ്ട എന്ന നിയമം നടപ്പിലാക്കും. മറ്റുള്ളവർ എന്താണ് ചെയ്യുന്നതെന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുകയും പിന്തുടരുകയും ചെയ്യുക. ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് നിങ്ങളുടെ പാദരക്ഷകൾ നീക്കം ചെയ്യുക. സാധാരണയായി ലോക്കർ സൗകര്യങ്ങളില്ല, അതിനാൽ വിലകുറഞ്ഞ പാദരക്ഷകളാണ് ഏറ്റവും നല്ലത്.

സ്ത്രീകൾ നീളമുള്ള വസ്ത്രം ധരിക്കണം, ഷർട്ടും ട്രൗസറും ധരിക്കരുത്, ആർത്തവം ആരംഭിച്ചതിന് ശേഷം 7 ദിവസത്തേക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് വിലക്കിയിരിക്കുന്നു.

എന്നിരുന്നാലും, ഈ നിയമങ്ങളിൽ ചിലതിന് വ്യതിയാനങ്ങളുണ്ട്, അതിനാൽ സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ പരിശോധിക്കുക.

====മുസ്ലിം പള്ളികൾ====
ചില മുസ്ലിം പള്ളികളിൽ സ്ത്രീകളെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിപ്പിക്കില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നവർ, ശരീരം, കാലുകൾ, കൈകൾ എന്നിവ മുഴുവൻ മൂടുന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ഷാളോ സ്കാർഫോ ഉപയോഗിച്ച് തല മറയ്ക്കണം. ഫോട്ടോഗ്രാഫിയോ ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങളോ അകത്തേക്ക് അനുവദനീയമല്ല. പ്രവേശിക്കുന്ന എല്ലാവരും പാദരക്ഷ ഊരിവെക്കണം.

====ക്രൈസ്തവ പള്ളികൾ====
കേരളത്തിലെ ക്രൈസ്തവ പള്ളികളിൽ ക്രിസ്ത്യാനികളല്ലാത്തവരെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിപ്പിക്കണം. പുരുഷന്മാർ സാധാരണയായി ഇടനാഴിയുടെ ഇടതുവശത്തും സ്ത്രീകൾ വലതുവശത്തുമാണ് ഇരിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ പരമ്പരാഗതമായ ചില പള്ളികളിൽ പീഠങ്ങൾ പോലുമില്ല; നിങ്ങൾ നിൽക്കേണ്ടിവരും. കുർബാന സമയത്ത് സ്ത്രീകൾ ഷാളോ സ്കാർഫോ ഉപയോഗിച്ച് തല മറയ്ക്കാറുണ്ട്.

====സിനഗോഗുകൾ====
കൊച്ചിയിലെ സിനഗോഗ് ശനിയാഴ്ചകളിൽ ജൂതന്മാരല്ലാത്തവർക്ക് തുറന്നിരിക്കില്ല. സന്ദർശകർ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സ്ലീവ്‌ലെസ് ടോപ്പുകളും ഷോർട്ട് ട്രൗസറുകളും അനുവദനീയമല്ല.

====ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ====
കൊച്ചി, കോഴിക്കോട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇപ്പോഴും സജീവമാണെങ്കിലും, പല ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങളും ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല. സജീവമായ ഒരു ജൈന ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ, തല മറയ്ക്കുന്നതും മൂക്കും വായും മൂടുന്ന എന്തെങ്കിലും ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാന്യമായ വസ്ത്രധാരണം ആവശ്യമാണ്, കാരണം ജൈനന്മാർ അങ്ങേയറ്റത്തെ അഹിംസയിൽ വിശ്വസിക്കുകയും ശ്വസിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള ഒരു ചെറിയ പ്രാണിയെ പോലും കൊല്ലാൻ ഇഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ചില ജൈന സന്യാസിമാർ നഗ്നതയിൽ വിശ്വസിക്കുകയും അവരുടെ ഫോട്ടോ എടുക്കുന്നത് കുറ്റകരമായി കണക്കാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനാൽ ജൈന സന്യാസിമാരുടെ ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കരുത്.

===ആചാരങ്ങളും സാമൂഹിക മര്യാദകളും===
ചില ആചാരങ്ങളും സാമൂഹിക മര്യാദകളും ഒരു സന്ദർശകനെന്ന നിലയിൽ ആദരവും ബഹുമാനവും ഉള്ളതായി മനസ്സിലാക്കണം.
* പരമ്പരാഗതമായി കേരളം ഒരു മാതൃാധിപത്യ സമൂഹമാണ്. സ്ത്രീകൾക്ക് കൂടുതൽ മുൻഗണനകളും പ്രാധാന്യവും നൽകുന്നു. നിരയിൽ, പൊതുഗതാഗതത്തിൽ ഇരിപ്പിടങ്ങളിൽ, പൊതുഗതാഗത കാത്തിരുപ്പു പട്ടികകളിൽ മുൻഗണന അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക സംവരണം മുതലായവയിൽ അവർക്ക് മുൻഗണനകൾ ലഭിക്കുന്നു.
* സ്ത്രീകൾ എളിമയുടെ പരമ്പരാഗത മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കണമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, സ്ത്രീകൾ പുകവലിക്കുന്നതും മദ്യപിക്കുന്നതും ഒരു സാമൂഹിക വിലക്കായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു (അതിനാൽ നിങ്ങൾ അതിൽ പങ്കെടുക്കുകയാണെങ്കിൽ വിവേകത്തോടെയിരിക്കുക). സ്ത്രീകൾ കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന ഷോർട്ട്സ് ധരിക്കണം. അവർ മുഴുനീള വസ്ത്രങ്ങളും പാവാടകളും ധരിച്ചാൽ നന്നായി യോജിക്കും.
* വൈൻ അല്ലെങ്കിൽ ബിയർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഇന്ത്യയിൽ മദ്യ ഉപഭോഗത്തിൽ കേരളം ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാനത്താണ്. പൊതു ഉപഭോഗം നിഷിധ്യമാണ്. മദ്യം കഴിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ പ്രത്യേകിച്ച് നിരസിക്കുന്നു; കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലെ പ്രീമിയം ഹോട്ടലുകളിലെ ലോഞ്ചുകളും ബാറുകളും ഒഴികെ, സംസ്ഥാനം സന്ദർശിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീ ഒരു ബാറിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് ബുദ്ധിശൂന്യമായിരിക്കും.
* ഏത് രൂപത്തിലുള്ള നഗ്നതയും ഇരുലിംഗക്കാർക്കും നിഷിധ്യമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകൾക്ക്. പുരുഷന്മാർ പൊതുസ്ഥലത്ത് അർദ്ധനഗ്നരായി ഇരിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്, എന്നിരുന്നാലും കടൽ തീരങ്ങളിലോ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലോ ഒഴികെ ഇത് വളരെ കുറവാണ്. പൊതു കടൽ തീരങ്ങളിലോ നദികളിലോ സ്ത്രീകൾക്ക് നീന്തൽ വസ്ത്രങ്ങളോ ശരീരം മുഴുവൻ മൂടുന്ന തൂവാലകളോ ധരിക്കാം, പക്ഷേ ബിക്കിനി പൊതുവെ നിഷിധ്യവും പ്രശ്‌നങ്ങൾ ക്ഷണിച്ചുവരുത്തുന്നതുമായ ഒരു പ്രവർത്തനമാണ്. സ്വകാര്യ ഹോട്ടൽ പൂളിൽ ബിക്കിനി അനുവദിക്കുമോ എന്ന് ഒരു വനിതാ ഹോട്ടൽ സ്വീകരണ ജീവനക്കാരോട് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കടൽ തീരങ്ങളിലും നദികളിലും ഘാട്ടുകളിലും നീന്തൽക്കുളങ്ങളിലും ലിംഗ വേർതിരിവ് ഇല്ലെങ്കിലും, ക്ഷേത്രക്കുളങ്ങളിലും ചില പൊതു ഘാട്ടുകളിലും ലിംഗ വേർതിരിവ് നിലനിർത്തുന്നു.
* ബസ്സുകൾ പോലുള്ള ഏതൊരു പൊതുഗതാഗതത്തിലും, മുൻ നിരകൾ സ്ത്രീകൾക്കായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു. സീറ്റുകൾ ആളില്ലെങ്കിൽ പോലും പുരുഷന്മാർ അവിടെ ഇരിക്കരുത്.
* വലിയ ഹോട്ടലുകൾ ഒഴികെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കേരള സദ്യ (പരമ്പരാഗത കേരള വിഭവം) ഉണ്ടെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഭക്ഷണം കഴിച്ച ഇല രണ്ടായി മടക്കി വെച്ചുകൊണ്ട് അവശിഷ്ടങ്ങൾ (എച്ചിൽ എന്ന് വിളിക്കുന്നു) മറ്റുള്ളവർ ഉപേക്ഷിക്കുന്നിടത്ത് ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതാണ്. വിളമ്പുന്ന സ്ഥലത്ത് അത് ഉപേക്ഷിച്ച് പോകരുത്.

== ബന്ധപ്പെടുക ==
കേരളത്തിൽ ഏതാണ്ട് 5G, 4G, 3G, 2G മൊബൈൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ എല്ലാസ്ഥലത്തും ലഭ്യമാണ്. 2023 മുതൽ, കേരളത്തിൽ 5G സേവനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു, എല്ലാ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിലും അതിവേഗ കണക്റ്റിവിറ്റി ലഭ്യമാണ്. പ്രധാന ഹോട്ടലുകൾ സൗജന്യ വൈ-ഫൈ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിൽ ഇന്റർനെറ്റ് കഫേകളും ഉണ്ട്. പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളും ഗൂഗിളുമായും ബിഎസ്എൻഎല്ലുമായും സഹകരിച്ച് സൗജന്യ വൈ-ഫൈ നൽകുന്നു. കൂടാതെ കേരള സർക്കാർ സൗജന്യ വൈഫൈ ഹോട്സ്പോട്ടുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.

== അടുത്ത ലക്ഷ്യസ്ഥാനം ==
* [[ബെംഗളൂരു]] (''ബാംഗ്ലൂർ'') — [[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] ഉദ്യാന നഗരം, ഇപ്പോൾ പബ്ബുകളുടെയും സാങ്കേതിക കമ്പനികളുടെയും നഗരമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
* [[കുറ്റാലം]] — കൊല്ലത്തിനടുത്തുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾക്കും എണ്ണ ചികിത്സയ്ക്കും പേരുകേട്ട പ്രദേശം.
* [[കന്യാകുമാരി]] - ഇന്ത്യുടെ തെക്കേ അറ്റത്തുള്ള പ്രദേശം. വിവേകാനന്ദ പാറ ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
* [[കൊടക്]] (''കൂർഗ്'') — ''ഇന്ത്യയിലെ സ്കോട്ട്ലൻഡ്'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു പ്രശസ്തമായ കുന്നിൻപുറ പട്ടണം.  കാപ്പിത്തോട്ടങ്ങൾ, ടിബറ്റൻ വാസസ്ഥലങ്ങൾ, വനമേഖലാ സഫാരികൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* [[ലക്ഷദ്വീപ്]] — പവിഴപ്പുറ്റുകളുടെ ദ്വീപുകൾ, ചെറിയ ദ്വീപസമൂഹങ്ങൾ, സ്കൂബ ഡൈവിംഗിന് പ്രശസ്തമായ വെള്ള മണൽ തീരങ്ങൾ.
*[[മധുരൈ]] (''മധുര'') - മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രത്തിന് പേരുകേട്ട നഗരം, വാസ്തുവിദ്യയുടെ പേരിൽ ലോകത്തിലെ 7 അത്ഭുതങ്ങളുടെ പുതിയ പട്ടികയിലേക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു സ്ഥലം.
*[[മാലിദ്വീപ്]] - തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് വിമാന സർവീസുകൾ വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപ് രാഷ്ട്രം, ജല കായിക വിനോദങ്ങൾക്കും കടൽ തീര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
*[[മൈസൂരു]] (''മൈസൂർ'') - അയൽ സംസ്ഥാനമായ കർണാടകയുടെ സാംസ്കാരിക തലസ്ഥാനം, വലിയ കൊട്ടാരങ്ങൾക്കും ഉത്സവങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്.
*[[ശ്രീലങ്ക]] (''സിലോൺ'') - ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ദ്വീപ് രാഷ്ട്രം. ബുദ്ധമത അവശേഷിപ്പുകളും ക്ഷേത്രങ്ങളും പ്രകൃതി രമണീയമായ സ്ഥലങ്ങളും കൊണ്ട് പേരുകേട്ട രാജ്യം. കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് എളുപ്പത്തിൽ വിമാനത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം.

{{IsPartOf|ദക്ഷിണേന്ത്യ}}
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]</text>
      <sha1>fx6zt1sbetb4ihn87egrynyhkekiq8h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9420</id>
      <parentid>9378</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* നഗരങ്ങൾ */</comment>
      <origin>9420</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="325252" sha1="dr8dpylzhaz6ivmf7x9ibd3pn0pbldl" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kerala banner.jpg|pgname=കേരളം}}
ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയും സമൃദ്ധമായ മഴക്കാലങ്ങളും സുന്ദരമായ ഭൂപ്രകൃതിയും ജലസമ്പത്തും വനങ്ങളും നീണ്ട കടൽത്തീരവും നാല്പതിലധികം നദികളുമുള്ള ഹരിതമനോഹരമായ ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം (ഇംഗ്ലീഷിൽ: Kerala). ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം നാട് (God's Own Country) എന്ന പരസ്യവാക്യം കേരളത്തെ സംബന്ധിച്ച് അതിശയോക്തിയല്ല. സഹ്യാദ്രിക്കും അറബിക്കടലിനുമിടയിൽ ഹരിതാഭമായ ഒരു അരഞ്ഞാണം പോലെ കിടക്കുന്ന ഈ ഭൂപ്രദേശം ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറെ അറ്റത്തുള്ള സംസ്ഥാനമാണ് കേരളം. വടക്കൻ അക്ഷാംശം 8° 17' 30&quot; നും 12° 47'40&quot; ഇടക്കായും കിഴക്കൻ രേഖാംശം 74° 27'47&quot; നും 77° 37'12&quot; നും ഇടക്കുമായി ഈ സംസ്ഥാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. കിഴക്ക് തമിഴ്‌നാട്, വടക്ക്‌ കർണാടകം എന്നീ സംസ്ഥാനങ്ങളും പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടലുമാണ്‌ 11 മുതൽ 121 കിലോ മീറ്റർ വരെ വീതിയുള്ള കേരളത്തിന്റെ അതിർത്തികൾ. മലയാളഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന ജനങ്ങൾ താമസിക്കുന്ന (നാഗർ കോവിൽ, കന്യാകുമാരി താലൂക്കുകൾ ഒഴികെയുള്ള) തിരുവിതാംകൂർ, കൊച്ചി, മലബാർ, ദക്ഷിണ കർണ്ണാടകത്തിലെ കാസർഗോഡ് താലൂക്ക് എന്നീ പ്രദേശങ്ങൾ ചേർത്ത് 1956-ലാണ്‌ ഭാഷാടിസ്ഥാനത്തിൽ കേരള സംസ്ഥാനം രൂപവത്കരിച്ചത്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
| regionmap=KeralaRegions.png
| regionInteractiveMap=map1

| region1name=[[മലബാർ]]
| region1color=#c9bd79
| region1items=
| region1description=പൈതൃകം, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, കടൽ തീരങ്ങൾ, മഴക്കാടുകൾ, ഭക്ഷണം എന്നിവയാൽ പ്രശസ്തമാണ്.

| region2name=[[മധ്യ കേരളം]] 
| region2color=#cfcf94
| region2items=
| region2description=കേരള-തൃശ്ശൂരിന്റെ സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രമായ [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയുടെ]] നഗര സംയോജനവും കേരള-പാലക്കാട് ഭക്ഷണ കൊട്ടയും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

| region3name=[[വടക്കൻ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region3color=#bcb491
| region3items=
| region3description=മലനിരകൾക്കും കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങൾക്കും, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, ചായ, കാപ്പി എന്നിവയുടെ തോട്ടങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ട സ്ഥലം.

| region4name=[[മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region4color=#acc2a6
| region4items=
| region4description=കേരളത്തിലെ കായലുകൾ, പള്ളികളുടെയും, ലാറ്റക്സിന്റെയും, സാക്ഷരതയുടെയും നാട്.

| region5name=[[തെക്കൻ തിരുവിതാംകൂർ]]
| region5color=#c3bea3
| region5items=
| region5description=തലസ്ഥാന നഗരം, വിവിധ സ്മാരകങ്ങൾ, പ്രശസ്തമായ കടൽ തീരങ്ങൾ, വലിയ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പള്ളികൾ, കായിക മത്സരങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഇവിടെയാണ്.
}}

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Kerala in India (disputed hatched).svg|thumb|right|ഇന്ത്യയുടെ ഭൂപടത്തിൽ കേരളം]]
ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒമ്പത് നഗരങ്ങൾ ഇതാ.
{{Mapframe}}
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[തിരുവനന്തപുരം]]
|lat=8.49156 |long=76.95047
|wikidata=Q167715}} (തിരുവനന്തപുരം) &amp;mdash; ബീച്ചുകൾ, ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ, പാർക്കുകൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട തലസ്ഥാന നഗരം.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ആലപ്പുഴ]]
|lat=9.49512 |long=76.33163
|wikidata=Q585026}} (ആലപ്പുഴ) &amp;mdash; കേരള കായലിന്റെ ഹൃദയഭൂമി, നഗരത്തിന് കുറുകെ കനാലുകളുടെ സ്വാഭാവികമായ ഒരു ശൈലി, ഇത് ''കിഴക്കിന്റെ വെനീസ്'' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടാൻ കാരണമായി.
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കൽപ്പറ്റ]]
|lat=10.52 |long=76.21
|wikidata=Q911025}} &amp;mdash; മൂന്ന് വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും ഹിൽ സ്റ്റേഷനുകളും ഉള്ള വയനാട് ജില്ലയുടെ തലസ്ഥാനം
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കണ്ണൂർ]]
|lat=11.8689 |long=75.3555
|wikidata=Q4789666}} (കണ്ണൂർ) &amp;mdash; 'കളരിപ്പയറ്റ്' ആയോധനകലകൾ, 'തെയ്യം' ക്ഷേത്ര നൃത്തം, രാഷ്ട്രീയ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ, കോട്ടകൾ, നാടോടിക്കഥകൾ, കൈത്തറികൾ, ബീച്ചുകൾ, കാപ്പി വളർത്തുന്ന കുന്നുകൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു ചരിത്ര പട്ടണം
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കൊച്ചി]]
|lat=9.94501 |long=76.25134
|wikidata=Q1800}} (കൊച്ചി) &amp;mdash; ഒരു തുറമുഖ നഗരവും ഏറ്റവും വലിയ നഗര സംയോജനവും, 'അറബിക്കടലിന്റെ റാണി' എന്നറിയപ്പെടുന്നതും ഫോർട്ട് കൊച്ചി, മട്ടാഞ്ചേരി എന്നീ പുരാതന നഗരങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതുമാണ്
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[കോഴിക്കോട്]]
|lat=11.25 |long=75.77
|wikidata=Q28729}} (''കാലിക്കറ്റ്'') &amp;mdash; മലബാർ മേഖലയുടെ ഹൃദയഭാഗവും ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന വ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നും, മനോഹരമായ ബീച്ചുകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, ട്രെക്കിംഗ് സാധ്യതകൾ എന്നിവയുമുള്ള, വാസ്കോഡ ഗാമ ആദ്യമായി ഇന്ത്യയിൽ കാലുകുത്തിയ സ്ഥലം
* {{Marker|type=city|zoom=13
|lat=10.08893 |long=77.05952
|name=[[മൂന്നാർ]]
|wikidata=Q1025124}} &amp;mdash; അനന്തമായ നിരയുള്ള ചായത്തോട്ടങ്ങൾ, ''ഇരവികുളം ദേശീയ ഉദ്യാനം''
* {{Marker|type=city|zoom=13
| name=[[ശബരിമല]]
| lat=10.19031 | long=77.17727
| image=
|wikidata=Q1520207}} &amp;mdash; വർഷം തോറും 50 ദശലക്ഷം ഭക്തരെ ആകർഷിക്കുന്ന മനോഹരമായ പർവത ക്ഷേത്രം
* {{Marker|type=city|zoom=13
|name=[[തേക്കടി]]
|lat=9.60311 |long=77.16146
|wikidata=Q3532776}} &amp;mdash; വന്യജീവികളും ബോട്ടിംഗുമാണ് പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ; മനോഹരമായ സ്ഥലം

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* {{Marker|zoom=13
| name=[[ബേക്കൽ|ബേക്കൽ കോട്ട]]
| lat=12.392265 |long=75.032930
}} &amp;mdash; മധ്യകാലഘട്ടത്തിലെ വടക്കൻ കേരളത്തിലെ ഒരു വലിയ തീരദേശ കോട്ട, ചിത്ര-പോസ്റ്റ്കാർഡ് സൗന്ദര്യത്തോടെ
* {{Marker|zoom=13
| name=[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]
| lat=10.284722 | long=76.568611
}} &amp;mdash; കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടം, 80 അടി ഉയരവും [[തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പ്രശസ്ത സിനിമയായ ''ബാഹുബലി'' ചിത്രീകരിച്ചത് ഇവിടെയാണ്.
* {{Marker|zoom=13
| name='''ഇരവികുളം ദേശീയോദ്യാനം'''
| lat=10.19818 | long=77.00879
| image=
}} &amp;mdash; പുൽമേടുകൾ, വനങ്ങൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ എന്നിവ നിരവധി അരുവികൾ കടന്നുപോകുന്നു, ഇത് നിരവധി പക്ഷികൾ, മേച്ചിൽ മൃഗങ്ങൾ, പുള്ളിപ്പുലി പോലുള്ള വേട്ടക്കാർ, പ്രദേശത്തിന് തനതായ ചിത്രശലഭങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ, ചിലപ്പോൾ ആനകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ആവാസ വ്യവസ്ഥ നൽകുന്നു. 
*{{Marker|zoom=13
| name='''കേരളത്തിലെ കായലുകൾ'''
| lat=9.8643 |long=76.3594
}} &amp;mdash; മധ്യ കേരളത്തിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു; [[കൊല്ലം]] മുതൽ [[ആലപ്പുഴ]] വരെയുള്ള ബോട്ട് യാത്ര ആരും നഷ്ടപ്പെടുത്തരുത്.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[കോവളം]]
| lat=8.38548 |long=76.97853
}} &amp;mdash; [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] സമീപമുള്ള ലോകപ്രശസ്ത കടൽതീരം.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[പെരിയാർ ദേശീയോദ്യാനം]]
| lat=9.4667 |long=77.1667
| image=India - Kerala - 042 - പെരിയാറിലെ സ്ട്രീം ബെഡ് ട്രെക്കിംഗ് (2078415336).jpg
}} &amp;mdash; ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കടുവ ജനസംഖ്യയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലൊന്ന്.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം]]
| lat=11.1333 |long=76.4667
}} &amp;mdash; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നതും സംരക്ഷിതവുമായ നിരവധി ജീവിവർഗ്ഗങ്ങളുള്ള മഴക്കാടുകൾ.
* {{Marker|zoom=13
| name=[[വയനാട് വന്യജീവി സങ്കേതം]]
|lat=11.709 |long=76.326
}} &amp;mdash; ഗുഹകൾ, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, പ്രാകൃത വനങ്ങൾ.

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:The View of the Athirapally Falls during the onset of Monsoon.jpg|250px|thumb|[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]]]
[[പ്രമാണം:Kochi chinese fishing-net-20080215-01a.jpg|thumb|250px|right|[[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിലെ]] ചൈനീസ് മത്സ്യബന്ധന വലകൾ]]
കേരളം പ്രകൃതി സൗന്ദര്യത്താൽ അനുഗ്രഹീതമാണ് - അത്രയധികം - വിനോദസഞ്ചാര വകുപ്പ് ഇതിനെ '''&quot;ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം നാട്&quot;''' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായും ഈ സംസ്ഥാനം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വിനോദസഞ്ചാരികളെ വഞ്ചിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ വളരെ കുറവാണ്. അയൽക്കാരെയും മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളെയും അപേക്ഷിച്ച് കേരളത്തിന് ഉയർന്ന ജീവിത നിലവാരമുണ്ട്, കൂടാതെ വികസിത രാജ്യങ്ങളുമായി തുല്യമായ വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം തുടങ്ങിയ സൂചികകളും കേരളത്തിനുണ്ട്. അതിനാൽ, ടാക്സി ഡ്രൈവർമാരുടെയോ, ദല്ലാളന്മാരുടെയോ, വഴികാട്ടികളുടെയോ പിന്തുടരൽ ഇല്ലാതെ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് വിശ്രമിക്കാം, എന്നിരുന്നാലും ദരിദ്ര സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് കുടിയേറിയ ചില യാചകരുണ്ട്.

സമൃദ്ധമായ മഴ എന്നാൽ വർഷം മുഴുവനും പച്ചപ്പ് നിറഞ്ഞ കാലാവസ്ഥ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഒരു അവധിക്കാലം ഒരു പുനരുജ്ജീവനത്തിനുള്ള അവസരമാണ്. നിങ്ങൾക്ക് ആയുർവേദ എണ്ണ തിരുമൽ ചെയ്യാം, തെങ്ങുകൾ കടന്നുപോകുന്നത് കാണുക മാത്രമല്ലാതെ മറ്റൊന്നും ചെയ്യാനില്ലാതെ ഒരു ''ഹൗസ് ബോട്ടിൽ'' ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസം ചെലവഴിക്കാം, അല്ലെങ്കിൽ കോവളം അല്ലെങ്കിൽ വർക്കല കടൽതീരങ്ങളിൽ അലസമായി ചുറ്റിനടക്കാം. അതിനാൽ, വിനോദസഞ്ചാരികൾ കൂടുതലായി എത്തുന്ന കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിന് പകരം, വിനോദസഞ്ചാരം ഇവിടെ കൂടുതൽ അനുഭവപരിചയമുള്ളതാണ്. '''ലോകത്തിലെ പത്ത് പറുദീസകളിൽ''' ഒന്നായും '''ജീവിതത്തിലെ 50 സ്ഥലങ്ങളിൽ''' ഒന്നായും ''നാഷണൽ ജിയോഗ്രാഫിക് ട്രാവലർ'' മാസിക കേരളത്തെ നാമകരണം ചെയ്തു.

===ചരിത്രം===
പുരാതന കാലഘട്ടത്തിൽ ഒന്നും രണ്ടും ചേര സാമ്രാജ്യങ്ങളുടെ ഉദയവും തകർച്ചയും ഉണ്ടായി, കേരളം ഒരു രാജാവിന്റെ കീഴിൽ ഏകീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരേയൊരു രണ്ട് കാലഘട്ടങ്ങളായിരുന്നു അവ. ബി.സി. ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിലെ നിരവധി ഗ്രീക്ക്, റോമൻ, അറബിക്, യൂറോപ്യൻ, ജൂത സഞ്ചാരികളുടെയും വ്യാപാരികളുടെയും രചനകളിൽ കേരളത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ സമൃദ്ധമായ കുന്നുകളിൽ വളർത്തിയിരുന്ന സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക് ഇത് പേരുകേട്ടതായിരുന്നു. മധ്യകാലഘട്ടത്തിൽ, മൂന്ന് ശക്തമായ രാജ്യങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു - വിദൂര വടക്ക് ഭാഗത്ത് കോലത്തിരി/ചേരക്കൽ, കോഴിക്കോട് (വടക്കും, മധ്യവും) സാമൂതിരി/സാമോറിൻ, തെക്ക് തിരുവിതാംകൂർ. കേരളത്തിൽ [[ലിസ്ബൺ|ലിസ്ബണും]] [[കോഴിക്കോട്|അന്നത്തെ കാലിക്കറ്റിനും]] ഇടയിൽ നേരിട്ട് കടൽ പാത കണ്ടെത്തിയവരിൽ ആദ്യത്തേത് പോർച്ചുഗീസുകാരായിരുന്നു, ഇത് രാജ്യത്ത് യൂറോപ്യൻ കോളനിവൽക്കരണത്തിന്റെ തുടക്കമായി. താമസിയാതെ ഡച്ചുകാർ, ഫ്രഞ്ചുകാർ, വെനീഷ്യക്കാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരെല്ലാം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെയും പട്ടിന്റെയും സമ്പത്തിൽ ആകൃഷ്ടരായി കോളനികൾ സ്ഥാപിക്കാൻ എത്തി. കൊളച്ചൽ യുദ്ധത്തിൽ ഡച്ചുകാരെ തിരുവിതാംകൂർ സൈന്യം പരാജയപ്പെടുത്തിയതും, പോർച്ചുഗീസ് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പതനവും യൂറോപ്പിലെ ഫ്രഞ്ച് പ്രശ്നങ്ങളും ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് ഇന്ത്യയിൽ പൂർണ്ണ സ്വാധീനം നേടുന്നതിനും, മലബാർ പ്രദേശം (കൊലത്തിരി, സാമൂതിരി) ബ്രിട്ടീഷ് മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസിയിലേക്ക് കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്നതിനും കാരണമായി.

എന്നിരുന്നാലും, തിരുവിതാംകൂർ, കൊച്ചി എന്നീ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കീഴിൽ ചില സ്വയംഭരണാവകാശങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുശേഷം, ഈ രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ചേരാൻ തീരുമാനിച്ചു, പിന്നീട് തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി സംസ്ഥാനത്തിൽ ലയിച്ചു. ഭാഷാപരമായ പുനഃസംഘടനയോടെ, മലബാറിലെയും തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചിയിലെയും മലയാളം സംസാരിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ 1956 നവംബർ 1 ന് കേരള സംസ്ഥാനത്തിൽ സംയോജിപ്പിച്ചു. എട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചേരന്മാരുടെ പുരാതന കേരള സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വിഭജനം മുതൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു സ്വപ്നമായിരുന്നു ഇത്. ഇന്ന്, കേരളത്തിലെ ആളുകൾ വലിയതോതിൽ പരമ്പരാഗത ജീവിതശൈലിയാണ് നയിക്കുന്നത്, കൂടാതെ ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ സംസ്കാരവും പൈതൃകവും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

നവംബർ 1 കേരളപ്പിറവി ദിനമായി ആഘോഷിക്കുന്നു (''മലയാള ദിവസം'' അല്ലെങ്കിൽ ''മലയാള ദിനം'' എന്നും ആചരിക്കുന്നു).

ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ''ജൂത'', ''ക്രിസ്ത്യൻ'', ''മുസ്ലീം'' സമൂഹങ്ങൾക്കും കേരളം ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചു. ഇസ്രായേൽ സ്ഥാപിതമായതിനെത്തുടർന്ന് ജൂത ജനസംഖ്യ കുറഞ്ഞുവെങ്കിലും, കേരളത്തിൽ ഇപ്പോഴും കൊച്ചിയിൽ ഒരു സിനഗോഗ് ഉണ്ട്. ഹിന്ദുമതം, ഇസ്ലാം, ക്രിസ്തുമതം എന്നീ മൂന്ന് പ്രധാന മതങ്ങളുടെ മതേതരത്വത്തിനും സമാധാനപരമായ സഹവർത്തിത്വത്തിനും സാഹോദര്യത്തിനും കേരളം പേരുകേട്ടതാണ്.

===ഭൂമിശാസ്ത്രം===
കിഴക്ക് ഭാഗത്ത് പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് അറബിക്കടലിനും ഇടയിലാണ് കേരളം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്, അതിനാൽ ഉയർന്ന ഉയരത്തിലുള്ള പർവതനിരകൾ മുതൽ സ്വർണ്ണനിറത്തിലുള്ള കടൽതീരങ്ങൾ വരെ വിശാലമായ ഭൂപ്രകൃതിയുണ്ട്, കൂടാതെ 44 നദികൾ കുറുകെ കടന്നുപോകുന്നു. പോഷകനദികൾ, അതുല്യമായ കായലുകൾ, തടാകങ്ങൾ, നിരവധി ചെറിയ ദ്വീപുകൾ എന്നിവ മനോഹരമായ ആകർഷണങ്ങളാണ്.

===കാലാവസ്ഥ===
ഭൂമധ്യരേഖയോട് അടുത്തായതിനാൽ കേരളം ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് അനുഭവിക്കുന്നത്. കേരളത്തിൽ വർഷം മുഴുവനും കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്നു, ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഈർപ്പമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.

കേരളത്തിൽ മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഋതുക്കൾ ഉണ്ട്:
* ഫെബ്രുവരി പകുതി മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ വേനൽക്കാലം നീണ്ടുനിൽക്കും. ഉഷ്ണമേഖലാ സൂര്യൻ ചൂടുള്ളതാണ്, ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് താപനില 35°C വരെ എത്താം.
* മെയ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ ആദ്യം വരെ തെക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം നിലനിൽക്കും. വടക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം കാറ്റും കനത്ത മഴയും നൽകുന്നു.
* ശീതകാലം സൗമ്യമാണ്, ഒക്ടോബർ പകുതി മുതൽ ഫെബ്രുവരി ആദ്യം വരെ നീണ്ടുനിൽക്കും. തെക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷത്തിന്റെ പിൻവാങ്ങൽ കാരണം സെപ്റ്റംബർ അവസാന ആഴ്ച മുതൽ നവംബർ ആദ്യം വരെ കനത്ത മഴ പെയ്യുന്നു. പർവതപ്രദേശങ്ങളിൽ തണുപ്പും മൂടൽമഞ്ഞും ഉണ്ടെങ്കിലും കേരളത്തിൽ മഞ്ഞുവീഴ്ചയില്ല.
കേരളത്തിൽ വരുമ്പോൾ, വർഷത്തിലെ ഏത് സമയത്തായാലും കുട കരുതുക. നിങ്ങൾ തയ്യാറല്ലെങ്കിൽ വേനൽക്കാലത്ത് പെട്ടെന്ന് പെയ്യുന്ന മഴ നിങ്ങളെ നനയ്ക്കും. കേരളത്തിലെ സൂര്യനും ഉയർന്ന ആർദ്രതയും വേനൽക്കാലത്ത് ക്ഷമിക്കാൻ കഴിയാത്തതാണ്.

ശരാശരി താപനില:
* മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിലെ വേനൽക്കാലങ്ങളിൽ പകൽ സമയത്ത് 28°C–36°C, രാത്രിയിൽ 24°C–28°C
* പകൽ സമയത്ത് 20°C–28°C, രാത്രിയിൽ 18°C–25°C

പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മൂന്നാർ, വയനാട് പോലുള്ള ജനപ്രിയ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ നവംബർ, ഡിസംബർ മാസങ്ങളിൽ താപനില 10°C അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ താഴെയാകാം. ഇത് മൂടൽമഞ്ഞുള്ള പകലുകൾ, തണുത്തുറഞ്ഞ രാത്രികൾ, നേരിയ തണുപ്പുള്ള മഴ എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിൽ, താപനില ഒരിക്കലും 15°C ൽ താഴെയാകില്ല.

വേനൽക്കാലം കൂടുതൽ ചൂടായി: പരമാവധി താപനില ഒരിക്കലും 36°C ൽ കൂടുതൽ ഉയർന്നിട്ടില്ലെങ്കിലും, വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ഈർപ്പം വേനൽക്കാലത്തെ ബുദ്ധിമുട്ടാക്കി. കേരളത്തിൽ വേനൽക്കാലം സാധാരണയായി മാർച്ച് പകുതി മുതൽ മെയ് വരെയാണ്. ഈ സീസണിൽ നേരിയതും അയഞ്ഞതുമായ കോട്ടൺ വസ്ത്രങ്ങൾ മാത്രം ധരിക്കുക. താപനില ഒരിക്കലും 26°C കവിയാത്ത കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് ഒരു യാത്ര പരിഗണിക്കുക.

കേരളത്തിൽ വർഷത്തിൽ ഭൂരിഭാഗവും നേരിയ കാറ്റ് അനുഭവപ്പെടുന്നു.

സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള സമയമാണ് സന്ദർശിക്കാൻ ഏറ്റവും സുഖകരമായ സമയം, ഈ സമയത്ത് കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിനും, ട്രെക്കിംഗിനും, ബോട്ടിംഗിനും അനുയോജ്യമായ കാലാവസ്ഥയാണ്.

===മതം===
'''ഹിന്ദുമതം''': ''ഹിന്ദുമതം'' ആണ് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ മതം. പരമ്പരാഗത ദ്രാവിഡ സംസ്കാരത്തിന്റെ സ്വാംശീകരണം മൂലവും, പിന്നീട് ഇന്ത്യയിൽ കാണപ്പെടുന്ന പുരുഷാധിപത്യ മൂല്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി സമൂഹത്തെ വളരെ മാതൃാധിപത്യപരമാക്കി മാറ്റിയ മരുമകഥ്യം (മാതൃപരമ്പര സമ്പ്രദായം) മൂലവും കേരളത്തിലെ ഹിന്ദുമതം ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ജാതി/മത വ്യത്യാസങ്ങളിലുള്ള വിവാഹങ്ങളോടും സഹവർത്തിത്വ സമ്പ്രദായങ്ങളോടും സഹിഷ്ണുത പുലർത്താൻ ഇത് സമൂഹത്തെ സഹായിച്ചു. കൂടാതെ, പുരാതന വേദ താന്ത്രിക ആചാരങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ആചരിക്കപ്പെടുന്ന ലോകത്തിലെ അവസാന സ്ഥലമാണ് കേരളം.

'''ഇസ്ലാം''': കേരളത്തിന്റെ ''ഇസ്ലാം'' സവിശേഷമാണ്. പശ്ചിമേഷ്യയുമായുള്ള കേരളത്തിന്റെ വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ അറേബ്യയിൽ രൂപീകൃതമായ ഉടൻ തന്നെ അറബ് വ്യാപാരികൾ വഴി ഇസ്ലാം മതത്തെ [[w:ml:കോമൺ ഇറ|സി.ഇ.]] ​​600-ൽ അതിന്റെ തീരങ്ങളിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു. ഭരിച്ചിരുന്ന ഹിന്ദു ചേര ചക്രവർത്തിയുടെ ഔദ്യോഗിക ആഘോഷങ്ങളോടും രക്ഷാകർതൃത്വത്തോടും കൂടിയാണ് ഇസ്ലാം കേരളത്തിൽ പ്രവേശിച്ചത്, അതിനുശേഷം, ഇസ്ലാം സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ജനപ്രിയ മതങ്ങളിലൊന്നായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരള മുസ്ലീങ്ങൾ പ്രധാനമായും അറബികളിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്, മത്സ്യത്തൊഴിലാളി കുടുംബങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള മിശ്ര വിവാഹങ്ങളിലൂടെയാണ്, അവരെ മാപ്പിളമാർ (മരുമക്കൾ എന്നർത്ഥം) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ഹിന്ദു രാജാക്കന്മാർ ഭരിക്കുന്ന മുസ്ലീങ്ങൾക്ക് കേരള സമൂഹത്തിൽ ഉയർന്ന സ്ഥാനം നൽകി, അവരിൽ പലരെയും ഭരണവർഗത്തിന്റെ അടുത്ത കൂട്ടാളികളായി പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്നു. യെമൻ പോലുള്ള പല അറബ് രാജ്യങ്ങളെയും പോലെ, ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെ [[w:en:Hanafi school|ഹനഫി സ്കൂൾ]] പോലെയല്ല, കേരളത്തിലെ ഇസ്ലാം [[w:en:Shafi'i school|ഷാഫി ഇസ്‌ലാം സ്‌കൂൾ]]  പിന്തുടരുന്നു.

'''ക്രിസ്തുമതം''': കേരള ചരിത്രത്തിൽ ''ക്രിസ്തുമതം'' എന്ന വിഭാഗത്തിനും ഒരു സവിശേഷമായ സ്ഥാനം ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ക്രിസ്തുവർഷം 52-ൽ വിശുദ്ധ തോമാശ്ലീഹാ ഇവിടെയെത്തി ക്രിസ്തുവിന്റെ സന്ദേശം പ്രചരിപ്പിച്ചു. ഇതിന്റെ ഫലമായി സിറിയൻ കുടിയേറ്റക്കാരുടെ വലിയൊരു പ്രവാഹം ഉണ്ടായി, അവർ താമസിയാതെ തദ്ദേശവാസികളുമായി ഇണങ്ങിച്ചേർന്നു. ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പള്ളികളുള്ളത് കേരളത്തിലാണ്. വിഭാഗങ്ങളുടെ കാര്യത്തിൽ, കേരളത്തിൽ റോമൻ കത്തോലിക്കാ ലാറ്റിൻ റീത്ത്, സീറോ-മലബാർ, സീറോ-മലങ്കര വിഭാഗങ്ങൾ, രണ്ട് പ്രധാന ഓർത്തഡോക്സ് വിഭാഗങ്ങൾ, രണ്ട് പ്രധാന പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് വിഭാഗങ്ങൾ, ഒരു നെസ്തോറിയൻ സഭ എന്നിവയും എണ്ണമറ്റ കരിസ്മാറ്റിക്/സ്വതന്ത്ര സഭകളും ഉണ്ട്.

'''ബുദ്ധമതം''': ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി, കേരളത്തിൽ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള മതമായിരുന്നു ''ബുദ്ധമതം''. 11, 12 നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ മാത്രമാണ് സംസ്ഥാനത്ത് ബ്രാഹ്മണമതം വേരുറപ്പിക്കുകയും ബുദ്ധമതം ക്ഷയിക്കുകയും ചെയ്തത്. ഇന്ന് സംസ്ഥാനത്ത് ഒരു ചെറിയ ബുദ്ധമത ജനസംഖ്യ മാത്രമേയുള്ളൂ, കേരളത്തിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രശസ്ത ബുദ്ധമത ക്ഷേത്രങ്ങളും വലിയ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളാക്കി മാറ്റിയിട്ടുണ്ട്, ചിലതിൽ ഇപ്പോഴും ബുദ്ധ സന്യാസിമാരെ ആരാധിക്കുന്നു. തൃശ്ശൂരിലെ പ്രശസ്തമായ വടക്കുംനാഥ ക്ഷേത്രം ഒരു വലിയ ബുദ്ധവിഹാരമായിരുന്നു, അത് പിന്നീട് ഒരു ഹിന്ദു ക്ഷേത്രമാക്കി മാറ്റി.

'''ജൈനമതം''': ''ജൈനമതം'' ഒരു ചെറിയ ന്യൂനപക്ഷ മതമാണ്, പ്രധാനമായും വയനാട്, കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി എന്നിവിടങ്ങളിൽ അനുയായികളുണ്ട്. മൗര്യ കാലഘട്ടത്തിലാണ് ജൈനമതം കേരളത്തിലെത്തിയത്, മഹാനായ മൗര്യ ചക്രവർത്തി ചന്ദ്രഗുപ്ത മൗര്യ ബി.സി. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[മൈസൂരു|മൈസൂരുവിന്]] സമീപമുള്ള [[ശ്രവണബെലഗോള|ശ്രവണബെലഗോളയിലേക്ക്]] വിരമിച്ചപ്പോൾ, നിരവധി ജൈന സന്യാസിമാർ അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്നു. എ.ഡി. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ കേരളത്തിൽ ഹിന്ദുമതത്തിന്റെ പുനരുജ്ജീവനം വരെ നിരവധി ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങളോടെ ജൈനമതം പ്രചാരത്തിലായി. ജൈനമതത്തിന്റെ പതനത്തിന്റെ ഫലമായി നിരവധി ജൈനക്ഷേത്രങ്ങൾ വലിയ ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളാക്കി മാറ്റി. ഒരു ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ് പ്രശസ്തമായ [[ഇരിഞ്ഞാലക്കുട]] കൂടൽമാണിക്യ ക്ഷേത്രം, യഥാർത്ഥത്തിൽ ജൈന സന്യാസിയായ വിശുദ്ധ ഭരതേശ്വരന് സമർപ്പിച്ചിരുന്ന ഒരു ജൈനക്ഷേത്രമായിരുന്നു. എ.ഡി. അഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ''ഭരത ഭഗവാൻ'' (ശ്രീരാമന്റെ സഹോദരൻ) എന്ന പേരിൽ ഒരു ഹിന്ദു ക്ഷേത്രമാക്കി മാറ്റി. ടിപ്പു സുൽത്താന്റെ ആക്രമണത്തിൽ നിരവധി ജൈനക്ഷേത്രങ്ങൾ പിന്നീട് തകർക്കപ്പെട്ടു.

'''സിഖ് മതം''': ''സിഖ് മതത്തിന്'' സംസ്ഥാനത്ത് ധാരാളം അനുയായികളുണ്ട്, പ്രധാനമായും ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ [[പഞ്ചാബ് (ഇന്ത്യ)|പഞ്ചാബിൽ]] നിന്ന് കുടിയേറിയവർ.

[[പ്രമാണം:Interior of Paradesi Synagogue, Kochi.jpg|thumb|പരദേശി സിനഗോഗിൻ്റെ ഉൾവശം, കൊച്ചി]]
'''ജൂതമതം''': ''ജൂതമതം'' ഏകദേശം 2,000 വർഷമായി കേരളത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ഇന്ന് കൊച്ചിയിൽ ജൂതന്മാരിൽ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം താമസിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും [[ഇസ്രായേൽ]] സ്ഥാപിതമായതിനെ തുടർന്ന് 1950 കളിൽ കൂട്ട കുടിയേറ്റം നടന്നിരുന്നു. [[ജറുസലേം|ജറുസലേമിന്റെ]] പതനം നിരവധി ജൂത കുടിയേറ്റക്കാർ കേരളത്തിൽ അഭയം തേടാൻ കാരണമായ കുരിശുയുദ്ധകാലത്ത് ജൂതന്മാർ കേരളത്തിൽ എത്തി. ചേര കുലശേഖര ചക്രവർത്തി കൊച്ചിയിലും കൊല്ലത്തും സ്ഥിരതാമസമാക്കാൻ ജൂതന്മാരെ ക്ഷണിക്കുകയും അവർക്ക് വിവിധ ആനുകൂല്യങ്ങളും സഹായധനവും നൽകുകയും ചെയ്തു. മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മുസ്ലീങ്ങളും ക്രിസ്ത്യാനികളുമായി സമാധാനപരമായി ജൂതന്മാർ താമസിച്ചിരുന്ന ലോകത്തിലെ ചുരുക്കം ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കേരളം. കൊച്ചി ജൂതന്മാർ, ജൂതന്മാരുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിഭാഗമായി മാറി, നിരവധി പ്രശസ്ത സിനഗോഗുകൾ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടു, എന്നിരുന്നാലും പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ സ്ഥാപിതമായ ആദ്യത്തെ ജൂത സിനഗോഗ് (കോമൺ‌വെൽത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന സിനഗോഗ്) മാത്രമാണ് അവശേഷിക്കുന്നത്. പോർച്ചുഗീസ് ഭരണകാലത്ത്, കൊച്ചി രാജ്യം പോർച്ചുഗീസുകാരോട് കൊച്ചി ജൂതന്മാരെ ആക്രമിക്കുന്നത് നിർത്താൻ ഔദ്യോഗികമായി ആവശ്യപ്പെടുന്നതുവരെ നിരവധി സിനഗോഗുകൾ റെയ്ഡ് ചെയ്യപ്പെടുകയും പലതും തകർക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. 1948-ൽ ആധുനിക ഇസ്രായേൽ രാഷ്ട്രം സ്ഥാപിതമായതിനെത്തുടർന്ന്, കൊച്ചി ജൂതന്മാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും ഇസ്രായേലിലേക്ക് താമസം മാറി, ഇന്ന് കേരളത്തിൽ വളരെ കുറച്ചുപേർ മാത്രമേ അവശേഷിക്കുന്നുള്ളൂ. ഇതിന്റെ ഫലമായി കേരളത്തിൽ രണ്ട് സിനഗോഗുകൾ മാത്രമേ നിലനിന്നിരുന്നുള്ളൂ: മട്ടാച്ചേരിയിലെ ''പരദേശി സിനഗോഗ്'' (കൊച്ചിയിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ തീർച്ചയായും കാണേണ്ട ഒന്ന്), ''പറവൂരിൽ'' ഒരു ചെറിയ സിനഗോഗ്. ശനിയാഴ്ചകളിൽ ശബ്ബത്ത് ആയതിനാൽ സിനഗോഗുകളിൽ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രവേശനമില്ല.

ശക്തമായ സോഷ്യലിസ്റ്റ് മൂല്യങ്ങളും നിരവധി കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചരിത്രവും കാരണം, സംസ്ഥാനത്ത് ധാരാളം ''നിരീശ്വരവാദികൾ'' ഉണ്ട്.

ജനസംഖ്യയുടെ ഏകദേശം 56% ഹിന്ദുക്കളും 24% മുസ്ലീങ്ങളും ഏകദേശം 19% ക്രിസ്ത്യാനികളുമാണ്. സാമുദായിക, വിഭാഗീയ സംഘർഷങ്ങൾ അപൂർവമാണ്. ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും സമാധാനപരമായ സ്ഥലമായി കേരളം കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

===സംസ്കാരം===
കേരളത്തിന് മാത്രമുള്ള മലയാളി സംസ്കാരം, ഇന്തോ-ആര്യൻ സംസ്കാരവുമായി സംയോജിപ്പിച്ച പുരാതന തമിഴ്-ദ്രാവിഡ ആചാരങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞതാണ്. ചൈനക്കാർ, ജപ്പാൻക്കാർ, അറബ് രാജ്യക്കാർ, പോർച്ചുഗീസുക്കാർ, ഹോളണ്ടുകാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരുടെ പോലും സ്വാധീനവും ഇതിനുണ്ട്. നിരവധി തമിഴ്-സംസ്കൃത ഘടകങ്ങളുണ്ട്. ഇത് നിരവധി സവിശേഷമായ ആചാരങ്ങൾക്കും ആനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും കാരണമാകുന്നു. കേരളത്തിന് പുറത്ത് കാണാത്ത മലയാളി സംസ്കാരത്തിന്റെ തനതായ പതിപ്പ് കേരളത്തിലെ ഓരോ സമൂഹത്തിനും ഉണ്ട്.

ഹിന്ദു സ്വാധീനം ആയുർവേദത്തെ (പരമ്പരാഗത വൈദ്യശാസ്ത്രം) പ്രാമുഖ്യത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു.കളരിപ്പയറ്റ് (കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത ആയോധനകല) നിരവധി ഹൈന്ദവ ആചാരങ്ങൾ സ്വീകരിച്ചു. മതവിശ്വാസങ്ങളും അവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പുരാണങ്ങളും ഇതിഹാസങ്ങളും മലയാളി മനസ്സിൽ നന്നായി വേരൂന്നിയതാണെങ്കിലും, കമ്മ്യൂണിസത്തിന്റെയും കേരള നവോത്ഥാനത്തിന്റെയും സ്വാധീനം മതത്തെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് വേർപെടുത്തുന്നതിൽ കലാശിച്ചു.

പശ്ചിമഘട്ടം തമിഴ് സ്വാധീനത്തെ തടഞ്ഞിരുന്ന കാലത്ത് ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒറ്റപ്പെട്ടതിനാൽ കേരള വാസ്തുവിദ്യയിൽ ടിബറ്റൻ-ചൈനീസ് സ്വാധീനം വളരെ കൂടുതലാണ്. മിക്ക കെട്ടിടങ്ങളിലും ഗേബിൾഡ്, ടൈൽഡ് മേൽക്കൂരകൾ, ചരിഞ്ഞ ജനാലകൾ, അലങ്കാര സസ്യജാലങ്ങൾ എന്നിവയുള്ള തടിയുടെ ഉപയോഗം കൂടുതലാണ്. തിരുവനന്തപുരത്തിനടുത്തുള്ള ശ്രീ പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരം ഇതിന് ഒരു ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.

നൃത്തം, സംഗീതം, നാടകം എന്നിവയ്‌ക്കെല്ലാം വ്യത്യസ്തമായ ശൈലികളുണ്ട്, അവ വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുന്നു.

കേരളത്തിലെ കലകളുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും മുഴുവൻ ഛായാരൂപവും ഒരിടത്ത് അനുഭവിക്കാൻ, സാധാരണയായി ഡിസംബർ അല്ലെങ്കിൽ ജനുവരി മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന വാർഷിക '''കേരള സംസ്ഥാന സ്കൂൾ കലാമേള''' പരീക്ഷിക്കാവുന്നതാണ് . വർഷം തോറും വിവിധ ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ കലാമേളയുടെ വേദി മാറിമാറി വരുന്നു. കേരള കലകളെയും സംസ്കാരത്തെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി സ്കൂൾ കുട്ടികൾക്കിടയിൽ ഒരു മത്സരമായിട്ടാണ് സർക്കാർ ഇത് രൂപീകരിച്ചത്. [[w:en:Guinness World Records|ഗിന്നസ് ലോക റെക്കോർഡ്]] പ്രകാരം ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവമാണിത്, പത്ത് ദിവസത്തെ ദൈർഘ്യത്തിൽ 82 ലധികം കലാരൂപങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

====നൃത്തം====
[[പ്രമാണം:Kathakali Dance.jpg|thumb|300px|right|ഇന്ത്യയിലെ ഏക ക്ലാസിക്കൽ നൃത്ത നാടകമായ കഥകളി ഉത്ഭവിച്ചത് കേരളത്തിലാണ്.]]
കേരളത്തിൽ നിരവധി തദ്ദേശീയ നൃത്തരൂപങ്ങളുണ്ട്:

* '''ചവിട്ടുനാടകം''' – [[വടക്കൻ പറവൂർ|വടക്കൻ പറവൂരിലെ]] ഗോതുരുത്ത് ഗ്രാമത്തിൽ ഉത്ഭവിച്ച വളരെ വർണ്ണാഭമായ ഒരു ക്രിസ്തീയ ക്ലാസിക്കൽ കലാരൂപമാണിത്. കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ആകർഷകമായ മേക്കപ്പ്, അവരുടെ വിപുലമായ വസ്ത്രങ്ങൾ, വിശദമായ ആംഗ്യങ്ങൾ, താളാത്മകമായ പിന്നണി സംഗീതത്തിനും പൂരക താളവാദ്യത്തിനും അനുസൃതമായി അവതരിപ്പിക്കുന്ന നന്നായി നിർവചിക്കപ്പെട്ട ശരീര ചലനങ്ങൾ എന്നിവയാൽ ഇത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഈ കലാരൂപം യൂറോപ്യൻ ഓപ്പറയോട് വളരെ സാമ്യമുള്ളതാണ്. എ.ഡി. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ചവിട്ടുനാടകം ഉത്ഭവിച്ചതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ആലപ്പുഴ, എറണാകുളം, തൃശൂർ ജില്ലകളിലെ ക്രിസ്ത്യൻ സമൂഹത്തിൽ ഈ നാടകരൂപം പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.
* '''കഥകളി''' - വലിയ വസ്ത്രങ്ങളും വിപുലമായ അലങ്കാരവും ഉപയോഗിച്ചുള്ള കേരളത്തിലെ കഥ പറയുന്ന ലളിതമായ കവിതകളെയോ ഗാനങ്ങളെയോ ഉള്ളടക്കിയ പ്രശസ്തമായ ക്ലാസിക്കൽ സംഗീത-നൃത്തരൂപമാണ് ''കഥകളി''. വൈവിധ്യമാർന്ന കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു നൃത്ത നാടകമാണിത്. ഓരോ കഥാപാത്രത്തിനും പ്രത്യേക തരം വേഷവിധാനവും അലങ്കാരവും, പ്രത്യേക ചലനങ്ങളും, പ്രത്യേകിച്ച് വിപുലമായ ഭാവങ്ങളും, പരിഷ്കൃത ആംഗ്യങ്ങളും, നൂതനമായ തീമുകളും ഉണ്ട്. നൃത്തത്തോടൊപ്പം വിശേഷ അടിത്തറയുള്ള സംഗീതവും കൃത്യമായ മേളവും ഉണ്ട്. ഭാവങ്ങൾക്കും പ്രതികരണങ്ങൾക്കും അനുസൃതമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നതിനാൽ കഥകളി സംഗീതം സവിശേഷമാണ്. പരമ്പരാഗത ഇന്ത്യൻ ഇതിഹാസങ്ങൾ, പ്രധാനമായും രാമായണം, ഗീതാപുരാണം എന്നിവയാണ് നൃത്ത നാടകത്തിന്റെ പ്രധാന കഥാ-ബോർഡുകൾ. അതേസമയം ഷേക്സ്പിയർ-ഹോമർ-ബൈബിൾ കൃതികൾ പോലുള്ള നിരവധി അന്താരാഷ്ട്ര പതിപ്പുകൾ ഇപ്പോൾ പ്രമേയങ്ങളായി എടുക്കുന്നു. കേരളത്തിലുടനീളമുള്ള സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുന്ന പ്രകടനങ്ങളിൽ (തേക്കടിയിലേത് ഉൾപ്പെടെ) കഥകളിയുടെ ഒരു നേർക്കാഴ്ച കാണാൻ കഴിയും, അവിടെ കല പ്രദർശിപ്പിക്കുകയും അതിനെക്കുറിച്ച് ആളുകളെ ബോധവൽക്കരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
* '''കൂടിയാട്ടം''' - 2,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ഒരു പുരാതന നാടകരൂപം. വളരെ ശൈലീകൃതമായ സംസ്കൃത നാടകമാണിത്, യുനെസ്കോ ''മനുഷ്യത്വത്തിന്റെ വാമൊഴി, അദൃശ്യ പൈതൃകത്തിന്റെ ഉൽകൃഷ്ടസൃഷ്ടി'' ആയി അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. മിക്ക കഥാപാത്രങ്ങളും സംസ്കൃത പാരായണത്തിനും വളരെ ശൈലീകൃതമായ ചലനത്തിനും, പ്രത്യേകിച്ച് കണ്ണുകളുടെ ഭാവങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടവരാണ്. കഥകളുടെ ചില ഭാഗങ്ങൾ കണ്ണുകൾ ഉപയോഗിച്ച് മാത്രമേ പ്രകടിപ്പിക്കൂ.
* '''മാർഗ്ഗം കളി''' (''മാർഗങ്കളി'') - സെന്റ് തോമസ് ക്രിസ്ത്യാനികൾ പരിശീലിക്കുന്ന കേരളത്തിലെ പുരാതന സംഘനൃത്തങ്ങളിൽ ഒന്ന്. പന്ത്രണ്ട് പേർ ഒരു പരമ്പരാഗത എണ്ണ വിളക്കിന് (നിലവിളക്ക്) ചുറ്റും നൃത്തം ചെയ്യുന്ന ഒരു ആചാരപരമായ നാടോടി നൃത്തമാണ് മാർഗ്ഗം കളി. അവർ 12 അപ്പോസ്തലന്മാരെയും, ക്രിസ്തുവിനെ വിളക്കിനാൽ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗത വെളുത്ത മുണ്ടും തലപ്പാവിൽ മയിൽപ്പീലിയും ധരിച്ചാണ് അവർ നൃത്തം ചെയ്യുന്നത്. കോട്ടയം, തൃശൂർ ജില്ലകളിലെ സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾക്കിടയിൽ മാർഗ്ഗം കളി പ്രധാനമായും പ്രസിദ്ധമാണ്.
* '''മോഹിനിയാട്ടം''' – കേരളത്തിലെ ഈ ക്ലാസിക്കൽ കലാരൂപം പരമ്പരാഗത വേഷവിധാനങ്ങളിലുള്ള സ്ത്രീകൾ അവതരിപ്പിക്കുന്ന സൂക്ഷ്മവും മനോഹരവുമായ നൃത്തമാണ്. ഹിന്ദു പുരാണങ്ങളിൽ ഊന്നൽ നൽകുന്ന മറ്റ് ക്ലാസിക്കൽ നൃത്തങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, മിക്ക പ്രമേയങ്ങളും കവിതകളാണ്.
* '''തെയ്യം''' – മലബാറിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഈ ആചാരപരമായ ആചാരം നടത്തപ്പെടുന്നു. ഇത് ഒരു പുരാതന പാരമ്പര്യമാണ്. ആരാധന ഔപചാരിക ആരാധനയല്ല, മറിച്ച് പ്രകടനത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ്. തെയ്യം വേഷം ധരിക്കുമ്പോൾ, കലാകാരന്മാരെ ദേവീദേവന്മാരായി കണക്കാക്കുന്നു. ഏകദേശം 41 വ്യത്യസ്ത തരം തെയ്യങ്ങളുണ്ട്, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ ഐതിഹ്യങ്ങൾക്കും കഥകൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. തെയ്യം സീസണിൽ (ഡിസംബർ-മാർച്ച്) ഏതെങ്കിലും മലബാർ ക്ഷേത്രങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്.

====സംഗീതം====
കേരളത്തിന് തനതായ തദ്ദേശീയ സംഗീതവും വാദ്യവൃന്ദത്തിനായുള്ള സംഗീതക്രമീകരണവുമുണ്ട്.
* '''മേളം''' – ഇത് ഒരു താളവാദ്യ സംഘമാണ്, ഉപയോഗിക്കുന്ന താളവാദ്യങ്ങളുടെ എണ്ണത്തിലും അവ വായിക്കുന്ന രീതിയിലും വ്യത്യാസമുണ്ട്. മേളം ജനപ്രിയമാണ്, പ്രധാനമായും ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിലാണ് ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നത്, ആറ് മണിക്കൂറിലധികം തുടർച്ചയായി വായിക്കുന്നത് പതിവാണ്. മേളം വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുകയും അതിശയകരമായ സ്വരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. 300-ലധികം സംഗീതജ്ഞർ അണിനിരക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ മേളം തൃശൂർ പൂരത്തിലാണ്.
* '''സോപാനം''' – കേരളത്തിന്റെ തനതായ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതത്തിന് മന്ദഗതിയിലുള്ളതും മനോഹരവുമായ താളങ്ങളുണ്ട്. മിക്ക യഥാർത്ഥ പതിപ്പുകളും കവിതകളാണ്, സംഗീതവും കാവ്യാത്മക ആവിഷ്കാരവും ശൈലിയും ചേർന്നതാണ്. സോപാനം ഇപ്പോൾ ക്ഷേത്ര പരിപാടികളിലെ പതിവ് പ്രകടനങ്ങളിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.
* '''മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ''' – ഈ സംഗീതം പ്രാദേശിക മുസ്ലീം സമൂഹവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, ഗാനങ്ങൾ മാപ്പിള മലയാളത്തിലാണ് അവതരിപ്പിച്ചിരുന്നത് - അറബി, മലയാളം എന്നിവയുടെ മിശ്രിതം - മിക്കതും സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥകളുടെയും ആചാരങ്ങളുടെയും കഥകൾ പറയുന്നു. ഇന്ന്, മാപ്പിള ഗാനങ്ങൾ യുവാക്കൾക്കിടയിൽ ജനപ്രിയമാണ്, മലയാളം വരികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെയും പശ്ചിമേഷ്യയുടെയും ധാർമ്മികതയുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും മിശ്രിതമാണ് അവരുടെ ഈണങ്ങൾ.
* '''കവിതകൾ''': മലയാള സംഗീതത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. കാവ്യപാരമ്പര്യത്തിനും ഉയർന്ന സാഹിത്യ മൂല്യമുള്ള നിരവധി കവിതകൾക്കും കേരളം പ്രശസ്തമാണ്. 
* '''അക്ഷരശ്ലോകം''': (കവിത പാരായണം) പല ഗ്രാമ ക്ഷേത്ര വേദികളിലും ഉത്സവ സമയങ്ങളിലും ഒരു സാധാരണ കാഴ്ചയാണ്, കവികൾ കവിതകൾ ചൊല്ലുകയും മറ്റ് കവികളെ ആ വാക്യം ഉപയോഗിച്ച് പാരായണം ആരംഭിക്കാൻ വെല്ലുവിളിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സമയങ്ങളിൽ, കവി തന്റെ പാരായണം അവസാനിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''ചലച്ചിത്ര സംഗീതം''' - ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ, ചലച്ചിത്ര സംഗീതം ജനപ്രിയമാണ്, മലയാള ഗാനങ്ങൾ എല്ലായിടത്തും കേൾക്കാം.

====ആയോധന കലകൾ====
'''കളരിപ്പയറ്റ്''' (''കളരി'') ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ആയോധനകലകളിൽ ഒന്നാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കളരിപ്പയറ്റിന് നിരവധി ശൈലികളുണ്ട്, അവയിൽ ഏറ്റവും അറിയപ്പെടുന്നത് വടക്കൻ ശൈലിയും തെക്കൻ ശൈലിയുമാണ്. ആദ്യത്തേത് വിവിധ ആയുധങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ, തെക്കൻ ശൈലി വെറും കൈകൊണ്ട് ശക്തമായ അടികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. മനുഷ്യശരീരത്തിലെ മർമ്മം എന്നറിയപ്പെടുന്ന സുപ്രധാന സ്ഥലങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് കളരിപ്പയറ്റ് യോദ്ധാക്കളെ എതിരാളികളെ മരവിപ്പിക്കാനോ കൊല്ലാനോ കഴിയുന്ന പ്രഹരങ്ങൾ ഏൽപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ചു.

ബുദ്ധമത സന്യാസിയായ ബോധിധർമ്മൻ കേരളത്തിൽ ആയിരുന്നപ്പോൾ കളരിപ്പയറ്റിൽ പ്രാവീണ്യം നേടി, പിന്നീട് ബുദ്ധമതം പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനിടയിൽ അത് ചൈനയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി. അദ്ദേഹം ചൈനയിലെ ബുദ്ധ സന്യാസിമാർക്ക് ഇത് പഠിപ്പിച്ചു, ഇത് ഷാവോലിൻ കുങ്ഫുവിന് കാരണമായി, ഇത് കുങ്ഫുവിന്റെ മറ്റെല്ലാ രൂപങ്ങൾക്കും കരാട്ടെയ്ക്കും കാരണമായി.

ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ കളരി നിരോധിക്കുന്ന നിയമനിർമ്മാണം പാസ്സാക്കി. ഇത് ഒരു സാധ്യതയുള്ള അപകടമായി കണക്കാക്കുകയും ഒരു ചെറിയ തകർച്ചയ്ക്ക് കാരണമാവുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന്, ഇത് ഒരു ജനപ്രിയ കായിക വിനോദവും വ്യായാമ ഐശ്ചികവുമാണ്. ഇത് അന്താരാഷ്ട്ര ശ്രദ്ധ നേടുന്നു. പല സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളും കളരി സങ്കേതങ്ങൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു, അവയിലൊന്ന് തേക്കടിയിലെ കളരി കേന്ദ്രം, തിരുവനതപുരം, കോട്ടയം, വടക്കേ മലബാറിലെ സ്ഥലങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ സ്കൂളുകൾ.

====നാടകം====
ഒരുകാലത്ത് കേരളത്തിൽ വളരെ പ്രചാരമുള്ള ഒരു മാധ്യമമായിരുന്നു നാടകം, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രത്തിന്റെയും പ്രദേശത്തിന്റെ സാമൂഹിക നവോത്ഥാനത്തിന്റെയും പ്രചാരണത്തിൽ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു. ടെലിവിഷൻ പരമ്പരകളുടെയും സിനിമയുടെയും ജനപ്രീതി കാരണം, തത്സമയ നാടകത്തിന്റെ ജനപ്രീതി കുറഞ്ഞു. എന്നിരുന്നാലും, സാങ്കേതികവിദ്യയും നൂതന വിഷയങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ചില ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള നാടകങ്ങൾ പ്രധാന നഗര പ്രദേശങ്ങളിൽ പ്രചാരം നേടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. '''[[തൃശ്ശൂർ]]''' കേരള നാടകത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാണ്, നിരവധി തിയേറ്ററുകൾ പതിവ് പ്രകടനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പ്രമുഖ നാടകപ്രവർത്തകരെ ആകർഷിക്കുന്ന വാർഷിക '''കേരള അന്താരാഷ്ട്ര നാടകോത്സവം''' തൃശ്ശൂരിന്റെ ആതിഥേയത്തിൽ നടക്കുന്നു. മിക്ക കേരള നാടകങ്ങളും മലയാളത്തിലാണ് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്, സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള കഥകളും. ചില ക്ഷേത്രങ്ങൾ അവരുടെ ക്ഷേത്രോത്സവ പരിപാടികളുടെ ഭാഗമായി നാടകങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.

====സിനിമ====
മലയാള സിനിമ സാമൂഹിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും ബോളിവുഡ്, തമിഴ് സിനിമാ വ്യവസായങ്ങളിൽ നിലനിൽക്കുന്ന തിളക്കവും ഗ്ലാമറും ഒഴിവാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രാദേശിക തിയേറ്ററുകളിൽ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന മലയാള സിനിമകൾക്ക്, സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുള്ള അവാർഡുകൾക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട സിനിമകൾ ഒഴികെ, മറ്റ് ഉപശീർഷകങ്ങളില്ല. ഏഷ്യൻ, ലാറ്റിൻ സിനിമകളെ കേന്ദ്രീകരിച്ചുള്ള വാർഷിക '''അന്താരാഷ്ട്ര കേരള ചലച്ചിത്ര ഉത്സവം''' [[തിരുവനന്തപുരം]] സംഘടിപ്പിക്കുന്നു.

====പരമ്പരാഗത വസ്ത്രധാരണം====
[[പ്രമാണം:Mundu Dhothi Veshti Kerala Style മുണ്ട്.JPG|thumb|100px| കേരളത്തിലെ മുണ്ട് ശൈലി]]
കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത വസ്ത്രങ്ങൾ പുരുഷന്മാർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും 'മുണ്ട്' എന്നും 'നേരിയത്' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. സാരികളും ബ്ലൗസുകളുമാണ് കേരളത്തിലെ സ്ത്രീകളുടെ പരമ്പരാഗത വേഷവിധാനം. കേരള മുണ്ടിന് സംസ്ഥാനത്ത് പ്രചാരമുണ്ട്, നിരവധി പുരുഷന്മാർ ഇത് ധരിക്കുന്നു. അരയിൽ ഉടനീളം ധരിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക വെള്ള/ക്രീം നിറമുള്ള വസ്ത്രമാണിത്. അരയിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് ഒരു തുണ്ട് പോലെ സ്വർണ്ണ നൂൽ കൊണ്ടുള്ള മുണ്ടും, സ്വർണ്ണ നൂലിന്റെ വീതിയും വില നിർണ്ണയിക്കുന്നു. ഇത് ഒരു മനോഹരമായ വസ്ത്രമാണ്, കൂടുതലും ആചാരപരമായ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്നു. സ്ത്രീകളുടെ മുണ്ടിനു നേരിയതുമായി സാമ്യമുണ്ട്, ഒരേ തുണി കൊണ്ടുള്ള ഒരു മേലംഗ വസ്ത്രം ഉണ്ട്. വെള്ളയാണ് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ഇഷ്ടപ്പെട്ട വസ്ത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഇന്ന്, വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളും രൂപങ്ങളുമുള്ള മുണ്ടിന്റെയും നേരിയതിന്റെയും വ്യത്യസ്ത പതിപ്പുകൾ ലഭ്യമാണ്.

===സർക്കാർ===
കേരളം പരമ്പരാഗതമായി സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചായ്‌വുള്ള ഒരു സംസ്ഥാനമാണ്, പ്രധാന പാർട്ടികളായ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസും സിപിഐഎമ്മും സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടികളാണ്. ശക്തമായ ഒരു കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനവും ഇവിടെയുണ്ട്, കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഒരു സർക്കാർ ജനാധിപത്യപരമായി അധികാരത്തിലെത്തിയ ലോകത്തിലെ ചുരുക്കം ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. വിപണി സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലും പരിഷ്കാരങ്ങളിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നതിനാൽ ഇന്നത്തെ കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസം ചൈനീസ് രീതിയോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്, ഔദ്യോഗികമായി അവർ മുതലാളിത്തത്തെ എതിർക്കുന്നു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി നയിക്കുന്ന എൽഡിഎഫ് (ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി) എന്നും ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് നയിക്കുന്ന യുഡിഎഫ് (ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി) എന്നും വിളിക്കപ്പെടുന്ന രണ്ട് പ്രധാന സഖ്യങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യം കേരളത്തിനുണ്ട്. ഇവ ഓരോ അഞ്ച് വർഷത്തിലും മാറിമാറി അധികാരത്തിൽ വരും.

====ജില്ലകൾ====
ഭരണസംവിധാന നിർവഹണത്തിനു സഹായിക്കാൻ താഴെ കാണും വിധം സംസ്ഥാനത്തെ ജില്ലകളായി വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു.
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]]
* [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം]]
* [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട]]
* [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]]
* [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]]
* [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി]]
* [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]]
* [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]]
* [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]]
* [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം]]
* [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]]
* [[വയനാട് ജില്ല|വയനാട്]]
* [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]]
* [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]]
{{Div col end}}

===സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ===
രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രതിശീർഷ വരുമാനമുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നായ കേരളം ശക്തമായ വളർച്ചയുടെ ഒരു കാലഘട്ടത്തിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്, ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ദാരിദ്ര്യനിരക്ക് വളരെ കുറവാണ്. മിക്ക വീടുകളിലും കുടുംബാംഗങ്ങൾ സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്ത്, പ്രത്യേകിച്ച് [[മധ്യപൂർവേഷ്യ|മധ്യപൂർവേഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ]], ജോലി ചെയ്യുന്നുണ്ട്, അവരുടെ പണമയയ്ക്കൽ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ഏകദേശം 20% വരും. റബ്ബർ, തേയില, കാപ്പി, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ, തെങ്ങ് തോട്ടങ്ങൾ തുടങ്ങിയ നാണ്യവിള കൃഷിയിലാണ് കൃഷി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗം ഇപ്പോൾ വിനോദസഞ്ചാരമാണ്.

===സന്ദർശക വിവരങ്ങൾ===
ഔദ്യോഗിക വെബ്‌സൈറ്റുകൾ:
* [https://kerala.gov.in/ കേരള സർക്കാർ ഔദ്യോഗിക വെബ് പോർട്ടൽ]
* [https://www.keralatourism.org/ കേരള വിനോദസഞ്ചാരം]

==സംസാരഭാഷ==
[[പ്രമാണം:A sign board in NH 208.jpg|150px|thumbnail|കേരളത്തിലെ ഒരു തെരുവിലെ ദ്വിഭാഷാ സൈൻ ബോർഡ്]]
'''[[മലയാളം വാക്യപുസ്തകം|മലയാളം]]''' സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണ്, സംസ്ഥാനത്തെ മിക്കവാറും എല്ലാ നിവാസികൾക്കും ഇത് മനസ്സിലാകും. അതിന്റെ സവിശേഷമായ ലിപി, സങ്കീർണ്ണമായ വ്യാകരണം, ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഉച്ചാരണം, സമ്മിശ്ര രൂപഘടന എന്നിവ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ, മലയാളത്തെ പലരും, ഇന്ത്യയിലും, പഠിക്കാൻ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഭാഷയായി കണക്കാക്കുന്നു, മിക്കവാറും എല്ലാ കേരളീയരും അഭിമാനിക്കുന്ന ഒരു വസ്തുതയാണിത്.

നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ, [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|'''തമിഴ്''']], [[ഹിന്ദി വാക്യപുസ്തകം|'''ഹിന്ദി''']], '''ഇംഗ്ലീഷ്''' എന്നിവ വ്യാപകമായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെപ്പോലെ, ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ ഹിന്ദി അത്ര വ്യാപകമായി മനസ്സിലാകുന്നില്ല, ഹിന്ദിയേക്കാൾ ആളുകൾ ഇംഗ്ലീഷിൽ എളുപ്പത്തിൽ പ്രതികരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. തമിഴും മലയാളവും അടുത്ത ബന്ധമുള്ളതിനാൽ, തദ്ദേശീയർക്ക് സംസാരിക്കുന്ന തമിഴ് മനസ്സിലാകാം, എന്നിരുന്നാലും കുറച്ച് ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും.

കേരളീയർ സാധാരണയായി 3-4 ഭാഷകളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ളവരാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ബഹുഭാഷാ പണ്ഡിതരാണ് കേരളീയർ എന്ന് ഒരാൾക്ക് വാദിക്കാം.

മിക്കവാറും എല്ലാ ബസ്സ് റൂട്ടുകളിലും നാമ ബോർഡുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള മറ്റ് പ്രധാന അടയാളങ്ങളിലും മലയാളത്തിലും ചിലത് ഇംഗ്ലീഷിലും എഴുതിയിരിക്കുന്നു. മിക്ക നഗര ബസ്സ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളും പ്രധാനമായും മലയാളത്തിലാണ് എഴുതിയിരിക്കുന്നത്, ചിലതിൽ വായിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള ചെറിയ ഫോണ്ടുകളിൽ ഇംഗ്ലീഷ് അടയാളങ്ങളുണ്ട്, എന്നിരുന്നാലും എല്ലാ ബസ്സ് കണ്ടക്ടർമാർക്കും ടിക്കറ്റ് പരിശോധകർക്കും അടിസ്ഥാന ഇംഗ്ലീഷ് മനസ്സിലാകും. മിക്ക കേരള സർക്കാർ ഓഫീസുകളിലും മലയാളം അടയാളങ്ങൾ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കുന്നുള്ളൂ, രസീതുകൾ, ബില്ലുകൾ തുടങ്ങിയ മിക്ക കേരള സർക്കാർ രേഖകളും മലയാളത്തിലാണ്. എന്നിരുന്നാലും സാധാരണയായി ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്ന ജീവനക്കാർ സേവനത്തിൽ ഉണ്ടാകും.

==എത്തിച്ചേരുക==

===വിമാനമാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Cochin International Airport.JPG|thumb|300px|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്രവിമാനത്താവളം]]
കേരളത്തിൽ നാല് വിമാനത്താവളങ്ങളുണ്ട്, ആഭ്യന്തര, അന്തർദേശീയ ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്: [[കണ്ണൂർ]], [[കൊച്ചി]] (കൊച്ചി), [[കോഴിക്കോട്]] (കാലിക്കറ്റ്), [[തിരുവനന്തപുരം]]. അന്താരാഷ്ട്ര വിമാന സർവീസുകൾ നടത്തുന്ന നിരവധി വിമാനക്കമ്പനികൾ വിമാനത്താവളങ്ങളിലുണ്ട്. എരുമേലിയിയിൽ വിമാനത്താവളത്തിന് അനുമതി ആയിട്ടുണ്ട്. കൊച്ചി വെല്ലിങ്ടൺ ദ്വീപിലുള്ള വിമാനത്താവളം നാവികസേനയുടെ ആവശ്യത്തിനായി മാത്രം ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.
* '''[https://www.cial.aero/ കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]''' ({{IATA|COK}}) സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ വിമാനത്താവളമാണ്. കൂടാതെ സൗരോർജ്ജത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രവർത്തനങ്ങളുള്ള ആദ്യത്തെ ഇന്ത്യൻ വിമാനത്താവളവുമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലേക്കും, [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മാലിദ്വീപ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്. [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിലേക്കും]] [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലേക്കും]] പോകുന്ന യാത്രക്കാർക്ക് മധ്യപൂർവേഷ്യ, [[ഡെൽഹി]] അല്ലെങ്കിൽ [[മുംബൈ]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്.
* '''തിരുവനന്തപുരം അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|TRV}}) ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലേക്കും [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]], [[തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മാലിദ്വീപ്]] എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി സേവനങ്ങളുണ്ട്. ലണ്ടൻ, ന്യൂയോർക്ക്, മോസ്കോ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വിനോദയാത്രയ്ക്കായുള്ള ചാർട്ടർ വിമാനങ്ങൾ തിരുവനന്തപുരത്തേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു.
[[പ്രമാണം:കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം.jpg|thumb|കാലിക്കറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം.]]
* '''കാലിക്കറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|CCJ}}) [[മധ്യപൂർവേഷ്യ]] ഒഴികെയുള്ള മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിലേക്കുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വിമാന സേവനങ്ങൾ പരിമിതമായ ഒരു പുതിയ വിമാനത്താവളമാണ്.
* '''കണ്ണൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''' ({{IATA|CNN}}) കണ്ണൂർ നഗരത്തിനും, [[പുതുച്ചേരി|പുതുച്ചേരിയിലെ]] മാഹി ജില്ലയ്ക്കും, ഇന്ത്യയിലെ വടക്കൻ കേരളത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങൾക്കും സേവനം നൽകുന്നു. കണ്ണൂരിൽ നിന്ന് 28 കിലോമീറ്റർ (17 മൈൽ) കിഴക്കും, തലശ്ശേരിയിൽ നിന്ന് 24 കിലോമീറ്റർ (15 മൈൽ) കിഴക്കുമായി മട്ടന്നൂരിലാണ് ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. പൊതു-സ്വകാര്യ കൺസോർഷ്യമായ '''കണ്ണൂർ ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ്''' ഇൽ (''കിയാൽ'') നിക്ഷിപ്തമാണ് ഇതിന്റെ ഉടമസ്ഥാവകാശവും, പ്രവർത്തന ചുമതലയും.

20 മുതൽ 25 വരെ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനക്കമ്പനികൾ കേരളത്തിലേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനക്കമ്പനികൾക്ക് പുറമേ, എയർ ഇന്ത്യ മൂന്ന് വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ നിന്നും അന്താരാഷ്ട്ര സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ നിന്ന് നേരിട്ടുള്ള വിമാന സേവനങ്ങൾ വഴി എത്തിച്ചേരാവുന്ന ആഭ്യന്തര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ [[ചെന്നൈ]], [[ബെംഗളൂരു]], [[മുംബൈ]], [[ഹൈദരാബാദ്]], [[മംഗലാപുരം]], [[ഗോവ]], [[ഡെൽഹി]] എന്നിവയാണ്. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് മിക്ക ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിലേക്കും ദിവസേനയും, ചില ദ്വിദിന വിമാനക്കമ്പനികളും ഉണ്ട്. ''സ്‌പൈസ് ജെറ്റ്'', ''ഇൻഡിഗോ'' പോലുള്ള പ്രധാന ഇന്ത്യൻ കുറഞ്ഞ നിരക്കിലുള്ള വിമാനക്കമ്പനികളിൽ (കുറഞ്ഞ ചെലവിലുള്ള വാഹകർ) പലതും പ്രധാന ഇന്ത്യൻ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് ദിവസേന സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

===റെയിൽ‌ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Angamaly Railway Station.JPG|thumb|left|അങ്കമാലി റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ]]
[https://www.indianrailways.gov.in/ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ] കേരളത്തിലേക്കും കേരളത്തിനുള്ളിലും നിരവധി റെയിൽ സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. [[കർണാടക]], [[തമിഴ്‌നാട്]] തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നാണ് കേരളത്തിലേക്കുള്ള ട്രെയിനുകൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. [[ഡെൽഹി]], [[മുംബൈ]] തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് ദീർഘദൂര നേരിട്ടുള്ള ട്രെയിൻ സേവനങ്ങളും ലഭ്യമാണ്.

ഓൺലൈനായി ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതിന് [https://www.irctc.co.in ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ മുൻകൂർ ബുക്കിംഗ് സൈറ്റ്] എന്നതിൽ ലോഗിൻ ചെയ്യുക അല്ലെങ്കിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏതെങ്കിലും രണ്ട് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതിന് ഏതെങ്കിലും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലേക്ക് നടക്കുക.

ട്രെയിനുകളാണ് ഏറ്റവും പ്രചാരമുള്ള ഗതാഗത മാർഗ്ഗം, കേരളത്തിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ ട്രെയിനുകളും [[തിരുവനന്തപുരം]] അല്ലെങ്കിൽ [[കൊച്ചി/എറണാകുളം|എറണാകുളം]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുകയോ അവസാനിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു, സാധാരണയായി ധാരാളം ബുക്കിംഗ് ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. കഴിയുന്നത്ര നേരത്തെ ടിക്കറ്റുകൾ വാങ്ങുക. മറ്റൊരു ഐശ്ചികം ''തത്കാൽ'' ഉപയോഗിക്കുക എന്നതാണ്. താമസ സൗകര്യത്തിന്റെ ക്ലാസ് അനുസരിച്ച് നിങ്ങൾ കൂടുതൽ പണം നൽകേണ്ടതുണ്ട്, പക്ഷേ സീറ്റ് ലഭിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. തത്കാൽ ഒരു അടിയന്തര സേവനമാണ്, അതിനാൽ പുറപ്പെടുന്നതിന് 24 മണിക്കൂർ മുമ്പ് മാത്രമാണ് ഇതിന്റെ ബുക്കിംഗ് തുറന്നിരിക്കുന്നത്. എ.സി. ക്ലാസുകളിൽ യാത്രയുടെ തലേദിവസം രാവിലെ 10 മണിക്കും, എ.സി. അല്ലാത്ത സ്ലീപ്പർ ക്ലാസുകളിൽ യാത്രയുടെ തലേദിവസം രാവിലെ 11 മണിക്കും തത്കാൽ ബുക്കിംഗ് ആരംഭിക്കുന്നു. ബുക്കിംഗ് സമയത്ത് നിങ്ങളുടെ പക്കൽ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ വെബ്‌സൈറ്റ് ലോഗിൻ, സാധുവായ തിരിച്ചറിയൽ കാർഡ് എന്നിവ ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. ചില യാത്രാ ഏജന്റുമാർക്ക് ചില ട്രെയിനുകൾക്ക് അംഗീകൃത ബുക്കിംഗ് ക്വാട്ടകൾ ഉണ്ട്.

ആഡംബര വിനോദസഞ്ചാര ട്രെയിൻ ''ദി ഗോൾഡൻ ചാരിയറ്റ്'' കേരളത്തിലെ പല ഭാഗങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു ദക്ഷിണേന്ത്യൻ റെയിൽ യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ സന്ദർശിക്കാൻ ഇതൊരു നല്ല മാർഗ്ഗമാണ്. [[ബെംഗളൂരു|ബെംഗളൂരുവിൽ] നിന്ന് ആരംഭിച്ച് [[ചെന്നൈ]], [[പുതുച്ചേരി]], [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]], [[മധുരൈ]], [[തിരുവനന്തപുരം]], [[ആലപ്പുഴ]], [[കൊച്ചി]] എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ സഞ്ചരിച്ച് ബെംഗളൂരുവിലേക്ക് തിരികെ പോകുന്ന ട്രെയിൻ. 7 രാത്രികൾ/8 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പാക്കേജ് യാത്രയ്ക്ക്, എടുക്കുന്ന ക്ലാസിനെ ആശ്രയിച്ച് US$3,000 മുതൽ US$7,000 ചിലവാകും.

കേരളത്തിലെ റെയിൽവേ ശൃംഖല, ഇടുക്കി, വയനാട് എന്നീ ജില്ലകളൊഴികെ ബാക്കി എല്ലാ ജില്ലകളിലൂടെയും കടന്നുപോകുന്നു.  എങ്കിലും മലപ്പുറം, തൊടുപുഴ (ഇടുക്കി), കല്പറ്റ (വയനാട്), പത്തനംതിട്ട  എന്നീ ജില്ലാതലസ്ഥാനങ്ങൾ ഈ റെയിൽശൃംഖലയിൽ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല.

മംഗലാപുരത്തുനിന്ന് കാസർഗോഡ് വഴി ഷൊർണൂർ വരെയും, ഷൊർണൂർ നിന്ന് പാലക്കാട് വഴി ചെന്നൈ ഭാഗത്തേക്കും, ഷൊർണൂരിൽ നിന്ന് എറണാകുളത്തേക്കും, എറണാകുളത്തുനിന്ന് കോട്ടയം വഴിയും ആലപ്പുഴ വഴിയും വെവ്വേറെ കൊല്ലത്തേക്കും, കൊല്ലത്തുനിന്ന് തിരുവനന്തപുരം വഴി നഗർകോവിൽ ഭാഗത്തേക്കും റെയിൽപ്പാതകൾ നിലവിലുണ്ട്. കൂടാതെ തൃശ്ശൂരിൽ നിന്ന് ഗുരുവായൂർക്കും ഷൊർണൂരിൽ നിന്ന് നിലമ്പൂർക്കും കൊല്ലത്തുനിന്ന് പുനലൂർക്കും റെയിൽപ്പാതകളുണ്ട്.  പാലക്കാട്ട് നിന്ന് പൊള്ളാച്ചിയിലേക്കും പുനലൂരിൽ നിന്ന് ചെങ്കോട്ടയിലേക്കുമുള്ള  മീറ്റർ ഗേജ് പാതകൾ ബ്രോഡ് ഗേജ് ആയി മാറ്റിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇത് കേരളത്തെ തമിഴ്‌നാടുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
  
1861 മാർച്ച് മാസത്തിൽ ബേപ്പൂരിൽ നിന്ന് തിരൂർ വരെയാണ് കേരളതീരത്തെ ആദ്യത്തെ റെയിൽപ്പാത നിലവിൽ വന്നത്. പിന്നീട് ഈ പാത മംഗലാപുരത്തേക്കും മദിരാശിയിലേക്കും (നിലവിലെ ''ചെന്നൈ'') നീട്ടി. തുടർന്ന് ഷൊർണൂർ-കൊച്ചി പാതയും നിലവിൽ വന്നു.  ഷൊർണുർ-നിലമ്പൂർ പാതയും തുടർന്ന് വന്നു. 1904 മുതൽ ചെങ്കോട്ട മുതൽ പുനലൂർ വഴി കൊല്ലം വരെയുണ്ടായിരുന്ന മീറ്റർ ഗേജ് പാത 1930-കളിൽ തിരുവനന്തപുരം വരെ നീട്ടി.  ബാക്കി പാതകളെല്ലാം സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരകാലത്ത് ഉണ്ടായവയാണ്.

=== റോഡുമാർഗ്ഗം ===
[[പ്രമാണം:Roads of kerala(NH47).jpg|thumb|ദേശീയപാത 47- [[ചേർത്തല]]യിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം]]
കേരളം ദേശീയ പാതകളാൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ ദേശീയപാതയുടെ ആകെ നീളം 1,524 കിലോമീറ്ററും സംസ്ഥാനപാതയുടേത് 4,006 കിലോമീറ്ററുമാണ്, കൂടാതെ 23,702 കിലോമീറ്റർ ജില്ലാപാതകളും കേരളത്തിലുണ്ട്.
*'''എൻഎച്ച് 17''' ([[മുംബൈ|മുംബൈയെ]] [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയുമായി]] [[ഗോവ]], [[കർണാടക]] എന്നിവയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശം വഴിയും [[കണ്ണൂർ]], [[കോഴിക്കോട്]] പോലുള്ള [[മലബാർ|മലബാറിലെ]] മിക്കവാറും എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലൂടെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു). * കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ദേശീയപാതയാണ് ''എൻഎച്ച് 17''. കൊച്ചിയിലുള്ള ഇടപ്പള്ളിയിൽ നിന്നു തുടങ്ങി മുംബൈക്ക് സമീപം പനവേൽ വരെ ചെന്ന് അവിടെ വച്ച് ''എൻഎച്ച് 4'' - മായി കൂട്ടിമുട്ടുന്നു.  ഇടപ്പള്ളി മുതൽ [[തലപ്പാടി]] വരെയുള്ള 420 കിലോമീറ്റർ ഭാഗം കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. 
*'''എൻഎച്ച് 47''' ([[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] [[സേലം (ഇന്ത്യ)|സേലത്തിനെ]] [[കന്യാകുമാരി|കന്യാകുമാരിയുമായി]] [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[പാലക്കാട്]], [[തൃശൂർ]], [[കൊച്ചി]], [[ആലപ്പുഴ]], [[കൊല്ലം]], [[തിരുവനന്തപുരം]] വഴി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു). കേരളത്തിലൂടെയുള്ള രണ്ടാമത്തെ നീളം കൂടിയ ദേശീയപാതയാണ്‌ ''എൻഎച്ച് 47''. ഇതിന്റെ [[വാളയാർ]] മുതൽ [[കളിയിക്കാവിള]] വരെയുള്ള 416.8 കിലോമീറ്റർ ദൂരം കേരളത്തിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. 
*'''എൻഎച്ച് 49''' ([[കൊച്ചി|കൊച്ചിയെ]] [[മൂന്നാർ]], [[മധുരൈ]] വഴി [[രാമേശ്വരം|രാമേശ്വരവുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു),
*''''എൻഎച്ച് 208''' ([[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] [[മധുരൈ|മധുരൈയുമായി]] [[പുനലൂർ]], ചെങ്കോട്ട, [[തെങ്കാശി]] വഴി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു), 
*'''എൻഎച്ച് 212''' ([[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടിനെ]]  [[വയനാട്]] വഴി [[മൈസൂരു|മൈസൂരുവുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു),
*'''എൻഎച്ച് 213''' ([[പാലക്കാട്|പാലക്കാടിനെ]] [[കോഴിക്കോട്|കോഴിക്കോടുമായി]] ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു)
*'''എൻഎച്ച് 220''' ([[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] [[കോട്ടയം]], കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി, [[കുമിളി]] വഴി തമിഴ്‌നാട്ടിലെ [[തേനി|തേനിയുമായി]] ബന്ധിപ്പിച്ച് കുമിളിയിൽ തമിഴ്‌നാട്ടിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു).

മിക്ക ദേശീയപാത റോഡുകളും ഇരട്ടപ്പാതകളാണ്. കേരളത്തിൽ വാഹനസാന്ദ്രത കൂടുതലായതിനാൽ അപകടങ്ങൾ സാധാരണമാണ്. ഇവിടെ വാഹനമോടിക്കുമ്പോൾ ജാഗ്രത പാലിക്കുക.

കേരളത്തിൽ വർഷം മുഴുവനും കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്നതിനാൽ, റോഡുകളുടെ അവസ്ഥ അസ്ഥിരമാണ്. അതിനാൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മഴക്കാലത്തും അതിനുശേഷവും (ജൂൺ-ഒക്ടോബർ) ദേശീയപാതകളിൽ പോലും കാലതാമസം പ്രതീക്ഷിക്കുക.

ദേശീയപാതകൾ കഴിഞ്ഞാൽ കേരളത്തിലെ റോഡ് ശൃംഖലയിൽ പ്രധാനം [[കേരളത്തിലെ സംസ്ഥാനപാതകളുടെ പട്ടിക|സംസ്ഥാനപാതകളാണ്]]. ഇവ കൂടാതെ ജില്ലാപാതകളും, പഞ്ചായത്തുപാതകളും ചേർന്ന് കേരളത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളേയും ബന്ധപ്പെടുത്തുന്നു.

====ബസ്സിൽ യാത്ര====
അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്വകാര്യ, സർക്കാർ ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു. സാധാരണയായി, പകൽ ചൂടിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ രാത്രിയിലാണ് യാത്ര നടത്തുന്നത്. ഏറ്റവും സാധാരണമായ അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സ് കർണാടക സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ (കെഎസ്ആർടിസി-കർണാടക) ആണ്, കേരളത്തിലെ മിക്ക പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ നിന്നും ബെംഗളൂരു, മൈസൂരു, മംഗലാപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ദിവസേന ബസ്സുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. എസ്ഇടിസി പോലുള്ള തമിഴ്‌നാട് സ്റ്റേറ്റ് ബസുകളും കേരളത്തിൽ നിന്ന് പതിവായി സേവനം നടത്തുന്നു. കേരളത്തിന്റെ സ്റ്റേറ്റ് ബസ്- കെഎസ്ആർടിസി-കേരളത്തിന് തമിഴ്‌നാട്ടിലെയും കർണാടകയിലെയും മിക്ക സമീപ നഗരങ്ങളിലേക്കും പതിവായി ബസ്സുകൾ ഉണ്ട്. കെഎസ്ആർടിസി-കേരളം ബാംഗ്ലൂരിലേക്കും കോയമ്പത്തൂരിലേക്കും കുറച്ച് വോൾവോ എസി ബസ്സുകളും സേവനം നടത്തുന്നു.

എന്നിരുന്നാലും, സർക്കാർ ബസ്സുകളേക്കാൾ കൂടുതൽ സ്വകാര്യ ബസ് കമ്പനികൾ സേവനം നടത്തുന്നു. അവയിൽ മിക്കതും നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നു. കല്ലട, ഷാമ, കെപിഎൻ എന്നിവയാണ് പ്രധാന കളിക്കാർ. രാജ് നാഷണൽ, മറ്റു ചിലത് ഇന്ത്യ മുഴുവൻ സർവീസുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കല്ലട, കെപിഎൻ, ഷാമ എന്നിവ ബെംഗളൂരു, ചെന്നൈ, തമിഴ്‌നാട്, കർണാടക എന്നിവിടങ്ങളിലെ മറ്റ് പല സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും പതിവായി ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.
[[പ്രമാണം:Wiki-COKVolvo1.jpg|alt=|thumb|230px|[[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]] കെഎസ്ആർടിസി വോൾവോ ബസ്സ്.]]

മറ്റ് ബസ്സുകളുടെ ഗുണനിലവാരത്തിൽ കാര്യമായ വ്യത്യാസമുള്ളതിനാൽ, എല്ലാ ഓപ്പറേറ്റർമാരും സർവീസ് നടത്തുന്ന എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത വോൾവോ ബസ്സുകളിൽ ദീർഘദൂര ബസ്സ് ടിക്കറ്റുകൾ ബുക്ക് ചെയ്യുന്നത് പരിഗണിക്കാൻ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.

=== ജല മാർഗ്ഗം ===
====കടൽ വഴി====
''അറബിക്കടലിന്റെ റാണി'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന [[കൊച്ചി]] ഇന്ത്യയിലെതന്നെ പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളിലൊന്നാണ്. കൊച്ചി ഒരു പ്രധാന ക്രൂയിസ് തുറമുഖമാണ്. ഒരു വലിയ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനൽ നിർമ്മാണത്തിലാണ്. പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ, കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് പതിവ് ക്രൂയിസുകൾ സേവനം നടത്തും. [[കൊളംബോ]], [[മാലി]], കൊച്ചി എന്നിവയ്ക്കിടയിൽ ഒരു പതിവ് ആഡംബര ക്രൂയിസ് ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. [[ലക്ഷദ്വീപ്|ലക്ഷദ്വീപിലേക്കുള്ള]] എല്ലാ ക്രൂയിസുകളും കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് മടക്കയാത്രകൾ നടത്തുന്നു.

ഇന്ത്യയിലെയും ശ്രീലങ്കയിലെയും മറ്റ് പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ബഹുദിന വിനോദ യാത്രകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കേരളത്തിലേക്കും തിരിച്ചും യാത്ര ചെയ്യാം. 
* [https://www.cordeliacruises.com/kochi '''കോർഡെലിയ ക്രൂയിസസ്''']: കൊച്ചിയെ മുംബൈ, ഗോവ, ചെന്നൈ എന്നിവിടങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മൾട്ടി-ഡേ റൂട്ടുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. 
* [https://www.cruiseneo.com/ '''നിയോ ക്ലാസിക് ക്രൂയിസസ്''']: ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള കടൽ യാത്രാ ആഡംബര അനുഭവങ്ങളും കൊച്ചിക്ക് പുറത്തുള്ള കടൽത്തീര രക്ഷപ്പെടലുകളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ്‌ലൈനറുകൾ''': [https://www.somansleisuretours.com/international/asia/singapore-cruise ''റോയൽ കരീബിയൻ''] പോലുള്ള പ്രധാന ആഗോള വിമാനക്കമ്പനികൾ സാഗരിക കൊച്ചിൻ അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനലിൽ ഇടയ്ക്കിടെ തുറമുഖ സന്ദർശനം നടത്താറുണ്ട്.

കൊച്ചിക്കു പുറമേ 17 ഇതര തുറമുഖങ്ങളും കേരളത്തിലുണ്ട്. അവ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[വിഴിഞ്ഞം]] 
* [[തങ്കശ്ശേരി]] 
* [[ആലപ്പുഴ]] 
* [[കായംകുളം]] 
* [[മനക്കോടം]] 
* [[തിരുവനന്തപുരം]] 
* [[നീണ്ടകര]] 
* [[മുനമ്പം]] 
* [[പൊന്നാനി]] 
* [[ബേപ്പൂർ]] 
* [[കോഴിക്കോട്]] 
* [[തലശ്ശേരി]] 
* [[കണ്ണൂർ]] 
* [[അഴീക്കൽ]]
* [[കാസർഗോഡ്]] 
* [[മഞ്ചേശ്വരം]] 
* [[നീലേശ്വരം]]
{{Div col end}}

====സ്വകാര്യ യാച്ചുകൾ ====
സ്വകാര്യ യാച്ചുകളും മറ്റ് കടൽ യാത്രാ ബോട്ടുകളും കൊച്ചിയിൽ പതിവായി എത്തുന്നു.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
കേരളം നിരവധി ഗതാഗത മാർഗ്ഗങ്ങളാൽ ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പർവതപ്രദേശമായ വടക്കൻ ഭാഗത്തെ അപേക്ഷിച്ച് പരന്ന തെക്കൻ ഭാഗമാണ് കൂടുതൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിക്കും തിരുവനന്തപുരത്തിനും ഇടയിൽ ഹെലികോപ്റ്റർ, എയർ-ടാക്സി സർവീസുകൾ ലഭ്യമാണ്. ഈ സർവീസുകൾ രണ്ട് പ്രധാന മെട്രോ നഗരങ്ങളെയും ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ചെലവേറിയതുമാണ്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
സംസ്ഥാനത്തിനുള്ളിൽ ദീർഘദൂര യാത്രകൾക്ക് ട്രെയിനുകൾ നല്ലതാണ്. മിക്ക ട്രെയിനുകളും കേരളത്തിലെ പല സ്റ്റേഷനുകളിലും സ്റ്റോപ്പുകളുള്ള ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകളാണ്. ഹ്രസ്വദൂര ട്രെയിനുകൾ പ്രധാനമായും നഗരാന്തര പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകളാണ്, തിരുവനന്തപുരം, കൊച്ചി, പാലക്കാട്, ആലപ്പുഴ, കൊല്ലം, കോട്ടയം, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ, തൃശൂർ തുടങ്ങിയ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ മാത്രം ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.

[[കാസർഗോഡ്]] മുതൽ [[തിരുവനന്തപുരം]] വരെ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ഓടുന്ന രണ്ട് വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകളുണ്ട്. അവയുടെ വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളാൽ അവയെ തിരിച്ചറിയാം. നീലയും വെള്ളയും നിറമുള്ള വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിൻ [[കോട്ടയം]] വഴിയും, ഓറഞ്ചും വെള്ളയും നിറമുള്ള ഒന്ന് [[ആലപ്പുഴ]] വഴിയും ഓടുന്നു.

കൊച്ചിക്കും കൊല്ലത്തിനും ഇടയിൽ മെമു എന്ന പേരിൽ ഒരു സമർപ്പിത നഗരാന്തര റെയിൽ നിർമ്മാണത്തിലാണ്.

====ട്രെയിൻ നിരക്കുകൾ====
വ്യത്യസ്ത വകുപ്പുകൾക്കുള്ള ''200 കിലോമീറ്റർ'' ദൂരത്തിന് ശരാശരി നിരക്ക്:
* ഒന്നാം വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹1,200
* ഇരട്ട അടുക്ക് വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹617
* മൂന്ന് അടുക്ക് വകുപ്പ് (ശീതീകരിച്ചത്): ₹430
* ശീതീകരിച്ച കസേര വകുപ്പ്: ₹203
* ശീതീകരിക്കാത്ത ഉറങ്ങുവാൻ സൗകര്യമുള്ള വകുപ്പ്: ₹120
* എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനിലെ രണ്ടാം വകുപ്പ് സീറ്റ്: ₹70
* പാസഞ്ചർ ട്രെയിനിലെ രണ്ടാം വകുപ്പ് സീറ്റ്: ₹30

===മെട്രോ റെയിലുകൾ===
കേരളത്തിലെ നഗരങ്ങൾ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന നഗരാന്തര മെട്രോ സേവനങ്ങൾ ഇല്ല. 

====കൊച്ചി മെട്രോ====
കൊച്ചിക്ക് സ്വന്തമായി മെട്രോ സേവനമുണ്ട്. അത് നഗരപരിധിക്കുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ കൊച്ചി നഗരത്തിന് സേവനം നൽകുന്ന ഒരു റാപ്പിഡ് ട്രാൻസിറ്റ് റെയിൽ ശൃംഖലയാണ് കൊച്ചി മെട്രോ. ആലുവയ്ക്കും തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കും ഇടയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇത്, റെയിൽ, റോഡ്, ജലഗതാഗതം എന്നിവ പൂർണ്ണമായും സംയോജിപ്പിച്ച ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ മെട്രോ സംവിധാനമെന്ന നിലയിലും, കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോയുടെ തുടക്കത്തിലും ശ്രദ്ധേയമാണ്. '''കൊച്ചി മെട്രോ റെയിൽ ലിമിറ്റഡ്''' രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത ഈ സംവിധാനം '''''കൊച്ചി വാട്ടർ മെട്രോ''''' യുമായി നേരിട്ട് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് കൊച്ചിയുടെ പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തെ ചുറ്റുമുള്ള ദ്വീപുകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് ബാറ്ററിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇലക്ട്രിക് ബോട്ടുകൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു.

ട്രെയിനുകൾ സാധാരണയായി രാവിലെ 06:00 മുതൽ രാത്രി 10:30 വരെയും, തിങ്കൾ മുതൽ ശനി വരെയും, ഞായറാഴ്ചകളിൽ രാവിലെ 08:00 മുതൽ രാത്രി 10:30 വരെയും ആയിരിക്കും. യാത്രാ ദൂരത്തിനനുസരിച്ച് ₹10 മുതൽ ₹60 വരെയാണ് നിരക്കുകൾ, താങ്ങാനാവും.

===റോഡ് മാർഗ്ഗം===
====കാർ വഴി====
റോഡുകൾ തന്നെയാണ് പ്രധാന ഗതാഗത മാർഗ്ഗം. കൊച്ചിയെയും തിരുവനന്തപുരത്തെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ എൻഎച്ച് 47 ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ ഒന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ചില സ്ഥലങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന എംസി റോഡാണ് പരമ്പരാഗത പ്രാഥമിക റോഡ്. എന്നിരുന്നാലും, എൻഎച്ച് 47 ലൂടെയുള്ള യാത്ര കൊച്ചിക്കും തിരുവനന്തപുരത്തിനും ഇടയിലുള്ള സമയം കുറഞ്ഞത് അരമണിക്കൂറെങ്കിലും കുറയ്ക്കുന്നു.

സംസ്ഥാന പാതകൾ കേരളത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. മിക്ക സംസ്ഥാന പാതകളും രണ്ടുവരി പാതകളാണ്. കനത്ത മഴ കാരണം, കുഴികൾ സാധാരണമാണ്. ആലപ്പുഴ, കോട്ടയം, ഇടുക്കി തുടങ്ങിയ ഏറ്റവും കൂടുതൽ മഴ ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ റോഡുകൾക്ക് വലിയ നാശനഷ്ടങ്ങളുണ്ട്.

====ബസ്സ് വഴി====
[[പ്രമാണം:Nadapuram Bus stand.jpg|250px|thumb|വിവിധ ബസുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന നാദാപുരം ബസ് സ്റ്റാൻഡ്]]
രണ്ട് തരം സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള കെഎസ്ആർടിസി ബസുകളുണ്ട്: കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം), [https://ksrtc.in/ കെഎസ്ആർടിസി (കർണാടക)] എന്നിങ്ങനെ അയൽ സംസ്ഥാനത്ത് നിന്നുള്ള ബസുകൾ കേരളത്തിലേക്ക് ഓടുന്നു. ശ്രദ്ധിക്കുക, കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം) യുടെ [https://onlineksrtcswift.com/ വെബ്സൈറ്റിൽ] നിരവധി ബസ്സ് റൂട്ടുകളും ബസ്സ് പുറപ്പെടലുകളും കാണിച്ചിട്ടില്ല. സീറ്റുകൾ റിസർവ് ചെയ്യാൻ കഴിയുന്ന കുറച്ച് ബസ്സുകൾ മാത്രമേ വെബ്‌സൈറ്റ് കാണിക്കുന്നുള്ളൂ. സാധാരണയായി കെഎസ്ആർടിസി (കേരളം) എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലും നിരവധി ഗ്രാമങ്ങളിലും സേവനം നടത്തുന്നു. അതിനാൽ ഒന്നോ രണ്ടോ ബസ്സുകൾ മാറി നിങ്ങൾക്ക് ബസ്സിൽ നിങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് എത്താൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ചില ബസ്സ് റൂട്ടുകളോ സമയവിവരപട്ടികകളോ അറിയണമെങ്കിൽ, ഒരു കേന്ദ്ര ബസ് സ്റ്റേഷനിൽ ചോദിക്കുക.

കേരളത്തിൽ സ്വകാര്യ, കെഎസ്ആർടിസി ബസുകളുടെ നല്ലൊരു ശൃംഖലയുണ്ട്. കെഎസ്ആർടിസിയുടെ ഫാസ്റ്റ് പാസഞ്ചർ, സൂപ്പർ ഫാസ്റ്റ് സേവനങ്ങൾ സാധാരണയായി 3 കിലോമീറ്ററിന് ₹7 ആണ് ബസ് നിരക്ക്. കെഎസ്ആർടിസി നടത്തുന്ന എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത വോൾവോ സേവനം സാധാരണ നിരക്കിന്റെ ഏകദേശം 250% ഈടാക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ എല്ലാ നഗരങ്ങളിലും സ്വകാര്യ, കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ പ്രത്യേകം ഉണ്ട്. ചില നഗരങ്ങളിൽ, കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സുകൾ സ്വകാര്യ ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സേവനം നൽകുന്നു, പക്ഷേ ഒരിക്കലും തിരിച്ചും അല്ല. മിനിബസുകൾ കൂടുതൽ ജനപ്രിയമാകുന്നത് അവ സാവധാനം നീങ്ങുന്നതിനാലും ജീവനക്കാർ മര്യാദയുള്ളവരായതിനാലുമാണ്.

100 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതലുള്ള ദൂരത്തേക്ക്, പകൽ സമയത്തെ ഗതാഗതം മന്ദഗതിയിലായതിനാൽ രാത്രി സേവനങ്ങൾ മികച്ചതാണ്.

====ഓട്ടോ റിക്ഷ വഴി====
ഓട്ടോറിക്ഷകൾ ഹ്രസ്വദൂര യാത്രകൾക്ക് സൗകര്യപ്രദമായ ഒരു ഗതാഗത മാർഗമാണ്. നിയമം അനുസരിച്ച്, ഓട്ടോ ഡ്രൈവർ ഓരോ യാത്രയ്ക്കും ഒരു മീറ്റർ ആരംഭിക്കണം. എന്നിരുന്നാലും, ചിലപ്പോൾ ഈ നിയമം അവഗണിക്കപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ യാത്രയുടെ അവസാനം വാദപ്രതിവാദങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ, യാത്രയുടെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ മീറ്റർ ആരംഭിക്കാൻ ഡ്രൈവറോട് മാന്യമായി ആവശ്യപ്പെടുക. മിക്ക വലിയ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലും എല്ലാ വിമാനത്താവളങ്ങളിലും പ്രീ-പെയ്ഡ് ഓട്ടോറിക്ഷകളും ടാക്സി സ്റ്റാൻഡുകളും ഉണ്ട്. നിങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനം അവരോട് പറഞ്ഞാൽ, ലക്ഷ്യസ്ഥാനവും തുകയും എഴുതിയ ഒരു കടലാസ് കഷണം നിങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കും. അച്ചടിച്ച വില നൽകുക, അതിൽ കൂടുതലൊന്നും ഇല്ല.

==== ഉൾനാടൻ ജലഗതാഗതം ====
[[പ്രമാണം:NationalWaterWay3.JPG|thumb|left|ദേശീയജലപാത 3.]]
കേരളത്തിലെ നദികളും കായലുകളും തടാകങ്ങളും കടത്തു യാത്രയെ ഫലപ്രദമായ സേവനമാക്കി മാറ്റുന്നു. ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ, റോഡ് ഗതാഗതത്തേക്കാൾ കടത്തുകൾ കൂടുതൽ ജനപ്രിയവും എളുപ്പവുമാണ്. ആലപ്പുഴ-കുട്ടനാട് പ്രദേശത്തെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളും പതിവ് കടത്തു സേവനങ്ങളാൽ ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

കേരള ജലഗതാഗത വകുപ്പിന്റെ ബോട്ടുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്ന പ്രധാന ജലപാതകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്.

# വേമ്പനാട് കായൽ - 52 കി.മീ.², ആലപ്പുഴ, കോട്ടയം ജില്ലകളെയും കുട്ടനാട്ടിലെ നിരവധി കനാലുകളും തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# അഷ്ടമുടി തടാകം - 200 കി.മീ.², കൊല്ലം ജില്ലയിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ബിന്ദുക്കൾ
# എറണാകുളം - വൈപ്പീൻ - ഫോർട്ട്കൊച്ചി കടത്ത് (കൊച്ചി തുറമുഖവും)
# മുഹമ്മ - കുമരകം, കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ദ്വീപുകളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# വൈക്കം - തവണക്കടവ്, കോട്ടയത്തെ എറണാകുളം ജില്ലകളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു
# പയ്യന്നൂർ - പറശ്ശിനിക്കടവ്, കണ്ണൂർ ജില്ലയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.

ഇതിനുപുറമെ, ദേശീയ ജലപാത '''എൻഡബ്ല്യു 3''' തെക്കൻ കേരളത്തിലെ കൊല്ലത്തുനിന്ന് തൃശൂർ ജില്ലയിലെ കോട്ടപ്പുറം വരെ നീളുന്നു. വലിയ ബോട്ടുകളും ഇതിലേക്ക് സേവനം നടത്തുന്നു.

[[പ്രമാണം:Boat jetty Alappuzha.JPG|thumb|ആലപ്പുഴയിലെ കുപ്പപ്പുഴയിലെ ഒരു കടവ്]]
തലങ്ങും വിലങ്ങും നദികളും അവയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തോടുകളും ഉള്ള കേരളത്തിൽ വള്ളങ്ങളായിരുന്നു ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പകുതി വരെ മുഖ്യയാത്രാവാഹനങ്ങൾ. ഇത്രയേറെ ജലഗതാഗത സൗകര്യമുള്ളതിനാലാണ്  പ്രാചീനലോകത്തെ പ്രധാന തുറമുഖങ്ങളുടെ ഭൂപടത്തിൽ കേരളത്തിലെ തുറമുഖങ്ങളും സ്ഥാനം പിടിച്ചത്. വെള്ളത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങൾ കൂടുതലുള്ളതിനാൽ ഭക്ഷണം, പാർപ്പിടം, സഞ്ചാരം, വസ്ത്രധാരണം എന്നിവയിൽ തനതായ നിരവധി ശൈലികൾ കേരളത്തിനു സ്വന്തമായി. തുറമുഖങ്ങളും ഉൾനാടൻ ജലാശയത്തിന്റെ സാമീപ്യവും മൂലം ആദ്യം കുട്ടനാട്ടിലായിരുന്ന കേരളത്തിന്റെ വാണിജ്യതലസ്ഥാനം പിന്നീട് കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേക്കും പിന്നെ കൊച്ചിയിലേക്കും മാറി. 

ദേശീയ ജലമാർഗ്ഗമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട [[കൊല്ലം]] - കോട്ടപ്പുറം ദേശീയ ജലമാർഗ്ഗം '''എൻഡബ്ല്യു 3''' കേരളത്തിലാണ്.  ഇത് കൊല്ലത്തുനിന്നാരംഭിച്ച് വടക്കൻ പറവൂരിനടുത്ത് കോട്ടപ്പുറം വരെ എത്തുന്നു.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Kerala backwater 20080218-11.jpg|250px|thumb|പുന്നമട കായലിന് സമീപമുള്ള കേരള കായൽ]]
കേരളത്തിൽ വർഷത്തിൽ കുറഞ്ഞത് 7-8 മാസമെങ്കിലും മഴ ലഭിക്കുന്നു, കൂടാതെ വനങ്ങളെ മഴക്കാടുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ട്രെക്കിംഗ്, തമ്പടിക്കൽ, വന്യജീവികളെ കാണൽ എന്നിവയ്ക്ക് ധാരാളം അവസരങ്ങളുണ്ട്.

=== മനോഹരമായ ആകർഷണങ്ങൾ ===
&quot;കേരളത്തിലെ കായലുകൾ&quot; എന്നത് നദികൾ, ആഴം കുറഞ്ഞ കുളങ്ങൾ, കനാലുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട തടാകങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖലയാണ്, ഇവയെല്ലാം കടലിൽ നിന്ന് മണൽത്തിട്ടകളാൽ വേർതിരിക്കപ്പെടുന്നു. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം കായലുകൾ ഉണ്ട്, എന്നാൽ [[ആലപ്പുഴ]], [[കോട്ടയം]] എന്നിവയാണ് ഇക്കാര്യത്തിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയം.

[[പ്രമാണം:Munnar hillstation kerala.jpg|250px|thumb|മൂന്നാർ കുന്നിൻപുറം]]
&quot;[[പശ്ചിമഘട്ടം|പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ]] നീലമലനിരകൾ&quot;, നീലഗിരി എന്നറിയപ്പെടുന്നത് [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] അടുത്താണ്, ഈ പ്രദേശത്ത് നിരവധി കുന്നിൻപുറങ്ങളുണ്ട്. ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ മധുവിധു തലസ്ഥാനമായ മൂന്നാറാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടി ആനമുടി (2,695 മീറ്റർ), ഇത് ട്രെക്കിംഗിന് അനുയോജ്യമാണ്. നിരവധി വന്യജീവി സങ്കേതങ്ങളും വന സംരക്ഷണ മേഖലകളും ഈ പ്രദേശത്തുണ്ട്. വലുതും ചെറുതുമായ രണ്ട് ഡസനിലധികം &quot;വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ&quot; ഉണ്ട്, നിരവധി റാപ്പിഡുകളും നീരുറവകളും ഉണ്ട്. ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ അതിരമ്പള്ളിയിലാണ്, അവിടെ മൂന്ന് പാൽ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ വളരെ വേഗത്തിൽ വീഴുന്നു.

[[പ്രമാണം:Kovalam beach view.JPG|thumb|right|250px| ലോകപ്രശസ്തമായ കോവളം കടൽതീരം]]
കേരളത്തിൽ 650 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള കടൽത്തീരവും നിരവധി 'കടൽതീരങ്ങളും' ഉണ്ട്. [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴ കടപ്പുറം]], [[കൊല്ലം|കൊല്ലം കടപ്പുറം]], ചെറായി കടപ്പുറം, മുഴപ്പിലങ്ങാട് കടപ്പുറം, [[വർക്കല|വർക്കല കടപ്പുറം]] എന്നിവയാണ് ജനപ്രിയ വിനോദ കടൽതീരങ്ങൾ. വാസ്കോഡ ഗാമ ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി കാലുകുത്തിയ കോഴിക്കോട് കടപ്പുറം, 1960 കളിൽ ഹിപ്പി കൗണ്ടർ-സംസ്കാരത്തിന്റെ കേന്ദ്രമായ [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തിന്]] സമീപമുള്ള [[കോവളം|കോവളം കടപ്പുറം]], എന്നിവ ഈ കടൽതീരങ്ങളിൽ ചിലതിന് ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്.

=== ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ ===
കേരളത്തിലെ പല നഗരങ്ങളിലും  നിരവധി ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങൾ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന രണ്ടാമത്തെ പള്ളിയായ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ]] ചേരമാൻ പെരുമാൾ പള്ളി ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്,  നിരവധി അപൂർവ കലാസൃഷ്ടികളും ഇവിടെയുണ്ട്. ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിനു മുമ്പുള്ള കാലഘട്ടത്തിലെ കോട്ടകൾ [[ബേക്കൽ]], [[പാലക്കാട്]], [[തലശ്ശേരി]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണാം. സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും വലിയ കൊട്ടാരങ്ങൾ കൊച്ചിയിലെ ഹിൽ പാലസും തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് 30 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള ശ്രീ പത്മനാഭപുരത്തെ കൊട്ടാരങ്ങളുമാണ്. കൂടാതെ അനേകം ചെറുതും വലുതുമായ കൊട്ടാരങ്ങളും നാലുകെട്ടുകളും കേരളത്തിലങ്ങോളമിങ്ങോളം കാണാം. 

===പരിസ്ഥിതി-വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമങ്ങൾ===
[[ദക്ഷിണേഷ്യ|ദക്ഷിണേഷ്യയിൽ]] പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാര ആശയം ഔദ്യോഗികമായി സ്വീകരിച്ച ആദ്യ സംസ്ഥാനം കേരളമാണ്. ഈ കാര്യത്തിൽ ഗണ്യമായ പുരോഗതി കൈവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തെ]] ''അക്കളം വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിൽ'' ഒരു പൊങ്ങിക്കിടക്കുന്ന പാലവും മനോഹരമായ ഭൂപ്രകൃതിയിലുള്ള പൂന്തോട്ടങ്ങളും നിരവധി പ്രശസ്ത പ്രതിമകളും ശില്പങ്ങളുമുണ്ട്. [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയ്ക്ക്]] സമീപമുള്ള ''സുസ്ഥിര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനായുള്ള കുമ്പളങ്ങി മാതൃകാ ഗ്രാമം'' ഒരുകാലത്ത് ഒരു നിദ്രാലസ്യമായ മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സുസ്ഥിരതയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ജനപ്രിയ സന്ദർശക ആകർഷണമാണ്. [[കൊല്ലം|കൊല്ലത്തെ]] ''തെന്മല പരിസ്ഥിതി-വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമം'' പ്രകൃതി പരിസ്ഥിതിയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ സ്ഥലമാണ്. 27 അപൂർവ മരങ്ങൾ, നിരവധി ശിൽപങ്ങൾ, ഒരു വലിയ സംഗീത ജലധാര എന്നിവ ഇതിന്റെ നിരവധി പ്രദർശനങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

===മതപരമായ ആകർഷണങ്ങൾ===
കേരളം തീർത്ഥാടന ഐശ്ചികങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. മിക്ക മതസ്ഥലങ്ങളും പുരാണങ്ങളിലും ഇതിഹാസങ്ങളിലും വേരൂന്നിയതാണ്, അവയിൽ പലതിനും 1,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ചരിത്ര കഥകളുണ്ട്. ആരാധനാലയങ്ങൾ ഏതാണ്ട് എല്ലായിടത്തും കാണപ്പെടുന്നതിനാൽ ഒരു ക്ഷേത്രമോ ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളിയോ മുസ്ലീം പള്ളിയോ കണ്ടെത്തുന്നത് എളുപ്പമാണ്. മതസൗഹാർദ്ദത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ് കേരളം. ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും കേരളീയർ മതപരവും മതപരവുമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു. ഇതിനർത്ഥം കേരളീയർ അടഞ്ഞ മനസ്സുള്ളവരാണെന്നല്ല; മതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മാന്യമായ സംവാദങ്ങളും ചർച്ചകളും അംഗീകരിക്കുന്ന ഒരു തുറന്ന സമൂഹമാണിത്.

ഒരേ നഗരത്തിൽ പലപ്പോഴും ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളികൾ, മുസ്ലീം പള്ളികൾ, ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ പോലും ഉണ്ട്. കേരളത്തിൽ ആയിരിക്കുമ്പോൾ, നിരവധി മുസ്ലീം പള്ളികളുടെ രസകരമായ വാസ്തുവിദ്യ ശ്രദ്ധിക്കുക. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിലെ ഇസ്ലാമിക വാസ്തുവിദ്യ പേർഷ്യൻ സ്വാധീനമില്ലാത്ത കേരള ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും, കേരള സമൂഹത്തിൽ വളർന്നുവരുന്ന അറബ് സ്വാധീനം കാരണം നിരവധി പുതിയ പള്ളികൾ അറബ് ശൈലിയിലാണ് നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.

സാധാരണയായി കേരളത്തിൽ, മുസ്ലീം പള്ളികളെയും പള്ളികളെയും ഇന്ത്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെ പോലെ മസ്ജിദുകളെയല്ല, മറിച്ച് ''പള്ളി'' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.

===കാണാനുള്ള മറ്റ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ===
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
* [[തേക്കടി]]
* [[മൂന്നാർ]]
* [[വാഗമൺ]]
* [[അന്ധകാരനഴി]]
* [[പയ്യാമ്പലം കടപ്പുറം]]
* [[ആറളം വന്യജീവി സംരക്ഷണകേന്ദ്രം]]
* [[ബേക്കൽ]]
* [[കോട്ടഞ്ചേരി മല]]
* [[കോവളം]]
{{Div col end}}

==ചെയ്യുക==
{{Infobox|ആയുർവേദ ''ആശുപത്രികൾ'' vs ആയുർവേദ ''സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ''|
ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങൾ, ക്രമക്കേടുകൾ, വൈകല്യങ്ങൾ എന്നിവയുടെ ചികിത്സയ്ക്കായുള്ളതാണ് ആയുർവേദ ''ആശുപത്രികൾ''. അവ നിയമപരമായി അംഗീകൃത മെഡിക്കൽ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. കൂടാതെ ആയുർവേദ മരുന്നുകൾ നിർദ്ദേശിക്കാൻ ഔദ്യോഗികമായി അധികാരപ്പെടുത്തിയിട്ടുമുണ്ട്. അറിയപ്പെടുന്ന കാര്യമായ പാർശ്വഫലങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്തതിനാൽ, പല ആയുർവേദ മരുന്നുകളും എണ്ണകളും മെഡിക്കൽ കുറിപ്പടിയില്ലാതെ വാങ്ങാൻ കഴിയും.

ആയുർവേദ ''സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ'' ''പുനരുജ്ജീവന''ത്തിന് കൂടുതൽ അനുയോജ്യമാണ്. സ്വീകരണമുറിയിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന സർക്കാർ സ്ഥാനക്രമം പരിശോധിക്കുക. ഹോട്ടലുകൾക്കുള്ള നക്ഷത്ര സ്ഥാനക്രമത്തിന് സമാനമാണിത്, അവയെ ''പച്ചില സ്ഥാനക്രമങ്ങൾ'' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. കൂടുതൽ പച്ചിലകൾ, നല്ലത് (കൂടാതെ ഉയർന്ന വിലയും). അനധികൃത തിരുമൽ കേന്ദ്രങ്ങൾ പ്രധാനമായും കപടവേഷ ലൈംഗിക വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളാണ്.

വലിയ ആശുപത്രികൾക്ക് ചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നതിനാൽ അവയ്ക്ക് ''പച്ചില'' സാക്ഷ്യപത്രം നൽകുന്നില്ല. മിക്ക 3-നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളിലും അതിനു മുകളിലും ഉള്ള ഹോട്ടലുകളിലും ഗൃഹാന്തര ആയുർവേദ സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.}}

===ആയുർവേദം===
ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിൽ ചരിത്രപരമായ വേരുകളുള്ള ഒരു ബദൽ വൈദ്യശാസ്ത്ര സമ്പ്രദായമാണ് ആയുർവേദം. ഇന്ത്യയിലും നേപ്പാളിലും ഇത് വ്യാപകമായി നടപ്പാക്കപ്പെടുന്നു, അവിടെ ജനസംഖ്യയുടെ 80% വും ആയുർവേദം ഉപയോഗിക്കുന്നതായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്നു. ആദ്യകാല ആയുർവേദ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ മെറ്റീരിയ മെഡിക്കയെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ ഹെർബൽ സംയുക്തങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു. റൈനോപ്ലാസ്റ്റി, ലിത്തോട്ടമി, തുന്നലുകൾ, തിമിര ശസ്ത്രക്രിയ, വിദേശ വസ്തുക്കൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കൽ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ശസ്ത്രക്രിയാ വിദ്യകളും പുരാതന ആയുർവേദ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പഠിപ്പിച്ചിരുന്നു. ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദത്തിന്റെ മധ്യം മുതൽ ബുദ്ധമത ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ആയുർവേദ പദാവലികൾക്കും ആശയങ്ങൾക്കും ചരിത്രപരമായ തെളിവുകൾ കാണാം. വിനോദസഞ്ചാരം വർദ്ധിച്ചുവരുന്നതിനാൽ, ആയുർവേദ സുഖചികിത്സാ കേന്ദ്രങ്ങൾ ലഘുവായ ''തിരുമലുകൾ'', ''ആനന്ദ'' ചികിത്സകൾ എന്നിവ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. 

===ക്രൂയിസുകൾ===
[[കേരളത്തിലെ കായലുകൾ|കേരളത്തിലെ കായലുകളിലൂടെയുള്ള]] ക്രൂയിസ് ഒരു ജനപ്രിയ സന്ദർശക വിനോദമാണ്. [[കുമരകം]] അല്ലെങ്കിൽ ആലപ്പുഴയിൽ നിന്ന് ഒരു ഹൗസ് ബോട്ട് വാടകയ്ക്ക് എടുക്കുക. 24 മണിക്കൂറും 12 മണിക്കൂറും പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബ്ലോക്കുകളിൽ ഒരു വ്യക്തിഗത ഹൗസ് ബോട്ട് വാടകയ്ക്ക് എടുക്കാം. സീസണും ദൈർഘ്യവും അനുസരിച്ച് നിരക്കുകൾ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.

===ആഘോഷങ്ങളും ഉത്സവങ്ങളും ===
കേരളം ഉത്സവങ്ങളുടെ നാടായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, വർഷം മുഴുവനും നിരവധി ഉത്സവങ്ങൾ വരുന്നു. ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ സംസ്ഥാനത്തുടനീളം പത്ത് ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങൾ അടയാളപ്പെടുത്തുന്ന &quot;ഓണം&quot; ആണ് കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവം. സംസ്ഥാനത്തെ നിരവധി ക്രിസ്ത്യാനികൾ പല നഗരങ്ങളിലും, പ്രത്യേകിച്ച് കൊച്ചിയിലും കോട്ടയത്തും ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കുന്നതിനാൽ രണ്ടാമത്തെ വലിയ ഉത്സവം ക്രിസ്മസ് ആണ്. എല്ലാ മുസ്ലീം ഉത്സവങ്ങളും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം സമൂഹത്തിൽ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. പ്രധാന മതപരമായ ഉത്സവങ്ങൾ കൂടാതെ, മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളും വാർഷികാഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായി വാർഷിക ഉത്സവങ്ങൾ നടത്തുന്നു, അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ ഘോഷയാത്രകൾ, ക്ഷേത്ര വാദ്യമേളങ്ങൾ, വെടിക്കെട്ട് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. ഏപ്രിൽ-മെയ് മാസങ്ങളിൽ തൃശൂർ നഗരത്തിൽ ആഘോഷിക്കുന്ന &quot;തൃശൂർ പൂരം&quot; ആണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായത്.

മറ്റ് പ്രധാന ഉത്സവങ്ങൾ '''വിഷു''' (മലയാള പുതുവത്സര ദിനം, പ്രധാനമായും ഏപ്രിൽ 14 ന്), '''തിരുവാതിര''' (ഹിന്ദു സ്ത്രീകൾക്ക് പവിത്രമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, ഡിസംബറിൽ ആഘോഷിക്കുന്നു), വിശുദ്ധ ഈസ്റ്റർ ആഴ്ച എന്നിവയാണ്. സ്വാതന്ത്ര്യദിനം (ഓഗസ്റ്റ് 15), റിപ്പബ്ലിക് ദിനം (ജനുവരി 26), നാവിക വാരം (ഡിസംബർ ആദ്യ ആഴ്ച), '''നെഹ്‌റു ട്രോഫി വള്ളംകളി''' (ഓഗസ്റ്റിലെ രണ്ടാമത്തെ ശനിയാഴ്ചകളിൽ ആലപ്പുഴയിൽ നടക്കുന്ന പാമ്പ് വള്ളംകളി) തുടങ്ങിയ ദേശീയ മതേതര അവധി ദിനങ്ങൾ വിവിധ നഗരങ്ങളിൽ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.

കേരളത്തിലെ ഉത്സവങ്ങളിൽ പലതും പ്രാദേശികതലത്തിൽ പ്രാധാന്യമുള്ളവ മാത്രമാണ്‌. ആഘോഷങ്ങളിൽ പലതും പ്രാചീനകാലത്തെ പാരമ്പര്യം പേറുന്നവയാണ്. ആഘോഷങ്ങളിലെ ചടങ്ങുകൾ വിവിധമതങ്ങളിൽ വിവിധതരമാണെങ്കിലും ചില സമാനതകൾ ദർശിക്കാനാവും.

==== ഓണം ====
''ഓണം'' കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവമാണ്. ഓണത്തിന്റെ തലേന്ന് (ഉത്രാടം) മുതൽ നാലാം ഓണം ദിനം വരെ 4 ദിവസങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന അവധി ദിനങ്ങളുള്ള '''കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവം''' ആണിത്. ഏറ്റവും മതേതരമായ ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. മലയാള മാസമായ ചിങ്ങത്തിലാണ് (ഓഗസ്റ്റ് - സെപ്റ്റംബർ) ഓണാഘോഷം വരുന്നത്, മലയാളികൾ തങ്ങളുടെ രാജാവായി കരുതുന്ന പുരാണ രാജാവായ മഹാബലിയുടെ തിരിച്ചുവരവിനെയാണ് ഓണം അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്. വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നതിനാൽ ഓണം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക ഭൂതകാലത്തെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

കേരളത്തിന്റെ സംസ്ഥാനോത്സവമാണ് ഓണം വസന്തകാലത്തിന്റെ ആരംഭമാണ് ഓണമാകുന്നത്. ചിങ്ങമാസത്തിലെ തിരുവോണത്തിനാണ് ഓണാഘോഷം പ്രധാനം.  അതിനു പത്തു ദിവസം മുൻപ് അത്തം നാളിൽ തന്നെ ആഘോഷങ്ങൾക്ക് ആരംഭമാകുന്നു.  പണ്ട് കേരളം വാണിരുന്ന മഹാബലി എന്ന രാജാവ്, വാമനൻ തന്നെ ചവിട്ടിത്താഴ്ത്തിയ പാതാളത്തിൽ നിന്ന്, വർഷം തോറും തന്റെ പ്രജകളെ കാണാൻ വരുന്ന വേളയാണ് ഓണമെന്നാണ് ഐതിഹ്യം. 

എങ്കിലും, ഓണം കേരളത്തിന്റെ കാർഷിക സംസ്കൃതിയുടെ അടയാളമാണ്. വിളവെടുപ്പുത്സവമായാണ് തുടക്കം എന്നു ചരിത്രകാരന്മാർ വിശ്വസിക്കുന്നു. കർക്കടകമാസത്തിലെ വറുതിയ്ക്കു ശേഷം ഭക്ഷ്യശേഖരം കൊണ്ടു് കലവറ നിറയുന്ന കാലമാണു് ഈ ആഘോഷം. മുറ്റത്തു ചാണകം മെഴുകി കളം വരച്ചു് പൂക്കളമിടുന്നതു് പ്രധാന ആചാരമാണു്. തിരുവോണ നാളിൽ മഹാബലിയെ വരവേൽക്കാനാണു് ഈ തയ്യാറെടുപ്പുകൾ എന്നാണ് വിശ്വാസം. കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ വ്യത്യസ്ത രീതിയിലാണ് ഓണം ആഘോഷിക്കുന്നതെങ്കിലും ആഘോഷകാലം ഒന്നു തന്നെയാണ്. 

എറണാകുളം ജില്ലയിലെ തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രത്തിലെ ഓണാഘോഷവും തൃപ്പൂണിത്തുറയിലെ അത്തച്ചമയവും എടുത്തു പറയേണ്ടതാണ്. സമൃദ്ധിയുടെ ആഘോഷമായാണ് കണക്കാക്കുന്നതെങ്കിലും സമത്വസുന്ദരമായ, മാനുഷരെല്ലാവരും ഒന്നു പോലെ കഴിഞ്ഞ ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ സ്മരണ പുതുക്കൽ കൂടിയാണ് ഓണം. കഴിഞ്ഞ കുറച്ചു വർഷങ്ങളായി സംസ്ഥാനസർക്കാർ ജില്ലാ തലസ്ഥാനങ്ങളിലും സംസ്ഥാനതലസ്ഥാനത്തും ഓണാഘോഷങ്ങൾ സംഘടിപ്പിച്ചു വരുന്നു. വിനോദ സഞ്ചാര വാരം ആയിട്ടാണു് സർക്കാർ ഓണാഘോഷം സംഘടിപ്പിക്കുന്നതു്. കേരളത്തിന്റെ തനതു കലകളായ കഥകളി, കളരിപ്പയറ്റ്, മുതലായവയുടെ അവതരണങ്ങൾ, ചലച്ചിത്ര പ്രദർശനങ്ങൾ, നാടൻ പാട്ട്, മറ്റു നാടൻ കലകളുടെ അവതരണങ്ങൾ, സംഗീതോത്സവങ്ങൾ, ജലോത്സവങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയും സമാപന ദിവസം വിവിധ നിശ്ചലദൃശ്യങ്ങളോടെയുള്ള ഘോഷയാത്രയും പ്രധാന ഇനങ്ങളാണ്.

==== വിഷു ====
കേരളത്തിന്റെ കാർഷികോത്സവമാണ് വിഷു, വിളവിറക്കാനുള്ള തയ്യാറെടുപ്പിനോടനുബന്ധിച്ചാണ്  മേടസംക്രാന്തിക്ക് വിഷു കൊണ്ടാടുന്നത്.  കാർഷികവിഭവസമൃദ്ധിയെ കണി കണ്ടുകൊണ്ടാണ് അതാരംഭിക്കുന്നത്. വിഷു കഴിയുന്നതോടെ കേരളത്തിൽ വേനൽമഴ വ്യാപകമാകുകയും തുടർന്ന് കൃഷിക്കാർ എല്ലാ വിളകളുടേയും കൃഷിക്കുള്ള  പ്രാരംഭപ്രവർത്തനങ്ങൾ തുടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു.   വിഷുവിനെ കർഷകവർഷാരംഭം എന്നും പറയാറുണ്ട്. കൊല്ല വർഷാരംഭത്തിനുമുൻപ് മലയാളികളുടെ പുതുവത്സരം മേടം ഒന്ന് ആയിരുന്നിരിക്കണം.

==== മാമാങ്കം ====
പ്രാചീനകാലത്തെ കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സാംസ്കാരികോത്സവമായിരുന്ന മാമാങ്കം  [[ഭാരതപ്പുഴ|ഭാരതപ്പുഴയുടെ]] തീരത്തെ [[തിരുനാവായ]] മണപ്പുറത്ത് 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കൊണ്ടാടിയിരുന്ന ആഘോഷമായിരുന്നു.  ഇതോടൊപ്പം കാർഷിക-വാണീജ്യമേളകളും നടന്നുപോന്നിരുന്നു.  പിൽക്കാലത്ത് രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യവും ഇതിന് വന്നുചേർന്നു. കേരളത്തിൽ ഉളള എല്ലാ നാടുവാഴികളും തങ്ങളുടെ നായർ പടയാളികളും ആയി മാമാങ്കത്തിൽ പങ്കെടുത്തിരുന്നു.  അവസാനത്തെ പെരുമാൾ ചക്രവർത്തിക്ക് ശേഷം മാമാങ്കത്തിൽ നിലപാടു നിന്നിരുന്നത് ''വള്ളുവക്കോനാതിരി'' ആയിരുന്നു.  പിന്നിട് സാമൂതിരി ഈ സ്ഥാനം പിടിച്ചടക്കി. വള്ളുവക്കോനാതിരിയുടെ ചാവേർ നായന്മാർ ഈ സ്ഥാനം തരിച്ചുപിടിക്കാനും തങ്ങളുടെ പൂർവികരുടെ ചോരക്ക് പകരം ചോദിക്കാനുമായി (കുടിപ്പക തീർക്കാനുമായി) സാമൂതിരിയുടെ   (മങ്ങാട്ടച്ചൻ ,പാറ നമ്പി, ധർമ്മോത്ത് പണിക്കർ (തമ്മേ പണിക്കർ),തിനയഞ്ചേരി ഇളയത് , കോഴിക്കോട് തലച്ചെന്നനായർ, ഏറനാട് മേനോൻ തുടങ്ങിയ മന്ത്രി /സേനാനായകന്മാരുടെയും ഇളയ രാജാവായ ഏറാൾപ്പാട്, മൂന്നാൾപ്പാട്,  സാമന്ത രാജാക്കന്മാരായ പലക്കാട് അച്ചൻ,കവളപ്പാറ സ്വരൂപം മൂപ്പിൽ നായർ, കുതിരവട്ടത്ത് മൂപ്പിൽ നായർ,ബേപ്പൂർ രാജാ ,വടകര വാഴുന്നോർ എന്നിവരുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള) നായർ പടയാളികളോടും  നാവികസേന തലവനായ കോഴിക്കോട് കോയ (ഷാബന്ദർ കോയ)നേതൃത്വത്തിലുള്ള മാപ്പിള/മരക്കാർ സേനയോടും  ഏറ്റുമുട്ടി വീര ചരമം പ്രാപിച്ചിരുന്നു. പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മൈസൂർ സുൽത്താന്മാരുടെ ആക്രമണത്തെ തുടർന്ന് സാമൂതിരിയുടെ സാമ്പത്തികനില പരുങ്ങലിലായതോടെ  മാമാങ്കാഘോഷങ്ങൾക്ക് മങ്ങലേൽക്കുകയും ബ്രിട്ടിഷ് ആധിപത്യം പിടിമുറുക്കാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ഇത് പാടേ നിലയ്ക്കുകയും ചെയ്തു.

==== ക്രിസ്തുമസ് ====
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിലൊന്നാണ് '''ക്രിസ്മസ്'''. ഇന്ന് ക്രിസ്മസ് മതപരമായ ഒരു ഉത്സവത്തേക്കാൾ മതേതരമായ ഒരു ഉത്സവമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഡിസംബർ 23 മുതൽ ജനുവരി 2 വരെയുള്ള ദിവസങ്ങൾ ഒരു വർഷത്തിലെ ഏറ്റവും ഉത്സവ ദിവസങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, അതിശയകരമായ ഷോപ്പിംഗ്, പാർട്ടികൾ, പരേഡുകൾ, ആഘോഷങ്ങൾ എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്. പ്രധാന പള്ളികളിലെ ക്രിസ്മസ് തലേന്ന് നടക്കുന്ന പരേഡുകൾ കാണേണ്ടതാണ്, പള്ളികളിലെ പ്രത്യേക കുർബാനകളും ക്രിസ്മസ് വിരുന്നുകളും അവിസ്മരണീയമാണ്. ഇന്ന് സംസ്ഥാനത്തെ മിക്ക വലിയ ഹോട്ടലുകളും ഗാല ക്രിസ്മസ് ബഫെ വിരുന്നുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കേരള നസറാണി (ക്രിസ്ത്യൻ) ഭക്ഷണ സ്പെഷ്യാലിറ്റികൾ ആസ്വദിക്കാൻ നല്ല അവസരങ്ങൾ.

===പുതുവത്സരാഘോഷം===
ഡിസംബർ 31 ന് നടക്കുന്ന '''പുതുവത്സരാഘോഷം''' കേരളത്തിലെ പല നഗരങ്ങളിലും ഒരു പ്രധാന ഉത്സവമാണ്. പ്രശസ്തമായ '''കൊച്ചിൻ കാർണിവൽ''', പോർച്ചുഗീസുകാരിൽ നിന്ന് പാരമ്പര്യമായി ലഭിച്ച ഒരു പാരമ്പര്യം പാപനായ് വിളക്ക് (ഇംഗ്ലീഷ്) എന്നിവ. കൊച്ചിയിൽ, പാപനായ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന സാന്താക്ലോസിന്റെ ഒരു വലിയ പ്രതിമ അർദ്ധരാത്രിയിൽ കത്തിക്കുന്നു, ഇത് കഴിഞ്ഞ വർഷത്തോട് വിടപറയുകയും പുതുവത്സരത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിനായി വെളിച്ചം വീശുകയും ചെയ്യുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന് നൃത്തവും സംഗീതവും നിറഞ്ഞ ഒരു രാത്രി മുഴുവൻ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ഗാല പാർട്ടി നടക്കും. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലാണ് ഈ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നത്. ഇന്ന് പല ക്ലബ്ബുകളും ഹോട്ടലുകളും ഒരു പുതുവത്സരാഘോഷം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, ഇത് ആഘോഷിക്കാനുള്ള നല്ലൊരു മാർഗവുമാണ്. തിരുവനന്തപുരത്തെ കോവളം ബീച്ചിൽ പുതുവത്സരത്തെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിനായി ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തീര പാർട്ടികളിൽ ഒന്നാണ്. പാർട്ടിയിൽ ലഹരിപിടിച്ച നാട്ടുകാരെ സൂക്ഷിക്കുക. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഡിജെ ഡാൻസ് പാർട്ടികൾ സാധാരണമാണ്.

==== ഈസ്റ്റർ ====
ലോക ക്രൈസ്തവരുടെ പ്രധാനാഘോഷങ്ങളിലൊന്നായ ഈസ്റ്റർ കേരളത്തിലും ആഘോഷിക്കുന്നു. 1952-വരെ കേരളത്തിലെ സുറിയാനി സഭകൾ പഴയരീതിയിലായിരുന്നു ഈസ്റ്റർ കൊണ്ടാടിയിരുന്നത്. എന്നാൽ 1955-ൽ കൽദായ സഭ ഗ്രിഗോറിയൻ കലണ്ടർ അംഗീകരിച്ചതോടെ ഇന്ത്യയിലെല്ലാവരും ഒരു ദിവസമാണ് ഈസ്റ്റർ ദിനമായി ആചരിക്കുന്നത്.

==== ഈദ് അൽഫിതറും ഈദ് അൽ-അസ്ഹയും ====
മുസ്ലീങ്ങളുടെ രണ്ട് പെരുന്നാൾ ആഘോഷങ്ങളാണ് ഈദുൽ ഫിത്റും ഈദുൽ അസ്ഹയും. ഈദുൽ ഫിത്ർ ചെറിയ പെരുന്നാൾ എന്നും ഈദുൽ അസ്ഹ ബക്രീദ്, ബലി പെരുന്നാൾ എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഹിജ്റ വർഷകലണ്ടറിലെ ഒമ്പതാമത്തെ മാസമായ റമദാനിലെ മുപ്പത് ദിനങ്ങളിലെ വ്രതത്തിനൊടുവിൽ ആഹ്ലാദപൂർവ്വം ആഘോഷിക്കുന്നതാണ് ഈദുൽ ഫിത്ർ. അന്നേദിവസം ഭക്ഷണത്തിന് വകയില്ലാത്തവരെ നിർബന്ധ ദാനത്തിലൂടെ ഊട്ടണമെന്ന് നിഷ്കർഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രവാചകനായ ഇബ്രാഹീമിന്റെ ത്യാഗപൂർണ്ണമായ ജീവിതത്തിന്റെ ഓർമ്മകളുണർത്തി കടന്ന് വരുന്ന പെരുന്നാളാണ് ഈദുൽ അസ്ഹ. മൃഗത്തെ ബലിയർപ്പിച്ച് ദാനം ചെയ്യുന്നതാണിതിന്റെ പ്രത്യേകത. കേരളത്തിലും ആഹ്ലാദപൂർവം ഈദ് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.

====ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങൾ====
മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലും നവംബർ അവസാനം മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ വാർഷിക '''ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങൾ''' ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത് ഓരോ ക്ഷേത്രത്തിന്റെയും വാർഷിക കലണ്ടർ അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്ര വാർഷികത്തിന്റെയോ അധിപന്റെ ജന്മദിനത്തിന്റെയോ ക്ഷേത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് പ്രധാന പരിപാടികളുടെയോ ഭാഗമായാണ് മിക്ക ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളും ആഘോഷിക്കുന്നത്. കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിൽ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പതിവ് ഘോഷയാത്രകൾ, ക്ഷേത്ര ഓർക്കസ്ട്ര, മറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ എന്നിവയുണ്ട്. മിക്ക ക്ഷേത്രങ്ങളിലും 9 ദിവസത്തെ ഉത്സവങ്ങളുണ്ട്, സാധാരണയായി എട്ടാം രാത്രി വെടിക്കെട്ട്, ക്ഷേത്ര ഓർക്കസ്ട്രയുടെ പ്രത്യേക ഓർക്കസ്ട്രേഷൻ, സാധാരണയായി 3 മുതൽ 9 വരെ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പരേഡ് എന്നിവയോടെയാണ് ആഘോഷിക്കുന്നത്.

'''രേവതി പട്ടത്താനം''' എന്നത് സാമൂതിരി പൈതൃകത്തിന്റെ ഭാഗമായി കോഴിക്കോട്ടെ പ്രശസ്തമായ ഒരു ഉത്സവമാണ്. മുമ്പ് ഏറനാടിന്റെ നാടുവാഴി (തലവൻ) ആയിരുന്നപ്പോൾ സാമൂതിരി രാജാവ് തളി ശിവക്ഷേത്രം കണ്ടുകെട്ടുകയും അറുപത് ശൈവ ബ്രാഹ്മണ ട്രസ്റ്റികളെ പുറത്താക്കുകയും ചെയ്തുവെന്ന് കാലിക്കറ്റ് ഗ്രന്ഥവാരി (കോഴിക്കോട് ക്രോണിക്കിൾസ്) പറയുന്നു. എതിർത്ത ചില ട്രസ്റ്റികളെ വധിച്ചു. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഈ ബ്രാഹ്മണഹത്യയ്ക്ക് (ധർമ്മശാസ്ത്രങ്ങളിൽ അഞ്ച് മഹാപാപങ്ങളിൽ ഒന്നായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ബ്രാഹ്മണരെ വധിക്കുന്നത്) പ്രായശ്ചിത്തമായി പണ്ഡിതർക്കായുള്ള ഒരു മത്സരമായ രേവതി പട്ടത്താനം സംഘടിപ്പിച്ചതായി പാരമ്പര്യം പറയുന്നു. ക്ഷേത്രം ഏറ്റെടുത്തതിനെത്തുടർന്ന്, സന്തതികളുടെ അഭാവം മൂലം രാജകുടുംബം വംശനാശത്തിന്റെ വക്കിലെത്തി. ഇത് ബ്രാഹ്മണ ശാപത്തിന്റെ അനന്തരഫലമായി വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടു. ഈ ശാപം നീക്കാൻ, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തിൽ കവി രാഘവാനന്ദയുടെ സമകാലികനായ ശൈവ സന്യാസിയായ കോൽക്കുന്നത്തു ശിവാങ്കൾ, രേവതിയുടെ ജന്മനക്ഷത്രത്തിൽ വർഷം തോറും മത്സരം നടത്താൻ സാമൂതിരിയോട് ഉപദേശിച്ചു. വർഷം തോറും മത്സരം നടത്തുകയും തർക്ക, വ്യാകരണം, മീമാംസ, വേദാന്തം എന്നീ നാല് വിജ്ഞാന മേഖലകളിലെ വിജയികൾക്ക് സമ്മാനങ്ങൾ വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. പിന്നീട് കൂടുതൽ വിഷയങ്ങൾ ചേർത്തു. പിഷാരികാവ് കളിയാട്ടം ഉത്സവം [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയിലെ]] കൊയിലാണ്ടിയിലും നടത്തപ്പെടുന്നു.

ഏപ്രിൽ അവസാന ആഴ്ച മുതൽ മെയ് പകുതി വരെ നടക്കുന്ന തൃശ്ശൂരിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ക്ഷേത്രോത്സവമാണ് '''തൃശൂർ പൂരം'''. ഏറ്റവും വലുതും ഗംഭീരവുമായ ക്ഷേത്രോത്സവമായ തൃശ്ശൂർ പൂരം ഉത്സവങ്ങളുടെ ഉത്സവം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഉത്സവ മത്സരവും 30 മുതൽ 50 വരെ അലങ്കരിച്ച ആനകളുടെ പരേഡുകളും 150 മുതൽ 200 വരെ സംഗീതജ്ഞരുടെ വലിയ ക്ഷേത്ര വാദ്യമേളയും ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ദൃശ്യ-ശ്രവണ മാമാങ്കമാണിത്. ഇതിനുപുറമെ, നഗരത്തിലുടനീളം കനത്ത ക്ഷേത്ര അലങ്കാരങ്ങളും പ്രത്യേക വിളക്കുകളും സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നു, ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ഭാഗം അതിന്റെ കനത്ത വെടിക്കെട്ട് സാധാരണയായി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ വെടിക്കെട്ടുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു എന്നതാണ്. രണ്ട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഒരു മത്സരവും കൂടിയാണ് വെടിക്കെട്ട്, പുലർച്ചെ വരെ 4 മുതൽ 5 മണിക്കൂർ വരെ നീണ്ടുനിൽക്കും. ഏറ്റവും രസകരമായ വസ്തുത, ഒരു കമ്പ്യൂട്ടർ സാങ്കേതികവിദ്യയോ മറ്റ് ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങളോ ഉപയോഗിച്ച് വെടിക്കെട്ട് നടത്തുന്നില്ല, കൂടാതെ എല്ലാം ഇപ്പോഴും കൈകൊണ്ട് വിളക്കുകളുടെ പരമ്പരാഗത മാർഗങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് നടത്തുന്നത്. ഒരു മുന്നറിയിപ്പ്: സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള 300,000-ത്തിലധികം ആളുകൾ ഉത്സവത്തിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു, ഇത് വലിയ തിരക്കിന് കാരണമാകുന്നു. അതിശയകരമായ വെടിക്കെട്ടും പരേഡും കാണാൻ ഹോട്ടലുകളിലും ടെറസുകളിലും മുൻകൂട്ടി ബുക്ക് ചെയ്യേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്.

സെപ്റ്റംബർ-ഒക്ടോബർ മാസങ്ങളിലെ '''നവരാത്രി''', ശ്രീ '''പത്മനാഭന്റെ അർദ്ധവാർഷിക ആറാട്ട്''' എന്നിവയാണ് മറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ. രണ്ടും തിരുവനന്തപുരത്ത് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു, അതിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദു ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രമാണ്. '''നവരാത്രി''' ഇന്ത്യയിലുടനീളം ഒരു പ്രധാന ഉത്സവമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, കേരളത്തിൽ ഇത് സരസ്വതി ദേവിയുടെ (പഠനത്തിന്റെയും അറിവിന്റെയും ദേവത) ആരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. തിരുവനന്തപുരത്ത്, നവരാത്രി സീസണിൽ, ദേവിയുടെ രാജകീയ വിഗ്രഹങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്നതിനായി നഗരത്തിൽ നിന്ന് തമിഴ്‌നാട്ടിലെ നാഗർകോവിൽ ജില്ലയിലെ ശ്രീ പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരത്തിലേക്ക് കേരള പോലീസിന്റെ പരേഡ് നടക്കുന്നു (ദുർഗ്ഗാ ദേവി തിരുവിതാംകൂർ രാജകുടുംബത്തിന്റെ കുടുംബദേവതയാണ്, ഇവ ഇപ്പോഴും തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യത്ത് ആചരിക്കുന്ന രാജകീയ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ തുടർച്ചയാണ്). സായുധ പോലീസ്, മൗണ്ട് പോലീസ് ബറ്റാലിയനുകൾ, കൊട്ടാരം ഗാർഡുകൾ, രാജകുടുംബാംഗങ്ങൾ എന്നിവരുടെ പരേഡോടെ, വിഗ്രഹങ്ങൾ തിരുവനതപുരം നഗരത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്ന് ശ്രീ പത്മനാഭ ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുള്ള രാമനാർ കൊട്ടാരത്തിൽ ഒമ്പത് രാത്രികൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു. തുടർന്ന് ഒൻപത് രാത്രികളും പ്രത്യേക സംഗീത പരിപാടികളാൽ അടയാളപ്പെടുത്തപ്പെടും, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രശസ്തമായ ശാസ്ത്രീയ സംഗീതോത്സവം.

====ശ്രീപത്മനാഭന്റെ ആറാട്ട്====
''ശ്രീപത്മനാഭന്റെ ആറാട്ട്'' വീണ്ടും ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ദേവനായ ശ്രീപത്മനാഭന്റെ അർദ്ധവാർഷിക രാജകീയ ഘോഷയാത്രയാണ്. പഴയ രാജ്യത്തിന്റെ ചക്രവർത്തി എന്ന പദവി ആരാധിച്ചിരുന്ന തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യത്തിന്റെ ദേശീയ ദേവത ശ്രീപത്മനാഭൻ ആയതിനാൽ, ഈ ഘോഷയാത്ര രാജകീയ പൈതൃകത്തിന്റെ അവസാനത്തെ പൈതൃകങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, കേരള പോലീസ്, ഇന്ത്യൻ ആർമി, വ്യോമസേന എന്നിവ കർത്താവിനോടുള്ള കടപ്പാട് നിറവേറ്റുന്നു. ബ്രിട്ടീഷ് പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു റോയൽ ഇന്ത്യൻ ആർമി, റോയൽ എയർഫോഴ്‌സ്, റോയൽ നേവി എന്നിവ 21-ഗൺ സല്യൂട്ട് നൽകി ഭഗവാനെ വന്ദിച്ചത്, അത് ഇന്നും തുടരുന്നു. തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് സ്വർണ്ണ വാളുമായാണ് ഘോഷയാത്രയെ നയിക്കുന്നത്, തുടർന്ന് കൊട്ടാരം ഗാർഡുകൾ, കേരള സായുധ പോലീസ്, ശ്രീപത്മനാഭന്റെ കുതിര ഗാർഡുകൾ, രാജകീയ ആനകൾ എന്നിവർ നഗരത്തിലൂടെ ഭഗവാന്റെ വിഗ്രഹങ്ങളെ സമീപത്തുള്ള ഷാനുമുഖം ബീച്ചിലെ കടൽത്തീരത്തേക്ക് കുളിക്കുന്നതിനായി എഴുന്നള്ളിക്കുന്ന ഘോഷയാത്രയാണിത്. തിരുവനന്തപുരത്ത് ആറാട്ട് ഒരു പൊതു അവധി ദിവസമാണ്. ശംഖുമുഖം കടൽത്തീരത്ത് കുളിക്കുന്ന സമയത്ത്, ഭഗവാനോടുള്ള ആദരസൂചകമായി തിരുവനന്തപുരം വിമാനത്താവളം സമീപത്തായതിനാൽ ഒരു വിമാനവും പറക്കാൻ അനുവാദമില്ല. നവംബർ-ഡിസംബർ സമയത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്, മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ സമയത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. കൂടാതെ, 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ, ശ്രീ പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവം നടക്കുന്നു, ഇത് ലോക റെക്കോർഡായ 100,000 എണ്ണ വിളക്കുകൾ കത്തിക്കുന്നതിനെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു, ഇത് &quot;ലക്ഷ്മദീപം&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്നു.

==== പ്രാദേശിക ആഘോഷങ്ങൾ ====
കേരളത്തിൽ പ്രാദേശിക പ്രസക്തിയുള്ള നിരവധി ആഘോഷങ്ങൾ നടന്നു വരുന്നു. ഇതിൽ വിനോദസഞ്ചാരികളെ ലക്ഷ്യമാക്കി നടത്തുന്നവയും ദേവാലയ ആഘോഷങ്ങളും ഉൾപ്പെടും

* [[അർത്തുങ്കൽ]] പെരുന്നാൾ- ആലപ്പുഴയിലെ അർത്തുങ്കൽ സെന്റ് ആൻഡ്രൂസ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാളാണിത്.
* അത്തച്ചമയം കേരളത്തിൽ ഓണത്തിന്റെ  വരവ് അറിയിച്ചുകൊണ്ട്‌  ചിങ്ങമാസത്തിലെ അത്തം നാളിൽ തൃപ്പൂണിത്തുറയിൽ നടക്കുന്ന  ചമയഘോഷയാത്ര ആണ് അത്തച്ചമയം 
* മകരവിളക്ക്- ശബരിമലയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനമായ വിശേഷം. ജനുവരി മാസത്തിൽ (മകരസംക്രാന്തിനാളിൽ) നടത്തപ്പെടുന്ന ചടങ്ങിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ലക്ഷക്കണക്കിനു തീർത്ഥാടകർ എത്താറുണ്ട്.
* ഗജമേള- ജനുവരി മാസത്തിൽ തൃശൂരിൽ വച്ച നടത്തപ്പെടുന്ന ഗജമേള വിദേശികളെ ആകർഷിക്കുന്നു
* ഉത്രാളിക്കാവ് പൂരം- തൃശൂരിലെ വടക്കാഞ്ചേരിയിലെ [[ഉത്രാളിക്കാവ്|ഉത്രാളിക്കാവിലെ]] പൂരം. രാവും പകലുമായി ആനയെഴുന്നള്ളിപ്പ് നടക്കുന്നു.
* [[മാരാമൺ]] കൺവൻഷൻ- പത്തനംതിട്ടയിലെ കോഴഞ്ചേരിയിൽ പമ്പാ തീരത്ത് വച്ച് നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ക്രൈസ്തവസമ്മേളനം.
* കോണ്ടോട്ടിനേർച്ച-മലപ്പുറം ജില്ലയിലെ കൊണ്ടോട്ടി പള്ളിയിൽ മുസ്ലീം പുരോഹിതന്റെ ഓർമ്മക്കായി നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം
* മീനഭരണി- മീനമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം. ഭഗവതിക്കാവുകളിലാണ് പ്രധാനം. കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയാണ് എറ്റവും പ്രസിദ്ധം.
* മലയാറ്റൂർ പെരുന്നാൾ- മലയാറ്റൂർ സെന്റ്.തോമസ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. വ്രതാനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കൊടുവിലെ മലകയറ്റം പ്രധാനം
* തൃശൂർ പൂരം- പൂരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ പൂരം. കുടമാറ്റം, മഠത്തിൽ വരവ് പഞ്ചവാദ്യം, ഇലഞ്ഞിത്തറമേളം എന്നിവ പ്രസിദ്ധം.
* എടത്വാ പെരുന്നാൾ- ആലപ്പുഴയിലെ എടത്വയിലെ സെന്റ്.ജോർജ്ജ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. 11 ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങൾ
* പരുമല പെരുന്നാൾ- പരുമലയിലെ കബറടങ്ങിയിരിക്കുന്ന പരുമല തിരുമേനി മാർ ഗ്രിഗോറിയോസിന്റെ ഓർമപ്പെരുന്നാൾ
* ഓച്ചിറക്കളി- കൊല്ലം ജില്ലയിലെ ഓച്ചിറ ക്ഷേത്രത്തിനു മുന്നിലുള്ള പടനിലത്തെ ആഘോഷം. യുദ്ധത്തിന്റെ ഓർമ്മക്കായി നടത്തപ്പെടുന്ന ആഘോഷം.
* കർക്കിടകവാവ്- ഹിന്ദുക്കൾ പിതൃക്കളുടെ പ്രീതിക്കായി ശ്രാദ്ധകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന ദിവസങ്ങളിൽ പ്രധാനമായ ഒരു ദിവസം. കടൽക്കരകളിലും പുഴക്കരകളിലും ബലിയർപ്പിക്കുന്നു.
* നെഹ്റു ട്രോഫി വള്ളംകളി- ആലപ്പുഴ പുന്നമടക്കായലിലെ ലോകപ്രസിദ്ധമായ ജലകായികമേള. എല്ലാ വർഷവും ഓഗസ്റ്റ് മാസം രണ്ടാമത്തെ ശനിയാഴ്ച ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.
* ബീമാപള്ളി ഉറുസ്- തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ പ്രസിദ്ധമായ ബീമാപള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. ബീമാബീവി എന്ന പുണ്യസ്ത്രീയുടെ മരണദിവസമാണ് ഈ മുസ്ലീം ആഘോഷം നടക്കുന്നത്. മറ്റു മതസ്ഥരും ചന്ദനക്കുടം വഹിക്കാൻ എത്തുന്നു.
*  ആറന്മുള ഉത്രട്ടാതി വള്ളംകളി- ആറന്മുളയിലെ ഉത്രട്ടാതി വള്ളം കളിൽ ചിങ്ങമാസത്തിലെ തിരുവോണം കഴിഞ്ഞുള്ള നാളുകളിൽ ജലഘോഷയാത്രയായി നടത്തപ്പെടുന്നു.
* കല്പാത്തി രഥോത്സവം
* ഭരണങ്ങാനം പെരുന്നാള്
* മലബാർ മഹോത്സവം
* ആനയൂട്ട്
* ദീപാവലി
* ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല- തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലാണ് സ്ത്രീകളുടെ ശബരിമലയെന്നറിയപ്പെടുന്ന ആറ്റുകാൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.ഇവിടുത്തെ ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാനദിവസം സ്ത്രീകൾ കൂട്ടായി എത്തി ക്ഷേത്രപരിസരത്തുവച്ച്  പായസവും മറ്റും പാകം ചെയ്തു നിവേദിക്കുന്നതാണ് ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്.

===സാഹസിക കായിക വിനോദങ്ങൾ===
കേരളത്തിലെ നിരവധി ജലപാതകൾ കാറ്റമരൻ-സെയിലിംഗ് (ഇരട്ട ഹള്ളുകൾ ഒരുമിച്ച് ചേർത്ത ഒരു ചെറിയ മരക്കപ്പൽ), കനോയിംഗ്, കയാക്കിംഗ്, സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്, സ്നോർക്കലിംഗ്, വിൻഡ്-സർഫിംഗ്, പാരാ-സെയിലിംഗ് എന്നിവ അനുവദിക്കുന്നു.

കുറഞ്ഞ ഈർപ്പം ഉള്ള കായിക വിനോദങ്ങൾക്കായി, കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിലും പർവത പ്രദേശങ്ങളിലും മൗണ്ടൻ ബൈക്കിംഗ്, മൗണ്ടൻ ഹൈക്കിംഗ്, റോക്ക് ആൻഡ് ട്രീ ക്ലൈംബിംഗ്, പാരാഗ്ലൈഡിംഗ് എന്നിവ കേരളം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

'''കാളയോട്ടം''' കൂടിയുണ്ട്. ഒരു മത്സരാർത്ഥി മരപ്പലകകളിൽ കെട്ടിയിട്ട രണ്ട് കാളകളെ ഓടിക്കുകയും നെൽവയലിനു ചുറ്റും 5 വട്ടം ചുറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. വിതയ്ക്കുന്നതിന് മുമ്പ് മണ്ണ് ഉഴുതുമറിക്കാൻ എളുപ്പമാക്കുന്നതിനും വിനോദം നൽകുന്നതിനുമായി നടത്തുന്ന ഒരു ജനപ്രിയ ഗ്രാമീണ കായിക വിനോദമാണിത്. പരമ്പരാഗതമായി വിനോദസഞ്ചാരികളെ ഈ കായിക വിനോദത്തിൽ പങ്കെടുക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നില്ല, കാരണം ഇതിന് കഴിവും വൈദഗ്ധ്യവും ആവശ്യമാണ്, എന്നിരുന്നാലും പല യാത്രാ കമ്പനികളും സാഹസികരായ അതിഥികൾക്ക് ഈ ഐശ്ചികം നൽകുന്നു.

കോഴിക്കോട് നദികളിലും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾക്ക് സമീപവും കയാക്കിംഗിന് പ്രശസ്തമാണ്. വാർഷിക അന്താരാഷ്ട്ര കയാക്കിംഗ് ഉത്സവം കോടഞ്ചേരിയിലാണ് നടത്തുന്നത്.

===കായികം===
[[പ്രമാണം:കുട്ടികൾ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കുന്നു.jpg|200px|thumb|കേരളത്തിലെ കൊച്ചിയിൽ ക്രിക്കറ്റ് കളിക്കുന്ന കുട്ടികൾ.]]
കേരളത്തിലെ കായിക ഇനങ്ങളിൽ ഫുട്ബോൾ, ക്രിക്കറ്റ്, വോളിബോൾ, അത്‌ലറ്റിക്‌സ് എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. വോളിബോളിനോടും അത്‌ലറ്റിക്‌സിനോടുമുള്ള അഭിനിവേശത്തിന് മലയാളികൾ പേരുകേട്ടവരാണ്. ഇന്ത്യയിലെ മികച്ച വോളിബോൾ കളിക്കാരിൽ ഭൂരിഭാഗവും, ഒളിമ്പ്യൻമാരായ പ്രശസ്ത കായികതാരങ്ങളും കേരളത്തിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്. ഒരു വോളിബോൾ ഗെയിമിൽ പങ്കെടുക്കാൻ, നാട്ടുകാർ മികവ് പുലർത്തുമ്പോൾ &quot;നിങ്ങളുടെ എ ഗെയിം കൊണ്ടുവരിക&quot;!

'''ഗോൾഫിംഗ്''' നല്ലതാണ്, പക്ഷേ പരിമിതമാണ്. പരമ്പരാഗതമായി ഗോൾഫ് കേരളത്തിലെ സമ്പന്നർക്ക് മാത്രമുള്ള ഒരു കളിയായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു, അതിനാൽ തിരുവനന്തപുരത്തും കൊച്ചിയിലും മാത്രമേ നല്ല ഗോൾഫ് കോഴ്‌സുകൾ കണ്ടെത്താൻ കഴിയൂ. കോമൺ‌വെൽത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഗോൾഫ് കോഴ്‌സും കളിക്കാൻ നല്ല സ്ഥലവുമാണ് തിരുവനന്തപുരം ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ്. കൊച്ചിയിലെ ബോൾഗാട്ടി പാലസ് ഹോട്ടലിൽ അതിഥികൾക്കായി ഒരു സ്വകാര്യ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ് ഉണ്ട്. അത് ഒരുകാലത്ത് ബ്രിട്ടീഷ് നിവാസികളും കൊച്ചിയിലെ റോയൽ ഇംഗ്ലീഷ് റെസിഡൻസിയിലെ പ്രഭുക്കന്മാരും ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പരമ്പരാഗത ഗോൾഫ് കോഴ്‌സായിരുന്നു. കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിൽ അത്യാധുനികമായ 18-ഹോൾ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ് ഉണ്ട്. ഇത് ഗോൾഫ് കളിക്കാനും പഠിക്കാനും നല്ല സ്ഥലമാണ്. മൂന്നാറിലെ മനോഹരമായ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സിനെ ഹൈ-റേഞ്ച് ഗോൾഫ് ക്ലബ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇടുക്കി, കോട്ടയം ജില്ലകളിൽ ചില ചെറിയ ഗോൾഫ് ക്ലബ്ബുകൾ ഉണ്ട്. അവ പ്രധാനമായും അംഗങ്ങൾക്ക് മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് അൽപ്പം ഉയർന്ന നിരക്കിൽ കളിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ടാകാം.

'''ക്രിക്കറ്റ്''' എന്നത് യുവതലമുറകൾക്കിടയിൽ ഒരു ആവേശമാണ്. അവർ വലിയ, തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിലും മൈതാനങ്ങളിലും കളിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ പതിവ് ക്രിക്കറ്റ് ടൂർണമെന്റുകൾ നടക്കുന്നു.

മിക്ക വലിയ മെട്രോ നഗരങ്ങളിലും ജില്ലാ ആസ്ഥാനങ്ങളിലും '''ഇൻഡോർ സ്റ്റേഡിയങ്ങൾ''' സാധാരണമാണ്. ക്ലബ്ബുകളിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും നിരവധി ഇൻഡോർ ഗെയിമുകൾ കളിക്കാറുണ്ട്. ജനപ്രിയ ഇൻഡോർ ഗെയിമുകളിൽ ടേബിൾ ടെന്നീസ്, ബാഡ്മിന്റൺ, കാർഡുകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും വലിയ നീന്തൽക്കുളങ്ങളുണ്ട്. തിരുവനന്തപുരത്ത് കേരള ജല കായിക സമുച്ചയവും കൊച്ചിയിൽ ഇൻഡോർ കായിക കേന്ദ്രവും ഉണ്ട്. അവ വിവിധ ജല കായികങ്ങൾക്കായി ഒളിമ്പിക് വലുപ്പത്തിലുള്ള കുളങ്ങൾ നൽകുന്നു.

===സഫാരികൾ===
'''ആന സഫാരികൾ''' അതിശയകരവും അവിസ്മരണീയവുമാണ്. തെന്മല പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിലും കൊച്ചിക്കടുത്തുള്ള കോടനാട് ആന പരിശീലന കേന്ദ്രത്തിലും പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണ പ്രദേശത്തും ഇവ സാധാരണമാണ്.

'''ആരണ്യ സഫാരി'''. കേരളത്തിൽ നിരവധി പ്രകൃതിദത്ത മഴക്കാടുകൾ ഉണ്ട്. അവയിൽ സവിശേഷമായ സസ്യജന്തുജാലങ്ങളുണ്ട്. നിരവധി വനങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പ്രവേശനത്തിന് വനവകുപ്പ് കാര്യാലയത്തിൽ നിന്ന് അനുമതി ആവശ്യമാണ്. വന്യമൃഗങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം കാരണം വനവകുപ്പ് കാര്യാലയത്തിലെ ഗാർഡുകൾ നിങ്ങളെ അനുഗമിക്കേണ്ടതും പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ നീലഗിരി കുന്നുകളിലെ '''പെരിയാർ കടുവ സംരക്ഷണമേഖല''', '''മലയാറ്റൂർ വനവകുപ്പ് വിഭാഗം''', '''സൈലന്റ് വാലി മഴക്കാടുകൾ''', '''വയനാട് വനവകുപ്പ് വിഭാഗം''', '''നിലമ്പൂർ തേക്ക് കാടുകൾ''' തുടങ്ങിയ ചില വനങ്ങളിലെ പ്രാദേശിക ഗോത്രവർഗക്കാരുമായി ബന്ധപ്പെടേണ്ടതും ആവശ്യമായി വന്നേക്കാം. തദ്ദേശീയ ഗോത്രവർഗക്കാർക്ക് ഒന്നും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയോ അവരെ ഒരു തരത്തിലും ശല്യപ്പെടുത്തുകയോ ചെയ്യരുത്. അനുമതിയില്ലാതെ അനുമതി ആവശ്യമുള്ള വനങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് അതിക്രമിച്ചു കടക്കൽ കുറ്റം ചുമത്തി ശിക്ഷാർഹമാണ്. വേട്ടയാടലും പരിസ്ഥിതി തടസ്സങ്ങളും കുറ്റകരമാണ്. കേരള വിനോദസഞ്ചാരം വനവകുപ്പ് കാര്യസ്ഥനുമായി സഹകരിച്ച് ചില ആഴമേറിയ കാട്ടു സഫാരികൾ സംഘടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചില വനങ്ങളുടെ പുറം ഭാഗങ്ങളിൽ വനപ്രദേശ ലോഡ്ജുകൾ ലഭ്യമാണ്. കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾക്ക് കെടിഡിസി അല്ലെങ്കിൽ ഡിടിപിസിയിൽ പരിശോധിക്കുക.

==വാങ്ങുക==
===നാണ്യം===
കേരളത്തിൽ ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ക്രെഡിറ്റ്, ഡെബിറ്റ് കാർഡുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. ബാങ്കുകൾ, നാണയ കൈമാറ്റ സൗകര്യങ്ങൾ, എടിഎമ്മുകൾ എന്നിവ വ്യാപകമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ബാങ്കുകളിലും യാത്രക്കാരുടെ ചെക്കുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിൽ പണത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു സമൂഹമുണ്ട്. എടിഎമ്മുകളിൽ നിന്ന് പിൻവലിക്കുമ്പോൾ പ്രതിദിനം പിൻവലിക്കാവുന്ന പണ പരിധി ₹10,000 ആണ്. ഒരു മാസത്തിലെ ആദ്യത്തെ പത്ത് ഇടപാടുകൾക്ക് മുകളിലുള്ള ഇടപാടുകൾക്ക് ₹50 സർചാർജ് ഈടാക്കുന്നു. ഏതെങ്കിലും അംഗീകൃത പണമിടപാടുകാരിലോ ദേശസാൽകൃത ബാങ്കുകളിലോ വിദേശ നാണയം [[ഇന്ത്യ#പണം|ഇന്ത്യൻ രൂപ]] (₹) ആക്കി മാറ്റാം, ഓരോ ഇടപാടിനും ₹50,000 വരെ മൂല്യമുണ്ട്, ഇതിന് മുകളിലുള്ള ഏത് തുകയ്ക്കും ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടും ഇന്ത്യൻ പാൻ കാർഡും ആവശ്യമാണ്. വിമാനത്താവളങ്ങളിലും അംഗീകൃത നാണയ കൈമാറ്റ കേന്ദ്രങ്ങളിലും (എല്ലാ നഗരങ്ങളിലും ലഭ്യമാണ്) ഒഴികെ കേരളത്തിൽ എവിടെയും വിദേശ നാണയങ്ങൾ സ്വീകരിക്കില്ല.

=== ബാങ്കിംഗ് ===
കൊച്ചിയിലെ ആലുവയിൽ ആസ്ഥാനമുള്ള '''ഫെഡറൽ ബാങ്ക്''' ആണ് ഏറ്റവും വലിയ കേരളത്തിലെ ബാങ്ക്. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം ശാഖകളുണ്ട്. മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ ബാങ്ക് ബ്രാൻഡുകൾക്കും പുറമേ, '''സ്റ്റേറ്റ് ബാങ്ക് ഓഫ് ട്രാവൻകൂർ''', '''സൗത്ത് ഇന്ത്യൻ ബാങ്ക്''', '''കാത്തലിക് സിറിയൻ ബാങ്ക്''', '''ധനലക്ഷ്മി ബാങ്ക്''' എന്നിവയാണ് പ്രധാന കേരളത്തിലെ ബാങ്കുകൾ. എച്ച്എസ്ബിസി, സ്റ്റാൻഡേർഡ് ചാർട്ടേഡ്, സിറ്റിബാങ്ക് തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര ബാങ്കുകൾ പ്രധാനമായും കൊച്ചിയിലും തിരുവനന്തപുരത്തുമാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

=== ടിപ്പിംഗ് ===
ഹോട്ടലുകളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും സേവന നിരക്കുകൾ സാധാരണമാണ്. അവ സാധാരണയായി ബില്ലിൽ ഉൾപ്പെടുത്തും (നിലവാരം 10% ആണ്, ഇത് പദവിയും സ്ഥാനവും അനുസരിച്ച് വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു, പക്ഷേ 15% കവിയരുത്). കൂടാതെ, ടിപ്പിംഗ് എല്ലായിടത്തും സാധാരണമാണ്. ഹോട്ടലുകളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും ടിപ്പ് നൽകുന്നത് ഒരു സാമൂഹിക മാനദണ്ഡമാണ്. സാധാരണയായി ₹10-20. വലിയ പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളിലോ സമാനമായ വലിയ ഭക്ഷണശാലകളിലോ, ടിപ്പിംഗ് മാനദണ്ഡം സാധാരണയായി ബിൽ മൂല്യത്തിൻ്റെ 10% അല്ലെങ്കിൽ 12% ആണ്. ഓട്ടോ അല്ലെങ്കിൽ ടാക്‌സി ഡ്രൈവർമാർക്കായി ഒരു ടിപ്പും നൽകുന്നില്ല, എന്നിരുന്നാലും രാത്രികാല ടാക്സി ഡ്രൈവർമാർക്ക് ബാറ്റ (ഔദ്യോഗിക ടിപ്പ്) നൽകണം, അത് ടാക്സി ബില്ലിൽ പ്രത്യേകം ഈടാക്കും.

===ചെലവുകൾ===
കേരളം പൊതുവെ ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് ചെലവേറിയതാണ്.

ബജറ്റ് വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് സാധാരണയായി ഭക്ഷണം ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാന്യമായ താമസത്തിന് പ്രതിദിനം ₹1,000 ആവശ്യമാണ്. ഒരു ദിവസം സാധാരണ ഭക്ഷണശാലകളെയോ വഴിയോര കച്ചവടക്കാരെയോ (തട്ടുകടകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു) ആകർഷിക്കുന്നത് ഉൾപ്പെട്ടേക്കാം, അവയുടെ വില ₹40 ൽ താഴെയാണ്. ഇടത്തരം വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രതിദിനം ₹1,400-₹2,000 വരെ പ്രതീക്ഷിക്കാം, മിതമായ ഹോട്ടലുകളിലെ താമസവും സാധാരണ ഭക്ഷണശാലകളിലെ ഭക്ഷണവും. ആഡംബരപൂർണ്ണമാക്കാൻ, കേരളം സാധാരണയായി ₹4,000-ൽ കൂടുതൽ ചിലവാകും.

===ഷോപ്പിംഗ്===
ഷോപ്പിംഗ് കേരളത്തിലെ ഒരു ദേശീയ വിനോദമാണ്. എല്ലാ നഗര പ്രദേശങ്ങളിലും വിശാലമായ ഐശ്ചികങ്ങൾ ഉണ്ട്.

ഷോപ്പിംഗ് നടത്താൻ ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയം ഓണം അല്ലെങ്കിൽ ക്രിസ്തുമസ് സീസണുകളാണ്. അന്ന് വലിയ കിഴിവുകൾ ലഭിക്കും. ഓണക്കാലത്ത് ഏറ്റവും മികച്ച ഷോപ്പിംഗ് വെളുത്ത സാധനങ്ങളും ഇലക്ട്രോണിക്സുമാണ്. അതേസമയം ക്രിസ്തുമസ് സമയത്ത് വസ്ത്രങ്ങൾക്കും ആഭരണങ്ങൾക്കും കൂടുതൽ കിഴിവ് ലഭിക്കും. ഈ സീസണുകളിൽ പല ഇനങ്ങൾക്കും കിഴിവ് ലഭിക്കും.

പ്രമുഖ വിദേശ ബ്രാൻഡുകളും ഉൽപ്പന്നങ്ങളും (വസ്ത്രങ്ങൾ മുതൽ ഓട്ടോമൊബൈലുകൾ വരെ) കേരളത്തിലുടനീളം ലഭ്യമാണ്. ''കേരളത്തിൽ നിർമ്മിച്ച'' ഇനങ്ങൾക്കായി ഇനിപ്പറയുന്നവ പരിഗണിക്കുക.

===സുവനീറുകൾ===
[[പ്രമാണം:Aranmula kannadi.jpg|thumb|ആറന്മുള കണ്ണാടി: ഒരു അതുല്യ സുവനീർ]]
* ആലപ്പുഴയിൽ '''ചിരട്ട ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ''' ഉടെ വിശാലമായ ശ്രേണി കാണാം, അവയിൽ മിക്കതും കൈകൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചതാണ്.
* പത്തനംതിട്ടയിലെ ഒരു ചെറിയ പട്ടണമായ ആറന്മുള സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ, പ്രശസ്തമായ '''ആറന്മുള കണ്ണാടി''' വിൽക്കുന്നു - ഗ്ലാസിന് പകരം ലോഹം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഒരു കണ്ണാടി. അത് സൂക്ഷ്മമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ലോഹ സൂത്രവാക്യം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് വിലയേറിയതും എന്നാൽ അതുല്യവുമായ ഒരു സുവനീറാണ്.
* കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തമായ '''മര കരകൗശല വസ്തുക്കൾ''', വള്ളം (പാമ്പ് വള്ളങ്ങൾ), ഉറൂസ് (പായ്മര ബോട്ടുകൾ), ക്ഷേത്ര-ഉത്സവ ശൈലിയിലുള്ള ആനകൾ, '''പരമ്പരാഗത ആഭരണ പെട്ടികൾ''' പോലുള്ള കരകൗശല വസ്തുക്കൾ ഒരു സാധാരണ എംപോറിയത്തിൽ വിൽക്കുന്നു.
* പ്ലാസ്റ്റിക് കൊണ്ട് വാർത്തെടുത്തതും മയിൽപ്പീലി പോലുള്ള അലങ്കാരങ്ങൾ കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചതുമായ '''നെറ്റിപ്പട്ടം''' (ആനകൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന അലങ്കാരം) പോലുള്ള പ്രദർശന വസ്തുക്കൾ ജനപ്രിയമാണ്. കൊച്ചി ആസ്ഥാനമായുള്ള ''ദൈവത്തിന്റെ സ്വന്തം കരകൗശലം'' (''The God's Own Craft'') എന്ന സംഘടന ഈ പ്ലാസ്റ്റിക് കഷണങ്ങളുടെ വിൽപ്പന ജനപ്രിയമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് സന്ദർശകർക്ക് അവയെ വീട്ടിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ സഹായിക്കുന്നു, അതേസമയം പരമ്പരാഗത രൂപവും ആകർഷണീയതയും നിലനിർത്തുന്നു.
* മനോഹരമായ ചിത്രങ്ങളുള്ള '''ചുമരിൽ തൂങ്ങുന്ന കയർ നിർമ്മിതങ്ങളും''', പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ പ്രകൃതിദത്തമായ സുഗന്ധം പരത്തുന്ന '''ലെമൺഗ്രാസ് കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച ഫാനുകളും'''.

===തുണിയിനങ്ങൾ===
* പ്രധാനമായും കൊച്ചിക്കടുത്തുള്ള ചേന്ദമംഗലം, തിരുവനന്തപുരത്തിനടുത്തുള്ള ബാലരാമപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലെ നെയ്ത്തുകാരിൽ നിന്ന് കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത കൈത്തറി തുണികളായ '''മുണ്ടും നേരിയതും''' നേരിട്ട് വാങ്ങാൻ കഴിയും. 
* നഗരങ്ങളിലെ വലിയ കടകളിൽ സാരികൾ, ചുരിദാറുകൾ, ഡ്രസ് മെറ്റീരിയലുകൾ, സൽവാർ സ്യൂട്ടുകൾ, കുർത്ത-പൈജാമ പോലുള്ള ഇന്ത്യൻ പുരുഷ വസ്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ വിൽക്കുന്നു.

===എണ്ണകളും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും===
* കേരളം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. ഏലം, കുരുമുളക്, ഗ്രാമ്പൂ, മഞ്ഞൾ, കുങ്കുമപ്പൂവ് തുടങ്ങി നിരവധി സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ കേരളത്തിലെ ചന്തകളിൽ വിൽക്കുന്നു. കൊച്ചിയിലെ ''ബ്രോഡ്‌വേ'', തിരുവനന്തപുരത്തെ ''ചാലായി'' എന്നിവയാണ് ശുപാർശ ചെയ്യുന്ന ചില സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വിപണികൾ. വയനാട്, ഇടുക്കി, പത്തനംതിട്ട, കോട്ടയം, കോഴിക്കോട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ &quot;അംഗീകൃത&quot; സുഗന്ധവ്യഞ്ജന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രീമിയം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുണ്ട്. കറി മസാല പൊടികൾ, ഉപയോഗിക്കാൻ തയ്യാറായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന പൊടികൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന എസ്സെൻസുകൾ, സത്ത്, സുഗന്ധദ്രവ്യ ചായ, കാപ്പി തുടങ്ങിയ മൂല്യവർദ്ധിത സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് ഈ സ്ഥലങ്ങൾ പ്രശസ്തമാണ്. സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾക്കും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾക്കും അടിസ്ഥാനമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അപൂർവ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന എണ്ണകളും കോൺസെൻട്രേറ്റുകളും കാണാം.
* മാമ്പഴം, ഓറഞ്ച്, പപ്പായ തൊലി പൊടി, മഞ്ഞൾപ്പൊടി തുടങ്ങിയ സവിശേഷമായ പ്രകൃതിദത്ത സൗന്ദര്യവർദ്ധക പൊടികൾ പല ഔട്ട്‌ലെറ്റുകളിലും വിൽക്കുന്നു. ഇവയും മറ്റ് സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും, ഹെർബൽ പൊടികളും, പ്രകൃതിദത്ത സത്തുകളും മുഖവും ശരീരവും വൃത്തിയാക്കുന്നതിനുള്ള പൊടികളും സോപ്പുകളും നിർമ്മിക്കാൻ നല്ലതാണ്.
* നാരങ്ങാ എണ്ണയ്ക്ക് അപൂർവമായ സുഗന്ധമുണ്ട്. കൊതുകുകളെ നിരുത്സാഹപ്പെടുത്താൻ ഇത് ചർമ്മത്തിലും ഉപയോഗിക്കാം. ആരോഗ്യകരമായ ചർമ്മ തിളക്കം നിലനിർത്തുന്നതിനും മുഖക്കുരുവും മുഖക്കുരുവും കുറയ്ക്കുന്നതിനും പേരുകേട്ട ഒരു ഡസനിലധികം എണ്ണകൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്.
* വെളിച്ചെണ്ണ മുടി കൊഴിച്ചിൽ കുറയ്ക്കുകയും മുടി വളർച്ചയെ പരിപോഷിപ്പിക്കുകയും ആരോഗ്യകരവും തിളക്കമുള്ളതുമായ ചർമ്മത്തെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കേരളീയർ ഉയർന്ന താപനിലയുള്ള പാചക എണ്ണയായി വെളിച്ചെണ്ണ ഉപയോഗിക്കുന്നു, കൂടാതെ പൊടിച്ച തേങ്ങാപ്പാലും പല പ്രാദേശിക പാചക രീതികളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു. വറുത്ത എണ്ണയും വെർജിൻ വെളിച്ചെണ്ണയും കൊളസ്ട്രോൾ കുറയ്ക്കുകയും നല്ല ആരോഗ്യം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കുഞ്ഞിന്റെ ആരോഗ്യം നിലനിർത്താൻ ഗർഭിണികളും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു.

===ചുമർചിത്രങ്ങളും ചിത്രരചനകളും===
കേരളം നിരവധി പ്രശസ്തരായ ദേശീയ, അന്തർദേശീയ ചിത്രകാരന്മാരുടെ നാടാണ്. ഇതിഹാസം രാജാ രവിവർമ്മയുടെയും മറ്റു പലരുടെയും പ്രശസ്തമായ കേരള ചുവർചിത്രങ്ങളും എണ്ണച്ചായാചിത്രങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. കേരളത്തിൽ താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ വലിപ്പത്തിലും ശൈലിയിലും വിലയിലുമുള്ള ചുവർചിത്രങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്.

==കഴിക്കുക==
കേരള ഭക്ഷണരീതി മറ്റ് ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണരീതികളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാണ്. ഉദാഹരണത്തിന്, പ്രധാന ഭക്ഷണമായി അരിയുടെ ആധിപത്യവും സസ്യേതര വിഭവങ്ങളുടെ ജനപ്രീതിയും ഇവിടെയുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, വളരെക്കാലമായി നിലനിൽക്കുന്നതും മാംസം, മത്സ്യം, മദ്യം എന്നിവയുടെ ഉദാരമായ ഉപഭോഗത്തിന് കേരളം അറിയപ്പെടുന്നു.

മറ്റ് ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിൽ എല്ലാ മതവിഭാഗങ്ങളിലുമുള്ള അംഗങ്ങളും ഗോമാംസം സാധാരണയായി കഴിക്കുന്നു. ബി.സി. 500-ലെ ചേര രാജവംശം മുതൽ കേരളത്തിൽ ഗോമാംസം, മത്സ്യം, മറ്റ് തരത്തിലുള്ള മാംസം എന്നിവ പതിവായി കഴിക്കുന്നു. സാധാരണ കേരളീയ പാചകരീതിയിൽ സമുദ്രവിഭവങ്ങൾക്ക് സിംഹഭാഗവും ലഭിക്കുന്നു, കൂടാതെ തേങ്ങയുടെ (വെളിച്ചെണ്ണ, തേങ്ങാപ്പാൽ, പൊടി അല്ലെങ്കിൽ പേസ്റ്റ് എന്നിവയുടെ രൂപത്തിൽ) ആഡംബരപൂർവ്വമായ ഉപയോഗം ഒരു പ്രത്യേക രുചി നൽകുന്നു. കേരളത്തിലെ ഭക്ഷണത്തിൽ പലതരം സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു, അവയിൽ മിക്കതും തീക്ഷ്ണമാണ്. കേരളം പ്രശസ്തമായ സസ്യാഹാര വിഭവങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, സാധാരണയായി ഉത്സവ ദിവസങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ഓണത്തിൽ സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രമേ കഴിക്കൂ.

ചേരുവകളുടെ ലഭ്യതയും ചരിത്രപരമായ സ്വാധീനവും അനുസരിച്ച് കേരളത്തിന്റെ പാചകരീതിയെ നാല് അടിസ്ഥാന പ്രാദേശിക ശൈലികളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു: [[മലബാർ#കഴിക്കുക|മലബാർ]], [[മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ#കഴിക്കുക|മധ്യ തിരുവിതാംകൂർ]], [[ദക്ഷിണ തിരുവിതാംകൂർ#കഴിക്കുക|ദക്ഷിണ തിരുവിതാംകൂർ]], [[മധ്യ കേരളം#കഴിക്കുക|മധ്യ കേരളം]]. നാല് ശൈലികളും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം കണ്ടെത്താൻ കഴിയുമെങ്കിലും, നൽകിയിരിക്കുന്ന ഓരോ പ്രദേശത്തും ഭക്ഷണം ഏറ്റവും ആധികാരികമായിരിക്കും.

===സദ്യ===
[[പ്രമാണം:Sadhya DSW.jpg|350px|thumb|വിളമ്പിയ സദ്യയുടെ ചിത്രം]]
കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത വിരുന്നായ '''സദ്യ''' ആണ് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടത്. പ്രത്യേകിച്ച് ഉത്സവ വേളകളിൽ ഇത് വിളമ്പുന്നു, സാധാരണയായി ഒരു വാഴ ഇലയിലാണ് ഇത് വിളമ്പുന്നത്. ഇതിൽ 24 ഇനങ്ങൾ വരെ ഉണ്ടാകും, കൂടാതെ വിവിധ മധുരപലഹാരങ്ങളും രുചികരമായ വിഭവങ്ങളും ഉണ്ടാകും.

ഒരു സാധാരണ സദ്യയിൽ, ''ഓലൻ'' (മത്തങ്ങയുടെ ഒരു വിഭവം), ''അവിയൽ'' (എല്ലാ പച്ചക്കറികളുടെയും മിശ്രിതം), ഇഞ്ചി, പുളി എന്നിവയുടെ രുചി കൂട്ടുന്ന ''ഇഞ്ചിപ്പുളി'' (''കാളൻ'' (ചേനയും തൈരും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്നത്), ''തോരൻ'' (തേങ്ങ വിതറി വറുത്ത പച്ചക്കറികൾ), ''കിച്ചടി'' (തൈരിൽ വറുത്ത വെള്ളരിക്ക), ''പച്ചടി'' (പൈനാപ്പിൾ അല്ലെങ്കിൽ മുന്തിരി ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മധുരപലഹാരം), ''കൂട്ടുകറി'' (പച്ച വാഴപ്പഴം അല്ലെങ്കിൽ മത്തങ്ങ അല്ലെങ്കിൽ ഉരുളക്കിഴങ്ങ് പോലുള്ള കുറച്ച് പച്ചക്കറികൾ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മിശ്രിതം, എരിവുള്ള തക്കാളി പ്യൂരി കറി ബേസിൽ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന മിശ്രിതം) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ചൂടുള്ള അരിയും ''ഉരുളക്കിഴങ്ങ് സ്റ്റൂ'', ''മസാല കറി'' എന്നിവയും വിളമ്പുന്നു. ചില സദ്യകളിൽ, ''ഉരുളക്കിഴങ്ങ് സ്റ്റൂ'', ''മസാല കറി'' എന്നിവ പോലുള്ള ഐശ്ചികങ്ങൾ വിളമ്പുന്നു. പ്രധാന വിശപ്പകറ്റാൻ ''സാമ്പാർ'' (വെള്ളം കലർന്ന പച്ചക്കറികളുടെ മിശ്രിതം), ''പരിപ്പ്'' (പയർ, ഉടച്ചതോ കറി രൂപത്തിലുള്ളതോ) എന്നിവ നെയ്യിനൊപ്പം വിളമ്പുന്നു. സാധാരണയായി ''അച്ചാർ'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന 2 മുതൽ 3 വരെ എരിവുള്ള അച്ചാറുകൾ വിളമ്പുന്നു.

മറ്റ് പലഹാരങ്ങളിൽ ''പപ്പടം'' (വറുത്ത പയർ മാവ്, കടലാസ് പോലെ കനം കുറഞ്ഞ റൊട്ടി), വാഴക്കായ വറുത്തത്, ശർക്കര മധുരം എന്നിവ പ്രധാന വിശപ്പകറ്റാൻ വിളമ്പുന്നു. സദ്യയുടെ അവസാനം, ''രസം'' (കുരുമുളക്, തക്കാളി വെള്ളം എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന സൂപ്പിനോട് സാമ്യമുള്ളത്, ദഹനം സുഗമമാക്കുന്ന) ''മോർ'' അല്ലെങ്കിൽ ''സംഭാരം'' (മസാല ചേർത്ത മോർ) എന്നിവ വിളമ്പുന്നു. വിപുലമായ സദ്യയുടെ പ്രധാന വിഭവം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് വാഴപ്പഴവും അവസാന കുറിപ്പായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. മധുര പലഹാരങ്ങളിൽ '''പായസം''' (പായസത്തിന്റെ തരം അനുസരിച്ച് അരി, ധാന്യങ്ങൾ, പഴങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ശർക്കര അല്ലെങ്കിൽ പഞ്ചസാര ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന മധുരമുള്ള കഞ്ഞി പോലുള്ളത്) കൂടാതെ ഓംലെറ്റിനോട് സാമ്യമുള്ള മധുരമുള്ള മാവ് റൊട്ടിയായ '''ബോളി''', ഒരു വാഴപ്പഴം, ചിലപ്പോൾ '''ഉണ്ണിയപ്പം''' (മധുരമുള്ള വറുത്ത അരി മാവ് ഉരുളക്കിഴങ്ങ്) എന്നിവയും ഉൾപ്പെടുന്നു.

സാധാരണയായി ഉച്ചഭക്ഷണ സമയത്ത് സദ്യകൾ വിളമ്പാറുണ്ട്, പൂർണ്ണമായും സസ്യാഹാരമാണ്. 30-ലധികം കറികളും വിപുലമായ പ്രത്യേക പായസങ്ങളും ഉള്ളതിനാൽ '''ഓണസദ്യ''' (ഓണം ദിനത്തിൽ വിളമ്പുന്നു) ഏറ്റവും പ്രശസ്തമാണ്. പല പ്രമുഖ ഹോട്ടലുകളും ഭക്ഷണശാലകളും ഇപ്പോൾ പതിവ് ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി സദ്യയുടെ ചെറിയ പതിപ്പുകൾ വിളമ്പുന്നു. മലബാറിൽ, ചിലപ്പോൾ, വറുത്ത മത്സ്യമോ ​​ചിക്കൻ കറിയോ സദ്യയുടെ ഭാഗമാണ്, കാരണം മലബാർ സദ്യയ്ക്ക് സസ്യാഹാര പാരമ്പര്യമില്ല.

====താലി/നിശ്ചിത വില ഭക്ഷണം====
മിക്ക ഹോട്ടലുകളും സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി ''താലി'' (നിശ്ചിത അല്ലെങ്കിൽ പരിധിയില്ലാത്ത വിളമ്പൽ) എന്ന ചെറിയ സദ്യ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഒരു താലിയിൽ സാധാരണയായി ഏകദേശം 8-10 കറികളും 2 അച്ചാറുകളും പപ്പടങ്ങളും ഒരു പായസവും ഉണ്ടാകും. ചെറിയ ഹോട്ടലുകളും സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണ വീടുകളും ''മീൽസ്'' എന്ന ചെറിയ, ജനപ്രിയ ഐശ്ചികം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഒരു സാധാരണ ഉച്ചഭക്ഷണത്തിൽ 3 മുതൽ 4 വരെ കറികളും 1 അച്ചാറും പപ്പടവും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. മീൻ കറി അല്ലെങ്കിൽ വറുത്ത മത്സ്യം മത്സ്യ ഭക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.

===കടൽ വിഭവങ്ങൾ===
കേരളത്തിലുടനീളം കടൽ വിഭവങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. കായലുകളുടെയും തടാകങ്ങളുടെയും അതിർത്തിയിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ, കരിമീൻ (കറുത്ത മുത്ത്), ചെമ്മീൻ, ചെമ്മീൻ, കനവ (കണവ) തുടങ്ങിയ ശുദ്ധജല മത്സ്യങ്ങൾ പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണവിഭവങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും, വിവിധതരം കടൽ മത്സ്യങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്. ഉച്ചകഴിഞ്ഞുള്ള ഉച്ചഭക്ഷണത്തിൽ അവ പതിവായി കഴിക്കുന്നു. ''കപ്പ'' അല്ലെങ്കിൽ അരിയുമായി വിളമ്പുന്ന എരിവുള്ള മീൻ കറി ജനപ്രിയമാണ്. മഞ്ഞൾ ചേർത്ത് വേവിച്ചതും ഉടച്ചതുമായ മരച്ചീനി, എരിവുള്ള മീൻ കറിയോടൊപ്പമോ മുളകുപൊടിയോടൊപ്പമോ വിളമ്പുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലുള്ളവർക്ക് ഇത് പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്.

===പ്രഭാതഭക്ഷണം===
[[പ്രമാണം:Puttu and kadala with pappadam and coffee.jpg|275px|thumb|കേരളത്തിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണം: പപ്പടവും കാപ്പിയും ചേർത്ത പുട്ടും കടലയും]]
വിശാലമായ പ്രഭാതഭക്ഷണങ്ങൾക്ക് കേരളം പേരുകേട്ടതാണ്. ഉയർന്ന പോഷകമൂല്യവും കുറഞ്ഞ എണ്ണയുടെ അളവും കാരണം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രഭാതഭക്ഷണങ്ങളിലൊന്നായി ഇതിനെ മാറ്റിവച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണ മെനുകളിൽ വളരെ കുറച്ച് സസ്യേതര ഇനങ്ങൾ മാത്രമേ ലഭ്യമാകൂ. ജനപ്രിയ പ്രഭാതഭക്ഷണ ഇനങ്ങളിൽ ചിലത് ഇവയാണ്:
* '''ദോശ''' (പൊരിച്ച വറുത്ത അരിപ്പൊടി), വെണ്ണ, നെയ്യ്, മസാല അല്ലെങ്കിൽ പ്ലെയിൻ എന്നിവ ചേർത്ത രുചി.
* '''ഇടിയപ്പം''' (നൂൽപ്പുട്ട്, നൂൽ-അപ്പം എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന സ്ട്രിംഗ് ഹോപ്പറുകൾ), എരിവുള്ള മുട്ട കറിയോടോ തക്കാളി കറിയോടോ കൂടെ കഴിക്കാം.
* '''ഇഡ്ഡലി''' (ആവിയിൽ വേവിച്ച അരി പാൻകേക്ക്) ചട്ണി (എരിവുള്ള മുളക്/തേങ്ങ പേസ്റ്റ്) സാമ്പാർ എന്നിവ ചേർത്ത് കഴിക്കാം.
* '''കടല''', കറുത്ത ബീൻസ് കടലയും വാഴപ്പഴവും ചേർത്ത ഒരു കറി.
* '''പാൽ-അപ്പം''', അരിപ്പൊടി കൊണ്ട് ഉണ്ടാക്കുന്ന വൃത്താകൃതിയിലുള്ള, മൃദുവായ, അരികുകളുള്ള ഒരു പാൻകേക്ക്. ചിലപ്പോൾ കള്ള് അല്ലെങ്കിൽ വൈൻ അല്ലെങ്കിൽ യീസ്റ്റ് ചേർത്ത് പുളിപ്പിച്ചതാണ് ഇത്. 
* '''ചിക്കൻ സ്റ്റൂ''' (മൃദുവായ മസാല ചേർത്ത തേങ്ങാപ്പാൽ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഗ്രേവി) 
* '''മുട്ട കറി''' അല്ലെങ്കിൽ '''വെജിറ്റബിൾ കുർമ''' (തേങ്ങാപ്പാൽ ഗ്രേവിയിൽ ചേർത്ത ഒരു മിക്സഡ് വെജിറ്റബിൾ കറി) എന്നിവയോടൊപ്പം കഴിക്കാം.
* '''പിടിയൻ''' (അരിയും ശർക്കരയും ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്നത്)
* '''പുട്ട്''' (അരിപ്പൊടിയും തേങ്ങയും അരച്ചതും ചേർത്ത്, ലോഹത്തിലോ മുള ഹോൾഡറിലോ ആവിയിൽ വേവിച്ചത്), ''കടല''യോടൊപ്പം കഴിക്കാം. കാരറ്റ്, റാഗി, ചിക്കൻ, മട്ടൺ, ചെമ്മീൻ എന്നിവയുടെ ഫില്ലിംഗുകൾ എന്നിവ ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന വിവിധതരം പുട്ടുകൾ ചില സ്ഥലങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്.
* '''മലബാർ പരോട്ട''', ഒരു പരന്നതും മിനുസമാർന്നതുമായ പ്രതലത്തിൽ മാവ് നേർത്തതുവരെ ആവർത്തിച്ച് മറിച്ചിട്ട്, പിന്നീട് അതിൽ തന്നെ പാളികളാക്കി, നെയ്യിൽ വറുത്തെടുക്കുന്നതിലൂടെ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഒരു തരം ഫ്ലാറ്റ് ബ്രെഡ്. [[മലേഷ്യ|മലേഷ്യയുടെ]] ''റൊട്ടി കനായി'', [[സിംഗപ്പൂർ|സിംഗപ്പൂരിലെ]] ''റൊട്ടി പ്രത'' എന്നിവ ഇതിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത്.

===അത്താഴം===
കേരളത്തിൽ പരമ്പരാഗതമായി അത്താഴം ഉച്ചഭക്ഷണത്തിന്റെ രൂപത്തിലാണ് കഴിക്കുന്നത്. എന്നാൽ അരിക്ക് പകരം, &quot;കഞ്ഞി&quot; അല്ലെങ്കിൽ എരിവുള്ള പച്ചമുളകും വറുത്ത പപ്പടവും ചേർത്ത് വിളമ്പുന്നു. ഇന്ന്, അത്താഴം ഉത്തരേന്ത്യൻ ശൈലിയിലുള്ള അത്താഴത്തോട് സാമ്യമുള്ളതാണ്. ചപ്പാത്തികളും പറോട്ടകളും പ്രധാന വിഭവത്തോടൊപ്പം പച്ചക്കറി അല്ലെങ്കിൽ സസ്യേതര കറികളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

===അപ്പവും ചോറും===
[[പ്രമാണം:Palappam.jpg|175px|thumb|പാലപ്പം]]
കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത പാചകക്കുറിപ്പുകളിൽ തദ്ദേശീയ ഗോതമ്പ് റൊട്ടികൾ ഇല്ല, എന്നിരുന്നാലും നാനുകളും പറോട്ടയും പോലുള്ള മിക്ക വടക്കേ ഇന്ത്യൻ റൊട്ടികളും ഇപ്പോൾ ജനപ്രിയമാണ്. കേരളത്തിന് പുറത്ത് അപൂർവമായി മാത്രം കാണപ്പെടുന്ന അരിപ്പൊടി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള നിരവധി റൊട്ടികൾ ഉണ്ട്.

* അരിപ്പൊടികൾ - പാലപ്പം (സാധാരണ അപ്പം മാവിൽ പാൽ കലർത്തി) കല്ലപ്പം (സാധാരണ അപ്പം മാവിൽ ഈന്തപ്പഴം കള്ള് കലർത്തി)
* അരിപ്പൊടി റൊട്ടികൾ - പത്തിരികൾ (ഒരു വറുത്ത അരിപ്പൊടി), നെയ്യ് പത്തിരി (നെയ്യിൽ ചുട്ട പത്തിരി), പൊരിച്ച പത്തിരി (ബേക്ക് ചെയ്ത പത്തിരിക്ക് പകരം വറുത്തത്), സ്റ്റഫ് ചെയ്ത പത്തിരികൾ (ഫില്ലിംഗുകളിൽ പച്ചക്കറികൾ, മത്സ്യം അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു)
* മലബാർ പരോട്ട (പൊറോട്ട) - ഗോതമ്പ് നെയ്ത വറുത്ത (അല്ലെങ്കിൽ ടോസ്റ്റ് ചെയ്ത) റൊട്ടി, മലബാറിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്, ഇത് കേരളത്തിലുടനീളം ജനപ്രിയമാണ്
* അരി - കേരളത്തിന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട അരി മട്ടയാണ് (കേരളത്തിലെ പാലക്കാട് ജില്ലയിൽ വളർത്തുന്ന പോഷകസമൃദ്ധമായ നാടൻ അരി ഇനം). സാധാരണ വേവിച്ച അരി, ചൂടോടെ വിളമ്പുന്നത് ഉച്ചഭക്ഷണത്തിനും അത്താഴത്തിനും ഒരു സാധാരണ വിഭവമാണ്. നെയ്യ് അരി, ഫ്രൈഡ് റൈസ്, കുങ്കുമപ്പൂ അരി, മഞ്ഞൾ അരി, ബിരിയാണി അരി എന്നിവയാണ് മറ്റ് ജനപ്രിയ ഐശ്ചികങ്ങൾ.

===മധുരപലഹാരങ്ങൾ===
[[പ്രമാണം:Neipayasam.jpg|175px|thumb|പായസത്തിന്റെ ഒരു തയ്യാറാക്കൽ വ്യതിയാനം]]
അറബ്, മധ്യേഷ്യൻ ഭക്ഷണങ്ങളുടെ സ്വാധീനം കേരളത്തിൽ കുറവായതിനാൽ, മധുരപലഹാരങ്ങളുടെ ഉപയോഗം വടക്കേ ഇന്ത്യയെ അപേക്ഷിച്ച് കുറവാണ്. കേരളത്തിൽ തദ്ദേശീയ തണുത്ത മധുരപലഹാരങ്ങൾ ഇല്ല, പക്ഷേ ചൂടുള്ളതും ചൂടുള്ളതുമായ മധുരപലഹാരങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്. ഏറ്റവും ജനപ്രിയമായത് നിസ്സംശയമായും '''പായസം''' ആണ്: പാൽ, തേങ്ങാ സത്ത്, പഞ്ചസാര, കശുവണ്ടി, ഉണക്ക മുന്തിരി എന്നിവ ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന ഒരു വിഭവം. 18-ലധികം ഇനം പായസങ്ങളുണ്ട്, എല്ലാം ഒരേ അടിസ്ഥാന ഘടകങ്ങളുള്ളതും പ്രധാന ചേരുവ കാരണം മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തവുമാണ്. ജനപ്രിയ വകഭേദങ്ങളിൽ പാൽ പായസം (അരി ധാന്യങ്ങൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), അട പായസം (അരി അടരുകൾ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), പരിപ്പു പായസം (പഴ പ്രധമൻ (വാഴപ്പഴം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്), ഗോതമ്പു പായസം (ഗോതമ്പ് ധാന്യം കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്) അല്ലെങ്കിൽ സേമിയ (വെർമിസെല്ലി കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ചത്) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.

മറ്റ് ജനപ്രിയ തദ്ദേശീയ മധുരപലഹാരങ്ങൾ ഇവയാണ്:
* '''ഉണ്ണിയപ്പം''': ഡാനിഷ് എബ്ലെസ്‌കിവറിന് സമാനമായി പഴുത്ത വാഴപ്പഴം ചേർത്ത് വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ ഒരു തരം അരി അപ്പമാണ് ഉണ്ണിയപ്പം.
* '''പഴം-പൊരി''': മധുരമുള്ള മാവ് കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച വറുത്ത പുറംതോട് കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞ വാഴപ്പഴം
* '''കൊഴുക്കട്ട''': മൊളാസസും തേങ്ങയും ചേർത്ത മധുരമുള്ള മിശ്രിതം നിറച്ച അരി ഉരുളകൾ

കേരളത്തിൽ രുചികരമായ വിഭവങ്ങൾക്ക് പ്രചാരമുണ്ട്. വാഴക്കായ വറുത്തതിനു മുൻഗണന നൽകുന്നു. ചക്ക-പഴം വറുത്തത്, അച്ചപ്പം, കുഴലപ്പം, പക്ക-വട തുടങ്ങിയ രൂപത്തിലുള്ള അരി മാവിൽ ഉണ്ടാക്കിയ ചിപ്‌സ്, അവിലോസ് ഉണ്ട പോലുള്ള ശർക്കര ചേർത്ത അരി മാവിൽ ഉണ്ടാക്കിയ കട്ടിയുള്ള ഉരുളകൾ എന്നിവ ജനപ്രിയമാണ്.

===വംശീയ ഭക്ഷണം===
പല ഭക്ഷണശാലകളിലും പരമ്പരാഗത ഭക്ഷണത്തിനുള്ള മലയാളം പദമായ ''നാടൻ ഹോട്ടൽ'' എന്ന അടയാളബോർഡുകൾ കാണാം. ഇത് വാഴയിലയിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്ന പുരാതന കേരളീയ രീതിയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ചിലപ്പോൾ വാണിജ്യപരമായി ലഭ്യമായ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന മിശ്രിതങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് പകരം പഴയ രീതിയിൽ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ പൊടിക്കുന്നു. മൊത്തത്തിൽ, ഒരു നഗര പാചകക്കാരന് പകരം ഒരു ഗ്രാമീണ പാചകക്കാരന്റെ സാന്നിധ്യമാണ് പ്രധാന വ്യത്യാസം.

===ഭക്ഷണച്ചെലവ് ===
ഭക്ഷണവിലയിൽ വലിയ വ്യത്യാസമുണ്ട്, പക്ഷേ ഇന്ത്യൻ കോഫി ഹൗസ് ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ ഈടാക്കുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്ː
* വെജിറ്റേറിയൻ ഭക്ഷണം ₹40
* നോൺ-വെജിറ്റേറിയൻ ഭക്ഷണം ₹70
* നെയ്യ് അരി, സിംഗിൾ ₹37
* ചിക്കൻ കറി ₹65
* മീൻ കറി ₹47
* മീൻ ഫ്രൈ ₹110
* മുട്ട മസാല ₹35
* ബീഫ് ബിരിയാണി ₹110
* ചിക്കൻ ബിരിയാണി, സിംഗിൾ ₹95
* മട്ടൺ ബിരിയാണി, സിംഗിൾ ₹125

==കുടിക്കുക==
* '''വെള്ളം''': പൈപ്പ് വെള്ളം സാധാരണയായി കുടിക്കാൻ സുരക്ഷിതമല്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ കടകളിലും മിനറൽ വാട്ടർ ലഭ്യമാണ്, ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ ഓപ്ഷനുമാണ്.
[[പ്രമാണം:Tender coconut vendor in India.jpg|thumb|ഇളനീർ വിൽപ്പനക്കാരൻ]]
* '''ഇളനീർ''' (''കരിക്ക് വെള്ളം'') ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിൽ പോലും ലഭ്യമാണ്. ഇത് മധുരവും വഴുവഴുപ്പുമുള്ളതാണ്. കഴിക്കാൻ കഴിയുന്ന രുചികരമായ പൾപ്പിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ആരോഗ്യകരവുമാണ്.
*'''കാപ്പി''', '''ചായ''': ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മറ്റെവിടെയും നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, കേരളത്തിൽ കാപ്പിയേക്കാൾ ചായയാണ് കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്. ചായ വിൽക്കുന്ന കടകൾ സാധാരണമാണ്. കേരളത്തിലെ പ്രശസ്തമായ ചായ ''കണ്ണൻ ദേവൻ'' ബ്രാൻഡാണ്. കേരളത്തിൽ പാലും ലഘുഭക്ഷണവും അടങ്ങിയ ചായ വിൽക്കുന്ന മിൽമ (ഒരു പാൽ ബ്രാൻഡ്) ബൂത്തുകളുണ്ട്. നഗരപ്രദേശങ്ങളിലാണ് കാപ്പി കൂടുതൽ പ്രചാരത്തിലുള്ളത്. ''കഫെ കോഫി ഡേ'' യും നിരവധി പ്രാദേശിക കഫേകളും പോലുള്ള ജനപ്രിയ ദേശീയ ബ്രാൻഡുകൾ പാശ്ചാത്യ/പൗരസ്ത്യ ലഘുഭക്ഷണങ്ങളോടൊപ്പം വിവിധ രുചികളുള്ള കാപ്പിയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത കഫേ &quot;ഇന്ത്യൻ കോഫി ഹൗസ്&quot; ആണ്. 1970-കൾക്ക് മുമ്പുള്ള ശൈലിയിലുള്ള ഇവ കേരള കാപ്പിയും കേരള ഭക്ഷണങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നവയാണ്. പുതിയ തലമുറ കഫേകളിൽ നിന്ന്, കേരളത്തിലെ വ്യാപകമായ &quot;കോഫി ബീൻസ്&quot; വരുന്നു. അവർ വിവിധ നൂതന കോഫി രുചികളും പരമ്പരാഗത കേരള ലഘുഭക്ഷണങ്ങളും ലൈറ്റ് ബർഗറുകളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''പഴച്ചാറുകളും മിശ്രിതങ്ങളും''': കേരളം ഒരു ഉഷ്ണമേഖലാ സംസ്ഥാനമായതിനാൽ നിരവധി ഉഷ്ണമേഖലാ പഴച്ചാറുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. മാമ്പഴം, ഓറഞ്ച്, പൈനാപ്പിൾ, നാരങ്ങ, തണ്ണിമത്തൻ, മറ്റ് പഴച്ചാറുകൾ എന്നിവ വിൽക്കുന്ന പഴച്ചാറു കടകൾ മിക്കവാറും എല്ലായിടത്തും കാണാം. ഐസ്ക്രീം മിശ്രിത മിൽക്ക് ഷെയ്ക്കുകൾ ജനപ്രിയമാണ്. വിവിധ പഴങ്ങളും പഴങ്ങളുടെ രുചിയുള്ള ഐസ്ക്രീമുകളും ചേർത്ത ജനപ്രിയ മിൽക്ക് ഷെയ്ക്കുകളാണ് ''ഷാർജ ഷെയ്ക്ക്'', ''ചിക്കൂസ്''.
* '''മദ്യം''': സർക്കാർ നികുതി നിരക്ക് ഉയർന്നതാണെങ്കിലും, ഇന്ത്യയിൽ പ്രതിശീർഷ മദ്യ ഉപഭോഗത്തിൽ കേരളം ഒന്നാമതാണ്. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും 'കള്ള്' (കേരളത്തിന്റെ പരമ്പരാഗത പനം കള്ള്) മുതൽ സ്കോച്ച് വിസ്കി വരെ വിളമ്പുന്ന ഒരു ബാർ ഉണ്ട്. പൊതുസ്ഥലത്ത് മദ്യം കഴിക്കുന്നത് നിരസിക്കപ്പെടുന്നു. വിലകൂടിയ ഹോട്ടലുകൾ ഒഴികെയുള്ള ബാറുകൾ സാധാരണയായി മോശം സ്വഭാവമുള്ളവയാണ്. ഇന്നത്തെ നഗരപ്രദേശങ്ങളിലെ ബാറുകൾ കൂടുതൽ ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ളവയാണ്. അതിനാൽ കൂടുതൽ ചെലവേറിയതോ അധിക സേവന ചാർജുകൾ ഈടാക്കുന്നതോ ആണ്. സ്വകാര്യമായി മദ്യം കഴിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ബജറ്റ് യാത്രക്കാർക്ക്, ബിയറിനൊപ്പം മിക്ക മദ്യ ബ്രാൻഡുകളും സർക്കാർ നടത്തുന്ന '''കേരള സ്റ്റേറ്റ് ബിവറേജ് കോർപ്പറേഷൻസ് ലിമിറ്റഡ്''' (ബിവറേജ് കട അല്ലെങ്കിൽ ബെവ്കോ എന്നറിയപ്പെടുന്നു) സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് വാങ്ങി സ്വകാര്യമായി കുടിക്കാം. എന്നിരുന്നാലും, സാധാരണയായി ഈ സ്റ്റോറുകൾക്ക് മുന്നിൽ ഒരു നീണ്ട നിര ഉണ്ടാകും. കൂടാതെ, എല്ലാ മാസവും 1 ന് അവ അടച്ചിരിക്കും. കുടിക്കാൻ ധാരാളം ആഡംബര ബാറുകളും പബ്ബുകളും കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം, കോട്ടയം, കൊല്ലം തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലെ നിരവധി ഭക്ഷണശാലകൾ ഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം മദ്യം വിളമ്പുന്നു. ''കോക്ടെയിൽ'' എന്ന് പറയപ്പെടുന്ന മദ്യമിശ്രിതങ്ങൾ ജനപ്രിയമാണ്.
* '''കള്ള്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രാദേശികമായി നിർമ്മിച്ച ''പനം കള്ള്'' പ്രലോഭിപ്പിക്കുന്നതാണ്, പക്ഷേ മോശമായ വാറ്റു കാരണം ചിലർ രോഗികളാകുന്നു. നിങ്ങൾ അത് പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുകയാണെങ്കിൽ, പ്രാദേശിക കള്ളവാറ്റല്ല, ലൈസൻസിൽ നിർമ്മിച്ച മദ്യം മാത്രം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. എന്നിരുന്നാലും, ആലപ്പുഴ-ചങ്ങനാശ്ശേരി റൂട്ടിൽ, രുചികരവും തനതായതുമായ കേരള സ്പെഷ്യാലിറ്റികൾക്ക് പുറമേ അംഗീകൃത കള്ളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന നല്ല കള്ള് കടകളുണ്ട്. നിങ്ങൾ കള്ള് പരീക്ഷിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിലും, ഈ കള്ള് കടകളിൽ നിന്നുള്ള ഭക്ഷണം കേരളത്തിന്റെ തനതായ ഭക്ഷണവിഭവങ്ങൾ അനുഭവിക്കാൻ മികച്ച മാർഗ്ഗമാണ്.

==ഉറങ്ങുക==
സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഖജനാവിന് വിനോദസഞ്ചാരം ഒരു പ്രധാന സ്രോതസ്സായതിനാൽ, വ്യത്യസ്ത അഭിരുചികൾക്കും ബജറ്റുകൾക്കും അനുയോജ്യമായ വൈവിധ്യമാർന്ന താമസ സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലും വിനോദസഞ്ചാര ലോഡ്ജുകൾ മുതൽ 5-സ്റ്റാർ ഹോട്ടലുകൾ, തീം റിസോർട്ടുകൾ വരെയുള്ള ഹോട്ടലുകൾ ഉണ്ട്. യൂത്ത് ഹോസ്റ്റലുകൾ, ഹോം-സ്റ്റേകൾ, ട്രാവൽ ഡോർമിറ്ററികൾ, ചെറിയ ബജറ്റുകൾക്കായി ചെറിയ ലോഡ്ജുകൾ എന്നിവയും ഉണ്ട്.

കേരളത്തിലെ മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളിൽ ഗതാഗത പ്രശ്നങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടുന്നതിനാൽ, കൂടുതൽ സുഗമവും സമാധാനപരവുമായ സന്ദർശനത്തിനായി, കടൽതീര ഭൂസ്വത്തുകളിൽ താമസിക്കുക. കേരളത്തിലെ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും ഗതാഗതക്കുരുക്ക് ഒരു ദൈനംദിന പ്രതിഭാസമാണ്. റെയിൽവേ ലൈൻ മറ്റ് ഡൗണ്ടൗൺ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് കടൽതീര ഭാഗത്തെ ഒറ്റപ്പെടുത്തുന്നതിനാൽ, കടൽതീര പ്രദേശങ്ങൾ കൂടുതൽ സമാധാനപരമാണ്. മറുവശത്ത്, പാലക്കാട്, വയനാട്, ഇടുക്കി, പത്തനംതിട്ട എന്നീ മലയോര ജില്ലകളിൽ ഗതാഗതക്കുരുക്ക് വളരെ അപൂർവമായി മാത്രമേ അനുഭവപ്പെടാറുള്ളൂ.

===ഹോംസ്റ്റേകൾ===
ഹോംസ്റ്റേകൾ എന്ന ആശയം ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി അവതരിപ്പിച്ചതും വിജയകരമായ ഒരു വ്യവസായമാക്കി മാറ്റിയതുമായ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് കേരളം. ഹോംസ്റ്റേ ആശയം അനുസരിച്ച്, നിങ്ങൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ള കാഴ്ചകൾ കാണിച്ചുതരാനും കേരളം അനുഭവിക്കാൻ നിങ്ങളെ സഹായിക്കാനും കഴിയുന്ന ഒരു കുടുംബത്തോടൊപ്പമാണ് നിങ്ങൾ താമസിക്കുന്നത്. നിങ്ങളുടെ താമസവും ഭക്ഷണവും നാമമാത്രമായ ചിലവിൽ ലഭിക്കും. ആതിഥേയ കുടുംബം ഇംഗ്ലീഷ് സംസാരിക്കുന്നവരായിരിക്കും. ഹോംസ്റ്റേകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന എല്ലാ ആളുകളും സർക്കാർ പരിശോധിക്കുന്നവരാണ്. അവർ അങ്ങനെ തന്നെ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യേണ്ടിവരും.

മിക്ക ഹോംസ്റ്റേകളും ഫോർട്ട് കൊച്ചി പ്രദേശത്താണ്. പരമ്പരാഗത വലിയ കൊളോണിയൽ ബംഗ്ലാവുകളും ജൂത വീടുകളും ഹോംസ്റ്റേകളാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. ആലപ്പുഴയിലും കോട്ടയത്തും സമ്പന്നരും ബജറ്റ് ടൂറിസ്റ്റുകളും ഒരുപോലെ ആസ്വദിക്കുന്ന നിരവധി വലിയ ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്. കൊല്ലത്തും കൊല്ലത്തിന് സ്വന്തമായി ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്. ഇവയിൽ ഭൂരിഭാഗവും പരമ്പരാഗത പോർച്ചുഗീസ് ബംഗ്ലാവുകളാണ്. നഗരത്തിലെ വ്യവസായികളുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളവയ്ക്ക് പുറമേ. കണ്ണൂരിലും മറ്റ് മലബാർ പട്ടണങ്ങളിലും നിരവധി ചെറുകിട ബാക്ക്പാക്കർ-ഉദ്ധിഷ്ഠ ഹോംസ്റ്റേകളുണ്ട്.

ഹോംസ്റ്റേകൾക്കായി സർക്കാരിന് കർശനമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളുണ്ട്. അതിനാൽ അവ പൊതുവെ സുരക്ഷിതവും നന്നായി പരിപാലിക്കപ്പെടുന്നതുമാണ്. ഭൂസ്വത്തും അതിന്റെ പ്രൊഫൈലും അനുസരിച്ച് ഈ ഹോംസ്റ്റേകൾക്ക് ഒരു രാത്രിക്ക് ₹300 മുതൽ ₹3,500 വരെയാണ് ഈടാക്കുന്ന നിരക്ക്.

===ബജറ്റ് താമസം===
ശിതീകരിക്കാത്ത, ശിതീകരിച്ച ബജറ്റ് മുറികൾ തിരയുമ്പോൾ യഥാക്രമം ₹322.50 ഉം ₹700 ഉം മാന്ത്രിക സംഖ്യകളാണ്. അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ പ്രതീക്ഷിക്കുക: ഒരു കിടക്ക, ടിവി, അറ്റാച്ച്ഡ് കുളിമുറി. മിക്ക ബജറ്റ് ഹോട്ടലുകളും സ്വയം വിനോദസഞ്ചാര ലോഡ്ജുകൾ, വിനോദസഞ്ചാര ഹോമുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ചിലപ്പോൾ ഹോട്ടലുകൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. അവ അപൂർവ്വമായി നക്ഷത്ര പദവി ഉള്ളവയാണ്. നഗരങ്ങളിലെ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സമീപമുള്ള മിക്ക ഹോട്ടലുകളും വിലകുറഞ്ഞതാണ്. കുടുംബങ്ങൾക്കും ദമ്പതികൾക്കും മുറികളുള്ള നിരവധി ബ്രാഹ്മണ ടൂറിസ്റ്റ് ഹോമുകൾ കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. ലഭ്യമാണെങ്കിൽ, സുരക്ഷിതവും ശാന്തവുമായതിനാൽ ഈ ഐശ്ശ്ചികം തിരഞ്ഞെടുക്കുക. അറ്റാച്ച്ഡ് അടുക്കളയുള്ള വിലകുറഞ്ഞ, ദീർഘദൂര താമസ ഐശ്ചികങ്ങൾ കേരളത്തിൽ അപൂർവമാണ്.

===മധ്യ പരിധി താമസം===
ശിതീകരിക്കാത്ത മുറിക്ക് ₹700 (~US$14) ന് മുകളിലോ ശിതീകരിച്ച മുറിക്ക് ₹1,200 (~US$26) ന് മുകളിലോ നൽകേണ്ടിവരുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുക. ഈ വിഭാഗത്തിൽ നിരവധി 3-സ്റ്റാർ ഹോട്ടലുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. വിശാലമായ മുറികൾ, ഇംഗ്ലീഷ് ഭാഷയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള സഹായികൾ, വിമാനത്താവളത്തിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലോ പിക്ക്-അപ്പ്, ഡ്രോപ്പ്-ഓഫ് എന്നിവ പ്രതീക്ഷിക്കുക.

തീം റിസോർട്ടുകളും ഈ വിഭാഗത്തിൽ പെടാം. ₹3,000 അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ കൂടുതൽ പ്രതീക്ഷിക്കുക. ഒരു മനോഹരമായ സ്ഥലത്ത് ഒരു മുഴുവൻ കോട്ടേജും വാടകയ്‌ക്കെടുക്കാൻ കഴിയും. ഈ കോട്ടേജുകളിൽ അടുക്കളകൾ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.

===ആർഭാട താമസം===
3-നക്ഷത്രവും അതിനു മുകളിലുമുള്ള മിക്കവാറും എല്ലാ ഹോട്ടലുകളും റിസോർട്ടുകളും ഈ വിഭാഗത്തിലാണ്. ഇന്ത്യയിലെ നക്ഷത്ര പദവിയുള്ള ഹോട്ടലുകളും വിലകുറഞ്ഞതല്ല. അവയിൽ മിക്കതും സൗജന്യ വഴികാട്ടിയുള്ള അല്ലെങ്കിൽ പാക്കേജ്ഡ് യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. മിക്ക പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും ഒരു അറ്റാച്ച്ഡ് അടുക്കള നൽകുന്നു. ഇന്ത്യൻ ഭക്ഷണം മടുത്തുവെങ്കിൽ, ഇത് ഒരു നല്ല ഐശ്ചികമായിരിക്കും. ഈ ഹോട്ടലുകളിൽ മിക്കതും ശിതീകരിച്ച മുറികൾ മാത്രമേ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുള്ളൂ. ഒരു രാത്രിക്ക് ശരാശരി ചെലവ് ₹5,000 അല്ലെങ്കിൽ അതിൽ കൂടുതലാകാം. ഇവ പൊതുവെ സുരക്ഷിതവും മികച്ച ഒരു അവധിക്കാലം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതുമാണ്.

===വിപുലീകൃത താമസം===
രണ്ട് ആഴ്ചയിൽ കൂടുതൽ താമസിക്കാൻ പദ്ധതിയിടുന്നുണ്ടെങ്കിൽ, പ്രതിമാസ താമസ ഐശ്ചികങ്ങൾ ഹോട്ടലുകളേക്കാൾ മികച്ചതാണ്. കേരളത്തിലെ ഭവന നിർമ്മാണം ചെലവേറിയതല്ല, പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ ഇത് ഉയർന്നതായിരിക്കാം. എന്നാൽ മറ്റിടങ്ങളിൽ, ഇന്ത്യൻ നിലവാരം വെച്ചുനോക്കുമ്പോൾ പോലും ഭവന നിർമ്മാണം വിലകുറഞ്ഞതാണ്.

കൊച്ചി, കോട്ടയം, ആലപ്പുഴ, തൃശൂർ, കൊല്ലം, കോഴിക്കോട്, തിരുവനന്തപുരം എന്നിവിടങ്ങളിൽ സേവന അപ്പാർട്ടുമെന്റുകൾ സാധാരണമാണ്. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ ദീർഘകാല താമസത്തിനായി ഹോട്ടൽ പോലുള്ള സൗകര്യങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന ജനപ്രിയ സേവന അപ്പാർട്ടുമെന്റുകളുണ്ട്. ഈ അപ്പാർട്ടുമെന്റുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും അടുക്കള സൗകര്യങ്ങളാൽ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. കൂടുതൽ സൗകര്യങ്ങൾ സാധാരണയായി ഉയർന്ന ചെലവുകളെ അർത്ഥമാക്കുന്നുവെന്ന് ഓർമ്മിക്കുക.

ബജറ്റ് സഞ്ചാരികൾക്ക്, ലോഡ്ജുകളാണ് ഏറ്റവും നല്ല ഐശ്ചികം. മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിലും, ലോഡ്ജുകളോ വിനോദസഞ്ചാര ഹോമുകളോ ദിവസേന, ആഴ്ചതോറും അല്ലെങ്കിൽ പ്രതിമാസ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഒറ്റ അല്ലെങ്കിൽ ഇരട്ട മുറികൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. അവയിൽ മിക്കതിലും അറ്റാച്ച്ഡ് കുളിമുറികൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുണ്ട്. വിലകുറഞ്ഞവയിൽ ഓരോ മുറിയിലും ടിവികളോ വ്യക്തിഗത ലാൻഡ്‌ലൈനുകളോ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. ഒറ്റയാൻ യാത്രക്കാർക്ക് പ്രതിമാസം താമസിക്കാൻ കഴിയുന്ന പുരുഷ, വനിതാ ഹോസ്റ്റലുകളും ഉണ്ട്.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
കേരളം ഇന്ത്യയിലെ ഒരു സുരക്ഷിത മേഖലയായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, പോലീസും സംസ്ഥാന സ്ഥാപനങ്ങളും പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ജാഗ്രത പാലിക്കാതെ ഇരിക്കാൻ ഒരാൾക്ക് കഴിയില്ല.

=== കുറ്റകൃത്യം===
* കേരളത്തിൽ കുറ്റവാളികളുടെ ഒരു പങ്കുണ്ട്. ബസ്സുകൾ, ഉത്സവ മൈതാനങ്ങൾ, നഗര ഷോപ്പിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ തുടങ്ങിയ തിരക്കേറിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ [[പോക്കറ്റടിക്കാർ]] പതിവായി എത്താറുണ്ട്. നിങ്ങളുടെ വിലപിടിപ്പുള്ള വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിച്ച് ഹോട്ടൽ ശുചീകരണ ജീവനക്കാരെ വിശ്വസിക്കരുത്. കൂടാതെ, സ്ത്രീകൾ ഇറുകിയതോ വെളിപ്പെടുത്തുന്നതോ ആയ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ച് നടക്കരുതെന്ന് നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. രാത്രി വൈകി, പ്രത്യേകിച്ച് ഒറ്റയ്ക്ക് അലഞ്ഞുതിരിയരുത്.
* ട്രെയിനുകളിലും ബസ്സുകളിലും, സഹയാത്രികൻ നൽകുന്ന ഒന്നും കഴിക്കുകയോ കുടിക്കുകയോ ചെയ്യാതിരിക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്, കാരണം മയക്കത്തിനും കവർച്ചയ്ക്കും സാധ്യതയുണ്ട്. യഥാർത്ഥ യാത്രക്കാരനെ വ്രണപ്പെടുത്താതിരിക്കാൻ ഒരു പുഞ്ചിരിയും മൃദുവായ &quot;വേണ്ട, നന്ദി&quot; എന്ന വാക്കും മതിയാകും. ഉറച്ചുനിൽക്കുക, എന്നാൽ മര്യാദ പാലിക്കുക. ഒറ്റയ്ക്കോ രണ്ടോ സഹയാത്രികരുമായോ ഉള്ള ഇടപെടലുകൾക്ക് ഇത് പ്രത്യേകിച്ചും സത്യമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, കുടുംബങ്ങളുമായുള്ള ഇടപെടലുകൾ സുരക്ഷിതമാണെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

===ഹർത്താലുകൾ===
ഏറ്റവും സാധ്യതയുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ '''പണിമുടക്കുകൾ, പ്രതിഷേധ ജാഥകൾ, ഹർത്താലുകൾ''' (ഇവയെ &quot;സ്വമേധയാ അടച്ചിടൽ&quot; എന്ന് പ്രതിഷേധങ്ങൾ എന്ന് വിളിക്കുന്നു, പക്ഷേ സംഘാടകർ എല്ലാവരുടെയും മേൽ അടിച്ചേൽപ്പിക്കുന്നു) എന്നിവയാണ്. കേരളത്തിൽ ഇവ സാധാരണമാണ്, കാരണം അതിന്റെ ഉയർന്ന രാഷ്ട്രീയവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടതും സോഷ്യലിസ്റ്റ് ചായ്‌വുള്ളതുമായ പ്രവണതകൾ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ. പ്രതിഷേധങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന ഹർത്താലുകളോ റോഡ് ഉപരോധങ്ങളോ വിമാനത്താവളങ്ങളിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലോ വിനോദസഞ്ചാരികളെ കുടുങ്ങിയേക്കാം. എല്ലാ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളും പ്രധാന പ്രതിഷേധങ്ങളുടെ തിയ്യതിയും വിശദാംശങ്ങളും മുൻനിര ദിനപത്രങ്ങളിൽ വളരെ മുൻകൂട്ടി പ്രഖ്യാപിക്കുന്നതിനാൽ അവ ഒഴിവാക്കാനാകും. പ്രമുഖ ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രങ്ങൾ പതിവായി പിന്തുടരുക, നിങ്ങളുടെ ഹോട്ടൽ സ്വീകരണ ഡെസ്ക് ജീവനക്കാരുമായി/ഭക്ഷണശാല ജീവനക്കാരുമായി സംസാരിക്കുക (ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിൽ ചിലപ്പോൾ ഒരു ദിവസത്തെ അറിയിപ്പോടെ &quot;ഹർത്താലുകൾ&quot; വിളിക്കാറുണ്ട്) എല്ലാ യാത്രകൾക്കും ബഫർ ദിനങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുക.

ഹർത്താലുകൾ ദിവസങ്ങളിൽ, സാധാരണയായി എല്ലാത്തരം ഗതാഗതവും രാവിലെ മുതൽ വൈകുന്നേരം വരെ റോഡുകളിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കും. അതിനാൽ നിങ്ങളുടെ ഹോട്ടലിലേക്ക് നടക്കാനോ വൈകുന്നേരം വരെ വിമാനത്താവളത്തിലോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലോ കാത്തിരിക്കാനോ തയ്യാറാകുക. പ്രധാന പട്ടണങ്ങളിലെയും നഗരങ്ങളിലെയും പ്രധാനപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വിനോദസഞ്ചാരികളെയും അടിയന്തര യാത്രക്കാരെയും കൊണ്ടുപോകുന്നതിന് കേരള പോലീസ് സാധാരണയായി പോലീസ് വാഹനവ്യൂഹത്തിന്റെ കീഴിൽ സൗജന്യ ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു; ഇവ അവസാന ആശ്രയമായി ഉപയോഗിക്കാം.

===സദാചാര പോലീസ്===
പൊതുസ്ഥലത്ത് അവിവാഹിതരായ ദമ്പതികളെ ആക്രമിക്കുന്ന '''സദാചാര പോലീസിംഗ്''' അല്ലെങ്കിൽ ജാഗ്രതാ ഗ്രൂപ്പുകളെക്കുറിച്ച് കേരളത്തിൽ പലരും പരാതിപ്പെട്ടു. ഈ ജാഗ്രതാ ഗ്രൂപ്പുകൾ ഒരിക്കലും വിദേശികളെ ലക്ഷ്യം വയ്ക്കാറില്ല, എന്നാൽ നിങ്ങൾ ഒരു ഇന്ത്യക്കാരനെപ്പോലെ കാണപ്പെടുന്നുവെങ്കിൽ, നിങ്ങളുടെ നീക്കങ്ങൾ നഗരങ്ങളിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നതാണ് ഉചിതം. ഈ അടിസ്ഥാന നിയമങ്ങൾ നിങ്ങൾ ഓർമ്മിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, കേരളം നിങ്ങൾക്ക് നല്ലതായിരിക്കും.

===മറ്റ് പ്രശ്നങ്ങൾ===
* '''ബോട്ടിംഗ് ലൈഫ് ജാക്കറ്റുകൾ''': ബോട്ടിംഗ് നടത്തുമ്പോൾ ലൈഫ് ജാക്കറ്റുകൾ നൽകുന്നതിനുള്ള നിയമപരമായ നിർദ്ദേശം പല ബോട്ട് ഓപ്പറേറ്റർമാരും അവഗണിക്കുന്നു, കാരണം കേരളത്തിലെ മിക്ക ജലാശയങ്ങളും ആഴമുള്ളവയാണ്. അവ നിർബന്ധപൂർവം കരസ്ഥമാക്കണം.
* കേരളത്തിൽ കുറച്ച് [[ദല്ലാളുകൾ]] അല്ലെങ്കിൽ &quot;വഴികാട്ടികൾ&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നവർ ഉണ്ടെങ്കിലും, ചില വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മൂന്നാർ പോലുള്ള കുന്നിൻപുറങ്ങളിൽ സംസ്ഥാനത്തിന് പുറത്തുനിന്നുള്ള കുറച്ച് ആളുകൾ ഈ പ്രശ്നം നേരിടുന്നു. ഇന്ന് പലരും ഇര തേടുന്ന കള്ളന്മാരായതിനാൽ അവ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക. ഒരു ഉറച്ച &quot;ഇല്ല&quot; മതി.

===അടിയന്തര സഹായം===

====പോലീസ്====
{{Infobox|[http://www.keralapolice.org കേരള പോലീസ്] ബന്ധപ്പെടുക|* {{Listing| name=ഫ്ലൈയിംഗ് സ്ക്വാഡ് അടിയന്തരാവസ്ഥ| phone=100 (എല്ലാ ഉപകരണങ്ങളിൽ നിന്നും ടോൾ ഫ്രീ)}}
* {{Listing
| name=കുറ്റകൃത്യം നിർത്തൽ
| phone=1090
}}
* {{Listing
| name=വനിതാ സ്ക്വാഡ് സഹായം
| phone=1091
}}
* {{Listing
| name=ഹൈവേ പോലീസ്
| phone=+91 98 4610 0100
}}
* {{Listing
| name=റെയിൽവേ പോലീസ് സഹായം
| phone=+91 98 4620 0100
}}
* {{Listing
| name=എസ്എംഎസ് ജാഗ്രതയും സഹായവും
| phone=+91 94 9790 0000
}}
}}
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും കാര്യക്ഷമതയുള്ള പോലീസ് യൂണിറ്റുകളിൽ ഒന്നാണ് കേരള പോലീസ് സേന. അഴിമതി ഏറ്റവും കുറവ്. മിക്ക പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരും ഇംഗ്ലീഷിലും മലയാളത്തിലും നല്ല പരിജ്ഞാനമുള്ളവരാണ്. മിക്ക നഗരങ്ങളിലും ശക്തമായ ഒരു പോലീസ് ശൃംഖലയുണ്ട്, ഒരു പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്. സാധാരണ &quot;ക്രമസമാധാന&quot; പോലീസ് സേന കാക്കി യൂണിഫോം ധരിക്കുന്നു. ട്രാഫിക് പോലീസ് കാക്കി പാന്റുള്ള വെള്ള ഷർട്ടിന്റെ യൂണിഫോം ധരിക്കുന്നു.

വിനോദസഞ്ചാരികളുടെ സംരക്ഷണത്തിനായി ഒരു പ്രത്യേക പോലീസ് വിഭാഗം ഉണ്ട്: വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ്. പ്രമുഖ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ, കടൽതീരങ്ങൾ, സ്മാരകങ്ങൾ, ട്രെക്കിംഗ് പ്രദേശങ്ങൾ, മറ്റ് വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഈ സേനയെ വിന്യസിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ കാക്കി പാന്റ്‌സുള്ള ഇളം നീല ഷർട്ട് ധരിക്കുന്നു. കൂടാതെ '''വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ്''' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയ ഒരു സഹായ പോസ്റ്റും ഉണ്ട്. അവർ സഹായകരമാകും. കൊച്ചിയിലെ മട്ടാഞ്ചേരി-ഫോർട്ടിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര വിനോദസഞ്ചാര പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ ഏതെങ്കിലും പരാതികൾക്കുള്ള പ്രാഥമിക വിനോദസഞ്ചാര സഹായ കേന്ദ്രമായിരിക്കണം, കൂടാതെ ഏതെങ്കിലും ഇമിഗ്രേഷൻ, പാസ്‌പോർട്ട് അല്ലെങ്കിൽ വിസ വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾക്കും ഇത് ഉപയോഗിക്കാം.

* {{Listing
| name=ഹൈവേ പോലീസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 98 4610 0100 (ഏതെങ്കിലും ഹൈവേയിൽ എന്തെങ്കിലും അപകടമുണ്ടായാൽ)| tollfree= 
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=കേരളത്തിലെ ഹൈവേകൾ സംരക്ഷിക്കുക.
}}

====അഗ്നിശമന സേനയും പൊതുജന രക്ഷാപ്രവർത്തനവും====
* {{Listing
| name=കേരളത്തിൽ അഗ്നിശമനം, രക്ഷാ സേവന പ്രവർത്തനങ്ങൾ
| phone= 101
| content=സംസ്ഥാനത്തുടനീളം ദുരന്ത നിവാരണ സേവനങ്ങളുടെ ഒരു ശൃംഖല നിലനിർത്തുന്നു.
}}

====ചികിത്സാ അടിയന്തരാവസ്ഥ====
{{Infobox|ചികിത്സാ അടിയന്തരാവസ്ഥ നമ്പറുകൾ|* {{Listing| name=അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം| phone=102}}
* {{Listing
| name=കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് - മുൻകൂർ ആംബുലൻസ്
| phone=108
}}
* {{Listing
| name=കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് - പൊതു ആംബുലൻസ് സേവനങ്ങൾ
| phone=1298
}}
* {{Listing
| name=റോഡ് അപകടങ്ങൾ
| phone=100, 108 (പരിക്കുകൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ)
}}
}}
കേരളത്തിലെ ആശുപത്രികൾ, പ്രഥമശുശ്രൂഷാ കേന്ദ്രങ്ങൾ, സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള തിരഞ്ഞെടുത്ത പ്രാഥമികാരോഗ്യ കേന്ദ്രങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അടിയന്തര ചികിത്സയ്ക്കും മറ്റു ചികിത്സയ്ക്കുമായി സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. മിക്ക ആംബുലൻസുകളിലും വെളുത്ത പശ്ചാത്തലത്തിൽ റെഡ് ക്രോസ് ഉണ്ട്, എന്നാൽ റാപ്പിഡ് മെഡിക്കൽ ആക്ഷൻ ഫോഴ്‌സിലെ (RMAF) അംഗങ്ങൾക്ക് റെഡ് ക്രോസ് ചിഹ്നമുള്ള മഞ്ഞയും പച്ചയും നിറത്തിലുള്ള ലിവറി ആംബുലൻസാണുള്ളത്.

* ഏതെങ്കിലും അടിയന്തര വൈദ്യസഹായത്തിനോ ആംബുലൻസ് സേവനങ്ങൾക്കോ, {{phone|102}} എന്ന നമ്പറിൽ വിളിക്കുക. കേരള ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ വകുപ്പ് {{phone|1298}}, {{phone|108}} അടിയന്തര ദാതാക്കളുമായി ഏകീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രധാനമായും നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചെറിയ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താൻ പോലും സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു നൂതന ജീവൻ രക്ഷിക്കുന്ന ആംബുലൻസാണ് 108 എമർജൻസി, അതേസമയം 1298 കേരളത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും സമഗ്രമായ സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു.
* ഒരു അപകടമുണ്ടായാൽ, '''അത്യാഹിതം''' എന്ന് അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ആശുപത്രികൾ മാത്രം പുറത്ത് ഉപയോഗിക്കുക, കാരണം അവർക്ക് റോഡ് അപകട കേസ് സ്വീകരിക്കാൻ അനുയോജ്യമായ ലൈസൻസ് ഉണ്ട്.
* റോഡരികിൽ എന്തെങ്കിലും അപകടം സംഭവിച്ചാൽ, പോലീസിനെയോ {{phone|108}} വിളിക്കുക, കാരണം പലപ്പോഴും സാധാരണ പൗരന്മാർ പോലീസ് കേസിൽ ഉൾപ്പെടുമെന്ന് ഭയന്ന് രക്ഷാപ്രവർത്തനത്തിന് എത്താറില്ല, പ്രത്യേകിച്ച് വലിയ നഗരങ്ങളിൽ. പോലീസ് വേഗത്തിലും ഫലപ്രദമായും അപകട തിരിച്ചറിയൽ, വീണ്ടെടുക്കൽ സേവനം നൽകുന്നു; അതിനാൽ, എന്തെങ്കിലും അപകടം സംഭവിച്ചാൽ, നിങ്ങളുടെ മൊബൈലിൽ നിന്നുള്ള ഒരു ദുരന്ത കോൾ പോലും നിങ്ങളുടെ സ്ഥാനം തിരിച്ചറിയാനും വൈദ്യസഹായം വേഗത്തിലാക്കാൻ അവരെ സഹായിക്കും.

== ആരോഗ്യമായിരിക്കുക ==
'''ടാപ്പ് വെള്ളം''' പൊതുവെ കുടിക്കാൻ സുരക്ഷിതമാണ്, എന്നിരുന്നാലും വിനോദസഞ്ചാരികൾ കുടിക്കാൻ കുപ്പിവെള്ളം വാങ്ങുകയോ ടാപ്പ് വെള്ളം തിളപ്പിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്. ഒരു ഉഷ്ണമേഖലാ രാജ്യമെന്ന നിലയിൽ, കേരളം ചൂടും ഈർപ്പവും ഉള്ളതിനാൽ ജലാംശം നിലനിർത്തുക.

മിക്ക ടോയ്‌ലറ്റുകളിലും '''ടോയ്‌ലറ്റ് പേപ്പർ'''' ഇല്ലാത്തതിനാൽ, എല്ലായ്പ്പോഴും സ്വന്തമായി കൊണ്ടുപോകുക. പകരം ഒരു ഹോസ് വെള്ളം നൽകുന്നു (ജാപ്പനീസ് ''ബിഡെറ്റ്'' ടോയ്‌ലറ്റുകൾ പോലെ, പക്ഷേ അതിന് തുല്യമല്ല).

[[മലേറിയ]], [[ഡെങ്കിപ്പനി]], കോളറ, വൈറൽ പനി എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്ത് മാത്രം കാണപ്പെടുന്നവയാണ്. ജലജന്യ വൈറസുകളുടെ പ്രജനനത്തിന് അനുയോജ്യമായ ഈർപ്പം നിറഞ്ഞ അന്തരീക്ഷം കാരണം, കാലവർഷ സമയം പ്രധാന പകർച്ചവ്യാധി സീസണുകളിൽ ഒന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കൊതുക് നാശിനികൾ പതിവായി പ്രയോഗിക്കണം, അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ മുറിയിൽ കൊതുക് കോയിലുകൾ അല്ലെങ്കിൽ കൊതുക് നാശക മാറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കണം, കിടക്കകൾക്ക് മുകളിൽ കൊതുക് വലകൾ ഉപയോഗിക്കണം. വിവിധ പ്രാദേശിക സുഗന്ധവ്യഞ്ജന സത്തുകളും എണ്ണകളും കൊതുകുകളെ അകറ്റുന്നു.

വേനൽക്കാല ദിവസങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്യുമ്പോൾ, ഉഷ്ണമേഖലാ സൂര്യന്റെ കാഠിന്യം ഒഴിവാക്കാൻ എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരു തൊപ്പി ധരിക്കുകയോ കുട കരുതുകയോ ചെയ്യുക, കൂടാതെ പരുത്തിവസ്ത്രം മാത്രം ധരിക്കുക. കാർബണേറ്റഡ് നാരങ്ങാനീരിൽ പഞ്ചസാര സിറപ്പ് അല്പം ഉപ്പും ചേർത്ത് നിർമ്മിച്ച &quot;ഷർബത്ത്&quot; എന്ന പ്രശസ്തമായ വഴിയരികിലെ സ്റ്റാൾ പാനീയം കുടിക്കുന്നത് നിർജ്ജലീകരണം ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കും.

=== വൈദ്യ പരിചരണം ===
കേരളത്തിലെ വൈദ്യ പരിചരണത്തിന്റെ നിലവാരം മികച്ചതാണ്, ചികിത്സാ വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും ചികിത്സാ ഗവേഷണത്തിനും ഇത് ഒരു ജനപ്രിയ സ്ഥലമാണ്. കേരളത്തിലെ പല ആശുപത്രികളും അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിലുള്ളവയാണ്. സർക്കാർ നടത്തുന്ന ക്ലിനിക്കുകളും ആശുപത്രികളും എല്ലാവർക്കും സൗജന്യമാണ്, പക്ഷേ തിരക്കേറിയതായിരിക്കും, സന്ദർശകർക്ക് ഏറ്റവും നല്ല ഐശ്ചികമല്ല. താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ നിരക്കിനു സ്വകാര്യ ആശുപത്രികൾ നല്ല ചികിത്സ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

ചെറിയ രോഗങ്ങൾക്ക്, മിക്കവാറും എല്ലാ സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളും അല്ലെങ്കിൽ ക്ലിനിക്കുകളും മതിയാകും. മിക്ക സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളും നന്നായി സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, നല്ല ഡോക്ടർമാരും സ്പെഷ്യലിസ്റ്റുകളും ഉണ്ട്. വലിയ നിരകൾ ഒഴിവാക്കാൻ ഔട്ട്-പേഷ്യന്റുകൾ അപ്പോയിന്റ്മെന്റ് എടുക്കേണ്ടതുണ്ട്, അവയിൽ മിക്കതിനും സമീപത്ത് ഫാർമസികളുണ്ട്.

വലിയ, സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആശുപത്രികൾ പ്രധാന മെട്രോ നഗരങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇവ പ്രധാന ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, ഇന്ത്യൻ നിലവാരം അനുസരിച്ച് ചെലവേറിയതാണ്. വലിയ പട്ടണങ്ങളിലെയും മെട്രോകളിലെയും മിക്ക ആശുപത്രികളും വിദേശ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കാർഡുകൾ സ്വീകരിക്കുന്നു, പ്രധാനമായും യുഎസ്, യൂറോപ്പ്, മധ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നൽകുന്ന വിദേശ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കാർഡുകൾ, മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ മെഡിക്കൽ ഇൻഷുറൻസ് കവറുകളും, ആശുപത്രി സ്വീകരണത്തിൽ ഹാജരാക്കേണ്ടതുണ്ട്.

കേരളത്തിൽ അഭിമാനകരമായ, വലിയ ആയുർവേദ ആശുപത്രികളും സൂപ്പർ-സ്പെഷ്യാലിറ്റി ആയുർവേദ ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളും ഉണ്ട്, ചിലത് ശസ്ത്രക്രിയകളും കാൻസർ ചികിത്സകളും നടത്താൻ പോലും സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. സാധാരണയായി, ആയുർവേദ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ &quot;അലോപ്പതി&quot; ആശുപത്രികളേക്കാൾ ചെലവേറിയതാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങൾക്ക് തെളിവുകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ചികിത്സ നൽകുന്ന ആശുപത്രികളാണ് എപ്പോഴും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത്.

===തെരുവുനായ്ക്കളുടെ ശല്യം===
കേരളത്തിലെ ഒറ്റപ്പെട്ട തെരുവുകളിൽ വിനോദസഞ്ചാരികൾ നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണം, കാരണം [[ആക്രമണകാരികളായ നായ്ക്കൾ|തെരുവുനായ്ക്കളുടെ ശല്യം]] അടുത്തിടെ വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2016 ൽ ഒരു സ്ത്രീ നായ്ക്കളുടെ ആക്രമണത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. രാത്രിയിൽ നിരവധി നായ്ക്കൾ കൂട്ടമായി അലഞ്ഞുതിരിയുന്നത് കാണാം.

==ബഹുമാനിക്കുക==
===ആരാധനാലയങ്ങൾ===
കേരളത്തിൽ മതങ്ങൾ ഐക്യത്തോടെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഓരോ മതത്തിന്റെയും ആചാരങ്ങളെയും അനുഷ്ഠാനങ്ങളെയും ബഹുമാനിക്കുന്നതിലൂടെയാണ് ഇത് നേടുന്നത്. അവരുടെ ആരാധനാലയങ്ങൾ സന്ദർശിക്കുന്നത് അവരുടെ സാംസ്കാരിക സ്വാധീനത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.

====ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങൾ====
കേരളത്തിലെ ചില ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ അഹിന്ദുക്കളെ അകത്ത് പ്രവേശിപ്പിക്കാറില്ല. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ ക്ഷേത്രപരിസരത്തിന് പുറത്ത് അഹിന്ദുക്കളെ പ്രവേശിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അടയാള ബോർഡ് പ്രദർശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ശബരിമലയും മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രങ്ങളും മാത്രമാണ് വ്യതിയാനം. അവയിൽ ഈ നിയന്ത്രണങ്ങളൊന്നുമില്ല. സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആരോടെങ്കിലും ചോദിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ ഛായാഗ്രഹണം നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. [[ശബരിമല]] ക്ഷേത്രത്തിൽ 10 നും 50 നും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള സ്ത്രീകളെ അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല. ഈ നിയമം ഇന്ത്യയുടെ സുപ്രീം കോടതി നിർത്തലാക്കിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, ഇത് ഇപ്പോഴും വളരെ നിഷിദ്ധമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വിഭാഗത്തിലുള്ള സ്ത്രീകൾ ഒരു സാഹചര്യത്തിലും പ്രവേശിക്കരുത്. മാത്രമല്ല, സുപ്രീം കോടതി വിധി ഒൻപത് അംഗ ഭരണഘടനാ ബെഞ്ചിന്റെ പുനഃപരിശോധനയിലാണ്. 

വൃത്തിയും വ്യക്തിശുചിത്വവും പ്രധാനമായതിനാൽ, ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവർക്ക് രാവിലെ കുളി ആവശ്യമാണ്.

ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ പല സ്ഥലങ്ങളിലും പുരുഷ സന്ദർശകർക്ക്, ഷർട്ട് ഇല്ലാതെ പരമ്പരാഗതമായ വസ്ത്രധാരണ രീതിയാണ് - ''മുണ്ട്'' നിയമം ഇല്ലെങ്കിലും ഷർട്ട് വേണ്ട എന്ന നിയമം നടപ്പിലാക്കും. മറ്റുള്ളവർ എന്താണ് ചെയ്യുന്നതെന്ന് ശ്രദ്ധിക്കുകയും പിന്തുടരുകയും ചെയ്യുക. ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് നിങ്ങളുടെ പാദരക്ഷകൾ നീക്കം ചെയ്യുക. സാധാരണയായി ലോക്കർ സൗകര്യങ്ങളില്ല, അതിനാൽ വിലകുറഞ്ഞ പാദരക്ഷകളാണ് ഏറ്റവും നല്ലത്.

സ്ത്രീകൾ നീളമുള്ള വസ്ത്രം ധരിക്കണം, ഷർട്ടും ട്രൗസറും ധരിക്കരുത്, ആർത്തവം ആരംഭിച്ചതിന് ശേഷം 7 ദിവസത്തേക്ക് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് വിലക്കിയിരിക്കുന്നു.

എന്നിരുന്നാലും, ഈ നിയമങ്ങളിൽ ചിലതിന് വ്യതിയാനങ്ങളുണ്ട്, അതിനാൽ സംശയമുണ്ടെങ്കിൽ പരിശോധിക്കുക.

====മുസ്ലിം പള്ളികൾ====
ചില മുസ്ലിം പള്ളികളിൽ സ്ത്രീകളെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിപ്പിക്കില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നവർ, ശരീരം, കാലുകൾ, കൈകൾ എന്നിവ മുഴുവൻ മൂടുന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച്, ഷാളോ സ്കാർഫോ ഉപയോഗിച്ച് തല മറയ്ക്കണം. ഫോട്ടോഗ്രാഫിയോ ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങളോ അകത്തേക്ക് അനുവദനീയമല്ല. പ്രവേശിക്കുന്ന എല്ലാവരും പാദരക്ഷ ഊരിവെക്കണം.

====ക്രൈസ്തവ പള്ളികൾ====
കേരളത്തിലെ ക്രൈസ്തവ പള്ളികളിൽ ക്രിസ്ത്യാനികളല്ലാത്തവരെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിപ്പിക്കണം. പുരുഷന്മാർ സാധാരണയായി ഇടനാഴിയുടെ ഇടതുവശത്തും സ്ത്രീകൾ വലതുവശത്തുമാണ് ഇരിക്കുന്നത്. കൂടുതൽ പരമ്പരാഗതമായ ചില പള്ളികളിൽ പീഠങ്ങൾ പോലുമില്ല; നിങ്ങൾ നിൽക്കേണ്ടിവരും. കുർബാന സമയത്ത് സ്ത്രീകൾ ഷാളോ സ്കാർഫോ ഉപയോഗിച്ച് തല മറയ്ക്കാറുണ്ട്.

====സിനഗോഗുകൾ====
കൊച്ചിയിലെ സിനഗോഗ് ശനിയാഴ്ചകളിൽ ജൂതന്മാരല്ലാത്തവർക്ക് തുറന്നിരിക്കില്ല. സന്ദർശകർ മാന്യമായി വസ്ത്രം ധരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. സ്ലീവ്‌ലെസ് ടോപ്പുകളും ഷോർട്ട് ട്രൗസറുകളും അനുവദനീയമല്ല.

====ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ====
കൊച്ചി, കോഴിക്കോട് ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇപ്പോഴും സജീവമാണെങ്കിലും, പല ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങളും ഇപ്പോൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല. സജീവമായ ഒരു ജൈന ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ, തല മറയ്ക്കുന്നതും മൂക്കും വായും മൂടുന്ന എന്തെങ്കിലും ഉൾപ്പെടെയുള്ള മാന്യമായ വസ്ത്രധാരണം ആവശ്യമാണ്, കാരണം ജൈനന്മാർ അങ്ങേയറ്റത്തെ അഹിംസയിൽ വിശ്വസിക്കുകയും ശ്വസിക്കാൻ സാധ്യതയുള്ള ഒരു ചെറിയ പ്രാണിയെ പോലും കൊല്ലാൻ ഇഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ചില ജൈന സന്യാസിമാർ നഗ്നതയിൽ വിശ്വസിക്കുകയും അവരുടെ ഫോട്ടോ എടുക്കുന്നത് കുറ്റകരമായി കണക്കാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിനാൽ ജൈന സന്യാസിമാരുടെ ചിത്രങ്ങൾ എടുക്കരുത്.

===ആചാരങ്ങളും സാമൂഹിക മര്യാദകളും===
ചില ആചാരങ്ങളും സാമൂഹിക മര്യാദകളും ഒരു സന്ദർശകനെന്ന നിലയിൽ ആദരവും ബഹുമാനവും ഉള്ളതായി മനസ്സിലാക്കണം.
* പരമ്പരാഗതമായി കേരളം ഒരു മാതൃാധിപത്യ സമൂഹമാണ്. സ്ത്രീകൾക്ക് കൂടുതൽ മുൻഗണനകളും പ്രാധാന്യവും നൽകുന്നു. നിരയിൽ, പൊതുഗതാഗതത്തിൽ ഇരിപ്പിടങ്ങളിൽ, പൊതുഗതാഗത കാത്തിരുപ്പു പട്ടികകളിൽ മുൻഗണന അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക സംവരണം മുതലായവയിൽ അവർക്ക് മുൻഗണനകൾ ലഭിക്കുന്നു.
* സ്ത്രീകൾ എളിമയുടെ പരമ്പരാഗത മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിക്കണമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. ഉദാഹരണത്തിന്, സ്ത്രീകൾ പുകവലിക്കുന്നതും മദ്യപിക്കുന്നതും ഒരു സാമൂഹിക വിലക്കായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു (അതിനാൽ നിങ്ങൾ അതിൽ പങ്കെടുക്കുകയാണെങ്കിൽ വിവേകത്തോടെയിരിക്കുക). സ്ത്രീകൾ കാൽമുട്ട് മൂടുന്ന ഷോർട്ട്സ് ധരിക്കണം. അവർ മുഴുനീള വസ്ത്രങ്ങളും പാവാടകളും ധരിച്ചാൽ നന്നായി യോജിക്കും.
* വൈൻ അല്ലെങ്കിൽ ബിയർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഇന്ത്യയിൽ മദ്യ ഉപഭോഗത്തിൽ കേരളം ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാനത്താണ്. പൊതു ഉപഭോഗം നിഷിധ്യമാണ്. മദ്യം കഴിക്കുന്ന സ്ത്രീകളെ പ്രത്യേകിച്ച് നിരസിക്കുന്നു; കോഴിക്കോട്, കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിലെ പ്രീമിയം ഹോട്ടലുകളിലെ ലോഞ്ചുകളും ബാറുകളും ഒഴികെ, സംസ്ഥാനം സന്ദർശിക്കുന്ന ഒരു സ്ത്രീ ഒരു ബാറിൽ പ്രവേശിക്കുന്നത് ബുദ്ധിശൂന്യമായിരിക്കും.
* ഏത് രൂപത്തിലുള്ള നഗ്നതയും ഇരുലിംഗക്കാർക്കും നിഷിധ്യമാണ്, പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകൾക്ക്. പുരുഷന്മാർ പൊതുസ്ഥലത്ത് അർദ്ധനഗ്നരായി ഇരിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്, എന്നിരുന്നാലും കടൽ തീരങ്ങളിലോ ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലോ ഒഴികെ ഇത് വളരെ കുറവാണ്. പൊതു കടൽ തീരങ്ങളിലോ നദികളിലോ സ്ത്രീകൾക്ക് നീന്തൽ വസ്ത്രങ്ങളോ ശരീരം മുഴുവൻ മൂടുന്ന തൂവാലകളോ ധരിക്കാം, പക്ഷേ ബിക്കിനി പൊതുവെ നിഷിധ്യവും പ്രശ്‌നങ്ങൾ ക്ഷണിച്ചുവരുത്തുന്നതുമായ ഒരു പ്രവർത്തനമാണ്. സ്വകാര്യ ഹോട്ടൽ പൂളിൽ ബിക്കിനി അനുവദിക്കുമോ എന്ന് ഒരു വനിതാ ഹോട്ടൽ സ്വീകരണ ജീവനക്കാരോട് സ്ഥിരീകരിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കടൽ തീരങ്ങളിലും നദികളിലും ഘാട്ടുകളിലും നീന്തൽക്കുളങ്ങളിലും ലിംഗ വേർതിരിവ് ഇല്ലെങ്കിലും, ക്ഷേത്രക്കുളങ്ങളിലും ചില പൊതു ഘാട്ടുകളിലും ലിംഗ വേർതിരിവ് നിലനിർത്തുന്നു.
* ബസ്സുകൾ പോലുള്ള ഏതൊരു പൊതുഗതാഗതത്തിലും, മുൻ നിരകൾ സ്ത്രീകൾക്കായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു. സീറ്റുകൾ ആളില്ലെങ്കിൽ പോലും പുരുഷന്മാർ അവിടെ ഇരിക്കരുത്.
* വലിയ ഹോട്ടലുകൾ ഒഴികെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കേരള സദ്യ (പരമ്പരാഗത കേരള വിഭവം) ഉണ്ടെങ്കിൽ, നിങ്ങൾ ഭക്ഷണം കഴിച്ച ഇല രണ്ടായി മടക്കി വെച്ചുകൊണ്ട് അവശിഷ്ടങ്ങൾ (എച്ചിൽ എന്ന് വിളിക്കുന്നു) മറ്റുള്ളവർ ഉപേക്ഷിക്കുന്നിടത്ത് ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതാണ്. വിളമ്പുന്ന സ്ഥലത്ത് അത് ഉപേക്ഷിച്ച് പോകരുത്.

== ബന്ധപ്പെടുക ==
കേരളത്തിൽ ഏതാണ്ട് 5G, 4G, 3G, 2G മൊബൈൽ നെറ്റ്‌വർക്കുകൾ എല്ലാസ്ഥലത്തും ലഭ്യമാണ്. 2023 മുതൽ, കേരളത്തിൽ 5G സേവനങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു, എല്ലാ പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിലും അതിവേഗ കണക്റ്റിവിറ്റി ലഭ്യമാണ്. പ്രധാന ഹോട്ടലുകൾ സൗജന്യ വൈ-ഫൈ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിൽ ഇന്റർനെറ്റ് കഫേകളും ഉണ്ട്. പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളും ഗൂഗിളുമായും ബിഎസ്എൻഎല്ലുമായും സഹകരിച്ച് സൗജന്യ വൈ-ഫൈ നൽകുന്നു. കൂടാതെ കേരള സർക്കാർ സൗജന്യ വൈഫൈ ഹോട്സ്പോട്ടുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.

== അടുത്ത ലക്ഷ്യസ്ഥാനം ==
* [[ബെംഗളൂരു]] (''ബാംഗ്ലൂർ'') — [[കർണാടക|കർണാടകയിലെ]] ഉദ്യാന നഗരം, ഇപ്പോൾ പബ്ബുകളുടെയും സാങ്കേതിക കമ്പനികളുടെയും നഗരമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
* [[കുറ്റാലം]] — കൊല്ലത്തിനടുത്തുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾക്കും എണ്ണ ചികിത്സയ്ക്കും പേരുകേട്ട പ്രദേശം.
* [[കന്യാകുമാരി]] - ഇന്ത്യുടെ തെക്കേ അറ്റത്തുള്ള പ്രദേശം. വിവേകാനന്ദ പാറ ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
* [[കൊടക്]] (''കൂർഗ്'') — ''ഇന്ത്യയിലെ സ്കോട്ട്ലൻഡ്'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു പ്രശസ്തമായ കുന്നിൻപുറ പട്ടണം.  കാപ്പിത്തോട്ടങ്ങൾ, ടിബറ്റൻ വാസസ്ഥലങ്ങൾ, വനമേഖലാ സഫാരികൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* [[ലക്ഷദ്വീപ്]] — പവിഴപ്പുറ്റുകളുടെ ദ്വീപുകൾ, ചെറിയ ദ്വീപസമൂഹങ്ങൾ, സ്കൂബ ഡൈവിംഗിന് പ്രശസ്തമായ വെള്ള മണൽ തീരങ്ങൾ.
*[[മധുരൈ]] (''മധുര'') - മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രത്തിന് പേരുകേട്ട നഗരം, വാസ്തുവിദ്യയുടെ പേരിൽ ലോകത്തിലെ 7 അത്ഭുതങ്ങളുടെ പുതിയ പട്ടികയിലേക്ക് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട ഒരു സ്ഥലം.
*[[മാലിദ്വീപ്]] - തിരുവനന്തപുരത്ത് നിന്ന് വിമാന സർവീസുകൾ വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ദ്വീപ് രാഷ്ട്രം, ജല കായിക വിനോദങ്ങൾക്കും കടൽ തീര വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
*[[മൈസൂരു]] (''മൈസൂർ'') - അയൽ സംസ്ഥാനമായ കർണാടകയുടെ സാംസ്കാരിക തലസ്ഥാനം, വലിയ കൊട്ടാരങ്ങൾക്കും ഉത്സവങ്ങൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്.
*[[ശ്രീലങ്ക]] (''സിലോൺ'') - ഇന്ത്യൻ മഹാസമുദ്രത്തിലെ ദ്വീപ് രാഷ്ട്രം. ബുദ്ധമത അവശേഷിപ്പുകളും ക്ഷേത്രങ്ങളും പ്രകൃതി രമണീയമായ സ്ഥലങ്ങളും കൊണ്ട് പേരുകേട്ട രാജ്യം. കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് എളുപ്പത്തിൽ വിമാനത്തിൽ എത്തിച്ചേരാം.

{{IsPartOf|ദക്ഷിണേന്ത്യ}}
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]</text>
      <sha1>dr8dpylzhaz6ivmf7x9ibd3pn0pbldl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കൊച്ചി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>618</id>
    <revision>
      <id>9405</id>
      <parentid>9100</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:05:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* മേഖലകൾ */</comment>
      <origin>9405</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="172801" sha1="ssvmtlm10a8gq7ef2jyvn5qn1heq4ya" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kochi banner.jpg|pgname=കൊച്ചി}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഒരു കോസ്മോപൊളിറ്റൻ നഗരമാണ് '''കൊച്ചി''' (മുമ്പ് കൊച്ചിൻ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു). കേരളത്തിലെ തിരക്കേറിയ വാണിജ്യ തുറമുഖം ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ''അറബിക്കടലിന്റെ റാണി എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന'' കൊച്ചിയിലെ ജനസംഖ്യ 2.1 ദശലക്ഷത്തിലധികം (2011) ആണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരപ്രദേശവുമാണ് കൊച്ചി.[[പ്രമാണം:SunsetChineseNet.jpg|thumb|upright=1.2|ഫോർട്ട് കൊച്ചി നഗരത്തിന്റെ പ്രതീകമായ ചൈനീസ് മത്സ്യബന്ധന വലകൾ]]
==മേഖലകൾ==
{{mapframe|width=460|height=620|staticmap=Kochi map.png}}
{{mapshape|type=page|wikicommons=Wikivoyage/Kochi.map}}
{{mapshapes|Q3522910}}&lt;!-- Metro --&gt;

{{Regionlist
| region1name=[[കൊച്ചി/പഴയ കൊച്ചി|പഴയ കൊച്ചി]]
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1items=''ഫോർട്ട് കൊച്ചി, മട്ടാഞ്ചേരി, വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപ്''
| region1description=പ്രധാനമായും ഒരു വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രം. കടലിനോട് ചേർന്ന ഭാഗമാണ് ''ഫോർട്ട് കൊച്ചി''. ഭംഗിയായി ക്രമീകരിച്ച കൊളോണിയൽ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഇടുങ്ങിയ റോഡുകൾ, ആംഗ്ലോ-ഡച്ച് സ്വാധീനമുള്ള കെട്ടിടങ്ങൾ, പുരാവസ്തുക്കൾ വിൽക്കുന്ന കടകൾ എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലും പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലും സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം വഴി കൊച്ചിയിലെത്തിച്ചേർന്ന ഗുജറാത്തി വ്യാപാരികളുടെ പേരുകേട്ട ഒരു വ്യാപാര നഗരമാണ് ''മട്ടാഞ്ചേരി''.

| region2name=[[കൊച്ചി/ഗോശ്രീ|ഗോശ്രീ ദ്വീപുകൾ]]
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2items=''ബോൾഗാട്ടി, വല്ലാർപാടം, വൈപ്പിൻ''
| region2description=ബോൾഗാട്ടിയിലാണ് ബ്രിട്ടീഷുകാർ രാജകീയ ഔദ്യോഗികവസതി സ്ഥാപിച്ചത്. പിന്നീട് അത് ഒരു പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലാക്കി മാറ്റി. വലിയ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ്, കുതിരസവാരി ട്രാക്കുകൾ, മറീന, ബോട്ട് യാർഡുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. നിരവധി മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമങ്ങൾ, വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമങ്ങൾ, പ്രശസ്തമായ ചെറായി കടൽതീരം എന്നിവയാൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ജനസാന്ദ്രതയുള്ള ദ്വീപുകളിൽ ഒന്നാണ് വൈപ്പിൻ.

| region3name=[[കൊച്ചി/എറണാകുളം|എറണാകുളം]]
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3items=''സിബിഡി, ഡൗണ്ടൗൺ, പ്രാന്തപ്രദേശം''
| region3description=കൊച്ചിയുടെ ഹൃദയ-ഗതാഗത കേന്ദ്രമായ ഇത് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഭാഗങ്ങളുള്ളതാണ്: മഹാത്മാഗാന്ധി റോഡ് (എം ജി റോഡ്) മറൈൻ ഡ്രൈവും ചിറ്റൂർ റോഡും പ്രധാന പാതയായുള്ള &quot;സെൻട്രൽ ബിസിനസ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്&quot; (CBD); ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ ഏരിയകളും എസ്എ റോഡിലും വൈറ്റില ജംഗ്ഷനിലും ബിസിനസ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റും ഉള്ള &quot;ഡൗൺടൗൺ&quot;, നിരവധി ബിസിനസ്, വാണിജ്യ മേഖലകളുള്ള പ്രാന്തപ്രദേശമാണ്.

| region4name=[[കൊച്ചി/കളമശ്ശേരി|കളമശ്ശേരി]]
| region4color= {{StdColor|t4}}
| region4items=
| region4description=കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവമായ ഓണത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായ വലിയ വാമന ക്ഷേത്രത്തിന് പേരുകേട്ട സ്ഥലം. കൊച്ചിൻ സർവകലാശാലയുടെയും മറ്റ് വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും ആസ്ഥാനം കൂടിയാണിത്.

| region5name=[[കൊച്ചി/തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറ]]
| region5color= {{StdColor|t5}}
| region5items=
| region5description=കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ പഴയ തലസ്ഥാനം, വിവിധ ചരിത്ര കൊട്ടാരങ്ങൾ, മ്യൂസിയങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതും കലകളുടെ കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിലും.
}}

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:Santa Cruz Cathedral front view 1.jpg|thumb|സാന്താക്രൂസ് കത്തീഡ്രൽ]]
''കൊടുങ്കാറ്റിൽ ജനിച്ചു വളർന്ന, ശത്രുതയിൽ വളർന്ന, യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾക്കായുള്ള പോരാട്ടഭൂമിയായി സ്ഥാപിതമായ ഒരു നഗരം.'' 1341-ൽ പെരിയാർ നദിയിലെ മഹാപ്രളയത്തിനുശേഷം ഒരു പുരാതന തുറമുഖ നഗരമായി രൂപീകൃതമായ കൊച്ചിയെക്കുറിച്ചുള്ള നല്ലൊരു വിവരണമാണിത്. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചേര കേരള സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വിഭജനത്തോടെ, ഈ പ്രദേശം മറ്റ് പ്രാദേശിക ജന്മിത്തസമ്പ്രദായത്തിലുള്ള പ്രഭുക്കന്മാരാൽ മത്സരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു പുതിയ രാജവംശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലായി. കോളനിവൽക്കരണത്തിന്റെ ആവിർഭാവത്തോടെ, കൊച്ചി മിക്കവാറും എല്ലാ കൊളോണിയൽ യൂറോപ്യൻ ശക്തികളുടെയും ആദ്യത്തെ പ്രധാന യുദ്ധഭൂമിയായി മാറി.

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദശകങ്ങളിലെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വളർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം, കൊച്ചി ഇപ്പോൾ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ജനസാന്ദ്രതയുള്ള നഗരപ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്. ഒന്നിലധികം പട്ടണങ്ങളുടെയും ദ്വീപുകളുടെയും സംയോജനമാണ് ഈ നഗരം, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ വ്യക്തിത്വമുണ്ട്.

===ചരിത്രം===
[[പ്രമാണം:Fort Kochi Beach Sunset 2.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചി ബീച്ച് സൂര്യാസ്തമയം]]
കൊച്ചിയിലെ വ്യാപാരികൾ 600 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് അറബികൾ, ഡച്ച്, ഫൊനീഷ്യക്കാർ, പോർച്ചുഗീസ്, ചൈനക്കാർ എന്നിവരുമായി കുരുമുളക്, ഏലം തുടങ്ങിയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെ വ്യാപാരം ആരംഭിച്ചു. ഇത് കൊച്ചിയെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കാനും പഴയ ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള കവാടമാകാനും സഹായിച്ചു. ഇന്ത്യയുടെ കോളനിവൽക്കരണം ആരംഭിച്ചത് അന്നത്തെ കൊച്ചിയിൽ നിന്നാണ്. പോർച്ചുഗൽ ആദ്യം കൊച്ചിയിൽ താവളം സ്ഥാപിച്ചു, തുടർന്ന് ഡച്ചുകാരും ബ്രിട്ടീഷുകാരും. 1814-ലെ ആംഗ്ലോ-ഡച്ച് ഉടമ്പടി, ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ബങ്ക ദ്വീപിന് പകരമായി കൊച്ചി ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് കൈമാറാൻ ഡച്ചുകാരെ നിർബന്ധിച്ചു. ബോൾഗാട്ടി ദ്വീപിലെ തലസ്ഥാനമായ ഫോർട്ട്കൊച്ചിയുടെയും ബ്രിട്ടീഷ് എറണാകുളത്തിൻ്റെയും ഒരു ചെറിയ എൻക്ലേവിലേക്ക് അവരുടെ നേരിട്ടുള്ള ഭരണം പരിമിതപ്പെടുത്തി, കൊച്ചിയിൽ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം സ്ഥാപിക്കാൻ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് കഴിഞ്ഞു. കൊച്ചി മഹാരാജാക്കന്മാർ അവരുടെ തലസ്ഥാനമായ തൃപ്പൂണിത്തുറയിൽ നിന്ന് കൊച്ചി രാജ്യത്തിൻ്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ ഭരിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, യഥാർത്ഥ ഭരണം നടത്തിയത് ''ദിവാൻമാരാണ്'' (പ്രധാനമന്ത്രിമാർ). സംസ്കാരം, കലകൾ എന്നിവയെ സംരക്ഷിക്കാനും പൊതുജനാരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ മേഖലകളിൽ വളരെയധികം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനും മഹാരാജാക്കന്മാർക്ക് വിട്ടു.

കൊച്ചിരാജാവിന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു 1500കളിൽ കൊച്ചിനഗരം. പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം എന്നാണ് ആ രാജവംശം അറിയപ്പെട്ടത്.

സാമുതിരിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്ന പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം അക്കാലത്ത് കൊച്ചിയിലെത്തിയ പോർച്ചുഗീസുകാരുമായി ചേർന്ന് സാമൂതിരിയെ തോൽപ്പിച്ചു. പതിയെ പോർച്ച്ഗീസുകാർ കൊച്ചിയിൽ അവരുടെ ആധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചു, ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ യൂറോപ്യൻ കോട്ടയായ മാന്വൽ കോട്ട അവർ സ്ഥാപിച്ചു. സാൻറാക്രൂസ് ഭദ്രാസനപള്ളി 1557 ലാണ് പോർച്ച്ഗീസുകാർ പണി കഴിപ്പിച്ചത്. പിന്നീട് കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്നും ജൂതന്മാർ 1565 ഇൽ കൊച്ചിയിലെത്തി. തുടർന്ന് കൊച്ചിയെ അത്യധികമായി സ്വാധീനിച്ച സംസ്കാരം ചൈനക്കാരുടേതായിരുന്നു. കൊച്ചിയുടെ അധികാരം 1795 ഇൽ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി പിടിച്ചെടുത്തു. ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കീഴിലാണ് 1866 ഇൽ കൊച്ചി ഒരു മുനിസിപാലിറ്റി പട്ടണമായി മാറിയത്. 1912 ഇൽ മട്ടാഞ്ചേരിയും 1913 ഇൽ എറണാകുളവും ഇതു പോലെ മാറി. 

'''സർ റോബർ ബ്രിസ്റ്റോ''' ആണ് കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ. സൂയസ് കനാൽ തുറന്നതിനുശേഷം, റോയൽ നേവിയിലെ മുതിർന്ന എഞ്ചിനീയറായ സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോവിന് ഒരു ആധുനിക വലിയ തുറമുഖത്തിന്റെ ആവശ്യകത തോന്നിയതോടെയാണ് ആധുനിക കൊച്ചിയുടെ അടിത്തറ ആരംഭിച്ചത്. ഇതിന്റെ ഫലമായി പുതിയ കൊച്ചി തുറമുഖം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ മനുഷ്യനിർമ്മിത ദ്വീപായ വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു.

1930-കളിൽ, തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യവും ബ്രിട്ടീഷ് മലബാറും ലയിപ്പിച്ച് മലയാളം സംസാരിക്കുന്ന ജനങ്ങളുടെ ഒരു പൊതു സംസ്ഥാനം രൂപീകരിക്കുന്നതിനുള്ള പൊതുജന പ്രതിഷേധത്തിൽ കൊച്ചി മഹാരാജാവ് പങ്കുചേർന്നു. മഹാരാജാവ് കേരള വർമ്മ രാജ ഈ പ്രക്ഷോഭത്തിന്റെ മുൻപന്തിയിലായിരുന്നു. കൊച്ചി പാർലമെന്റിൽ ഐക്യകേരള പ്രമേയം പാസ്സാക്കി. 1947-ൽ കൊച്ചി രാജ്യവും തിരുവിതാംകൂറും ലയിച്ച് തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി രാജകീയ സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചു. പുതുതായി രൂപീകരിച്ച ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ചേരുന്നതിന് വാദിച്ച ആദ്യ വ്യക്തികളിൽ ഒരാളായിരുന്നു കൊച്ചി മഹാരാജാവ്. ഒടുവിൽ, 1948-ൽ തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി സംസ്ഥാനം ഇന്ത്യയുമായി ലയിച്ചു.

1957-ൽ കേരളം രൂപീകൃതമായതുമുതൽ, കൊച്ചി കേരളത്തിന്റെ വാണിജ്യ തലസ്ഥാനവും കേരള ഹൈക്കോടതിയുടെ ആസ്ഥാനവുമാണ്. 2000 മുതൽ, വിനോദസഞ്ചാരം, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, തുറമുഖം എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുകൊണ്ട് കൊച്ചി അതിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ പുനരുജ്ജീവിപ്പിച്ചു.

===സംസ്കാരം===
[[പ്രമാണം:Fort-kochi-relics2.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചിയുടെ കൊളോണിയൽ കാലത്തെ സൗന്ദര്യം]]
ചരിത്രപരമായ വ്യാപാര പങ്കാളികളായ പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച്, അറബ്, ചൈനീസ്, ജാപ്പനീസ് എന്നിവയാൽ വളരെയധികം സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ട ഒരു ജഗന്മിത്ര സംസ്കാരമാണ് കൊച്ചിയിലുള്ളത്. കേരളത്തിലെ ലാറ്റിൻ സഭയുടെ ആസ്ഥാനമാണ് കൊച്ചി, നിരവധി കത്തോലിക്കാ സഭകളും അനുയായികളും ഇവിടെയുണ്ട്.

പരമ്പരാഗതമായി കൊച്ചി വിവിധ ഇന്ത്യൻ, അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹങ്ങളുടെ ഒരു കലവറയായിരുന്നു. സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾ കുടിയേറ്റത്തിന്റെ ആദ്യ തരംഗത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. തുടർന്ന് ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിനും പത്താം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിൽ ജൂതന്മാർ. അറബ് വ്യാപാരികളും കൊച്ചിയിൽ ശക്തമായ ഒരു വാസസ്ഥലം സ്ഥാപിച്ചു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഗുജറാത്തികൾ കൊച്ചിയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കി, പ്രത്യേകിച്ച് മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ. അവിടെ അവർ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിലും മറ്റ് മേഖലകളിലും ശക്തമായ പങ്ക് വഹിച്ചു.

പിന്നീട്, കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, പോർച്ചുഗീസുകാർ, ഡച്ചുകാർ, ഫ്രഞ്ചുകാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരെല്ലാം കൊച്ചിയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കി. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് ശക്തമായ സ്വാധീനമുണ്ടായിരുന്നു.

1970 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ, പഞ്ചാബികൾ ഇവിടെ സ്ഥിരതാമസമാക്കി, പ്രാദേശിക ഓട്ടോമൊബൈൽ വ്യവസായത്തിൽ തങ്ങളുടെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യം കേന്ദ്രീകരിച്ചു. രാജകീയ കാലം മുതൽ തമിഴർ, തെലുങ്കർ, കന്നഡികർ എന്നിവരെല്ലാം ചെറിയ വാസസ്ഥലങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമായും മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വലിയ പ്രവാസി ജനസംഖ്യ കൊച്ചിയിലുണ്ട്.

വ്യത്യസ്ത സംസ്കാരങ്ങൾക്ക് തുല്യ ബഹുമാനം നൽകുന്ന പാരമ്പര്യമുള്ള ഒരു നഗരമായതിനാൽ, ഉയർന്ന തലത്തിലുള്ള സഹിഷ്ണുത നിലനിൽക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമങ്ങളിലും ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലും സാമൂഹിക മാന്യത നിലനിൽക്കുന്നു.

===കാലാവസ്ഥ===
{{Climate chart
|കൊച്ചി
|20.6 |33.7 |1.8
|21.8 |34.6 |14.5
|23.9 |34.8 |39.5
|24.7 |34.4 |116.0
|24.5 |33.2 |225.4
|23.5 |30.7 |595.8
|23.1 |30.0 |571.0
|23.3 |30.2 |458.3
|23.3 |30.9 |358.8
|23.2 |31.8 |343.2
|22.9 |32.6 |175.9
|21.8 |32.9 |53.4

|float=right
|clear=right
|ശ്രോതസ്സ്=[[:w:കൊച്ചി]]
|description='''കാലാവസ്ഥ ചാർട്ട് - കൊച്ചി'''
}}
കൊച്ചിയിൽ ഒരു സാധാരണ ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. പകൽ താപനില 30°C നും 35°C നും ഇടയിലാണ്. രാത്രിയിൽ ഏകദേശം 24°C നും ഇടയിലാണ്. മെയ് പകുതിയോടെ ആരംഭിക്കുന്ന കനത്ത കാലവർഷം മഴ ലഭിക്കുന്ന ആദ്യ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊച്ചി. അതിനാൽ മെയ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ ആദ്യ ആഴ്ച വരെ കനത്ത മഴ ലഭിക്കും. കാലവർഷ കാലത്ത് പകൽ താപനില 25°C നും 30°C നും ഇടയിൽ കുറയും. സെപ്റ്റംബർ മുതൽ ഫെബ്രുവരി ആദ്യം വരെ കാലാവസ്ഥ നല്ലതാണ്, തണുത്ത കാറ്റും നേരിയ മഴയും ഉണ്ടാകും. ഫെബ്രുവരിയിൽ വേനൽക്കാലം ആരംഭിക്കും. താപനില ഒരിക്കലും 40°C യിൽ എത്തില്ലെങ്കിലും, ഉയർന്ന ആർദ്രത വേനൽക്കാലത്തെ അസ്വസ്ഥമാക്കും. മെയ് ആരംഭം വരെ ഇത് തുടരും. ഇടയ്ക്കിടെ പെയ്യുന്ന മഴ വേനൽക്കാലത്തിന്റെ കാഠിന്യത്തെ തണുപ്പിക്കും.

====എപ്പോൾ സന്ദർശിക്കണം====
ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെയാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സന്ദർശകർ എത്തുന്ന സമയം. ഡിസംബർ മാസമാണ് ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ മാസം. പ്രശസ്തമായ കൊച്ചിൻ കാർണിവൽ, ക്രിസ്മസ് ആഘോഷങ്ങൾ എന്നിവയോടൊപ്പം നിരവധി ഉത്സവങ്ങളും പ്രത്യേക ആകർഷണങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. ഓണം സീസൺ (ഓഗസ്റ്റ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ പകുതി വരെ) വിവിധ ആഘോഷങ്ങളുടെ പരമ്പരാഗത ശ്രേണിയിൽ തിരക്കേറിയ ഒരു വിനോദസഞ്ചാര സീസണാണ്. മഴക്കാലം പുനരുജ്ജീവന സീസണായി ടൂറിസം വകുപ്പ് വളരെയധികം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ക്രമേണ കനത്ത മഴ അനുഭവിക്കാൻ സന്ദർശിക്കാൻ ജനപ്രിയമായ സീസണായി മാറുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, കഠിനമായ വേനൽക്കാലവും ഇന്ത്യൻ ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാര സീസണും കണക്കിലെടുത്ത് മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് ഉചിതം.

===വിനോദസഞ്ചാര വിവരങ്ങൾ===
സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ ''കേരള ടൂറിസം ഡെവലപ്‌മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ'' (''കെ.ടി.ഡി.സി'') ഓഫീസുകളിൽ സൗജന്യ വിവരങ്ങളും നഗര ഭൂപടങ്ങളും ലഭ്യമാണ്:
* {{Go
| name=വിമാനത്താവള വിനോദസഞ്ചാര കൗണ്ടർ| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 261-1308, +91 484 261-1309 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=രണ്ട് ടെർമിനലുകളുടെയും '''വരവ്''' ഹാളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=കേന്ദ്ര ടോൾ-ഫ്രീ നമ്പർ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+1 800 425 4747 (US/Canada) | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=
}}
* {{Go
| name=നഗര വിനോദസഞ്ചാര വിവര കേന്ദ്രം | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 238-1743 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=പാർക്ക് അവന്യൂവിലെ പഴയ കളക്ടറേറ്റിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=റെയിൽവേ വിനോദസഞ്ചാര കാര്യാലയം| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 237-8723 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=എറണാകുളം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=വിനോദസഞ്ചാര സ്വീകരണ കാര്യാലയം| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 235-3534 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=കെ.ടി.ഡി.സി സിറ്റി യാത്രകൾ ആരംഭിക്കുന്നതും അവസാനിക്കുന്നതുമായ മറൈൻ ഡ്രൈവിൽ.
}}
* {{Listing
| name=ജില്ലാ വിനോദസഞ്ചാര അഭിവൃദ്ധി ആലോചനാസമിതി| alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 236-7334, +91 484 238-3988 | tollfree=
| hours= | price=
| content=കൊച്ചി ജില്ലയിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് നൽകൽ.
}}

==എത്തിച്ചേരുക==
കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനമെന്ന നിലയിൽ, ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും മറ്റ് ചില അന്താരാഷ്ട്ര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് വ്യോമ, റോഡ്, റെയിൽ, ജലഗതാഗത മാർഗ്ഗങ്ങൾ സുഗമമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ചില അന്താരാഷ്ട്ര നഗരങ്ങളിലേക്ക് കൊച്ചിയിൽ നിന്നു നേരിട്ട് വിമാനസേവനം ഉണ്ട്. 

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Cochin International Airport.JPG|thumb|[[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]]]
[[പ്രമാണം:Kerala State Road Transport Volvo 8400 operating Route 610.jpg|thumb|കെഎസ്ആർടിസി ഓറഞ്ച് (അല്ലെങ്കിൽ) താഴ്ന്ന നില ബസ്സ്]]
{{Main|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം}}
* {{Listing
| name=[[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] ({{IATA|COK}}) | alt= | url=https://cial.aero/ | email=
| address= നെടുമ്പാശ്ശേരി | lat=10.151944 | long=76.401944 | directions= നഗര മധ്യത്തിൽ നിന്ന് 29 കി.മീ. ദൂരം
| phone=+91 484 305-3000, +91 484 261-0115, +91 484 261-1322, +91 484 261-0033 (വിമാന നിലയും യാത്രാ വിവരങ്ങളും അറിയുവാൻ) | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia=Cochin International Airport | wikidata=Q592172
| lastedit=2026-06-28
| content=കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിമാനത്താവളവും ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള പ്രധാന കവാടങ്ങളിലൊന്നുമാണ് ഇത്. സൗരോർജ്ജം ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഏക വിമാനത്താവളം കൂടിയാണിത്. മധ്യപൂർവേഷ്യയ്ക്കും ഏഷ്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്. വിനോദസഞ്ചാര സീസണിൽ യൂറോപ്പിൽ നിന്നും യുഎസിൽ നിന്നും പതിവായി നേരിട്ടുള്ള സേവനങ്ങളുണ്ട്. അന്താരാഷ്ട്ര പ്രീമിയം ബ്രാൻഡ് മദ്യം, പെർഫ്യൂം, ചോക്ലേറ്റ്, മറ്റ് ഇനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ മികച്ച ശേഖരം മത്സരാധിഷ്ഠിത വിലയ്ക്ക് പ്രദാനം ചെയ്യുന്ന ഒരു ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ മേഖല അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലിൽ ഉണ്ട്.
}}

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Ernakulam Town North Railway Station DSW.jpg|thumb|എറണാകുളം ടൗൺ]]
[[പ്രമാണം:Ernakulam Junction.jpg|thumb|എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ പ്രവേശന കവാടം]]
ഇന്ത്യയുടെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് ട്രെയിൻ സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. കേരളത്തിലേക്ക് പോകുന്ന മിക്ക ട്രെയിനുകൾക്കും ഇവിടെ പ്രധാന സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. നഗരപരിധിക്കുള്ളിൽ രണ്ട് പ്രധാന റെയിൽ ടെർമിനലുകളുണ്ട്.
{{Cautionbox|എറണാകുളത്തെ രണ്ട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്ത്, ഈ ജോലികൾ പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ യാത്രക്കാർക്ക് താൽക്കാലിക സ്വഭാവമുള്ള ചില അസ്വസ്ഥതകൾ പ്രതീക്ഷിക്കാം.}}
* {{Go
| name= എറണാകുളം ടൗൺ | alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= +91 484 239-0970| tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q5392597
| lastedit=2026-06-28
| content=പ്രധാനമായും നഗരാന്തര ട്രെയിനുകൾക്കും കോട്ടയത്തേക്കോ അവിടെ നിന്നോ സാധാരണയായി യാത്ര ചെയ്യുന്ന കുറച്ച് ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾക്കും. ഈ സ്റ്റേഷനെ ''എറണാകുളം നോർത്ത്'' എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ''' ERN''' ആണ് സ്റ്റേഷൻ കോഡ്.
}}
* {{Go
| name= എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ | alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= +91 484 237-5419| tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q5392597
| lastedit=2026-06-28
| content=ആറു പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ ഉള്ള ഈ സ്റ്റേഷൻ, പൂർണ്ണമായും വികലാംഗർക്ക് അനുയോജ്യമായതും, പ്രധാനപ്പെട്ടൊരു സ്റ്റേഷനുമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റുഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകുന്ന ദൂർഘ ദൂര തീവണ്ടികളും വരുന്ന തീവണ്ടികളും ഈ സ്റ്റേഷനിലൂടെ കടന്നു പോകുന്നു. റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ സൗകര്യമുള്ള ഭക്ഷണശാല, വിശാലമായ വിശ്രമമുറി, പുസ്തകങ്ങളും മറ്റും വാങ്ങിക്കാനാവശ്യമായ ചെറിയ കടകൾ, മെഡിക്കൽ ഷോപ്പ്, വൈകിയെത്തുന്നവർക്ക് താൽക്കാലികമായി തങ്ങുവാനും ശുചിയാവുവാനും പറ്റുന്ന ഡോർമെട്ടറി സംവിധാനം ഒക്കെ ഈ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ഉണ്ട്. ഈ സ്റ്റേഷനെ ''എറണാകുളം സൗത്ത്'' എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ''' ERS''' ആണ് സ്റ്റേഷൻ കോഡ്.
}}
('''റെയിൽവേ സേവനങ്ങൾക്ക്:''' ☎ 131 ☎ 133 &lt;br&gt;  
റിസർവേഷനുമായി ബന്ധപ്പെട്ടകാര്യങ്ങൾ തിരക്കാൻ: ☎ 132 ☎ 1361)&lt;br&gt;

ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ നിർത്തുന്ന ആലുവ, അങ്കമാലി, തൃപ്പൂണിത്തറ തുടങ്ങി മൂന്ന് സബ്-അർബൻ സ്റ്റേഷനുകൾ കൊച്ചി നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലുണ്ട്. നഗരം സന്ദർശിക്കാൻ വരുന്നവർ രണ്ടുമാസം മുമ്പുതന്നെ ടിക്കറ്റുകൾ ബുക്കു ചെയ്യേണ്ടതാണ്. സീസണൽ സമയമാണെങ്കിൽ ട്രൈനിൽ ടിക്കറ്റു കിട്ടുക എന്നത് അല്പം ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണ്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ അധിക നിരക്കിൽ തത്കാൽ ടിക്കറ്റ് എടുക്കാവുന്നതാണ്. ട്രെയിൻ യാത്ര പുറപ്പെടുന്നതിന് ഒരു ദിവസം മുമ്പാണ് തത്കാൽ ടിക്കറ്റ് നൽകി വരുന്നത്. ഇത് ഓൺലൈനായും ബുക്ക് ചെയ്യാമെന്നിരിക്കിലും സ്റ്റേഷനിൽ നേരിട്ടു പോയി ബുക്കു ചെയ്യുന്നതാവും നല്ലത്. മുബൈയിൽ നിന്നും വരുന്നവർക്ക് കൊങ്കൺ വഴി വന്നാൽ നല്ലൊരു യാത്രാനുഭവം ആയിരിക്കും അത്.

===ബസ്സ് മാർഗ്ഗം===
തെക്കൻ കേരളത്തിലെ എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും വടക്കൻ കേരളത്തിൽ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്. ഇതിൽ കേരളാ സർക്കാരുടെ ട്രാൻസ്പോർട്ട് ബസ്സുകളും സ്വകാര്യ ബസ്സുകളും പെടുന്നു. കേരളത്തിനു പുറത്ത് സമീപ സംസ്ഥാനങ്ങളായ കർണാടക, തമിഴ്‌നാട് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. അതാത് സർക്കാരുടെ ബസ്സ് സേവനങ്ങൾക്കു പുറമേ സ്വകാര്യ ബസ്സുകൾ ഈ മേഖലയിലും നിരവധിയുണ്ട്.

കേരള സർക്കാരുടെ മൂന്നുതരം ബസ്സുകളാണ് സേവനം നടത്തുന്നത്. സൂപ്പർ ഫാസ്റ്റ്, എക്സ്‌പ്രസ് (അടിസ്ഥാന, ശീതീകരിക്കാത്തത്) ഗരുഡ ഹൈ-ടെക് (വോൾവോ പ്രീമിയം) എന്നിവയാണവ. കർണാടക സർക്കാരിന്റെ ബസ്സുകളും ദിവസേന നഗരത്തിൽ എത്തുന്നുണ്ട്. ബെംഗളൂരു, മൈസൂരു, മംഗലാപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കായി മൂന്നുതരം ബസ്സ് സേവനങ്ങളാണ് കർണാടക സർക്കാരും നടത്തിവരുന്നത്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് സേവനം നടത്തുന്ന രാജഹംസ,  സെമി-സ്ലീപ്പർ ശിതീകരിച്ച ബസ്സായ ''ഐരാവത്'', ശിതീകരിച്ച സ്ലീപ്പർ കോച്ചായ ''അമ്പാരി'' എന്നിവയാണവ. തമിഴ്‌നാട് എസ്‌ഇടിസി [[മധുരൈ]], [[ഊട്ടി]], [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[തിരുനെൽവേലി]], [[സേലം (ഇന്ത്യ)|സേലം]], [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി]] തുടങ്ങിയ നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് സൂപ്പർഫാസ്റ്റ്, എക്സിക്യൂട്ടീവ് സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. മിക്ക അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സുകളും നഗരത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്തുള്ള രാജാജി റോഡിൽ കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ''സെൻട്രൽ, അന്തർ സംസ്ഥാന  ബസ്സ് സ്റ്റേഷനിൽ'' (സി‌ബി‌എസ്) നിന്ന് യാത്ര ആരംഭിക്കുകയും അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. സി‌ബി‌എസിലെ തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിന്, ചില പ്രാദേശിക കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബസ്സുകൾ പാർക്ക് അവന്യൂവിലെ കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബോട്ട് ജെട്ടി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്ന് സേവനങ്ങൾ ആരംഭിക്കുകയും അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

സർക്കാർ സേവനങ്ങൾക്ക് പുറമേ, നിരവധി സ്വകാര്യ ബസ്സ് കമ്പനികൾ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലേക്കും മുംബൈ, ഗോവ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ക്രമീകരിച്ച സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ഈ ബസ്സുകളെല്ലാം എക്സിക്യൂട്ടീവ് അല്ലെങ്കിൽ പ്രീമിയം സേവനങ്ങളാണ്. മികച്ച സൗകര്യങ്ങളും ഉയർന്ന നിരക്കുകളും ശിതീകരിച്ചതുമായ യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. [https://www.redbus.in/ റെഡ്ബസ്സ്], [https://www.kpntravels.in/ കെപിഎൻ ട്രാവൽസ്],   [https://in.via.com/ വയാ.കോം], എന്നിങ്ങനെ നിരവധി ഓൺലൈൻ ബസ്സ് ബുക്കിംഗ് സൈറ്റുകൾ നിലവിലുണ്ട്.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ കൊച്ചിയിൽ ഗതാഗതം ഒച്ചിന്റെ വേഗതയിൽ നീങ്ങുന്നു. വായു മലിനീകരണം മോശമാണ്, പുകമഞ്ഞുള്ള [[ഡെൽഹി|ഡെൽഹിയേക്കാൾ]] എത്രയോ മികച്ചതാണെങ്കിലും. ഭൂമിശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ച് നല്ല അറിവോ വിശ്വസനീയമായ ഗതാഗത ഐശ്ചികമോ ഇല്ലെങ്കിൽ, ഒരു ദിവസം മൂന്നോ നാലോ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ പദ്ധതികൾ പരിമിതപ്പെടുത്തുക.

കറങ്ങി നടക്കുന്നതിനു അധികം ബുദ്ധിമുട്ടില്ലാത്തതും  സാമ്പത്തിക ചെലവു കുറവുമുള്ള ഒരു സ്ഥലമാണ് കൊച്ചി.  മഹാത്മാ ഗാന്ധി റോഡാണ് പ്രധാന റോഡ്. ചില സമയങ്ങളിൽ (രാവിലെ 8 മുതൽ 10 മണി വരെയും, ഉച്ചയ്ക്ക് 1:30 മുതൽ 2:30 മണി വരെയും, വൈകീട്ട് 5:30 മുതൽ 7:00 മണി വരെയും) ഈ വഴി യാത്ര വളരെയധികം ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ''നോർത്ത്'' മേൽപ്പാലവും ''സൗത്ത്'' മേൽപ്പാലവും ഗതാഗതസ്തംഭനം മൂലം ദുർഘടാവസ്ഥയിലായിരിക്കും. ഇടറോഡുകളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് ഗതാഗതസ്തംഭനം ഒഴിവാക്കി യാത്രചെയ്യാൻ സഹായിക്കും.

കൊച്ചിയിൽ സ്ഥലങ്ങൾക്ക് പൊതുവെയുള്ള മേൽവിലാസമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അതായത് ഇവിടെ കെട്ടിടങ്ങൾക്കോ പ്രദേശങ്ങൾക്കോ പ്രത്യേകമായി നമ്പർ ഇല്ല. മിക്ക കെട്ടിടങ്ങൾക്കും അവയുടേതായ പേരുകൾ ഉണ്ട്, അവ സാധാരണയായി വിലാസത്തിനായുള്ള റോഡിന്റെ പേരിനൊപ്പം ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. ഉദാ: ''ആലപ്പാട്ട് ഹൗസ്, ദിവാൻസ് റോഡ്, ലക്ഷ്മി ആശുപത്രിക്ക് സമീപം, കൊച്ചി''.

ചില ആഡംബര പ്രദേശങ്ങൾക്ക് സ്വന്തമായി വീടുകൾക്ക് നമ്പറിംഗ് സംവിധാനമുണ്ട്. പനമ്പിള്ളി നഗറും ഗിരി നഗറും വിവിധ സോണുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഓരോ വീടിനും അതിന്റേതായ സോൺ നമ്പറും തുടർന്ന് ഒരു വീട്ടു നമ്പറും ഉണ്ട്. പല താമസയോഗ്യമായ മേഖലകളും അവരുടേതായ കൂട്ടായ്മകൾ രൂപീകരിക്കുകയും സ്വന്തമായി വിലാസ സംവിധാനം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. മിക്ക താമസയോഗ്യമായ കോളനികളിലോ പ്രദേശങ്ങളിലോ, പ്രവേശന കവാടത്തിൽ ഒരു ഭൂപട ചിഹ്നം കാണപ്പെടുന്നു. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ കൂടുതൽ പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള നമ്പറിംഗ് സംവിധാനമുണ്ടെങ്കിലും, ഇപ്പോഴും നാട്ടുകാർ വീട്ടു നമ്പറുകളേക്കാൾ അടുത്തുള്ള അതിരടയാളങ്ങളാണ് വിലാസത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

ടാക്സി ഡ്രൈവർമാരുമായി ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നതിന്, നിങ്ങൾ അടുത്തുള്ള അതിരടയാളങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം.

===ബസ്സ് മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിയിൽ മികച്ച ഒരു പൊതു ബസ്സ് ശൃംഖലയുണ്ട്. സർക്കാർ നടത്തുന്ന കെഎസ്ആർടിസിയും സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർമാരും നാല് തരം ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു. ഏറ്റവും സാധാരണമായ ഐശ്ചികം സ്വകാര്യമായി സേവനം നടത്തുന്ന '''നീല ബസ്സുകൾ''' ('ലൈൻ ബസുകൾ' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) ആണ്, ഇത് നിരക്ക് കുറഞ്ഞതും അലസമല്ലാത്തതുമായ യാത്ര നൽകുന്നു. പല ലക്ഷ്യസ്ഥാന ബോർഡുകളിലും ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ മിക്ക ബസ്സ് കണ്ടക്ടർമാർക്കും അടിസ്ഥാന ഇംഗ്ലീഷിൽ സഹായം നൽകാൻ കഴിയുന്നതിനാൽ ഇവ ഉപയോഗിക്കുന്നത് അത്ര ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. പ്രവൃത്തിദിവസങ്ങളിലെ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ ബസ്സുകൾ, പ്രത്യേകിച്ച് പാത 1-ൽ തിരക്ക് അനുഭവപ്പെടാൻ ഇടയാക്കും. സർക്കാർ നടത്തുന്ന കെഎസ്ആർടിസി '''തിരു-കൊച്ചി''' എന്ന നോ-ഫ്രിൽ നഗര സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, ഇവയും ഒരേ റെഡ്-ബസ്സ് പാതകളിൽ തന്നെ സേവനം നടത്തുന്നു. തിരു-കൊച്ചി ബസ്സുകളെ മറ്റ് ബസ്സുകളിൽ നിന്ന് അവയുടെ നീല-വെള്ള ലിവറി ഉപയോഗിച്ച് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും. മിക്ക റെഡ്, തിരുകൊച്ചി ബസുകളും പ്രധാനമായും '''വൻ 4 പാതകളിൽ''' ഓടുന്നു. ഇവ നഗരത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഈ വൻ 4 പാതകൾക്കിടയിൽ സ്ഥലങ്ങളെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മറ്റ് ഫീഡർ പാതകളുണ്ട്. വൈറ്റില്ല-വൈറ്റില്ല സർക്കുലർ സേവനങ്ങൾ നഗരത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. എല്ലാ നഗര ബസ്സുകളുടെയും ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ നിരക്ക് ₹8 ആണ്. ശരാശരി കാത്തിരിപ്പ് സമയം 1-10 മിനിറ്റാണ്.

സാധാരണ നഗര സേവനങ്ങൾക്ക് പുറമേ, ജെഎൻഎൻയുആർഎമ്മിന്റെ ഫണ്ടിംഗിൽ കെഎസ്ആർടിസി രണ്ട് ക്ലാസ് ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ഇവയെ മറ്റ് നഗര ബസ്സുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി അതിന്റെ വ്യത്യസ്തമായ ലിവറിയും ജെഎൻഎൻയുആർഎം ലോഗോയും കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും.

പ്രീമിയം യാത്രയ്ക്കായി, '''ഓറഞ്ച് ബസുകൾ''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന താഴ്ന്ന നില ശീതീകരിച്ച വോൾവോ സേവനങ്ങൾ പല പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ആദ്യത്തെ 5 കിലോമീറ്ററിന് ₹10 ഉം അതിനുശേഷം ഓരോ കിലോമീറ്ററിനും ₹2 ഉം ആണ് നിരക്ക്. ശരാശരി കാത്തിരിപ്പ് സമയം 10-30 മിനിറ്റാണ്. യാത്രക്കാരുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം ഈ ബസ്സുകൾക്ക് പാതയിലെവിടെയും നിർത്താൻ കഴിയും. ഓരോ സ്റ്റോപ്പിലും പാത കുറിപ്പുകൾ ഇംഗ്ലീഷിൽ ലഭ്യമാണ്.

'''ഹരിത ബസ്സുകൾ''' എല്ലാ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളെയും നഗരമധ്യവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ശീതീകരിക്കാത്ത താഴ്ന്ന നില സേവനം നൽകുന്നു. മികച്ച നിലവാരം പുലർത്തിക്കൊണ്ട് നിരവധി വിദൂര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ഇത് ബജറ്റ് വിനോദയാത്രാ സഞ്ചാരികൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്. ആദ്യ 5 കിലോമീറ്ററിന് ₹5 ഉം അതിനുശേഷം ഓരോ കിലോമീറ്ററിനും 75 പൈസയുമാണ് നിരക്ക്. 3 ലൈനുകൾ മാത്രമേ സേവനം നടത്തുന്നുള്ളൂ, അത് ഉടൻ വർദ്ധിപ്പിക്കും. ഓറഞ്ച് ബസ്സ് പോലെ, യാത്രക്കാരുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം ഈ ബസ്സുകളും പാതയിൽ എവിടെയും നിർത്തുന്നു. ഓറഞ്ച്/ഹരിതമുള്ള ബസ്സ്ടൈംടേബിൾ [https://ksrtc.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Kerala_Timetable.pdf കർണാടക എസ്ആർടിസി സൈറ്റ്] ൽ ലഭ്യമാണ്.

എല്ലാ നഗര ബസ്സ് സേവനങ്ങളും രാവിലെ 6 മണി തുടങ്ങി രാത്രി 10 മണിയോടെ അവസാനിക്കും. ഓരോ ബസ്സിന്റെയും മുൻവശത്ത് സ്ത്രീകൾക്കായി ഒരു നിശ്ചിത എണ്ണം സീറ്റുകൾ നീക്കിവച്ചിട്ടുണ്ട്, സ്ത്രീകൾ അവിടെ ഇരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ പുരുഷന്മാർ അവ ഒഴിവാക്കണം.

വ്യത്യസ്ത പാതകളിലുള്ള ബസ്സ് സേവനങ്ങൾക്ക് വ്യത്യസ്ത ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ/സ്റ്റോപ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. നഗരത്തിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള പ്രധാന ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ ഇവയാണ്:

* {{Marker|type=go
|name=രാജീവ് ഗാന്ധി ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ
|lat=10.1083472 |long=76.3508145
}} — [[ആലുവ|ആലുവയിൽ]] ഒരു വലിയ ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ, വിമാനത്താവളത്തിന് ഏറ്റവും അടുത്തായി ദീർഘദൂര സേവനങ്ങൾക്കുള്ള ഇടത്താവളം.
* {{Marker|type=go
|name=സിവിൽ സ്റ്റേഷൻ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ് |address=കാക്കനാട്
|lat=10.0185067 |long=76.3438684
}} — ഒരു വാണിജ്യ, വിവരസാങ്കേതിക മേഖല.
* {{Marker|type=go
|name=കലൂർ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9941089 |long=76.2917615
}} — ഒരു പ്രധാന നഗര ബസ്സ് സ്റ്റേഷനും ദീർഘദൂര സ്വകാര്യ ബസ്സുകൾക്കുള്ള ഇടത്താവളവും.
* {{Marker|type=go
|name=മേനക ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9781744 |long=76.2769805
}} — എറണാകുളത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത് ഷോപ്പിംഗ്, സമീപത്ത് ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റ്.
* {{Marker|type=go
|name=സൗത്ത് ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂൾ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9682086 |long=76.2880661
}} — സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ളത്.
* {{Marker|type=go
|name=കൊച്ചി ഫോർട്ട് പ്രൈവറ്റ് ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.968012 |long=76.244676
}} — പഴയ പട്ടണത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത്.
* {{Marker|type=go
|name=തേവര കെ.യു.ആർ.ടി.സി ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9476390 |long=76.2925244
}} — താഴ്ന്ന നില ബസ്സുകൾക്ക് മാത്രം.
* {{Marker|type=go
|name=തോപ്പുംപടി ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9353365 |long=76.2622891
}} — മട്ടാഞ്ചേരിയിലേക്കുള്ള പ്രധാന കവല
* {{Marker|type=go
|name=വൈറ്റില മൊബിലിറ്റി ഹബ്
|wikidata=Q7944049
}} — മിക്കവാറും എല്ലാ നഗര ബസ്സുകളും അന്തർ നഗര/അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സുകളും സംഗമിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ, വലിയ ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ. എല്ലാ ഓപ്പറേറ്റർമാരുടെയും എല്ലാ അന്തർ നഗര/അന്തർ സംസ്ഥാന സേവനങ്ങളുടെയും ടെർമിനസാണിത്. ഇത് മെട്രോ, ജല മെട്രോ സംവിധാനങ്ങളുമായി സംയോജിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

=== മെട്രോ മാർഗ്ഗം ===
[[പ്രമാണം:Metro train at majarajas metro station, Ernakulam, Kerala, India.jpg|thumb|കൊച്ചി മെട്രോ]]
[https://kochimetro.org/ കൊച്ചി മെട്രോ] ആണ് നഗരത്തിന് സേവനം നൽകുന്ന മെട്രോ സിസ്റ്റം. ഇതിൽ 25 സ്റ്റേഷനുകളുടെ ഒരു ലൈൻ ഉൾപ്പെടുന്നു, കൂടുതൽ ലൈനുകൾ നിർമ്മാണത്തിലാണ്. [[ആലുവ]] മുതൽ [[കൊച്ചി/തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] വരെ യു-ആകൃതിയിലാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. നിരക്കുകൾ ദൂരത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്, ₹10 മുതൽ ₹60 വരെയാണ്. പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കാൻ നിങ്ങൾ വാങ്ങിയ ടിക്കറ്റ് സൂക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
ചില പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ, ദീർഘദൂര എക്സ്പ്രെസ്സ് ട്രെയിനുകൾ വഴി നല്ല ബന്ധമുണ്ട്. ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പാത എറണാകുളം-ആലുവയാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ, എക്സ്പ്രെസ്സ്, അന്തർനഗര ട്രെയിനുകൾക്കും ആലുവയിൽ സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകൾക്ക് ഇടപ്പള്ളി, കുമ്പളങ്ങി, അങ്കമാലി, അരൂർ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒരു മിനിറ്റ് സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കും എറണാകുളം ടൗൺ സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ നിരവധി ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.

ബസ്സുകൾ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ റെയിൽ മാർഗ്ഗം പോകുന്നത് നല്ലതാണ്. വിമാനത്താവളത്തിന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള സ്ഥലമായ (12 കിലോമീറ്റർ) നഗര മധ്യത്തിൽ നിന്ന് ആലുവയിലേക്ക് റെയിൽ മാർഗ്ഗം പോകുന്നതും നല്ലതാണ്. അവിടെ നിന്ന് നഗരത്തിലെ ഗതാഗതക്കുരുക്ക് ഒഴിവാക്കാൻ ടാക്സി അല്ലെങ്കിൽ ഓറഞ്ച് പാത ബസ്സ് എടുക്കാം.

===ഓട്ടോറിക്ഷാ മാർഗ്ഗം===
ആകർഷണീയമായ സ്ഥലങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള ഗതാഗതത്തിന് ഇത് ചെലവ് കുറഞ്ഞ മാർഗ്ഗമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ബസ്സ് സ്റ്റോപ്പുകളിലും ജംഗ്ഷനുകൾക്കും താമസയോഗ്യ മേഖലകൾക്കും സമീപമുള്ള പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിലും നിങ്ങൾക്ക് ഒരു ഓട്ടോ സ്റ്റാൻഡ് കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. യാത്രയ്ക്ക് മുമ്പ് ഡ്രൈവറുമായി ഒരു നിരക്ക് സമ്മതിക്കുന്നത് ഉറപ്പാക്കുക. സർക്കാർ നിശ്ചയിച്ച നിരക്കുകൾ ആദ്യത്തെ 1.25 കിലോമീറ്ററിന് ₹30 ലും അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹7 ലും ആരംഭിക്കുന്നു, രാത്രിയിൽ 15% പ്രീമിയം (വൈകീട്ട് 7 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ). റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ മാത്രമേ പ്രീ-പെയ്ഡ് ഓട്ടോ സ്റ്റാൻഡുകൾ ലഭ്യമാകൂ. ഓല, റാപ്പിഡോ, ഉബർ എന്നീ ആപ്പുകൾ കൊച്ചിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഓട്ടോ റിക്ഷകളുമായി സവാരി വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

===ടാക്സി മാർഗ്ഗം===
ടാക്സികൾ ഓട്ടോ റിക്ഷകളേക്കാൾ സൗകര്യപ്രദവും സുഖകരവും സുരക്ഷിതവുമാണ്. നിങ്ങൾ ഒറ്റയ്ക്കാണെങ്കിൽ അല്ലെങ്കിൽ അജ്ഞാത സ്ഥലത്തേക്ക് പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഇത് ഒരു നല്ല ഐശ്ചികമാണ്, എന്നിരുന്നാലും നിരക്കുകൾ ഓട്ടോയേക്കാൾ ഇരട്ടിയാണ്. പല രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ടാക്സികൾ സാധാരണയായി മുകളിൽ അടയാളങ്ങളാൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല, കൂടാതെ ടാക്സിക്കുള്ളിൽ മീറ്ററുകളുമില്ല.

കൊച്ചിയിലേക്ക് ലഭ്യമായ ഓല, റാപ്പിഡോ, ഉബർ പോലുള്ള റൈഡ്-ഹെയ്‌ലിംഗ് ആപ്പുകൾക്ക് അടുത്തായി, ക്രമീകരിച്ച, കോൾ ടാക്സികൾ എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് തരം ടാക്സി സേവനങ്ങളുണ്ട്. റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ, വിമാനത്താവളം, ബോട്ട് ജെട്ടികൾ, പ്രധാന ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ, പ്രധാനപ്പെട്ട ഹോട്ടലുകൾക്ക് മുന്നിൽ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലെ നിയുക്ത ടാക്സി സ്റ്റാൻഡുകളിൽ സാധാരണയായി ക്രമീകരിച്ച ടാക്സികൾ ലഭ്യമാണ്.

മിക്കതും നിശ്ചിത നിരക്കുകൾ പിന്തുടരുന്നതിനാൽ നിരക്കുകൾ ചർച്ച ചെയ്യേണ്ട ആവശ്യമില്ല. ക്രമീകരിച്ച ടാക്സികൾക്ക് ഡാഷ്‌ബോർഡിൽ നിരക്ക് കാർഡുകൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. കോൾ ടാക്സികൾക്ക് അതത് കമ്പനികൾ നിശ്ചയിച്ച നിരക്കുകൾ ഉണ്ട് (സാധാരണയായി അവ ഏകീകൃതമാണെങ്കിലും). അടിസ്ഥാന നിരക്കുകൾ ആദ്യത്തെ 3 കിലോമീറ്ററിന് ₹50 ഉം അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹8 ഉം ആണ്. ശീതീകരണ സൗകര്യമുള്ള ടാക്സിക്ക് 10% കൂടിയും രാത്രിയിൽ 15-20% കൂടിയും ചേർക്കുക.

പല ടാക്സി കമ്പനികളും പൂർണ്ണ അല്ലെങ്കിൽ പകുതി ദിവസത്തെ സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. അവയിൽ മിക്കതും യാത്രക്കാരന്റെ ചർച്ചാ കഴിവുകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അഡ്-ഹോക്ക് അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. സാധാരണ നിരക്കുകൾ ഒരു മുഴുവൻ ദിവസത്തേക്ക് അടിസ്ഥാന / ശീതീകരിച്ച ടാക്സികൾക്ക് ₹1,100/1,500 ഉം അര ദിവസത്തിന് ₹500/750 ഉം ആണ്. ഈ നിരക്കുകൾ വൈകുന്നേരം 7 മണിക്ക് ശേഷം ലഭ്യമല്ല.

===സ്വകാര്യ കാർ മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിയിൽ വാഹനമോടിക്കുന്നത് ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല, കാരണം ഗതാഗതം മോശമാണ്. ഡ്രൈവർമാർ റോഡ് നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുന്നില്ല. മീഡിയൻ സ്ട്രിപ്പുകൾ ഇല്ലാത്ത, ജനസാന്ദ്രത കൂടിയ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന നീണ്ട റോഡുകളുണ്ട്. അവയിൽ മിക്കതും തിരക്കേറിയ രണ്ട് വരി റോഡുകളാണ്. എംജി റോഡ്, എൻഎച്ച് ബൈപാസ് റോഡ്, മറൈൻ ഡ്രൈവ് തുടങ്ങിയ ചില പ്രധാന റോഡുകൾ നല്ല മീഡിയനുകളുള്ള രണ്ട് വരി ഇരട്ട വണ്ടികളാണ്. നഗരത്തിലെ വേഗത പരിധി മണിക്കൂറിൽ 30 കിലോമീറ്ററാണ്. ഇടതുവശത്താണ് വാഹനമോടിക്കുന്നത്, എല്ലാ വിദേശ ഡ്രൈവർമാർക്കും റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് ഓഫീസ് (ആർടിഒ) സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ സാധുവായ അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് ആവശ്യമാണ്. നല്ല കാഴ്ചകളും വളരെ കുറഞ്ഞ ഗതാഗതവും ഉള്ളതിനാൽ നഗരപരിധിക്ക് പുറത്ത് വാഹനമോടിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. മിക്ക പാലങ്ങളിലും ചുരുക്കം ചില റോഡുകളിലും ആളില്ലാത്ത ടോൾ പ്ലാസകളിലോ ചെക്ക്‌പോസ്റ്റുകളിലോ ടോൾ ഈടാക്കുന്നു. മിക്കവാറും എല്ലാ ടോളുകളും വൺ/ടൂ വേയ്ക്ക് വെവ്വേറെ ഈടാക്കുന്നു; 2 വീലറുകൾ- ₹3/5, 4 വീലറുകൾ- ₹5/10, ബസ്/മിനിവാനുകൾ - ₹15/25. മിക്ക ടോളുകളും 24 മണിക്കൂർ പരിധിയില്ലാത്ത യാത്രയ്ക്ക് സാധുതയുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില പാലങ്ങളിൽ ഒറ്റത്തവണ യാത്ര മാത്രമേ അനുവദിക്കൂ.

വിദേശികൾക്ക് സ്വയം ഡ്രൈവിംഗിനായി കാറുകൾ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമായി തോന്നും. കാരണം പല വാടക കമ്പനികളും വിദേശികൾക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കില്ല. സാധാരണയായി കാറിന്റെ മൂല്യത്തിനനുസരിച്ചുള്ള ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി ലെറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ സെക്യൂരിറ്റി ചെക്ക്/ട്രാവലേഴ്സ് ചെക്ക് അല്ലെങ്കിൽ പാസ്‌പോർട്ട് എന്നിവ കാർ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതിനുള്ള സെക്യൂരിറ്റിയായി എടുക്കും. കാർ ഡ്രൈവർ ഓടിക്കുന്നതാണെങ്കിൽ സുരക്ഷാ നിക്ഷേപം ആവശ്യമില്ല.

മൂന്നു നക്ഷത്രമോ അതിൽ കൂടുതലോ ഉള്ള മിക്ക ഹോട്ടലുകളും മറ്റിടങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് അൽപ്പം ഉയർന്ന നിരക്കിൽ അവരുടെ അതിഥികൾക്ക് സ്വകാര്യ കാറുകൾ നൽകുന്നു.

===ജല മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Ferry service.png|thumb|ജല മെട്രോകൾ ഒഴികെയുള്ള കൊച്ചിയിലെ ജല പാതകൾ]]
കൊച്ചിയിൽ നിരക്ക് കുറഞ്ഞ (ഏറണാകുളത്തെ ഉദ്യാന ജെട്ടിയിൽ നിന്ന് ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലേക്ക് ₹6) അന്തർ-ദ്വീപ് കടത്തുകളുടെ മികച്ച സംവിധാനമുണ്ട്. ഫോർട്ട് കൊച്ചിക്കും വൈപീനും ഇടയിലുള്ള ''ജങ്കർ'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന റോ-റോ (റോൾ ഓൺ-റോൾ ഓഫ്) കടത്ത് സേവനം വളരെ ജനപ്രിയമാണ്. എറണാകുളത്ത് നിന്ന് മട്ടാഞ്ചേരി, ഫോർട്ട് കൊച്ചി, വൈപീൻ, വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ഓരോ 20-30 മിനിറ്റിലും കെഎസ്‌ഐഎൻസിയും മറ്റ് സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർമാരും നടത്തുന്ന പതിവ് ബോട്ട് സർവീസുകൾ ബസ്സുകളേക്കാൾ നിരക്ക് കുറഞ്ഞതും പലപ്പോഴും വേഗതയേറിയതുമാണ്. ഉദ്യാന ജെട്ടി-ഫോർട്ട് കൊച്ചി സേവനം രാത്രി 9:30 വരെയും ഫോർട്ട് കൊച്ചി-വൈപിൻ ജങ്കർ സേവനം രാവിലെ 4:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:30 വരെയും ഒഴികെ എല്ലാ സേവനങ്ങളും രാവിലെ 4:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:30 വരെയും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

പ്രധാന ബോട്ട് ജെട്ടികൾ ഇവയാണ്:
* {{Marker|type=go
|name=എറണാകുളം പ്രധാന ജെട്ടി |address=മറൈൻ ഡ്രൈവ്
|lat=9.9844611 |long=76.2725876
|directions=ഹൈക്കോടതിയ്ക്ക് സമീപം
}}
* {{Marker|type=go|name=ഉദ്യാന ജെട്ടി|lat=9.972627282590384|long=76.278406798869|directions=കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബസ്സ് സ്റ്റേഷന് അടുത്തുള്ള പാർക്ക് അവന്യൂവിൽ}}
* {{Marker|type=go
|name=കസ്റ്റംസ് എംബാർക്കേഷൻ ജെട്ടി
|lat=9.9700390 |long=76.2622091
|address=വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ്
}}
* {{Marker|type=go
|name=വൈറ്റില ജല മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ|alt=വൈറ്റില ബോട്ട് ജെട്ടി
|lat=9.9674995 |long=76.3227809
|wikipedia=Vyttila water metro station
|wikidata=Q118898043
|lastedit=2023-06-13
|content=വൈറ്റില മൊബിലിറ്റി ഹബ്ബിലെ ഒരു കടത്ത് ടെർമിനൽ
}}
നൽകിയിരിക്കുന്ന ഭൂപടം നോക്കൂ, കാരണം ചില കടത്തുകൾ വഴിയിലെ എല്ലാ സ്റ്റോപ്പുകളിലും നിർത്താറില്ല. വിനോദസഞ്ചാര സീസണുകളിൽ എറണാകുളം മെയിൻ ജെട്ടിയിൽ നിന്നും അരൂരിൽ നിന്നും കുമ്പളങ്ങി വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിലേക്ക് പ്രധാനമായും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ക്രമീകരിക്കാത്ത ജലപാതകളിൽ ചില വിനോദസഞ്ചാര അധിഷ്ഠിത സ്വകാര്യ കടത്തുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.

പ്രധാന ബോട്ട് സമയങ്ങൾ:
* {{Listing
|name= ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് എറണാകുളത്തേക്ക്
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours=രാവിലെ 4:40 മുതൽ രാത്രി 9:30 വരെ |price=₹6
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=പ്രതിദിനം 30 സേവനങ്ങൾ.
}}
* {{Listing
|name=ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപിലേക്ക്
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours= |price=₹6
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=
}}
* {{Listing
|name=മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ നിന്ന് ഫോർട്ട് കൊച്ചി വഴി എറണാകുളത്തേക്ക് 
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours=രാവിലെ 6 മുതൽ രാത്രി 9:10 വരെ |price=₹10
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=ദൈർഘ്യം 20 മിനിറ്റ്.
}}
* {{Listing
| name=വൈപ്പിൻ മുതൽ എറണാകുളം വരെ വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപ് വഴി | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours=രാവിലെ 7 മുതൽ രാത്രി 9:30 വരെ | price=₹9
| wikipedia= | wikidata= | image=
| lastedit=2026-06-28
| content=ഓരോ 30 മിനിറ്റിലും.
}}
*'''എറണാകുളം മെയിൻ ജെട്ടി മുതൽ വരാപ്പുഴ വരെ'''. പ്രതിദിനം ₹6, 1 മണിക്കൂർ ദൈർഘ്യം, രാവിലെ 7:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:45 വരെ
*'''എറണാകുളം (ഹൈക്കോർട്ട് ജെട്ടി) മുതൽ ബോൾഗാട്ടി വരെ'''. 10-മിനിറ്റ് യാത്ര.
*'''ഫോർട്ട് കൊച്ചി മുതൽ വൈപ്പിൻ വരെ'''. രാവിലെ 6:30 മുതൽ രാത്രി 9 വരെ. ദൈർഘ്യം 10 ​​മിനിറ്റ്, ഓരോ 10 മിനിറ്റിലും.

====ജല മെട്രോ മാർഗ്ഗം====
[[പ്രമാണം:KWM Boat.jpg|thumb|right|കൊച്ചി ജല മെട്രോയുടെ ഒരു ബോട്ട്]]
കടത്തുകൾക്ക് പുറമേ, '''ജല മെട്രോകൾ'' കൊച്ചിയിൽ ഒരു ഐശ്ചികമാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ഇത്തരത്തിലുള്ള ആദ്യത്തേതാണ്. ജല മെട്രോകൾ കടത്തുകൾ പോലെയാണ്, പക്ഷേ കമ്പാർട്ടുമെന്റുകൾ ശിതീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു സാധാരണ മെട്രോ ട്രെയിൻ പോലെയാണ്. 2023 മുതൽ, രണ്ട് പാതകൾ മാത്രമേയുള്ളൂ:
* വൈപ്പിൻ&gt;ഹൈക്കോർട്ട്
* കാക്കനാട്&gt;വൈറ്റില
കായൽ വഴി സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ കൊച്ചിയുടെ മനോഹരമായ കാഴ്ചകൾ കാണാനുള്ള ഒരു മാർഗ്ഗമാണ് ജല മെട്രോയിലെ യാത്ര.

===പാത സഞ്ചാരം===
ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥ, മോശം കാൽനടപ്പാതകൾ, അശ്രദ്ധമായ ഗതാഗതം എന്നിവ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ കൊച്ചി പരമ്പരാഗതമായി കാൽനടയാത്രക്കാർക്ക് അനുയോജ്യമല്ല. അതിനാൽ തിരക്കേറിയ നഗരമധ്യത്തിൽ അധികം നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കൊളോണിയൽ ശൈലിയിലുള്ള വിശാലമായ കല്ല് നടപ്പാതകളുള്ള ഫോർട്ട് കൊച്ചി നടക്കാൻ ഏറ്റവും നല്ല സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

===സൈക്കിൾ മാർഗ്ഗം===
സമർപ്പിത ട്രാക്കുകളും നടപ്പാതകളുമുള്ള സൈക്ലിങ്ങിന് അനുയോജ്യമായ സ്ഥലമാണ് ഫോർട്ട് കൊച്ചി. എന്നിരുന്നാലും, പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തെ റോഡുകളിൽ പ്രത്യേക ബൈക്ക് പാതകളില്ല. റോഡ് ഉപയോക്താക്കൾ അശ്രദ്ധരായിരിക്കാമെന്നതിനാൽ കൊച്ചി റോഡുകളിൽ ബൈക്ക് ഓടിക്കുമ്പോൾ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിൽ ബൈക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്ന കടകൾ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്.
* {{Listing
| name=വാസ്കോ വിവര കേന്ദ്രം | alt= | url= | email=
| address=ഫോർട്ട് കൊച്ചി | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 221-6215 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=മണിക്കൂർ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ₹7 ന് സൈക്കിളുകൾ വാടകയ്ക്ക് നൽകുന്ന ഒരു ജനപ്രിയ ഐശ്ചികം.
}}

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Chinese fishing nets in Kochi, Kerala.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരത്തിലെ ഒരു ചൈനീസ് മീൻപിടുത്ത വല]]

* പാലിയം കൊട്ടാരം ‌- ഭരണിമുക്ക്
{{SeeDistricts}}

==ചെയ്യുക==
{{SeeDistricts}}

===ഉത്സവങ്ങൾ===
'''കൊച്ചി കാർണിവൽ''' (ഡിസംബർ 20 മുതൽ ജനുവരി 2 വരെ) നഗരത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കാർണിവൽ ഉത്സവമാണ്. 1582 ൽ പോർച്ചുഗീസ് പുതുവത്സരാഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ആരംഭിച്ചു. വർണ്ണാഭമായ റാലികൾ, പ്രച്ഛന്ന വേഷ പ്രകടനങ്ങൾ, പതിവ് മത്സരങ്ങൾ, ബൈക്ക് റേസുകൾ, കടൽത്തീര കളികൾ, കായികം, പ്രമേയ ഉത്സവങ്ങൾ, കച്ചേരികൾ, നൃത്തങ്ങൾ, വെടിക്കെട്ട്, ഏറ്റവും പ്രധാനമായി, രാത്രി കടൽത്തീര വിരുന്നുകൾ എന്നിവയുടെ ഒരു അത്ഭുതകരമായ നിര ഇതിനെ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘോഷങ്ങളിലൊന്നാക്കി മാറ്റുന്നു. പുതുവത്സരാഘോഷം ഈ ഉത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന വാർത്താഭാഗമാണ്. പാപനായിയുടെ (സാന്താക്ലോസ് പോലുള്ള ഒരു ചിത്രം) ഒരു വലിയ പ്രതിമ വഹിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു വലിയ പ്രകടനം കടൽത്തീരത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും അർദ്ധരാത്രിയിൽ അവിടെ തീയിടുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടർന്ന് ഒരു മഹത്തായ വിരുന്ന് നടക്കുന്നു. ജനുവരി 1 ന് ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് ഗംഭീര പ്രകടനത്തോടെ കാർണിവൽ അവസാനിക്കുന്നു.

'''മരട് കൊട്ടാരം ദേവി ക്ഷേത്ര''' ത്തിലെ ഉത്സവ സമാപനത്തിന്റെ ഭാഗമായി (മാർച്ച് പകുതി മുതൽ ഏപ്രിൽ പകുതി വരെ) ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ വെടിക്കെട്ട് നടക്കുന്നു. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദിവസമായി ഒന്നര മണിക്കൂർ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന മെഗാ വെടിക്കെട്ട് പ്രകടനത്തോടെ മരടിലെ ഉത്സവ മൈതാനത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്.

'''ഓണം''' ആഗസ്റ്റ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ പകുതി വരെ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പത്ത് ദിവസത്തെ ഉത്സവമാണ്. കൊച്ചിയിൽ നിന്നാണ് ഇത് ആരംഭിക്കുന്നത്. തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സ്ഥലത്ത് തലസ്ഥാനമായി ഉണ്ടായിരുന്നതായി കരുതപ്പെടുന്ന പുരാണ രാജാവായ മഹാബലിയെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഐതിഹ്യത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ് ഇത്. പത്ത് ദിവസത്തെ ആഘോഷങ്ങൾ അത്തം ദിനത്തിൽ അത്തച്ചമയം എന്ന പ്രകടനത്തോടെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. അത്തം ഗ്രൗണ്ടിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് തൃപ്പാണിത്തുറയിലാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. നിരവധി ടാബ്‌ലോകൾ, നൃത്ത ഘോഷയാത്രകൾ, സാംസ്കാരിക കലാരൂപങ്ങൾ എന്നിവ തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നു.

'''ശിവക്ഷേത്ര ഉത്സവം''' ജനുവരി ആദ്യ ആഴ്ചയിലെ ശിവക്ഷേത്രത്തിലും ദർബാർ ഹാൾ ഗ്രൗണ്ടിലുമാണ് നടക്കുന്നത്. പത്ത് ആനകളുടെ പ്രകടനത്തിനും സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാന ദിവസമായ പകൽപ്പൂരം, പരമ്പരാഗത കേരള താളവാദ്യമേള, വമ്പിച്ച വെടിക്കെട്ട്, ഇന്ത്യൻ നാവികസേനയുടെയും കേരള പോലീസിന്റെയും 21 വെടിക്കെട്ട് സല്യൂട്ട് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.

'''തൃപ്പൂണിത്തുറ വൃശ്ചികോൽസവം''' കേരളത്തിലെ ഒരു മഹത്തായ ക്ഷേത്രോത്സവമാണ്, തൃപ്പൂണിത്തുറ പൂർണത്രയീശ ക്ഷേത്രത്തിൽ നവംബർ പകുതി മുതൽ ഡിസംബർ പകുതി കാലഘട്ടത്തിൽ നടക്കുന്നു.  തൃശൂർ പൂരം കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ഒരുകാലത്ത് കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ രാജകീയ ഉത്സവമായിരുന്നു ഇത്. കഥകളിയുടെ പതിവ് പ്രകടനങ്ങൾക്കൊപ്പം സാംസ്കാരിക ആകർഷണങ്ങൾ വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുന്നു.

===കായികം===
കൊച്ചിയിൽ മികച്ച കായിക സൗകര്യങ്ങളുണ്ട്. ഇവിടുത്തെ ഔദ്യോഗിക കായിക വിനോദമാണ് ഫുട്ബോൾ. തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ നാട്ടുകാർ പതിവായി ഇത് കളിക്കുന്നു. ക്രിക്കറ്റ് വളരെ ജനപ്രിയമാണ്, യുവാക്കൾ പതിവായി കളിക്കുന്നു.

ഫോർട്ട് കൊച്ചി, ചെറായി കടൽത്തീരങ്ങൾ കടൽ തീര വോളിബോൾ കളിക്കുന്നതിന് നാട്ടുകാർക്കിടയിൽ വളരെ ജനപ്രിയമാണ്. ഇവിടെ വളരെ ജനപ്രിയമായ ഒരു കടൽ തീര ഫുട്ബോൾ കളിക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരങ്ങളിൽ വാട്ടർ-സ്കീയിംഗും ബൈക്കിംഗും ജനപ്രിയമാണ്. ബോൾഗാട്ടി ദ്വീപിലെ കൊച്ചിൻ മറീന, തേവരയിലെ യാച്ച് ക്ലബ്, പണക്കാട് റമദ റിസോർട്ട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വാട്ടർ സ്പോർട്സ് കളികൾ നടക്കുന്നു. നിരവധി തന്ത്രപ്രധാനമായ സൈനിക സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സാമീപ്യം കാരണം പാരാ-ഗ്ലൈഡിംഗ് അനുവദനീയമല്ല.

തൃപ്പൂണിത്തറയിലെ പാലസ് ഓവൽ ഗ്രൗണ്ട് ആണ് കൊച്ചി റോയൽസ് കഴിഞ്ഞ കാലങ്ങളിൽ അവരുടെ പ്രിയപ്പെട്ട ഓപ്പൺ ക്രിക്കറ്റ് കളിച്ചിരുന്ന ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ വലിയ ഓപ്പൺ ക്രിക്കറ്റ് പിച്ചുകൾ. ഇതിനുപുറമെ, ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ പരേഡ് ഗ്രൗണ്ടുകളിലും കടവന്ത്രയിലും (ജിസിഡിഎ നഗറിന് സമീപം) പുതിയ വലിയ പിച്ചുകൾ ഉണ്ട്.

ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ പരേഡ് ഗ്രൗണ്ടിൽ ഒരു വലിയ ഫുട്ബോൾ പിച്ചുണ്ട്, വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ നാട്ടുകാർ പതിവായി കളിക്കുന്ന ഇവിടെ നിങ്ങൾക്കും പങ്കെടുക്കാം. എം.ജി.റോഡിലെ കോളേജ് ഗ്രൗണ്ടിനടുത്തുള്ള മഹാരാജാസ് ഫുട്ബോൾ, ക്രിക്കറ്റ് പിച്ചുകളിലും, രാജാജി റോഡിലെ കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സ് സ്റ്റേഷന് സമീപമുള്ള അംബേദ്കർ സിറ്റി സ്റ്റേഡിയത്തിലും, മറൈൻ ഡ്രൈവ് ഗ്രൗണ്ടിലും അതുപോലെ തന്നെ.

===പ്രകടന കലകൾ===
നഗരത്തിലുടനീളം നിരവധി പ്രകടന കലാ സമുച്ചയങ്ങൾ ഉണ്ട്. അവ വിവിധ കലാരൂപങ്ങളുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും നല്ല അനുഭവം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. കൊച്ചിയിലാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ പതിവ് സായാഹ്ന കഥകളി തിയേറ്ററുകൾ ഉള്ളത്. ഇത് കേരളത്തിലെ ഈ പരമ്പരാഗത നൃത്ത-നാടക കലാരൂപത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മികച്ച ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്നു. കഥകളിക്ക് പുറമേ, മറ്റ് നിരവധി പരിപാടികളും കൊച്ചിയിൽ പതിവായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.

==വാങ്ങുക==
{{SeeDistricts}}
രാത്രി ഷോപ്പിംഗിനെ അപേക്ഷിച്ച് പകൽ ഷോപ്പിംഗ് കൂടുതൽ ജനപ്രിയമാണ്. എല്ലാ ഷോപ്പിംഗ് ഔട്ട്‌ലെറ്റുകളും രാത്രി 8 മണിയോടെ അടയ്ക്കും. ഉത്സവ സീസണുകളിൽ, പകൽ സമയത്തെ ഷോപ്പിംഗ് തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിന് രാത്രി വൈകിയുള്ള ഷോപ്പിംഗ് (രാത്രി 11 മുതൽ പുലർച്ചെ 3:30 വരെ) സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്.

'''ഓണം ഉത്സവം''' (ഓഗസ്റ്റ് മധ്യം മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ) ഏറ്റവും മികച്ച ഷോപ്പിംഗ് സീസണുകളിൽ ഒന്നാണ്, മിക്കവാറും എല്ലാ ഇനങ്ങൾക്കും 10-50% വരെ വലിയ കിഴിവുകൾ ലഭിക്കുമ്പോൾ, പതിവ് ഉപഭോക്തൃ മേളകൾക്കും ഇത് ലഭിക്കും. ക്രിസ്മസ് ആണ് അടുത്ത മികച്ച സീസൺ. കേരളത്തെ ഒരു ഷോപ്പിംഗ് ഡെസ്റ്റിനേഷനായി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി കേരള സർക്കാർ '''ഗ്രാൻഡ് കേരള ഷോപ്പിംഗ് ഫെസ്റ്റിവൽ''' (ഡിസംബർ 15–ജനുവരി 30) ആരംഭിച്ചു. കൊച്ചിയാണ് ഈ ഉത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രം, പങ്കെടുക്കുന്ന സ്റ്റോറുകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കനത്ത കിഴിവുകളും പതിവ് ഭാഗ്യ നറുക്കെടുപ്പുകളും ലഭിക്കും.

===ചന്തകൾ===
മറൈൻ ഡ്രൈവിനും എം.ജി.റോഡിനും ഇടയിലുള്ള ഇടുങ്ങിയ പാതയിൽ പ്രശസ്തമായ ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റ് ഉണ്ട്. കൊച്ചിയിലെ ഏറ്റവും പഴയ ഷോപ്പിംഗ് കോർണറുകളിൽ ഒന്നാണിത്. സേഫ്റ്റി പിന്നുകൾ മുതൽ മോട്ടോർ സ്കൂട്ടറുകൾ വരെ ഇവിടെ നിന്ന് വാങ്ങാം. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും പഴയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വിപണികളിൽ ഒന്നായ '''മട്ടാഞ്ചേരി പഴയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ചന്ത'''യും പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ.

===പുരാതനവസ്തുക്കൾ/കലാസൃഷ്ടികൾ===
[[പ്രമാണം:Jew Town.jpg|thumb|പുരാതന ഷോപ്പിംഗിന് പേരുകേട്ട ജൂത പട്ടണം]]
ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ ജൂത പട്ടണത്തിൽ നിരവധി പുരാവസ്തുക്കളുടെയും കരകൗശല വസ്തുക്കളുടെയും സ്റ്റോറുകൾ ഉണ്ട്. മിക്ക പുരാവസ്തുക്കളുടെയും കടകളിൽ കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെയും പൈതൃക വസ്തുക്കളും, പ്രദേശത്തെ പരമ്പരാഗത ജൂത വീടുകളിൽ നിന്നുള്ള ജൂത വസ്തുക്കളും വിൽക്കുന്നു. നിരവധി തരം ഇന്ത്യൻ ശിൽപങ്ങൾ, അലങ്കാരങ്ങൾ, ഉള്ളറയിലെ പുരാവസ്തുക്കൾ, സുവനീറുകൾ എന്നിവയും നിങ്ങൾക്ക് കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. വിലപേശലുകൾ ലഭ്യമാണ്, പക്ഷേ പല 'പുരാതനവസ്തുക്കളും' ഉടമസ്ഥരുടെ പിൻമുറ്റത്ത് നിർമ്മിച്ചതായിരിക്കാമെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുക. ശ്രദ്ധയോടെ ഷോപ്പുചെയ്യുക, കഠിനമായി വിലപേശുക. സത്യസന്ധമല്ലാത്ത പുരാവസ്തു വ്യാപാരികളിൽ നിന്ന് വലിയ കമ്മീഷൻ ലഭിക്കുന്ന കള്ളന്മാരെ ഒരിക്കലും വിശ്വസിക്കരുത്.

ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പുരാവസ്തുക്കളും കലാസൃഷ്ടികളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന സർക്കാർ നടത്തുന്ന എംപോറിയങ്ങൾ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. എന്നിരുന്നാലും, അവർ വിലപേശലോ കിഴിവോ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നില്ല. എം.ജി.റോഡിലുള്ള കേരള സംസ്ഥാന എംപോറിയം ഷോറൂമുകളായ ''കൈരളി, സുരഭി'', കർണാടകയിലെ ''കാവേരി'' എന്നിവയെല്ലാം പരിശോധിക്കുക.

===ഷോപ്പിംഗ് മാളുകൾ===
കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ വലിയ പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള ഷോപ്പിംഗ് മാളുകൾ തുറന്നു. ആറെണ്ണം പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. മാളുകൾക്ക് പുറമേ, കൊച്ചിയിൽ നിരവധി ഷോപ്പിംഗ് സമുച്ചയങ്ങൾ ഉണ്ട് (പരസ്പരം അടുത്തായി നിരവധി കടകളുള്ള വലിയ സമുച്ചയങ്ങൾ, കൂടുതലും ഒരുതരം ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ മാത്രം വിൽക്കുന്നു).

===വസ്ത്രങ്ങളും തുണിത്തരങ്ങളും===
കൊച്ചിയിൽ നിരവധി പ്രശസ്ത ഡിസൈനർ ബോട്ടിക്കുകൾ ഉണ്ട്. പ്രധാനമായും എം.ജി.റോഡിനും മറൈൻ ഡ്രൈവിനും ഇടയിലുള്ള കോൺവെന്റ് ജംഗ്ഷനിലാണ്. പനമ്പള്ളി നഗറിൽ പ്രീമിയം എക്സ്ക്ലൂസീവ് ഡിസൈനർ ബോട്ടിക്കുകളും ഉണ്ട്. ആർട്ടീരിയൽ റോഡായ എം.ജി.റോഡിൽ നിരവധി പ്രീമിയം ബ്രാൻഡ് സ്റ്റോറുകളും പ്രമുഖ വസ്ത്ര ഷോപ്പുകളും ബോട്ടിക്കുകളും ഉണ്ട്. ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റിലെ തുണി ബസാർ ബ്രാൻഡ് ചെയ്യാത്ത തുണിത്തരങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ വിൽക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വസ്ത്ര വിപണികളിൽ ഒന്നാണ്.

===ആഭരണങ്ങൾ===
കൊച്ചി സ്വർണ്ണം, വെള്ളി, വജ്രം, പ്ലാറ്റിനം ആഭരണങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. മിക്ക ആഭരണ വ്യാപാരികളും ഹോട്ടൽ വുഡ്‌ലാൻഡ്‌സിന് സമീപമുള്ള എം.ജി.റോഡിലെ ജുവൽ ജംഗ്ഷനിലാണ് (വുഡ്‌ലാൻഡ് ജംഗ്ഷൻ) കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ സാധാരണ സ്വർണ്ണ പരിശുദ്ധി 22 കാരറ്റ് ആണ്. 24 കാരറ്റ് സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങൾ (തങ്കം) അത്ര ജനപ്രിയമല്ല, പക്ഷേ ലഭ്യമാണ്. 18 കാരറ്റ് സ്വർണ്ണത്തിന്റെ ഭാരം കുറഞ്ഞ ശേഖരങ്ങൾ യുവാക്കൾക്കും കൗമാരക്കാർക്കും ഇടയിൽ പ്രചാരത്തിലായിട്ടുണ്ട്.

===സൂപ്പർ മാർക്കറ്റുകൾ===
ഭക്ഷണ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതിനുള്ള പ്രധാന മാർഗ്ഗങ്ങൾ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബേക്കറികളിലുമാണ്. ബേക്കറികൾ സാധാരണയായി ബ്രെഡും ബ്രാൻഡഡ് ഭക്ഷ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും വിൽക്കുന്നു. അതേസമയം മിക്ക സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളും വീട്ടുപകരണങ്ങളും പാക്കേജുചെയ്ത ഭക്ഷണ സാധനങ്ങളും വിൽക്കുന്നു.

'''കെആർ ബേക്സ്, ആൻസ് ബേക്കറി, ബേക്ക് മൈ ഡെയ്‌സ്, ബ്രെഡ്‌വേൾഡ്, ബെസ്റ്റ് ബേക്കറി''' എന്നിവയാണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പ്രാദേശിക ബേക്കറി ശൃംഖലകൾ, അവയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

'''റിലയൻസിന്''' കൊച്ചിയിൽ നിരവധി ശാഖകളുണ്ട്. ''ഫ്രഷ്'' (വിശാലമായ പുതിയ പച്ചക്കറികളും പഴങ്ങളും, പരിമിതമായ മറ്റ് പലചരക്ക് സാധനങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു), ''സൂപ്പർ'' (വലിയ സൂപ്പർമാർക്കറ്റ്, പലചരക്ക് സാധനങ്ങളും പച്ചക്കറികളും/പഴങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു). റിലയൻസ് ഒരു ശുദ്ധ വെജിറ്റേറിയൻ സൂപ്പർമാർക്കറ്റ് ശൃംഖലയാണ്, എന്നാൽ സൂപ്പർമാർക്കറ്റിന് പുറത്ത്, അവർ ''ഡെലൈറ്റ്'' എന്ന പേരിൽ ഒരു ചെറിയ സ്റ്റോർ നടത്തുന്നു, അതിൽ ഫ്രഷ് മാംസം ഉൾപ്പെടെ മാംസേതര ഇനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.

'''മിത്ര, ഫുഡ് ബസാർ, ബിഗ് ബസാർ എക്സ്പ്രസ്, നയൻ-ടെൻ, വെൽമാർട്ട്, ത്രിവേണി''' എന്നിവയാണ് മറ്റ് പ്രശസ്തമായ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകൾ.

'''സപ്ലൈകോ''' (സർക്കാർ സ്ഥാപനം), മാവേലി എന്ന ബ്രാൻഡിലുള്ള ചെറിയ സ്റ്റോറുകളുടെയും നഗരത്തിലുടനീളം സപ്ലൈകോ എന്ന ബ്രാൻഡിലുള്ള സാധാരണ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളുടെയും വിപുലമായ ഒരു ശൃംഖല നടത്തുന്നു. സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിൽ 30% കിഴിവിൽ ഇംഗ്ലീഷ് മരുന്നുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന ഒരു മെഡിക്കൽ ഫാർമസിയും അവർക്കുണ്ട്.

===ബാങ്കുകൾ, എടിഎമ്മുകൾ, വിദേശ നാണ്യ വിനിമയ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ ബാങ്കുകളും കൊച്ചിയിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. മിക്കതിനും എം.ജി.റോഡിലാണ് ശാഖകളുള്ളത്. അതുപോലെ തന്നെ എച്ച്എസ്ബിസി, സിറ്റിബാങ്ക്, സ്റ്റാൻഡേർഡ് ചാർട്ടേഡ്, ഒമാൻ ബാങ്ക് തുടങ്ങിയ ചില അന്താരാഷ്ട്ര ബാങ്കുകളും. എടിഎമ്മുകൾ നഗരത്തിലുടനീളം ഒരേപോലെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ മിക്ക പ്രധാന ഷോപ്പിംഗ് സ്ഥലങ്ങളിലും സമീപത്തുള്ള എടിഎമ്മും ഉണ്ട്.

മിക്ക ദേശസാൽകൃത ബാങ്കുകൾക്കും വിദേശനാണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താൻ അധികാരമുണ്ട്. വെസ്റ്റേൺ യൂണിയനും മണിഗ്രാമിനും നഗരത്തിൽ നിരവധി ഫ്രാഞ്ചൈസികളുണ്ട്. സ്ഥലങ്ങൾക്കായി ജില്ലാ ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

==കഴിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Keralacuisinefish.jpg|thumbnail|കൊച്ചിയിൽ വറുത്ത മത്സ്യം നന്നായി തയ്യാറാക്കും.]]
കഴിഞ്ഞ ആറു നൂറ്റാണ്ടുകളായി സന്ദർശകർക്ക് ഭക്ഷണം ഒരുക്കിക്കൊടുത്തിട്ടുള്ള പാരമ്പര്യമാണ് കൊച്ചിയുടേത്. അറേബ്യ, ചൈന, ജപ്പാൻ, പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച്, ഇംഗ്ലീഷ്, റഷ്യ എന്നിങ്ങനെ സകല രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും വന്ന സന്ദർശകർക്കും കൊച്ചി ആഥിതേയരായിട്ടുണ്ട്. അതു കൊണ്ട് തന്നെ നമ്മുക്ക് കൊച്ചിയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സംസ്കാരങ്ങളും പാചകശൈലികളും മറ്റും കാണാം.

ഒരു തീരദേശ പട്ടണം എന്ന നിലയ്ക്ക് ധാരാളം പുതുമ നഷ്ട്ടപ്പെടാത്ത കടൽ മത്സ്യങ്ങൾ ലഭിക്കും എന്നത് ഇവിടുത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. അതിലുപരി ശുദ്ധജലമത്സ്യങ്ങളും ഇവിടെ ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. ചെമ്മീനും കൊഞ്ചും പല തരം രുചിയിൽ പാകപ്പെടുത്തിയും പിന്നെ കൊച്ചിയിലെ തന്നെ പ്രസിദ്ധമായ മീൻ മുളകിട്ടതും ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്. കൊച്ചിയിൽ പരമ്പരാഗതമായി ഉണ്ടാക്കി വരുന്ന ഒരു തരം സസ്യക്കറിയാണ് ''കുറുക്കു കാളൻ''. ഉത്സവ സമയങ്ങളിലും മറ്റും ''പാലടയും കുറുക്കുകാളനും'' എല്ലാ സൂപ്പർമാർക്ക്റ്റുകളിലും ലഭിക്കുന്നതാണ്.

ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരത്തിൽ, നിങ്ങൾക്ക് പുതിയ മത്സ്യം വാങ്ങി അടുത്തുള്ള ഭക്ഷണശാലകളിൽ നിന്ന് പാകം ചെയ്യാം. ഒരു കിലോ കടുവ ചെമ്മീൻ ഏകദേശം ₹300 ന് വിൽക്കുന്ന മത്സ്യക്കച്ചവടക്കാർ നിങ്ങൾക്ക് ഒരു കിലോ കടുവയെ ഏകദേശം ₹250 ന് വിൽക്കും. ഗ്രിൽ ചെയ്തതോ കറിയോ എന്തും പാകം ചെയ്യുന്നതിനും ചിപ്‌സും സാലഡും നൽകുന്നതിനും ഭക്ഷണശാലകൾ ഒരാൾക്ക് ₹40-50 ഈടാക്കും. വ്യവസ്ഥകൾ വളരെ ശുചിത്വമുള്ളതാണ്.

''വറുത്ത മത്സ്യം'', ''ഫിഷ് മോളി'' (തേങ്ങാപ്പാൽ സോസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു കറി, സ്റ്റ്യൂ പോലെയാണ്), ''ആലപ്പി മീൻ കറി'' (തക്കാളി സോസും മീൻ പുളിയും ചേർത്ത പരമ്പരാഗത കറി), ''ഫിഷ് പീര'' (തേങ്ങ ചുരണ്ടിയ മത്സ്യക്കഷണങ്ങൾ, മീൻ പുളിയും ചേർത്ത് വറുത്ത മത്സ്യക്കഷണങ്ങൾ), ''വരത്തറച്ച കോഴി'' കറി (തേങ്ങയും മുളകും ചേർത്ത് വറുത്ത പകുതി വറുത്ത ചിക്കൻ) എന്നിവയാണ് സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പമോ ആവിയിൽ വേവിച്ചതോ ആയ ''കപ്പ'' (കസവ) എന്നിവയോടൊപ്പം കഴിക്കുന്ന പ്രിയപ്പെട്ട വിഭവങ്ങൾ. പരമ്പരാഗത അരി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പ്രഭാതഭക്ഷണം, പുട്ടും കടലയും, അപ്പവും സ്റ്റൂവും എന്നിവയും പരീക്ഷിച്ചു നോക്കേണ്ടതാണ്.

===ഭക്ഷണശാലകൾ===
{{SeeDistricts}}
കൊച്ചി നഗരത്തിലുടനീളം വിലകുറഞ്ഞ ഭക്ഷണശാലകൾ ലഭ്യമാണ്. ഒരു ഫുൾ മീലിന് ₹50-ൽ താഴെ വില കാണും.

''തട്ടുകടകൾ'' തെരുവ് ഭക്ഷണ വ്യാപാരികളാണ്. അവിടെ നിങ്ങൾക്ക് ചൂടുള്ളതും പുതുതായി പാകം ചെയ്തതുമായ രുചികരമായ ഭക്ഷണം ലഭിക്കും. നന്നായി വയറു നിറയ്ക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിന് പരമാവധി ₹50 വിലവരും. മിക്കതും വഹനീയമായ പാചക ട്രോളികളിൽ നിന്ന് വിളമ്പുന്ന സജ്ജീകൃത ആഹാര സമ്മിശ്രണങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, സമീപത്ത് കുറച്ച് ബെഞ്ചുകളോ കസേരകളോ ഉണ്ട്. സ്റ്റഫ് ചെയ്തതോ ചെയ്യാത്തതോ ആയ ''തട്ടുദോശ'' (പിസ്സ റൊട്ടി പോലെ കട്ടിയുള്ള ദോശ), ചൂടുള്ള കേരള ''പൊറോട്ടകൾ'' (പൊടിച്ച ഗോതമ്പിന്റെ പരന്ന റൊട്ടി), ചപ്പാത്തിയും കേരള വറുത്ത ബീഫും ''കഞ്ഞി'' (അരി കഞ്ഞി) എന്നിവയാണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പലഹാരങ്ങൾ. ശുചിത്വമില്ലായ്മയും വറുക്കാൻ എണ്ണയുടെ നിരന്തരമായ പുനരുപയോഗവുമാണ് പ്രധാന ആശങ്ക.

കൊച്ചിയിൽ വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന ചില ഫാസ്റ്റ് ഫുഡ് ശൃംഖലകളുണ്ട്: ''കെആർ ഹോട്ട് ചിക്കൻ, 61 പൈ ദോശകൾ, ലൂസിയാസ് ഫുഡ് കോർട്ട്, പോട്ട്പുരി, ദി ഓവൻ, ക്രിസ്പി ചിക്കൻ, അറേബ്യൻ ട്രീറ്റ്, പപ്പാ മിലാനോസ്, ബ്രെഡ്‌വേൾഡ് ബ്രോസ്റ്റഡ് ചിക്കൻ'' എന്നിവ പട്ടണത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും സാന്നിധ്യമുണ്ട്. ''കെ‌എഫ്‌സി, ചിക്കിംഗ്, നൂഡിൽ കിംഗ്സ്, മക്ഡൊണാൾഡ്സ്, ബർഗർ കിംഗ്, യുഎസ് പിസ്സാസ്, മാരിബ്രൗൺ, പിസ്സ ഹട്ട്, ഡൊമിനോസ്'' തുടങ്ങിയ വിദേശ ഫ്രാഞ്ചൈസികളും ഇവിടെ സാന്നിധ്യമറിയിക്കുന്നു.

ഷവർമയും ഗ്രിൽഡ് ചിക്കനും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന നിരവധി തെരുവ് അറബി ഭക്ഷണശാലകൾ ഇവിടെയുണ്ട്. നഗരത്തിലുടനീളം ചിതറിക്കിടക്കുന്ന ''റിയൽ അറേബ്യ, അറേബ്യ ഡ്രീംസ്, ഗ്രിൽ അറേബ്യ'' എന്നിവയാണ് ജനപ്രിയ ഐശ്ചികങ്ങൾ. മിക്ക സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബേക്കറികളിലും പുറത്ത് ഒരു ഷവർമ കോർണർ ഉണ്ട്. ഇത് വിലകുറഞ്ഞതും എന്നാൽ നിറയുന്നതുമായ സാൻഡ്‌വിച്ച് ആണ്. മിക്ക ബജറ്റ് അറബിക് ഭക്ഷണശാലകളും വൈകുന്നേരം 5 മണി മുതൽ അർദ്ധരാത്രി വരെ തുറന്നിരിക്കും.

''സിലോൺ ബേക്ക് ഹൗസ്'' ന് കൊച്ചിയിലുടനീളം ഒന്നിലധികം ശാഖകളുണ്ട്, സിലോൺ പരോട്ടകളും ശ്രീലങ്കൻ ചിക്കൻ വിഭവങ്ങളും നൽകുന്നു.

==കുടിക്കുക==
{{SeeDistricts}}
{{Infobox|പബ് നിയമങ്ങളും മര്യാദകളും | എല്ലാ ഡിസ്കോതെക്കുകൾക്കും പബ്ബുകൾക്കും ചില കർശനമായ നിയമങ്ങളും മര്യാദകളും ഉണ്ട്.
* പ്രവേശന നയം നിയന്ത്രിതമാണ് - പ്രായം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ ഇല്ലാതെ 21 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ള അതിഥികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം അനുവദിക്കൂ. വളർത്തുമൃഗങ്ങളെ അനുവദിക്കില്ല. ചില ദിവസങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾക്കും ദമ്പതികൾക്കും കുടുംബങ്ങൾക്കും മാത്രമായി നീക്കിവച്ചേക്കാം.
* കർശനമായ വസ്ത്രധാരണ രീതി - രണ്ട് ലിംഗക്കാർക്കും ഔപചാരിക വസ്ത്രം മാത്രം. സ്ത്രീകൾക്ക് പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള ഫാഷൻ അനുവദനീയമാണ്. പുരുഷന്മാർ ഔപചാരിക പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള വസ്ത്രങ്ങളോ ഷൂസുള്ള ഡെനിമുകളോ പൂർണ്ണമായും ധരിക്കണം. പുരുഷന്മാർക്ക് ഒരു തരത്തിലുള്ള വംശീയ ഇന്ത്യൻ വസ്ത്രങ്ങളും അനുവദനീയമല്ല; എന്നിരുന്നാലും, സ്ത്രീകൾക്ക് സാരികൾ അനുവദനീയമാണ്.
* ഏതെങ്കിലും പബ്ബുകളിലോ നൃത്ത നിലകളിലോ പുകവലി കർശനമായി അനുവദനീയമല്ല}}
മദ്യപാനശീലത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ യാതൊരു തരത്തിലും വിട്ടുവീഴ്ച്ച ചെയ്യാത്തവരാണ് കേരളീയർ. കൊച്ചിയിൽ ബാറുകളോ പബ്ബുകളോ കണ്ടെത്തുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. മദ്യം കഴിക്കാത്തവർക്ക് മികച്ച പ്രാദേശിക ഐശ്ചികങ്ങൾ ധാരാളം ഉണ്ട്.

'''പുതിയ കള്ള്''' (''കള്ള്'') തെങ്ങിൽ നിന്നുള്ള ഒരു മദ്യമാണ്. മായം ചേർക്കൽ വളരെ സാധാരണമായതിനാൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. തെങ്ങുകൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കാൻ വിട്ടുകൊടുത്ത ഒരു നാട്ടുകാരനിൽ നിന്ന് അത് വാങ്ങുന്നതാണ് നല്ലത്. തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കടുത്തുള്ള മുല്ലപ്പന്തൽ കള്ളുഷാപ്പ് ഒരു സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ കള്ള് വാറ്റ് കടയാണ്.

'''കരിക്ക് /ഇളനീർ''' (ഇളം തേങ്ങ), പല കച്ചവടക്കാരുടെയും സ്റ്റാളുകളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മറൈൻ ഡ്രൈവിൽ കാണാം.

'''സംഭാരം (മോര്)''', പ്രത്യേകിച്ചും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാല ദിവസങ്ങളിൽ ജനപ്രിയമാണ്. ചില ക്ലബ്ബുകൾ പോലും ഇത് സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്യുന്നു.

'''ഷാർജ ഷേക്ക്''' പോലുള്ള ''ഷേക്ക്സ്'' നല്ല തണുത്ത പാനീയ ഐശ്ചികങ്ങളാണ്. കൂടാതെ നഗരത്തിലുടനീളം നിരവധി തണുത്ത-ബാറുകളും ജ്യൂസ് സ്റ്റാളുകളും ഉണ്ട്.

'''സർബത്ത്''' (''ഷർബത്ത്'') വിവിധ ഇനങ്ങളിലുള്ള ഒരു ജനപ്രിയ മധുരപാനീയമാണ്. സോഡ നാരങ്ങ, നാരങ്ങാവെള്ളം, പുതിയ നാരങ്ങ മുതലായവ എല്ലായിടത്തും ലഭ്യമായ മറ്റ് സാധാരണ ദാഹശമന മരുന്നുകളാണ്.

ഇനി ഇതൊന്നും പോരാ എന്നു തോന്നുന്നവർക്കായ് ഒരുപാട് കോഫി ഷോപ്പുകളും കൊച്ചിയിൽ ഉണ്ട്.

===ബാറുകൾ===
ഒരു ബാറോ പബ്ബോ കണ്ടെത്തുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. ചെലവ് ചുരുങ്ങിയ രീതിയിലുള്ള ബാറുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സമീപവും കലൂരിലും ഇടപ്പള്ളിയിലുമാണ്. മധ്യതരം-ബാറുകൾ, വിലക്കൂടിയ ബാറുകൾ എല്ലായിടത്തും ഉണ്ട്. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ വിദേശ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കായി ധാരാളം ബിയർ, വൈൻ ബാറുകൾ ഉണ്ട്. കേരളത്തിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ, ''മാസത്തിലെ എല്ലാ ആദ്യ, രണ്ടാം ദിവസങ്ങളിലും എല്ലാ സംസ്ഥാന അവധി ദിവസങ്ങളിലും എല്ലാ ബാറുകളും പബ്ബുകളും അടച്ചിടണം''. ഇവ ''വരണ്ട ദിനങ്ങൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. എല്ലാ ബാറുകളും അർദ്ധരാത്രിയോടെ അടച്ചിടണം.

കൊച്ചിയിൽ വിപുലമായ ശൃംഖലയുള്ള, മത്സര നിരക്കിൽ വിൽക്കുന്ന, സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള പാനീയ കമ്പനിയുടെ സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് നിങ്ങൾക്ക് മിക്കവാറും എല്ലാ ബ്രാൻഡ് മദ്യവും വാങ്ങാം. പ്രത്യേകിച്ച് വരണ്ട ദിനങ്ങളുടെ തലേന്ന് നീണ്ട വരികൾ പ്രതീക്ഷിക്കുക.

===രാത്രി ജീവിതവും ഡിജെ വിരുന്നുകളും പബ്ബുകളും===
വലിയ നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് രാത്രി ജീവിതം വളരെ പരിമിതമാണ്. ധാരാളം ബാറുകൾ ലഭ്യമാണ്. പക്ഷേ വലിയ മെട്രോ നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് നഗരം വളരെ യാഥാസ്ഥിതികമാണ്.

==ഉറങ്ങുക==
{{SeeDistricts}}
ഒരു വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രവും വാണിജ്യ നഗരവുമായ കൊച്ചിയിൽ പല നിരക്കിലുള്ള താമസ സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. യൂറോപ്യൻ- അമേരിക്കൻ സ്റ്റൈലിലുള്ള ഹോട്ടലും മറ്റു താരതമ്യേന ചെറിയ തുകയിൽ ഒതുങ്ങുന്ന താമസസ്ഥലങ്ങളും ഉണ്ട്. സാധാരണക്കാരനായ വിനോദസഞ്ചാരിക്ക് താമസിക്കാനായി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ പരിസരത്ത് ഫൈവ് സ്റ്റാർ അല്ലാത്ത ഒട്ടനവധി ലോഡ്ജുകൾ ഉണ്ട്. ഒരാഴ്ച്ചയിൽ കൂടുതൽ താമസിക്കുന്നവർക്ക്  ചെറിയ ലോഡ്ജുകളിലോ ഹോസ്റ്റലുകളിലോ ആഴ്ച വാടകയ്ക്കോ മാസ വാടകയ്ക്കോ താമസിക്കാം. കുടുംബസമേതം താമസിക്കുന്ന വീടുകളിൽ ''പ്രതിഫലം നൽകുന്ന അതിഥി''യായി താമസിക്കുവാനുള്ള സൗകര്യവും കൊച്ചിയിൽ ലഭ്യമാണ്.

==പഠിക്കുക==
നാടൻ കലാരൂപങ്ങളായ കഥകളി, മോഹിനിയാട്ടം, കുച്ചിപ്പുടി, ഭരതനാട്യം, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം എന്നിവ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്ന നിരവധി സ്ഥാപനങ്ങൾ കൊച്ചിയിലുണ്ട്. കേരള കഥകളി സെന്റർ, ആർ. എൽ. വി കോളേജ് ഓഫ് ഡാൻസ് ആന്റ് മ്യൂസിക്, ശ്രീ ശങ്കര സ്കൂൾ ഓഫ് ഡാൻസ് ആന്റ് മ്യൂസിക് എന്നിവ അതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. കളരിപ്പയറ്റിൽ താത്പര്യമുള്ളവർക്ക് അതിനും യോഗയും മെഡിറ്റേഷനും ചെയ്യാൻ താത്പര്യമുള്ളവർക്ക് അതു ചെയ്യാനുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളും കൊച്ചിയിൽ ഉണ്ട്.

==സുരക്ഷ==
മികച്ച പോലീസ് പരിരക്ഷയുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ നഗരങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊച്ചി. രാത്രിയിൽ ഒറ്റക്ക് നടക്കുമ്പോൾ ചുറ്റുപാടും ശ്രദ്ധിക്കുക. നിരവധി സംഭവങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നതിനാൽ സദാചാര പോലീസിംഗ് സംഘങ്ങളെ സൂക്ഷിക്കുക.
* കൊച്ചിയിൽ രാത്രികാല ജീവിതം സാധാരണമല്ല. നിങ്ങൾ ക്ലബ്ബിംഗ് നടത്താൻ പദ്ധതിയിടുകയാണെങ്കിൽ, മുൻകൂട്ടി നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം ഗതാഗത ക്രമീകരണങ്ങൾ നടത്തുക. രാത്രി 9:45 ന് ശേഷം വളരെ കുറച്ച് ബസ്സുകൾ മാത്രമേ ഓടുന്നുള്ളൂ. രാത്രി 10:30 ന് ശേഷം ഒന്നും ഓടുന്നില്ല. നിങ്ങൾക്ക് ഓട്ടോകളും ടാക്സികളും കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. പക്ഷേ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്കോ ​​പ്രധാന ബസ് സ്റ്റാൻഡുകൾക്കോ ​​സമീപം മാത്രം. 
* നഗരത്തിലുടനീളം വലിയ ജലാശയങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം കാരണം കൊച്ചി കൊതുകുകൾക്ക് കുപ്രസിദ്ധമാണ്. നിങ്ങൾ ബുക്ക് ചെയ്യുന്ന ഏത് മുറിയിലും കൊതുക് തിരികളോ ഒരു കൊതുക് വലയോ ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. കൊതുക് കടി ഒഴിവാക്കാൻ ഏതെങ്കിലും കൊതുകിനെ അകറ്റുന്ന ക്രീമുകളോ കൊതുകിനെ അകറ്റുന്ന യന്ത്രങ്ങളോ ഉപയോഗിക്കുക.
* റോഡുകൾ മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക - ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, നിങ്ങൾ റോഡ് മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ വാഹനങ്ങൾ വേഗത കുറക്കാറില്ല; അതിനാൽ വാഹനങ്ങൾ കുറയുന്നതുവരെ കാത്തിരിക്കുക. സീബ്രവരകളിലൂടെ മുറിച്ചുകടക്കുന്നതാണ് സുരക്ഷിതം. എതിരെ വരുന്ന വാഹനങ്ങൾ മുറിച്ചുകടക്കുന്നതുകാണുമ്പോൾ വേഗത കുറയ്ക്കും.
* സ്വകാര്യ ലൈൻ ബസ്സുകളും കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സുകളും നിരത്തിൽ ഉള്ളപ്പോൾ ജാഗ്രത പാലിക്കുക. കൊച്ചിയിൽ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ കാൽനടയാത്രക്കാർ കഠിനമായ ജീവിതം നയിക്കുന്നു. സ്വകാര്യ ബസ്സുകളും കാൽനടയാത്രക്കാരും ഉൾപ്പെടുന്ന നിരവധി റോഡപകടങ്ങളും ഹിറ്റ്-റൺ കേസുകളും ഉണ്ട്. അതിനാൽ അവയ്ക്ക് ''ചുവന്ന കൊലയാളികൾ'' എന്ന വിളിപ്പേരുണ്ട്. റോഡുകൾ മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. കടക്കാൻ പ്രയാസമാണെങ്കിൽ പ്രധാന സിഗ്നൽ ജംഗ്ഷനുകളിൽ മാത്രം അങ്ങനെ ചെയ്യുക അല്ലെങ്കിൽ പ്രാദേശിക ട്രാഫിക് പോലീസുകാരന്റെ സഹായം തേടുക.
* കൊച്ചിയിൽ നല്ല പാദസഞ്ചാര നടപ്പാതകൾ ഇല്ല. എന്നിരുന്നാലും ഇപ്പോൾ റോഡുകൾക്കൊപ്പം പലതും പുനർനിർമ്മിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ നടപ്പാതകളിലൂടെ നടക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക. പ്രത്യേകിച്ച് രാത്രിയിൽ. നഗരപ്രാന്തങ്ങളിലെ രാത്രികളിൽ ജെയ്‌വാക്കിംഗ് സുരക്ഷിതമായിരിക്കാം, എന്നാൽ മെച്ചപ്പെട്ട റോഡുകൾ വരുന്നതിനാലും ഗതാഗതം വർദ്ധിക്കുന്നതിനാലും നഗരത്തിലെ റോഡുകളിലൂടെ നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കുക, പ്രത്യേകിച്ച് പകൽ സമയത്ത്.
* കൊച്ചി സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏതാനും മീറ്റർ മാത്രം ഉയരത്തിലാണ്. അതിനാൽ പ്രധാന നഗരത്തിലെ ചില റോഡുകളിൽ മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്നത് പതിവാണ്. മഴക്കാലത്ത് അത്തരം റോഡുകൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ഈ റോഡുകളിൽ വെള്ളം കയറുമ്പോൾ നിങ്ങൾ റോഡിലൂടെയാണോ അതോ നടപ്പാതയിലൂടെയാണോ നടക്കുന്നത് എന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. ഇത് ചിലപ്പോൾ നിങ്ങളെ ഡ്രെയിനേജ് കുഴികളിലേക്ക് തള്ളിവിടും. എന്നിരുന്നാലും, മഴയ്ക്ക് ശേഷം ഈ വെള്ളപ്പൊക്കം വേഗത്തിൽ വറ്റിപ്പോകുന്ന പ്രവണത കാണിക്കുന്നു. വെള്ളപ്പൊക്ക സാധ്യതയുള്ള റോഡുകൾ ഇവയാണ്: ഇടപ്പള്ളി കവല, എറണാകുളം കവല (സൗത്ത്) റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലേക്ക് നയിക്കുന്ന റോഡുകൾ, സൗത്ത് കവല (ഹോട്ടൽ വുഡ്‌ലാൻഡ്‌സിന് മുന്നിൽ)
* മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് നഗരത്തിൽ പൊതു പുകവലി നിരോധനം കർശനമായി നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം പൊതു പുകവലി നിരോധനം ഏർപ്പെടുത്താൻ കേരള ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിട്ടിട്ടുണ്ട്. റോഡരികിലും ഷോപ്പിംഗ് സമുച്ചയങ്ങളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും ഉദ്യാനങ്ങളിലും പുകവലി നിയമവിരുദ്ധമാണ്. കൂടാതെ പോലീസിന് 500-1,000 രൂപ ഈടാക്കാം. അയഞ്ഞ സിഗരറ്റുകളോ പുകയിലയോ വിൽക്കുന്ന ഒരു കടയ്ക്കും ലൈറ്ററുകൾ നൽകാൻ അനുവാദമില്ല. ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് ലൈറ്ററുകൾ നൽകുന്നത് വിതരണക്കാരനും വാങ്ങുന്നയാൾക്കും 150 രൂപ പിഴ ചുമത്താൻ ഇടയാക്കും.
* കേരളത്തിലെയും ഇന്ത്യയിലെയും മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ കൊച്ചിയിലും വേശ്യാവൃത്തി നിയമവിരുദ്ധമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങളെ വശീകരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചേക്കാവുന്ന തെരുവ് വേശ്യകളെയും അവരുടെ ഏജന്റുമാരെയും നേരിടാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. വേശ്യകൾക്കിടയിൽ എച്ച്ഐവി സാധാരണമായതിനാൽ അത്തരം വാഗ്ദാനങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുക. വ്യഭിചാരം ക്രിമിനൽ കുറ്റമായതിനാൽ, വേശ്യകളെയും അവരുടെ ഇടപാടുകാരെയും പിടികൂടാൻ പ്രാദേശിക വിലകുറഞ്ഞ ഹോട്ടലുകളിൽ പതിവായി പോലീസ് റെയ്ഡുകൾ നടക്കുന്നു.

===അടിയന്തര പിന്തുണയും സഹായവും===
പോലീസിന്റെ ഏത് അടിയന്തര സഹായത്തിനും, '''{{phone|100 (ഫ്ലൈയിംഗ് സ്ക്വാഡിന്)}}''' അല്ലെങ്കിൽ '''{{phone|1090 (കുറ്റകൃത്യം തടയുവാൻ)}}''' വിളിക്കുക. നഗരത്തിൽ ഏകദേശം 16 പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ സോണുകൾ ഉണ്ട്.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==

===ആശുപത്രികൾ===
[[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തോടൊപ്പം]], കൊച്ചിയും ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച മെഡിക്കൽ ഹബ്ബുകളിൽ ഒന്നാണ്. കേരളം തെക്കേ ഏഷ്യയിൽ തന്നെ വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായി മുന്നിട്ടു നിൽക്കുന്ന ഒരു സ്ഥലം ആയത് കൊണ്ട് ചികിത്സ ലഭിക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ യാതൊരു സംശയവും വേണ്ട. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ തന്നെ ഒട്ടനവധി ആശുപത്രികളുണ്ട്. ഇവയിൽ 12 എണ്ണം വിദഗ്‌ദ്ധസേവനം ലഭിക്കുന്നവയാണ്. അമൃതാ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസ്, ലേയ്ക് ഷോർ ആശുപത്രി, മെഡിക്കൽ ട്രസ്റ്റ് ആശുപത്രി, എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണ്. അതു കൂടാതെ ആയുർവേദ ആശുപത്രി ആയ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യ വൈദ്യശാല ആശുപത്രിയും കേരള ആയുർവേദ സമാജം ആശുപത്രിയും സമീപത്തായുണ്ട്. ''അത്യാഹിത വിഭാഗം'' എന്നു അടയാളപ്പെടുത്തിയ ചെയ്തിട്ടുള്ള ആശുപത്രികളിൽ മാത്രമേ അപകട കേസും മറ്റും പ്രവേശനം നൽകാൻ അധികാരമുള്ളൂ. ജില്ലാ ലേഖനങ്ങളിലെ നാമാവലികൾ കാണുക. ''അപകട കേസുകളിൽ:'' എല്ലാ ടെലിഫോണുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ടോൾ ഫ്രീ അടിയന്തര നമ്പറുകൾ '''{{phone|102}} ഉം {{phone|1298}} ഉം''' ആണ്.

===ആംബുലൻസുകൾ===
* {{Listing
| name=വ്യോമ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 98 4544 6634, +91 99 8609 0451 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
| content=മുൻകൂട്ടി ബുക്കിംഗ് നടത്തണം.
}}
* {{Listing
| name=അമൃത ജീവൻരക്ഷ
| phone=+91 484 280-1234, +91 484 280-2100
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം
| phone=1298 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=കൊച്ചി പോലീസ് വൈദ്യസഹായം
| phone= +91 484 236-6100, 100 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=ലയൺസ് ക്ലബ് സൗജന്യ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 484 235-4139
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=എൻ‌എസ്‌എസ് സമുദായ സൗജന്യ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 484 236-9920
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=നിരത്തിലെ അപകട അടിയന്തര പരിചരണ സേന
| phone=+91 98 4609 9900, +91 98 4600 7740 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=ദ്രുത വൈദ്യ നടപടി സേന
| phone=102 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=റോട്ടറി അത്യാഹിത വൈദ്യ സേന
| phone=+91 98 4706 0077 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
}}

==ബന്ധപ്പെടുക==

===വിദൂര ആശയവിനിമയം===
കൊച്ചിയുടെ '''മേഖലാ കോഡ്''' 0484 ആണ്. ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്തുനിന്ന് ഫോൺ വിളിക്കുകയാണെങ്കിൽ +91 484 xxx xxxx എന്ന രീതീയിലുള്ള നമ്പർ ഉപയോഗിക്കുക. മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ മൊബൈൽ സേവന ദാതാക്കളും കൊച്ചിയിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

'''മൊബൈൽ സേവനങ്ങൾ''': നിങ്ങൾക്ക് ഒരു ഇന്ത്യൻ ഫോൺ നമ്പർ ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ, ഒരു ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' മൊബൈൽ കണക്ഷൻ എടുക്കുന്നത് വളരെ എളുപ്പമാണ്. ഇതിനായി നിങ്ങളുടെ പാസ്‌പോർട്ടിന്റെ ഒരു ഫോട്ടോകോപ്പി (വിസയും തിരിച്ചറിയൽ രേഖകളും ഉൾപ്പെടെ), ഒരു കളർ ഫോട്ടോ, (ഔദ്യോഗികമായി) പ്രാദേശിക വിലാസത്തിന്റെ തെളിവ് (കൊച്ചിയിൽ) എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. മിക്ക നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും ഇതിനായി അവരുടെ വിലാസം ഉപയോഗിക്കാൻ നിങ്ങളെ അനുവദിക്കുന്നു. വിലാസം ഇല്ലെങ്കിൽ, നിങ്ങളുടെ വിസ നമ്പർ, വിരലടയാളം, ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ പാസ്‌പോർട്ട് സൈസ് ഫോട്ടോകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് നിങ്ങൾക്ക്  ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കണക്ഷൻ ലഭിക്കും.

[[ഇന്ത്യ#ബന്ധപ്പെടുക|ഇന്ത്യയിലെ]] മിക്ക മൊബൈൽ സേവന ദാതാക്കളും കൊച്ചി, എൻആർ, എൽടിഇ എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

ബി‌എസ്‌എൻ‌എൽ ''കോളിംഗ് കാർഡുകൾ'' എല്ലാ സ്റ്റോറുകളിലും ലഭ്യമാണ്. ഇത് ഒരു ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കോളിംഗ് കാർഡാണ്. ഫോൺ ഉപയോക്താവിന് ചാർജ് ചെയ്യാതെ തന്നെ ഏത് ഫോണിലും ഇത് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയും. ''വോഡഫോൺ വേൾഡ്'' കാർഡുകളും ''എയർടെൽ ഗ്ലോബ്'' കാർഡുകളും മറ്റൊരു നല്ല ഐശ്ചികമാണ്.

പൊതുവായ, ബിസിനസ്സ് ടെലിഫോൺ ഡയറക്ടറികൾ {{phone|+91 484 444-4444}} എന്ന നമ്പറിൽ വിളിച്ച് ആക്‌സസ് ചെയ്യാൻ കഴിയും.

BSNL ലാൻഡ്‌ഫോണുകളിൽ നിന്നും BSNL മൊബൈലിൽ നിന്നുമുള്ള ടോൾ-ഫ്രീ ഡയറക്‌ടറി അന്വേഷണം {{phone|197}} ആണ്.

===ഇന്റർനെറ്റ്===
ഇന്ത്യയിൽ ഇന്റർനെറ്റുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച ആദ്യത്തെ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു കൊച്ചി. മൂന്ന് പ്രധാന അന്താരാഷ്ട്ര അന്തർദേശീയ സബ്-മറൈൻ നെറ്റ്‌വർക്ക് കേബിളുകളുടെ (ഫ്ലാഗ്, സീ-മി, സെയ്ഫ്) ലാൻഡിംഗ് സൈറ്റും ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മിക്ക ഫൈബർ-ഒപ്റ്റിക് നെറ്റ്‌വർക്കുകളുടെയും കേന്ദ്രബിന്ദുവും കൂടിയായ കൊച്ചി. കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ നല്ല ബാൻഡ്‌വിഡ്ത്ത് നഗരത്തിലുണ്ട്.

മണിക്കൂറിന് ഏകദേശം ₹10 നിരക്ക് ഈടാക്കുന്ന ധാരാളം ഇന്റർനെറ്റ് സെന്ററുകളുണ്ട്. കോൺവെന്റ് റോഡിലെയും കൊച്ചിൻ സർവകലാശാലയ്ക്ക് സമീപത്തെയും ചില കഫേകൾ മണിക്കൂറിന് ₹5 നിരക്കിൽ അതിവേഗ നെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. വൈഫൈ കണക്ഷനുള്ള ലാപ്‌ടോപ്പ് നിങ്ങളുടെ കൈവശമുണ്ടെങ്കിൽ, ബിഎസ്എൻഎൽ വൈമാക്സ് യുഎസ്ബി കണക്ഷൻ ഉപയോഗിച്ച് (ഏകദേശം ''സെക്കൻഡിൽ 40 മെഗാ ബിറ്റുകൾ'' മുതൽ ''സെക്കൻഡിൽ 512 മെഗാ ബിറ്റുകൾ'' വരെ വേഗത) എവിടെയും കറങ്ങാം. കാരണം കൊച്ചിയിൽ നാലാം തലമുറ വൈമാക്സ് ഉണ്ട്. ഇതിനുപുറമെ, മൂന്നാം തലമുറ-ഇവിഡിഒ ബിഎസ്എൻഎൽ നെറ്റ്‌വർക്ക് നൽകുന്ന സേവനങ്ങളും ബി‌എസ്‌എൻ‌എൽ, ഡോകോമോ, റിലയൻസ് മൊബൈൽ എന്നിവയുടെ 3G സേവനങ്ങളും ഉള്ള ഒരു ''നെറ്റ്‌വർക്ക് നഗരം'' കൂടിയാണ് കൊച്ചി.

മിക്ക 3-നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും വൈഫൈ കണക്റ്റിവിറ്റി നൽകുന്നു. ടാറ്റ ഇൻഡികോമിന്റെയോ റിലയൻസിന്റെയോ ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കണക്ഷൻ കാർഡുകൾ നിങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമാണ്. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും ടാറ്റ സർവീസുണ്ട്. ചില ഹോട്ടലുകൾ അതിഥികൾക്ക് സൗജന്യ വൈ-ഫൈ നൽകുന്നു.

===കത്തുകൾ===
'''ഇന്ത്യ പോസ്റ്റ്''' ന് നഗരത്തിലുടനീളം ഓഫീസുകളുണ്ട്, സാധാരണയായി തിങ്കൾ മുതൽ വെള്ളി വരെ രാവിലെ 8:30 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ, ശനി 8:30 മുതൽ ഉച്ചയ്ക്ക് 1 വരെ, ഞായറാഴ്ചകളിൽ അടച്ചിരിക്കും. കൊച്ചി വിമാനത്താവള തപാൽ ഓഫീസ് (അന്താരാഷ്ട്ര മേഖലയുടെ പുറപ്പെടൽ ഭാഗത്ത്) തിങ്കൾ മുതൽ രാത്രി 6:30 വരെ തുറന്നിരിക്കും. പൊതു തപാൽ കാര്യലയം (ജിപിഒ) എം.ജി.റോഡിലും (അവ്യൂ റീജന്റിന് എതിർവശത്ത്) ഹൈസ്കൂളിന് സമീപമുള്ള ഇടപ്പള്ളിയിലും ഉണ്ട്. പ്രധാന തപാൽ കാര്യാലയം (എച്ച്പിഒ) ആശുപത്രി റോഡിലെ തപാൽ സമുച്ചയത്തിലാണ്. ''എക്സ്പ്രെസ്സ്'' (ഇഎംഎസ് സേവനം) എച്ച്പിഒ, ഇടപ്പള്ളി ജിപിഒ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് 5 സംസ്ഥാന അവധി ദിവസങ്ങൾ ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും 24 മണിക്കൂറും തുറന്നിരിക്കും. ഇഎംഎസ് തപാൽ സേവനം വളരെ വേഗതയുള്ളതും വിശ്വസനീയവുമാണ്. നഗരത്തിലുടനീളം തപാൽ പെട്ടികൾ ലഭ്യമാണ്. ദിവസേനയുള്ള ക്ലിയറൻസ് രാവിലെ 10 നും വൈകുന്നേരം 4:30 നും ആണ്. ലോകത്തിലെവിടെയും ഒരു തപാൽ കാർഡിന് ₹20 (മാർച്ച് 2018) ചിലവാകും.

കേരളത്തിൽ നിരവധി സ്വകാര്യ കുറിയർ കമ്പനികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ''ഫെഡ്‌എക്സ്, ഡിഎച്ച്എൽ, ഫസ്റ്റ് ഫ്ലൈറ്റ്, യുപിഎസ്, ഡിടിഡിസി, അരാമെക്സ്'' എന്നിവ മുൻനിര സ്വകാര്യ സേവനങ്ങളിൽ ചിലതാണ്.

===പത്രങ്ങൾ===
മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ പത്രങ്ങൾക്കും കൊച്ചിയിൽ പതിപ്പുകളുണ്ട്. പ്രധാന ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രങ്ങൾ ''ദി ഹിന്ദു'' (മെട്രോപ്ലസ് എന്ന വിശദമായ നഗര ടാബ്ലോയിഡ് ഉണ്ട്), ''ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്'' (നഗര സംഭവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള നല്ല ഉൾക്കാഴ്ചകൾ നൽകുന്ന പ്രാദേശിക നഗര എക്സ്പ്രെസ്സ് ഈ പത്രത്തോടൊപ്പം), ''ദി ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ'', ''ദി പയനിയർ'', ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ്'', നിരവധി ജനപ്രിയ മലയാളം, തമിഴ് പത്രങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. കൊച്ചി ഓഹരി വിപണിയുടെ ആസ്ഥാനവും കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക കേന്ദ്രവുമായതിനാൽ, ''ദി ഇക്കണോമിക് ടൈംസ്'', ''ദി ബിസിനസ് സ്റ്റാൻഡേർഡ്'', ''ദി ഹിന്ദു ബിസിനസ്ലൈൻ'', ''ദി ഫിനാൻഷ്യൽ എക്സ്പ്രെസ്സ്'' തുടങ്ങി ഇംഗ്ലീഷിലുള്ള നിരവധി സാമ്പത്തിക ദിനപത്രങ്ങൾ കൊച്ചിയിൽ ലഭ്യമാണ്.

ധാരാളം ജനപ്രിയ ഇംഗ്ലീഷ് മാസികകൾ ലഭ്യമാണ്. ''ഫോർബ്സ്, മിറർ'' തുടങ്ങിയ നിരവധി അമേരിക്കൻ, ബ്രിട്ടീഷ് മാസികകൾ പല സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബുക്ക്സ്റ്റാളുകളിലും ലഭ്യമാണ്. ജനപ്രിയ ഇന്ത്യൻ ഇംഗ്ലീഷ് മാസികകൾ ''ഇന്ത്യ ടുഡേ'', ''ദി വീക്ക്'', ''ദി ഫ്രണ്ട്‌ലൈൻ'' എന്നിവയാണ്.

==കൈകാര്യം ചെയ്യുക==

===വൈദ്യുതി===
ബ്രിട്ടീഷ് നിലവാരമായ 546 (230 V/50 Hz) പിന്തുടരുന്ന ബ്രിട്ടീഷ് മൂന്ന്-പിൻ, രണ്ട്-പിൻ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സോക്കറ്റുകളാണ് കൊച്ചിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പ്ലഗ് അഡാപ്റ്ററുകൾ ഏത് ഹാർഡ്‌വെയർ സ്റ്റോറിലും ലഭ്യമാണ്.

===അവധി ദിവസങ്ങൾ===
കൊച്ചിയിൽ 15-20 പൊതു അവധി ദിനങ്ങൾ ഉണ്ട്. കേരളത്തിൽ മിക്കവാറും എല്ലാ സർക്കാർ കാര്യാലയങ്ങളും കുറച്ച് സ്വകാര്യ കാര്യാലയങ്ങളും അടച്ചിരിക്കും. എന്നിരുന്നാലും, ചില അവധി ദിവസങ്ങളിൽ എല്ലാ വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും പൂർണ്ണമായും അടച്ചിടേണ്ടിവരും. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ബസ്സ്, ടാക്സി, ഓട്ടോ തുടങ്ങിയ മിക്ക പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങളും ഇടവേള എടുക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കുക. '''ഹർത്താൽ''' ആയി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട ദിവസങ്ങളെക്കുറിച്ച് ജാഗ്രത പാലിക്കുക. അവ പലപ്പോഴും നഗരം അടച്ചിടുന്നത് ഉൾപ്പെടുന്ന ബഹുജന രാഷ്ട്രീയ പണിമുടക്കുകളാണ്. ഹർത്താലിന്റെ തീവ്രതയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രാദേശിക വിവരങ്ങളില്ലാതെ പൊതുവഴികളിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് അപകടകരമാണ്. താഴെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന കുറച്ച് അവധി ദിവസങ്ങളിൽ, ഹോട്ടലുകൾക്കുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നവ ഒഴികെയുള്ള ഭക്ഷണശാലകളും അടച്ചിടുന്നു. അവധി ദിവസങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ ദിവസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കൊച്ചിക്കാർ വീടിനുള്ളിൽ ചെലവഴിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന പ്രധാന അവധി ദിനങ്ങൾ ഇവയാണ്:

* '''ക്രിസ്മസ്''' (ഡിസംബർ 25)
* '''ദുഃഖവെള്ളിയും ഈസ്റ്ററും''' (ഏപ്രിൽ)
* '''തിരുവോണം''' - ഓണാഘോഷങ്ങളുടെ പ്രധാന ദിവസം (ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ)
* '''വിഷു''' - മലയാള പുതുവത്സരം (ഏപ്രിൽ 14 അല്ലെങ്കിൽ 15)

താഴെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ചില മതപരമായ അവധി ദിവസങ്ങളിൽ ആ സമുദായങ്ങളിലെ അംഗങ്ങളുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള എല്ലാ വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും അടച്ചിടും. എന്നിരുന്നാലും പൊതുഗതാഗതം പതിവുപോലെ പ്രവർത്തിക്കും.

* '''ഈദുൽ-ഫിത്തർ''' (''ചെറിയ പെരുന്നാൾ''), '''ഈദുൽ-അദ്ഹ''' (''വലിയ പെരുന്നാൾ''), '''മുഹറം''' എന്നീ ദിവസങ്ങളിൽ മുസ്ലീം ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള എല്ലാ സ്ഥാപനങ്ങളും പൂർണ്ണമായി അടച്ചിടുന്നു. വെള്ളിയാഴ്ച ''ജുമാ നമസ്കാര''ത്തിനായി ഈ സ്ഥാപനങ്ങളെല്ലാം ഉച്ചയ്ക്ക് 3 മണിക്കൂർ ഇടവേള എടുക്കുന്നു.
* '''ദീപാവലി, ഹോളി, നവരാത്രി''' എന്നിവ മിക്കവാറും എല്ലാ ഉത്തരേന്ത്യൻ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ, സ്വകാര്യ അവധി ദിവസങ്ങളാണ്.
* '''ശനിയാഴ്ചകൾ, ഹനുക്ക, റോഷ് ഹഷാന''' എന്നിവ ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ എല്ലാ ജൂത സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണമായി അടച്ചിടൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഈ അവധി ദിവസങ്ങൾക്ക് പുറമേ, ഞായറാഴ്ചകളിലെ മടി കാരണം മിക്ക സ്ഥാപനങ്ങളും രാവിലെ പ്രവർത്തിക്കില്ല. പക്ഷേ പലതും ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് തുറക്കും. ഞായറാഴ്ചകളിൽ നഗര ബസ്സ് സേവനങ്ങളും പരിമിതമാണ്. എന്നിരുന്നാലും ഓട്ടോ, ടാക്സി തുടങ്ങിയ മറ്റ് പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ സാധാരണപോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

===കേശാലങ്കാരകർ===
കൊച്ചിക്കാർ അവരുടെ തലമുടി ശൈലികളിൽ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ ചെലുത്തുന്നവരും ഏറ്റവും പുതിയ പരിഷ്കാരങ്ങളെല്ലാം സ്വീകരിക്കുന്നവരുമാണ്. അതിനാൽ ഏറ്റവും പുതിയ ട്രെൻഡുകൾക്ക് 50 രൂപ മുതൽ ഈടാക്കുന്ന വിവിധ തലമുടി സലൂണുകൾക്ക് ഒരു കുറവുമില്ല. മിക്ക ബജറ്റ് സലൂണുകളും നഗരത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു, സാധാരണയായി ''ബാർബർ ഷോപ്പുകൾ'' അല്ലെങ്കിൽ ''സലൂണുകൾ'' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. എം.ജി.റോഡ്, പാലാരിവട്ടം, മറൈൻ ഡ്രൈവ്, ഇടപ്പള്ളി പ്രദേശങ്ങളിലാണ്. ഇടത്തരം തലമുടി സലൂണുകൾ മുടി കഴുകലും മറ്റ് അലങ്കാരങ്ങളും ഉള്ള മുടിവെട്ടലുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നത്. ആഡംബരത്തിനായി, മിക്ക പ്രീമിയം സൗന്ദര്യ പാർലറുകളും ത്വക്ക് ക്ലിനിക്കുകളും പനമ്പള്ളി നഗർ, ജിസിഡിഎ നഗർ, ഗിരിനഗർ, എസ്എ റോഡ്, എം.ജി.റോഡ് എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇവയെല്ലാം 1,000 രൂപയിൽ കൂടുതൽ വിലയുള്ള വിവിധ ചർമ്മ, മുടി ചികിത്സകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

==അടുത്ത ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* '''[[ആലപ്പുഴ]]''' (70 കി.മീ) - (''ആലപ്പി'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) ഹൗസ് ബോട്ടുകൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, [[കേരളത്തിലെ കായലുകൾ|കേരളത്തിലെ കായലുകളുടെ]] ഹൃദയഭാഗം, പ്രകൃതി സൃഷ്ടിച്ച തടാകങ്ങൾ, കായലുകൾ, നദികൾ, കനാലുകളുടെ അതിശയകരമായ ശൈലി. അന്തർസംസ്ഥാന ബസ്സ് സ്റ്റോപ്പിൽ നിന്ന് ₹81 ബസ്സ്.
* '''[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]''' - [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ]] നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള [[ചാലക്കുടി|ചാലക്കുടിയിലെ]] പാൽ പോലെയുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഷോളയാർ നിരകളുടെ കവാടത്തിലുള്ള 80 അടി ഉയരമുള്ള ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം ഒരു ജനപ്രിയ പിക്നിക് സ്ഥലമാണ്. ''ഡ്രീംവേൾഡ്, സിൽവർസ്റ്റോം'' എന്നീ രണ്ട് വിസ്മയോദ്യാനങ്ങൾ സമീപത്തുണ്ട്. '''ഇന്ത്യയിലെ നയാഗ്ര''' എന്നാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തെ വിളിക്കുന്നത് - ബ്രൈഡൽ വെയിൽ, ഹോഴ്‌സ്‌ഷൂ വെള്ളച്ചാട്ടം എന്നിവയെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന രണ്ട് വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും സമീപത്ത് ഒരു ചെറിയ വെള്ളച്ചാട്ടവും നിങ്ങൾക്ക് കാണാൻ കഴിയും. ''രാവൺ, പുന്നഗൈ മന്നൻ, ഗുരു'' തുടങ്ങിയ ജനപ്രിയ ഇന്ത്യൻ സിനിമകളുടെ ഷൂട്ടിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ എന്ന നിലയിലാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം ഏറ്റവും പ്രശസ്തം. പ്രവേശന കവാടത്തിൽ നിന്ന് 5 മിനിറ്റ് നടന്നാൽ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്റെ മുകൾ ഭാഗത്തേക്ക് എത്താം. അവിടെ നിന്ന് വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്റെ അടിഭാഗത്തേക്ക് ഒരു നടപ്പാത കുറുകെ കടന്നുപോകുന്നു. വെള്ളം ഒരു ആഴമുള്ള കിണറ്റിലേക്ക് വീഴുന്നു. പുറമെ അപകടകരമാണെന്ന് തോന്നുന്നില്ലെങ്കിലും ജലാശയത്തിലേക്ക് വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രവേശനമില്ല. പ്രവേശന നിരക്ക്: ₹15.
* '''ഭൂതത്താൻകെട്ട്''' (35 കി.മീ) - ബോട്ടിംഗ് സൗകര്യങ്ങളുള്ള മനോഹരമായ അണക്കെട്ട് വിശാലമായ ഒരു കന്യക വനത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ''സലിം അലി പക്ഷിസങ്കേതം'' സമീപത്തുള്ള ഒരു ജനപ്രിയ പിക്നിക് കായിക വിനോദമാണിത്.
* '''[[ഗുരുവായൂർ]]''' (102 കി.മീ) - എല്ലാ വർഷവും 6-10 ദശലക്ഷം തീർത്ഥാടകരെ ആകർഷിക്കുന്ന ഒരു ഹിന്ദു മത പട്ടണം.
* '''[[ഇടുക്കി]]''' (90 കി.മീ) - വടക്കൻ തിരുവിതാംകൂറിലെ ധാരാളം കുന്നിൻ റിസോർട്ടുകളുള്ള ഒരു കുന്നിൻ പ്രദേശം.
* '''[[കുമരകം]]''' (40 കി.മീ) - ഒരു കായൽ ദ്വീപിന്റെ അരികിലുള്ള പ്രശസ്തമായ അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന പക്ഷിസങ്കേതം.
* '''[[കോട്ടയം]]''' (55 കി.മീ) - വലിയ പള്ളികൾ, കാട്ടു പാദസഞ്ചാരം, സാംസ്കാരിക സ്മാരകങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഏറ്റവും വലിയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാര കേന്ദ്രം.
* '''[[മൂവാറ്റുപുഴ|മുവാറ്റുപുഴ]]''' (30 കി.മീ) - പൈനാപ്പിൾ കൃഷി, ചരിത്രപരമായ ഓർത്തഡോക്സ് പള്ളികൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം, റബ്ബർ തോട്ടങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു ചെറിയ പട്ടണം.
* '''[[പാണിയേലി പോര്]]''' (55 കി.മീ) - പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യപ്പെടാത്ത മനോഹരമായ ഒരു നദീതീരത്ത്
* '''തട്ടേക്കാട്''' (45 കി.മീ) - [[കോതമംഗലം|കോതമംഗലത്തിന്]] സമീപമുള്ള പക്ഷിസങ്കേതം, നല്ലൊരു ബോട്ടിംഗിനും വന്യമായ ഒരു പിക്നിക്കിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''[[തെന്മല]]''' (225 കി.മീ) - പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാരം, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, ബോട്ടിംഗ്, സാഹസിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ, മാൻ ഉദ്യാനം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''[[തിരുവനന്തപുരം]]''' - കോവളം കടൽത്തീരം, നെയ്യാർ അണക്കെട്ട്, അനന്തപത്മനാഭൻ ക്ഷേത്രം, കിഴക്കേക്കോട്ട തുടങ്ങിയ നിരവധി ആകർഷണങ്ങളുള്ള കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാന നഗരം, ട്രെയിനിൽ 5 മണിക്കൂർ അകലെ.
* '''[[തൃശ്ശൂർ]]''' (60 കി.മീ) - വിവിധ സാംസ്കാരിക സ്മാരകങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവം. തൃശ്ശൂർ പൂരം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ഹൃദയം.
* '''[[വാഗമൺ]]''' (50 കി.മീ) - ശൂന്യമായ വനങ്ങൾ, ചെറിയ നീർച്ചാലുകൾ, വിശാലമായ പച്ചപ്പുൽമേടുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഇത് ''ഏഷ്യയിലെ സ്കോട്ട്ലൻഡ്'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

[[വർഗ്ഗം:City articles]]

{{IsPartOf|എറണാകുളം ജില്ല}}
{{Outlinecity}}</text>
      <sha1>ssvmtlm10a8gq7ef2jyvn5qn1heq4ya</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9406</id>
      <parentid>9405</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:07:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <origin>9406</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="172802" sha1="afmhlh4g1euehzgmf3py7fercc08tbi" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kochi banner.jpg|pgname=കൊച്ചി}}[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഒരു കോസ്മോപൊളിറ്റൻ നഗരമാണ് '''കൊച്ചി''' (മുമ്പ് കൊച്ചിൻ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു). കേരളത്തിലെ തിരക്കേറിയ വാണിജ്യ തുറമുഖം ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ''അറബിക്കടലിന്റെ റാണി എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന'' കൊച്ചിയിലെ ജനസംഖ്യ 2.1 ദശലക്ഷത്തിലധികം (2011) ആണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരപ്രദേശവുമാണ് കൊച്ചി.
==മേഖലകൾ==
[[പ്രമാണം:SunsetChineseNet.jpg|thumb|upright=1.2|ഫോർട്ട് കൊച്ചി നഗരത്തിന്റെ പ്രതീകമായ ചൈനീസ് മത്സ്യബന്ധന വലകൾ]]
{{mapframe|width=460|height=620|staticmap=Kochi map.png}}
{{mapshape|type=page|wikicommons=Wikivoyage/Kochi.map}}
{{mapshapes|Q3522910}}&lt;!-- Metro --&gt;

{{Regionlist
| region1name=[[കൊച്ചി/പഴയ കൊച്ചി|പഴയ കൊച്ചി]]
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1items=''ഫോർട്ട് കൊച്ചി, മട്ടാഞ്ചേരി, വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപ്''
| region1description=പ്രധാനമായും ഒരു വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രം. കടലിനോട് ചേർന്ന ഭാഗമാണ് ''ഫോർട്ട് കൊച്ചി''. ഭംഗിയായി ക്രമീകരിച്ച കൊളോണിയൽ കെട്ടിടങ്ങൾ, ഇടുങ്ങിയ റോഡുകൾ, ആംഗ്ലോ-ഡച്ച് സ്വാധീനമുള്ള കെട്ടിടങ്ങൾ, പുരാവസ്തുക്കൾ വിൽക്കുന്ന കടകൾ എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്. പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലും പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലും സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം വഴി കൊച്ചിയിലെത്തിച്ചേർന്ന ഗുജറാത്തി വ്യാപാരികളുടെ പേരുകേട്ട ഒരു വ്യാപാര നഗരമാണ് ''മട്ടാഞ്ചേരി''.

| region2name=[[കൊച്ചി/ഗോശ്രീ|ഗോശ്രീ ദ്വീപുകൾ]]
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2items=''ബോൾഗാട്ടി, വല്ലാർപാടം, വൈപ്പിൻ''
| region2description=ബോൾഗാട്ടിയിലാണ് ബ്രിട്ടീഷുകാർ രാജകീയ ഔദ്യോഗികവസതി സ്ഥാപിച്ചത്. പിന്നീട് അത് ഒരു പഞ്ചനക്ഷത്ര ഹോട്ടലാക്കി മാറ്റി. വലിയ ഗോൾഫ് കോഴ്‌സ്, കുതിരസവാരി ട്രാക്കുകൾ, മറീന, ബോട്ട് യാർഡുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. നിരവധി മത്സ്യബന്ധന ഗ്രാമങ്ങൾ, വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമങ്ങൾ, പ്രശസ്തമായ ചെറായി കടൽതീരം എന്നിവയാൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ജനസാന്ദ്രതയുള്ള ദ്വീപുകളിൽ ഒന്നാണ് വൈപ്പിൻ.

| region3name=[[കൊച്ചി/എറണാകുളം|എറണാകുളം]]
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3items=''സിബിഡി, ഡൗണ്ടൗൺ, പ്രാന്തപ്രദേശം''
| region3description=കൊച്ചിയുടെ ഹൃദയ-ഗതാഗത കേന്ദ്രമായ ഇത് മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത ഭാഗങ്ങളുള്ളതാണ്: മഹാത്മാഗാന്ധി റോഡ് (എം ജി റോഡ്) മറൈൻ ഡ്രൈവും ചിറ്റൂർ റോഡും പ്രധാന പാതയായുള്ള &quot;സെൻട്രൽ ബിസിനസ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റ്&quot; (CBD); ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള റെസിഡൻഷ്യൽ ഏരിയകളും എസ്എ റോഡിലും വൈറ്റില ജംഗ്ഷനിലും ബിസിനസ് ഡിസ്ട്രിക്റ്റും ഉള്ള &quot;ഡൗൺടൗൺ&quot;, നിരവധി ബിസിനസ്, വാണിജ്യ മേഖലകളുള്ള പ്രാന്തപ്രദേശമാണ്.

| region4name=[[കൊച്ചി/കളമശ്ശേരി|കളമശ്ശേരി]]
| region4color= {{StdColor|t4}}
| region4items=
| region4description=കേരളത്തിന്റെ ദേശീയ ഉത്സവമായ ഓണത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായ വലിയ വാമന ക്ഷേത്രത്തിന് പേരുകേട്ട സ്ഥലം. കൊച്ചിൻ സർവകലാശാലയുടെയും മറ്റ് വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും ആസ്ഥാനം കൂടിയാണിത്.

| region5name=[[കൊച്ചി/തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറ]]
| region5color= {{StdColor|t5}}
| region5items=
| region5description=കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ പഴയ തലസ്ഥാനം, വിവിധ ചരിത്ര കൊട്ടാരങ്ങൾ, മ്യൂസിയങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതും കലകളുടെ കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിലും.
}}

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:Santa Cruz Cathedral front view 1.jpg|thumb|സാന്താക്രൂസ് കത്തീഡ്രൽ]]
''കൊടുങ്കാറ്റിൽ ജനിച്ചു വളർന്ന, ശത്രുതയിൽ വളർന്ന, യൂറോപ്യൻ സാമ്രാജ്യങ്ങൾക്കായുള്ള പോരാട്ടഭൂമിയായി സ്ഥാപിതമായ ഒരു നഗരം.'' 1341-ൽ പെരിയാർ നദിയിലെ മഹാപ്രളയത്തിനുശേഷം ഒരു പുരാതന തുറമുഖ നഗരമായി രൂപീകൃതമായ കൊച്ചിയെക്കുറിച്ചുള്ള നല്ലൊരു വിവരണമാണിത്. പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ചേര കേരള സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ വിഭജനത്തോടെ, ഈ പ്രദേശം മറ്റ് പ്രാദേശിക ജന്മിത്തസമ്പ്രദായത്തിലുള്ള പ്രഭുക്കന്മാരാൽ മത്സരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു പുതിയ രാജവംശത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലായി. കോളനിവൽക്കരണത്തിന്റെ ആവിർഭാവത്തോടെ, കൊച്ചി മിക്കവാറും എല്ലാ കൊളോണിയൽ യൂറോപ്യൻ ശക്തികളുടെയും ആദ്യത്തെ പ്രധാന യുദ്ധഭൂമിയായി മാറി.

കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദശകങ്ങളിലെ ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വളർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം, കൊച്ചി ഇപ്പോൾ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ജനസാന്ദ്രതയുള്ള നഗരപ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ്. ഒന്നിലധികം പട്ടണങ്ങളുടെയും ദ്വീപുകളുടെയും സംയോജനമാണ് ഈ നഗരം, ഓരോന്നിനും അതിന്റേതായ വ്യക്തിത്വമുണ്ട്.

===ചരിത്രം===
[[പ്രമാണം:Fort Kochi Beach Sunset 2.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചി ബീച്ച് സൂര്യാസ്തമയം]]
കൊച്ചിയിലെ വ്യാപാരികൾ 600 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് അറബികൾ, ഡച്ച്, ഫൊനീഷ്യക്കാർ, പോർച്ചുഗീസ്, ചൈനക്കാർ എന്നിവരുമായി കുരുമുളക്, ഏലം തുടങ്ങിയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളുടെ വ്യാപാരം ആരംഭിച്ചു. ഇത് കൊച്ചിയെ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിക്കാനും പഴയ ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള കവാടമാകാനും സഹായിച്ചു. ഇന്ത്യയുടെ കോളനിവൽക്കരണം ആരംഭിച്ചത് അന്നത്തെ കൊച്ചിയിൽ നിന്നാണ്. പോർച്ചുഗൽ ആദ്യം കൊച്ചിയിൽ താവളം സ്ഥാപിച്ചു, തുടർന്ന് ഡച്ചുകാരും ബ്രിട്ടീഷുകാരും. 1814-ലെ ആംഗ്ലോ-ഡച്ച് ഉടമ്പടി, ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ബങ്ക ദ്വീപിന് പകരമായി കൊച്ചി ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് കൈമാറാൻ ഡച്ചുകാരെ നിർബന്ധിച്ചു. ബോൾഗാട്ടി ദ്വീപിലെ തലസ്ഥാനമായ ഫോർട്ട്കൊച്ചിയുടെയും ബ്രിട്ടീഷ് എറണാകുളത്തിൻ്റെയും ഒരു ചെറിയ എൻക്ലേവിലേക്ക് അവരുടെ നേരിട്ടുള്ള ഭരണം പരിമിതപ്പെടുത്തി, കൊച്ചിയിൽ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം സ്ഥാപിക്കാൻ ബ്രിട്ടീഷുകാർക്ക് കഴിഞ്ഞു. കൊച്ചി മഹാരാജാക്കന്മാർ അവരുടെ തലസ്ഥാനമായ തൃപ്പൂണിത്തുറയിൽ നിന്ന് കൊച്ചി രാജ്യത്തിൻ്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങൾ ഭരിച്ചു. എന്നിരുന്നാലും, യഥാർത്ഥ ഭരണം നടത്തിയത് ''ദിവാൻമാരാണ്'' (പ്രധാനമന്ത്രിമാർ). സംസ്കാരം, കലകൾ എന്നിവയെ സംരക്ഷിക്കാനും പൊതുജനാരോഗ്യം, വിദ്യാഭ്യാസം എന്നീ മേഖലകളിൽ വളരെയധികം ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാനും മഹാരാജാക്കന്മാർക്ക് വിട്ടു.

കൊച്ചിരാജാവിന്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിലായിരുന്നു 1500കളിൽ കൊച്ചിനഗരം. പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം എന്നാണ് ആ രാജവംശം അറിയപ്പെട്ടത്.

സാമുതിരിയുമായി ഏറ്റുമുട്ടിക്കൊണ്ടിരുന്ന പെരുമ്പടപ്പ് സ്വരൂപം അക്കാലത്ത് കൊച്ചിയിലെത്തിയ പോർച്ചുഗീസുകാരുമായി ചേർന്ന് സാമൂതിരിയെ തോൽപ്പിച്ചു. പതിയെ പോർച്ച്ഗീസുകാർ കൊച്ചിയിൽ അവരുടെ ആധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചു, ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ യൂറോപ്യൻ കോട്ടയായ മാന്വൽ കോട്ട അവർ സ്ഥാപിച്ചു. സാൻറാക്രൂസ് ഭദ്രാസനപള്ളി 1557 ലാണ് പോർച്ച്ഗീസുകാർ പണി കഴിപ്പിച്ചത്. പിന്നീട് കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്നും ജൂതന്മാർ 1565 ഇൽ കൊച്ചിയിലെത്തി. തുടർന്ന് കൊച്ചിയെ അത്യധികമായി സ്വാധീനിച്ച സംസ്കാരം ചൈനക്കാരുടേതായിരുന്നു. കൊച്ചിയുടെ അധികാരം 1795 ഇൽ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി പിടിച്ചെടുത്തു. ബ്രിട്ടീഷുകാരുടെ കീഴിലാണ് 1866 ഇൽ കൊച്ചി ഒരു മുനിസിപാലിറ്റി പട്ടണമായി മാറിയത്. 1912 ഇൽ മട്ടാഞ്ചേരിയും 1913 ഇൽ എറണാകുളവും ഇതു പോലെ മാറി. 

'''സർ റോബർ ബ്രിസ്റ്റോ''' ആണ് കൊച്ചി തുറമുഖത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ. സൂയസ് കനാൽ തുറന്നതിനുശേഷം, റോയൽ നേവിയിലെ മുതിർന്ന എഞ്ചിനീയറായ സർ റോബർട്ട് ബ്രിസ്റ്റോവിന് ഒരു ആധുനിക വലിയ തുറമുഖത്തിന്റെ ആവശ്യകത തോന്നിയതോടെയാണ് ആധുനിക കൊച്ചിയുടെ അടിത്തറ ആരംഭിച്ചത്. ഇതിന്റെ ഫലമായി പുതിയ കൊച്ചി തുറമുഖം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ മനുഷ്യനിർമ്മിത ദ്വീപായ വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ് സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു.

1930-കളിൽ, തിരുവിതാംകൂർ രാജ്യവും ബ്രിട്ടീഷ് മലബാറും ലയിപ്പിച്ച് മലയാളം സംസാരിക്കുന്ന ജനങ്ങളുടെ ഒരു പൊതു സംസ്ഥാനം രൂപീകരിക്കുന്നതിനുള്ള പൊതുജന പ്രതിഷേധത്തിൽ കൊച്ചി മഹാരാജാവ് പങ്കുചേർന്നു. മഹാരാജാവ് കേരള വർമ്മ രാജ ഈ പ്രക്ഷോഭത്തിന്റെ മുൻപന്തിയിലായിരുന്നു. കൊച്ചി പാർലമെന്റിൽ ഐക്യകേരള പ്രമേയം പാസ്സാക്കി. 1947-ൽ കൊച്ചി രാജ്യവും തിരുവിതാംകൂറും ലയിച്ച് തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി രാജകീയ സംസ്ഥാനം രൂപീകരിച്ചു. പുതുതായി രൂപീകരിച്ച ഇന്ത്യൻ യൂണിയനിൽ ചേരുന്നതിന് വാദിച്ച ആദ്യ വ്യക്തികളിൽ ഒരാളായിരുന്നു കൊച്ചി മഹാരാജാവ്. ഒടുവിൽ, 1948-ൽ തിരുവിതാംകൂർ-കൊച്ചി സംസ്ഥാനം ഇന്ത്യയുമായി ലയിച്ചു.

1957-ൽ കേരളം രൂപീകൃതമായതുമുതൽ, കൊച്ചി കേരളത്തിന്റെ വാണിജ്യ തലസ്ഥാനവും കേരള ഹൈക്കോടതിയുടെ ആസ്ഥാനവുമാണ്. 2000 മുതൽ, വിനോദസഞ്ചാരം, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, തുറമുഖം എന്നിവയിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചുകൊണ്ട് കൊച്ചി അതിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ പുനരുജ്ജീവിപ്പിച്ചു.

===സംസ്കാരം===
[[പ്രമാണം:Fort-kochi-relics2.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചിയുടെ കൊളോണിയൽ കാലത്തെ സൗന്ദര്യം]]
ചരിത്രപരമായ വ്യാപാര പങ്കാളികളായ പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച്, അറബ്, ചൈനീസ്, ജാപ്പനീസ് എന്നിവയാൽ വളരെയധികം സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ട ഒരു ജഗന്മിത്ര സംസ്കാരമാണ് കൊച്ചിയിലുള്ളത്. കേരളത്തിലെ ലാറ്റിൻ സഭയുടെ ആസ്ഥാനമാണ് കൊച്ചി, നിരവധി കത്തോലിക്കാ സഭകളും അനുയായികളും ഇവിടെയുണ്ട്.

പരമ്പരാഗതമായി കൊച്ചി വിവിധ ഇന്ത്യൻ, അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹങ്ങളുടെ ഒരു കലവറയായിരുന്നു. സിറിയൻ ക്രിസ്ത്യാനികൾ കുടിയേറ്റത്തിന്റെ ആദ്യ തരംഗത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. തുടർന്ന് ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിനും പത്താം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിൽ ജൂതന്മാർ. അറബ് വ്യാപാരികളും കൊച്ചിയിൽ ശക്തമായ ഒരു വാസസ്ഥലം സ്ഥാപിച്ചു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഗുജറാത്തികൾ കൊച്ചിയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കി, പ്രത്യേകിച്ച് മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ. അവിടെ അവർ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിലും മറ്റ് മേഖലകളിലും ശക്തമായ പങ്ക് വഹിച്ചു.

പിന്നീട്, കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, പോർച്ചുഗീസുകാർ, ഡച്ചുകാർ, ഫ്രഞ്ചുകാർ, ബ്രിട്ടീഷുകാർ എന്നിവരെല്ലാം കൊച്ചിയിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കി. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ പോർച്ചുഗീസുകാർക്ക് ശക്തമായ സ്വാധീനമുണ്ടായിരുന്നു.

1970 കളുടെ തുടക്കത്തിൽ, പഞ്ചാബികൾ ഇവിടെ സ്ഥിരതാമസമാക്കി, പ്രാദേശിക ഓട്ടോമൊബൈൽ വ്യവസായത്തിൽ തങ്ങളുടെ ശക്തമായ സാന്നിധ്യം കേന്ദ്രീകരിച്ചു. രാജകീയ കാലം മുതൽ തമിഴർ, തെലുങ്കർ, കന്നഡികർ എന്നിവരെല്ലാം ചെറിയ വാസസ്ഥലങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രധാനമായും മധ്യപൂർവേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ള ഒരു വലിയ പ്രവാസി ജനസംഖ്യ കൊച്ചിയിലുണ്ട്.

വ്യത്യസ്ത സംസ്കാരങ്ങൾക്ക് തുല്യ ബഹുമാനം നൽകുന്ന പാരമ്പര്യമുള്ള ഒരു നഗരമായതിനാൽ, ഉയർന്ന തലത്തിലുള്ള സഹിഷ്ണുത നിലനിൽക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് ഗ്രാമങ്ങളിലും ഗ്രാമപ്രദേശങ്ങളിലും സാമൂഹിക മാന്യത നിലനിൽക്കുന്നു.

===കാലാവസ്ഥ===
{{Climate chart
|കൊച്ചി
|20.6 |33.7 |1.8
|21.8 |34.6 |14.5
|23.9 |34.8 |39.5
|24.7 |34.4 |116.0
|24.5 |33.2 |225.4
|23.5 |30.7 |595.8
|23.1 |30.0 |571.0
|23.3 |30.2 |458.3
|23.3 |30.9 |358.8
|23.2 |31.8 |343.2
|22.9 |32.6 |175.9
|21.8 |32.9 |53.4

|float=right
|clear=right
|ശ്രോതസ്സ്=[[:w:കൊച്ചി]]
|description='''കാലാവസ്ഥ ചാർട്ട് - കൊച്ചി'''
}}
കൊച്ചിയിൽ ഒരു സാധാരണ ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്. പകൽ താപനില 30°C നും 35°C നും ഇടയിലാണ്. രാത്രിയിൽ ഏകദേശം 24°C നും ഇടയിലാണ്. മെയ് പകുതിയോടെ ആരംഭിക്കുന്ന കനത്ത കാലവർഷം മഴ ലഭിക്കുന്ന ആദ്യ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊച്ചി. അതിനാൽ മെയ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ ആദ്യ ആഴ്ച വരെ കനത്ത മഴ ലഭിക്കും. കാലവർഷ കാലത്ത് പകൽ താപനില 25°C നും 30°C നും ഇടയിൽ കുറയും. സെപ്റ്റംബർ മുതൽ ഫെബ്രുവരി ആദ്യം വരെ കാലാവസ്ഥ നല്ലതാണ്, തണുത്ത കാറ്റും നേരിയ മഴയും ഉണ്ടാകും. ഫെബ്രുവരിയിൽ വേനൽക്കാലം ആരംഭിക്കും. താപനില ഒരിക്കലും 40°C യിൽ എത്തില്ലെങ്കിലും, ഉയർന്ന ആർദ്രത വേനൽക്കാലത്തെ അസ്വസ്ഥമാക്കും. മെയ് ആരംഭം വരെ ഇത് തുടരും. ഇടയ്ക്കിടെ പെയ്യുന്ന മഴ വേനൽക്കാലത്തിന്റെ കാഠിന്യത്തെ തണുപ്പിക്കും.

====എപ്പോൾ സന്ദർശിക്കണം====
ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെയാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സന്ദർശകർ എത്തുന്ന സമയം. ഡിസംബർ മാസമാണ് ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ മാസം. പ്രശസ്തമായ കൊച്ചിൻ കാർണിവൽ, ക്രിസ്മസ് ആഘോഷങ്ങൾ എന്നിവയോടൊപ്പം നിരവധി ഉത്സവങ്ങളും പ്രത്യേക ആകർഷണങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്. ഓണം സീസൺ (ഓഗസ്റ്റ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ പകുതി വരെ) വിവിധ ആഘോഷങ്ങളുടെ പരമ്പരാഗത ശ്രേണിയിൽ തിരക്കേറിയ ഒരു വിനോദസഞ്ചാര സീസണാണ്. മഴക്കാലം പുനരുജ്ജീവന സീസണായി ടൂറിസം വകുപ്പ് വളരെയധികം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ക്രമേണ കനത്ത മഴ അനുഭവിക്കാൻ സന്ദർശിക്കാൻ ജനപ്രിയമായ സീസണായി മാറുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, കഠിനമായ വേനൽക്കാലവും ഇന്ത്യൻ ആഭ്യന്തര വിനോദസഞ്ചാര സീസണും കണക്കിലെടുത്ത് മാർച്ച്, ഏപ്രിൽ മാസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് ഉചിതം.

===വിനോദസഞ്ചാര വിവരങ്ങൾ===
സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ ''കേരള ടൂറിസം ഡെവലപ്‌മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ'' (''കെ.ടി.ഡി.സി'') ഓഫീസുകളിൽ സൗജന്യ വിവരങ്ങളും നഗര ഭൂപടങ്ങളും ലഭ്യമാണ്:
* {{Go
| name=വിമാനത്താവള വിനോദസഞ്ചാര കൗണ്ടർ| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 261-1308, +91 484 261-1309 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=രണ്ട് ടെർമിനലുകളുടെയും '''വരവ്''' ഹാളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=കേന്ദ്ര ടോൾ-ഫ്രീ നമ്പർ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+1 800 425 4747 (US/Canada) | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=
}}
* {{Go
| name=നഗര വിനോദസഞ്ചാര വിവര കേന്ദ്രം | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 238-1743 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=പാർക്ക് അവന്യൂവിലെ പഴയ കളക്ടറേറ്റിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=റെയിൽവേ വിനോദസഞ്ചാര കാര്യാലയം| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 237-8723 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=എറണാകുളം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
}}
* {{Go
| name=വിനോദസഞ്ചാര സ്വീകരണ കാര്യാലയം| alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 235-3534 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=കെ.ടി.ഡി.സി സിറ്റി യാത്രകൾ ആരംഭിക്കുന്നതും അവസാനിക്കുന്നതുമായ മറൈൻ ഡ്രൈവിൽ.
}}
* {{Listing
| name=ജില്ലാ വിനോദസഞ്ചാര അഭിവൃദ്ധി ആലോചനാസമിതി| alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 236-7334, +91 484 238-3988 | tollfree=
| hours= | price=
| content=കൊച്ചി ജില്ലയിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് നൽകൽ.
}}

==എത്തിച്ചേരുക==
കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക തലസ്ഥാനമെന്ന നിലയിൽ, ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും മറ്റ് ചില അന്താരാഷ്ട്ര ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് വ്യോമ, റോഡ്, റെയിൽ, ജലഗതാഗത മാർഗ്ഗങ്ങൾ സുഗമമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ചില അന്താരാഷ്ട്ര നഗരങ്ങളിലേക്ക് കൊച്ചിയിൽ നിന്നു നേരിട്ട് വിമാനസേവനം ഉണ്ട്. 

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Cochin International Airport.JPG|thumb|[[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]]]
[[പ്രമാണം:Kerala State Road Transport Volvo 8400 operating Route 610.jpg|thumb|കെഎസ്ആർടിസി ഓറഞ്ച് (അല്ലെങ്കിൽ) താഴ്ന്ന നില ബസ്സ്]]
{{Main|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം}}
* {{Listing
| name=[[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]] ({{IATA|COK}}) | alt= | url=https://cial.aero/ | email=
| address= നെടുമ്പാശ്ശേരി | lat=10.151944 | long=76.401944 | directions= നഗര മധ്യത്തിൽ നിന്ന് 29 കി.മീ. ദൂരം
| phone=+91 484 305-3000, +91 484 261-0115, +91 484 261-1322, +91 484 261-0033 (വിമാന നിലയും യാത്രാ വിവരങ്ങളും അറിയുവാൻ) | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia=Cochin International Airport | wikidata=Q592172
| lastedit=2026-06-28
| content=കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിമാനത്താവളവും ഇന്ത്യയിലേക്കുള്ള പ്രധാന കവാടങ്ങളിലൊന്നുമാണ് ഇത്. സൗരോർജ്ജം ഉപയോഗിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഏക വിമാനത്താവളം കൂടിയാണിത്. മധ്യപൂർവേഷ്യയ്ക്കും ഏഷ്യയിലെ മറ്റിടങ്ങളിലേക്കും പതിവായി വിമാന സേവനങ്ങളുണ്ട്. വിനോദസഞ്ചാര സീസണിൽ യൂറോപ്പിൽ നിന്നും യുഎസിൽ നിന്നും പതിവായി നേരിട്ടുള്ള സേവനങ്ങളുണ്ട്. അന്താരാഷ്ട്ര പ്രീമിയം ബ്രാൻഡ് മദ്യം, പെർഫ്യൂം, ചോക്ലേറ്റ്, മറ്റ് ഇനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ മികച്ച ശേഖരം മത്സരാധിഷ്ഠിത വിലയ്ക്ക് പ്രദാനം ചെയ്യുന്ന ഒരു ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ മേഖല അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലിൽ ഉണ്ട്.
}}

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Ernakulam Town North Railway Station DSW.jpg|thumb|എറണാകുളം ടൗൺ]]
[[പ്രമാണം:Ernakulam Junction.jpg|thumb|എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ പ്രവേശന കവാടം]]
ഇന്ത്യയുടെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് ട്രെയിൻ സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. കേരളത്തിലേക്ക് പോകുന്ന മിക്ക ട്രെയിനുകൾക്കും ഇവിടെ പ്രധാന സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. നഗരപരിധിക്കുള്ളിൽ രണ്ട് പ്രധാന റെയിൽ ടെർമിനലുകളുണ്ട്.
{{Cautionbox|എറണാകുളത്തെ രണ്ട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലും നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന നവീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കണക്കിലെടുത്ത്, ഈ ജോലികൾ പൂർത്തിയാകുന്നതുവരെ യാത്രക്കാർക്ക് താൽക്കാലിക സ്വഭാവമുള്ള ചില അസ്വസ്ഥതകൾ പ്രതീക്ഷിക്കാം.}}
* {{Go
| name= എറണാകുളം ടൗൺ | alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= +91 484 239-0970| tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q5392597
| lastedit=2026-06-28
| content=പ്രധാനമായും നഗരാന്തര ട്രെയിനുകൾക്കും കോട്ടയത്തേക്കോ അവിടെ നിന്നോ സാധാരണയായി യാത്ര ചെയ്യുന്ന കുറച്ച് ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾക്കും. ഈ സ്റ്റേഷനെ ''എറണാകുളം നോർത്ത്'' എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ''' ERN''' ആണ് സ്റ്റേഷൻ കോഡ്.
}}
* {{Go
| name= എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ | alt=| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= +91 484 237-5419| tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q5392597
| lastedit=2026-06-28
| content=ആറു പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ ഉള്ള ഈ സ്റ്റേഷൻ, പൂർണ്ണമായും വികലാംഗർക്ക് അനുയോജ്യമായതും, പ്രധാനപ്പെട്ടൊരു സ്റ്റേഷനുമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റുഭാഗങ്ങളിലേക്ക് പോകുന്ന ദൂർഘ ദൂര തീവണ്ടികളും വരുന്ന തീവണ്ടികളും ഈ സ്റ്റേഷനിലൂടെ കടന്നു പോകുന്നു. റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ സൗകര്യമുള്ള ഭക്ഷണശാല, വിശാലമായ വിശ്രമമുറി, പുസ്തകങ്ങളും മറ്റും വാങ്ങിക്കാനാവശ്യമായ ചെറിയ കടകൾ, മെഡിക്കൽ ഷോപ്പ്, വൈകിയെത്തുന്നവർക്ക് താൽക്കാലികമായി തങ്ങുവാനും ശുചിയാവുവാനും പറ്റുന്ന ഡോർമെട്ടറി സംവിധാനം ഒക്കെ ഈ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ഉണ്ട്. ഈ സ്റ്റേഷനെ ''എറണാകുളം സൗത്ത്'' എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ''' ERS''' ആണ് സ്റ്റേഷൻ കോഡ്.
}}
('''റെയിൽവേ സേവനങ്ങൾക്ക്:''' ☎ 131 ☎ 133 &lt;br&gt;  
റിസർവേഷനുമായി ബന്ധപ്പെട്ടകാര്യങ്ങൾ തിരക്കാൻ: ☎ 132 ☎ 1361)&lt;br&gt;

ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ നിർത്തുന്ന ആലുവ, അങ്കമാലി, തൃപ്പൂണിത്തറ തുടങ്ങി മൂന്ന് സബ്-അർബൻ സ്റ്റേഷനുകൾ കൊച്ചി നഗരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലുണ്ട്. നഗരം സന്ദർശിക്കാൻ വരുന്നവർ രണ്ടുമാസം മുമ്പുതന്നെ ടിക്കറ്റുകൾ ബുക്കു ചെയ്യേണ്ടതാണ്. സീസണൽ സമയമാണെങ്കിൽ ട്രൈനിൽ ടിക്കറ്റു കിട്ടുക എന്നത് അല്പം ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമാണ്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ അധിക നിരക്കിൽ തത്കാൽ ടിക്കറ്റ് എടുക്കാവുന്നതാണ്. ട്രെയിൻ യാത്ര പുറപ്പെടുന്നതിന് ഒരു ദിവസം മുമ്പാണ് തത്കാൽ ടിക്കറ്റ് നൽകി വരുന്നത്. ഇത് ഓൺലൈനായും ബുക്ക് ചെയ്യാമെന്നിരിക്കിലും സ്റ്റേഷനിൽ നേരിട്ടു പോയി ബുക്കു ചെയ്യുന്നതാവും നല്ലത്. മുബൈയിൽ നിന്നും വരുന്നവർക്ക് കൊങ്കൺ വഴി വന്നാൽ നല്ലൊരു യാത്രാനുഭവം ആയിരിക്കും അത്.

===ബസ്സ് മാർഗ്ഗം===
തെക്കൻ കേരളത്തിലെ എല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും വടക്കൻ കേരളത്തിൽ മിക്ക സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും കൊച്ചിയിലേക്ക് ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്. ഇതിൽ കേരളാ സർക്കാരുടെ ട്രാൻസ്പോർട്ട് ബസ്സുകളും സ്വകാര്യ ബസ്സുകളും പെടുന്നു. കേരളത്തിനു പുറത്ത് സമീപ സംസ്ഥാനങ്ങളായ കർണാടക, തമിഴ്‌നാട് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. അതാത് സർക്കാരുടെ ബസ്സ് സേവനങ്ങൾക്കു പുറമേ സ്വകാര്യ ബസ്സുകൾ ഈ മേഖലയിലും നിരവധിയുണ്ട്.

കേരള സർക്കാരുടെ മൂന്നുതരം ബസ്സുകളാണ് സേവനം നടത്തുന്നത്. സൂപ്പർ ഫാസ്റ്റ്, എക്സ്‌പ്രസ് (അടിസ്ഥാന, ശീതീകരിക്കാത്തത്) ഗരുഡ ഹൈ-ടെക് (വോൾവോ പ്രീമിയം) എന്നിവയാണവ. കർണാടക സർക്കാരിന്റെ ബസ്സുകളും ദിവസേന നഗരത്തിൽ എത്തുന്നുണ്ട്. ബെംഗളൂരു, മൈസൂരു, മംഗലാപുരം എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കായി മൂന്നുതരം ബസ്സ് സേവനങ്ങളാണ് കർണാടക സർക്കാരും നടത്തിവരുന്നത്. എക്സിക്യൂട്ടീവ് സേവനം നടത്തുന്ന രാജഹംസ,  സെമി-സ്ലീപ്പർ ശിതീകരിച്ച ബസ്സായ ''ഐരാവത്'', ശിതീകരിച്ച സ്ലീപ്പർ കോച്ചായ ''അമ്പാരി'' എന്നിവയാണവ. തമിഴ്‌നാട് എസ്‌ഇടിസി [[മധുരൈ]], [[ഊട്ടി]], [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[തിരുനെൽവേലി]], [[സേലം (ഇന്ത്യ)|സേലം]], [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി]] തുടങ്ങിയ നിരവധി സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് സൂപ്പർഫാസ്റ്റ്, എക്സിക്യൂട്ടീവ് സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. മിക്ക അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സുകളും നഗരത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്തുള്ള രാജാജി റോഡിൽ കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ''സെൻട്രൽ, അന്തർ സംസ്ഥാന  ബസ്സ് സ്റ്റേഷനിൽ'' (സി‌ബി‌എസ്) നിന്ന് യാത്ര ആരംഭിക്കുകയും അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. സി‌ബി‌എസിലെ തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിന്, ചില പ്രാദേശിക കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബസ്സുകൾ പാർക്ക് അവന്യൂവിലെ കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബോട്ട് ജെട്ടി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്ന് സേവനങ്ങൾ ആരംഭിക്കുകയും അവസാനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

സർക്കാർ സേവനങ്ങൾക്ക് പുറമേ, നിരവധി സ്വകാര്യ ബസ്സ് കമ്പനികൾ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മിക്കവാറും എല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലേക്കും മുംബൈ, ഗോവ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ക്രമീകരിച്ച സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ഈ ബസ്സുകളെല്ലാം എക്സിക്യൂട്ടീവ് അല്ലെങ്കിൽ പ്രീമിയം സേവനങ്ങളാണ്. മികച്ച സൗകര്യങ്ങളും ഉയർന്ന നിരക്കുകളും ശിതീകരിച്ചതുമായ യാത്ര വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. [https://www.redbus.in/ റെഡ്ബസ്സ്], [https://www.kpntravels.in/ കെപിഎൻ ട്രാവൽസ്],   [https://in.via.com/ വയാ.കോം], എന്നിങ്ങനെ നിരവധി ഓൺലൈൻ ബസ്സ് ബുക്കിംഗ് സൈറ്റുകൾ നിലവിലുണ്ട്.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ കൊച്ചിയിൽ ഗതാഗതം ഒച്ചിന്റെ വേഗതയിൽ നീങ്ങുന്നു. വായു മലിനീകരണം മോശമാണ്, പുകമഞ്ഞുള്ള [[ഡെൽഹി|ഡെൽഹിയേക്കാൾ]] എത്രയോ മികച്ചതാണെങ്കിലും. ഭൂമിശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ച് നല്ല അറിവോ വിശ്വസനീയമായ ഗതാഗത ഐശ്ചികമോ ഇല്ലെങ്കിൽ, ഒരു ദിവസം മൂന്നോ നാലോ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് നിങ്ങളുടെ പദ്ധതികൾ പരിമിതപ്പെടുത്തുക.

കറങ്ങി നടക്കുന്നതിനു അധികം ബുദ്ധിമുട്ടില്ലാത്തതും  സാമ്പത്തിക ചെലവു കുറവുമുള്ള ഒരു സ്ഥലമാണ് കൊച്ചി.  മഹാത്മാ ഗാന്ധി റോഡാണ് പ്രധാന റോഡ്. ചില സമയങ്ങളിൽ (രാവിലെ 8 മുതൽ 10 മണി വരെയും, ഉച്ചയ്ക്ക് 1:30 മുതൽ 2:30 മണി വരെയും, വൈകീട്ട് 5:30 മുതൽ 7:00 മണി വരെയും) ഈ വഴി യാത്ര വളരെയധികം ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ''നോർത്ത്'' മേൽപ്പാലവും ''സൗത്ത്'' മേൽപ്പാലവും ഗതാഗതസ്തംഭനം മൂലം ദുർഘടാവസ്ഥയിലായിരിക്കും. ഇടറോഡുകളെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് ഗതാഗതസ്തംഭനം ഒഴിവാക്കി യാത്രചെയ്യാൻ സഹായിക്കും.

കൊച്ചിയിൽ സ്ഥലങ്ങൾക്ക് പൊതുവെയുള്ള മേൽവിലാസമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അതായത് ഇവിടെ കെട്ടിടങ്ങൾക്കോ പ്രദേശങ്ങൾക്കോ പ്രത്യേകമായി നമ്പർ ഇല്ല. മിക്ക കെട്ടിടങ്ങൾക്കും അവയുടേതായ പേരുകൾ ഉണ്ട്, അവ സാധാരണയായി വിലാസത്തിനായുള്ള റോഡിന്റെ പേരിനൊപ്പം ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. ഉദാ: ''ആലപ്പാട്ട് ഹൗസ്, ദിവാൻസ് റോഡ്, ലക്ഷ്മി ആശുപത്രിക്ക് സമീപം, കൊച്ചി''.

ചില ആഡംബര പ്രദേശങ്ങൾക്ക് സ്വന്തമായി വീടുകൾക്ക് നമ്പറിംഗ് സംവിധാനമുണ്ട്. പനമ്പിള്ളി നഗറും ഗിരി നഗറും വിവിധ സോണുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഓരോ വീടിനും അതിന്റേതായ സോൺ നമ്പറും തുടർന്ന് ഒരു വീട്ടു നമ്പറും ഉണ്ട്. പല താമസയോഗ്യമായ മേഖലകളും അവരുടേതായ കൂട്ടായ്മകൾ രൂപീകരിക്കുകയും സ്വന്തമായി വിലാസ സംവിധാനം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. മിക്ക താമസയോഗ്യമായ കോളനികളിലോ പ്രദേശങ്ങളിലോ, പ്രവേശന കവാടത്തിൽ ഒരു ഭൂപട ചിഹ്നം കാണപ്പെടുന്നു. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ കൂടുതൽ പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള നമ്പറിംഗ് സംവിധാനമുണ്ടെങ്കിലും, ഇപ്പോഴും നാട്ടുകാർ വീട്ടു നമ്പറുകളേക്കാൾ അടുത്തുള്ള അതിരടയാളങ്ങളാണ് വിലാസത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

ടാക്സി ഡ്രൈവർമാരുമായി ആശയവിനിമയം നടത്തുന്നതിന്, നിങ്ങൾ അടുത്തുള്ള അതിരടയാളങ്ങൾ അറിഞ്ഞിരിക്കണം.

===ബസ്സ് മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിയിൽ മികച്ച ഒരു പൊതു ബസ്സ് ശൃംഖലയുണ്ട്. സർക്കാർ നടത്തുന്ന കെഎസ്ആർടിസിയും സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർമാരും നാല് തരം ബസ്സുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു. ഏറ്റവും സാധാരണമായ ഐശ്ചികം സ്വകാര്യമായി സേവനം നടത്തുന്ന '''നീല ബസ്സുകൾ''' ('ലൈൻ ബസുകൾ' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) ആണ്, ഇത് നിരക്ക് കുറഞ്ഞതും അലസമല്ലാത്തതുമായ യാത്ര നൽകുന്നു. പല ലക്ഷ്യസ്ഥാന ബോർഡുകളിലും ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ മിക്ക ബസ്സ് കണ്ടക്ടർമാർക്കും അടിസ്ഥാന ഇംഗ്ലീഷിൽ സഹായം നൽകാൻ കഴിയുന്നതിനാൽ ഇവ ഉപയോഗിക്കുന്നത് അത്ര ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. പ്രവൃത്തിദിവസങ്ങളിലെ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ ബസ്സുകൾ, പ്രത്യേകിച്ച് പാത 1-ൽ തിരക്ക് അനുഭവപ്പെടാൻ ഇടയാക്കും. സർക്കാർ നടത്തുന്ന കെഎസ്ആർടിസി '''തിരു-കൊച്ചി''' എന്ന നോ-ഫ്രിൽ നഗര സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, ഇവയും ഒരേ റെഡ്-ബസ്സ് പാതകളിൽ തന്നെ സേവനം നടത്തുന്നു. തിരു-കൊച്ചി ബസ്സുകളെ മറ്റ് ബസ്സുകളിൽ നിന്ന് അവയുടെ നീല-വെള്ള ലിവറി ഉപയോഗിച്ച് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും. മിക്ക റെഡ്, തിരുകൊച്ചി ബസുകളും പ്രധാനമായും '''വൻ 4 പാതകളിൽ''' ഓടുന്നു. ഇവ നഗരത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഈ വൻ 4 പാതകൾക്കിടയിൽ സ്ഥലങ്ങളെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മറ്റ് ഫീഡർ പാതകളുണ്ട്. വൈറ്റില്ല-വൈറ്റില്ല സർക്കുലർ സേവനങ്ങൾ നഗരത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. എല്ലാ നഗര ബസ്സുകളുടെയും ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ നിരക്ക് ₹8 ആണ്. ശരാശരി കാത്തിരിപ്പ് സമയം 1-10 മിനിറ്റാണ്.

സാധാരണ നഗര സേവനങ്ങൾക്ക് പുറമേ, ജെഎൻഎൻയുആർഎമ്മിന്റെ ഫണ്ടിംഗിൽ കെഎസ്ആർടിസി രണ്ട് ക്ലാസ് ബസ്സ് സേവനങ്ങൾ നടത്തുന്നു. ഇവയെ മറ്റ് നഗര ബസ്സുകളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി അതിന്റെ വ്യത്യസ്തമായ ലിവറിയും ജെഎൻഎൻയുആർഎം ലോഗോയും കൊണ്ട് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും.

പ്രീമിയം യാത്രയ്ക്കായി, '''ഓറഞ്ച് ബസുകൾ''' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന താഴ്ന്ന നില ശീതീകരിച്ച വോൾവോ സേവനങ്ങൾ പല പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളെയും ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ആദ്യത്തെ 5 കിലോമീറ്ററിന് ₹10 ഉം അതിനുശേഷം ഓരോ കിലോമീറ്ററിനും ₹2 ഉം ആണ് നിരക്ക്. ശരാശരി കാത്തിരിപ്പ് സമയം 10-30 മിനിറ്റാണ്. യാത്രക്കാരുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം ഈ ബസ്സുകൾക്ക് പാതയിലെവിടെയും നിർത്താൻ കഴിയും. ഓരോ സ്റ്റോപ്പിലും പാത കുറിപ്പുകൾ ഇംഗ്ലീഷിൽ ലഭ്യമാണ്.

'''ഹരിത ബസ്സുകൾ''' എല്ലാ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളെയും നഗരമധ്യവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ശീതീകരിക്കാത്ത താഴ്ന്ന നില സേവനം നൽകുന്നു. മികച്ച നിലവാരം പുലർത്തിക്കൊണ്ട് നിരവധി വിദൂര വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നതിനാൽ ഇത് ബജറ്റ് വിനോദയാത്രാ സഞ്ചാരികൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്. ആദ്യ 5 കിലോമീറ്ററിന് ₹5 ഉം അതിനുശേഷം ഓരോ കിലോമീറ്ററിനും 75 പൈസയുമാണ് നിരക്ക്. 3 ലൈനുകൾ മാത്രമേ സേവനം നടത്തുന്നുള്ളൂ, അത് ഉടൻ വർദ്ധിപ്പിക്കും. ഓറഞ്ച് ബസ്സ് പോലെ, യാത്രക്കാരുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം ഈ ബസ്സുകളും പാതയിൽ എവിടെയും നിർത്തുന്നു. ഓറഞ്ച്/ഹരിതമുള്ള ബസ്സ്ടൈംടേബിൾ [https://ksrtc.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Kerala_Timetable.pdf കർണാടക എസ്ആർടിസി സൈറ്റ്] ൽ ലഭ്യമാണ്.

എല്ലാ നഗര ബസ്സ് സേവനങ്ങളും രാവിലെ 6 മണി തുടങ്ങി രാത്രി 10 മണിയോടെ അവസാനിക്കും. ഓരോ ബസ്സിന്റെയും മുൻവശത്ത് സ്ത്രീകൾക്കായി ഒരു നിശ്ചിത എണ്ണം സീറ്റുകൾ നീക്കിവച്ചിട്ടുണ്ട്, സ്ത്രീകൾ അവിടെ ഇരിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുമ്പോൾ പുരുഷന്മാർ അവ ഒഴിവാക്കണം.

വ്യത്യസ്ത പാതകളിലുള്ള ബസ്സ് സേവനങ്ങൾക്ക് വ്യത്യസ്ത ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ/സ്റ്റോപ്പുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. നഗരത്തിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള പ്രധാന ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ ഇവയാണ്:

* {{Marker|type=go
|name=രാജീവ് ഗാന്ധി ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ
|lat=10.1083472 |long=76.3508145
}} — [[ആലുവ|ആലുവയിൽ]] ഒരു വലിയ ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ, വിമാനത്താവളത്തിന് ഏറ്റവും അടുത്തായി ദീർഘദൂര സേവനങ്ങൾക്കുള്ള ഇടത്താവളം.
* {{Marker|type=go
|name=സിവിൽ സ്റ്റേഷൻ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ് |address=കാക്കനാട്
|lat=10.0185067 |long=76.3438684
}} — ഒരു വാണിജ്യ, വിവരസാങ്കേതിക മേഖല.
* {{Marker|type=go
|name=കലൂർ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9941089 |long=76.2917615
}} — ഒരു പ്രധാന നഗര ബസ്സ് സ്റ്റേഷനും ദീർഘദൂര സ്വകാര്യ ബസ്സുകൾക്കുള്ള ഇടത്താവളവും.
* {{Marker|type=go
|name=മേനക ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9781744 |long=76.2769805
}} — എറണാകുളത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത് ഷോപ്പിംഗ്, സമീപത്ത് ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റ്.
* {{Marker|type=go
|name=സൗത്ത് ഗേൾസ് ഹൈസ്കൂൾ ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9682086 |long=76.2880661
}} — സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ളത്.
* {{Marker|type=go
|name=കൊച്ചി ഫോർട്ട് പ്രൈവറ്റ് ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.968012 |long=76.244676
}} — പഴയ പട്ടണത്തിന്റെ ഹൃദയഭാഗത്ത്.
* {{Marker|type=go
|name=തേവര കെ.യു.ആർ.ടി.സി ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9476390 |long=76.2925244
}} — താഴ്ന്ന നില ബസ്സുകൾക്ക് മാത്രം.
* {{Marker|type=go
|name=തോപ്പുംപടി ബസ്സ് സ്റ്റാൻഡ്
|lat=9.9353365 |long=76.2622891
}} — മട്ടാഞ്ചേരിയിലേക്കുള്ള പ്രധാന കവല
* {{Marker|type=go
|name=വൈറ്റില മൊബിലിറ്റി ഹബ്
|wikidata=Q7944049
}} — മിക്കവാറും എല്ലാ നഗര ബസ്സുകളും അന്തർ നഗര/അന്തർ സംസ്ഥാന ബസ്സുകളും സംഗമിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ, വലിയ ബസ്സ് സ്റ്റേഷൻ. എല്ലാ ഓപ്പറേറ്റർമാരുടെയും എല്ലാ അന്തർ നഗര/അന്തർ സംസ്ഥാന സേവനങ്ങളുടെയും ടെർമിനസാണിത്. ഇത് മെട്രോ, ജല മെട്രോ സംവിധാനങ്ങളുമായി സംയോജിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

=== മെട്രോ മാർഗ്ഗം ===
[[പ്രമാണം:Metro train at majarajas metro station, Ernakulam, Kerala, India.jpg|thumb|കൊച്ചി മെട്രോ]]
[https://kochimetro.org/ കൊച്ചി മെട്രോ] ആണ് നഗരത്തിന് സേവനം നൽകുന്ന മെട്രോ സിസ്റ്റം. ഇതിൽ 25 സ്റ്റേഷനുകളുടെ ഒരു ലൈൻ ഉൾപ്പെടുന്നു, കൂടുതൽ ലൈനുകൾ നിർമ്മാണത്തിലാണ്. [[ആലുവ]] മുതൽ [[കൊച്ചി/തൃപ്പൂണിത്തുറ|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] വരെ യു-ആകൃതിയിലാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. നിരക്കുകൾ ദൂരത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്, ₹10 മുതൽ ₹60 വരെയാണ്. പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കാൻ നിങ്ങൾ വാങ്ങിയ ടിക്കറ്റ് സൂക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
ചില പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ, ദീർഘദൂര എക്സ്പ്രെസ്സ് ട്രെയിനുകൾ വഴി നല്ല ബന്ധമുണ്ട്. ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന പാത എറണാകുളം-ആലുവയാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ, എക്സ്പ്രെസ്സ്, അന്തർനഗര ട്രെയിനുകൾക്കും ആലുവയിൽ സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. ക്രമീകൃത പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകൾക്ക് ഇടപ്പള്ളി, കുമ്പളങ്ങി, അങ്കമാലി, അരൂർ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒരു മിനിറ്റ് സ്റ്റോപ്പുണ്ട്. തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കും എറണാകുളം ടൗൺ സ്റ്റേഷനും ഇടയിൽ നിരവധി ദീർഘദൂര ട്രെയിനുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.

ബസ്സുകൾ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ റെയിൽ മാർഗ്ഗം പോകുന്നത് നല്ലതാണ്. വിമാനത്താവളത്തിന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള സ്ഥലമായ (12 കിലോമീറ്റർ) നഗര മധ്യത്തിൽ നിന്ന് ആലുവയിലേക്ക് റെയിൽ മാർഗ്ഗം പോകുന്നതും നല്ലതാണ്. അവിടെ നിന്ന് നഗരത്തിലെ ഗതാഗതക്കുരുക്ക് ഒഴിവാക്കാൻ ടാക്സി അല്ലെങ്കിൽ ഓറഞ്ച് പാത ബസ്സ് എടുക്കാം.

===ഓട്ടോറിക്ഷാ മാർഗ്ഗം===
ആകർഷണീയമായ സ്ഥലങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള ഗതാഗതത്തിന് ഇത് ചെലവ് കുറഞ്ഞ മാർഗ്ഗമാണ്. മിക്കവാറും എല്ലാ ബസ്സ് സ്റ്റോപ്പുകളിലും ജംഗ്ഷനുകൾക്കും താമസയോഗ്യ മേഖലകൾക്കും സമീപമുള്ള പ്രധാന സ്ഥലങ്ങളിലും നിങ്ങൾക്ക് ഒരു ഓട്ടോ സ്റ്റാൻഡ് കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. യാത്രയ്ക്ക് മുമ്പ് ഡ്രൈവറുമായി ഒരു നിരക്ക് സമ്മതിക്കുന്നത് ഉറപ്പാക്കുക. സർക്കാർ നിശ്ചയിച്ച നിരക്കുകൾ ആദ്യത്തെ 1.25 കിലോമീറ്ററിന് ₹30 ലും അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹7 ലും ആരംഭിക്കുന്നു, രാത്രിയിൽ 15% പ്രീമിയം (വൈകീട്ട് 7 മണി മുതൽ രാവിലെ 6 മണി വരെ). റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ മാത്രമേ പ്രീ-പെയ്ഡ് ഓട്ടോ സ്റ്റാൻഡുകൾ ലഭ്യമാകൂ. ഓല, റാപ്പിഡോ, ഉബർ എന്നീ ആപ്പുകൾ കൊച്ചിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ഓട്ടോ റിക്ഷകളുമായി സവാരി വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

===ടാക്സി മാർഗ്ഗം===
ടാക്സികൾ ഓട്ടോ റിക്ഷകളേക്കാൾ സൗകര്യപ്രദവും സുഖകരവും സുരക്ഷിതവുമാണ്. നിങ്ങൾ ഒറ്റയ്ക്കാണെങ്കിൽ അല്ലെങ്കിൽ അജ്ഞാത സ്ഥലത്തേക്ക് പോകുകയാണെങ്കിൽ, ഇത് ഒരു നല്ല ഐശ്ചികമാണ്, എന്നിരുന്നാലും നിരക്കുകൾ ഓട്ടോയേക്കാൾ ഇരട്ടിയാണ്. പല രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ടാക്സികൾ സാധാരണയായി മുകളിൽ അടയാളങ്ങളാൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല, കൂടാതെ ടാക്സിക്കുള്ളിൽ മീറ്ററുകളുമില്ല.

കൊച്ചിയിലേക്ക് ലഭ്യമായ ഓല, റാപ്പിഡോ, ഉബർ പോലുള്ള റൈഡ്-ഹെയ്‌ലിംഗ് ആപ്പുകൾക്ക് അടുത്തായി, ക്രമീകരിച്ച, കോൾ ടാക്സികൾ എന്നിങ്ങനെ രണ്ട് തരം ടാക്സി സേവനങ്ങളുണ്ട്. റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകൾ, വിമാനത്താവളം, ബോട്ട് ജെട്ടികൾ, പ്രധാന ബസ്സ് സ്റ്റേഷനുകൾ, പ്രധാനപ്പെട്ട ഹോട്ടലുകൾക്ക് മുന്നിൽ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലെ നിയുക്ത ടാക്സി സ്റ്റാൻഡുകളിൽ സാധാരണയായി ക്രമീകരിച്ച ടാക്സികൾ ലഭ്യമാണ്.

മിക്കതും നിശ്ചിത നിരക്കുകൾ പിന്തുടരുന്നതിനാൽ നിരക്കുകൾ ചർച്ച ചെയ്യേണ്ട ആവശ്യമില്ല. ക്രമീകരിച്ച ടാക്സികൾക്ക് ഡാഷ്‌ബോർഡിൽ നിരക്ക് കാർഡുകൾ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. കോൾ ടാക്സികൾക്ക് അതത് കമ്പനികൾ നിശ്ചയിച്ച നിരക്കുകൾ ഉണ്ട് (സാധാരണയായി അവ ഏകീകൃതമാണെങ്കിലും). അടിസ്ഥാന നിരക്കുകൾ ആദ്യത്തെ 3 കിലോമീറ്ററിന് ₹50 ഉം അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹8 ഉം ആണ്. ശീതീകരണ സൗകര്യമുള്ള ടാക്സിക്ക് 10% കൂടിയും രാത്രിയിൽ 15-20% കൂടിയും ചേർക്കുക.

പല ടാക്സി കമ്പനികളും പൂർണ്ണ അല്ലെങ്കിൽ പകുതി ദിവസത്തെ സേവനങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. അവയിൽ മിക്കതും യാത്രക്കാരന്റെ ചർച്ചാ കഴിവുകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി അഡ്-ഹോക്ക് അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്. സാധാരണ നിരക്കുകൾ ഒരു മുഴുവൻ ദിവസത്തേക്ക് അടിസ്ഥാന / ശീതീകരിച്ച ടാക്സികൾക്ക് ₹1,100/1,500 ഉം അര ദിവസത്തിന് ₹500/750 ഉം ആണ്. ഈ നിരക്കുകൾ വൈകുന്നേരം 7 മണിക്ക് ശേഷം ലഭ്യമല്ല.

===സ്വകാര്യ കാർ മാർഗ്ഗം===
കൊച്ചിയിൽ വാഹനമോടിക്കുന്നത് ശുപാർശ ചെയ്യുന്നില്ല, കാരണം ഗതാഗതം മോശമാണ്. ഡ്രൈവർമാർ റോഡ് നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുന്നില്ല. മീഡിയൻ സ്ട്രിപ്പുകൾ ഇല്ലാത്ത, ജനസാന്ദ്രത കൂടിയ പ്രദേശങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന നീണ്ട റോഡുകളുണ്ട്. അവയിൽ മിക്കതും തിരക്കേറിയ രണ്ട് വരി റോഡുകളാണ്. എംജി റോഡ്, എൻഎച്ച് ബൈപാസ് റോഡ്, മറൈൻ ഡ്രൈവ് തുടങ്ങിയ ചില പ്രധാന റോഡുകൾ നല്ല മീഡിയനുകളുള്ള രണ്ട് വരി ഇരട്ട വണ്ടികളാണ്. നഗരത്തിലെ വേഗത പരിധി മണിക്കൂറിൽ 30 കിലോമീറ്ററാണ്. ഇടതുവശത്താണ് വാഹനമോടിക്കുന്നത്, എല്ലാ വിദേശ ഡ്രൈവർമാർക്കും റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് ഓഫീസ് (ആർടിഒ) സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ സാധുവായ അന്താരാഷ്ട്ര ഡ്രൈവിംഗ് ലൈസൻസ് ആവശ്യമാണ്. നല്ല കാഴ്ചകളും വളരെ കുറഞ്ഞ ഗതാഗതവും ഉള്ളതിനാൽ നഗരപരിധിക്ക് പുറത്ത് വാഹനമോടിക്കുന്നത് നല്ലതാണ്. മിക്ക പാലങ്ങളിലും ചുരുക്കം ചില റോഡുകളിലും ആളില്ലാത്ത ടോൾ പ്ലാസകളിലോ ചെക്ക്‌പോസ്റ്റുകളിലോ ടോൾ ഈടാക്കുന്നു. മിക്കവാറും എല്ലാ ടോളുകളും വൺ/ടൂ വേയ്ക്ക് വെവ്വേറെ ഈടാക്കുന്നു; 2 വീലറുകൾ- ₹3/5, 4 വീലറുകൾ- ₹5/10, ബസ്/മിനിവാനുകൾ - ₹15/25. മിക്ക ടോളുകളും 24 മണിക്കൂർ പരിധിയില്ലാത്ത യാത്രയ്ക്ക് സാധുതയുള്ളതാണ്. എന്നിരുന്നാലും ചില പാലങ്ങളിൽ ഒറ്റത്തവണ യാത്ര മാത്രമേ അനുവദിക്കൂ.

വിദേശികൾക്ക് സ്വയം ഡ്രൈവിംഗിനായി കാറുകൾ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമായി തോന്നും. കാരണം പല വാടക കമ്പനികളും വിദേശികൾക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കില്ല. സാധാരണയായി കാറിന്റെ മൂല്യത്തിനനുസരിച്ചുള്ള ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി ലെറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ സെക്യൂരിറ്റി ചെക്ക്/ട്രാവലേഴ്സ് ചെക്ക് അല്ലെങ്കിൽ പാസ്‌പോർട്ട് എന്നിവ കാർ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതിനുള്ള സെക്യൂരിറ്റിയായി എടുക്കും. കാർ ഡ്രൈവർ ഓടിക്കുന്നതാണെങ്കിൽ സുരക്ഷാ നിക്ഷേപം ആവശ്യമില്ല.

മൂന്നു നക്ഷത്രമോ അതിൽ കൂടുതലോ ഉള്ള മിക്ക ഹോട്ടലുകളും മറ്റിടങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് അൽപ്പം ഉയർന്ന നിരക്കിൽ അവരുടെ അതിഥികൾക്ക് സ്വകാര്യ കാറുകൾ നൽകുന്നു.

===ജല മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Ferry service.png|thumb|ജല മെട്രോകൾ ഒഴികെയുള്ള കൊച്ചിയിലെ ജല പാതകൾ]]
കൊച്ചിയിൽ നിരക്ക് കുറഞ്ഞ (ഏറണാകുളത്തെ ഉദ്യാന ജെട്ടിയിൽ നിന്ന് ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലേക്ക് ₹6) അന്തർ-ദ്വീപ് കടത്തുകളുടെ മികച്ച സംവിധാനമുണ്ട്. ഫോർട്ട് കൊച്ചിക്കും വൈപീനും ഇടയിലുള്ള ''ജങ്കർ'' എന്നറിയപ്പെടുന്ന റോ-റോ (റോൾ ഓൺ-റോൾ ഓഫ്) കടത്ത് സേവനം വളരെ ജനപ്രിയമാണ്. എറണാകുളത്ത് നിന്ന് മട്ടാഞ്ചേരി, ഫോർട്ട് കൊച്ചി, വൈപീൻ, വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ഓരോ 20-30 മിനിറ്റിലും കെഎസ്‌ഐഎൻസിയും മറ്റ് സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർമാരും നടത്തുന്ന പതിവ് ബോട്ട് സർവീസുകൾ ബസ്സുകളേക്കാൾ നിരക്ക് കുറഞ്ഞതും പലപ്പോഴും വേഗതയേറിയതുമാണ്. ഉദ്യാന ജെട്ടി-ഫോർട്ട് കൊച്ചി സേവനം രാത്രി 9:30 വരെയും ഫോർട്ട് കൊച്ചി-വൈപിൻ ജങ്കർ സേവനം രാവിലെ 4:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:30 വരെയും ഒഴികെ എല്ലാ സേവനങ്ങളും രാവിലെ 4:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:30 വരെയും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

പ്രധാന ബോട്ട് ജെട്ടികൾ ഇവയാണ്:
* {{Marker|type=go
|name=എറണാകുളം പ്രധാന ജെട്ടി |address=മറൈൻ ഡ്രൈവ്
|lat=9.9844611 |long=76.2725876
|directions=ഹൈക്കോടതിയ്ക്ക് സമീപം
}}
* {{Marker|type=go|name=ഉദ്യാന ജെട്ടി|lat=9.972627282590384|long=76.278406798869|directions=കെ‌എസ്‌ആർ‌ടി‌സി ബസ്സ് സ്റ്റേഷന് അടുത്തുള്ള പാർക്ക് അവന്യൂവിൽ}}
* {{Marker|type=go
|name=കസ്റ്റംസ് എംബാർക്കേഷൻ ജെട്ടി
|lat=9.9700390 |long=76.2622091
|address=വില്ലിംഗ്ഡൺ ദ്വീപ്
}}
* {{Marker|type=go
|name=വൈറ്റില ജല മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ|alt=വൈറ്റില ബോട്ട് ജെട്ടി
|lat=9.9674995 |long=76.3227809
|wikipedia=Vyttila water metro station
|wikidata=Q118898043
|lastedit=2023-06-13
|content=വൈറ്റില മൊബിലിറ്റി ഹബ്ബിലെ ഒരു കടത്ത് ടെർമിനൽ
}}
നൽകിയിരിക്കുന്ന ഭൂപടം നോക്കൂ, കാരണം ചില കടത്തുകൾ വഴിയിലെ എല്ലാ സ്റ്റോപ്പുകളിലും നിർത്താറില്ല. വിനോദസഞ്ചാര സീസണുകളിൽ എറണാകുളം മെയിൻ ജെട്ടിയിൽ നിന്നും അരൂരിൽ നിന്നും കുമ്പളങ്ങി വിനോദസഞ്ചാര ഗ്രാമത്തിലേക്ക് പ്രധാനമായും ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ക്രമീകരിക്കാത്ത ജലപാതകളിൽ ചില വിനോദസഞ്ചാര അധിഷ്ഠിത സ്വകാര്യ കടത്തുകൾ സേവനം നടത്തുന്നു.

പ്രധാന ബോട്ട് സമയങ്ങൾ:
* {{Listing
|name= ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് എറണാകുളത്തേക്ക്
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours=രാവിലെ 4:40 മുതൽ രാത്രി 9:30 വരെ |price=₹6
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=പ്രതിദിനം 30 സേവനങ്ങൾ.
}}
* {{Listing
|name=ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ നിന്ന് വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപിലേക്ക്
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours= |price=₹6
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=
}}
* {{Listing
|name=മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ നിന്ന് ഫോർട്ട് കൊച്ചി വഴി എറണാകുളത്തേക്ക് 
|alt= |url= |email=
|address= |lat= |long= |directions=
|phone= |tollfree= |fax=
|hours=രാവിലെ 6 മുതൽ രാത്രി 9:10 വരെ |price=₹10
|wikipedia= |wikidata= |image=
|lastedit=2026-06-28
|content=ദൈർഘ്യം 20 മിനിറ്റ്.
}}
* {{Listing
| name=വൈപ്പിൻ മുതൽ എറണാകുളം വരെ വില്ലിംഗ്ടൺ ദ്വീപ് വഴി | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax= 
| hours=രാവിലെ 7 മുതൽ രാത്രി 9:30 വരെ | price=₹9
| wikipedia= | wikidata= | image=
| lastedit=2026-06-28
| content=ഓരോ 30 മിനിറ്റിലും.
}}
*'''എറണാകുളം മെയിൻ ജെട്ടി മുതൽ വരാപ്പുഴ വരെ'''. പ്രതിദിനം ₹6, 1 മണിക്കൂർ ദൈർഘ്യം, രാവിലെ 7:40 മുതൽ വൈകുന്നേരം 6:45 വരെ
*'''എറണാകുളം (ഹൈക്കോർട്ട് ജെട്ടി) മുതൽ ബോൾഗാട്ടി വരെ'''. 10-മിനിറ്റ് യാത്ര.
*'''ഫോർട്ട് കൊച്ചി മുതൽ വൈപ്പിൻ വരെ'''. രാവിലെ 6:30 മുതൽ രാത്രി 9 വരെ. ദൈർഘ്യം 10 ​​മിനിറ്റ്, ഓരോ 10 മിനിറ്റിലും.

====ജല മെട്രോ മാർഗ്ഗം====
[[പ്രമാണം:KWM Boat.jpg|thumb|right|കൊച്ചി ജല മെട്രോയുടെ ഒരു ബോട്ട്]]
കടത്തുകൾക്ക് പുറമേ, '''ജല മെട്രോകൾ'' കൊച്ചിയിൽ ഒരു ഐശ്ചികമാണ്. ഇന്ത്യയിലെ ഇത്തരത്തിലുള്ള ആദ്യത്തേതാണ്. ജല മെട്രോകൾ കടത്തുകൾ പോലെയാണ്, പക്ഷേ കമ്പാർട്ടുമെന്റുകൾ ശിതീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഒരു സാധാരണ മെട്രോ ട്രെയിൻ പോലെയാണ്. 2023 മുതൽ, രണ്ട് പാതകൾ മാത്രമേയുള്ളൂ:
* വൈപ്പിൻ&gt;ഹൈക്കോർട്ട്
* കാക്കനാട്&gt;വൈറ്റില
കായൽ വഴി സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ കൊച്ചിയുടെ മനോഹരമായ കാഴ്ചകൾ കാണാനുള്ള ഒരു മാർഗ്ഗമാണ് ജല മെട്രോയിലെ യാത്ര.

===പാത സഞ്ചാരം===
ഈർപ്പമുള്ള ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥ, മോശം കാൽനടപ്പാതകൾ, അശ്രദ്ധമായ ഗതാഗതം എന്നിവ കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ കൊച്ചി പരമ്പരാഗതമായി കാൽനടയാത്രക്കാർക്ക് അനുയോജ്യമല്ല. അതിനാൽ തിരക്കേറിയ നഗരമധ്യത്തിൽ അധികം നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കൊളോണിയൽ ശൈലിയിലുള്ള വിശാലമായ കല്ല് നടപ്പാതകളുള്ള ഫോർട്ട് കൊച്ചി നടക്കാൻ ഏറ്റവും നല്ല സ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

===സൈക്കിൾ മാർഗ്ഗം===
സമർപ്പിത ട്രാക്കുകളും നടപ്പാതകളുമുള്ള സൈക്ലിങ്ങിന് അനുയോജ്യമായ സ്ഥലമാണ് ഫോർട്ട് കൊച്ചി. എന്നിരുന്നാലും, പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തെ റോഡുകളിൽ പ്രത്യേക ബൈക്ക് പാതകളില്ല. റോഡ് ഉപയോക്താക്കൾ അശ്രദ്ധരായിരിക്കാമെന്നതിനാൽ കൊച്ചി റോഡുകളിൽ ബൈക്ക് ഓടിക്കുമ്പോൾ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. വിനോദസഞ്ചാര മേഖലകളിൽ ബൈക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്ന കടകൾ കണ്ടെത്താൻ എളുപ്പമാണ്.
* {{Listing
| name=വാസ്കോ വിവര കേന്ദ്രം | alt= | url= | email=
| address=ഫോർട്ട് കൊച്ചി | lat= | long= | directions=
| phone=+91 484 221-6215 | tollfree=
| hours= | price=
| wikipedia= | wikidata=
| lastedit=
| content=മണിക്കൂർ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ₹7 ന് സൈക്കിളുകൾ വാടകയ്ക്ക് നൽകുന്ന ഒരു ജനപ്രിയ ഐശ്ചികം.
}}

==ചുറ്റിക്കാണുക==
[[പ്രമാണം:Chinese fishing nets in Kochi, Kerala.jpg|thumb|ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരത്തിലെ ഒരു ചൈനീസ് മീൻപിടുത്ത വല]]

* പാലിയം കൊട്ടാരം ‌- ഭരണിമുക്ക്
{{SeeDistricts}}

==ചെയ്യുക==
{{SeeDistricts}}

===ഉത്സവങ്ങൾ===
'''കൊച്ചി കാർണിവൽ''' (ഡിസംബർ 20 മുതൽ ജനുവരി 2 വരെ) നഗരത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കാർണിവൽ ഉത്സവമാണ്. 1582 ൽ പോർച്ചുഗീസ് പുതുവത്സരാഘോഷങ്ങളുടെ ഭാഗമായി ആരംഭിച്ചു. വർണ്ണാഭമായ റാലികൾ, പ്രച്ഛന്ന വേഷ പ്രകടനങ്ങൾ, പതിവ് മത്സരങ്ങൾ, ബൈക്ക് റേസുകൾ, കടൽത്തീര കളികൾ, കായികം, പ്രമേയ ഉത്സവങ്ങൾ, കച്ചേരികൾ, നൃത്തങ്ങൾ, വെടിക്കെട്ട്, ഏറ്റവും പ്രധാനമായി, രാത്രി കടൽത്തീര വിരുന്നുകൾ എന്നിവയുടെ ഒരു അത്ഭുതകരമായ നിര ഇതിനെ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘോഷങ്ങളിലൊന്നാക്കി മാറ്റുന്നു. പുതുവത്സരാഘോഷം ഈ ഉത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന വാർത്താഭാഗമാണ്. പാപനായിയുടെ (സാന്താക്ലോസ് പോലുള്ള ഒരു ചിത്രം) ഒരു വലിയ പ്രതിമ വഹിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു വലിയ പ്രകടനം കടൽത്തീരത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകുകയും അർദ്ധരാത്രിയിൽ അവിടെ തീയിടുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടർന്ന് ഒരു മഹത്തായ വിരുന്ന് നടക്കുന്നു. ജനുവരി 1 ന് ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് ഗംഭീര പ്രകടനത്തോടെ കാർണിവൽ അവസാനിക്കുന്നു.

'''മരട് കൊട്ടാരം ദേവി ക്ഷേത്ര''' ത്തിലെ ഉത്സവ സമാപനത്തിന്റെ ഭാഗമായി (മാർച്ച് പകുതി മുതൽ ഏപ്രിൽ പകുതി വരെ) ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ വെടിക്കെട്ട് നടക്കുന്നു. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദിവസമായി ഒന്നര മണിക്കൂർ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന മെഗാ വെടിക്കെട്ട് പ്രകടനത്തോടെ മരടിലെ ഉത്സവ മൈതാനത്താണ് ഇത് നടക്കുന്നത്.

'''ഓണം''' ആഗസ്റ്റ് പകുതി മുതൽ സെപ്റ്റംബർ പകുതി വരെ നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന പത്ത് ദിവസത്തെ ഉത്സവമാണ്. കൊച്ചിയിൽ നിന്നാണ് ഇത് ആരംഭിക്കുന്നത്. തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സ്ഥലത്ത് തലസ്ഥാനമായി ഉണ്ടായിരുന്നതായി കരുതപ്പെടുന്ന പുരാണ രാജാവായ മഹാബലിയെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നതിന്റെ ഐതിഹ്യത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ് ഇത്. പത്ത് ദിവസത്തെ ആഘോഷങ്ങൾ അത്തം ദിനത്തിൽ അത്തച്ചമയം എന്ന പ്രകടനത്തോടെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. അത്തം ഗ്രൗണ്ടിൽ നിന്ന് ആരംഭിച്ച് തൃപ്പാണിത്തുറയിലാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. നിരവധി ടാബ്‌ലോകൾ, നൃത്ത ഘോഷയാത്രകൾ, സാംസ്കാരിക കലാരൂപങ്ങൾ എന്നിവ തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നു.

'''ശിവക്ഷേത്ര ഉത്സവം''' ജനുവരി ആദ്യ ആഴ്ചയിലെ ശിവക്ഷേത്രത്തിലും ദർബാർ ഹാൾ ഗ്രൗണ്ടിലുമാണ് നടക്കുന്നത്. പത്ത് ആനകളുടെ പ്രകടനത്തിനും സാംസ്കാരിക പരിപാടികൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. ഉത്സവത്തിന്റെ അവസാന ദിവസമായ പകൽപ്പൂരം, പരമ്പരാഗത കേരള താളവാദ്യമേള, വമ്പിച്ച വെടിക്കെട്ട്, ഇന്ത്യൻ നാവികസേനയുടെയും കേരള പോലീസിന്റെയും 21 വെടിക്കെട്ട് സല്യൂട്ട് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.

'''തൃപ്പൂണിത്തുറ വൃശ്ചികോൽസവം''' കേരളത്തിലെ ഒരു മഹത്തായ ക്ഷേത്രോത്സവമാണ്, തൃപ്പൂണിത്തുറ പൂർണത്രയീശ ക്ഷേത്രത്തിൽ നവംബർ പകുതി മുതൽ ഡിസംബർ പകുതി കാലഘട്ടത്തിൽ നടക്കുന്നു.  തൃശൂർ പൂരം കഴിഞ്ഞാൽ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിലൊന്നാണിത്. ഒരുകാലത്ത് കൊച്ചി രാജ്യത്തിന്റെ രാജകീയ ഉത്സവമായിരുന്നു ഇത്. കഥകളിയുടെ പതിവ് പ്രകടനങ്ങൾക്കൊപ്പം സാംസ്കാരിക ആകർഷണങ്ങൾ വലിയ ജനക്കൂട്ടത്തെ ആകർഷിക്കുന്നു.

===കായികം===
കൊച്ചിയിൽ മികച്ച കായിക സൗകര്യങ്ങളുണ്ട്. ഇവിടുത്തെ ഔദ്യോഗിക കായിക വിനോദമാണ് ഫുട്ബോൾ. തുറസ്സായ സ്ഥലങ്ങളിൽ നാട്ടുകാർ പതിവായി ഇത് കളിക്കുന്നു. ക്രിക്കറ്റ് വളരെ ജനപ്രിയമാണ്, യുവാക്കൾ പതിവായി കളിക്കുന്നു.

ഫോർട്ട് കൊച്ചി, ചെറായി കടൽത്തീരങ്ങൾ കടൽ തീര വോളിബോൾ കളിക്കുന്നതിന് നാട്ടുകാർക്കിടയിൽ വളരെ ജനപ്രിയമാണ്. ഇവിടെ വളരെ ജനപ്രിയമായ ഒരു കടൽ തീര ഫുട്ബോൾ കളിക്കാൻ ശ്രമിക്കുക. ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരങ്ങളിൽ വാട്ടർ-സ്കീയിംഗും ബൈക്കിംഗും ജനപ്രിയമാണ്. ബോൾഗാട്ടി ദ്വീപിലെ കൊച്ചിൻ മറീന, തേവരയിലെ യാച്ച് ക്ലബ്, പണക്കാട് റമദ റിസോർട്ട് എന്നിവിടങ്ങളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന വാട്ടർ സ്പോർട്സ് കളികൾ നടക്കുന്നു. നിരവധി തന്ത്രപ്രധാനമായ സൈനിക സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സാമീപ്യം കാരണം പാരാ-ഗ്ലൈഡിംഗ് അനുവദനീയമല്ല.

തൃപ്പൂണിത്തറയിലെ പാലസ് ഓവൽ ഗ്രൗണ്ട് ആണ് കൊച്ചി റോയൽസ് കഴിഞ്ഞ കാലങ്ങളിൽ അവരുടെ പ്രിയപ്പെട്ട ഓപ്പൺ ക്രിക്കറ്റ് കളിച്ചിരുന്ന ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ വലിയ ഓപ്പൺ ക്രിക്കറ്റ് പിച്ചുകൾ. ഇതിനുപുറമെ, ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ പരേഡ് ഗ്രൗണ്ടുകളിലും കടവന്ത്രയിലും (ജിസിഡിഎ നഗറിന് സമീപം) പുതിയ വലിയ പിച്ചുകൾ ഉണ്ട്.

ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ പരേഡ് ഗ്രൗണ്ടിൽ ഒരു വലിയ ഫുട്ബോൾ പിച്ചുണ്ട്, വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ നാട്ടുകാർ പതിവായി കളിക്കുന്ന ഇവിടെ നിങ്ങൾക്കും പങ്കെടുക്കാം. എം.ജി.റോഡിലെ കോളേജ് ഗ്രൗണ്ടിനടുത്തുള്ള മഹാരാജാസ് ഫുട്ബോൾ, ക്രിക്കറ്റ് പിച്ചുകളിലും, രാജാജി റോഡിലെ കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സ് സ്റ്റേഷന് സമീപമുള്ള അംബേദ്കർ സിറ്റി സ്റ്റേഡിയത്തിലും, മറൈൻ ഡ്രൈവ് ഗ്രൗണ്ടിലും അതുപോലെ തന്നെ.

===പ്രകടന കലകൾ===
നഗരത്തിലുടനീളം നിരവധി പ്രകടന കലാ സമുച്ചയങ്ങൾ ഉണ്ട്. അവ വിവിധ കലാരൂപങ്ങളുടെയും സംസ്കാരത്തിന്റെയും നല്ല അനുഭവം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. കൊച്ചിയിലാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ പതിവ് സായാഹ്ന കഥകളി തിയേറ്ററുകൾ ഉള്ളത്. ഇത് കേരളത്തിലെ ഈ പരമ്പരാഗത നൃത്ത-നാടക കലാരൂപത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മികച്ച ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്നു. കഥകളിക്ക് പുറമേ, മറ്റ് നിരവധി പരിപാടികളും കൊച്ചിയിൽ പതിവായി അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.

==വാങ്ങുക==
{{SeeDistricts}}
രാത്രി ഷോപ്പിംഗിനെ അപേക്ഷിച്ച് പകൽ ഷോപ്പിംഗ് കൂടുതൽ ജനപ്രിയമാണ്. എല്ലാ ഷോപ്പിംഗ് ഔട്ട്‌ലെറ്റുകളും രാത്രി 8 മണിയോടെ അടയ്ക്കും. ഉത്സവ സീസണുകളിൽ, പകൽ സമയത്തെ ഷോപ്പിംഗ് തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിന് രാത്രി വൈകിയുള്ള ഷോപ്പിംഗ് (രാത്രി 11 മുതൽ പുലർച്ചെ 3:30 വരെ) സംഘടിപ്പിക്കാറുണ്ട്.

'''ഓണം ഉത്സവം''' (ഓഗസ്റ്റ് മധ്യം മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ) ഏറ്റവും മികച്ച ഷോപ്പിംഗ് സീസണുകളിൽ ഒന്നാണ്, മിക്കവാറും എല്ലാ ഇനങ്ങൾക്കും 10-50% വരെ വലിയ കിഴിവുകൾ ലഭിക്കുമ്പോൾ, പതിവ് ഉപഭോക്തൃ മേളകൾക്കും ഇത് ലഭിക്കും. ക്രിസ്മസ് ആണ് അടുത്ത മികച്ച സീസൺ. കേരളത്തെ ഒരു ഷോപ്പിംഗ് ഡെസ്റ്റിനേഷനായി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി കേരള സർക്കാർ '''ഗ്രാൻഡ് കേരള ഷോപ്പിംഗ് ഫെസ്റ്റിവൽ''' (ഡിസംബർ 15–ജനുവരി 30) ആരംഭിച്ചു. കൊച്ചിയാണ് ഈ ഉത്സവത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രം, പങ്കെടുക്കുന്ന സ്റ്റോറുകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് കനത്ത കിഴിവുകളും പതിവ് ഭാഗ്യ നറുക്കെടുപ്പുകളും ലഭിക്കും.

===ചന്തകൾ===
മറൈൻ ഡ്രൈവിനും എം.ജി.റോഡിനും ഇടയിലുള്ള ഇടുങ്ങിയ പാതയിൽ പ്രശസ്തമായ ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റ് ഉണ്ട്. കൊച്ചിയിലെ ഏറ്റവും പഴയ ഷോപ്പിംഗ് കോർണറുകളിൽ ഒന്നാണിത്. സേഫ്റ്റി പിന്നുകൾ മുതൽ മോട്ടോർ സ്കൂട്ടറുകൾ വരെ ഇവിടെ നിന്ന് വാങ്ങാം. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും പഴയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വിപണികളിൽ ഒന്നായ '''മട്ടാഞ്ചേരി പഴയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ചന്ത'''യും പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ.

===പുരാതനവസ്തുക്കൾ/കലാസൃഷ്ടികൾ===
[[പ്രമാണം:Jew Town.jpg|thumb|പുരാതന ഷോപ്പിംഗിന് പേരുകേട്ട ജൂത പട്ടണം]]
ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ ജൂത പട്ടണത്തിൽ നിരവധി പുരാവസ്തുക്കളുടെയും കരകൗശല വസ്തുക്കളുടെയും സ്റ്റോറുകൾ ഉണ്ട്. മിക്ക പുരാവസ്തുക്കളുടെയും കടകളിൽ കൊളോണിയൽ കാലഘട്ടത്തിലെയും പൈതൃക വസ്തുക്കളും, പ്രദേശത്തെ പരമ്പരാഗത ജൂത വീടുകളിൽ നിന്നുള്ള ജൂത വസ്തുക്കളും വിൽക്കുന്നു. നിരവധി തരം ഇന്ത്യൻ ശിൽപങ്ങൾ, അലങ്കാരങ്ങൾ, ഉള്ളറയിലെ പുരാവസ്തുക്കൾ, സുവനീറുകൾ എന്നിവയും നിങ്ങൾക്ക് കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. വിലപേശലുകൾ ലഭ്യമാണ്, പക്ഷേ പല 'പുരാതനവസ്തുക്കളും' ഉടമസ്ഥരുടെ പിൻമുറ്റത്ത് നിർമ്മിച്ചതായിരിക്കാമെന്ന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുക. ശ്രദ്ധയോടെ ഷോപ്പുചെയ്യുക, കഠിനമായി വിലപേശുക. സത്യസന്ധമല്ലാത്ത പുരാവസ്തു വ്യാപാരികളിൽ നിന്ന് വലിയ കമ്മീഷൻ ലഭിക്കുന്ന കള്ളന്മാരെ ഒരിക്കലും വിശ്വസിക്കരുത്.

ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ പുരാവസ്തുക്കളും കലാസൃഷ്ടികളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന സർക്കാർ നടത്തുന്ന എംപോറിയങ്ങൾ പരീക്ഷിച്ചുനോക്കൂ. എന്നിരുന്നാലും, അവർ വിലപേശലോ കിഴിവോ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നില്ല. എം.ജി.റോഡിലുള്ള കേരള സംസ്ഥാന എംപോറിയം ഷോറൂമുകളായ ''കൈരളി, സുരഭി'', കർണാടകയിലെ ''കാവേരി'' എന്നിവയെല്ലാം പരിശോധിക്കുക.

===ഷോപ്പിംഗ് മാളുകൾ===
കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ വലിയ പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള ഷോപ്പിംഗ് മാളുകൾ തുറന്നു. ആറെണ്ണം പ്രവർത്തനക്ഷമമാണ്. മാളുകൾക്ക് പുറമേ, കൊച്ചിയിൽ നിരവധി ഷോപ്പിംഗ് സമുച്ചയങ്ങൾ ഉണ്ട് (പരസ്പരം അടുത്തായി നിരവധി കടകളുള്ള വലിയ സമുച്ചയങ്ങൾ, കൂടുതലും ഒരുതരം ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ മാത്രം വിൽക്കുന്നു).

===വസ്ത്രങ്ങളും തുണിത്തരങ്ങളും===
കൊച്ചിയിൽ നിരവധി പ്രശസ്ത ഡിസൈനർ ബോട്ടിക്കുകൾ ഉണ്ട്. പ്രധാനമായും എം.ജി.റോഡിനും മറൈൻ ഡ്രൈവിനും ഇടയിലുള്ള കോൺവെന്റ് ജംഗ്ഷനിലാണ്. പനമ്പള്ളി നഗറിൽ പ്രീമിയം എക്സ്ക്ലൂസീവ് ഡിസൈനർ ബോട്ടിക്കുകളും ഉണ്ട്. ആർട്ടീരിയൽ റോഡായ എം.ജി.റോഡിൽ നിരവധി പ്രീമിയം ബ്രാൻഡ് സ്റ്റോറുകളും പ്രമുഖ വസ്ത്ര ഷോപ്പുകളും ബോട്ടിക്കുകളും ഉണ്ട്. ബ്രോഡ്‌വേ മാർക്കറ്റിലെ തുണി ബസാർ ബ്രാൻഡ് ചെയ്യാത്ത തുണിത്തരങ്ങളും വസ്ത്രങ്ങളും കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ വിൽക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വസ്ത്ര വിപണികളിൽ ഒന്നാണ്.

===ആഭരണങ്ങൾ===
കൊച്ചി സ്വർണ്ണം, വെള്ളി, വജ്രം, പ്ലാറ്റിനം ആഭരണങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. മിക്ക ആഭരണ വ്യാപാരികളും ഹോട്ടൽ വുഡ്‌ലാൻഡ്‌സിന് സമീപമുള്ള എം.ജി.റോഡിലെ ജുവൽ ജംഗ്ഷനിലാണ് (വുഡ്‌ലാൻഡ് ജംഗ്ഷൻ) കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ സാധാരണ സ്വർണ്ണ പരിശുദ്ധി 22 കാരറ്റ് ആണ്. 24 കാരറ്റ് സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങൾ (തങ്കം) അത്ര ജനപ്രിയമല്ല, പക്ഷേ ലഭ്യമാണ്. 18 കാരറ്റ് സ്വർണ്ണത്തിന്റെ ഭാരം കുറഞ്ഞ ശേഖരങ്ങൾ യുവാക്കൾക്കും കൗമാരക്കാർക്കും ഇടയിൽ പ്രചാരത്തിലായിട്ടുണ്ട്.

===സൂപ്പർ മാർക്കറ്റുകൾ===
ഭക്ഷണ സാധനങ്ങൾ വാങ്ങുന്നതിനുള്ള പ്രധാന മാർഗ്ഗങ്ങൾ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബേക്കറികളിലുമാണ്. ബേക്കറികൾ സാധാരണയായി ബ്രെഡും ബ്രാൻഡഡ് ഭക്ഷ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും വിൽക്കുന്നു. അതേസമയം മിക്ക സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളും വീട്ടുപകരണങ്ങളും പാക്കേജുചെയ്ത ഭക്ഷണ സാധനങ്ങളും വിൽക്കുന്നു.

'''കെആർ ബേക്സ്, ആൻസ് ബേക്കറി, ബേക്ക് മൈ ഡെയ്‌സ്, ബ്രെഡ്‌വേൾഡ്, ബെസ്റ്റ് ബേക്കറി''' എന്നിവയാണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പ്രാദേശിക ബേക്കറി ശൃംഖലകൾ, അവയിൽ പല സ്ഥലങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

'''റിലയൻസിന്''' കൊച്ചിയിൽ നിരവധി ശാഖകളുണ്ട്. ''ഫ്രഷ്'' (വിശാലമായ പുതിയ പച്ചക്കറികളും പഴങ്ങളും, പരിമിതമായ മറ്റ് പലചരക്ക് സാധനങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു), ''സൂപ്പർ'' (വലിയ സൂപ്പർമാർക്കറ്റ്, പലചരക്ക് സാധനങ്ങളും പച്ചക്കറികളും/പഴങ്ങളും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു). റിലയൻസ് ഒരു ശുദ്ധ വെജിറ്റേറിയൻ സൂപ്പർമാർക്കറ്റ് ശൃംഖലയാണ്, എന്നാൽ സൂപ്പർമാർക്കറ്റിന് പുറത്ത്, അവർ ''ഡെലൈറ്റ്'' എന്ന പേരിൽ ഒരു ചെറിയ സ്റ്റോർ നടത്തുന്നു, അതിൽ ഫ്രഷ് മാംസം ഉൾപ്പെടെ മാംസേതര ഇനങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.

'''മിത്ര, ഫുഡ് ബസാർ, ബിഗ് ബസാർ എക്സ്പ്രസ്, നയൻ-ടെൻ, വെൽമാർട്ട്, ത്രിവേണി''' എന്നിവയാണ് മറ്റ് പ്രശസ്തമായ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകൾ.

'''സപ്ലൈകോ''' (സർക്കാർ സ്ഥാപനം), മാവേലി എന്ന ബ്രാൻഡിലുള്ള ചെറിയ സ്റ്റോറുകളുടെയും നഗരത്തിലുടനീളം സപ്ലൈകോ എന്ന ബ്രാൻഡിലുള്ള സാധാരണ സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളുടെയും വിപുലമായ ഒരു ശൃംഖല നടത്തുന്നു. സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിൽ 30% കിഴിവിൽ ഇംഗ്ലീഷ് മരുന്നുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന ഒരു മെഡിക്കൽ ഫാർമസിയും അവർക്കുണ്ട്.

===ബാങ്കുകൾ, എടിഎമ്മുകൾ, വിദേശ നാണ്യ വിനിമയ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ ബാങ്കുകളും കൊച്ചിയിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. മിക്കതിനും എം.ജി.റോഡിലാണ് ശാഖകളുള്ളത്. അതുപോലെ തന്നെ എച്ച്എസ്ബിസി, സിറ്റിബാങ്ക്, സ്റ്റാൻഡേർഡ് ചാർട്ടേഡ്, ഒമാൻ ബാങ്ക് തുടങ്ങിയ ചില അന്താരാഷ്ട്ര ബാങ്കുകളും. എടിഎമ്മുകൾ നഗരത്തിലുടനീളം ഒരേപോലെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ മിക്ക പ്രധാന ഷോപ്പിംഗ് സ്ഥലങ്ങളിലും സമീപത്തുള്ള എടിഎമ്മും ഉണ്ട്.

മിക്ക ദേശസാൽകൃത ബാങ്കുകൾക്കും വിദേശനാണ്യ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നടത്താൻ അധികാരമുണ്ട്. വെസ്റ്റേൺ യൂണിയനും മണിഗ്രാമിനും നഗരത്തിൽ നിരവധി ഫ്രാഞ്ചൈസികളുണ്ട്. സ്ഥലങ്ങൾക്കായി ജില്ലാ ലേഖനങ്ങൾ കാണുക.

==കഴിക്കുക==
[[പ്രമാണം:Keralacuisinefish.jpg|thumbnail|കൊച്ചിയിൽ വറുത്ത മത്സ്യം നന്നായി തയ്യാറാക്കും.]]
കഴിഞ്ഞ ആറു നൂറ്റാണ്ടുകളായി സന്ദർശകർക്ക് ഭക്ഷണം ഒരുക്കിക്കൊടുത്തിട്ടുള്ള പാരമ്പര്യമാണ് കൊച്ചിയുടേത്. അറേബ്യ, ചൈന, ജപ്പാൻ, പോർച്ചുഗീസ്, ഡച്ച്, ഇംഗ്ലീഷ്, റഷ്യ എന്നിങ്ങനെ സകല രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നും വന്ന സന്ദർശകർക്കും കൊച്ചി ആഥിതേയരായിട്ടുണ്ട്. അതു കൊണ്ട് തന്നെ നമ്മുക്ക് കൊച്ചിയിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സംസ്കാരങ്ങളും പാചകശൈലികളും മറ്റും കാണാം.

ഒരു തീരദേശ പട്ടണം എന്ന നിലയ്ക്ക് ധാരാളം പുതുമ നഷ്ട്ടപ്പെടാത്ത കടൽ മത്സ്യങ്ങൾ ലഭിക്കും എന്നത് ഇവിടുത്തെ പ്രത്യേകതയാണ്. അതിലുപരി ശുദ്ധജലമത്സ്യങ്ങളും ഇവിടെ ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. ചെമ്മീനും കൊഞ്ചും പല തരം രുചിയിൽ പാകപ്പെടുത്തിയും പിന്നെ കൊച്ചിയിലെ തന്നെ പ്രസിദ്ധമായ മീൻ മുളകിട്ടതും ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്. കൊച്ചിയിൽ പരമ്പരാഗതമായി ഉണ്ടാക്കി വരുന്ന ഒരു തരം സസ്യക്കറിയാണ് ''കുറുക്കു കാളൻ''. ഉത്സവ സമയങ്ങളിലും മറ്റും ''പാലടയും കുറുക്കുകാളനും'' എല്ലാ സൂപ്പർമാർക്ക്റ്റുകളിലും ലഭിക്കുന്നതാണ്.

ഫോർട്ട് കൊച്ചി കടൽത്തീരത്തിൽ, നിങ്ങൾക്ക് പുതിയ മത്സ്യം വാങ്ങി അടുത്തുള്ള ഭക്ഷണശാലകളിൽ നിന്ന് പാകം ചെയ്യാം. ഒരു കിലോ കടുവ ചെമ്മീൻ ഏകദേശം ₹300 ന് വിൽക്കുന്ന മത്സ്യക്കച്ചവടക്കാർ നിങ്ങൾക്ക് ഒരു കിലോ കടുവയെ ഏകദേശം ₹250 ന് വിൽക്കും. ഗ്രിൽ ചെയ്തതോ കറിയോ എന്തും പാകം ചെയ്യുന്നതിനും ചിപ്‌സും സാലഡും നൽകുന്നതിനും ഭക്ഷണശാലകൾ ഒരാൾക്ക് ₹40-50 ഈടാക്കും. വ്യവസ്ഥകൾ വളരെ ശുചിത്വമുള്ളതാണ്.

''വറുത്ത മത്സ്യം'', ''ഫിഷ് മോളി'' (തേങ്ങാപ്പാൽ സോസ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഒരു കറി, സ്റ്റ്യൂ പോലെയാണ്), ''ആലപ്പി മീൻ കറി'' (തക്കാളി സോസും മീൻ പുളിയും ചേർത്ത പരമ്പരാഗത കറി), ''ഫിഷ് പീര'' (തേങ്ങ ചുരണ്ടിയ മത്സ്യക്കഷണങ്ങൾ, മീൻ പുളിയും ചേർത്ത് വറുത്ത മത്സ്യക്കഷണങ്ങൾ), ''വരത്തറച്ച കോഴി'' കറി (തേങ്ങയും മുളകും ചേർത്ത് വറുത്ത പകുതി വറുത്ത ചിക്കൻ) എന്നിവയാണ് സാധാരണയായി ചോറിനൊപ്പമോ ആവിയിൽ വേവിച്ചതോ ആയ ''കപ്പ'' (കസവ) എന്നിവയോടൊപ്പം കഴിക്കുന്ന പ്രിയപ്പെട്ട വിഭവങ്ങൾ. പരമ്പരാഗത അരി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പ്രഭാതഭക്ഷണം, പുട്ടും കടലയും, അപ്പവും സ്റ്റൂവും എന്നിവയും പരീക്ഷിച്ചു നോക്കേണ്ടതാണ്.

===ഭക്ഷണശാലകൾ===
{{SeeDistricts}}
കൊച്ചി നഗരത്തിലുടനീളം വിലകുറഞ്ഞ ഭക്ഷണശാലകൾ ലഭ്യമാണ്. ഒരു ഫുൾ മീലിന് ₹50-ൽ താഴെ വില കാണും.

''തട്ടുകടകൾ'' തെരുവ് ഭക്ഷണ വ്യാപാരികളാണ്. അവിടെ നിങ്ങൾക്ക് ചൂടുള്ളതും പുതുതായി പാകം ചെയ്തതുമായ രുചികരമായ ഭക്ഷണം ലഭിക്കും. നന്നായി വയറു നിറയ്ക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിന് പരമാവധി ₹50 വിലവരും. മിക്കതും വഹനീയമായ പാചക ട്രോളികളിൽ നിന്ന് വിളമ്പുന്ന സജ്ജീകൃത ആഹാര സമ്മിശ്രണങ്ങൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, സമീപത്ത് കുറച്ച് ബെഞ്ചുകളോ കസേരകളോ ഉണ്ട്. സ്റ്റഫ് ചെയ്തതോ ചെയ്യാത്തതോ ആയ ''തട്ടുദോശ'' (പിസ്സ റൊട്ടി പോലെ കട്ടിയുള്ള ദോശ), ചൂടുള്ള കേരള ''പൊറോട്ടകൾ'' (പൊടിച്ച ഗോതമ്പിന്റെ പരന്ന റൊട്ടി), ചപ്പാത്തിയും കേരള വറുത്ത ബീഫും ''കഞ്ഞി'' (അരി കഞ്ഞി) എന്നിവയാണ് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പലഹാരങ്ങൾ. ശുചിത്വമില്ലായ്മയും വറുക്കാൻ എണ്ണയുടെ നിരന്തരമായ പുനരുപയോഗവുമാണ് പ്രധാന ആശങ്ക.

കൊച്ചിയിൽ വീട്ടിൽ വളർത്തുന്ന ചില ഫാസ്റ്റ് ഫുഡ് ശൃംഖലകളുണ്ട്: ''കെആർ ഹോട്ട് ചിക്കൻ, 61 പൈ ദോശകൾ, ലൂസിയാസ് ഫുഡ് കോർട്ട്, പോട്ട്പുരി, ദി ഓവൻ, ക്രിസ്പി ചിക്കൻ, അറേബ്യൻ ട്രീറ്റ്, പപ്പാ മിലാനോസ്, ബ്രെഡ്‌വേൾഡ് ബ്രോസ്റ്റഡ് ചിക്കൻ'' എന്നിവ പട്ടണത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും സാന്നിധ്യമുണ്ട്. ''കെ‌എഫ്‌സി, ചിക്കിംഗ്, നൂഡിൽ കിംഗ്സ്, മക്ഡൊണാൾഡ്സ്, ബർഗർ കിംഗ്, യുഎസ് പിസ്സാസ്, മാരിബ്രൗൺ, പിസ്സ ഹട്ട്, ഡൊമിനോസ്'' തുടങ്ങിയ വിദേശ ഫ്രാഞ്ചൈസികളും ഇവിടെ സാന്നിധ്യമറിയിക്കുന്നു.

ഷവർമയും ഗ്രിൽഡ് ചിക്കനും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്ന നിരവധി തെരുവ് അറബി ഭക്ഷണശാലകൾ ഇവിടെയുണ്ട്. നഗരത്തിലുടനീളം ചിതറിക്കിടക്കുന്ന ''റിയൽ അറേബ്യ, അറേബ്യ ഡ്രീംസ്, ഗ്രിൽ അറേബ്യ'' എന്നിവയാണ് ജനപ്രിയ ഐശ്ചികങ്ങൾ. മിക്ക സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബേക്കറികളിലും പുറത്ത് ഒരു ഷവർമ കോർണർ ഉണ്ട്. ഇത് വിലകുറഞ്ഞതും എന്നാൽ നിറയുന്നതുമായ സാൻഡ്‌വിച്ച് ആണ്. മിക്ക ബജറ്റ് അറബിക് ഭക്ഷണശാലകളും വൈകുന്നേരം 5 മണി മുതൽ അർദ്ധരാത്രി വരെ തുറന്നിരിക്കും.

''സിലോൺ ബേക്ക് ഹൗസ്'' ന് കൊച്ചിയിലുടനീളം ഒന്നിലധികം ശാഖകളുണ്ട്, സിലോൺ പരോട്ടകളും ശ്രീലങ്കൻ ചിക്കൻ വിഭവങ്ങളും നൽകുന്നു.

==കുടിക്കുക==
{{SeeDistricts}}
{{Infobox|പബ് നിയമങ്ങളും മര്യാദകളും | എല്ലാ ഡിസ്കോതെക്കുകൾക്കും പബ്ബുകൾക്കും ചില കർശനമായ നിയമങ്ങളും മര്യാദകളും ഉണ്ട്.
* പ്രവേശന നയം നിയന്ത്രിതമാണ് - പ്രായം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ ഇല്ലാതെ 21 വയസ്സിന് മുകളിലുള്ള അതിഥികൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം അനുവദിക്കൂ. വളർത്തുമൃഗങ്ങളെ അനുവദിക്കില്ല. ചില ദിവസങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾക്കും ദമ്പതികൾക്കും കുടുംബങ്ങൾക്കും മാത്രമായി നീക്കിവച്ചേക്കാം.
* കർശനമായ വസ്ത്രധാരണ രീതി - രണ്ട് ലിംഗക്കാർക്കും ഔപചാരിക വസ്ത്രം മാത്രം. സ്ത്രീകൾക്ക് പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള ഫാഷൻ അനുവദനീയമാണ്. പുരുഷന്മാർ ഔപചാരിക പാശ്ചാത്യ ശൈലിയിലുള്ള വസ്ത്രങ്ങളോ ഷൂസുള്ള ഡെനിമുകളോ പൂർണ്ണമായും ധരിക്കണം. പുരുഷന്മാർക്ക് ഒരു തരത്തിലുള്ള വംശീയ ഇന്ത്യൻ വസ്ത്രങ്ങളും അനുവദനീയമല്ല; എന്നിരുന്നാലും, സ്ത്രീകൾക്ക് സാരികൾ അനുവദനീയമാണ്.
* ഏതെങ്കിലും പബ്ബുകളിലോ നൃത്ത നിലകളിലോ പുകവലി കർശനമായി അനുവദനീയമല്ല}}
മദ്യപാനശീലത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ യാതൊരു തരത്തിലും വിട്ടുവീഴ്ച്ച ചെയ്യാത്തവരാണ് കേരളീയർ. കൊച്ചിയിൽ ബാറുകളോ പബ്ബുകളോ കണ്ടെത്തുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. മദ്യം കഴിക്കാത്തവർക്ക് മികച്ച പ്രാദേശിക ഐശ്ചികങ്ങൾ ധാരാളം ഉണ്ട്.

'''പുതിയ കള്ള്''' (''കള്ള്'') തെങ്ങിൽ നിന്നുള്ള ഒരു മദ്യമാണ്. മായം ചേർക്കൽ വളരെ സാധാരണമായതിനാൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. തെങ്ങുകൾ വേർതിരിച്ചെടുക്കാൻ വിട്ടുകൊടുത്ത ഒരു നാട്ടുകാരനിൽ നിന്ന് അത് വാങ്ങുന്നതാണ് നല്ലത്. തൃപ്പൂണിത്തുറയ്ക്കടുത്തുള്ള മുല്ലപ്പന്തൽ കള്ളുഷാപ്പ് ഒരു സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തിയ കള്ള് വാറ്റ് കടയാണ്.

'''കരിക്ക് /ഇളനീർ''' (ഇളം തേങ്ങ), പല കച്ചവടക്കാരുടെയും സ്റ്റാളുകളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് മറൈൻ ഡ്രൈവിൽ കാണാം.

'''സംഭാരം (മോര്)''', പ്രത്യേകിച്ചും ചൂടുള്ള വേനൽക്കാല ദിവസങ്ങളിൽ ജനപ്രിയമാണ്. ചില ക്ലബ്ബുകൾ പോലും ഇത് സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്യുന്നു.

'''ഷാർജ ഷേക്ക്''' പോലുള്ള ''ഷേക്ക്സ്'' നല്ല തണുത്ത പാനീയ ഐശ്ചികങ്ങളാണ്. കൂടാതെ നഗരത്തിലുടനീളം നിരവധി തണുത്ത-ബാറുകളും ജ്യൂസ് സ്റ്റാളുകളും ഉണ്ട്.

'''സർബത്ത്''' (''ഷർബത്ത്'') വിവിധ ഇനങ്ങളിലുള്ള ഒരു ജനപ്രിയ മധുരപാനീയമാണ്. സോഡ നാരങ്ങ, നാരങ്ങാവെള്ളം, പുതിയ നാരങ്ങ മുതലായവ എല്ലായിടത്തും ലഭ്യമായ മറ്റ് സാധാരണ ദാഹശമന മരുന്നുകളാണ്.

ഇനി ഇതൊന്നും പോരാ എന്നു തോന്നുന്നവർക്കായ് ഒരുപാട് കോഫി ഷോപ്പുകളും കൊച്ചിയിൽ ഉണ്ട്.

===ബാറുകൾ===
ഒരു ബാറോ പബ്ബോ കണ്ടെത്തുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. ചെലവ് ചുരുങ്ങിയ രീതിയിലുള്ള ബാറുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് സമീപവും കലൂരിലും ഇടപ്പള്ളിയിലുമാണ്. മധ്യതരം-ബാറുകൾ, വിലക്കൂടിയ ബാറുകൾ എല്ലായിടത്തും ഉണ്ട്. ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിൽ വിദേശ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കായി ധാരാളം ബിയർ, വൈൻ ബാറുകൾ ഉണ്ട്. കേരളത്തിലെ മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ, ''മാസത്തിലെ എല്ലാ ആദ്യ, രണ്ടാം ദിവസങ്ങളിലും എല്ലാ സംസ്ഥാന അവധി ദിവസങ്ങളിലും എല്ലാ ബാറുകളും പബ്ബുകളും അടച്ചിടണം''. ഇവ ''വരണ്ട ദിനങ്ങൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. എല്ലാ ബാറുകളും അർദ്ധരാത്രിയോടെ അടച്ചിടണം.

കൊച്ചിയിൽ വിപുലമായ ശൃംഖലയുള്ള, മത്സര നിരക്കിൽ വിൽക്കുന്ന, സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള പാനീയ കമ്പനിയുടെ സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് നിങ്ങൾക്ക് മിക്കവാറും എല്ലാ ബ്രാൻഡ് മദ്യവും വാങ്ങാം. പ്രത്യേകിച്ച് വരണ്ട ദിനങ്ങളുടെ തലേന്ന് നീണ്ട വരികൾ പ്രതീക്ഷിക്കുക.

===രാത്രി ജീവിതവും ഡിജെ വിരുന്നുകളും പബ്ബുകളും===
വലിയ നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് രാത്രി ജീവിതം വളരെ പരിമിതമാണ്. ധാരാളം ബാറുകൾ ലഭ്യമാണ്. പക്ഷേ വലിയ മെട്രോ നഗരങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് നഗരം വളരെ യാഥാസ്ഥിതികമാണ്.

==ഉറങ്ങുക==
{{SeeDistricts}}
ഒരു വിനോദ സഞ്ചാര കേന്ദ്രവും വാണിജ്യ നഗരവുമായ കൊച്ചിയിൽ പല നിരക്കിലുള്ള താമസ സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. യൂറോപ്യൻ- അമേരിക്കൻ സ്റ്റൈലിലുള്ള ഹോട്ടലും മറ്റു താരതമ്യേന ചെറിയ തുകയിൽ ഒതുങ്ങുന്ന താമസസ്ഥലങ്ങളും ഉണ്ട്. സാധാരണക്കാരനായ വിനോദസഞ്ചാരിക്ക് താമസിക്കാനായി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ പരിസരത്ത് ഫൈവ് സ്റ്റാർ അല്ലാത്ത ഒട്ടനവധി ലോഡ്ജുകൾ ഉണ്ട്. ഒരാഴ്ച്ചയിൽ കൂടുതൽ താമസിക്കുന്നവർക്ക്  ചെറിയ ലോഡ്ജുകളിലോ ഹോസ്റ്റലുകളിലോ ആഴ്ച വാടകയ്ക്കോ മാസ വാടകയ്ക്കോ താമസിക്കാം. കുടുംബസമേതം താമസിക്കുന്ന വീടുകളിൽ ''പ്രതിഫലം നൽകുന്ന അതിഥി''യായി താമസിക്കുവാനുള്ള സൗകര്യവും കൊച്ചിയിൽ ലഭ്യമാണ്.

==പഠിക്കുക==
നാടൻ കലാരൂപങ്ങളായ കഥകളി, മോഹിനിയാട്ടം, കുച്ചിപ്പുടി, ഭരതനാട്യം, ശാസ്ത്രീയ സംഗീതം എന്നിവ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്ന നിരവധി സ്ഥാപനങ്ങൾ കൊച്ചിയിലുണ്ട്. കേരള കഥകളി സെന്റർ, ആർ. എൽ. വി കോളേജ് ഓഫ് ഡാൻസ് ആന്റ് മ്യൂസിക്, ശ്രീ ശങ്കര സ്കൂൾ ഓഫ് ഡാൻസ് ആന്റ് മ്യൂസിക് എന്നിവ അതിൽ പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. കളരിപ്പയറ്റിൽ താത്പര്യമുള്ളവർക്ക് അതിനും യോഗയും മെഡിറ്റേഷനും ചെയ്യാൻ താത്പര്യമുള്ളവർക്ക് അതു ചെയ്യാനുള്ള സ്ഥാപനങ്ങളും കൊച്ചിയിൽ ഉണ്ട്.

==സുരക്ഷ==
മികച്ച പോലീസ് പരിരക്ഷയുള്ള ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ നഗരങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊച്ചി. രാത്രിയിൽ ഒറ്റക്ക് നടക്കുമ്പോൾ ചുറ്റുപാടും ശ്രദ്ധിക്കുക. നിരവധി സംഭവങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നതിനാൽ സദാചാര പോലീസിംഗ് സംഘങ്ങളെ സൂക്ഷിക്കുക.
* കൊച്ചിയിൽ രാത്രികാല ജീവിതം സാധാരണമല്ല. നിങ്ങൾ ക്ലബ്ബിംഗ് നടത്താൻ പദ്ധതിയിടുകയാണെങ്കിൽ, മുൻകൂട്ടി നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം ഗതാഗത ക്രമീകരണങ്ങൾ നടത്തുക. രാത്രി 9:45 ന് ശേഷം വളരെ കുറച്ച് ബസ്സുകൾ മാത്രമേ ഓടുന്നുള്ളൂ. രാത്രി 10:30 ന് ശേഷം ഒന്നും ഓടുന്നില്ല. നിങ്ങൾക്ക് ഓട്ടോകളും ടാക്സികളും കണ്ടെത്താൻ കഴിയും. പക്ഷേ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾക്കോ ​​പ്രധാന ബസ് സ്റ്റാൻഡുകൾക്കോ ​​സമീപം മാത്രം. 
* നഗരത്തിലുടനീളം വലിയ ജലാശയങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യം കാരണം കൊച്ചി കൊതുകുകൾക്ക് കുപ്രസിദ്ധമാണ്. നിങ്ങൾ ബുക്ക് ചെയ്യുന്ന ഏത് മുറിയിലും കൊതുക് തിരികളോ ഒരു കൊതുക് വലയോ ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. കൊതുക് കടി ഒഴിവാക്കാൻ ഏതെങ്കിലും കൊതുകിനെ അകറ്റുന്ന ക്രീമുകളോ കൊതുകിനെ അകറ്റുന്ന യന്ത്രങ്ങളോ ഉപയോഗിക്കുക.
* റോഡുകൾ മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ ശ്രദ്ധിക്കുക - ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, നിങ്ങൾ റോഡ് മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ വാഹനങ്ങൾ വേഗത കുറക്കാറില്ല; അതിനാൽ വാഹനങ്ങൾ കുറയുന്നതുവരെ കാത്തിരിക്കുക. സീബ്രവരകളിലൂടെ മുറിച്ചുകടക്കുന്നതാണ് സുരക്ഷിതം. എതിരെ വരുന്ന വാഹനങ്ങൾ മുറിച്ചുകടക്കുന്നതുകാണുമ്പോൾ വേഗത കുറയ്ക്കും.
* സ്വകാര്യ ലൈൻ ബസ്സുകളും കെഎസ്ആർടിസി ബസ്സുകളും നിരത്തിൽ ഉള്ളപ്പോൾ ജാഗ്രത പാലിക്കുക. കൊച്ചിയിൽ തിരക്കേറിയ സമയങ്ങളിൽ കാൽനടയാത്രക്കാർ കഠിനമായ ജീവിതം നയിക്കുന്നു. സ്വകാര്യ ബസ്സുകളും കാൽനടയാത്രക്കാരും ഉൾപ്പെടുന്ന നിരവധി റോഡപകടങ്ങളും ഹിറ്റ്-റൺ കേസുകളും ഉണ്ട്. അതിനാൽ അവയ്ക്ക് ''ചുവന്ന കൊലയാളികൾ'' എന്ന വിളിപ്പേരുണ്ട്. റോഡുകൾ മുറിച്ചുകടക്കുമ്പോൾ കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കുക. കടക്കാൻ പ്രയാസമാണെങ്കിൽ പ്രധാന സിഗ്നൽ ജംഗ്ഷനുകളിൽ മാത്രം അങ്ങനെ ചെയ്യുക അല്ലെങ്കിൽ പ്രാദേശിക ട്രാഫിക് പോലീസുകാരന്റെ സഹായം തേടുക.
* കൊച്ചിയിൽ നല്ല പാദസഞ്ചാര നടപ്പാതകൾ ഇല്ല. എന്നിരുന്നാലും ഇപ്പോൾ റോഡുകൾക്കൊപ്പം പലതും പുനർനിർമ്മിക്കുന്നുണ്ട്. ഈ നടപ്പാതകളിലൂടെ നടക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക. പ്രത്യേകിച്ച് രാത്രിയിൽ. നഗരപ്രാന്തങ്ങളിലെ രാത്രികളിൽ ജെയ്‌വാക്കിംഗ് സുരക്ഷിതമായിരിക്കാം, എന്നാൽ മെച്ചപ്പെട്ട റോഡുകൾ വരുന്നതിനാലും ഗതാഗതം വർദ്ധിക്കുന്നതിനാലും നഗരത്തിലെ റോഡുകളിലൂടെ നടക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കുക, പ്രത്യേകിച്ച് പകൽ സമയത്ത്.
* കൊച്ചി സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏതാനും മീറ്റർ മാത്രം ഉയരത്തിലാണ്. അതിനാൽ പ്രധാന നഗരത്തിലെ ചില റോഡുകളിൽ മഴക്കാലത്ത് വെള്ളം കയറുന്നത് പതിവാണ്. മഴക്കാലത്ത് അത്തരം റോഡുകൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ഈ റോഡുകളിൽ വെള്ളം കയറുമ്പോൾ നിങ്ങൾ റോഡിലൂടെയാണോ അതോ നടപ്പാതയിലൂടെയാണോ നടക്കുന്നത് എന്ന് തിരിച്ചറിയാൻ പ്രയാസമായിരിക്കും. ഇത് ചിലപ്പോൾ നിങ്ങളെ ഡ്രെയിനേജ് കുഴികളിലേക്ക് തള്ളിവിടും. എന്നിരുന്നാലും, മഴയ്ക്ക് ശേഷം ഈ വെള്ളപ്പൊക്കം വേഗത്തിൽ വറ്റിപ്പോകുന്ന പ്രവണത കാണിക്കുന്നു. വെള്ളപ്പൊക്ക സാധ്യതയുള്ള റോഡുകൾ ഇവയാണ്: ഇടപ്പള്ളി കവല, എറണാകുളം കവല (സൗത്ത്) റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിലേക്ക് നയിക്കുന്ന റോഡുകൾ, സൗത്ത് കവല (ഹോട്ടൽ വുഡ്‌ലാൻഡ്‌സിന് മുന്നിൽ)
* മറ്റ് പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് നഗരത്തിൽ പൊതു പുകവലി നിരോധനം കർശനമായി നടപ്പിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാനത്തുടനീളം പൊതു പുകവലി നിരോധനം ഏർപ്പെടുത്താൻ കേരള ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവിട്ടിട്ടുണ്ട്. റോഡരികിലും ഷോപ്പിംഗ് സമുച്ചയങ്ങളിലും ഭക്ഷണശാലകളിലും ഉദ്യാനങ്ങളിലും പുകവലി നിയമവിരുദ്ധമാണ്. കൂടാതെ പോലീസിന് 500-1,000 രൂപ ഈടാക്കാം. അയഞ്ഞ സിഗരറ്റുകളോ പുകയിലയോ വിൽക്കുന്ന ഒരു കടയ്ക്കും ലൈറ്ററുകൾ നൽകാൻ അനുവാദമില്ല. ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് ലൈറ്ററുകൾ നൽകുന്നത് വിതരണക്കാരനും വാങ്ങുന്നയാൾക്കും 150 രൂപ പിഴ ചുമത്താൻ ഇടയാക്കും.
* കേരളത്തിലെയും ഇന്ത്യയിലെയും മറ്റിടങ്ങളിലെന്നപോലെ കൊച്ചിയിലും വേശ്യാവൃത്തി നിയമവിരുദ്ധമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങളെ വശീകരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചേക്കാവുന്ന തെരുവ് വേശ്യകളെയും അവരുടെ ഏജന്റുമാരെയും നേരിടാനുള്ള സാധ്യത കൂടുതലാണ്. വേശ്യകൾക്കിടയിൽ എച്ച്ഐവി സാധാരണമായതിനാൽ അത്തരം വാഗ്ദാനങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കുക. വ്യഭിചാരം ക്രിമിനൽ കുറ്റമായതിനാൽ, വേശ്യകളെയും അവരുടെ ഇടപാടുകാരെയും പിടികൂടാൻ പ്രാദേശിക വിലകുറഞ്ഞ ഹോട്ടലുകളിൽ പതിവായി പോലീസ് റെയ്ഡുകൾ നടക്കുന്നു.

===അടിയന്തര പിന്തുണയും സഹായവും===
പോലീസിന്റെ ഏത് അടിയന്തര സഹായത്തിനും, '''{{phone|100 (ഫ്ലൈയിംഗ് സ്ക്വാഡിന്)}}''' അല്ലെങ്കിൽ '''{{phone|1090 (കുറ്റകൃത്യം തടയുവാൻ)}}''' വിളിക്കുക. നഗരത്തിൽ ഏകദേശം 16 പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ സോണുകൾ ഉണ്ട്.

==ആരോഗ്യത്തോടെയിരിക്കുക==

===ആശുപത്രികൾ===
[[തിരുവനന്തപുരം|തിരുവനന്തപുരത്തോടൊപ്പം]], കൊച്ചിയും ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച മെഡിക്കൽ ഹബ്ബുകളിൽ ഒന്നാണ്. കേരളം തെക്കേ ഏഷ്യയിൽ തന്നെ വൈദ്യശാസ്ത്രപരമായി മുന്നിട്ടു നിൽക്കുന്ന ഒരു സ്ഥലം ആയത് കൊണ്ട് ചികിത്സ ലഭിക്കുന്ന കാര്യത്തിൽ യാതൊരു സംശയവും വേണ്ട. കൊച്ചി നഗരത്തിൽ തന്നെ ഒട്ടനവധി ആശുപത്രികളുണ്ട്. ഇവയിൽ 12 എണ്ണം വിദഗ്‌ദ്ധസേവനം ലഭിക്കുന്നവയാണ്. അമൃതാ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസ്, ലേയ്ക് ഷോർ ആശുപത്രി, മെഡിക്കൽ ട്രസ്റ്റ് ആശുപത്രി, എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണ്. അതു കൂടാതെ ആയുർവേദ ആശുപത്രി ആയ കോട്ടയ്ക്കൽ ആര്യ വൈദ്യശാല ആശുപത്രിയും കേരള ആയുർവേദ സമാജം ആശുപത്രിയും സമീപത്തായുണ്ട്. ''അത്യാഹിത വിഭാഗം'' എന്നു അടയാളപ്പെടുത്തിയ ചെയ്തിട്ടുള്ള ആശുപത്രികളിൽ മാത്രമേ അപകട കേസും മറ്റും പ്രവേശനം നൽകാൻ അധികാരമുള്ളൂ. ജില്ലാ ലേഖനങ്ങളിലെ നാമാവലികൾ കാണുക. ''അപകട കേസുകളിൽ:'' എല്ലാ ടെലിഫോണുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ടോൾ ഫ്രീ അടിയന്തര നമ്പറുകൾ '''{{phone|102}} ഉം {{phone|1298}} ഉം''' ആണ്.

===ആംബുലൻസുകൾ===
* {{Listing
| name=വ്യോമ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 98 4544 6634, +91 99 8609 0451 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
| content=മുൻകൂട്ടി ബുക്കിംഗ് നടത്തണം.
}}
* {{Listing
| name=അമൃത ജീവൻരക്ഷ
| phone=+91 484 280-1234, +91 484 280-2100
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=അടിയന്തര വൈദ്യസഹായം
| phone=1298 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=കൊച്ചി പോലീസ് വൈദ്യസഹായം
| phone= +91 484 236-6100, 100 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=ലയൺസ് ക്ലബ് സൗജന്യ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 484 235-4139
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=എൻ‌എസ്‌എസ് സമുദായ സൗജന്യ ആംബുലൻസ്
| phone=+91 484 236-9920
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=നിരത്തിലെ അപകട അടിയന്തര പരിചരണ സേന
| phone=+91 98 4609 9900, +91 98 4600 7740 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=ദ്രുത വൈദ്യ നടപടി സേന
| phone=102 (ഗാർഹികം)
| lastedit = 2026-06-30
}}
* {{Listing
| name=റോട്ടറി അത്യാഹിത വൈദ്യ സേന
| phone=+91 98 4706 0077 (സെൽ)
| lastedit = 2026-06-30
}}

==ബന്ധപ്പെടുക==

===വിദൂര ആശയവിനിമയം===
കൊച്ചിയുടെ '''മേഖലാ കോഡ്''' 0484 ആണ്. ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്തുനിന്ന് ഫോൺ വിളിക്കുകയാണെങ്കിൽ +91 484 xxx xxxx എന്ന രീതീയിലുള്ള നമ്പർ ഉപയോഗിക്കുക. മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ മൊബൈൽ സേവന ദാതാക്കളും കൊച്ചിയിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

'''മൊബൈൽ സേവനങ്ങൾ''': നിങ്ങൾക്ക് ഒരു ഇന്ത്യൻ ഫോൺ നമ്പർ ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ, ഒരു ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' മൊബൈൽ കണക്ഷൻ എടുക്കുന്നത് വളരെ എളുപ്പമാണ്. ഇതിനായി നിങ്ങളുടെ പാസ്‌പോർട്ടിന്റെ ഒരു ഫോട്ടോകോപ്പി (വിസയും തിരിച്ചറിയൽ രേഖകളും ഉൾപ്പെടെ), ഒരു കളർ ഫോട്ടോ, (ഔദ്യോഗികമായി) പ്രാദേശിക വിലാസത്തിന്റെ തെളിവ് (കൊച്ചിയിൽ) എന്നിവ ആവശ്യമാണ്. മിക്ക നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും ഇതിനായി അവരുടെ വിലാസം ഉപയോഗിക്കാൻ നിങ്ങളെ അനുവദിക്കുന്നു. വിലാസം ഇല്ലെങ്കിൽ, നിങ്ങളുടെ വിസ നമ്പർ, വിരലടയാളം, ചില സന്ദർഭങ്ങളിൽ പാസ്‌പോർട്ട് സൈസ് ഫോട്ടോകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് നിങ്ങൾക്ക്  ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കണക്ഷൻ ലഭിക്കും.

[[ഇന്ത്യ#ബന്ധപ്പെടുക|ഇന്ത്യയിലെ]] മിക്ക മൊബൈൽ സേവന ദാതാക്കളും കൊച്ചി, എൻആർ, എൽടിഇ എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

ബി‌എസ്‌എൻ‌എൽ ''കോളിംഗ് കാർഡുകൾ'' എല്ലാ സ്റ്റോറുകളിലും ലഭ്യമാണ്. ഇത് ഒരു ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കോളിംഗ് കാർഡാണ്. ഫോൺ ഉപയോക്താവിന് ചാർജ് ചെയ്യാതെ തന്നെ ഏത് ഫോണിലും ഇത് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയും. ''വോഡഫോൺ വേൾഡ്'' കാർഡുകളും ''എയർടെൽ ഗ്ലോബ്'' കാർഡുകളും മറ്റൊരു നല്ല ഐശ്ചികമാണ്.

പൊതുവായ, ബിസിനസ്സ് ടെലിഫോൺ ഡയറക്ടറികൾ {{phone|+91 484 444-4444}} എന്ന നമ്പറിൽ വിളിച്ച് ആക്‌സസ് ചെയ്യാൻ കഴിയും.

BSNL ലാൻഡ്‌ഫോണുകളിൽ നിന്നും BSNL മൊബൈലിൽ നിന്നുമുള്ള ടോൾ-ഫ്രീ ഡയറക്‌ടറി അന്വേഷണം {{phone|197}} ആണ്.

===ഇന്റർനെറ്റ്===
ഇന്ത്യയിൽ ഇന്റർനെറ്റുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച ആദ്യത്തെ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു കൊച്ചി. മൂന്ന് പ്രധാന അന്താരാഷ്ട്ര അന്തർദേശീയ സബ്-മറൈൻ നെറ്റ്‌വർക്ക് കേബിളുകളുടെ (ഫ്ലാഗ്, സീ-മി, സെയ്ഫ്) ലാൻഡിംഗ് സൈറ്റും ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മിക്ക ഫൈബർ-ഒപ്റ്റിക് നെറ്റ്‌വർക്കുകളുടെയും കേന്ദ്രബിന്ദുവും കൂടിയായ കൊച്ചി. കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ നല്ല ബാൻഡ്‌വിഡ്ത്ത് നഗരത്തിലുണ്ട്.

മണിക്കൂറിന് ഏകദേശം ₹10 നിരക്ക് ഈടാക്കുന്ന ധാരാളം ഇന്റർനെറ്റ് സെന്ററുകളുണ്ട്. കോൺവെന്റ് റോഡിലെയും കൊച്ചിൻ സർവകലാശാലയ്ക്ക് സമീപത്തെയും ചില കഫേകൾ മണിക്കൂറിന് ₹5 നിരക്കിൽ അതിവേഗ നെറ്റ് കണക്റ്റിവിറ്റി വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. വൈഫൈ കണക്ഷനുള്ള ലാപ്‌ടോപ്പ് നിങ്ങളുടെ കൈവശമുണ്ടെങ്കിൽ, ബിഎസ്എൻഎൽ വൈമാക്സ് യുഎസ്ബി കണക്ഷൻ ഉപയോഗിച്ച് (ഏകദേശം ''സെക്കൻഡിൽ 40 മെഗാ ബിറ്റുകൾ'' മുതൽ ''സെക്കൻഡിൽ 512 മെഗാ ബിറ്റുകൾ'' വരെ വേഗത) എവിടെയും കറങ്ങാം. കാരണം കൊച്ചിയിൽ നാലാം തലമുറ വൈമാക്സ് ഉണ്ട്. ഇതിനുപുറമെ, മൂന്നാം തലമുറ-ഇവിഡിഒ ബിഎസ്എൻഎൽ നെറ്റ്‌വർക്ക് നൽകുന്ന സേവനങ്ങളും ബി‌എസ്‌എൻ‌എൽ, ഡോകോമോ, റിലയൻസ് മൊബൈൽ എന്നിവയുടെ 3G സേവനങ്ങളും ഉള്ള ഒരു ''നെറ്റ്‌വർക്ക് നഗരം'' കൂടിയാണ് കൊച്ചി.

മിക്ക 3-നക്ഷത്ര ഹോട്ടലുകളും വൈഫൈ കണക്റ്റിവിറ്റി നൽകുന്നു. ടാറ്റ ഇൻഡികോമിന്റെയോ റിലയൻസിന്റെയോ ''മുൻകൂറായി പണമടച്ച'' കണക്ഷൻ കാർഡുകൾ നിങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമാണ്. മിക്ക ഹോട്ടലുകളിലും ടാറ്റ സർവീസുണ്ട്. ചില ഹോട്ടലുകൾ അതിഥികൾക്ക് സൗജന്യ വൈ-ഫൈ നൽകുന്നു.

===കത്തുകൾ===
'''ഇന്ത്യ പോസ്റ്റ്''' ന് നഗരത്തിലുടനീളം ഓഫീസുകളുണ്ട്, സാധാരണയായി തിങ്കൾ മുതൽ വെള്ളി വരെ രാവിലെ 8:30 മുതൽ വൈകുന്നേരം 5 വരെ, ശനി 8:30 മുതൽ ഉച്ചയ്ക്ക് 1 വരെ, ഞായറാഴ്ചകളിൽ അടച്ചിരിക്കും. കൊച്ചി വിമാനത്താവള തപാൽ ഓഫീസ് (അന്താരാഷ്ട്ര മേഖലയുടെ പുറപ്പെടൽ ഭാഗത്ത്) തിങ്കൾ മുതൽ രാത്രി 6:30 വരെ തുറന്നിരിക്കും. പൊതു തപാൽ കാര്യലയം (ജിപിഒ) എം.ജി.റോഡിലും (അവ്യൂ റീജന്റിന് എതിർവശത്ത്) ഹൈസ്കൂളിന് സമീപമുള്ള ഇടപ്പള്ളിയിലും ഉണ്ട്. പ്രധാന തപാൽ കാര്യാലയം (എച്ച്പിഒ) ആശുപത്രി റോഡിലെ തപാൽ സമുച്ചയത്തിലാണ്. ''എക്സ്പ്രെസ്സ്'' (ഇഎംഎസ് സേവനം) എച്ച്പിഒ, ഇടപ്പള്ളി ജിപിഒ എന്നിവിടങ്ങളിൽ ലഭ്യമാണ്. ഇത് 5 സംസ്ഥാന അവധി ദിവസങ്ങൾ ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ ദിവസങ്ങളിലും 24 മണിക്കൂറും തുറന്നിരിക്കും. ഇഎംഎസ് തപാൽ സേവനം വളരെ വേഗതയുള്ളതും വിശ്വസനീയവുമാണ്. നഗരത്തിലുടനീളം തപാൽ പെട്ടികൾ ലഭ്യമാണ്. ദിവസേനയുള്ള ക്ലിയറൻസ് രാവിലെ 10 നും വൈകുന്നേരം 4:30 നും ആണ്. ലോകത്തിലെവിടെയും ഒരു തപാൽ കാർഡിന് ₹20 (മാർച്ച് 2018) ചിലവാകും.

കേരളത്തിൽ നിരവധി സ്വകാര്യ കുറിയർ കമ്പനികൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ''ഫെഡ്‌എക്സ്, ഡിഎച്ച്എൽ, ഫസ്റ്റ് ഫ്ലൈറ്റ്, യുപിഎസ്, ഡിടിഡിസി, അരാമെക്സ്'' എന്നിവ മുൻനിര സ്വകാര്യ സേവനങ്ങളിൽ ചിലതാണ്.

===പത്രങ്ങൾ===
മിക്കവാറും എല്ലാ ദേശീയ പത്രങ്ങൾക്കും കൊച്ചിയിൽ പതിപ്പുകളുണ്ട്. പ്രധാന ഇംഗ്ലീഷ് ദിനപത്രങ്ങൾ ''ദി ഹിന്ദു'' (മെട്രോപ്ലസ് എന്ന വിശദമായ നഗര ടാബ്ലോയിഡ് ഉണ്ട്), ''ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്'' (നഗര സംഭവങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള നല്ല ഉൾക്കാഴ്ചകൾ നൽകുന്ന പ്രാദേശിക നഗര എക്സ്പ്രെസ്സ് ഈ പത്രത്തോടൊപ്പം), ''ദി ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ'', ''ദി പയനിയർ'', ''ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ്'', നിരവധി ജനപ്രിയ മലയാളം, തമിഴ് പത്രങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. കൊച്ചി ഓഹരി വിപണിയുടെ ആസ്ഥാനവും കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക കേന്ദ്രവുമായതിനാൽ, ''ദി ഇക്കണോമിക് ടൈംസ്'', ''ദി ബിസിനസ് സ്റ്റാൻഡേർഡ്'', ''ദി ഹിന്ദു ബിസിനസ്ലൈൻ'', ''ദി ഫിനാൻഷ്യൽ എക്സ്പ്രെസ്സ്'' തുടങ്ങി ഇംഗ്ലീഷിലുള്ള നിരവധി സാമ്പത്തിക ദിനപത്രങ്ങൾ കൊച്ചിയിൽ ലഭ്യമാണ്.

ധാരാളം ജനപ്രിയ ഇംഗ്ലീഷ് മാസികകൾ ലഭ്യമാണ്. ''ഫോർബ്സ്, മിറർ'' തുടങ്ങിയ നിരവധി അമേരിക്കൻ, ബ്രിട്ടീഷ് മാസികകൾ പല സൂപ്പർമാർക്കറ്റുകളിലും ബുക്ക്സ്റ്റാളുകളിലും ലഭ്യമാണ്. ജനപ്രിയ ഇന്ത്യൻ ഇംഗ്ലീഷ് മാസികകൾ ''ഇന്ത്യ ടുഡേ'', ''ദി വീക്ക്'', ''ദി ഫ്രണ്ട്‌ലൈൻ'' എന്നിവയാണ്.

==കൈകാര്യം ചെയ്യുക==

===വൈദ്യുതി===
ബ്രിട്ടീഷ് നിലവാരമായ 546 (230 V/50 Hz) പിന്തുടരുന്ന ബ്രിട്ടീഷ് മൂന്ന്-പിൻ, രണ്ട്-പിൻ വൃത്താകൃതിയിലുള്ള സോക്കറ്റുകളാണ് കൊച്ചിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പ്ലഗ് അഡാപ്റ്ററുകൾ ഏത് ഹാർഡ്‌വെയർ സ്റ്റോറിലും ലഭ്യമാണ്.

===അവധി ദിവസങ്ങൾ===
കൊച്ചിയിൽ 15-20 പൊതു അവധി ദിനങ്ങൾ ഉണ്ട്. കേരളത്തിൽ മിക്കവാറും എല്ലാ സർക്കാർ കാര്യാലയങ്ങളും കുറച്ച് സ്വകാര്യ കാര്യാലയങ്ങളും അടച്ചിരിക്കും. എന്നിരുന്നാലും, ചില അവധി ദിവസങ്ങളിൽ എല്ലാ വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും പൂർണ്ണമായും അടച്ചിടേണ്ടിവരും. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ബസ്സ്, ടാക്സി, ഓട്ടോ തുടങ്ങിയ മിക്ക പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങളും ഇടവേള എടുക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ദയവായി ശ്രദ്ധിക്കുക. '''ഹർത്താൽ''' ആയി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട ദിവസങ്ങളെക്കുറിച്ച് ജാഗ്രത പാലിക്കുക. അവ പലപ്പോഴും നഗരം അടച്ചിടുന്നത് ഉൾപ്പെടുന്ന ബഹുജന രാഷ്ട്രീയ പണിമുടക്കുകളാണ്. ഹർത്താലിന്റെ തീവ്രതയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രാദേശിക വിവരങ്ങളില്ലാതെ പൊതുവഴികളിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത് അപകടകരമാണ്. താഴെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന കുറച്ച് അവധി ദിവസങ്ങളിൽ, ഹോട്ടലുകൾക്കുള്ളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നവ ഒഴികെയുള്ള ഭക്ഷണശാലകളും അടച്ചിടുന്നു. അവധി ദിവസങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ ദിവസങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. കൊച്ചിക്കാർ വീടിനുള്ളിൽ ചെലവഴിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന പ്രധാന അവധി ദിനങ്ങൾ ഇവയാണ്:

* '''ക്രിസ്മസ്''' (ഡിസംബർ 25)
* '''ദുഃഖവെള്ളിയും ഈസ്റ്ററും''' (ഏപ്രിൽ)
* '''തിരുവോണം''' - ഓണാഘോഷങ്ങളുടെ പ്രധാന ദിവസം (ഓഗസ്റ്റ് മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ)
* '''വിഷു''' - മലയാള പുതുവത്സരം (ഏപ്രിൽ 14 അല്ലെങ്കിൽ 15)

താഴെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്ന ചില മതപരമായ അവധി ദിവസങ്ങളിൽ ആ സമുദായങ്ങളിലെ അംഗങ്ങളുടെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള എല്ലാ വാണിജ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും അടച്ചിടും. എന്നിരുന്നാലും പൊതുഗതാഗതം പതിവുപോലെ പ്രവർത്തിക്കും.

* '''ഈദുൽ-ഫിത്തർ''' (''ചെറിയ പെരുന്നാൾ''), '''ഈദുൽ-അദ്ഹ''' (''വലിയ പെരുന്നാൾ''), '''മുഹറം''' എന്നീ ദിവസങ്ങളിൽ മുസ്ലീം ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള എല്ലാ സ്ഥാപനങ്ങളും പൂർണ്ണമായി അടച്ചിടുന്നു. വെള്ളിയാഴ്ച ''ജുമാ നമസ്കാര''ത്തിനായി ഈ സ്ഥാപനങ്ങളെല്ലാം ഉച്ചയ്ക്ക് 3 മണിക്കൂർ ഇടവേള എടുക്കുന്നു.
* '''ദീപാവലി, ഹോളി, നവരാത്രി''' എന്നിവ മിക്കവാറും എല്ലാ ഉത്തരേന്ത്യൻ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും, പ്രത്യേകിച്ച് മട്ടാഞ്ചേരിയിൽ, സ്വകാര്യ അവധി ദിവസങ്ങളാണ്.
* '''ശനിയാഴ്ചകൾ, ഹനുക്ക, റോഷ് ഹഷാന''' എന്നിവ ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ എല്ലാ ജൂത സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണമായി അടച്ചിടൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

ഈ അവധി ദിവസങ്ങൾക്ക് പുറമേ, ഞായറാഴ്ചകളിലെ മടി കാരണം മിക്ക സ്ഥാപനങ്ങളും രാവിലെ പ്രവർത്തിക്കില്ല. പക്ഷേ പലതും ഉച്ചകഴിഞ്ഞ് തുറക്കും. ഞായറാഴ്ചകളിൽ നഗര ബസ്സ് സേവനങ്ങളും പരിമിതമാണ്. എന്നിരുന്നാലും ഓട്ടോ, ടാക്സി തുടങ്ങിയ മറ്റ് പൊതുഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ സാധാരണപോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

===കേശാലങ്കാരകർ===
കൊച്ചിക്കാർ അവരുടെ തലമുടി ശൈലികളിൽ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ ചെലുത്തുന്നവരും ഏറ്റവും പുതിയ പരിഷ്കാരങ്ങളെല്ലാം സ്വീകരിക്കുന്നവരുമാണ്. അതിനാൽ ഏറ്റവും പുതിയ ട്രെൻഡുകൾക്ക് 50 രൂപ മുതൽ ഈടാക്കുന്ന വിവിധ തലമുടി സലൂണുകൾക്ക് ഒരു കുറവുമില്ല. മിക്ക ബജറ്റ് സലൂണുകളും നഗരത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു, സാധാരണയായി ''ബാർബർ ഷോപ്പുകൾ'' അല്ലെങ്കിൽ ''സലൂണുകൾ'' എന്ന് വിളിക്കുന്നു. എം.ജി.റോഡ്, പാലാരിവട്ടം, മറൈൻ ഡ്രൈവ്, ഇടപ്പള്ളി പ്രദേശങ്ങളിലാണ്. ഇടത്തരം തലമുടി സലൂണുകൾ മുടി കഴുകലും മറ്റ് അലങ്കാരങ്ങളും ഉള്ള മുടിവെട്ടലുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നത്. ആഡംബരത്തിനായി, മിക്ക പ്രീമിയം സൗന്ദര്യ പാർലറുകളും ത്വക്ക് ക്ലിനിക്കുകളും പനമ്പള്ളി നഗർ, ജിസിഡിഎ നഗർ, ഗിരിനഗർ, എസ്എ റോഡ്, എം.ജി.റോഡ് എന്നിവിടങ്ങളിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഇവയെല്ലാം 1,000 രൂപയിൽ കൂടുതൽ വിലയുള്ള വിവിധ ചർമ്മ, മുടി ചികിത്സകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

==അടുത്ത ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* '''[[ആലപ്പുഴ]]''' (70 കി.മീ) - (''ആലപ്പി'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) ഹൗസ് ബോട്ടുകൾക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, [[കേരളത്തിലെ കായലുകൾ|കേരളത്തിലെ കായലുകളുടെ]] ഹൃദയഭാഗം, പ്രകൃതി സൃഷ്ടിച്ച തടാകങ്ങൾ, കായലുകൾ, നദികൾ, കനാലുകളുടെ അതിശയകരമായ ശൈലി. അന്തർസംസ്ഥാന ബസ്സ് സ്റ്റോപ്പിൽ നിന്ന് ₹81 ബസ്സ്.
* '''[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]]''' - [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ]] നിന്ന് 18 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള [[ചാലക്കുടി|ചാലക്കുടിയിലെ]] പാൽ പോലെയുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഷോളയാർ നിരകളുടെ കവാടത്തിലുള്ള 80 അടി ഉയരമുള്ള ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം ഒരു ജനപ്രിയ പിക്നിക് സ്ഥലമാണ്. ''ഡ്രീംവേൾഡ്, സിൽവർസ്റ്റോം'' എന്നീ രണ്ട് വിസ്മയോദ്യാനങ്ങൾ സമീപത്തുണ്ട്. '''ഇന്ത്യയിലെ നയാഗ്ര''' എന്നാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തെ വിളിക്കുന്നത് - ബ്രൈഡൽ വെയിൽ, ഹോഴ്‌സ്‌ഷൂ വെള്ളച്ചാട്ടം എന്നിവയെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന രണ്ട് വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും സമീപത്ത് ഒരു ചെറിയ വെള്ളച്ചാട്ടവും നിങ്ങൾക്ക് കാണാൻ കഴിയും. ''രാവൺ, പുന്നഗൈ മന്നൻ, ഗുരു'' തുടങ്ങിയ ജനപ്രിയ ഇന്ത്യൻ സിനിമകളുടെ ഷൂട്ടിംഗ് സ്ഥലങ്ങൾ എന്ന നിലയിലാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം ഏറ്റവും പ്രശസ്തം. പ്രവേശന കവാടത്തിൽ നിന്ന് 5 മിനിറ്റ് നടന്നാൽ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്റെ മുകൾ ഭാഗത്തേക്ക് എത്താം. അവിടെ നിന്ന് വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്റെ അടിഭാഗത്തേക്ക് ഒരു നടപ്പാത കുറുകെ കടന്നുപോകുന്നു. വെള്ളം ഒരു ആഴമുള്ള കിണറ്റിലേക്ക് വീഴുന്നു. പുറമെ അപകടകരമാണെന്ന് തോന്നുന്നില്ലെങ്കിലും ജലാശയത്തിലേക്ക് വിനോദസഞ്ചാരികൾക്ക് പ്രവേശനമില്ല. പ്രവേശന നിരക്ക്: ₹15.
* '''ഭൂതത്താൻകെട്ട്''' (35 കി.മീ) - ബോട്ടിംഗ് സൗകര്യങ്ങളുള്ള മനോഹരമായ അണക്കെട്ട് വിശാലമായ ഒരു കന്യക വനത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ''സലിം അലി പക്ഷിസങ്കേതം'' സമീപത്തുള്ള ഒരു ജനപ്രിയ പിക്നിക് കായിക വിനോദമാണിത്.
* '''[[ഗുരുവായൂർ]]''' (102 കി.മീ) - എല്ലാ വർഷവും 6-10 ദശലക്ഷം തീർത്ഥാടകരെ ആകർഷിക്കുന്ന ഒരു ഹിന്ദു മത പട്ടണം.
* '''[[ഇടുക്കി]]''' (90 കി.മീ) - വടക്കൻ തിരുവിതാംകൂറിലെ ധാരാളം കുന്നിൻ റിസോർട്ടുകളുള്ള ഒരു കുന്നിൻ പ്രദേശം.
* '''[[കുമരകം]]''' (40 കി.മീ) - ഒരു കായൽ ദ്വീപിന്റെ അരികിലുള്ള പ്രശസ്തമായ അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ അറിയപ്പെടുന്ന പക്ഷിസങ്കേതം.
* '''[[കോട്ടയം]]''' (55 കി.മീ) - വലിയ പള്ളികൾ, കാട്ടു പാദസഞ്ചാരം, സാംസ്കാരിക സ്മാരകങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഏറ്റവും വലിയ സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാര കേന്ദ്രം.
* '''[[മൂവാറ്റുപുഴ|മുവാറ്റുപുഴ]]''' (30 കി.മീ) - പൈനാപ്പിൾ കൃഷി, ചരിത്രപരമായ ഓർത്തഡോക്സ് പള്ളികൾ, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരം, റബ്ബർ തോട്ടങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഒരു ചെറിയ പട്ടണം.
* '''[[പാണിയേലി പോര്]]''' (55 കി.മീ) - പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യപ്പെടാത്ത മനോഹരമായ ഒരു നദീതീരത്ത്
* '''തട്ടേക്കാട്''' (45 കി.മീ) - [[കോതമംഗലം|കോതമംഗലത്തിന്]] സമീപമുള്ള പക്ഷിസങ്കേതം, നല്ലൊരു ബോട്ടിംഗിനും വന്യമായ ഒരു പിക്നിക്കിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''[[തെന്മല]]''' (225 കി.മീ) - പരിസ്ഥിതി വിനോദസഞ്ചാരം, വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ, ബോട്ടിംഗ്, സാഹസിക പ്രവർത്തനങ്ങൾ, മാൻ ഉദ്യാനം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''[[തിരുവനന്തപുരം]]''' - കോവളം കടൽത്തീരം, നെയ്യാർ അണക്കെട്ട്, അനന്തപത്മനാഭൻ ക്ഷേത്രം, കിഴക്കേക്കോട്ട തുടങ്ങിയ നിരവധി ആകർഷണങ്ങളുള്ള കേരളത്തിന്റെ തലസ്ഥാന നഗരം, ട്രെയിനിൽ 5 മണിക്കൂർ അകലെ.
* '''[[തൃശ്ശൂർ]]''' (60 കി.മീ) - വിവിധ സാംസ്കാരിക സ്മാരകങ്ങൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവം. തൃശ്ശൂർ പൂരം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക ഹൃദയം.
* '''[[വാഗമൺ]]''' (50 കി.മീ) - ശൂന്യമായ വനങ്ങൾ, ചെറിയ നീർച്ചാലുകൾ, വിശാലമായ പച്ചപ്പുൽമേടുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ട ഇത് ''ഏഷ്യയിലെ സ്കോട്ട്ലൻഡ്'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

[[വർഗ്ഗം:City articles]]

{{IsPartOf|എറണാകുളം ജില്ല}}
{{Outlinecity}}</text>
      <sha1>afmhlh4g1euehzgmf3py7fercc08tbi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>625</id>
    <revision>
      <id>9379</id>
      <parentid>9101</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:06:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="66768" sha1="bnyuo5u2aygi2v8atdjsdbqd7fz2ey2" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kochi international airport banner.jpg|pgname=കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം}}
'''കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം''', ({{IATA|COK}}), (''നെടുമ്പാശ്ശേരി വിമാനത്താവളം'' എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) കേരളത്തിന്റെ വ്യോമഗതാഗത മേഖലയിലെ ഒരു അഭിമാനസ്തംഭമാണ്. കേരളത്തിന്റെ വിനോദസഞ്ചാര മേഖലയ്ക്കും സാമ്പത്തിക വളർച്ചയ്ക്കും ഈ വിമാനത്താവളം നൽകുന്ന സംഭാവന വളരെ വലുതാണ്. പ്രവാസികളുടെ യാത്രാ സൗകര്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ഈ വിമാനത്താവളം വലിയ പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.[[പ്രമാണം:Cochin International Airport.JPG|thumb|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം]]

==മനസ്സിലാക്കുക==
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളമാണിത്. ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലേക്കും മറ്റ് വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലേക്കും ഇവിടെനിന്ന് ധാരാളം സർവീസുകൾ ഉണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ വലിയ ബിസിനസ് ജെറ്റ് ടെർമിനലുകളിൽ ഒന്ന് കൊച്ചിയിലുണ്ട്. ആഭ്യന്തര യാത്രകൾക്കായി ഒന്ന്, അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രകൾക്കായി മറ്റൊന്ന് (ടെർമിനൽ 3) എന്നിങ്ങനെ അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങളുള്ള ടെർമിനലുകൾ ഇവിടെയുണ്ട്.

====പശ്ചാത്തലവും രൂപീകരണവും (1991 - 1999)====
നേരത്തെ കൊച്ചിയിലെ വിമാനങ്ങൾ കൊച്ചി തുറമുഖത്തിനടുത്തുള്ള നാവികസേനയുടെ ചെറിയ റൺവേയിലാണ് ഇറങ്ങിയിരുന്നത്. എന്നാൽ വലിയ വിമാനങ്ങൾക്ക് അവിടെ ഇറങ്ങാൻ പരിമിതികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു.
* '''''ആശയത്തിന്റെ പ്രഥമാവതരണം:''''' അന്നത്തെ എറണാകുളം ജില്ലാ കളക്ടർ വി. ജെ. കുര്യൻ, ഐ.എ.എസ് ആണ് ഒരു പുതിയ വിമാനത്താവളം എന്ന ആശയം മുന്നോട്ടുവെച്ചത്. കേന്ദ്ര സർക്കാരിൽ നിന്ന് ഫണ്ട് ലഭിക്കാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ, അദ്ദേഹം പൊതു-സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തം എന്ന പുത്തൻ ആശയം അവതരിപ്പിച്ചു.
* '''''ജനകീയ പങ്കാളിത്തം:''''' ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള (പ്രധാനമായും ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലെ) മലയാളി പ്രവാസികളിൽ നിന്നും നിക്ഷേപം സമാഹരിച്ചാണ് ഈ വിമാനത്താവളം പടുത്തുയർത്തിയത്. 30 രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഏതാണ്ട് 10,000-ൽ പരം പ്രവാസികൾ ഇതിൽ പങ്കാളികളായി.

====ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ''ഗ്രീൻഫീൽഡ്'' വിമാനത്താവളം====
കേരളത്തിലെ അങ്കമാലിക്കടുത്തുള്ള നെടുമ്പാശ്ശേരിയിൽ  ഒരു ഒഴിഞ്ഞ ഭൂമിയിൽ പൂജ്യം മുതൽ പടുത്തുയർത്തിയതിനാലാണ് ഇതിനെ ''ഗ്രീൻഫീൽഡ്'' എയർപോർട്ട് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്.
* '''''നിർമ്മാണ വേഗത:''''' വെറും 6 വർഷം കൊണ്ടാണ് ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാക്കിയത്. 1999 മെയ് 25-ന് അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതി കെ. ആർ. നാരായണൻ ഇത് ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.
* '''''ഭൂമി ഏറ്റെടുക്കൽ:''''' 1,300 ഏക്കറോളം ഭൂമി ഏറ്റെടുത്തപ്പോൾ ഉണ്ടായ വെല്ലുവിളികൾ പരിഹരിക്കാൻ നടപ്പിലാക്കിയ പുനരധിവാസ പാക്കേജ് ലോകബാങ്ക് പോലും പ്രശംസിച്ച ഒന്നാണ്.

====''ഗ്രീൻ'' വിമാനത്താവളത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം====
ലോകശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റിയ മറ്റൊരു വലിയ മാറ്റം ഇതിന്റെ ഊർജ്ജ സ്വയംപര്യാപ്തതയാണ്.[[പ്രമാണം:Cochin International Airport Solar Power Plant DSC 0241.jpg|thumb|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലെ സൗരോർജ്ജ പ്ലാന്റ്]]
* '''''സൗരോർജ്ജ വിപ്ലവം:''''' 2015-ൽ കൊച്ചി വിമാനത്താവളം ലോകത്തിലെ തന്നെ പൂർണ്ണമായും സൗരോർജ്ജത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആദ്യ വിമാനത്താവളമായി മാറി.
* '''''പുരസ്കാരങ്ങൾ:''''' പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദപരമായ ഈ പ്രവർത്തനത്തിന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പരിസ്ഥിതി പുരസ്കാരമായ ''ഭൂമിയുടെ ചാമ്പ്യൻ'' 2018-ൽ കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിന്റെ ഉടമയായ ''കൊച്ചിൻ ഇന്റർനാഷണൽ എയർപോർട്ട് ലിമിറ്റഡ് (CIAL'' അഥവാ ''സിയാൽ'') സ്ഥാപനത്തെ  തേടിയെത്തി.

====സിയാലിന്റെ ഇന്നത്തെ വളർച്ച====
ഇന്ന് ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നായി കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം മാറിയിരിക്കുന്നു.
* '''''യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം:''''' തുടർച്ചയായ മൂന്നാം വർഷവും ഒരു കോടിയിലധികം യാത്രക്കാർ ഒരു വർഷം കൊച്ചിയിലൂടെ കടന്നുപോയി (2025-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 1.15 കോടി യാത്രക്കാർ).
* '''''സ്ഥാനം:''''' അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിൽ ഇന്ത്യയിൽ നാലാം സ്ഥാനത്തും, മൊത്തം യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണത്തിൽ ഏഴാം സ്ഥാനത്തുമാണ് ഇന്ന് ഈ വിമാനത്താവളം.
* '''''സിയാൽ 2.0:''''' നിലവിൽ '''&quot;നാളെയ്ക്കുള്ളിൽ പറക്കുക&quot;''' ''(&quot;Flying into Tomorrow&quot;)'' എന്ന പദ്ധതിയിലൂടെ വിമാനത്താവളം കൂടുതൽ വിപുലീകരിച്ചു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. പുതിയ ചരക്ക് ടെർമിനലുകൾ, ആഡംബര എയറോ ലോഞ്ചുകൾ എന്നിവ ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.
* '''''ഒരു പ്രധാന വസ്‌തുത:''''' കൊച്ചി വിമാനത്താവളം ഇപ്പോൾ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കുക മാത്രമല്ല, അധികം വരുന്ന വൈദ്യുതി [[W:ml:കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡ്|കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡ്]] ഗ്രിഡിലേക്ക് നൽകി ലാഭമുണ്ടാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

====ശ്രദ്ധിക്കുക====
{{Quote|ഗൾഫുകാരന്റെ സ്വപ്നങ്ങൾക്ക് ചിറകു നൽകാൻ നെടുംബാശ്ശേരിയിലെ ഈ മണ്ണിൽ ഉയർന്ന ഈ റൺവേ... ഇത് വെറും കോൺക്രീറ്റല്ല, ആയിരക്കണക്കിന് മലയാളികളുടെ കണ്ണീരും വിയർപ്പും കലർന്ന പ്രതീക്ഷയാണ്...|author='''''റൺവേ''''' എന്ന 2004 ലെ  ചലച്ചിത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ആമുഖ വോയ്‌സ്‌ഓവർ}}

കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തെ കേന്ദ്രീകരിച്ച് നിർമ്മിച്ച ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ സിനിമകളിൽ ഒന്നാണിത്. വിമാനത്താവളത്തിന്റെ നിർമ്മാണഘട്ടവും അത് കേരളത്തിന് നൽകിയ പുതിയ മുഖവും ഇതിൽ പരാമർശിക്കുന്നുണ്ട്.

==ടെർമിനലുകളും വിമാനങ്ങളും==
കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിൽ നിലവിൽ മൂന്ന് പ്രധാന ടെർമിനലുകളാണുള്ളത്. ഓരോന്നും വ്യത്യസ്ത ആവശ്യങ്ങൾക്കായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിട്ടുള്ളതാണ്.

{{Regionlist
| region1name=ടെർമിനൽ 1: ആഭ്യന്തര ടെർമിനൽ
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1description=ഇന്ത്യയിലെ വിവിധ നഗരങ്ങളിലേക്ക് സർവീസ് നടത്തുന്ന എയർലൈനുകൾ ഈ ടെർമിനലാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. 
* ഇൻഡിഗോ, എയർ ഇന്ത്യ, എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്, അകാശ എയർ, സ്പൈസ് ജെറ്റ്, അലയൻസ് എയർ, ഫ്ലൈ 91, എന്നിവ.

| region2name=ടെർമിനൽ 2: ബിസിനസ് ജെറ്റ് ടെർമിനൽ
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2description=ഈ ടെർമിനൽ പ്രധാനമായും സ്വകാര്യ വിമാനങ്ങൾക്കും ചാർട്ടേഡ് സർവീസുകൾക്കുമായാണ് മാറ്റിവച്ചിരിക്കുന്നത്. വ്യക്തിഗത ചാർട്ടർ വിമാനങ്ങൾ, കോർപ്പറേറ്റ് ബിസിനസ് ജെറ്റുകൾ എന്നിവ ഇവിടെ നിന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഇതിന് പ്രത്യേകം എയർലൈൻ പട്ടികയില്ല, പകരം സ്വകാര്യ ഏജൻസികളാണ് സർവീസുകൾ ഏകോപിപ്പിക്കുന്നത്.

| region3name=ടെർമിനൽ 3: അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനൽ
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3description=വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് സർവീസ് നടത്തുന്ന അന്താരാഷ്ട്ര എയർലൈനുകൾ ഈ ടെർമിനൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
* '''''പശ്ചിമേഷൻ രാജ്യങ്ങളിലെ എയർലൈനുകൾ:''''' എമിറേറ്റ്സ്,  എത്തിഹാദ്, ഖത്തർ എയർവേയ്‌സ്, ഒമാൻ എയർ, ഗൾഫ് എയർ, എയർ അറേബ്യ, ഫ്ലൈ ദുബായ്, ജസീറ എയർവേയ്‌സ്, കുവൈറ്റ് എയർവേയ്‌സ്, സൗദിയ, എന്നിവ.
* '''''മറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര എയർലൈനുകൾ:''''' സിംഗപ്പൂർ എയർലൈൻസ്,  എയർ ഏഷ്യ, ബാറ്റിക് എയർ മലേഷ്യ, മലേഷ്യ എയർലൈൻസ്, ശ്രീ ലങ്കൻ എയർലൈൻസ്, തായ് എയർ ഏഷ്യ, തായ് ലയൺ എയർ, വിയറ്റ്ജെറ്റ്, എന്നിവ.
* '''ഇന്ത്യൻ എയർലൈൻസ് (അന്താരാഷ്ട്ര വിഭാഗം):''' എയർ ഇന്ത്യ എക്സ്പ്രസ്, എയർ ഇന്ത്യ, ഇൻഡിഗോ, എന്നിവയുടെ വിദേശ സർവീസുകൾ ഇവിടെ നിന്നാണ് പുറപ്പെടുന്നത്.
}}
===ആഭ്യന്തര ടെർമിനൽ (ടെർമിനൽ 1)===
[[പ്രമാണം:Cochin international airport terminal.jpg|thumb|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം - ഒരു വിദൂര കാഴ്ച]]
നേരത്തെ അന്താരാഷ്ട്ര സർവീസുകൾക്കായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഈ ടെർമിനൽ, 2018-ൽ അത്യാധുനിക സൗകര്യങ്ങളോടെ പരിഷ്കരിച്ച് ആഭ്യന്തര യാത്രകൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു.
* '''''ശേഷി:''''' മണിക്കൂറിൽ 4,000 യാത്രക്കാരെ വരെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ ഇതിന് സാധിക്കും.
* '''''സൗകര്യങ്ങൾ:''''' 56 ചെക്ക്-ഇൻ കൗണ്ടറുകൾ, 7 ഏറോബ്രിഡ്ജുകൾ, ഒരേസമയം 12 വിമാനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ലഗേജുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യാവുന്ന അത്യാധുനിക കൺവെയർ ബെൽറ്റ് സംവിധാനം എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്.
* '''''പ്രത്യേകതകൾ:''''' 'എർത്ത് ലോഞ്ച്' (Earth Lounge), ഒരു ആർട്ട് സോൺ, നാൽപ്പതിലധികം കടകളുള്ള ഷോപ്പിംഗ് ഏരിയ എന്നിവ ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.
===ബിസിനസ്സ് ജെറ്റ് ടെർമിനൽ (ടെർമിനൽ 2)=== 
സ്വകാര്യ വിമാനങ്ങൾക്കും ചാർട്ടേഡ് വിമാനങ്ങൾക്കുമായി ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി നിർമ്മിച്ച എക്സിക്യൂട്ടീവ് ടെർമിനലാണിത്.
* '''''ലക്ഷ്യം:''''' സമയം ലാഭിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഉന്നതതല യാത്രക്കാർക്കായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്തതാണിത്. വിമാനത്തിൽ നിന്നിറങ്ങി വെറും രണ്ട് മിനിറ്റിനുള്ളിൽ വാഹനത്തിനടുത്തെത്താൻ ഇവിടെ സാധിക്കും.
* '''''സൗകര്യങ്ങൾ:''''' 40,000 ചതുരശ്ര അടിയിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഈ ടെർമിനലിൽ അഞ്ച് അത്യാധുനിക ലോഞ്ചുകൾ, ബിസിനസ് സെന്റർ, വീഡിയോ കോൺഫറൻസിങ് മുറി എന്നിവയുണ്ട്.
===അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനൽ (ടെർമിനൽ 3)=== 
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിമാനത്താവള ടെർമിനലുകളിൽ ഒന്നാണിത് (മൂന്നാം സ്ഥാനം). കേരളത്തിന്റെ തനിമ വിളിച്ചോതുന്ന രീതിയിൽ തൃശ്ശൂർ പൂരത്തിന്റെ മാതൃകയിലാണ് ഇതിന്റെ ഉൾവശം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്.
* '''''ഘടന:''''' നാല് നിലകളിലായിട്ടാണ് ഈ ടെർമിനൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്:
** '''''താഴത്തെ നില:''''' അന്താരാഷ്ട്ര ആഗമനങ്ങൾ, ലഗ്ഗേജ് കൈപ്പറ്റുന്ന വിഭാഗം.
** '''''ഒന്നാം നില:''''' പുറപ്പെടൽ സുരക്ഷാ പരിശോധന, കുടിയേറ്റം.
** '''''രണ്ടാം നില:''''' അന്താരാഷ്ട്ര പുറപ്പെടലുകൾ (84 ചെക്ക്-ഇൻ കൗണ്ടറുകളും 80 കുടിയേറ്റ കൗണ്ടറുകളും).
** '''''മൂന്നാം നില:''''' ഭക്ഷണശാലകളും പ്രീമിയം ലോഞ്ചുകളും.
* '''''സവിശേഷതകൾ:''''' 3 നീങ്ങുന്ന നടപ്പാതകൾ, 21 ലിഫ്റ്റുകൾ, വലിയ സൗരോർജ്ജ കാർപോർട്ട് എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്.

==എത്തിച്ചേരുക==
കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേരാൻ പല മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഉണ്ട്. അവ താഴെ പ്രതിപാദിക്കുന്നു.
===പൊതു ഗതാഗത മാർഗ്ഗം===
====റയിൽ വഴി====
[[പ്രമാണം:Aluva Railway Station.jpg|thumb|ആലുവ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ]]
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകൾ  ആലുവയും അങ്കമാലിയും ആണ്.
* '''''ആലുവ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (AWY):''''' എല്ലാ പ്രധാന ട്രെയിനുകളും ഇവിടെ നിറുത്താറുണ്ട്. ഇവിടെ നിന്ന് ബസ്സ് അല്ലെങ്കിൽ ടാക്സി വഴി 20 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ വിമാനത്താവളത്തിലെത്താം. 
* '''''അങ്കമാലി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ (AFK):''''' ഇതാണ് വിമാനത്താവളത്തോട് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള സ്റ്റേഷൻ (ഏകദേശം 5 കി.മീ). പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകളും ചില എക്സ്പ്രസ് ട്രെയിനുകളും ഇവിടെ നിർത്തും. ഇവിടെ നിന്ന് ഓട്ടോയോ ബസ്സോ ലഭ്യമാണ്.
====[[w:ml:കൊച്ചി മെട്രോ റെയിൽവേ|കൊച്ചി മെട്രോ]]====
[[പ്രമാണം:Beautiful Kochi Metro Train.jpg|thumb|കൊച്ചി മെട്രോ]]
വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് നേരിട്ട് മെട്രോ റെയിൽ കണക്റ്റിവിറ്റി ഇല്ലെങ്കിലും, ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള മെട്രോ സ്റ്റേഷൻ '''''ആലുവ''''' ആണ്. ആലുവ മെട്രോ സ്റ്റേഷനിൽ ഇറങ്ങിയാൽ അവിടെ നിന്ന് വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് പൊതുഗതാഗത ബസ്സുകളോ ടാക്സിയോ ലഭിക്കും. ഏകദേശം 8-10 കിലോമീറ്റർ ദൂരമേയുള്ളൂ.
* '''''ഫീഡർ ബസ്സ്:''''' ആലുവ മെട്രോ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ 'ഫീഡർ ബസ്സ്' സൗകര്യവും ലഭ്യമാണ്.

====റോഡ് വഴി====
* '''ടാക്സി:''' മറ്റു നഗരങ്ങളിൽ നിന്നോ ദൂരസ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നോ വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് വരാൻ പ്രധാനമായും മൂന്ന് തരം ടാക്സി സേവനങ്ങളാണ് ലഭ്യമായിട്ടുള്ളത്.
** '''''ഓൺലൈൻ ടാക്സി സേവനങ്ങൾ ([[w:ml:യൂബർ|യൂബർ]], [[w:ml:ഓല കാബ്സ്|ഓല]], തുടങ്ങിയവ):''''' കൊച്ചി നഗരപരിധിയിലും സമീപ ജില്ലകളിലും (തൃശൂർ, കോട്ടയം തുടങ്ങിയവയുടെ ചില ഭാഗങ്ങൾ) ഈ സേവനം ലഭ്യമാണ്. മൊബൈൽ ആപ്പ് വഴി മുൻകൂട്ടി ബുക്ക് ചെയ്യാം, കൃത്യമായ നിരക്ക് ആപ്പിൽ തന്നെ കാണാൻ സാധിക്കും, എന്നിവയാണ് സൗകര്യങ്ങൾ. (ശ്രദ്ധിക്കുക: വലിയ ലഗ്ഗേജുകൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ ''യൂബർ എക്സ്എൽ'' പോലെയുള്ള വലിയ വണ്ടികൾ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നത് ഉചിതമായിരിക്കും.
** '''''പ്രാദേശിക ടാക്സി / ട്രാവൽസ്:''''' നിങ്ങളുടെ വീടിനടുത്തുള്ള ടാക്സി സ്റ്റാൻഡുകളിൽ നിന്നോ സ്വകാര്യ ട്രാവൽ ഏജൻസികൾ വഴിയോ വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് വണ്ടി വിളിക്കാവുന്നതാണ്. കിലോമീറ്റർ അടിസ്ഥാനത്തിലായിരിക്കും നിരക്ക് ഈടാക്കുക. സാധാരണയായി പോയി വരാനുള്ള നിരക്കും ഡ്രൈവർമാർ ആവശ്യപ്പെടാറുണ്ട്. ദൂരയാത്രയാണെങ്കിൽ ഒരു ദിവസം മുൻപേ ബുക്ക് ചെയ്യുന്നത് യാത്ര സുഗമമാക്കും. ചില സ്ഥാപനങ്ങൾ വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് ഡ്രോപ്പ് ചെയ്യാൻ മാത്രമായി വണ്ടികൾ നൽകാറുണ്ട്. ഇതിൽ മടക്കയാത്രയുടെ പണം നൽകേണ്ടി വരില്ല എന്നത് ലാഭകരമാണ്.
** '''''വിമാനത്താവള അംഗീകൃത ടാക്സികൾ:''''' പല പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിൽ നിന്നും വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് മാത്രമായി സർവീസ് നടത്തുന്ന ടാക്സി ഗ്രൂപ്പുകളുണ്ട്.
** '''''സിയാൽ പ്രീ-പെയ്ഡ് ടാക്സി:''''' വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് പോകാൻ 24 മണിക്കൂറും പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രീ-പെയ്ഡ് ടാക്സി കൗണ്ടറുകൾ ലഭ്യമാണ്.

* '''ബസ്സ്:''' [[w:ml:കേരള സ്റ്റേറ്റ് റോഡ് ട്രാൻസ്പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ|കെഎസ്ആർടിസി]] എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത താഴ്ന്ന നില ബസ്സുകൾ വിവിധ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് സർവീസ് നടത്തുന്നുണ്ട്. 
** '''''കൊച്ചി നഗരത്തിൽ നിന്ന്:''''' വൈറ്റില ഹബ്, ഫോർട്ട് കൊച്ചി എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് നേരിട്ട് ബസ്സുകൾ ലഭ്യമാണ്.
** '''''മറ്റ് നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന്:''''' തൃശ്ശൂർ, മലപ്പുറം, കോഴിക്കോട് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് വരുന്ന ബസ്സുകൾ അത്തിക്കടവ് (അത്താണി) ജംഗ്ഷനിലാണ് നിർത്തുക. അവിടെ നിന്ന് ഓട്ടോയിലോ മറ്റ് പ്രാദേശിക ബസ്സുകളിലോ വിമാനത്താവളത്തിൽ എത്താം. എന്നാൽ ചില പ്രത്യേക സർവീസുകൾ നേരിട്ട് വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാറുണ്ട്.

===സ്വകാര്യ വാഹനങ്ങൾ വഴി===
സ്വന്തം വാഹനങ്ങളിൽ കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിലേക്ക് എത്തുന്നവർക്കായി അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ട പ്രധാന വിവരങ്ങൾ:
* '''''ദേശീയപാത 544 (NH 544):''''' കൊച്ചി-കോയമ്പത്തൂർ ദേശീയപാതയിലാണ് വിമാനത്താവളം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. തൃശ്ശൂർ ഭാഗത്തുനിന്ന് വരുന്നവർക്ക് അങ്കമാലി കഴിഞ്ഞും, എറണാകുളം ഭാഗത്തുനിന്ന് വരുന്നവർക്ക് ആലുവ കഴിഞ്ഞും വിമാനത്താവളത്തിലേക്കുള്ള പ്രധാന റോഡിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാം.
* '''''ഇറക്കി വിടൽ (ഡ്രോപ്പ്-ഓഫ്) സൗകര്യം:''''' യാത്രക്കാരെ ഇറക്കി ഉടൻ മടങ്ങുന്ന വാഹനങ്ങൾക്ക് ടെർമിനലുകൾക്ക് (T1 &amp; T3) തൊട്ടുമുന്നിൽ വരെ പോകാം. ഇവിടെ വണ്ടി പാർക്ക് ചെയ്യാൻ അനുവാദമില്ല. യാത്രക്കാരെയും ലഗ്ഗേജും ഇറക്കിയ ഉടൻ വാഹനം അവിടെനിന്ന് മാറ്റണം. നിശ്ചിത സമയത്തിൽ കൂടുതൽ അവിടെ നിർത്തിയിട്ടാൽ പിഴ ഈടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

====പാർക്കിങ്ങ് സൗകര്യം====
വിമാനത്താവളത്തിൽ അത്യാധുനികമായ പാർക്കിംഗ് സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്:
* '''''ഹ്രസ്വകാല പാർക്കിംഗ്:''''' യാത്രക്കാരെ സ്വീകരിക്കാൻ വരുന്നവർക്കോ അല്ലെങ്കിൽ കുറച്ചു സമയത്തേക്ക് മാത്രം നിർത്തേണ്ടവർക്കോ ടെർമിനലിന് അടുത്തുള്ള പാർക്കിംഗ് ഏരിയ ഉപയോഗിക്കാം.
* '''''ദീർഘകാല പാർക്കിംഗ്:''''' നിങ്ങൾ വിദേശത്തോ മറ്റോ പോയി തിരികെ വരുന്നത് വരെ സ്വന്തം വണ്ടി വിമാനത്താവളത്തിൽ പാർക്ക് ചെയ്യണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ അതിനുള്ള സൗകര്യവുമുണ്ട്. ഇതിന് ദിവസേന നിശ്ചിത തുക ഈടാക്കും.
* '''''സൗരോർജ്ജ കാർപോർട്ട്:''''' വിമാനത്താവളത്തിലെ പാർക്കിംഗ് ഏരിയ ലോകത്തിലെ തന്നെ വലിയ സോളാർ കാർപോർട്ടുകളിൽ ഒന്നാണ്. ഇത് നിങ്ങളുടെ വാഹനത്തിന് തണൽ നൽകുന്നതിനൊപ്പം വിമാനത്താവളത്തിന് ആവശ്യമായ വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
=====ഏകദേശപാർക്കിംഗ് നിരക്കുകൾ=====
സാധാരണ കാറുകൾക്ക് ഈടാക്കുന്ന ഏകദേശ നിരക്കുകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ് (ഇതിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരാം):
* ആദ്യത്തെ 30 മിനിറ്റ് വരെ: ₹80 - ₹100.
* രണ്ടു മണിക്കൂർ വരെ: ₹150 - ₹200.
* അതിനുശേഷമുള്ള ഓരോ മണിക്കൂറിനും അധിക തുക.
* 24 മണിക്കൂർ (ഒരു ദിവസം): ഏകദേശം ₹500 - ₹600 
* കൂടുതൽ ദിവസങ്ങൾ നിർത്തുകയാണെങ്കിൽ നിരക്കിൽ വ്യത്യാസം വരാം.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
നിലവിൽ, കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിൽ ടെർമിനലുകൾക്കിടയിൽ യാത്ര ചെയ്യാൻ പ്രത്യേക ഷട്ടിൽ ബസ്സ് സർവീസുകളുടെ ആവശ്യം സാധാരണയായി വരാറില്ല. താഴെ പറയുന്നവയാണ് കാരണങ്ങൾ.
# '''''ടെർമിനലുകൾ തമ്മിലുള്ള ദൂരം:''''' ആഭ്യന്തര ടെർമിനലും (T1) അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലും (T3) തമ്മിൽ ഏകദേശം 300 മുതൽ 500 മീറ്റർ വരെ ദൂരമേയുള്ളൂ. ഇവ രണ്ടും ഒരേ കെട്ടിട സമുച്ചയത്തിന്റെ ഭാഗമായതിനാൽ നടന്നുതന്നെ മിനിറ്റുകൾക്കുള്ളിൽ ഒരു ടെർമിനലിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് എത്താം. യാത്രക്കാരുടെ സൗകര്യത്തിനായി ടെർമിനലുകളെ ബന്ധിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മേൽക്കൂരയുള്ള നടപ്പാതകൾ ലഭ്യമാണ്. വെയിലും മഴയും ഏൽക്കാതെ തന്നെ ലഗ്ഗേജുമായി നടന്നുപോകാൻ ഇത് സഹായിക്കും. ടെർമിനൽ 2 (ബിസിനസ്സ് ജെറ്റ് ടെർമിനൽ) ലേക്കാണ് പോകേണ്ടതെങ്കിൽ അത് അല്പം മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ നടന്നുപോകുന്നത് അല്പം പ്രയാസകരമായിരിക്കും. അത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ അവിടെ ലഭ്യമായ ടാക്സികളെയോ അല്ലെങ്കിൽ എയർലൈൻ പ്രതിനിധികളെയോ സമീപിക്കാവുന്നതാണ്.
# '''''ട്രോളി സൗകര്യം:''''' ഒരു ടെർമിനലിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോകുമ്പോൾ നിങ്ങളുടെ ലഗ്ഗേജുകൾ കൊണ്ടുപോകാൻ വിമാനത്താവളത്തിലെ ട്രോളികൾ സൗജന്യമായി ഉപയോഗിക്കാം. ഇവ ഒരു ടെർമിനലിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകാൻ അനുവാദമുണ്ട്.
# '''''മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കും:''''' നടക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവർക്കോ മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കോ വേണ്ടി വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിൽ ബാറ്ററിയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബഗ്ഗികൾ ലഭ്യമാണ്. ഇവ ഉപയോഗിച്ച് ഒരു പോയിന്റിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ എത്താം.
# '''''ട്രാൻസിറ്റ് യാത്രക്കാർ:''''' ഒരു വിമാനത്തിൽ വന്നിറങ്ങി മറ്റൊരു വിമാനത്തിൽ കയറാൻ (ഉദാഹരണത്തിന് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്തിൽ നിന്ന് ആഭ്യന്തര വിമാനത്തിലേക്ക്) പോവുകയാണെങ്കിൽ, എയർലൈൻസുകൾ തന്നെ നിങ്ങളെ സഹായിക്കാനുണ്ടാകും. ചിലപ്പോൾ എയർലൈൻ അധികൃതർ തന്നെ യാത്രക്കാരെ മാറ്റാൻ വാഹനങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്താറുണ്ട്.
# '''''വീൽചെയർ സൗകര്യങ്ങൾ: ''''' മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും ശാരീരിക ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവർക്കും വിമാനത്താവളത്തിൽ പ്രത്യേക പരിഗണന ലഭിക്കാറുണ്ട്. 
## '''സൗജന്യ സേവനം:''' എല്ലാ എയർലൈനുകളും യാത്രക്കാർക്കായി വീൽചെയർ സൗകര്യം സൗജന്യമായി നൽകുന്നുണ്ട്.
## '''ബുക്കിംഗ്:''' ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യുമ്പോൾ തന്നെ 'വീൽചെയർ സേവനം ആവശ്യമുണ്ടെന്ന് എയർലൈൻസിന് വിവരം നൽകുന്നതാണ് ഏറ്റവും ഉചിതം. അല്ലെങ്കിൽ വിമാനത്താവളത്തിലെ ചെക്ക്-ഇൻ കൗണ്ടറുകളിൽ നേരിട്ട് ആവശ്യപ്പെടാവുന്നതാണ്.
## '''സഹായത്തിന് ആൾ:''' വീൽചെയർ ആവശ്യപ്പെടുന്നവർക്ക് വിമാനത്തിനുള്ളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നതുവരെ സഹായിക്കാൻ ഒരു അസിസ്റ്റന്റിനെ വിമാനക്കമ്പനികൾ ഏർപ്പെടുത്താറുണ്ട്.
## '''പ്രത്യേക പാതകൾ:''' വിമാനത്താവളത്തിലെ എൻട്രി പോയിന്റുകൾ, ഇമിഗ്രേഷൻ കൗണ്ടറുകൾ, സെക്യൂരിറ്റി ചെക്ക് എന്നിവടങ്ങളിൽ വീൽചെയർ യാത്രക്കാർക്കായി പ്രത്യേക വരികളും റാമ്പുകളും ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. 

==കാത്തിരിക്കുക==
വിമാനത്താവളത്തിൽ യാത്രക്കാർക്കായി വിവിധ തരം വിശ്രമ സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.
===പൊതുവായ വിശ്രമസ്ഥലങ്ങൾ===
* '''പുറപ്പെടൽ പരിസരം:''' വിമാനം പുറപ്പെടുന്നതിന് മുൻപ് കാത്തിരിക്കാനായി ധാരാളം സീറ്റുകളുള്ള വിശ്രമസ്ഥലങ്ങൾ ഓരോ ഗേറ്റിനടുത്തും ലഭ്യമാണ്. ഇവിടെ മൊബൈൽ ചാർജിംഗ് പോയിന്റുകളും കുടിവെള്ള സൗകര്യവും ഉണ്ട്.
* '''എത്തിച്ചേരൽ പരിസരം:''' യാത്രക്കാരെ സ്വീകരിക്കാൻ എത്തുന്നവർക്കായി വിമാനത്താവളത്തിന് പുറത്ത് പ്രത്യേക കാത്തിരിപ്പ് കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.
===പ്രീമിയം ലോഞ്ചുകൾ===
കൊച്ചി വിമാനത്താവളത്തിലെ ''എർത്ത് ലോഞ്ച്'' വളരെ പ്രശസ്തമാണ്.
* '''സ്ഥാനം:''' ആഭ്യന്തര ടെർമിനൽ 1-ലും, അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനൽ 3-ലും എർത്ത് ലോഞ്ചുകൾ ലഭ്യമാണ്.
* '''സൗകര്യങ്ങൾ:''' സുഖപ്രദമായ ഇരിപ്പിടങ്ങൾ, വൈഫൈ (Wi-Fi), വൈവിധ്യമാർന്ന ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങൾ, ശീതളപാനീയങ്ങൾ, പത്രങ്ങൾ എന്നിവ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
* '''പ്രവേശനം:''' ചില പ്രത്യേക ക്രെഡിറ്റ് കാർഡുകൾ, ഡെബിറ്റ് കാർഡുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ബിസിനസ്സ് ക്ലാസ് ടിക്കറ്റുകൾ ഉള്ളവർക്ക് ഇവിടെ സൗജന്യ പ്രവേശനം ലഭിക്കും. അല്ലാത്തവർക്ക് നിശ്ചിത തുക നൽകി പ്രവേശിക്കാവുന്നതാണ്.
===വിശ്രമ സൗകര്യം===
കൂടുതൽ സമയം കാത്തിരിക്കേണ്ടി വരുന്ന ട്രാൻസിറ്റ് യാത്രക്കാർക്കായി ടെർമിനൽ 3-ൽ '''അതിഥി മുറികൾ''' ലഭ്യമാണ്. ഇത് മണിക്കൂർ അടിസ്ഥാനത്തിൽ വാടകയ്ക്ക് എടുക്കാം.

==കഴിക്കുക==
===ഫുഡ് കോർട്ടുകൾ===
ആഭ്യന്തര ടെർമിനൽ 1, അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനൽ 3, എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിശാലമായ ഫുഡ് കോർട്ടുകൾ ലഭ്യമാണ്.

* '''''വൈവിധ്യം:''''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ, ഉത്തരേന്ത്യൻ വിഭവങ്ങൾ മുതൽ ചൈനീസ്, കോണ്ടിനെന്റൽ ഭക്ഷണങ്ങൾ വരെ ഇവിടെ ലഭിക്കും.

* '''''പ്രമുഖ ബ്രാൻഡുകൾ:''''' കെ.എഫ്.സി, സബ്‌വേ, ബർഗർ കിംഗ്, പിസ്സ ഹട്ട് തുടങ്ങിയ അന്താരാഷ്ട്ര ബ്രാൻഡുകളുടെ ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിലുണ്ട്.

===കഫേകളും ലഘുഭക്ഷണശാലകളും===
വിമാനം കാത്തിരിക്കുന്ന സമയത്ത് ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കാൻ നിരവധി കഫേകൾ ലഭ്യമാണ്.

* '''''ചായ/കാപ്പി:''''' സ്റ്റാർബക്സ്, കോഫി ഡേ തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ കഫേകൾ ടെർമിനലുകൾക്കുള്ളിലുണ്ട്.

* '''''കേരളീയ വിഭവങ്ങൾ:''''' ചൂടുള്ള അപ്പവും കറിയും, ഇഡ്ഡലി, ദോശ തുടങ്ങിയ നാടൻ വിഭവങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന പ്രത്യേക കൗണ്ടറുകളും ഇവിടെ കാണാം.

===എർത്ത് ലോഞ്ച്===
പ്രീമിയം സൗകര്യങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്ക് എർത്ത് ലോഞ്ചിലെ ഭക്ഷണസൗകര്യം ഉപയോഗപ്പെടുത്താം.

* '''''ബഫെ:''''' പ്രഭാതഭക്ഷണം, ഉച്ചഭക്ഷണം, അത്താഴം എന്നിവ ബഫെ രീതിയിൽ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.

* '''''സൗകര്യം:''''' ബിസിനസ് ക്ലാസ് യാത്രക്കാർക്കും നിശ്ചിത ക്രെഡിറ്റ്/ഡെബിറ്റ് കാർഡുകൾ ഉള്ളവർക്കും ഇവിടെ സൗജന്യമായി ഭക്ഷണം ആസ്വദിക്കാം. മറ്റുള്ളവർക്ക് പണമടച്ച് പ്രവേശിക്കാവുന്നതാണ്.

===വിമാനത്താവളത്തിന് പുറത്തുള്ള ഭക്ഷണശാലകൾ===
യാത്രക്കാരെ സ്വീകരിക്കാൻ എത്തുന്നവർക്കും മറ്റും വിമാനത്താവളത്തിന് പുറത്തും ഭക്ഷണസൗകര്യങ്ങളുണ്ട്.

* '''''സൂപ്പർ മാർക്കറ്റും കഫേയും:''''' ടെർമിനലിന് തൊട്ടടുത്ത് തന്നെ ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ ലഭിക്കുന്ന ചെറിയ കടകളും കൂൾബാറുകളും ലഭ്യമാണ്.

* '''''പ്രീമിയം ഹോട്ടലുകൾ:''''' വിമാനത്താവള പരിസരത്ത് ഫ്ലോറ എയർപോർട്ട് ഹോട്ടൽ, സാജ് എർത്ത് റിസോർട്ട് തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ഹോട്ടലുകളിലെ റെസ്റ്റോറന്റുകളും ലഭ്യമാണ്.

==കുടിക്കുക==
===സൗജന്യ കുടിവെള്ള സൗകര്യം===
വിമാനത്താവളത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും യാത്രക്കാർക്കായി സൗജന്യ കുടിവെള്ളം ലഭ്യമാണ്.
* '''''വാട്ടർ ഫൗണ്ടനുകൾ:''''' സെക്യൂരിറ്റി ചെക്കിന് മുൻപും ശേഷവും ടെർമിനലുകളുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ അത്യാധുനിക വാട്ടർ ഡിസ്പെൻസറുകളും ഫൗണ്ടനുകളും സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.
* '''''ഗുണനിലവാരം:''''' ആധുനിക ശുദ്ധീകരണ സംവിധാനങ്ങളിലൂടെ (RO/UV) കടത്തിവിട്ട ശുദ്ധമായ കുടിവെള്ളമാണ് ഇവിടെ ലഭ്യമാകുന്നത്. യാത്രക്കാർക്ക് സ്വന്തം ബോട്ടിലുകളിൽ വെള്ളം നിറയ്ക്കാനുള്ള സൗകര്യവും ഇവിടെയുണ്ട്.
===പ്രമുഖ കോഫി/ചായ ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ===
ചായയും കാപ്പിയും ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്കായി ലോകപ്രശസ്തമായ ബ്രാൻഡുകൾ ടെർമിനലുകൾക്കുള്ളിലുണ്ട്:

*'''''സ്റ്റാർബക്സ്:''''' അന്താരാഷ്ട്ര നിലവാരത്തിലുള്ള വിവിധ തരം കാപ്പികൾ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
*'''''​കഫേ കോഫി ഡേ:''''' ആഭ്യന്തര, അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലുകളിൽ ഇവയുടെ ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
*'''''​കോസ്റ്റ കോഫി:''''' വൈവിധ്യമാർന്ന പാനീയങ്ങൾക്കായി യാത്രക്കാർക്ക് ഈ കഫേയും തിരഞ്ഞെടുക്കാം.
*'''''​പ്രാദേശിക രുചികൾ:''''' കേരളീയ തനിമയുള്ള ഇഞ്ചിചായയും ഏലക്ക ചായയും ഫിൽട്ടർ കോഫിയും ലഭിക്കുന്ന ചെറിയ കൗണ്ടറുകളും വിമാനത്താവളത്തിലുണ്ട്.
===ജ്യൂസ് ബാറുകളും ശീതളപാനീയങ്ങളും===
*'''''ഫ്രഷ് ജ്യൂസ്:'''''​ പഴവർഗങ്ങളുടെ ഫ്രഷ് ജ്യൂസുകൾ ലഭിക്കുന്ന ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ ടെർമിനൽ 3-ലും മറ്റും കാണാം.
*'''''​​കുപ്പിവെള്ളവും ശീതളപാനീയങ്ങളും:'''''​ലഘുഭക്ഷണശാലകളിലും വെൻഡിംഗ് മെഷീനുകളിലും പ്രമുഖ ബ്രാൻഡുകളുടെ കുപ്പിവെള്ളവും വിവിധ തരം ശീതളപാനീയങ്ങളും ലഭ്യമാണ്.

===പ്രീമിയം ലോഞ്ച് സൗകര്യം===
എർത്ത് ലോഞ്ചിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവർക്ക് വൈവിധ്യമാർന്ന പാനീയങ്ങൾ സൗജന്യമായി ആസ്വദിക്കാം.
* '''''ഹോട്ട് &amp; കോൾഡ് ബീവറേജസ്:''''' പലതരം ചായകൾ, കാപ്പി, ഫ്രഷ് ജ്യൂസുകൾ, മോക്ടെയിലുകൾ (Mocktails) എന്നിവ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്.
* '''''പ്രത്യേക പാനീയങ്ങൾ:''''' അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലിലെ ലോഞ്ചിൽ വിദേശ വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും മറ്റുമായി ചില പ്രത്യേക പാനീയങ്ങളും ലഭ്യമാണ്.

==വാങ്ങുക==
കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം (CIAL) ഷോപ്പിംഗിന് വളരെ മികച്ച സൗകര്യങ്ങളാണ് ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. അന്താരാഷ്ട്ര ബ്രാൻഡുകൾ മുതൽ കേരളത്തിന്റെ തനത് ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വരെ ഇവിടെ ലഭ്യമാണ്. പ്രധാനമായും മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങളിലായാണ് ഷോപ്പിംഗ് സൗകര്യങ്ങൾ ക്രമീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.

===കറൻസി എക്സ്ചേഞ്ച്===
കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിൽ യാത്രക്കാർക്കായി വിപുലമായ കറൻസി എക്സ്ചേഞ്ച് സൗകര്യങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്. വിദേശയാത്രയ്ക്ക് പോകുന്നവർക്കും വിദേശത്തുനിന്ന് വരുന്നവർക്കും തടസ്സമില്ലാതെ പണം മാറുന്നതിനായി താഴെ പറയുന്ന ക്രമീകരണങ്ങൾ ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
* '''''പ്രധാന കൗണ്ടറുകൾ:''''' വിമാനം ഇറങ്ങി ഇമിഗ്രേഷൻ കഴിഞ്ഞ് പുറത്തേക്ക് വരുന്ന ഭാഗത്ത് തന്നെ കറൻസി എക്സ്ചേഞ്ച് കൗണ്ടറുകൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. വിദേശത്തുനിന്ന് വരുന്നവർക്ക് കൈവശമുള്ള വിദേശ കറൻസികൾ ഇന്ത്യൻ രൂപയിലേക്ക് മാറ്റാൻ ഇവ സഹായിക്കും. അതുപോലെ വിദേശത്തേക്ക് പോകുന്നവർക്കായി ചെക്ക്-ഇൻ ഏരിയയിലും സെക്യൂരിറ്റി ഹോൾഡിംഗ് ഏരിയയിലും കൗണ്ടറുകൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്.

===കൊച്ചിൻ ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ (അന്താരാഷ്ട്ര യാത്രക്കാർക്ക് മാത്രം)===
അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലിന്റെ വരവ്, പുറപ്പെടൽ വിഭാഗങ്ങളിൽ അത്യാധുനികമായ ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ ഷോപ്പുകൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. 
* '''''വാങ്ങാവുന്ന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ:''''' വിദേശ മദ്യം, പ്രീമിയം പെർഫ്യൂമുകൾ, വിദേശ ചോക്ലേറ്റുകൾ, സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കൾ, വാച്ചുകൾ, ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവ നികുതിയില്ലാതെ ഇവിടെ നിന്ന് വാങ്ങാം.
* '''''ഓൺലൈൻ പ്രീ-ഓർഡർ:''''' യാത്രയ്ക്ക് മുൻപേ [http://www.cochindutyfree.com ഓൺലൈനായി] ആവശ്യ സാധനങ്ങൾ ബുക്ക് ചെയ്യാനും വിമാനത്താവളത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ ക്യൂ നിൽക്കാതെ അവ കൈപ്പറ്റാനുമുള്ള സൗകര്യമുണ്ട്.
* '''''നിയമങ്ങൾ:''''' 2026 ഫെബ്രുവരി മുതൽ നിലവിൽ വന്ന പുതിയ നിയമപ്രകാരം ഒരു പാസ്‌പോർട്ട് ഉടമയ്ക്ക് ₹75,000 വരെയുള്ള സാധനങ്ങൾ ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീയിൽ നിന്ന് വാങ്ങാം.

===കേരളീയ തനിമയുള്ള ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ===
വിദേശികൾക്കും മലയാളികൾക്കും ഒരുപോലെ പ്രിയപ്പെട്ട കേരളീയ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്കായി പ്രത്യേക ഷോപ്പുകൾ രണ്ട് ടെർമിനലുകളിലുമുണ്ട്.

* '''''മസാലകളും സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും:''''' കുരുമുളക്, ഏലം, കറുവപ്പട്ട തുടങ്ങിയ ഉന്നതനിലവാരമുള്ള സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ.
* '''''കരകൗശല വസ്തുക്കൾ:''''' തടിയിൽ തീർത്ത ശില്പങ്ങൾ, ആറന്മുള കണ്ണാടി, കളിമൺ പാത്രങ്ങൾ, കയർ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ.
* '''''വസ്ത്രങ്ങൾ:''''' കേരള സാരികൾ, കസവ് മുണ്ടുകളുടെ ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ ലഭ്യമാണ്).
* '''''ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ:''''' നേന്ത്രക്കായ വറുത്തത്, കശുവണ്ടി, ഹൽവ എന്നിവയുടെ ഫ്രഷ് പാക്കറ്റുകൾ.

===മറ്റ് ചില്ലറക്കച്ചവട ഔട്ട്‌ലെറ്റുകൾ===
യാത്രയ്ക്കിടയിൽ ആവശ്യമായി വരുന്ന സാധനങ്ങൾ വിൽക്കുന്ന കടകളും വിമാനത്താവളത്തിലുണ്ട്.
* '''''പുസ്തകശാലകൾ:''''' ഡി.സി. ബുക്സ്, ശങ്കേഴ്സ് തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ബുക്ക് സ്റ്റാളുകൾ രണ്ട് ടെർമിനലുകളിലുമുണ്ട്.
* '''''ഫാഷൻ അനുഘടകങ്ങൾ:''''' ഹൈ ഡിസൈൻ തുകൽ ബാഗുകൾ, ടൈറ്റൻ വാച്ചുകൾ, പ്രീമിയം പാദരക്ഷകൾ, കുടകൾ എന്നിവയുടെ പ്രത്യേക കൗണ്ടറുകൾ.
* '''''ആയുർവേദ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ:''''' ബിഫ തുടങ്ങിയ പ്രമുഖ ബ്രാൻഡുകളുടെ ആയുർവേദ ഔഷധങ്ങളും സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കളും.
* '''''ഇലക്ട്രോണിക്സും യാത്രാ സാമഗ്രഹികളും:''''' ഹെഡ്‌ഫോണുകൾ, പവർ ബാങ്കുകൾ, ട്രാവൽ ബാഗുകൾ തുടങ്ങിയവ ലഭിക്കുന്ന കടകൾ.

==ഉറങ്ങുക==
കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ ദീർഘനേരം കാത്തിരിക്കേണ്ടി വരുന്ന യാത്രക്കാർക്കായി വിശ്രമിക്കാനും ഉറങ്ങാനുമുള്ള മികച്ച സൗകര്യങ്ങൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. 
===പണമടച്ച് ഉപയോഗിക്കാവുന്ന സൗകര്യങ്ങൾ===
യാത്രക്കാർക്ക് സ്വകാര്യതയോടെയും സുരക്ഷിതമായും ഉറങ്ങാൻ താഴെ പറയുന്നവ തിരഞ്ഞെടുക്കാം.
====ഉറങ്ങാനുള്ള പോഡുകൾ====
അന്താരാഷ്ട്ര ടെർമിനലിൽ (T3) യാത്രക്കാർക്കായി അത്യാധുനിക ഉറങ്ങാനുള്ള പോഡുകൾ ലഭ്യമാണ്.
* '''''സൗകര്യം:''''' ഒരാൾക്ക് സുഖമായി കിടന്നുറങ്ങാൻ സാധിക്കുന്ന ചെറിയ കാബിനുകളാണിവ. ഇതിനുള്ളിൽ എയർ കണ്ടീഷനിംഗ്, റീഡിംഗ് ലൈറ്റ്, മൊബൈൽ ചാർജിംഗ് പോയിന്റുകൾ, ലഗ്ഗേജ് സൂക്ഷിക്കാനുള്ള ചെറിയ ഇടം എന്നിവയുണ്ട്.
* '''''വാടക:''''' മണിക്കൂർ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഇതിന് നിരക്ക് ഈടാക്കുന്നത്. കുറഞ്ഞ സമയം (ഉദാഹരണത്തിന് 1-3 മണിക്കൂർ) വിശ്രമിക്കേണ്ടവർക്ക് ഇത് വളരെ ലാഭകരമാണ്.

====അതിഥി മുറികൾ==== 
6 മണിക്കൂറോ അതിലധികമോ വിശ്രമിക്കേണ്ടവർക്ക് ടെർമിനൽ 3-ലെ ഡിപ്പാർച്ചർ ഏരിയയിലുള്ള ഡേ റൂമുകൾ ഉപയോഗിക്കാം.
* '''''സൗകര്യം:''''' ഒരു സാധാരണ ഹോട്ടൽ മുറിക്ക് സമാനമായ സൗകര്യങ്ങൾ ഇവിടെ ലഭിക്കും. അറ്റാച്ച്ഡ് ബാത്ത്റൂം സൗകര്യവും ഇതിനുണ്ടാകും.

====എർത്ത് ലോഞ്ച്====
ലോഞ്ചുകളിൽ ഉറങ്ങാൻ പ്രത്യേക കിടക്കകൾ ഇല്ലെങ്കിലും, വളരെ സുഖപ്രദമായ ചാരുകസേരകൾ ലഭ്യമാണ്. ലഘുഭക്ഷണത്തോടൊപ്പം കുറച്ചുനേരം മയങ്ങാൻ ഇത് അനുയോജ്യമാണ്.

===സൗജന്യ വിശ്രമ സൗകര്യങ്ങൾ===
പ്രത്യേകിച്ച് പണം നൽകാതെ തന്നെ വിശ്രമിക്കാൻ സാധിക്കുന്ന ഇടങ്ങളും വിമാനത്താവളത്തിലുണ്ട്.

====റെക്ലൈനർ സീറ്റുകൾ====
ടെർമിനൽ 3-ലെ സെക്യൂരിറ്റി ചെക്കിന് ശേഷമുള്ള വെയിറ്റിംഗ് ഏരിയകളിൽ പലയിടത്തും പുറകോട്ട് ചരിക്കാവുന്ന 'റെക്ലൈനർ' സീറ്റുകൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. രാത്രികാലങ്ങളിൽ കണക്ഷൻ ഫ്ലൈറ്റുകൾക്കായി കാത്തിരിക്കുന്നവർക്ക് ഇവിടെ സൗജന്യമായി വിശ്രമിക്കാം.

====പൊതുവായ വെയിറ്റിംഗ് ഹാൾ====
രണ്ട് ടെർമിനലുകളിലും വിശാലമായ സീറ്റിംഗ് സൗകര്യങ്ങളുണ്ട്. ചിലയിടങ്ങളിൽ ലഗ്ഗേജ് ട്രോളികൾക്കൊപ്പം ഇരിക്കാവുന്ന തരത്തിലുള്ള ബെഞ്ചുകളും ലഭ്യമാണ്.

===വിമാനത്താവളത്തിന് തൊട്ടടുത്തുള്ള ഹോട്ടലുകൾ===
വിമാനത്താവളത്തിന് തൊട്ടുപുറത്ത്, നടക്കാവുന്ന ദൂരത്തിൽ ഫ്ലോറ എയർപോർട്ട് ഹോട്ടൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിലെ മുറികൾ ലഭ്യമല്ലാത്ത സാഹചര്യത്തിൽ യാത്രക്കാർക്ക് ഇത് ഉപയോഗപ്പെടുത്താം.

==ബന്ധപ്പെടുക==
അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ യാത്രക്കാർക്ക് ബന്ധപ്പെടാവുന്ന പ്രധാന ഫോൺ നമ്പറുകളും സഹായ കേന്ദ്രങ്ങളും താഴെ നൽകുന്നു.

===പ്രധാന അടിയന്തര നമ്പറുകൾ===
# '''''വിമാനത്താവള നിയന്ത്രണ മുറി (24/7):''''' +91 484 261-0001 / 261-0115
# '''''സിയാൽ സഹായ ലൈൻ (പൊതു അന്വേഷണം):''''' +91 484 261-0113
# '''''അഗ്നിശമന സേന:''''' +91 484 261-0001 (#: 2314)

===വൈദ്യ സഹായം===
24 മണിക്കൂറും പ്രവർത്തിക്കുന്ന അത്യാധുനിക മെഡിക്കൽ കേന്ദ്രവും ആംബുലൻസ് സൗകര്യവുമുണ്ട്.
# '''''മെഡിക്കൽ അടിയന്തരം:''''' +91 484 261-0115 (അല്ലെങ്കിൽ വിമാനത്താവള ഉദ്യോഗസ്ഥരെ നേരിട്ട് അറിയിക്കുക).
# '''''ആംബുലൻസ് സേവനം:''''' വിമാനത്താവളത്തിനുള്ളിൽ എപ്പോഴും സജ്ജമാണ്.
# '''''ആശുപത്രി:''''' വിമാനത്താവളത്തിന് തൊട്ടടുത്തായി ചെറു പുഷ്പം ആശുപത്രി പോലുള്ള വലിയ ആശുപത്രികളുടെ സേവനം ലഭ്യമാണ്.

===സുരക്ഷാ സഹായം===
വിമാനത്താവളത്തിന്റെ സുരക്ഷാ ചുമതല സി.ഐ.എസ്.എഫ്-നാണ്.
# '''''സി.ഐ.എസ്.എഫ് നിയന്ത്രണ മുറി:''''' +91 484 261-1150
# '''''ലോസ്റ്റ് ആൻഡ് ഫൗണ്ട്:''''' നിങ്ങളുടെ സാധനങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുകയോ അല്ലെങ്കിൽ ഉടമസ്ഥരില്ലാത്ത വസ്തുക്കൾ കാണുകയോ ചെയ്താൽ ഈ നമ്പറിൽ ബന്ധപ്പെടാം: +91 484 261-0115 (# 2133).

===പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ===
വിമാനത്താവള പരിധിയിൽ പ്രത്യേക പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
* '''''നെടുമ്പാശ്ശേരി പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ:''''' +91 484 261-0582 / 94979-80424

===മറ്റ് പ്രധാന സേവനങ്ങൾ===
* '''''കസ്റ്റംസ്:''''' +91 484 261-0010
* '''''ഇമിഗ്രേഷൻ:''''' +91 484 261-0050

==അടുത്ത യാത്ര==
* '''[[കാലടി]]:''' ആദിശങ്കരന്റെ ജന്മസ്ഥലം, ഏകദേശം 7.3 കി.മീ. അകലെ.
* '''[[കൊച്ചി|കൊച്ചി നഗരം]]:''' നഗരമദ്യത്തിലേക്ക് ഏകദേശം 37.5 കി.മീ. ദൂരമുണ്ട്.
* '''[[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം|അതിരപ്പള്ളി]]:''' പ്രകൃതി രമണീയമായ വെള്ളച്ചാട്ടം, ഏകദേശം 40.2 കി.മീ. അകലെ.
* '''[[ഗുരുവായൂർ|ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം]]:''' പ്രസിദ്ധിയാർജ്ജിച്ച ഈ ക്ഷേത്രം ഏകദേശം 78.4 കി.മീ. അകലെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
{{Usableairport}}
[[വർഗ്ഗം:Airport articles]]
{{IsPartOf|കൊച്ചി}}</text>
      <sha1>bnyuo5u2aygi2v8atdjsdbqd7fz2ey2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>കോഴിക്കോട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>641</id>
    <revision>
      <id>9422</id>
      <parentid>9110</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:31:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* ഗതാഗതം */</comment>
      <origin>9422</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22649" sha1="hdfn2qpdgrrn5kqyxycyejnnh8sozj3" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട് 

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>hdfn2qpdgrrn5kqyxycyejnnh8sozj3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9425</id>
      <parentid>9422</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:33:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* വായു മാർഗ്ഗം */</comment>
      <origin>9425</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23131" sha1="l0zhzcv2vgwt8rxoyaha27tngoinyq1" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=Calicut International Airport {{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട് 

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>l0zhzcv2vgwt8rxoyaha27tngoinyq1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9426</id>
      <parentid>9425</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:36:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* വായു മാർഗ്ഗം */</comment>
      <origin>9426</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23207" sha1="h4n9qejnrgs8yfa0cg6rr8dm56gnswr" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട് 

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>h4n9qejnrgs8yfa0cg6rr8dm56gnswr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9427</id>
      <parentid>9426</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:37:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* റെയിൽ മാർഗ്ഗം */</comment>
      <origin>9427</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23584" sha1="awkvyx7nspljspgibdg4ejo14e6zogl" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട് 

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>awkvyx7nspljspgibdg4ejo14e6zogl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9428</id>
      <parentid>9427</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:43:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണാൻ */</comment>
      <origin>9428</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23596" sha1="qnbzhyqvsy7aix5ibg4kz2taoham1pt" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
{{Mapframe}}
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട്

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>qnbzhyqvsy7aix5ibg4kz2taoham1pt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9429</id>
      <parentid>9428</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:58:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണാൻ */</comment>
      <origin>9429</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="23861" sha1="sn3xsc1tbybnf091mx7yak7jijxzjjt" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
{{Mapframe}}
* {{see
| name=ആർട്ട് ഗാലറി | alt= | url= | email=
| address= | lat=11.29277 | long=75.77841 | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2026-10-23
| content=ടൗൺ ഹാളിന് അടുത്ത്
}}
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട്

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>sn3xsc1tbybnf091mx7yak7jijxzjjt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9430</id>
      <parentid>9429</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T04:11:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണാൻ */</comment>
      <origin>9430</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24538" sha1="721d3p0unwxsoftsxqxeeuwa9xt7it1" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
{{Mapframe}}
* {{see
| name=ആർട്ട് ഗാലറി | alt= | url= | email=
| address= | lat=11.29277 | long=75.77841 | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2026-10-23
| content=ടൗൺ ഹാളിന് അടുത്ത്
}}
* '''CVN Kalari,''' a traditional Kalarippayattu institution for martial arts and marma chikitsa practiced and performed since 1945, Nadakkavu, Kozhikode.
* {{see
| name=Elathur | alt= | url= | email=
| address=Beautiful riverside village with an estuary | lat= | long= | directions=12 km
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q16135449
| lastedit=2015-04-29
| content=''Vallikkattu Kavu'' is a 27-acre sacred grove in a swamp at Edakkara near Elathur. You can see monkeys, peacocks, wild boars, porcupines, wild hens, different kinds of butterflies and many species of orchids here. There is a species of herb here which has leaves in the shape of butterflies.
}}
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട്

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>721d3p0unwxsoftsxqxeeuwa9xt7it1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9431</id>
      <parentid>9430</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T04:13:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണാൻ */</comment>
      <origin>9431</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25359" sha1="42zi6eltm6ulaqok9rbbyxmalv5t2tb" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
{{Mapframe}}
* {{see
| name=ആർട്ട് ഗാലറി | alt= | url= | email=
| address= | lat=11.29277 | long=75.77841 | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2026-10-23
| content=ടൗൺ ഹാളിന് അടുത്ത്
}}
* '''CVN Kalari,''' a traditional Kalarippayattu institution for martial arts and marma chikitsa practiced and performed since 1945, Nadakkavu, Kozhikode.
* {{see
| name=Elathur | alt= | url= | email=
| address=Beautiful riverside village with an estuary | lat= | long= | directions=12 km
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q16135449
| lastedit=2015-04-29
| content=''Vallikkattu Kavu'' is a 27-acre sacred grove in a swamp at Edakkara near Elathur. You can see monkeys, peacocks, wild boars, porcupines, wild hens, different kinds of butterflies and many species of orchids here. There is a species of herb here which has leaves in the shape of butterflies.
}}
{{see
| name=Sarovaram Biopark | alt= | url= | email=
| address=Near Baby Hospital | lat=11.26869 | long=75.79274 | directions=2 km
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| image=Images from Sarovaram Biopark 2026IMG 20260712 081110 379.jpg | wikidata=Q7424498
| lastedit=2015-05-18
| content=7 mangrove species, 29 mangrove associates and fauna ranging from protozoa to Otter. It is also a congenial habitat for 20 types of water birds. The area is 200 acres containing canal walkways, boating facilities, an Otter Park and a Butterfly Park. The outers section is beautifully tiled and lighted. It is a popular hangout of college couples. The inner section is undeveloped mangrove forest with walking tracks. The entrance ticket is ₹10 for the outer tiled section and additional ₹10 for the inner forest section.
}}
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട്

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>42zi6eltm6ulaqok9rbbyxmalv5t2tb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9432</id>
      <parentid>9431</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T04:14:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണാൻ */</comment>
      <origin>9432</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25361" sha1="otje67c2bpeko7ath9lz7e5balzxjcw" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Kozhikode banner.jpg|caption=മാനാഞ്ചിറ|pgname=കോഴിക്കോട്}}
'''കോഴിക്കോട്.''' ദക്ഷിണേന്ത്യൻ‌ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട് ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനം. കാലിക്കറ്റ്‌ (Calicut) എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

==മനസ്സിലാക്കാൻ==
[[പ്രമാണം:Yellow bamboo.jpg|thumb|മഞ്ഞമുള ]]
ഇന്ത്യയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരപ്രദേശത്താണ്‌ ഈ ജില്ലയുടെ സ്ഥാനം. വടക്ക്‌ കണ്ണൂർ ജില്ല, തെക്ക്‌ മലപ്പുറം ജില്ല, കിഴക്ക്‌ വയനാട് ജില്ല, പടിഞ്ഞാറ്‌ അറബിക്കടൽ എന്നിവയാണ്‌ കോഴിക്കോടിന്റെ അതിർത്തികൾ. കേരളത്തിലെ മഹാനഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായ കോഴിക്കോട്‌ നഗരമാണ്‌ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനം. കോഴിക്കോട്, കൊയിലാണ്ടി, വടകര എന്നിവയാണ് ജില്ലയിലെ മൂന്നു താലൂക്കുകൾ.

കുലശേഖര സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ നാശത്തിനു മുൻപുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ കോഴിക്കോടും സമീപ പ്രദേശങ്ങളും പോർളാതിരി രാജാവ് ഭരിച്ചിരുന്ന പോളനാടിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. ഏറാൾ നാട് (എറനാട്ട്) നെടിയിരുപ്പിലെ ഏറാടികൾ സമുദ്രവാണിജ്യം നേരിട്ടു നടത്തുവാൻ പോർളാതിരിയെ യുദ്ധത്തിൽ പരാജയപ്പെടുത്തി പോളനാട് പിടിച്ചെടുത്തു. പോളനാട്ടിൽ വേളാപുരം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു കോട്ടയും വലിയ മാളികയും (കോയിൽ/കോവിൽ) കെട്ടി അവരുടെ ആസ്ഥാനം നെടിയിരുപ്പിൽ നിന്ന് കോയിൽകോട്ടയിലേക്കു മാറ്റി. ഇവിടുത്തെ രാജാക്കന്മാർ പൊതുവിൽ അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നായിരുന്നു - പിന്നീട് സ്വാമിതിരുമുല്പാട് എന്നത് സാമൂതിരി എന്ന് ചുരുങ്ങി. കോട്ടയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കോയിൽ - കോയിൽക്കോട്ടയാണ് പിന്നീട് കോഴിക്കോടായത്. അറബികൾ ഈ നഗരത്തെ 'കാലിക്കൂത്ത്' എന്നും ചൈനക്കാർ 'കലിഫോ' എന്നും യൂറോപ്യന്മാർ 'കാലിക്കറ്റ്' എന്നും വിളിച്ചു.

==അകത്തുവരൂ==
[[പ്രമാണം:Calicut night.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളം]]
[[പ്രമാണം:Calicut Beach.jpg|thumb|കോഴിക്കോട് ബീച്ച്]]
===റോഡ്‌ മാർഗം ===
'''ബസ് സർവീസ്'''&lt;br /&gt;

പൊതു ഗാതഗത വകുപ്പിന്റെ ബസ്സുകളും (K.S.R.T.C), സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ ബസ്സുകളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. മൂന്ന് ബസ് സ്റ്റേഷൻ നഗരത്തിൽ ഉണ്ട് . നഗര പരിധിയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ സിറ്റി ബസ്സുകളും ഉണ്ട്. 

* കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി&lt;br /&gt;
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് , മറ്റു അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെക്കും , തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും ബസ് സർവീസ് ഉണ്ട് .

* പുതിയ സ്റ്റാന്റ് &lt;br /&gt;
കോഴിക്കോട്ടുനിന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് സ്വകാര്യബസ് സർവീസ് പുതിയ സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും ആണ് .

* പാളയം സ്റ്റാന്റ്&lt;br /&gt;
പാളയം ബസ്സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നും [[കുന്ദമംഗലം]], [[മാവൂർ]], [[തിരുവമ്പാടി]], [[താമരശ്ശേരി]], [[മുക്കം]] തുടങ്ങിയ ജില്ലയുടെ ഉള്ളിൽ ഉള്ള സ്ഥലങ്ങളിലേക്കാണ് ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്.

'''ഓട്ടോറിക്ഷ'''&lt;br /&gt;

കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ ഓട്ടോറിക്ഷാ സർവീസ് ലഭ്യമാണ് .

===റെയിൽ മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name={{station|കോഴിക്കോട് തീവണ്ടി നിലയം|city=india|sr}} | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Direct trains are available from [[Mumbai]], [[Delhi]], [[Chennai]], [[Bangalore]] and [[Thiruvananthapuram]].
}}
കോഴിക്കോട് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്‌.  എല്ലാ എക്സ്പ്രസ്സുകളും വണ്ടികളും പാസഞ്ചർ വണ്ടികളും ഇവിടെ നിർത്താറുണ്ട്‌. യാത്രക്കാർക്ക് ഒരു ഒരു പ്ലാറ്റ് ഫോറത്തിൽ നിന്നും മറ്റൊന്നിലേക്ക് പോക്കാൻ ഫുട് ഒവർ ബ്രിഡ്ജ്, എസ്‌കലേറ്ററും, മൂന്ന് ലിഫ്റ്റുകളും ഉണ്ട് .

===വായു മാർഗ്ഗം===
* {{go
| name=കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CCJ}}) | alt=Karipur Airport, Kozhikode Airport | url= | email=
| address= | lat=11.140044 | long=75.951261 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q6435240
| lastedit=2026-02-10
| content=Just outside of the building is an ATM of Baroda Bank. Free Wi-Fi is only available if you have an Indian mobile phone number and enter the one time password sent via SMS. SIM cards are not sold inside the airport.
}}
കോഴിക്കോട് നഗരത്തിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം 26 കിലോമീറ്റർ വടക്ക് മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.

==കാണാൻ==
{{Mapframe}}
* {{see
| name=ആർട്ട് ഗാലറി | alt= | url= | email=
| address= | lat=11.29277 | long=75.77841 | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2026-10-23
| content=ടൗൺ ഹാളിന് അടുത്ത്
}}
* '''CVN Kalari,''' a traditional Kalarippayattu institution for martial arts and marma chikitsa practiced and performed since 1945, Nadakkavu, Kozhikode.
* {{see
| name=Elathur | alt= | url= | email=
| address=Beautiful riverside village with an estuary | lat= | long= | directions=12 km
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| wikidata=Q16135449
| lastedit=2015-04-29
| content=''Vallikkattu Kavu'' is a 27-acre sacred grove in a swamp at Edakkara near Elathur. You can see monkeys, peacocks, wild boars, porcupines, wild hens, different kinds of butterflies and many species of orchids here. There is a species of herb here which has leaves in the shape of butterflies.
}}
* {{see
| name=Sarovaram Biopark | alt= | url= | email=
| address=Near Baby Hospital | lat=11.26869 | long=75.79274 | directions=2 km
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| image=Images from Sarovaram Biopark 2026IMG 20260712 081110 379.jpg | wikidata=Q7424498
| lastedit=2015-05-18
| content=7 mangrove species, 29 mangrove associates and fauna ranging from protozoa to Otter. It is also a congenial habitat for 20 types of water birds. The area is 200 acres containing canal walkways, boating facilities, an Otter Park and a Butterfly Park. The outers section is beautifully tiled and lighted. It is a popular hangout of college couples. The inner section is undeveloped mangrove forest with walking tracks. The entrance ticket is ₹10 for the outer tiled section and additional ₹10 for the inner forest section.
}}
* റീജണൽ സയൻസ് സെന്റർ &amp; പ്ലാനെറ്റേറിയം
* മാനാഞ്ചിറ സ്ക്വയർ
* പഴശ്ശിരാജ മ്യൂസിയം
* [[പ്രമാണം:Sarovaram Bio Park Calicut.jpg|alt=Sarovaram biopark|thumb|Sarovaram biopark]]കോഴിക്കോട് ബീച്ച്
* ബേപ്പൂർ തുറമുഖം
* കാപ്പാട് ബീച്ച്
* മറൈൻ അക്വേറിയം
* സരോവരം ബയോ പാർക്ക്
* കോട്ടയ്ക്കൽ കുഞ്ഞാലി മരയ്ക്കാർ മെമോറിയൽ
* ജാനകിക്കാട്

==കഴിക്കാൻ==

===ബജറ്റ്===

* {{Eat
| name=അലി ഭായ് തട്ടുകട | alt= | url= | email=
| address=Near Palm Beach Apartments, South Beach | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Kadukka nirachathu, pidikozhi nirachathu, bharani chicken, fried ice cream are some of the main dishes you can try from this place.
}}
* {{Eat
| name=അമ്മ റെസ്റ്റോറൻറ്‌  | alt= | url= | email=
| address=പുതിയറ| lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=famous for its spicy fish fry served with the afternoon meals. Located on a narrow byline just after the first bridge at S.K.Pottakkad road this restaurant serves customers M-Sa from noon to 3PM.
}}
* {{Eat
| name=അശോക ചായ കട | alt= | url= | email=
| address=രണ്ടാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=A favorite among foodies for their evening special upmaav and pappadam.
}}

* {{Eat
| name=Best beef in the city | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours=1-9PM | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=Available at a little restaurant even without a sign board. It is adjacent to Koyas Cycle Mart and Prabhakara Pharmacy at Poolakkadavu Junction near JDT, Vellimadukunnu. 9 km from the city.
}}
* {{Eat
| name=കോഫി ഹൗസ് കല്ലായി റോഡ് | alt= | url=http://www.indiancoffeehousekannur.com/branch-calicut.php | email=
| address=Aradhana Lodge | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 495 2302819 | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-18
| content=
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഫലാഫൽ കിംഗ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കുറ്റിക്കാട്ടൂർ അഥവാ കൊടുവള്ളി | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-12-14
| content=For snacks of falafel, an Egyptian vegetarian item.
}}
* {{Eat
| name=ഫോക്കസ് മാൾ ഫുഡ് കോർട്ട് | alt= | url= | email=
| address=പുതിയ ബസ് സ്റ്റാൻഡിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-22
| content=For snacks and fast food.
}}
* {{Eat
| name=മേജർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-10-21
| content=Beef biriyani made this ordinary looking hotel make a mark of its own in the food map of Calicut. Major hotel, which is open from 7AM to 10PM, on all days of the week is near Marcus complex, on Jafferkhan colony road. Afternoon hours, when they serve their biriyani items are the best time to visit this restaurant, which has easy accessibility from Mavoor road.
}}
* {{Eat
| name=മെഡിക്കൽ കോളേജ് കോഫി ഹൗസ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=9 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-15
| content=Good ambience. Ample parking facility.
}}
* {{Eat
| name=Pure South Vegetarian | alt= | url= | email=
| address=Opp. Baby Hospital | lat= | long= | directions=3 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Masala Dosai, a fermented crepe made from rice batter, black lentils, potato and onions. ₹40. They also give Kerala-style vegetarian lunch for ₹130.
}}
* {{Eat
| name=റഹ്മത് ഹോട്ടൽ | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=1. near Mathrubhumi    2. Near Stadium
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2015-09-14
| content=The most famous Biriyani outlets of Calicut city. They also give fish, and vegetarian dishes.
}}
* {{Eat
| name=ശരവണ ഹോട്ടൽ വെജിറ്റേറിയൻ | alt= | url= | email=
| address=രാജാജി റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone=+91 4952720621 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=തൃപ്തി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി ബിൽഡിംഗ്ഇന് പുറകുവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-29
| content=Cute niche restaurant with parking yard.
}}
* {{Listing | type=eat
| name=നടാല റെസ്റ്റോറൻറ്‌സ് | alt= | url=http://www.nadaalarestaurants.com | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-11-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=Edele Hotel | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=710GK_Vy8qg | email=
| address=Near Mishkal Mosque, Kuttichira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 97466 03380 | tollfree=
| hours=5AM onwards | price=
| lastedit=2021-01-06
| content=Seventy year old restaurant. Famous for snacks, puttu, uppuma, minced beef and bondas.
}}
* {{Eat
| name=ചാമ്പിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=https://www.youtube.com/watch?v=X3KJltgTvsc | email=
| address=കുറ്റിച്ചിറ| lat= | long= | directions=https://goo.gl/maps/jFYEsxHbMDciJDeYA
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2021-01-07
| content=വെള്ളയപ്പം, പത്തിരി, ബീഫ് പൊരിച്ചതും മീൻ പൊരിച്ചതും.
}}
* {{Eat
| name=റിജിൻസ്‌ തറവാട് ബിരിയാണി സെന്റർ | alt= | url= | email=
| address=മസ്‍ജിദ് സഹബയ്ക്ക് സമീപം, കോടതിക്ക് പുറകുവശം, കോഴിക്കോട്  | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2022-12-15
| content=Very good beef biriyani.
}}

===മിഡ്-റേഞ്ച്===

* {{Eat
| name=അളകാപുരി റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മോഹമ്മദലി റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-21
| content=For classical Kerala lunch.
}}
* {{Eat
| name=ബോംബെ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Silk Street, Mananchira | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952366730 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=For Mussel Biriyani.
}}
* {{Eat
| name=കഫേ കോഫി ഡേ | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-13
| content=Upmarket place for coffee, pastry and snacks. Relaxed atmosphere. Popular hangout of foreign tourists. ₹59 for coffee and Punjabi samoosa.
}}
* {{Eat
| name=ചിക്കിങ് ഫ്രൈഡ് ചിക്കൻ | alt=ചിക്കിങ് | url= | email=
| address=കല്യാൺ സിൽക്സിന് എതിർവശം, മെഡിക്കൽ കോളേജ് റോഡ് | lat=11.25872 | long=75.79477 | directions=5 km
| phone=+91 4953266777 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ചില്ലി മലബാർ | alt= | url= | email=
| address=കോവൂർ | lat= | long= | directions=8 km
| phone=+91 9645619007 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ചങ്കി ചിക്കൻ | alt= | url= | email=
| address=ഫെഡറൽ ടവേഴ്സിന് എതിർവശം | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954011555 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=Cocoa Nut Restaurant | alt= | url= | email=
| address=ഹോട്ടൽ ഹൈസൺ, മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952766726 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-06
| content=Good ambiance, well set tables. Kozhikode style vegetarian lunch. ₹160.00
}}
* {{Eat
| name=ഡോമിനോസ് | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=Eizen Berg`s Restaurant | alt= | url= | email=
| address=Near Mananchira Post Office | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4956999933 | tollfree= | fax=
| hours=10AM to 8PM | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഫ്ലൈ ഡൗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=അരയിടത്ത്പാലം | lat= | long= | directions=3 km
| phone=+91 81291 11333 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=No parking facility.
}}
* {{Eat
| name=ഗാർളിക് റൂട്ട്സ് | alt= | url= | email=
| address=നാലാം ഗേറ്റ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4954023888 | tollfree= | fax=
| hours=ദിവസവും ഉച്ച മുതൽ-രാത്രി 11 വരെ | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=This place is on Kannur Road, near to Fourth Railway gate. Chicken mandhi, roasted chicken, stuffed spinach cheddar grilled chicken, masala grilled prawns are some of the dishes you should try.
}}
* {{Eat
| name=ഇക്കാസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=റെഡ് ക്രോസ് റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 310 6667 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=
}}
* {{Eat
| name=ഇവി-നൈൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മലാപ്പറമ്പ് ജംഗ്ഷൻ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-08-02
| content=Parking.
}}
* {{Eat
| name=പാരഗൺ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://paragonrestaurant.net/ | email=
| address=KTC-ക്ക് സമീപം, കണ്ണൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 495 2767020 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-24
| content=Famous for mutton biriyani. Extremely crowded during lunch hours. No Parking facility.
}}
* {{Eat
| name=സാഗർ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=മാവൂർ റോഡ് | lat= | long= | directions=2 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക് പ്രസിദ്ധം.
}}
* {{Eat
| name=സന റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ദേവഗിരി കോളേജ് റോഡ്, മെഡിക്കൽ കോളേജിന് സമീപം | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-04-27
| content=Good ambiance with view of a beautiful coconut grove. Parking facility available.
}}
* {{Eat
| name=സ്പാൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://spanhotel.com/index | email=
| address=ജയിൽ റോഡ് | lat= | long= | directions=
| phone=+91 4952700047 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-14
| content=
}}
* {{Eat
| name=തെക്കേപ്പുറം ഫുഡ് കിംഗ് | alt= | url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=തെക്കൻ ബീച്ച്
| phone=+91 9895840757, +91 9897441819 | tollfree= | fax=
| hours=Daily 3-11PM | price=
| lastedit=2015-10-21
| content= Come in the evening to munch on the Pazham Nirachathu, Irachi Pathiri, Meenunda or Chicken Mammos and Unnakkaya- some of the special preparations of this restaurant.
}}
* {{Eat
| name=യാറ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി കോംപ്ലെക്സിന്റെ എതിർവശം | lat= | long= | directions=1 km
| phone=+91 4952727535 | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-06-28
| content=
}}
* {{Eat
| name=സൈൻസ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌| alt= | url= | email=
| address=കോൺവെന്റ് റോഡ് | lat= | long= | directions=1 km
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| lastedit=2015-05-09
| content=ബിരിയാണിക്ക്
}}
* {{Listing | type=eat
| name=ഓംകാർ വെജിറ്റേറിയൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=ചിന്താവളപ്പിൽ | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=Vegetarian dishes with meat taste, onion rings, paneer rolls, etc.
}}
* '''സത്താര വെജ് കഫെ,''' കൊഴിക്കോട് കെ. എസ്. അർ. ടി. സി. ബസ് സ്റ്റാന്റിൻ സമീപം. വിവിധ തരം ദോശകളും വെജ് വിഭവങ്ങളും ലഭ്യമാണ്. 

===ആഡംബരം===
*{{Eat
| name=ഗേറ്റ്സ് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url=http://www.hotelmalabargate.com | email=
| address=മലബാർ ഗേറ്റ് ഹോട്ടൽ | lat= | long= | directions=റാം മോഹൻ റോഡ്
| phone=+91 495-4088999 | tollfree= | fax=
| hours=0730 - 2230 | price=
| content=Serving buffet breakfast, à la carte lunch and dinner.
}}
* മെസ്‌ബെൻ റെസ്റ്റോറൻറ്‌, ഒരാൾക്ക് ശരാശരി ₹800 
* {{Listing | type=eat
| name=കടവ് റിസോർട്ട് റെസ്റ്റോറൻറ്‌ | alt= | url= | email=
| address=Airport Road | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| lastedit=2019-10-06
| content=
}}
* '''സാതർ റെസ്റ്റോറന്റ്,''' അറബിക് വിഭവങ്ങൾ, മാംസാഹാര വിഭവങ്ങൾ, കുടുംബസമേതം ആസ്വദിക്കാവുന്ന അന്തരീക്ഷം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടത്,  +91 81368 50222. 


&lt;!--{{IsPartOf|കേരളം}}--&gt;
{{Stub}}

{{IsPartOf|കോഴിക്കോട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>otje67c2bpeko7ath9lz7e5balzxjcw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>ഗുരുവായൂർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>647</id>
    <revision>
      <id>9380</id>
      <parentid>9116</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:07:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34607" sha1="gvv2hp6rkdab9dkjmy5wtzlsyg6p4jg" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Guruvayur Temple Pond.png|pgname=ഗുരുവായൂർ}}
'''ഗുരുവായൂർ''' ({{lang|en|Guruvayoor}}) [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]]  പവിത്രവും പ്രധാനപ്പെട്ടതുമായ തീർത്ഥാടന നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ലോകത്തിലെ ദിവ്യമായ 108 വിഷ്ണു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന വലിയ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ് ഈ ക്ഷേത്ര പട്ടണം. [[കൊച്ചി|കൊച്ചിയിൽ]]  നിന്ന് ഏകദേശം 102 കിലോമീറ്റർ അകലെ [[തൃശ്ശൂർ]] ജില്ലയിലാണ് ഈ പട്ടണം. തീർത്ഥാടനത്തിന് പുറമേ, കുറച്ച് വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളും ഇവിടെ ഉണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Guruvayur 2009.jpg|thumb|300px|right|ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രം കിഴക്കേ നട]]
==മനസ്സിലാക്കുക==
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും പ്രശസ്തവുമായ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രം, പ്രതിവർഷം 5 ദശലക്ഷത്തിലധികം ഭക്തരെ ഇത് ആകർഷിക്കുന്നു. ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ (വിഷ്ണുവിന്റെ എട്ടാമത്തെ അവതാരം) രൂപത്തിലുള്ള വിഷ്ണുവാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. 
===ചരിത്രം===
[[കോഴിക്കോട്]] സാമൂതിരിയുടെ കാലത്ത് ഗുരുവായൂർ ഒരു രാജകീയ ക്ഷേത്രമായിരുന്നു. മലബാർ ബ്രിട്ടീഷ് പ്രസിഡൻസിയിലേക്ക് കൂട്ടിച്ചേർത്തതിനുശേഷം, ക്ഷേത്രം ഒരു സ്വകാര്യ ട്രസ്റ്റിന്റെ ഭാഗമായി മാറി. സാമൂതിരി ഭരണാധികാരിയും ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യ പുരോഹിതനും നേതൃത്വം നൽകിയിരുന്ന ഇവർ കർക്കശമായ യാഥാസ്ഥിതികതകൾക്ക് പേരുകേട്ടവരായിരുന്നു. ഇത് ജാതിയുടെയും മതത്തിന്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ കർശനവും ക്രൂരവുമായ വിവേചനത്തിന് കാരണമായി. 1930-കളിൽ, സമത്വത്തിനും സാമൂഹിക പരിഷ്കരണത്തിനുമുള്ള ആഹ്വാനങ്ങൾ കേരളത്തിലുടനീളം ആരംഭിച്ചു, ക്ഷേത്ര പ്രവേശനത്തിനുള്ള ജാതി വിവേചന ഭരണത്തിനെതിരെ പ്രതിഷേധിച്ച് ധാരാളം കോൺഗ്രസുകാർ ക്ഷേത്ര കവാടത്തിൽ ഒത്തുകൂടി, ഇത് 1931-ൽ ക്ഷേത്രം അടച്ചുപൂട്ടാൻ കാരണമായി. നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള സാമൂഹിക വിവേചനം അവസാനിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് വിപ്ലവകാരികളുടെ ഒരു സംഘം ക്ഷേത്രം ആക്രമിച്ചു. താമസിയാതെ മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസി ക്ഷേത്രം ദേശസാൽക്കരിക്കുകയും ഹിന്ദു വിഭാഗത്തിലെ എല്ലാ ജാതികളിലും മതങ്ങളിലും പെട്ട ആളുകളെ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ അനുവദിക്കാൻ സമ്മതിക്കുകയും ചെയ്തു, ഇത് 1930-കളിലെ കേരളത്തിലെ ജാതി അധഃപതന സമൂഹത്തിൽ സാമൂഹിക നവോത്ഥാനത്തിന് തുടക്കമിട്ടു. ഇന്ന്, ക്ഷേത്രം ഗുരുവായൂർ ദേവസ്വത്തിന്റെ (ഒരു അർദ്ധ-ഭരണഘടനാ ക്ഷേത്ര ട്രസ്റ്റി സ്ഥാപനം) കീഴിൽ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന കേരള സർക്കാരിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. ഹിന്ദുക്കളല്ലാത്തവരെ കർശനമായി വിലക്കുന്നു, കൂടാതെ നിരവധി കർശനമായ വസ്ത്രധാരണ രീതികളും നിലവിലുണ്ട്.

===സംസാരഭാഷ===
പട്ടണത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷ '''മലയാളം''' ആണ്, അത് തദ്ദേശവാസികളുടെ ഭാഷ കൂടിയാണ്. എന്നിരുന്നാലും, പട്ടണത്തിലെ മിക്ക നാമഫലകങ്ങളും മലയാളത്തിലും, ഇംഗ്ലീഷിലും ദ്വിഭാഷകളാണ്. ക്ഷേത്ര പരിസരങ്ങളിൽ [[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴും]] ഉപയോഗിക്കുന്നു. മലയാളത്തിനും ഇംഗ്ലീഷിനും പുറമേ, മിക്ക കടയുടമകൾക്കും ടൂറിസ്റ്റ് ഗൈഡുകൾക്കും തമിഴ് മനസ്സിലാക്കാനും സംസാരിക്കാനും കഴിയും.

==എത്തിച്ചേരുക==
സുപ്രസിദ്ധമായ ഗുരുവായൂരിൽ എത്തിച്ചേരാൻ റോഡ്, റയിൽ മാർഗ്ഗങ്ങൾ ഉണ്ട്. വിമാന യാത്രക്കാർ ഒരു പരിധിക്ക് ശേഷം റോഡോ, റയിലോ ആശ്രയിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

====വിമാനമാർഗ്ഗം====
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം ({{IATA|COK}}) [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]] (87 കി.മീ). അല്ലെങ്കിൽ, യാത്രക്കാർക്ക് ഏകദേശം 100 കി.മീ അകലെയുള്ള ({{IATA|CCJ}}) [[കോഴിക്കോട്]] കരിപ്പൂരിലെ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ഉപയോഗിക്കാം. ഗുരുവായൂരിൽ ഒരു വലിയ ഹെലിപാഡ് ഉണ്ട്, ഇത് കൊച്ചിയിൽ നിന്നും കോഴിക്കോട് വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്നും ഹെലികോപ്റ്റർ ഗതാഗതം സാധ്യമാക്കുന്നു. വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന തീർത്ഥാടകരുടെ എണ്ണം കണക്കിലെടുത്ത് ഗുരുവായൂരിൽ ഒരു ഏറോഡ്രോമും ഹെലിപോർട്ടും പരിഗണനയിലാണ്.

===റയിൽ മാർഗ്ഗം===
ഗുരുവായൂർ പട്ടണത്തിൽ ഒരു ചെറിയ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ ഉണ്ട്. അവിടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന അന്തരാള-നഗര, അന്തരാള-സംസ്ഥാന ട്രെയിനുകളിലെ യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം കുറവാണ്. ഏതാണ്ട് 28 കി.മീ. അകലെയുള്ള [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിലെ]] റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനും സൗകര്യപ്രദമാണ്. കേരളത്തിലേക്ക് വരുന്ന മിക്കവാറും എല്ലാ ട്രെയിനുകളും അവിടെ നിർത്തുന്നുണ്ട്. അവിടെ നിന്നും ടാക്സിയിൽ എളുപ്പം ഗുർവായൂരിലേക്ക് പോകാം.

====റോഡ് മാർഗ്ഗം====
* '''''പൊതു ഗതാഗതം:''''' തൃശൂർ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷന് സമീപം കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി സെൻട്രൽ സ്റ്റേഷൻ പരിസരത്ത് നിന്നോ, ശക്തൻ തമ്പുരാൻ ബസ് സ്റ്റാൻഡിൽ നിന്നോ, സ്വകാര്യ ബസിൽ കേരളത്തിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് കണക്ഷനുകൾ ലഭിക്കുന്നത് വളരെ എളുപ്പമാണ്. കൂടാതെ കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി ബസുകൾക്ക് പുറമെ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ എസ്.ഇ.ടി.സിയുടെ കുറച്ച് ബസുകൾ കോയമ്പത്തൂരും പഴനിയുമായി പട്ടണത്തെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഗുരുവായൂരിൽ നിന്ന് മൈസൂരിലേക്കും ബാംഗ്ലൂരിലേക്കും കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി ബസ് സേവനങ്ങൾ ഉണ്ട്.
* '''''കാർ യാത്ര:''''' ഗുരുവായൂർ, മുംബൈ-കൊച്ചി ഹൈവേയായ എൻഎച്ച് 17 വഴി രാജ്യത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. കൂടാതെ നിരവധി സംസ്ഥാന പാതകൾ കോഴിക്കോട്, തൃശൂർ, എറണാകുളം, പാലക്കാട് തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
{{Mapframe|10.5950|76.0437|zoom=16}}
* ഗുരുവായൂർ ഒരു ചെറിയ പട്ടണമാണ്, കാൽനടയായി തന്നെ പട്ടണം മുഴുവൻ സഞ്ചരിക്കാം. പ്രധാന വാണിജ്യ കേന്ദ്രം കൂടിയായ ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയാണ് മുഴുവൻ പട്ടണവും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ടാക്സികളും ഓട്ടോറിക്ഷകളും നാമമാത്ര നിരക്കിൽ ലഭ്യമാണ്. കയറുന്നതിന് മുമ്പ് വാടക നിശ്ചയിക്കുന്നത് അഭികാമ്യം, അല്ലാത്തപക്ഷം ഡ്രൈവർമാർ യാത്രക്കാരെ, പ്രത്യേകിച്ച് വിദേശികളെ, കബളിപ്പിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. പട്ടണത്തിനുള്ളിൽ ബസ് സർവീസുകളില്ല, എന്നിരുന്നാലും മിക്ക പട്ടണാന്തര ബസുകളും പട്ടണത്തിന്റെ വിവിധ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിൽ നിർത്തുന്നു.
* നിരവധി ഭക്തർ ഒരേ സമയം വരുന്നതിനാൽ ഗതാഗതക്കുരുക്ക് വളരെ ഗുരുതരമായേക്കാം. ചിലപ്പോൾ മൂന്നോ നാലോ മണിക്കൂർ ഗതാഗതം സ്തംഭിച്ചേക്കാം.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
===ആരാധനാലയങ്ങൾ===
====ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം====
ഗുരുവായൂർ പട്ടണം മുഴുവനും ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രശസ്തി കാരണം അന്താരാഷ്ട്ര പ്രശസ്തിയിലേക്ക് ഉയർന്നു, അതിനാൽ ക്ഷേത്രവും ചുറ്റുമുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളുമാണ് പ്രധാന ആകർഷണം. പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 6-10 ദശലക്ഷം ഭക്തർ സന്ദർശിക്കുന്നു, ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.
{{Infobox|ആചാരങ്ങൾ|മറ്റു കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി നിരവധി കർശനമായ പാരമ്പര്യങ്ങളും ആചാരങ്ങളും ഈ ക്ഷേത്രം പാലിക്കുന്നു
* ക്ഷേത്ര സമുച്ചയത്തിന്റെ പരിധിക്കുള്ളിൽ പോലും അഹിന്ദുക്കൾക്ക് പ്രവേശനമില്ല. കുരിശുകൾ അല്ലെങ്കിൽ മുസ്ലീം നമാസ് അടയാളം പോലുള്ള മറ്റ് മതചിഹ്നങ്ങൾ ധരിച്ച ആരെയും ക്ഷേത്ര കാവൽക്കാർക്കും പോലീസിനും തടയാൻ കഴിയും. പാശ്ചാത്യ രാജ്യ വിദേശികളെ പൊതുവെ, ഹിന്ദുമതത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്തിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ പോലും, അവരെ ഹിന്ദുക്കളല്ലാത്തവരായി കണക്കാക്കുന്നു. കോഴിക്കോട്-ആര്യസമാജം അംഗീകരിച്ച സർട്ടിഫിക്കറ്റുകൾ മാത്രമേ മതപരിവർത്തനത്തിന്റെ ഔപചാരിക രേഖയായി സ്വീകരിക്കൂ. സിഖ്, ബുദ്ധമതം, ജൈനമതം തുടങ്ങിയ ധാർമ്മിക മതങ്ങളെ ഹിന്ദുമതത്തിന്റെ ഭാഗമായി കണക്കാക്കുന്നു, അതിനാൽ അവ അനുവദനീയമാണ്. സിഖുകാർ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ അവരുടെ തലപ്പാവുകളും കൃപണുകളും നീക്കം ചെയ്യണം.
* 2 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികളെ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉൾഭാഗത്ത് പ്രവേശിക്കരുതെന്ന് ക്ഷേത്രം നിർദ്ദേശിക്കുന്നു, എന്നിരുന്നാലും അവരുടെ പ്രവേശനം നിരോധിച്ചിട്ടില്ല. ഈ ഉപദേശം നിലനിർത്തുന്നു, കാരണം ചെറിയ കുട്ടികൾ ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ മൂത്രമൊഴിച്ചാൽ, മാതാപിതാക്കൾ ശുദ്ധീകരണ ചടങ്ങുകൾക്ക് പിഴ നൽകേണ്ടിവരും.
* ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ വസ്ത്രധാരണരീതി വളരെ കർശനമാണ്. പുരുഷന്മാർക്ക് ഷർട്ട്, ബനിയൻ അല്ലെങ്കിൽ വെസ്റ്റ് എന്നിവ ധരിക്കാൻ അനുവാദമില്ല, കൂടാതെ സമുച്ചയത്തിനുള്ളിൽ മാറു മറക്കാതെയിരിക്കണം. അവർ കർശനമായി കേരളത്തിലെ ശൈലിയിൽ മുണ്ട് (കാവിയും കറുപ്പും അനുവദിക്കുന്നു) ധരിക്കണം, മുകൾഭാഗം മറയ്ക്കാൻ ഉത്തരീയം ധരിക്കാനും അനുവാദമുണ്ട്. ലുങ്കിയോ കട്ടമിട്ട മുണ്ടോ മറ്റേതെങ്കിലും നിറത്തിലുള്ള മുണ്ടോ ധരിക്കുന്നത് അകത്ത് നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്ത്രീകൾ സാരി ധരിക്കണമെന്ന നിയമത്തിൽ ഇളവ് വരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഡ്രസ് കോഡിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് ചുരിദാർ, പൈജാമ, കുർത്ത എന്നിവ ധരിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും സ്ലീവ്‌ലെസ് അല്ലെങ്കിൽ ഷോർട്ട് ടോപ്പുകൾ, പാന്റുകൾ, ഷോർട്ടുകൾ, ഡെനിംസ് എന്നിവ അകത്ത് അനുവദനീയമല്ല. പുരുഷന്മാർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും തല മറയ്ക്കുന്നത് കർശനമായി നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. 12 വയസ്സിന് താഴെയുള്ള കുട്ടികൾക്ക് ട്രൗസർ ധരിക്കാൻ അനുവാദമുണ്ട്.
* മൊബൈൽ ഫോണുകൾ, വീഡിയോ ക്യാമറകൾ, ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ, ബാഗുകൾ (ലേഡീസ് ചെറിയ ഹാൻഡ്-ബാഗുകൾ, പുരുഷന്മാരുടെ പഴ്‌സുകൾ ഒഴികെ) മുതലായവ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിരോധിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇവ ക്ലോക്ക് റൂമിൽ സൂക്ഷിക്കാൻ സംവിധാനമുണ്ട്. പ്രധാന ഗേറ്റിന് തൊട്ടുമുമ്പ്, എല്ലാ ഭക്തർക്കും സുരക്ഷാ പരിശോധന ചെയ്യാനുള്ള ഒരു പോലീസ് ചെക്ക്-പോസ്റ്റ് ഉണ്ട്. മുകളിൽ പറഞ്ഞ ഏതെങ്കിലും വസ്തുക്കൾ അവർ കണ്ടെത്തിയാൽ, ക്ലോക്ക് റൂമിൽ സാധനങ്ങൾ നിക്ഷേപിക്കുന്നതിന് നിങ്ങളെ ക്യൂവിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കും.
* മറ്റ് ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, ''നെയ്-വിളക്ക് പ്രത്യേക ക്യൂ'' (₹1,000) ഒഴികെ വേറെ സംവിധാനമില്ല. എല്ലാ ഭക്തരും ഒരു വലിയ ക്യൂവിൽ നിൽക്കണം. 60 വയസ്സിനു മുകളിലുള്ള മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും സുരക്ഷാ പ്രശ്‌നങ്ങളോ പ്രോട്ടോക്കോൾ നിയമങ്ങളോ ഉള്ള വിഐപികൾക്കും ഈ നിയമത്തിൽ നിന്ന് ഇളവ് ലഭ്യമാണ്.
* ഉച്ചക്ക് 12:30 മുതൽ 4:30 വരെയും രാത്രി 9:15 മുതൽ പുലർച്ചെ 3 വരെയും ക്ഷേത്രം അടച്ചിടുന്നു, ദർശനം അനുവദനീയമല്ല. ഇതിനുപുറമെ, രാവിലെ മുതൽ ഉച്ച വരെ ചില ആചാരങ്ങൾക്കായി ക്ഷേത്രം കുറച്ച് ഇടവേളകളിൽ അടക്കുന്നു. തിങ്കൾ, വെള്ളി ദിവസങ്ങളിൽ, ഉദയാസ്തമന പൂജ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു പ്രത്യേക ചടങ്ങ് നടത്തുന്നു, അതായത് ഈ പൂജയുടെ പ്രത്യേക സ്വഭാവം കാരണം ഓരോ 10 മിനിറ്റിലും ദർശനത്തിന് ഇടവേളയുണ്ട്.}}
{{Cautionbox|'''''ഹിന്ദുക്കളല്ലാത്തവരെ കർശനമായി അനുവദിക്കില്ല''. ക്ഷേത്രം കർശനമായ ആചാരങ്ങൾ പാലിക്കുന്നു, പ്രധാന സമുച്ചയത്തിനുള്ളിൽ അഹിന്ദുക്കളെ അനുവദിക്കുന്നില്ല. ലംഘിക്കുന്നവർക്ക് കനത്ത പിഴ ചുമത്തും; നിങ്ങൾ പണം നൽകാൻ വിസമ്മതിച്ചാൽ അറസ്റ്റ് പ്രതീക്ഷിക്കുക.'''}}

=====ക്ഷേത്ര ഘടനയും പരിസരവും=====
യഥാർത്ഥ ക്ഷേത്രം വെറും ഒരു സങ്കേതം മാത്രമായിരുന്നു. മറ്റ് സമുച്ചയങ്ങൾ പിന്നീട് വിവിധ രാജാക്കന്മാരും മറ്റ് ധനികരും അധിപദേവതയോടുള്ള ഭക്തിയുടെ സംതൃപ്തിയായി നിർമ്മിച്ചു.

ഗുരുവായൂരപ്പന്റെ പ്രശസ്ത ഭക്തരിൽ ഒരാളായ കോഴിക്കോട്ടെ സാമൂതിരി രാജാവ് മണദേവ വർമ്മയാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പുറം വളയം നിർമ്മിച്ചത്, പരമ്പരാഗത കേരള വാസ്തുവിദ്യയിലാണ് ഇത് നിർമ്മിച്ചത്. അകത്തെ വളയത്തിന്റെ ആദ്യ പാളിയും വിപുലമായ ചുവർചിത്രങ്ങളും ഘടനയുടെ ഏറ്റവും പഴയ ഭാഗങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു, എ.ഡി. 52-ൽ നാലാമത്തെ പാണ്ഡ്യ രാജാവ് പാമ്പുകടിയേറ്റ വിഷത്തിൽ നിന്ന് മുക്തനായ ശേഷം ഇതിനു വഴിവക ചെയ്തത്.

ശ്രീകോവിൽ നിർമ്മാണം ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഘടനയാണ്, പരശുരാമൻ നിർമ്മിച്ചതാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ സമുച്ചയത്തിന് കുറഞ്ഞത് 1000 വർഷമെങ്കിലും പഴക്കമുണ്ടെന്ന് പുരാവസ്തു ഗവേഷകർ കണക്കാക്കുന്നു. ശ്രീകോവിലിന്റെ അകം സവിശേഷമാണ്, കാരണം മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിൽ കാണാത്ത വിധം ഘടനയിൽ തന്നെ മൂന്ന് പാളികളുണ്ട്. യഥാർത്ഥ വിഗ്രഹം മൂന്നാമത്തെ പാളിക്കുള്ളിലാണ് സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. വിഗ്രഹം ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ ഒരു വലിയ പ്രതിനിധാനമാണ്, പക്ഷേ പലപ്പോഴും ചന്ദന ശിൽപത്തിന്റെ സഹായത്തോടെ കൃഷ്ണന്റെ ഒരു ശിശു രൂപമായി ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ഏകദേശം 100 സ്വർണ്ണ വിളക്കുകൾ അകത്തെ ചുറ്റമ്പലത്തെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്നു.

പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ കൂടാതെ, 4 ചെറിയ സന്നിധികൾ പ്രധാന സമുച്ചയത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഗണപതിയും ശ്രീ പത്മനാഭനും വേണ്ടിയുള്ള സന്നിധികൾ  ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അകത്തെ ചുറ്റമ്പലത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്; അയ്യപ്പനും പാർവ്വതി ദേവിക്കും വേണ്ടിയുള്ള സന്നിധികൾ നാലമ്പലത്തിനുള്ളിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

====ഇതര ആരാധനാലയങ്ങൾ====
* '''മമ്മിയൂർ ശിവക്ഷേത്രം:''' ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് 500 മീറ്റർ അകലെയാണ് വലിയ ശിവക്ഷേത്രം. ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ഉടമ ശിവനായിരുന്നുവെന്നും ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രത്തിൽ വിഷ്ണു വിഗ്രഹം സ്ഥാപിക്കാൻ അദ്ദേഹം നിലവിലെ സ്ഥലത്തേക്ക് താമസം മാറ്റാൻ തീരുമാനിച്ചുവെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ ഗുരുവായൂർ ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുന്ന എല്ലാ ഭക്തരും തീർത്ഥാടനം പൂർത്തിയാക്കാൻ പട്ടണം വിടുന്നതിനുമുമ്പ് മമ്മിയൂർ ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുന്നത് പതിവാണ്. ക്ഷേത്രത്തിൽ രണ്ട് സ്വതന്ത്ര ക്ഷേത്രങ്ങളുണ്ട്, ഒന്ന് ശിവനും ഒന്ന് വിഷ്ണുവിനും. വലിയ ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് ഈ ക്ഷേത്രം വളരെ പ്രശസ്തമാണ്.
* '''പാർത്ഥസാരഥി ക്ഷേത്രം:''' ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഒരു കിലോമീറ്റർ അകലെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് തീർച്ചയായും കാണേണ്ട ഒരു ക്ഷേത്രമാണ്. പ്രധാന ശ്രീകോവിൽ ഒരു രഥത്തിന്റെ രൂപത്തിലും ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ പാർത്ഥസാരഥിയുടെ രൂപത്തിലും ഇരുന്ന് അർജുനന് ഗീതോപദേശം നൽകുന്നു. കൃഷ്ണൻ ഗീത പാരായണം ചെയ്യുന്നതും അർജുനൻ അത് കേൾക്കുന്നതുമാണ് പ്രധാന വിഗ്രഹങ്ങൾ.
* '''തിരുമല വെങ്കിടാചലപതി ക്ഷേത്രം:''' തിരുപ്പതി വെങ്കിടാചലപതിക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ ക്ഷേത്രം, തെലുങ്ക് തീർത്ഥാടകർ ശ്രീകൃഷ്ണനോടുള്ള ഭക്തിയുടെ പ്രതീകമായി സ്ഥാപിച്ചതാണ്.
* '''പാലയൂർ പള്ളി:''' ഗുരുവയൂരിൽ നിന്നും ഏകദേശം മൂന്ന് കിലോമീറ്റർ അകലെ പാലയൂർ എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്ഥിതി ചെയുന്നു. സെൻ്റ് തോമസ് സൈറോ- മലബാർ ചർച്ച് ഭാരതത്തിലെ ആദ്യ ക്രിസ്തീയ ദേവാലയങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്. ക്രി.വ 52-ൽ തോമാശ്ലീഹ സ്ഥാപിച്ചതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ തോമാശ്ലീഹായുടെ പ്രതിമ ഇവിടെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

==== മറ്റു സ്ഥലങ്ങൾ ====

* '''[[:ml:പുന്നത്തൂർ_കോട്ട|പുന്നത്തൂർ കോട്ട]]:''' ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് മൂന്ന് കിലോമീറ്റർ അകലെ  കോട്ടപ്പടി എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. കേരളത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയതെന്ന് പ്രശസ്തിയാർജ്ജിച്ച ആനവളർത്തൽ കേന്ദ്രമാണ്. ഇത് ഗുരുവായൂർ ദ്വേവസത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിൽ ആകുന്നു.
* '''ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യുട്ട് ഒഫ് മ്യുറൽ പെയിന്റിങ്ങ്:'''  ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രതിൻ ഉള്ളിൽ തന്നെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഗുരുവായൂർ ദ്വേവസത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിൽ 1989ൽ തുടങ്ങി. കെരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത ഗുരുകുല സമ്പ്രദായം രീതിയിൽ മ്യുറൽ പരിശിലനം നൽകുന്നു. 
* '''ചാവക്കാട് ബീച്ച്:''' ഗുരുവായൂർ നിന്നും 4 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ചാവക്കാട് ബീച്ച്. ഇന്ത്യയുടെ പടിഞ്ഞാറേ തീരത്തെ ഏറ്റവും സുന്ദരമായ കടൽത്തീരങ്ങളിൽ ഒന്നായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. 

==ചെയ്യുക==

==വാങ്ങുക==

==കഴിക്കുക==

==കുടിക്കുക==

==ഉറങ്ങുക==

==ബന്ധപ്പെടുക==
ഗുരുവായൂർ യാത്രക്കാരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം പൊതുവേ സുരക്ഷിതമായ ഒരു സ്ഥലമാണ്. 

* {{Listing
| name=ഗുരുവായൂർ പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ | url=https://ps.keralapolice.gov.in/guruvayoor-ps/about | email=shogvyrtsr.pol@kerala.gov.in
| address= | lat =10.612185 | long =76.045842 | directions=
| phone=+91 488 523-0100 | tollfree=  | fax=
| hours=24 x 7 എല്ലാ ദിവസവും | price=
| content=
}}
* {{Listing
| name=സംയോജിത അടിയന്തര സഹായം | url=https://112.gov.in/faq | email=
| address= | lat = | long = | directions=
| phone= 1-1-2| tollfree=  | fax=
| hours=ഏത് നേരവും | price=
| content=പോലീസ്, ആംബുലൻസ്, ഫയർഫോഴ്‌സ് തുടങ്ങിയ വിവിധ അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ സഹായം ലഭിക്കുന്നതിനായി അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും എളുപ്പത്തിൽ ഓർമ്മിക്കാവുന്നതുമായ ഒരു അടിയന്തര നമ്പറാണിത്. 
}}
===അടിയന്തര ഹെല്പ് ലൈനുകൾ===
** പോലീസ്: 1-0-0 
** തീ പിടിത്തം, രക്ഷപ്പെടുത്തൽ: 1-0-1
** ആംബുലൻസ്: 1-0-2
** വനിതകൾക്ക് : 1-8-1 അല്ലെങ്കിൽ 1-0-9-1
** റോഡപകടം: 1-0-7-3

==അടുത്ത യാത്ര==

{{IsPartOf|തൃശ്ശൂർ ജില്ല}} 
{{Outlinecity}}
{{Geo|10.5950|76.0437|zoom=13}}</text>
      <sha1>gvv2hp6rkdab9dkjmy5wtzlsyg6p4jg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തമിഴ്‌നാട്</title>
    <ns>0</ns>
    <id>681</id>
    <revision>
      <id>9373</id>
      <parentid>9138</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:04:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="163377" sha1="j2kcwbyw0qecgy2kqi63sn2ngwgn5fw" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Tamil Nadu banner.jpg|pgname=തമിഴ്‌നാട്}}
[[പ്രമാണം:Tamil Nadu in India (disputed hatched).svg|thumb|ഇന്ത്യയിലെ തമിഴ്‌നാട്]]
'''തമിഴ്‌നാട്''' ({{Lang|en|Tamil Nadu}}), ({{Lang|ta|தமிழ்நாடு}}), തമിഴരുടെ നാട്, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയുടെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള ഒരു സംസ്ഥാനമാണ്. ക്ഷേത്രങ്ങൾ, വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷണം, സിനിമകൾ, ക്ലാസിക്കൽ ഇന്ത്യൻ നൃത്തം, കർണാടക സംഗീതം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ് ഇത്. പുരാതന, മധ്യകാല ഇന്ത്യ കാലഘട്ടത്തിൽ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച പ്രശസ്തമായ ചേര, ചോള, പാണ്ഡ്യ, പല്ലവ രാജ്യങ്ങളുടെ ചരിത്രപരമായ ആസ്ഥാനമാണിത്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
|region1name = [[മധ്യ തമിഴ്‌നാട്]]
|region1color={{StdColor|t1}}
|region1items=കരൂർ, നാമക്കൽ, പെരമ്പലൂർ, സേലം, തൃശ്നാപ്പള്ളി
|region1description=

|region2name = [[തമിഴ്‌നാട് മധ്യ തീരം]]
|region2color={{StdColor|t2}}
|region2items=അരിയലൂർ, കടലൂർ, കള്ളക്കുറിച്ചി, പുതുച്ചേരി, വിഴുപ്പുരം
|region2description=

|region3name = [[നീലഗിരി]]
|region3color={{StdColor|t3}}
|region3items= ഊട്ടി, കുന്നൂർ, കോത്തഗിരി
|region3description=

|region4name = [[വടക്കൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region4color={{StdColor|t4}}
|region4items=ധർമ്മപുരി, കൃഷ്ണഗിരി, റാണിപ്പേട്ട, തിരുപ്പത്തൂർ, തിരുവണ്ണാമല, വേലൂർ
|region4description=

|region5name = [[തമിഴ്‌നാട് വടക്കൻ തീരം]]
|region5color={{StdColor|t5}}
|region5items=ചെങ്കൽപേട്ട, ചെന്നൈ, കാഞ്ചിപുരം, തിരുവള്ളൂർ
|region5description=

|region6name = [[തമിഴ്‌നാട് തെക്കേ അറ്റം]]
|region6color={{StdColor|t6}}
|region6items=കന്യാകുമരി, തെൻകാശി, തൂത്തുക്കുടി, തിരുനെൽവേലി
|region6description=

|region7name = [[തമിഴ്‌നാട് തെക്കൻ തീരം]]
|region7color={{StdColor|t7}}
|region7items=കാരൈക്കാൽ, മയിലാടുതുറൈ, നാഗപട്ടണം, പുതുക്കോട്ട, രാമനാഥപുരം, ശിവഗംഗ, തഞ്ചാവൂർ, തിരുവാരൂർ
|region7description=

|region8name = [[തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region8color={{StdColor|t8}}
|region8items= ദിണ്ടിഗൽ, മധുര, തേനി, വിരുദുനഗർ
|region8description=

|region9name = [[പടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region9color={{StdColor|t9}}
|region9items= കോയമ്പത്തൂർ, ഈറോഡ്, തിരുപ്പൂർ
|region9description=
}}

===ജില്ലകൾ===
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
# [[അരിയലൂർ]]
# [[ചെങ്കൽപട്ട്]]
# [[ചെന്നൈ]]
# [[കോയമ്പത്തൂർ]]
# [[കടലൂർ]]
# [[ധർമ്മപുരി]]
# [[ദിണ്ടിഗൽ]]
# [[ഈറോഡ്]]
# [[കള്ളക്കുറിച്ചി]]
# [[കാഞ്ചിപുരം]]
# [[കന്യാകുമരി]]
# [[കരൂർ]]
# [[കൃഷ്ണഗിരി]]
# [[മധുര]]
# [[മയിലാടുതുറൈ]]
# [[നാഗപട്ടണം]]
# [[നാമക്കൽ]]
# [[നീലഗിരി]]
# [[പെരമ്പലൂർ]]
# [[പുതുക്കോട്ട]]
# [[രാമനാഥപുരം]]
# [[രാണിപ്പേട്ട]]
# [[സേലം]]
# [[ശിവഗംഗ]]
# [[തെങ്കാശി]]
# [[തഞ്ചാവൂർ]]
# [[തേനി]]
# [[തൂത്തുക്കുടി]]
# [[തൃശ്ശ്നാപ്പള്ളി]]
# [[തിരുനെൽവേലി]]
# [[തിരുപ്പത്തൂർ]]
# [[തിരുപ്പൂർ]]
# [[തിരുവള്ളൂർ]]
# [[തിരുവണ്ണാമലൈ]]
# [[തിരുവാരൂർ]]
# [[വേലൂർ]]
# [[വിഴുപ്പുരം]]
# [[വിരുദുനഗർ]]
{{Div col end}}

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Chennai Kathipara bridge.jpg|thumb|250px|[[ചെന്നൈ]], ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും തലസ്ഥാനവും]]
[[പ്രമാണം:Ooty hill view.jpg|thumb|250px|[ഊട്ടി കുന്നിൻ കാഴ്ച]]

ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒമ്പത് നഗരങ്ങൾ ഇതാ.
* {{Marker|type=city|name=[[ചെന്നൈ]]|wikidata=Q1352}} (മദ്രാസ്) &amp;mdash; &quot;ഇന്ത്യയുടെ ഡെട്രോയിറ്റ്&quot;, തമിഴ്‌നാടിന്റെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും, ആഗോള ഐടി, ബിപിഒ ഹബ്ബും ലോകത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ബീച്ച് മറീനയും.
* {{Marker|type=city|name=[[കോയമ്പത്തൂർ]]|wikidata=Q9885}} &amp;mdash; &quot;ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മാഞ്ചസ്റ്റർ&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇവിടെ രസകരമായ നിരവധി മ്യൂസിയങ്ങളുണ്ട്.
* {{Marker|type=city|name=[[ഈറോഡ്]]|wikidata=Q9824}} &amp;mdash; മഞ്ഞൾ, പാൽ, തുണിത്തരങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പ്രധാന ഉൽപ്പാദകർ
* {{Marker|type=city|name=[[മധുര]]|wikidata=Q228405}} &amp;mdash; ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ പ്രാധാന്യമുള്ള സ്ഥലം; തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നഗരം (ക്രി.മു. നാലാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്). രസകരമായ ഫ്യൂഷൻ ഭക്ഷണം.
* {{Marker|type=city|name=[[ഊട്ടി]]|wikidata=Q9888}} (ഉദഗമണ്ഡലം) &amp;mdash; തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഒരു പ്രധാന കുന്നിൻ പ്രദേശം. നീലഗിരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് ഒരുകാലത്ത് മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസിയുടെ വേനൽക്കാല ആസ്ഥാനമായിരുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സേലം]]|wikidata=Q9863}} &amp;mdash; ഒരു പ്രധാന വ്യവസായ കേന്ദ്രം
* {{Marker|type=city|name=[[തൂത്തുക്കുടി]]|wikidata=Q41562}} &amp;mdash; ഒരു പ്രധാന തുറമുഖം. ജല കായിക വിനോദങ്ങൾ, പക്ഷിനിരീക്ഷണം, കൊളോണിയൽ പൈതൃകം
* {{Marker|type=city|name=[[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]]|wikidata=Q207754}} &amp;mdash; കാർഷിക, മത പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[തിരുപ്പൂർ]]|wikidata=Q836527}} &amp;mdash; ആഗോള തുണിത്തരങ്ങളുടെയും തുന്നിയതുണിവകകളുടെയും കേന്ദ്രം

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* {{Marker|name=ആനമല വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയോദ്യാനവും|wikidata=Q1661434}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, ഇന്ത്യൻ വേഴാമ്പൽ, സിംഹവാലൻ മക്കാക്ക് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ ഇനങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രം. ആനമല മലനിരകളിലാണ് ഈ ഉദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
* {{Marker|name=ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q648548}} &amp;mdash; ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ പാർക്കുകളിൽ ഒന്നായ [[ചെന്നൈ]] നഗരത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനത്തിന് അടുത്താണ് പാമ്പുദ്യാനം, ഉദ്യാനത്തിനുള്ളിൽ ഒരു കുട്ടികളുടെ ഉദ്യാനവും (മൃഗശാല) ഉണ്ട്.
* {{Marker|name=മാന്നാർ ഉൾക്കടൽ മറൈൻ ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q5617576}} &amp;mdash; കടൽ സസ്തനിയായ ഡുഗോങ്ങിന് കണ്ടൽക്കാടുകൾ പ്രധാന ഭക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. സമുദ്ര, വേലിയേറ്റ, തീരദേശ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളും ഈ ഉദ്യാനത്തിലുണ്ട്. ഗ്ലാസ്-ബോട്ടം ബോട്ടുകൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. പവിഴപ്പുറ്റ് ഖനനം ഈ ഉദ്യാനത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളെ നശിപ്പിച്ചു.
* {{Marker|name=[[മുതുമല ദേശീയോദ്യാനം]]|wikidata=Q2372700}} &amp;mdash; വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങളെ ഇവിടെ കാണാം, കൂടാതെ ആന സഫാരിയിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള അവസരവും ഇവിടെയുണ്ട്.
* {{Marker|name=മുകുർത്തി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q2985390}} &amp;mdash; മുൻപ് നീലഗിരി താർ ദേശീയോദ്യാനം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന നിരവധി ജീവജാലങ്ങളുടെയും അതിലെ സസ്തനി ആകർഷണമായ നീലഗിരി താറിന്റെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്.
* {{Marker|name=പഴനി കുന്നുകൾ വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയ ഉദ്യാനവും|wikidata=Q3696260}} &amp;mdash; ഈ ഉദ്യാനത്തിൽ നിരവധി പർവതങ്ങളും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും കൂടാതെ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങൾ, സസ്തനികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ എന്നിവയുണ്ട്. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ പൂക്കുന്ന കുറിഞ്ഞി എന്ന പൂവ് ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|name=സത്യമംഗലം കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q2226064}} &amp;mdash; നീലഗിരി ജൈവമണ്ഡല സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഈ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ആനകളുടെ എണ്ണം കൂടുതലാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും കിഴക്കൻ ഘട്ടത്തിനും ഇടയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ഉദ്യാനത്തിൽ കടുവയുടെയും പുള്ളിപ്പുലിയുടെയും ഗണ്യമായ സംഖ്യയുണ്ട്.
* {{Marker|name=കളക്കാട് മുണ്ടന്തുറ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q3936889}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, സിംഹവാലൻ മക്കാക്ക്, പുള്ളിപ്പുലി, അപൂർവ മലബാർ അണ്ണാൻ തുടങ്ങി വിവിധ ഇനങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രം. തിരുനെൽവേലി ജില്ലയിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലും തെക്കൻ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലാണ് ഈ ഉദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:Ooty 15.jpg|thumbnail|Tamils are warm and friendly people]]
വ്യാവസായിക അടിത്തറ, ഉയർന്ന സാക്ഷരതാ നിരക്ക്, സമ്പന്നമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം എന്നിവയാൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയിലെ കൂടുതൽ സാമ്പത്തികമായി വികസിത സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തമിഴ്‌നാട്.

===തമിഴ് ഭാഷ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണ് '''തമിഴ്''' ഭാഷ. തമിഴ് സംസ്കാരത്തിന് ദീർഘവും തുടർച്ചയായതുമായ ചരിത്രമുണ്ട്. ഈ പ്രദേശം നിരവധി പ്രമുഖ രാജ്യങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനമായിരുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്ത്യൻ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള രാജവംശങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന '''''ചോഴ സാമ്രാജ്യം'''''. [[പ്രമാണം:Tamil palm-leaf manuscript of Tolkāppiyam.jpg|thumb|500px|തൊൽക്കാപ്പിയത്തിന്റെ തമിഴ് പനയോല കൈയെഴുത്തുപ്രതി]]

3,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ചുരുക്കം ചില ശ്രേഷ്ഠ ഭാഷകളിൽ ഒന്നായ '''[[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]]''' ഭാഷയെക്കുറിച്ച് തമിഴർക്ക് അതിയായ അഭിമാനമുണ്ട്. ഇത് ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ബന്ധമില്ലാത്തതാണ്, പകരം തെലുങ്ക്, മലയാളം, കന്നഡ തുടങ്ങിയ ഭാഷകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. തമിഴിലെ കുറച്ച് വാക്കുകൾ പഠിക്കുന്നത് തീർച്ചയായും നാട്ടുകാർക്ക് നിങ്ങളെ പ്രിയങ്കരമാക്കും. 

===കാലാവസ്ഥ===
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യേകതകൾ കാരണം കേരളത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കാലാവസ്ഥയാണ് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അനുഭവപ്പെടാറുള്ളത്.

====തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന കാലാവസ്ഥാ വിഭാഗങ്ങൾ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കാലാവസ്ഥയെ പ്രധാനമായും നാലായി തിരിക്കാം.
* '''ശൈത്യകാലം (ജനുവരി മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെ):''' ഈ സമയത്ത് കാലാവസ്ഥ വളരെ സുഖകരമായിരിക്കും. താപനില ഏകദേശം 12°C മുതൽ 25°C വരെ ആയിരിക്കും. ഊട്ടി, കൊടൈക്കാനൽ തുടങ്ങിയ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഈ സമയത്ത് നല്ല തണുപ്പ് അനുഭവപ്പെടും.
* '''വേനൽക്കാലം (മാർച്ച് മുതൽ മെയ് വരെ):''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചൂട് അനുഭവപ്പെടുന്ന സമയമാണിത്. ഉൾനാടൻ ജില്ലകളിൽ താപനില 40°C കടക്കാറുണ്ട്. തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ ഈർപ്പമുള്ള കാലാവസ്ഥയായിരിക്കും. 
* '''തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ കാലവർഷം (ജൂൺ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ):''' കേരളത്തിൽ കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്ന ഈ സമയത്ത് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ താരതമ്യേന മഴ കുറവായിരിക്കും. പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകൾ മഴമേഘങ്ങളെ തടയുന്നതാണ് ഇതിന് കാരണം. എന്നാൽ ചില അതിർത്തി ജില്ലകളിൽ ഈ സമയത്ത് മഴ ലഭിക്കാറുണ്ട്.
* '''വടക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം (ഒക്ടോബർ മുതൽ ഡിസംബർ വരെ):''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന മഴക്കാലമാണിത്. തമിഴ്‌നാടിന് ആവശ്യമായ മഴയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ലഭിക്കുന്നത് ഈ തുലാവർഷത്തിലാണ്. ചെന്നൈ ഉൾപ്പെടെയുള്ള തീരദേശങ്ങളിൽ ഈ സമയത്ത് കനത്ത മഴയും ചുഴലിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.

==എത്തിച്ചേരുക==

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Chennai airport front view.jpeg|thumb|250px|[[ചെന്നൈ]] അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പ്രധാന വ്യോമയാന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്]]
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അഞ്ച് വിമാനത്താവളങ്ങളുണ്ട്:
* ചെന്നൈ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|MAA}}), [[ചെന്നൈ]]
* കോയമ്പത്തൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CJB}}), [[കോയമ്പത്തൂർ]]
* മധുര വിമാനത്താവളം ({{IATA|IXM}}), [[മധുര]]
* തിരുച്ചിറപ്പള്ളി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|TRZ}}), [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]]
* തൂത്തുക്കുടി വിമാനത്താവളം ({{IATA|TCR}}), [[തൂത്തുക്കുടി]]

===ജല മാർഗ്ഗം===
====ചെന്നൈ പ്രധാന തുറമുഖം====
വലിയ തോതിലുള്ള സമുദ്ര യാത്രയ്ക്കുള്ള പ്രധാന കവാടമെന്ന നിലയിൽ, ഉയർന്ന ശേഷിയുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര നീക്കങ്ങളിൽ ചെന്നൈ തുറമുഖം വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയിട്ടുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Madras Port In 1996.jpg|thumb|250px|1996 ൽ ചെന്നൈ തുറമുഖം]]
* '''''അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനൽ:''''' ഒരേസമയം 1,800 യാത്രക്കാരിലേക്ക് ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി അടുത്തിടെ വികസിപ്പിച്ചത് (2025 അവസാനത്തോടെ പൂർത്തിയായി). ആധുനികവൽക്കരിച്ച ബയോമെട്രിക് ഇമിഗ്രേഷൻ ഗേറ്റുകൾ, ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ സോണുകൾ, പ്രത്യേക സ്ക്രീനിംഗ് ഏരിയകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

* '''''ആൻഡമാൻ &amp; നിക്കോബാർ ടെർമിനൽ:''''' ചെന്നൈ-പോർട്ട് ബ്ലെയർ റൂട്ടിനായി പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത പുതുതായി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത ടെർമിനൽ (ജനുവരി 2026), പ്രത്യേക ബോർഡിംഗ് പാലങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ആഭ്യന്തര തീരദേശ യാത്ര സുഗമമാക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ആഡംബര അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസുകൾ (സിംഗപ്പൂർ, മാലിദ്വീപ്, കൊളംബോ), വലിയ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യാത്രാ കപ്പലുകൾ.

====വി.ഒ. ചിദംബരനാർ തുറമുഖം (തൂത്തുക്കുടി - പ്രധാന തുറമുഖം)====
ഈ തുറമുഖം തെക്കൻ മേഖലയിലെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു, പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റിയിലും പ്രത്യേക ഫെറി സേവനങ്ങളിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Tuticorin - crowded boat landing LCCN2004707646.jpg|thumb|250px|1895-ൽ തൂത്തുക്കുടി തുറമുഖത്ത് തിരക്കേറിയ ബോട്ട് അടുക്കുന്നു ]]
* '''''പാസഞ്ചർ ടെർമിനൽ:''''' 4 ഇമിഗ്രേഷൻ ക്യാബിനുകളും 4 കസ്റ്റംസ് കൗണ്ടറുകളുമുള്ള വിപുലമായ 3,800 ചതുരശ്ര മീറ്റർ സൗകര്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

* '''''തൂത്തുക്കുടി-കൊളംബോ ഫെറി:''''' 10-12 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഏകദേശം 152 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന മുൻനിര റൂട്ട്. വ്യാപാര-ടൂറിസത്തിനും പ്രാദേശിക യാത്രക്കാർക്കും ഇത് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ശ്രീലങ്കയിലേക്കുള്ള പ്രാദേശിക ഫെറികളും ഇടത്തരം ക്രൂയിസ് കപ്പലുകളും.

====നാഗപട്ടണം തുറമുഖം====
തമിഴ്‌നാട് സമുദ്ര ബോർഡിന് (TNMB) കീഴിൽ, അതിവേഗ പ്രാദേശിക യാത്രക്കാർക്കുള്ള പ്രവേശനത്തിന് ഏറ്റവും സജീവമായ കേന്ദ്രമായി നാഗപട്ടണം മാറിയിരിക്കുന്നു.

* '''''ഇന്തോ-ലങ്ക ഫെറി സർവീസ്:''''' ''കാങ്കേശന്തുറൈ'' യിലേക്ക് (ജാഫ്ന) ഒരു അതിവേഗ ക്രാഫ്റ്റ് (HSC) സർവീസ് നടത്തുന്നു. യാത്രയ്ക്ക് ഏകദേശം 3.5 മണിക്കൂർ എടുക്കും.

* '''''സൗകര്യങ്ങൾ:''''' ദ്രുതഗതിയിലുള്ള യാത്രയ്ക്കായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത സംയോജിത കസ്റ്റംസ്, ഇമിഗ്രേഷൻ, ക്വാറന്റൈൻ (CIQ) സൗകര്യങ്ങളുള്ള ഒരു പ്രത്യേക പാസഞ്ചർ ടെർമിനൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ഹ്രസ്വ-ദൂര അന്താരാഷ്ട്ര ഫെറികളും തീർത്ഥാടക യാത്രയും.
====കടലൂർ തുറമുഖം====
കടലൂർ നിലവിൽ ഒരു കാർഗോ തുറമുഖത്തിൽ നിന്ന് ബഹുവിധ സൗകര്യത്തിലേക്ക് മാറുകയാണ്.
[[പ്രമാണം:CUPJ NameBoard1.jpg|thumb|250px|കടലൂർ പോർട്ട് ജംഗ്ഷൻ നാമഫലകം]]
* '''''യാത്രാ സൗകര്യങ്ങൾ:''''' 2025 ൽ പൂർത്തിയായ പ്രധാന ഡ്രെഡ്ജിംഗും ബ്രേക്ക് വാട്ടർ നിർമ്മാണവും മൂലം, തുറമുഖം ഇപ്പോൾ ചെറിയ യാത്രാ കപ്പലുകളും തീരദേശ ഫെറികളും കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ സജ്ജമാണ്.

* '''''തീരദേശ കണക്റ്റിവിറ്റി:''''' ചെന്നൈയ്ക്കും പുതുച്ചേരിക്കും / നാഗപട്ടണത്തിനും ഇടയിലുള്ള സർവീസുകൾക്കുള്ള ഒരു ബാക്കപ്പ് അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിതീയ പോയിന്റായി പലപ്പോഴും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ചെറിയ പാസഞ്ചർ ക്രാഫ്റ്റുകൾ, സ്വകാര്യ യാച്ചുകൾ, ഭാവിയിലെ സാധ്യതയുള്ള പ്രാദേശിക ഫെറി ലിങ്കുകൾ.

====രാമേശ്വരം / ധനുഷ്കോടി (ഉയർന്നുവരുന്നു)====
പരമ്പരാഗതമായി ചെറുകിട കപ്പലുകൾക്ക് വേണ്ടിയാണെങ്കിലും, 2026 രാമേശ്വരം-തലൈമന്നാർ ഫെറി ലിങ്ക് പ്രവർത്തനക്ഷമമാകും.

* '''''പ്രവേശനത്തിന്റെ സ്വഭാവം:''''' ഇന്ത്യയ്ക്കും ശ്രീലങ്കയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള മതപരമായ വിനോദസഞ്ചാരത്തിലും പൈതൃക യാത്രയിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക ചാനലാണിത്.

* '''''വികാസനില:''''' സ്റ്റേറ്റ് കോസ്റ്റൽ സെക്യൂരിറ്റി ഗ്രൂപ്പ് നിയന്ത്രിക്കുന്ന അടിസ്ഥാന ഇമിഗ്രേഷൻ, സുരക്ഷാ ചെക്ക്‌പോസ്റ്റുകളുള്ള ഒരു സമർപ്പിത ജെട്ടി വഴിയാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

===റയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Coimbatore junction.jpg|thumb|250px|[[കോയമ്പത്തൂർ]] ജംഗ്ഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്]]
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ദക്ഷിണ റെയിൽവേ സർവീസ് നടത്തുന്നു, കൂടാതെ രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള എല്ലാ പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളുമായും ഇത് നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാന ജംഗ്ഷനുകൾ [[ചെന്നൈ]], [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[ഈറോഡ്]], [[സേലം]], [[മധുര]], [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]], [[തിരുനെൽവേലി]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

===റോഡ് മാർഗ്ഗം===
ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഹൈവേകളുടെ ശൃംഖലയായ സുവർണ്ണ ചതുർഭുജ പദ്ധതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ് [[ചെന്നൈ]]. മറ്റെല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളും ദേശീയ, സംസ്ഥാന പാതകളാൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പൊതുഗതാഗത സംവിധാനം നന്നായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്: ഒരു സംസ്ഥാന ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും തിരിച്ചും ബസുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. മിക്ക പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾക്കിടയിലും നിരവധി സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത ബസുകളും സർവീസ് നടത്തുന്നു. മിക്ക ഇന്റർസിറ്റി ബസുകളും പൂർണ്ണമായും തിരക്കിലാണ്, മുൻകൂട്ടി ടിക്കറ്റ് റിസർവ് ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്. മെട്രോപൊളിറ്റൻ ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ ബസുകൾ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലെ ഇൻട്രാ-സിറ്റി റൂട്ടുകളിലാണ്, അവ വിലകുറഞ്ഞതാണ്. [https://www.tnstc.in/OTRSOnline/ എസ്ഇസിടി] വഴി സർക്കാർ ബസുകൾക്കായി നിങ്ങൾക്ക് ഓൺലൈനായി ബസ് ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യാം, കൂടാതെ സ്വകാര്യ ബസുകൾക്ക് [https://www.redbus.in റെഡ്ബസ്], [https://www.abhibus.com അഭിബസ്] എന്നിവ പോലുള്ള ഐശ്ചികങ്ങൾ ഉണ്ട്.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
പുരാതന പൈതൃകവും ആധുനിക അനുഭവ യാത്രയും സമന്വയിപ്പിക്കുന്ന വൈവിധ്യമാർന്നതും വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ ടൂറിസം മേഖലകൾ തമിഴ്‌നാട് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. യുനെസ്‌കോയുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ട ചോള ക്ഷേത്രങ്ങളും മഹാബലിപുരത്തിന്റെ പാറക്കെട്ടുകളിൽ നിന്നുള്ള അത്ഭുതങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ സംസ്ഥാനം ആത്മീയ, പൈതൃക ടൂറിസത്തിന് ഒരു പ്രധാന ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായി തുടരുന്നു. അതേസമയം, ഇന്ത്യയുടെ മെഡിക്കൽ യാത്രാ വിഹിതത്തിന്റെ ഏകദേശം 40% വരുന്ന മെഡിക്കൽ, വെൽനസ് ടൂറിസത്തിൽ ഒരു നേതാവായി ഉയർന്നുവരുന്നു. 

പൊതികൈ മലൈയിലെ പുതിയ പർവത പാതകൾ പോലുള്ള പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇക്കോ-ടൂറിസവും സാഹസിക കേന്ദ്രങ്ങളും ചേർന്ന് തീരദേശ, ക്രൂയിസ് ടൂറിസം സംരംഭങ്ങളിലൂടെ അതിന്റെ 1,076 കിലോമീറ്റർ തീരപ്രദേശം പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ, സംസ്ഥാനം മീറ്റിംഗുകൾ, പ്രോത്സാഹനങ്ങൾ, സമ്മേളനങ്ങൾ, പ്രദർശനങ്ങൾ (MICE), കലൈഞ്ജർ ശതാബ്ദി ജല്ലിക്കട്ട് അരീന അവതരിപ്പിക്കുന്ന സ്‌പോർട്‌സ് ടൂറിസം, ഗ്രാമീണ തോട്ടം ടൂറിസം തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക വിഭാഗങ്ങൾ ആക്രമണാത്മകമായി വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇവയെല്ലാം ഈ മേഖലയെ ആഗോളതലത്തിൽ മത്സരാധിഷ്ഠിതമായ ഒരു അനുഭവ കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുന്നതിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തിരിക്കുന്ന ശക്തമായ നയ ചട്ടക്കൂടിന്റെ പിന്തുണയോടെയാണ്.

===തമിഴ്‌നാട് ടൂറിസം ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ===
[[പ്രമാണം:Image of TTDC bus.jpg|thumb|250px|തമിഴ്നാട് ടൂറിസം ബസ്]]
1971-ൽ സ്ഥാപിതമായ [http://www.tamilnadutourism.org/ തമിഴ്നാട് ടൂറിസം ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ] (TTDC) സംസ്ഥാനത്തെ ടൂറിസത്തിന്റെ പ്രാഥമിക വാണിജ്യ ചാലകശക്തിയാണ്, 50-ലധികം &quot;ഹോട്ടൽ തമിഴ്‌നാട്&quot; പ്രോപ്പർട്ടികൾ, ബോട്ട് ഹൗസുകൾ, ക്യൂറേറ്റഡ് ടൂർ പാക്കേജുകൾ എന്നിവയുടെ വിപുലമായ ശൃംഖല കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. 

നിലവിലെ നേതൃത്വത്തിൽ, TTDC ഒരു ഫെസിലിറ്റേറ്റർ റോളിലേക്ക് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, 2026 ലെ ആഗോള ടൂറിസം ഉച്ചകോടിയിൽ നേടിയ സ്വകാര്യ നിക്ഷേപങ്ങളിൽ ₹22,700 കോടിയുടെ മേൽനോട്ടം വഹിക്കാൻ അടുത്തിടെ ഒരു ടൂറിസം ഫെസിലിറ്റേഷൻ സെൽ സ്ഥാപിച്ചു. രണ്ടു വർഷങ്ങളിൽ ഒരിക്കൽ വരുന്ന &quot;തമിഴ് ബിനാലെ&quot; കലാമേള, മാമല്ലപുരം, കന്യാകുമാരി എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഐക്കണിക് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളുടെ വികസനം തുടങ്ങിയ ഉയർന്ന സ്വാധീനമുള്ള പദ്ധതികളിലും, സംസ്ഥാനത്തിന്റെ യാത്രാ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ നവീകരിക്കുന്നതിനായി കാരവൻ ടൂറിസം, ദ്വീപ്-ഗ്രൗണ്ട് എക്സിബിഷനുകൾ തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക ഓഫറുകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിലുമാണ് കോർപ്പറേഷൻ നിലവിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
2026-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സങ്കീർണ്ണവും ഇടതൂർന്നതുമായ പ്രാദേശിക ഗതാഗത ശൃംഖലകളിലൊന്ന് തമിഴ്‌നാട് നിലനിർത്തുന്നു, വൻതോതിലുള്ള സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ബസ് സർവീസുകൾ, വിശാലമായ സബർബൻ, മെയിൻലൈൻ റെയിൽ സംവിധാനം, അതിവേഗം വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന അതിവേഗ റോഡ് ഇടനാഴികൾ എന്നിവയുടെ സംയോജനമാണ് ഇതിന്റെ സവിശേഷത.

വ്യാവസായിക കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും നഗര കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും ഇടയിലുള്ള യാത്രാ സമയം കുറയ്ക്കുന്നതിന് ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള ഒരു മൾട്ടി-മോഡൽ സമീപനത്തിലൂടെയാണ് നെറ്റ്‌വർക്ക് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്.

=====റോഡ് ശൃംഖലയും ബസ് സേവനങ്ങളും=====
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന റോഡ് സാന്ദ്രത തമിഴ്‌നാട്ടിലാണ്, മൊത്തം ശൃംഖല 260,000 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതലാണ്.
[[പ്രമാണം:AC Seater bus.jpg|thumb|250px|SETC യുടെ AC സീറ്റർ ബസ്]]
* '''''ടിഎൻഎസ്ടിസി (TNSTC) &amp; എസ്ഇടിസി (SETC):''''' തമിഴ്‌നാട് സ്റ്റേറ്റ് ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ 20,000-ത്തിലധികം ബസുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു, മിക്കവാറും എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങളെയും അടുത്തുള്ള പട്ടണവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. എസ്ഇടിസി (സ്റ്റേറ്റ് എക്സ്പ്രസ്) ദീർഘദൂര ഇന്റർ-സിറ്റി യാത്രകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു (ഉദാ. ചെന്നൈ മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ).

* '''''സ്വകാര്യ ഓമ്‌നിബസുകൾ:''''' ശക്തമായ ഒരു സ്വകാര്യ മേഖല ആഡംബര സ്ലീപ്പർ, എസി കോച്ചുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു, പ്രധാനമായും കോയമ്പേട് (KCBT), പുതുതായി പ്രവർത്തനക്ഷമമായ കീളമ്പാക്കം ബസ് ടെർമിനസ് തുടങ്ങിയ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

* '''''2026 ലെ പ്രധാന പദ്ധതികൾ:''''' * ചെന്നൈ പെരിഫറൽ റിംഗ് റോഡ് (CPRR): മാമല്ലപുരത്തെ കാട്ടുപ്പള്ളി തുറമുഖവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സംസ്ഥാനത്തെ ആദ്യത്തെ 10-വരി എക്സ്പ്രസ് വേ (133 കിലോമീറ്റർ) 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ അതിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടങ്ങൾ തുറന്നു.
[[പ്രമാണം:Map Bengaluru-Chennai Expressway.svg|thumb|250px|ബെംഗളൂരു ചെന്നൈ എക്‌സ്‌പ്രസ്‌വേ ഭൂപടം]]
* '''''ബംഗളൂരു-ചെന്നൈ എക്സ്പ്രസ് വേ (NE-7):''''' ഈ 258 കിലോമീറ്റർ ഇടനാഴി പൂർണ്ണമായി പൂർത്തീകരണത്തിലേക്ക് അടുക്കുന്നു (ലക്ഷ്യം ജൂലൈ 2026), രണ്ട് നഗരങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള യാത്രാ സമയം 2.5 മണിക്കൂറിൽ താഴെയായി കുറയ്ക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.

=====റെയിൽ ശൃംഖല (സതേൺ റെയിൽവേ)=====
ദക്ഷിണ റെയിൽവേ മേഖലയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള തമിഴ്‌നാടിന്റെ റെയിൽ ശൃംഖല ചരക്കുകളുടെയും യാത്രക്കാരുടെയും ജീവനാഡിയാണ്.

* '''''സബർബൻ റെയിൽ:''''' ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ സബർബൻ ശൃംഖലയാണ് ചെന്നൈയിലുള്ളത്, നാല് പ്രധാന ലൈനുകളിലായി (വടക്ക്, തെക്ക്, പടിഞ്ഞാറ്, എംആർടിഎസ്) 2.5 ദശലക്ഷത്തിലധികം ദൈനംദിന യാത്രക്കാർക്ക് സേവനം നൽകുന്നു. 2026 ൽ, ബീച്ച്-ചെങ്കൽപ്പട്ടു പാതയിൽ പൂർണ്ണമായും എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത ഇഎംയു റേക്കുകൾ അവതരിപ്പിച്ചു.

* '''''വന്ദേ ഭാരത് &amp; മെമു:''''' അതിവേഗ ''വന്ദേ ഭാരത്'' ട്രെയിനുകൾ ഇപ്പോൾ ചെന്നൈയെ കോയമ്പത്തൂർ, മധുര, തിരുനെൽവേലി എന്നിവയുമായി റെക്കോർഡ് സമയത്ത് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഹ്രസ്വ ദൂര അന്തർ ജില്ലാ യാത്രയ്ക്കായി വേഗത കുറഞ്ഞ പാസഞ്ചർ റേക്കുകൾക്ക് പകരം പ്രാദേശിക &quot;മെയിൻലൈൻ ഇഎംയു&quot; (മെമു) ട്രെയിനുകൾ എത്തിയിരിക്കുന്നു.

* '''''മെട്രോ റെയിൽ വികസനം:''''' ചെന്നൈ മെട്രോ ഘട്ടം II സജീവമായ നിർമ്മാണത്തിലാണ്, എലിവേറ്റഡ് കോറിഡോർ 4 ന്റെ ഭാഗങ്ങൾ 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ പ്രവർത്തന നാഴികക്കല്ലുകൾ കൈവരിക്കുന്നു.

=====ഗാർഹിക വിമാന ശൃംഖല (പ്രാദേശിക ചിറകുകൾ)=====
നാല് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളങ്ങളും (ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി, മധുര) നിരവധി ആഭ്യന്തര വിമാനത്താവളങ്ങളും ഉള്ളതിനാൽ സംസ്ഥാനം അതുല്യമാണ്.
[[പ്രമാണം:BIAL IndiGo aircraft.jpg|thumb|250px|ബെംഗളൂരു വിമാനത്താവളത്തിൽ നിർത്തിയിട്ടിരിക്കുന്ന വിമാനം]]
* '''''ഉഡാൻ പദ്ധതി:''''' സേലം, നെയ്വേലി, തൂത്തുക്കുടി തുടങ്ങിയ ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി വർദ്ധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇത് ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് ദീർഘദൂര റോഡ് യാത്രകൾ ഒഴിവാക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നു.

* '''''ചെന്നൈ രണ്ടാമത്തെ വിമാനത്താവളം (പറന്തൂർ):''''' ഗ്രീൻഫീൽഡ് വിമാനത്താവളത്തിനായുള്ള അടിത്തറ പണിയും ഭൂമി സമാഹരണവും നിലവിലുള്ള മീനമ്പാക്കം ടെർമിനലിലെ തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള 2026-ലെ പ്രധാന കേന്ദ്രബിന്ദുക്കളാണ്.

=====ഉൾനാടൻ ജലപാതകൾ=====
ചെന്നൈയിലെ വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും പരിമിതമായ യാത്രക്കാരുടെ ചലനത്തിനുമായി ബക്കിംഗ്ഹാം കനാൽ പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കാനുള്ള പദ്ധതികൾ ''&quot;ശിങ്കാര ചെന്നൈ 2.0&quot;'' സംരംഭത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
=====നഗരത്തിനുള്ളിൽ ഗതാഗതം=====
2026-ൽ, തമിഴ്‌നാട്ടിലെ, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, മധുര തുടങ്ങിയ നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിലെ പ്രാദേശിക ഗതാഗതം, ഹൈടെക് ഉള്ളതും എന്നാൽ സങ്കീർണ്ണമായതുമായ ഒരു ആവാസവ്യവസ്ഥയായി പരിണമിച്ചു. ആപ്പ് അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും, പരമ്പരാഗത &quot;തെരുവ് വശ&quot; മോഡുകൾ അവസാന മൈൽ കണക്റ്റിവിറ്റിയുടെ നട്ടെല്ലായി തുടരുന്നു.

'''''ക്യാബ് അഗ്രഗേറ്ററുകൾ (ആപ്പ് സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ)''''': വിപണി പ്രധാനമായും അന്താരാഷ്ട്ര ഭീമന്മാരും ആഭ്യന്തര വിദഗ്ധരും ആയി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
* '''പ്രധാന കളിക്കാർ:''' ''ഉബർ, ഓല, റാപ്പിഡോ, നമ്മയാത്രി'' എന്നിവയാണ് മുൻപന്തിയിൽ. മിനി ട്രക്കുകൾക്കും വലിയ പ്രാദേശിക ഗതാഗത ആവശ്യങ്ങൾക്കും ''പോർട്ടർ'' ഒരു പ്രധാന കളിക്കാരനായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
* '''''ബൈക്ക് ടാക്‌സികൾ:''''' 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ &quot;നിയമവിരുദ്ധ&quot; ബൈക്ക് ടാക്‌സി പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കെതിരായ നിയന്ത്രണ ചർച്ചകളും സമീപകാല നടപടികളും ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, ചെന്നൈയിലെയും കോയമ്പത്തൂരിലെയും കനത്ത ഗതാഗതം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ മാർഗമായി അവ തുടരുന്നു.
* '''''സമീപകാല പ്രവണതകൾ:''''' അഗ്രഗേറ്ററുകളുടെ ചലനാത്മക വിലനിർണ്ണയത്തെ നേരിടാൻ &quot;സർക്കാർ അറിയിച്ച മിനിമം അടിസ്ഥാന നിരക്കുകൾ&quot;ക്കായി ഡ്രൈവർ യൂണിയനുകൾ അടുത്തിടെ ഒരു ശ്രമം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രതിഷേധ കാലയളവുകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് ഇടയ്ക്കിടെ പ്രാദേശികവൽക്കരിച്ച പണിമുടക്കുകളോ &quot;ആപ്പ്-സ്വിച്ച്-ഓഫുകളോ&quot; നേരിടേണ്ടി വന്നേക്കാം.
=====ഓട്ടോ റിക്ഷകൾ (&quot;മീറ്റർ&quot; vs. &quot;ഫിക്സഡ്&quot; യാഥാർത്ഥ്യം)=====
ഓട്ടോറിക്ഷകൾ സർവ്വവ്യാപിയാണെങ്കിലും രണ്ട് സമാന്തര സംവിധാനങ്ങളിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്:
[[പ്രമാണം:AutoRickshaw.jpg|thumb|250px|നിരത്തിലൂടെ ഓട്ടോറിക്ഷ]]
* '''''ആപ്പ് അധിഷ്ഠിത ഓട്ടോറിക്ഷകൾ:''''' യാത്രക്കാർ പൊതുവെ യാത്രക്കാർക്ക് ഇഷ്ടം നിരക്ക് സുതാര്യതയ്ക്കായി ഉബർ അല്ലെങ്കിൽ ഓല വഴിയുള്ള ബുക്കിംഗ് ആണ്.

* '''''റോഡരികിലെ പതിവ് ഓട്ടോറിക്ഷകൾ:''''' നിയമപരമായി മീറ്റർ ഉപയോഗിക്കേണ്ടതുണ്ടെങ്കിലും, 2026-ൽ മിക്ക ഡ്രൈവർമാരും ഇപ്പോഴും ചർച്ച ചെയ്ത നിശ്ചിത നിരക്കുകളാണ് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത്.

* '''''2026 നിരക്ക് അപ്‌ഡേറ്റ്:''''' വർഷങ്ങളോളം നിശ്ചലമായ നിരക്കുകൾക്ക് ശേഷം, പല യൂണിയനുകളും ഏകപക്ഷീയമായി ആദ്യത്തെ 1.8 കിലോമീറ്ററിന് ₹50 ഉം അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹18 ഉം അടിസ്ഥാന നിരക്കിലേക്ക് മാറി, എന്നിരുന്നാലും ഔദ്യോഗിക സർക്കാർ അറിയിപ്പ് പലപ്പോഴും നിയമപരമായ കാലതാമസങ്ങളിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു.

* '''''വൈദ്യുത ഓട്ടോറിക്ഷകൾ (ഇ-ഓട്ടോകൾ):''''' നീലയും പച്ചയും കോഡ് ചെയ്ത വൈദ്യുത ഓട്ടോകളിൽ 2026-ൽ വൻ കുതിച്ചുചാട്ടം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്, പലപ്പോഴും അൽപ്പം കുറഞ്ഞ &quot;പ്രചാരണപരമായ&quot; നിരക്കുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

=====പങ്കിട്ട് യാത്ര ചെയ്യാവുന്ന &quot;ഷെയർ ഓട്ടോ റിക്ഷകൾ&quot; (''ബജറ്റ് ജീവനാഡി'')=====
ചെന്നൈയിൽ പ്രത്യേകിച്ചും, തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി, തിരുനെൽവേലി പോലുള്ള പട്ടണങ്ങളിലും, ഷെയർ ഓട്ടോകൾ ഒരു നിർണായക അനൗദ്യോഗിക ഗതാഗത രീതിയാണ്.
[[പ്രമാണം:Share auto.jpg|thumb|250px|ഷെയർ ഓട്ടോ റിക്ഷ]]
* '''''അടിസ്ഥാനമാതൃക ഷെയർ ഓട്ടോകൾ:''''' സാധാരണയായി നിശ്ചിത റൂട്ടുകൾ പിന്തുടരുന്ന മഞ്ഞ/മഞ്ഞ-കറുത്ത വാഹനങ്ങൾ (ഉദാ. ഗിണ്ടി മുതൽ ടി. നഗർ വരെ). യാത്ര ചെയ്ത &quot;സ്റ്റേജുകളുടെ&quot; എണ്ണത്തെ ആശ്രയിച്ച് സാധാരണയായി ₹10 മുതൽ ₹30 വരെയാണ് നിരക്ക്.

*'''''ടാറ്റ മാജിക് / ആപ് സിറ്റി:''''' &quot;മിനി-ബസുകൾ&quot; പോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വലിയ 7-10 സീറ്റർ വാഹനങ്ങളാണിവ. എം‌ടി‌സി ബസുകൾ ഓടാത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ എത്തിച്ചേരുന്നതിന് അവ അവിശ്വസനീയമാംവിധം കാര്യക്ഷമമാണ്.

* '''''നിലവിലെ സ്ഥിതി:''''' 2026 മുതൽ, മികച്ച സുരക്ഷയും സ്ഥിരമായ സ്റ്റോപ്പിംഗ് പോയിന്റുകളും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന്, ചെന്നൈ യൂണിഫൈഡ് മെട്രോപൊളിറ്റൻ ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് അതോറിറ്റി (CUMTA) ഇവയെ &quot;പൊതുഗതാഗത&quot; കുടയിലേക്ക് ഔപചാരികമാക്കാൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

=====പ്രത്യേക പ്രാദേശിക സേവനങ്ങൾ=====
'''''കോൾ ടാക്സികൾ:''''' ഫാസ്റ്റ് ട്രാക്ക്, റെഡ് ടാക്സി, ഭാരതി കാബ്‌സ് തുടങ്ങിയ പഴയ പ്രാദേശിക ബ്രാൻഡുകൾ ഇപ്പോഴും വിമാനത്താവളത്തിലെത്തുന്നതിനും ഔട്ട്‌സ്റ്റേഷൻ യാത്രകൾക്കും വിശ്വസ്തരായ ഉപഭോക്തൃ അടിത്തറ നിലനിർത്തുന്നു, പലപ്പോഴും അഗ്രഗേറ്ററുകളേക്കാൾ ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്ത അതിരാവിലെ പിക്കപ്പുകൾക്ക് കൂടുതൽ വിശ്വസനീയമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതേസമയം ഡ്രൈവർ നയിക്കുന്ന പ്രാദേശിക കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിന് ''സവാരി'' ഒരു ജനപ്രിയ തിരഞ്ഞെടുപ്പായി തുടരുന്നു.
[[പ്രമാണം:Ambassador Taxis Lined Up at Tiruchirappalli Junction - India.JPG|thumb|250px|ടാക്സി ക്യാബുകൾ]]
* '''''കാർ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കൽ (സ്വയം ഡ്രൈവ്):''''' 2025 ലെ മോട്ടോർ വാഹന ഭേദഗതിയെത്തുടർന്ന്, വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും താമസക്കാർക്കും ഒരുപോലെ ഈ പ്രക്രിയ കൂടുതൽ ഉപയോക്തൃ സൗഹൃദമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. 2026-ലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മാറ്റം, സ്വയം ഡ്രൈവ് വാടകയ്ക്ക് ഒരു സ്റ്റാൻഡേർഡ് പ്രൈവറ്റ് എൽഎംവി (ലൈറ്റ് മോട്ടോർ വെഹിക്കിൾ) ലൈസൻസ് ഇപ്പോൾ നിയമപരമായി പര്യാപ്തമാണ് എന്നതാണ് - കാഷ്വൽ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് വാണിജ്യ ബാഡ്ജ് എന്ന പഴയ ആവശ്യകത ഇല്ലാതാക്കുന്നു.

* '''''പ്രധാന പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ:''''' 
* '''ഇൻഡസ്ഗോ &amp; റെവ്യൂ:''' വാതിൽപ്പടി ഡെലിവറിയിൽ വിപണി നേതാക്കളാണിവർ. ഇവർ ഒരു &quot;ഫുൾ-ടു-ഫുൾ&quot; ഇന്ധന നയം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ തൽക്ഷണ പരിശോധനയ്ക്കായി ആധാറുമായി ഏകീകരിക്കപ്പെട്ട &quot;ഇടപാടുകാരനെ അറിയൽ പ്രക്രിയയും (KYC)&quot; ഇവർ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

* '''''മേഹ കാർ വാടകയും വിജെഎസ് കാറുകളും:''''' കുടുംബ യാത്രകൾക്കായി എസ്‌യുവികളിൽ (ഇന്നോവ ഹൈക്രോസ്/ക്രിസ്റ്റ) വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയ ചെന്നൈയിലെ ജനപ്രിയ പ്രാദേശിക മുന്നോടികൾ.
'''''ഇരുചക്ര വാഹനങ്ങൾ വാടകയ്ക്ക് എടുക്കൽ:''''' ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് റോഡ് പോലുള്ള തീരദേശ പ്രദേശങ്ങളോ ഊട്ടി, കൊടൈക്കനാൽ പോലുള്ള കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളോ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുന്നതിന് ബൈക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.
* '''''ജനപ്രിയ സേവനങ്ങൾ:''''' '''റോയൽ ബ്രദേഴ്‌സ് &amp; റെൻട്രിപ്പ്:''' ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, മധുര എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിപുലമായ ലഭ്യത. വൈദ്യുതി സ്കൂട്ടറുകൾ മുതൽ പ്രീമിയം ക്രൂയിസറുകൾ വരെ (റോയൽ എൻഫീൽഡ് മെറ്റിയർ/ഹിമാലയൻ) അവർ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''''സുകുട്ടോ &amp; ഗിയർസ് വാഹനം:''''' സ്കൂട്ടറുകൾക്ക് (ആക്ടിവ/ജൂപ്പിറ്റർ) ₹399–₹500 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്ന ബജറ്റ് സൗഹൃദ പ്രതിദിന വാടകയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''സുരക്ഷയും അനുസരണവും:''' '''''ഹെൽമെറ്റുകൾ:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ 2026 ലെ കർശനമായ &quot;പൂജ്യം സഹിഷ്ണുത&quot; ഗതാഗത സുരക്ഷാ നിയമം പാലിക്കുന്നതിനായി, മിക്ക വാടക ഏജൻസികളും ഇപ്പോൾ വാടക പാക്കേജിന്റെ ഭാഗമായി റൈഡർക്കും പിൻസീറ്റ് യാത്രക്കാർക്കും ഐഎസ്ഐ (ISI) മാർക്ക് ഉള്ള ഹെൽമെറ്റുകൾ നൽകുന്നു.
* '''''സെക്യൂരിറ്റി ഡെപ്പോസിറ്റ്:''''' സാധാരണയായി സ്കൂട്ടറുകൾക്ക് ₹1,000 മുതൽ ₹3,000 വരെയും സൂപ്പർബൈക്കുകൾക്ക് ₹15,000 വരെയും ആയിരിക്കും.

'''''ഉപയോഗ നിയമങ്ങളും നിയന്ത്രണങ്ങളും:'''''
* '''''മഞ്ഞ നമ്പർ പ്ലേറ്റുകൾ:''''' നിങ്ങളുടെ വാടക വാഹനത്തിൽ കറുപ്പിൻ മേൽ മഞ്ഞ (സെൽഫ്-ഡ്രൈവ്) അല്ലെങ്കിൽ മഞ്ഞയിൻ മേൽ കറുപ്പ് (വാണിജ്യപരം) പ്ലേറ്റ് ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി &quot;വെള്ള ബോർഡ്&quot; (സ്വകാര്യ) വാഹനങ്ങൾ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതിന് 2026-ൽ കർശനമായി പിഴ ചുമത്തും.
* '''''ജിപിഎസ് ട്രാക്കിംഗ്:''''' 2026 ലെ സംസ്ഥാന ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം, മിക്കവാറും എല്ലാ വാടക വാഹനങ്ങളിലും സംസ്ഥാന കൺട്രോൾ റൂമുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നിർബന്ധിത ജിപിഎസും അടിയന്തര പ്രതികരണ സംവിധാനങ്ങളും (പാനിക് ബട്ടണുകൾ) സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''''അന്തർസംസ്ഥാന യാത്ര:''''' പോണ്ടിച്ചേരി, കേരളം തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വാടക കാർ ഓടിക്കാൻ നിങ്ങൾ പദ്ധതിയിടുകയാണെങ്കിൽ, &quot;എൻട്രി ടാക്സ്&quot; മുൻകൂട്ടി അടച്ചതാണോ അതോ വാഹനത്തിന് ഓൾ ഇന്ത്യ ടൂറിസ്റ്റ് പെർമിറ്റ് (AITP) ഉണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുക.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
===ആരാധനാലയങ്ങളും ആത്മീയ കേന്ദ്രങ്ങളും===
[[പ്രമാണം:Madurai meenakshi temple.jpg|thumb|150px|മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്ര ഗോപുരം]]
* {{See
| name= മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം| alt= | url=https://maduraimeenakshi.hrce.tn.gov.in/ | email=
| address= അരുൾമികു മീനാക്ഷി സുന്ദരേശ്വരർ ക്ഷേത്രം, മധുര - 625001, തമിഴ്‌നാട്| lat=9.91971 | long=78.11935 | directions=ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 12 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള മധുര അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് പൊതുഗതാഗത വാഹനത്തിൽ ശരാശരി യാത്രാ സമയം 30 മിനിറ്റാണ്. മധുര ജംഗ്ഷൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് 2 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം| phone=+91 452 234 4360 | tollfree=
| hours= എല്ലാ ദിവസവും 5:00 - 12:30; 16:00 - 22:00 | price= 
| wikidata=Q1424358 
| lastedit=2026-03-05
| content=മധുര മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം വൈഗൈ നദിയുടെ തീരത്തുള്ള, ദ്രാവിഡ ശൈലിയിലുള്ള ഒരു ബൃഹത്തായ, ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു സമുച്ചയമാണ്. ഇത് 14 ഏക്കറിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന, 14 ഊർജ്ജസ്വലവും ഉയർന്നതുമായ ഗോപുരങ്ങൾ (170 അടി വരെ ഉയരം), 1,000 തൂണുകളുള്ള ഹാൾ, സങ്കീർണ്ണമായ ശിൽപങ്ങൾ, പവിത്രമായ സ്വർണ്ണ താമരക്കുളം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.}}

* '''''ബൃഹദീശ്വരർ ക്ഷേത്രം (തഞ്ചാവൂർ):''''' &quot;വലിയ ക്ഷേത്രം&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം. രാജരാജ ചോളൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ച ഇതിന്റെ 216 അടി വിമാനം (ഗോപുരം) ഒരു എഞ്ചിനീയറിംഗ് അത്ഭുതമാണ്.

* '''''രംഗനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (ശ്രീരംഗം):''''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രവർത്തിക്കുന്ന മത സമുച്ചയങ്ങളിൽ ഒന്ന്, ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

* '''''രാമനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (രാമേശ്വരം):''''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ക്ഷേത്ര ഇടനാഴി ഉള്ളതിനാലും പന്ത്രണ്ട് ജ്യോതിർലിംഗ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായതിനാലും പ്രശസ്തമാണ്.

* '''''അരുൾമിഗു ദണ്ഡായുതപാണി സ്വാമി ക്ഷേത്രം (പഴനി):''''' വർഷം തോറും ദശലക്ഷക്കണക്കിന് തീർത്ഥാടകരെ ആകർഷിക്കുന്ന മുരുകന്റെ ആറ് വാസസ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്ന്.

=====ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളികൾ=====
തമിഴ്‌നാടിന് ആഴത്തിലുള്ള ഒരു ക്രിസ്തീയ പൈതൃകമുണ്ട്, അതിൽ ആദിമ അപ്പോസ്തലന്മാരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
[[പ്രമാണം:VELANKANNI CHURCH.jpg|thumb|150px|വേളാങ്കണ്ണി പള്ളി]]
* '''''സാന്തോം കത്തീഡ്രൽ ബസിലിക്ക (ചെന്നൈ):''''' സെന്റ് തോമസ് അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു; ഒരു അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ച ലോകത്തിലെ മൂന്ന് പള്ളികളിൽ ഒന്നാണിത്.

* '''''ബസിലിക്ക ഓഫ് ഔർ ലേഡി ഓഫ് ഗുഡ് ഹെൽത്ത് (വേളാങ്കണ്ണി):''''' പലപ്പോഴും &quot;കിഴക്കിന്റെ ലൂർദ്ദ്&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ദേവാലയം, എല്ലാ മതസ്ഥർക്കും ഒരു പ്രധാന തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ്.

* '''''സെന്റ് മേരീസ് പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്ജിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സൂയസ് കനാലിന് കിഴക്കുള്ള ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ആംഗ്ലിക്കൻ പള്ളിയാണ് (1678 ൽ നിർമ്മിച്ചത്).

=====പ്രധാനപ്പെട്ട ഇസ്ലാമിക പള്ളികളും ദർഗകളും=====
സംസ്ഥാനത്തെ ഇസ്ലാമിക കേന്ദ്രങ്ങൾ പരമ്പരാഗത ഇസ്ലാമിക, പ്രാദേശിക ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യാ സ്വാധീനങ്ങളുടെ മിശ്രിതത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Abbasi Ashurkhana, Chennai, built by Nawab Umdat al-Umara in 1810 (2).jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ ആയിരം വിളക്കുകൾ ഇസ്ലാമിക പള്ളി]]
*'''''നാഗൂർ ദർഗ (നാഗോർ):''''' സൂഫി സന്യാസിയായ നാഗൂർ ഷാഹുൽ ഹമീദിന്റെ ശവകുടീരം. വിവിധ മതവിഭാഗങ്ങളിലുള്ള ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന ഇത് സാമുദായിക ഐക്യത്തിന്റെ പ്രശസ്തമായ കേന്ദ്രമാണ്.

*'''''വല്ലാജാ പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ബിഗ് മോസ്ക് എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഇത് 1795 ൽ വല്ലാജാ കുടുംബം നിർമ്മിച്ചതാണ്, ഇത് തിരുവല്ലിക്കേണിയിലെ ഒരു പ്രധാന നാഴികക്കല്ലാണ്.

*'''''ആയിരം വിളക്കുകൾ പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ബഹു-താഴികക്കുടങ്ങളുള്ള വാസ്തുവിദ്യയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്; അസംബ്ലി ഹാൾ പ്രകാശിപ്പിച്ചിരുന്ന 1,000 വിളക്കുകളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേര് വന്നത്.

=====ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങൾ=====
1,500 വർഷത്തിലേറെയായി തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ബുദ്ധമതം അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ചു, പ്രത്യേകിച്ച് പഠനത്തിനുള്ള ഒരു കേന്ദ്രം എന്ന നിലയിൽ. ഇന്ന്, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളും പുരാവസ്തു കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, എന്നിരുന്നാലും ഒരു ആധുനിക പുനരുജ്ജീവനമുണ്ട്.

*'''''മംഗള ബുദ്ധ വിഹാർ (വിഴുപ്പുരം):''''' 30 അടി ഉയരമുള്ള ഒരു നിൽക്കുന്ന ബുദ്ധനും ഒരു ധ്യാന ഹാളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഓറോവില്ലിനടുത്തുള്ള ഒരു ആധുനികവും ശാന്തവുമായ സമുച്ചയം. ഇന്ന് ഏറ്റവും സജീവമായ ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.

*'''''കാഞ്ചീപുരം:''''' ചരിത്രപരമായി ''സെൻ'' ചൈനയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയ ''ബോധിധർമ്മ'' പോലുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ പഠിച്ചിരുന്ന ഒരു വലിയ ബുദ്ധമത കേന്ദ്രം. യഥാർത്ഥ വിഹാരങ്ങൾ ഇല്ലാതായപ്പോൾ, ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി ബുദ്ധ പ്രതിമകൾ ഇപ്പോൾ ചെന്നൈ മ്യൂസിയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു അല്ലെങ്കിൽ പ്രാദേശിക ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പുനർനിർമ്മിച്ചതായി കാണപ്പെടുന്നു.

*'''''നാഗപട്ടണം:''''' ഒരുകാലത്ത് ഒരു പ്രധാന ബുദ്ധമത തുറമുഖമായിരുന്നു. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ശ്രീവിജയ രാജാവിന്റെ സഹായത്തോടെയാണ് ''ചൂഡാമണി വിഹാരം'' ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചത്. 2025–2026 വരെ, ഈ അവശിഷ്ടങ്ങൾ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നതിനായി പുതിയ ഖനനങ്ങൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.

*'''''തലൈവെട്ടി മുനിയപ്പൻ ക്ഷേത്രം (സേലം):''''' വളരെക്കാലമായി ഒരു പ്രാദേശിക ദേവതയായി ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒരു വിഗ്രഹത്തെ ഹൈക്കോടതി പുരാതന ബുദ്ധ പ്രതിമയാണെന്ന് നിയമപരമായി പ്രഖ്യാപിച്ച ഒരു സവിശേഷ കേസ്.

=====ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ (ശമണർ)=====
ജൈനമതത്തിന് (തമിഴിൽ ''ശമണർ'') കൃ.മു. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ സംസ്ഥാനത്ത് ഒരു തുടർച്ചയായ ചരിത്രമുണ്ട്. തമിഴ് ജൈന സമൂഹം (തമിഴ് ജൈനർ) നിരവധി പുരാതന &quot;ബസദികൾ&quot; പരിപാലിക്കുന്നു.

*'''''മേൽ സിതാമൂർ ജൈന മഠം (വിഴുപ്പുരം):''''' തമിഴ് ജൈനരുടെ പ്രാഥമിക മത ആസ്ഥാനം. പുരാതന ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്, ദിഗംബര ജൈനമതത്തിന്റെ കേന്ദ്രവുമാണ്.

*'''''തിരുപ്പരുതിക്കുൻട്രം (ജൈന കാഞ്ചി):''''' കാഞ്ചീപുരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ആറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സമുച്ചയത്തിൽ തീർത്ഥങ്കരന്മാരുടെ ജീവിതത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന അതിശയകരമായ മേൽക്കൂര ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട ''ത്രൈലോക്യനാഥ ക്ഷേത്രം'' ഉണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Samanar Malai Caves, Madurai.jpg|thumb|150px|മധുരയിലെ ശമണർ മലൈ]]
*'''''ശമണർ മലൈ (മധുര):''''' 2,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ജൈന സന്യാസിമാർ താമസിച്ചിരുന്ന പാറയിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഗുഹകളുള്ള ഒരു കുന്ന്. തമിഴ്-ബ്രാഹ്മി ലിപിയിലുള്ള അവിശ്വസനീയമായ ശിലാ കൊത്തുപണികളും ലിഖിതങ്ങളും ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

*'''''തിരുമല (പോളൂർ):''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ജൈന വിഗ്രഹമായ നേമിനാഥ ഭഗവാന്റെ 52 അടി ഉയരമുള്ള ഏകശിലാ പ്രതിഷ്ഠയുള്ള ഒരു വലിയ സമുച്ചയം.

=====ജൂത പൈതൃകം=====
തമിഴ്‌നാടിന്റെ ജൂത ചരിത്രം ഏതാണ്ട് പൂർണ്ണമായും ചെന്നൈയിലാണ് (പുരാതന മദ്രാസ്) കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. സമൂഹം കൂടുതലും കുടിയേറിപ്പാർത്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അവരുടെ അടയാളങ്ങൾ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നു.

* '''''മദ്രാസ് സിനഗോഗ് (ചെന്നൈ):''''' 1644-ൽ ജോർജ്ജ് ടൗണിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ ഭൗതിക സിനഗോഗ് 1968-ൽ പൊളിച്ചുമാറ്റി. എന്നിരുന്നാലും, ''ഐസക് ആൻഡ് റോസ ചാരിറ്റബിൾ ട്രസ്റ്റ്'' ചെന്നൈയിലെ ഒരു അജ്ഞാത സ്ഥലത്ത് ചുരുളുകളും ആചാരപരമായ വസ്തുക്കളും പരിപാലിക്കുന്നു.

*'''''ജൂത സെമിത്തേരി (അവ്വൈ ഷന്മുഖം റോഡ്, ചെന്നൈ):''''' സമൂഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും ദൃശ്യമായ അവശിഷ്ടം. 1600-കളിൽ വജ്ര വ്യാപാരത്തിനായി മദ്രാസിലെത്തിയ പരദേശി ജൂതന്മാരുടെ (യൂറോപ്പിൽ നിന്നുള്ള ''സെഫാർഡിക്'' ജൂതന്മാർ) ശവകുടീരങ്ങൾ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

*'''''സമീപകാല പുരാവസ്തു കണ്ടെത്തലുകൾ:''''' 2022 ജൂലൈയിൽ, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശിലാ ലിഖിതം രാമനാഥപുരത്ത് കണ്ടെത്തി, ഇത് മുമ്പ് കരുതിയിരുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ പഴയ ജൂത സാന്നിധ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

=====സിഖ് മതം (ഗുരുദ്വാരകൾ)=====
സിഖ് സമൂഹത്തിന് ശക്തമായ സാന്നിധ്യമുണ്ട്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഗുരുദ്വാരകൾ അവയുടെ ലങ്കാർ (സ്വതന്ത്ര കമ്മ്യൂണിറ്റി അടുക്കള) യ്ക്കും സമാധാനപരമായ അന്തരീക്ഷത്തിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
[[പ്രമാണം:GURDWARA SAHIB SRI GURU NANAK SAT SABHA (REG, MADRAS) - panoramio.jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ ഗുരുദ്വാരാ സാഹിബ്]]
* '''''ശ്രീ ഗുരുനാനാക് സത് സംഘ സഭ (ചെന്നൈ):''''' ത്യാഗരായ നഗറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഗുരുദ്വാരയാണ്. 1949 ൽ സ്ഥാപിതമായ ഇത് പഞ്ചാബി സമൂഹത്തിന്റെ കേന്ദ്ര കേന്ദ്രമായി വർത്തിക്കുന്നു, എല്ലാ മതസ്ഥർക്കും ഇത് തുറന്നിരിക്കുന്നു.

*'''''ഗുരുദ്വാര സാഹിബ് (കോയമ്പത്തൂർ):''''' ആർ.എസ്. പുരം പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ സിഖുകാർക്കുള്ള ഒരു പ്രധാന ആത്മീയ കേന്ദ്രം.

*'''''ഗുരുദ്വാര ഗുരുനാനാക് ധാം (രാമേശ്വരം):''''' പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഗുരുനാനാക് ദേവ് ജി (സിഖ് മതത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ) തന്റെ തെക്കൻ യാത്രകളിൽ (ഉദാസികൾ) ദ്വീപിലേക്കുള്ള സന്ദർശനത്തെ അനുസ്മരിക്കുന്നതിനാൽ, വലിയ ചരിത്ര പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു സ്ഥലം.

=====സൊറോസ്ട്രിയനിസം (പാർസി അഗ്നി ക്ഷേത്രങ്ങൾ)=====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പാർസി സമൂഹം ചെറുതാണെങ്കിലും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വ്യാവസായിക, ജീവകാരുണ്യ ചരിത്രത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:PARSI TEMPLE - panoramio (1).jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ പാർസി അഗ്നിക്ഷേത്രം]]
* '''''ജൽ ഫിറോജ് ക്ലബ്‌വാല ദാർ-ഇ-മെഹർ (ചെന്നൈ):''''' റോയപുരത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏക പാഴ്‌സി അഗ്നി ക്ഷേത്രമാണ്. 1910 ൽ നിർമ്മിച്ച ഇത് ഒരു നൂറ്റാണ്ടിലേറെയായി തുടർച്ചയായി കത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ജ്വാലയെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.

* '''''കുറിപ്പ്:''''' തീ സൂക്ഷിക്കുന്ന അകത്തെ ശ്രീകോവിലിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം കർശനമായി സൊരാഷ്ട്രിയക്കാർക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്, എന്നാൽ വാസ്തുവിദ്യയും സമീപത്തുള്ള പാഴ്‌സി അഞ്ജുമാൻ ബാഗും ചെന്നൈയുടെ പൈതൃകത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളാണ്.
=====ബഹായി വിശ്വാസം=====
ബഹായി സമൂഹം മാനവികതയുടെ ഏകത്വത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം നിരവധി പ്രാദേശിക ആത്മീയ സമ്മേളനങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.

* '''''ബഹായി സെന്റർ (ചെന്നൈ):''''' ധനലക്ഷ്മി നഗറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് പ്രാർത്ഥന, പഠനം, ഭരണപരമായ യോഗങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു സമൂഹ ഇടമായി വർത്തിക്കുന്നു. തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ഒരു &quot;ആരാധനാ ഭവനം&quot; (ഡൽഹിയിലെ ലോട്ടസ് ടെമ്പിൾ പോലെ) ഇല്ലെങ്കിലും, ഈ പ്രാദേശിക കേന്ദ്രങ്ങളാണ് അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രം.
=====ആത്മീയ ഗ്രൂപ്പുകളും കേന്ദ്രങ്ങളും=====
[[പ്രമാണം:Adyar TG.jpg|thumb|150px|ചെന്നൈ അഡയാറിലെ തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റി]]
* '''''തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റി (അഡയാർ, ചെന്നൈ):''''' പരമ്പരാഗത അർത്ഥത്തിൽ ഒരു &quot;മതം&quot; അല്ലെങ്കിലും, അതിന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര ആസ്ഥാനം ലോകപ്രശസ്തമായ ഒരു ആത്മീയ കേന്ദ്രമാണ്. 260 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുള്ള അതിന്റെ സമൃദ്ധമായ പൂന്തോട്ടത്തിനുള്ളിൽ എല്ലാ പ്രധാന ലോക മതങ്ങളുടെയും (ബുദ്ധമത ആരാധനാലയവും ഒരു സൊറോസ്ട്രിയൻ ബലിപീഠവും ഉൾപ്പെടെ) ആരാധനാലയങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്.

* '''''യൂണിറ്റേറിയൻ ചർച്ച് (മധുരൈ/സേലം):''''' ന്യൂ ഇംഗ്ലണ്ടിനും ഇന്ത്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ആത്മീയ കൈമാറ്റങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യമായി തമിഴ്‌നാടിന്റെ ഗ്രാമീണ ഭാഗങ്ങളിൽ ചെറുതും ചരിത്രപരവുമായ യൂണിറ്റേറിയൻ സമൂഹങ്ങളുണ്ട്.

* '''''കൃഷ്ണമാചാര്യ യോഗ മന്ദിരം:''''' ഒരു ക്ഷേത്രം അല്ലെങ്കിൽ പള്ളി എന്ന അർത്ഥത്തിൽ ഇത് ഒരു &quot;ആരാധനാ സ്ഥലം&quot; അല്ലെങ്കിലും, ഇത് ഒരു &quot;രോഗശാന്തി ക്ഷേത്രം&quot; എന്നും യോഗയ്ക്കും വേദമന്ത്രണം ചെയ്യുന്നതിനുമുള്ള ഒരു പ്രമുഖ ആഗോള കേന്ദ്രമായും വ്യാപകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. 1976-ൽ ടി.കെ.വി. ദേശികാചാർ തന്റെ പിതാവായ ടി. കൃഷ്ണമാചാര്യയെ (&quot;''ആധുനിക യോഗയുടെ പിതാവ്''&quot; എന്ന് പലപ്പോഴും വിളിക്കപ്പെടുന്നു) ആദരിക്കുന്നതിനായി സ്ഥാപിച്ച ഇത്, ക്ഷേമത്തിനായുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ആത്മീയവും എന്നാൽ ഉയർന്ന ശാസ്ത്രീയവുമായ സമീപനത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Esa kovil statue.jpg|thumb|150px|കോയമ്പത്തൂർ ഈഷ യോഗ കേന്ദ്രം]]
* '''''ഈഷ യോഗ കേന്ദ്രം (കോയമ്പത്തൂർ):''''' സദ്ഗുരു എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജഗ്ഗി വാസുദേവാണ് ഈശാ യോഗ സ്ഥാപിച്ചത്. കോയമ്പത്തൂരിലെ വെള്ളിയാംഗിരി മലനിരകളുടെ താഴ്‌വരയിലുള്ള ഭൗതിക ആസ്ഥാനം 1994 ൽ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. യോഗയ്ക്കും ധ്യാനത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന 112 അടി ഉയരമുള്ള ആദിയോഗി പ്രതിമ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഇവിടെയാണ്.

* '''''മാത്രിമന്ദിർ (ഓറോവിൽ):''''' നിശബ്ദ ധ്യാനത്തിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത &quot;പ്രഭാത നഗരത്തെ&quot; പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വർണ്ണ ലോഹ ഗോളം.സുവർണ്ണ വർണ്ണത്തിലുള്ള ഒരു ഗോളാകൃതിയാണ് മാത്രിമന്ദിറിന്റേത്. 1971 ൽ ഈ സുവർണ്ണ മന്ദിരത്തിന് തറക്കല്ലിടുകയും, 2008 മെയ് മാസം ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാകുകയും ചെയ്തു. 12 താങ്ങുകളുള്ള ഒരു ഗോളാകൃതിയിലുള്ള ഈ നിർമിതിയെ സ്വർണ്ണവർണ്ണത്തിലുള്ള ഫലകങ്ങൾ കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. സൂര്യപ്രകാശത്തെ ഇവ പ്രതിഫലിപ്പിക്കും. ഇന്നർ ചേംബർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന് ഇത്ന്റെ ഉൾഭാഗത്ത് ഒരു ധ്യാനമുറി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

* '''''വിപാസന:''''' എസ്.എൻ. ഗോയങ്ക ലോകമെമ്പാടും പ്രചാരത്തിലാക്കിയ പുരാതന ധ്യാനരീതിയായ വിപാസനയ്ക്ക് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ശക്തമായ സാന്നിധ്യമുണ്ട്. ഇത് ഒരു വിഭാഗീയതയില്ലാത്ത ''ജീവിത കല'' ആയതിനാൽ, പരമ്പരാഗത മത ആരാധനയ്ക്ക് പകരം ഈ കേന്ദ്രങ്ങളെ ആത്മീയ പരിശീലനത്തിനുള്ള സ്ഥലങ്ങളായി കണക്കാക്കുന്നു. 10 ദിവസത്തെ റെസിഡൻഷ്യൽ കോഴ്‌സുകളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ കഴിയുന്ന ധമ്മ സേതു (ചെന്നൈ), ധമ്മ മധുര (മധുര/ദിണ്ടിഗൽ), ധമ്മ അരുണാചല (തിരുവണ്ണാമലൈ), ധമ്മ കാഞ്ചി (കാഞ്ചീപുരം) ഉൾപ്പടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ സംസ്ഥാനത്ത് ഉണ്ട്.

===സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* സൗത്ത് സോൺ കൾച്ചറൽ സെന്റർ, തഞ്ചാവൂർ
* വിവേകാനന്ദ കൾച്ചറൽ സെന്റർ, ചെന്നൈ
* റഷ്യൻ ശാസ്ത്ര-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രം
* ഇൻകോ സെന്റർ, ചെന്നൈ
* മാക്സ് മുള്ളർ ഭവൻ, ചെന്നൈ
===കലാ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* ദേശീയ ചിത്രശാല, ചെന്നൈ
* സംഗീത അക്കാദമി, ചെന്നൈ
* കലാക്ഷേത്ര ഫൗണ്ടേഷൻ, ചെന്നൈ
* തൊൽ ഇശൈ കളഞ്ചിയം, ചെന്നൈ
===മ്യൂസിയങ്ങൾ===
* സർക്കാർ മ്യൂസിയം, ചെന്നൈ
* ദക്ഷിണചിത്ര മ്യൂസിയം, ചെങ്കൽപട്ട്

===പൈതൃക കെട്ടിടങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയതും സങ്കീർണ്ണവുമായ ശിലാ വാസ്തുവിദ്യയിൽ അഭിമാനിക്കുന്ന തമിഴ്‌നാട് പൈതൃകത്തിന്റെ ഒരു നിധിശേഖരമാണ്. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പൈതൃകം പ്രധാനമായും നിർവചിക്കുന്നത് അതിന്റെ ബൃഹത്തായ &quot;ജീവിക്കുന്ന&quot; ക്ഷേത്രങ്ങൾ, കൊളോണിയൽ ലാൻഡ്‌മാർക്കുകൾ, ചരിത്രാതീത ശിലാചിത്രങ്ങൾ എന്നിവയാണ്.
==== യുനെസ്കോ ലോക പൈതൃക സ്ഥലങ്ങൾ ====
&quot;മികച്ച സാർവത്രിക മൂല്യത്തിന്&quot; ഈ സ്ഥലങ്ങൾ ആഗോളതലത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Thanjavur Brihadeeswara Temple (Periya Kovil).jpg|thumb|250px|തഞ്ചാവൂർ ബൃഹദീശ്വരർ ക്ഷേത്രം]]
* '''മഹത്തായ ജീവിക്കുന്ന ചോള ക്ഷേത്രങ്ങൾ'''&lt;br&gt;
* '''''ബ്രിഹദീശ്വര ക്ഷേത്രം (തഞ്ചാവൂർ):''''' രാജരാജ ചോഴൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ച &quot;വലിയ ക്ഷേത്രം&quot; എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിന്റെ മധ്യ ഗോപുരം (വിമാനം) ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ഒന്നാണ്.
* '''''ഗംഗൈകൊണ്ട ചോളപുരം ക്ഷേത്രം (അരിയലൂർ):''''' വടക്കൻ രാജ്യങ്ങൾക്കെതിരായ വിജയത്തിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി രാജേന്ദ്ര ചോഴൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ചത്.
* '''''ഐരാവതേശ്വര ക്ഷേത്രം (ദാരാസുരം):''''' &quot;സംഗീത ചുവടുകൾക്കും&quot; അതിമനോഹരമായ ശിലാ കൊത്തുപണികൾക്കും പേരുകേട്ടത്.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Descente du gange.JPG|thumb|250px|മാമല്ലപുരം തീര ശില്പപരമ്പര]]
* '''മാമല്ലപുരത്തെ സ്മാരകങ്ങളുടെ കൂട്ടം'''
* '''''തീരക്ഷേത്രം:''''' ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഘടനാപരമായ ശിലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്.
* '''''പഞ്ചരഥങ്ങൾ:''''' ഒറ്റ പാറകളിൽ നിന്ന് കൊത്തിയെടുത്ത അഞ്ച് ഏകശിലാ രഥ ആകൃതിയിലുള്ള ഘടനകൾ.
* '''''അർജുനന്റെ തപസ്സ്:'''''' ഗംഗയുടെ ഇറക്കത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന ഒരു വലിയ തുറസ്സായ ബേസ്-റിലീഫ്.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
*'''നീലഗിരി പർവത റെയിൽവേ:''' 1908-ൽ പൂർത്തിയാക്കിയ ഒരു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ &quot;കളിപ്പാട്ട തീവണ്ടി&quot;, അതുല്യമായ റാക്ക് ആൻഡ് പിനിയൻ സംവിധാനം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
*'''ജിഞ്ചി കോട്ട (വിഴുപ്പുരം):''' &quot;മറാത്ത മിലിട്ടറി ലാൻഡ്‌സ്‌കേപ്‌സ്&quot; (2025) ന്റെ ഭാഗമായി അടുത്തിടെ ആലേഖനം ചെയ്‌തിരിക്കുന്ന ഇത്, പലപ്പോഴും &quot;കിഴക്കിന്റെ ട്രോയ്&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;br&gt;

==== പ്രതീകാത്മകമായ മത സ്മാരകങ്ങൾ ====
യുനെസ്കോ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയിട്ടില്ലാത്ത ഈ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യയുടെ മാസ്റ്റർപീസുകളാണ്:&lt;br&gt;
* '''മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം (മധുര):''' ആയിരക്കണക്കിന് വർണ്ണാഭമായ ശിലാരൂപങ്ങൾ കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞ 14 കൂറ്റൻ ഗോപുരങ്ങൾക്ക് (ഗോപുരങ്ങൾ) പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''രാമനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (രാമേശ്വരം):''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള ക്ഷേത്ര ഇടനാഴി (പ്രകാരം) ആണ്.
* '''നടരാജ ക്ഷേത്രം (ചിദംബരം):''' പ്രപഞ്ച നർത്തകനായ ശിവന്റെ രൂപത്തിൽ സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന അപൂർവ ക്ഷേത്രം.
* '''കൈലാസനാഥർ ക്ഷേത്രം (കാഞ്ചീപുരം):''' പല്ലവർ നിർമ്മിച്ച കാഞ്ചീപുരത്തെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഘടന.
* '''അരുണാചലേശ്വര ക്ഷേത്രം (തിരുവണ്ണാമല):''' ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ക്ഷേത്ര സമുച്ചയങ്ങളിൽ ഒന്ന്, അഗ്നിയുടെ മൂലകത്തിന് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;br&gt;
====കൊട്ടാരങ്ങളും കോട്ടകളും====
തമിഴ്‌നാടിന്റെ ചരിത്രം അതിന്റെ രാജകീയ വസതികളുടെയും പ്രതിരോധ ഘടനകളുടെയും വൈവിധ്യമാർന്ന വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലികളിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നു:&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Clear picture of moat at rayavellore fort.JPG|thumb|250px|വേലൂർ കോട്ട]]
*'''''തിരുമല നായക്കർ മഹാൾ (മധുര):''''' ഇറ്റാലിയൻ, ഇസ്ലാമിക ശൈലികൾ ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യയുമായി സമന്വയിപ്പിച്ച പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു കൊട്ടാരം.
*'''''തഞ്ചാവൂർ മറാത്ത കൊട്ടാരം:''''' ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ലൈബ്രറികളിൽ ഒന്നായ പ്രശസ്തമായ '''സരസ്വതി മഹാൾ ഗന്ഥശാല''' സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഇവിടെയാണ്.
*'''''വേലൂർ കോട്ട:''''' പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ഗ്രാനൈറ്റ് കോട്ട, ഒരു കിടങ്ങിനാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, അതിൽ ഒരു ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രം, ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളി, ഇസ്ലാമിക പള്ളി എന്നിവയുണ്ട്.
*'''''പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരം:''''' (സാങ്കേതികമായി കേരളത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണെങ്കിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്) പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു തടി കൊട്ടാര അമൂല്യ കലാസൃഷ്‌ടി.&lt;br&gt;

====കൊളോണിയൽ പൈതൃകം (ചെന്നൈ)====
ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടം തലസ്ഥാന നഗരമായ ചെന്നൈയിൽ ഇന്തോ-സാർസനിക് വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലൂടെ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു മുദ്ര പതിപ്പിച്ചു:&lt;br&gt;
*'''''ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്:''''' ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഇംഗ്ലീഷ് കോട്ട (1644); നിലവിൽ സംസ്ഥാന നിയമസഭ ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
*'''''റിപ്പൺ കെട്ടിടം:''''' ഗ്രേറ്റർ ചെന്നൈ കോർപ്പറേഷന്റെ വെള്ള പൂശിയ ആസ്ഥാനം.
*'''''മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി:''''' ലോകത്തിലെ ഇന്തോ-സാർസനിക് വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്ന്.
*'''''സാൻ തോം ബസിലിക്ക:''''' സെന്റ് തോമസ് അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ച ഒരു നിയോ-ഗോതിക് കത്തീഡ്രൽ.
*'''''വിക്ടോറിയ പബ്ലിക് ഹാൾ:''''' ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു ടൗൺ ഹാളും ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടത്തിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലുമാണ്.&lt;br&gt;
====ചരിത്രാതീത കാലത്തെയും പുരാതന കാലത്തെയും സ്ഥലങ്ങൾ====
*'''''ആദിച്ചനല്ലൂർ:''''' ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള പുരാവസ്തുക്കൾ ലഭിച്ച ഒരു പുരാതന ഇരുമ്പുയുഗ സ്മശാന സ്ഥലം.
*'''''കുമിട്ടിപതി റോക്ക് പെയിന്റിംഗുകൾ (കോയമ്പത്തൂർ):''''' ആനകളെയും രഥങ്ങളെയും ചിത്രീകരിക്കുന്ന 2,300 വർഷത്തിലധികം പഴക്കമുള്ള വെളുത്ത ചായക്കൂട്ട് വർണ്ണചിത്രങ്ങൾ.
*'''''സിത്തന്നവാശൽ ഗുഹകൾ (പുതുക്കോട്ടൈ):''''' ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് പ്രശസ്തമായ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ജൈന പാറയിൽ കൊത്തിയ ഗുഹാക്ഷേത്രങ്ങൾ.

===മൃഗസംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* {{Marker|name=ആനമല വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയോദ്യാനവും|wikidata=Q1661434}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, ഇന്ത്യൻ വേഴാമ്പൽ, സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ് തുടങ്ങിയ വിവിധ ജീവിവർഗങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്. ആനമല കുന്നുകളിലാണ് ഈ പാർക്ക് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
* {{Marker|name=ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q648548}} (ഗിണ്ടിയുടെ ലോഡ്ജ്) &amp;mdash; [[ചെന്നൈ]] നഗരത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ പാർക്കുകളിൽ ഒന്ന്. ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ അടുത്താണ് പാമ്പിൻ ഉദ്യാനം, പാർക്കിനുള്ളിൽ ഒരു കുട്ടികളുടെ ഉദ്യാനം (മൃഗശാല) ഉണ്ട്.
* {{Marker|name=[[മുതുമല ദേശീയോദ്യാനം]]|wikidata=Q2372700}} &amp;mdash; വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങളെ ഇവിടെ കാണാം, കൂടാതെ ആന സഫാരിയിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള അവസരവും ഇവിടെയുണ്ട്.
* {{Marker|name=മുകുർത്തി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q2985390}} &amp;mdash; മുൻപ് നീലഗിരി താർ ദേശീയോദ്യാനം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന നിരവധി ജീവജാലങ്ങളുടെയും അതിലെ സസ്തനി ആകർഷണമായ നീലഗിരി താറിന്റെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്.
* {{Marker|name=പഴനി കുന്നുകൾ വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയ ഉദ്യാനവും|wikidata=Q3696260}} &amp;mdash; ഈ പാർക്കിൽ നിരവധി പർവതങ്ങളും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും കൂടാതെ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങൾ, സസ്തനികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ എന്നിവയുണ്ട്. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ പൂക്കുന്ന കുറിഞ്ഞി എന്ന സസ്യം ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|name=സത്യമംഗലം കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q2226064}} &amp;mdash; നീലഗിരി ജൈവമണ്ഡല സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഈ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ആനകളുടെ എണ്ണം കൂടുതലാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും കിഴക്കൻ ഘട്ടത്തിനും ഇടയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ പാർക്കിൽ കടുവയുടെയും പുള്ളിപ്പുലിയുടെയും ഗണ്യമായ സംഖ്യയുണ്ട്.
* {{Marker|name=കളക്കാട് മുണ്ടന്തുറ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q3936889}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ്, പുള്ളിപ്പുലി, അപൂർവ മലബാർ അണ്ണാൻ തുടങ്ങിയ വിവിധ ജീവിവർഗങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്. തിരുനെൽവേലി ജില്ലയിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലുമായി തെക്കൻ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലാണ് ഈ പാർക്ക് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
===സമുദ്ര ജന്തുജാല സംരക്ഷണം===
{{Marker|name=മന്നാർ ഉൾക്കടൽ മറൈൻ ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q5617576}} &amp;mdash; കടൽ സസ്തനിയായ ഡുഗോങ്ങിന് കണ്ടൽക്കാടുകൾ പ്രധാന ഭക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. സമുദ്ര, വേലിയേറ്റ, തീരദേശ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളും ഈ ഉദ്യാനത്തിലുണ്ട്. ഗ്ലാസ്-ബോട്ടം ബോട്ടുകൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. പവിഴപ്പുറ്റ് ഖനനം ഈ പാർക്കിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളെ നശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
===ജന്തുജാല ഉദ്യാനങ്ങളും മൃഗശാലകളും===
* അമൃതി ജന്തുജാല ഉദ്യാനം (വേലൂർ ജില്ല)
* അറിജ്ഞർ അണ്ണാ ജന്തുജാല ഉദ്യാനം (വണ്ടലൂർ മൃഗശാല) (കാഞ്ചിപുരം ജില്ല)
* ചെന്നൈ പാമ്പിൻ ഉദ്യാനം (ഗിണ്ടി ഉദ്യാനം) (ചെന്നൈ ജില്ല) 
===പക്ഷി സങ്കേതങ്ങൾ===
{{Div col|colwidth=20em|rules=yes}}
* ചിത്രങ്കുടി പക്ഷിസങ്കേതം (രാനാഥപുരം ജില്ല)
* കാഞ്ഞിരംകുളം പക്ഷിസങ്കേതം (രാനാഥപുരം ജില്ല)
* കൂന്തൻകുളം പക്ഷി സങ്കേതം (തിരുനെൽവേലി ജില്ല)
* ശുചീന്ദ്രം തേരൂർ പക്ഷിസങ്കേതം (കന്യാകുമരി ജില്ല)
* ഉദയമാർത്താണ്ടപുരം പക്ഷി സങ്കേതം (തിരുവാരൂർ ജില്ല)
* വേടന്താങ്കൽ പക്ഷി സങ്കേതം (ചെങ്കൽപട്ട് ജില്ല)
* വെള്ളോട് പക്ഷി സങ്കേതം (ഈറോഡ് ജില്ല)
* വേട്ടങ്കുടി പക്ഷി സങ്കേതം (ശിവഗംഗ ജില്ല)
{{Div col end}}

==ചെയ്യുക==
===ആഘോഷങ്ങളും ഉത്സവങ്ങളും===
തമിഴ്‌നാടിന്റെ സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകം വിളിച്ചോതുന്ന പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളെയും ഉത്സവങ്ങളെയും പറ്റിയ വിവരങ്ങൾ താഴെ കാണാവുന്നതാണ്.
===പ്രാദേശിക ആഘോഷങ്ങൾ===
[[പ്രമാണം:Pongal at city home.jpg|thumb|പൊങ്കൽ ആഘോഷം|]]
# '''പൊങ്കൽ:''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവമാണിത്. നാല് ദിവസങ്ങളിലായാണ് ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നത്.
# '''തമിഴ് പുത്താണ്ട്:''' തമിഴ് കലണ്ടറിലെ ആദ്യ മാസമായ 'ചിത്തിര' ഒന്നാം തീയതിയാണ് പുതുവർഷമായി ആഘോഷിക്കുന്നത്. വീടുകളിൽ പൂക്കളും പഴങ്ങളും വെച്ച് ഐശ്വര്യം പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
# '''കാർത്തിക ദീപം:''' വീടുകളിലും തെരുവുകളിലും മൺവിളക്കുകൾ തെളിയിക്കുന്ന പ്രകാശത്തിന്റെ ഉത്സവമാണിത്. തിരുവണ്ണാമലൈയിലെ ആഘോഷമാണ് ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധം.
# '''ദീപാവലി:''' തമിഴ് ജനതയുടെ ഹൃദയത്തോട് ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന ഒരു ഉത്സവമാണിത്. ആഘോഷത്തിന്റെ ഭാഗമായി പടക്കം പൊട്ടിക്കലും, നല്ലെണ്ണ തേച്ച് കുളിയും, മധുരപലഹാരങ്ങളും എണ്ണപ്പലഹാരങ്ങളും കഴിക്കുകയും ദഹനം സുഗമമാക്കാൻ ഇഞ്ചി, ശർക്കര, ഔഷധക്കൂട്ടുകൾ എന്നിവ ചേർത്ത് പ്രത്യേകമായി ഉണ്ടാക്കുന്ന ''ദീപാവലി ലേഹ്യം'' കഴിക്കലും ഒക്കെ ഇതിന്റെ ഭാഗങ്ങളാണ്.

===പ്രധാന മതപരമായ ആഘോഷങ്ങൾ===
'''ഹൈന്ദവ ആഘോഷങ്ങൾ
# '''തൈപ്പൂയം:''' സുബ്രഹ്മണ്യ ഭഗവാന് വേണ്ടിയുള്ള ആഘോഷം. കാവടി ആട്ടം പ്രധാനമാണ്. (പഴനി, തിരുച്ചെന്തൂർ, തിരുത്തണി, പഴമുതിർചോലൈ, സ്വാമിമലൈ, തിരുപ്പരംകുൻട്രം, തുടങ്ങുന്ന മുരുകൻ ക്ഷേത്രങ്ങളുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ)
# '''ചിത്തിരൈ തിരുവിഴാ:''' മീനാക്ഷി-സുന്ദരേശ്വരർ വിവാഹവും അഴകർ ആറ്റിലിറങ്ങുന്ന ചടങ്ങും. (മധുര)
# '''മഹാമഹം:''' 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടക്കുന്ന കുംഭമേളയ്ക്ക് സമാനമായ ഉത്സവം. (കുംഭകോണം)
'''ക്രൈസ്തവ പെരുനാളുകൾ'''
# '''വേളാങ്കണ്ണി പെരുന്നാൾ:''' സെന്റ് മേരീസ് ബസിലിക്കയിലെ വാർഷിക തിരുനാൾ. (നാഗപട്ടണം)
# '''ക്രിസ്മസ്, ഈസ്റ്റർ:''' സംസ്ഥാനത്തെമ്പാടുമുള്ള ക്രൈസ്തവ ദേവാലയങ്ങളിൽ ഈ ആഘോഷങ്ങൾ വലിയ രീതിയിൽ നടക്കുന്നു.
'''ഇസ്ലാമിക പെരുനാളുകൾ'''
# '''നാഗൂർ ദർഗ കന്തൂരി:''' നാഗൂർ ദർഗയിലെ സൂഫി സന്യാസി ഷാഹുൽ ഹമീദിന്റെ ചരമവാർഷികത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന 14 ദിവസത്തെ ഉത്സവമാണിത്. ഇസ്‌ലാം മത വിശ്വാസികൾക്കൊപ്പം മറ്റ് മതസ്ഥരും ഇതിൽ സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നു.
# '''ഈദ്‌-ഉൽ-ഫിത്തർ (റംസാൻ), ഈദ്‌-ഉൽ-അദ്ഹ (ബക്രീദ്):''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ മുസ്‌ലിം സമൂഹത്തിന്റെ പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളാണിവ. ചെന്നൈയിലെ ഐലൻഡ് ഗ്രൗണ്ടിലും മറ്റ് പള്ളികളിലും നടക്കുന്ന കൂട്ടപ്രാർത്ഥനകൾ ശ്രദ്ധേയമാണ്.
'''മറ്റു ന്യൂനപക്ഷ മത ആഘോഷങ്ങൾ'''&lt;br&gt;
'''ജൈന മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അതിപുരാതന കാലം മുതൽക്കേ ജൈനമതത്തിന് വലിയ സ്വാധീനമുണ്ട്. 'തമിഴ് ജൈനർ' (ശമണർ) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ വിഭാഗം ഇന്നും ഇവിടെയുണ്ട്.
* '''''മഹാവീർ ജയന്തി:''''' 24-ാമത്തെ തീർത്ഥങ്കരനായ മഹാവീരന്റെ ജന്മദിനം വിപുലമായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രത്യേക അഭിഷേകങ്ങളും ഘോഷയാത്രകളും നടക്കാറുണ്ട്.
* '''''അക്ഷയ തൃതീയ:''''' ആദ്യ തീർത്ഥങ്കരനായ ഋഷഭനാഥൻ തന്റെ തപസ്സിന് ശേഷം ആദ്യമായി ആഹാരം കഴിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നു.
* '''''ജൈന ദീപാവലി:''''' ജൈനമത വിശ്വാസികൾക്ക് ദീപാവലി മഹാവീരന്റെ മോക്ഷപ്രാപ്തിയുടെ (നിർവാണം) ദിവസമാണ്.
* '''''ശ്രവണബെലഗോള തീർത്ഥാടനം:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ജൈനർ കർണാടകയിലെ ശ്രവണബെലഗോളയിൽ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടക്കുന്ന 'മഹാമസ്തകാഭിഷേകത്തിൽ' സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നു.&lt;br&gt;
'''ബുദ്ധ മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കാഞ്ചീപുരം, നാഗപട്ടണം തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ ഒരുകാലത്ത് പ്രധാന ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങളായിരുന്നു.
* '''''ബുദ്ധ പൂർണിമ (വൈശാഖ പൗർണ്ണമി):''''' ബുദ്ധന്റെ ജനനം, ജ്ഞാനോദയം, മഹാപരിനിർവാണം എന്നിവയെ അനുസ്മരിക്കുന്ന ഈ ദിവസമാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനം. തമിഴ് മാസമായ ചിത്തിരയിലെ പൗർണ്ണമി നാളിലാണിത് വരുന്നത്. ചെന്നൈയിലും നാഗപട്ടണത്തുമുള്ള ബുദ്ധവിഹാരങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പ്രാർത്ഥനകളും ധ്യാനവും നടക്കുന്നു.
* '''''അംബേദ്കർ ജയന്തി:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ നവ-ബുദ്ധമതക്കാർ ഏപ്രിൽ 14-ന് അംബേദ്കർ ജയന്തി വലിയൊരു ഉത്സവമായി ആഘോഷിക്കുന്നു.
'''സിഖ് മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിൽ സിഖ് സമൂഹത്തിന് വലിയ സാന്നിധ്യമുണ്ട്.
* '''''വൈശാഖി:''''' ഖൽസ പന്തിന്റെ രൂപീകരണത്തെ അനുസ്മരിച്ചുകൊണ്ട് ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നു. ചെന്നൈയിലെ ജി.എൻ. ചെട്ടി റോഡിലുള്ള ഗുരുദ്വാരയിൽ വലിയ രീതിയിലുള്ള ആഘോഷങ്ങളും 'ലംഗർ' (ഭക്ഷണ വിതരണം) നടക്കാറുണ്ട്.
* '''''ഗുരു നാനാക്ക് ജയന്തി:''''' സിഖ് മതസ്ഥാപകനായ ഗുരു നാനാക്കിന്റെ ജന്മദിനം പ്രാർത്ഥനകളോടെയും നഗര കീർത്തനങ്ങളോടെയും ആഘോഷിക്കുന്നു.
===സാംസ്‌കാരിക മേളകൾ===
* '''ജല്ലിക്കട്ട്:''' മാട്ടുപ്പൊങ്കൽ ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന വീരവിളയാട്ടമാണ് ജല്ലിക്കട്ട്. മധുരയിലെ അലങ്കാനല്ലൂർ ഇതിന് പ്രശസ്തമാണ്.
* '''നാട്യാഞ്ജലി:''' ചിദംബരം നടരാജ ക്ഷേത്രത്തിൽ മഹാശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന നൃത്തോത്സവം.
* '''ചെന്നൈ മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ:''' ഡിസംബർ മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ലോകപ്രശസ്തമായ കർണാടക സംഗീത മേള.
* '''തിരുവൈയാറ് ത്യാഗരാജ ആരാധന:''' കർണാടക സംഗീത ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. സംഗീതത്തിലെ 'ത്രിമൂർത്തികളിൽ' ഒരാളായ ത്യാഗരാജ സ്വാമികളുടെ സ്മരണയ്ക്കായിട്ടാണ് ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നത്. 
* '''''വേദി:''''' തഞ്ചാവൂർ ജില്ലയിലെ കാവേരി നദിക്കരയിലുള്ള തിരുവയ്യാറിലെ ത്യാഗരാജ സ്വാമികളുടെ സമാധി സ്ഥലത്താണ് ഈ ഉത്സവം നടക്കുന്നത്.
* '''''സമയം:''''' എല്ലാ വർഷവും ജനുവരി/ഫെബ്രുവരി മാസങ്ങളിൽ (തമിഴ് മാസമായ തൈ-യിലെ പുഷ്യ ബഹുള പഞ്ചമി ദിവസം) ആണ് ഇത് നടക്കാറുള്ളത്. 2026-ൽ ഇത് ജനുവരി 7-നാണ് നടന്നത്.
* '''''പ്രത്യേകത:''''' ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രശസ്തരായ സംഗീതജ്ഞർ ഇവിടെ ഒത്തുകൂടുന്നു. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചടങ്ങ് 'പഞ്ചരത്ന കൃതികൾ' എല്ലാവരും ചേർന്ന് ആലപിക്കുന്നതാണ്. അഞ്ഞൂറിലധികം ഗായകർ ഒരേ സ്വരത്തിൽ പാടുന്നത് കാണാൻ ആയിരക്കണക്കിന് സംഗീതപ്രേമികൾ എത്താറുണ്ട്.
===ആയോധന കലകളും, പരമ്പരാഗത നൃത്തങ്ങളും===
ലളിതമായ വിനോദത്തിനപ്പുറം --- ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളുമായും പുരാതന യോദ്ധാക്കളുടെ നിയമങ്ങളുമായും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന, ശാരീരിക കലകളുടെയും നാടോടി പ്രകടനങ്ങളുടെയും ആഴത്തിലുള്ള ഒരു പാരമ്പര്യമാണ് തമിഴ്‌നാട്ടിനുള്ളത്.
====പരമ്പരാഗത ആയോധന കലകൾ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ആയോധനകലകൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്നവയാണ്, അച്ചടക്കം, ചടുലത, പ്രകൃതിദത്ത ആയുധങ്ങളുടെ ഉപയോഗം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
[[പ്രമാണം:Silambam vector.svg|thumb|ശിലംബം]]
* '''''ശിലംബം (சிலம்பம்):''''' : സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ആയോധനകല. ഇതിൽ പ്രധാനമായും മുളകൊണ്ടുള്ള വടി (ശിലംബം വടി) ഉപയോഗിക്കുന്നു. പുരാതന തമിഴ് രാജാക്കന്മാർ ഇത് സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു, കൂടാതെ വേഗത്തിലുള്ള കാൽവയ്പ്പിലും പ്രഹരശേഷിയിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.
* '''''അടിമുറൈ:''''' ഒഴിഞ്ഞ കൈകൊണ്ട് അടിക്കുന്നതിലും, മർദ്ദബിന്ദുക്കളിലും (വർമ്മക്കല), മല്ലയുദ്ധ രീതിയിലുള്ള കൊളുത്തലിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഒരു പുരാതന പോരാട്ട ശൈലി. പല ആധുനിക ഏഷ്യൻ ആയോധനകലകളുടെയും മുൻഗാമിയായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
* '''''മല്ലയുദ്ധം:''''' ഗുസ്തിയുടെ ഒരു പരമ്പരാഗത രൂപം. ചരിത്രപരമായി, ആയുധങ്ങളില്ലാതെ യോദ്ധാക്കൾക്ക് അവരുടെ ശക്തി തെളിയിക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗമായിരുന്നു ഇത്.
* '''''കുത്തു വരിശൈ:''''' മൃഗങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ചലനങ്ങൾ (കടുവ, ആന, പാമ്പ് എന്നിവ പോലുള്ളവ) ഉപയോഗിച്ച് നിരായുധരായ പോരാട്ടത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ശിലംബത്തിന്റെ ഒരു ഉപവിഭാഗം.

====പരമ്പരാഗത നാടോടി നൃത്തങ്ങൾ (ഗ്രാമീയ കലൈകൾ)====
അയ്യനാർ, മാരിയമ്മൻ തുടങ്ങിയ ഗ്രാമദേവതകളെ ആദരിക്കുന്നതിനായി ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിലോ (തിരുവിഴ) വിളവെടുപ്പ് ആഘോഷങ്ങളിലോ ആണ് മിക്ക തമിഴ് നാടോടി നൃത്തങ്ങളും അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
[[പ്രമാണം:Poikal Kudhirai Dance.jpg|thumb|പൊയ്ക്കാൽ കുതിര ആട്ടം]]
[[പ്രമാണം:Vatrappalai Kavadi.jpg|thumb|കാവടിയാട്ടം]]
* ''''''കരകാട്ടം (கரகாட்டம்):''''' നർത്തകർ അലങ്കരിച്ച ഒരു കലം (കരകം) തലയിൽ തൂക്കി സങ്കീർണ്ണമായ ചുവടുകൾ വെക്കുന്നു. ഇതിന് അവിശ്വസനീയമായ സന്തുലിതാവസ്ഥ ആവശ്യമാണ്, മഴദേവതയായ മാരിയമ്മന് ഇത് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''''ഓയിലാട്ടം (ஓயிலாட்டம்):''''' &quot;കൃപയുടെ നൃത്തം.&quot; സാധാരണയായി പുരുഷന്മാർ തുടർച്ചയായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു, വർണ്ണാഭമായ അംഗവസ്ത്രങ്ങൾ വീശുകയും ഒരു തവിലിന്റെ താളത്തിനനുസരിച്ച് താളാത്മകമായ ചുവടുകളിൽ നീങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു.
* '''''പറൈ ആട്ടം:''''' നൃത്തം ചെയ്യുമ്പോൾ പറ (ഒരു പരമ്പരാഗത മേളവാദ്യം) വായിക്കുന്ന ഏറ്റവും പഴയ നൃത്തരൂപങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ചരിത്രപരമായി സന്ദേശങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കാനും വിജയങ്ങൾ ആഘോഷിക്കാനും ഇത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
* '''''കാവടി ആട്ടം:''''' മുരുകന്റെ ഭക്തർ പ്രത്യേകമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. നർത്തകർ തോളിൽ അലങ്കരിച്ച ഒരു മരക്കമ്പം (കാവടി) വഹിക്കുന്നു, പലപ്പോഴും താളാത്മകമായ അവസ്ഥയിൽ താളാത്മകമായ ഗാനങ്ങൾ ആലപിക്കുന്നു.
* '''''തപ്പട്ട:''''' തപ്പു എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു കൈയിൽ പിടിക്കുന്ന മേളവാദ്യം ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉയർന്ന ഊർജ്ജ നൃത്തം. ഗ്രാമീണ ആഘോഷങ്ങളിലും സാമൂഹിക ഒത്തുചേരലുകളിലും ഇത് സാധാരണമാണ്.
* '''''പൊയ്ക്കൽ കുതിര ആട്ടം:''''' നർത്തകർ അരയിൽ ഒരു പൊള്ളയായ കുതിര ചട്ടക്കൂട് ധരിച്ച്, കുതിരയുടെ നടത്തം അനുകരിക്കാൻ മരത്തിന്റെ തൂണുകളിൽ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.

തമിഴ്‌നാടിന്റെ ആയോധനകലകളും നൃത്തങ്ങളും വെറും &quot;പ്രകടനങ്ങൾ&quot; മാത്രമല്ല; അവ തമിഴ് ജനതയുടെ പൂർവ്വസ്ഥിതിയുടെയും സർഗ്ഗാത്മകതയുടെയും ജീവിക്കുന്ന ചരിത്രമാണ്.

====തമിഴ്‌നാടിന്റെ കായിക വിനോദങ്ങൾ====

===പ്രാദേശിക കായിക വിനോദങ്ങൾ===
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പരമ്പരാഗത കായിക വിനോദങ്ങളെയും കളികളെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ താഴെ നൽകുന്നു. തമിഴ് സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഇവയിൽ പലതും ഇന്നും വളരെ ആവേശത്തോടെയാണ് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നത്.

====ഏരുതഴുവൽ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പരമ്പരാഗത കായിക വിനോദമാണിത്. 'ജല്ലിക്കട്ട്' എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഈ കായിക വിനോദം പൊങ്കൽ ഉത്സവത്തിന്റെ ഭാഗമായ 'മാട്ടുപൊങ്കൽ' ദിനത്തിലാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്.
* '''''രീതി:''''' കുതിച്ചുപായുന്ന കാളയുടെ പൂഞ്ഞയിൽ പിടിച്ച് നിശ്ചിത ദൂരം സഞ്ചരിക്കാനോ അല്ലെങ്കിൽ കാളയുടെ കൊമ്പിൽ കെട്ടിയിരിക്കുന്ന സമ്മാനപ്പൊതി കൈക്കലാക്കാനോ യുവാക്കൾ ശ്രമിക്കുന്നു.
* '''''പ്രാധാന്യം:''''' ഇത് വീര്യത്തിന്റെയും കായികക്ഷമതയുടെയും പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

====കബഡി====
[[പ്രമാണം:Game-asia-kabadi.jpg|thumb|150px|കബഡി ഏഷ്യ ഗെയിംസിൽ]]
തമിഴ്‌നാടിന്റെ സംസ്ഥാന കായിക വിനോദമാണ് കബഡി. ഇതിന്റെ ഉത്ഭവം തമിഴ്‌നാട്ടിലാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
* '''''പദോൽപ്പത്തി:''''' 'കൈപിടി' എന്ന തമിഴ് വാക്കിൽ നിന്നാണ് കബഡി എന്ന പേര് ഉണ്ടായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
* '''''രീതി:''''' രണ്ട് ടീമുകൾ തമ്മിലുള്ള ഈ മത്സരത്തിൽ, ശ്വാസം വിടാതെ 'കബഡി കബഡി' എന്ന് വിളിച്ചുകൊണ്ട് എതിർ ടീമിലെ അംഗങ്ങളെ തൊട്ടു തിരിച്ചു വരാൻ ശ്രമിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനം.

====ശിലംബം====
ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും പഴയ ആയോധനകലകളിൽ ഒന്നാണ് ശിലംബം.
* '''''ആയുധം:''''' മുളവടി ഉപയോഗിച്ചുള്ള പോരാട്ടമാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത.
* '''''ചരിത്രം:''''' സംഘകാല സാഹിത്യങ്ങളിൽ പോലും ശിലംബത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. സ്വയം പ്രതിരോധത്തിനും ശാരീരികക്ഷമതയ്ക്കും ഇത് മികച്ചതാണ്.

====പല്ലാങ്കുഴി====
[[പ്രമാണം:Pallankuzhi.JPG|thumb|150px|പല്ലാങ്കുഴി]]
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ വീടുകളിൽ പഴയകാലം മുതൽക്കേ കളിച്ചുവരുന്ന ഒരു ഇൻഡോർ ഗെയിമാണിത്.
* '''''രീതി:''''' ഒരു മരപ്പലകയിൽ 14 കുഴികളുണ്ടാകും. ചെറിയ കല്ലുകളോ മഞ്ചാടിക്കുരുക്കളോ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് കളിക്കുന്നത്. ഗണിതശാസ്ത്രപരമായ ചിന്താശേഷി വളർത്താൻ ഈ കളി സഹായിക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ മറ്റ് പ്രാദേശിക കളികൾ
|-
! കളി !! വിവരണം
|-
| ഗില്ലി ദണ്ട (കുറ്റിയും, കോലും)|| മരം കൊണ്ടുള്ള ഒരു ചെറിയ കോലും (ഗില്ലി) വലിയ വടിയും (ദണ്ട) ഉപയോഗിച്ചുള്ള കളി.
|-
| ഉറിയടി || ഉയരത്തിൽ കെട്ടിത്തൂക്കിയ മൺകലം കണ്ണുകെട്ടി വടി കൊണ്ട് അടിച്ചുപൊട്ടിക്കുന്ന വിനോദം.
|-
| പമ്പരം|| ചരട് ഉപയോഗിച്ച് മരപ്പമ്പരം കറക്കുന്ന വിനോദം. കേരളത്തിലെ പമ്പരം കളിക്ക് സമാനമാണിത്.
|-
| ആടുപുലിയാട്ടം|| ആടുകളും പുലികളും തമ്മിലുള്ള കരുനീക്കങ്ങളുടെ തന്ത്രപരമായ ബോർഡ് ഗെയിം.
|-
| റേക്ല പന്തയം|| കാളകളെ പൂട്ടിയ ചെറിയ വണ്ടികൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഓട്ടമത്സരം.
|-
| കോഴിപ്പോര്|| കോഴികളുടെ കാലുകളിൽ മൂന്നോ നാലോ ഇഞ്ച് ബ്ലേഡുകൾ ഘടിപ്പിച്ചിരിക്കും. പോരാട്ടം മൂന്നോ നാലോ റൗണ്ടുകൾ നിർത്തിയ ശേഷം വിജയിയെ നിർണ്ണയിക്കും..
|}
[[പ്രമാണം:COCK FIGHT.JPG|thumb|150px|കോഴിപ്പോര്]]
===അന്തർദേശീയ കായിക വിനോദങ്ങൾ===
====ചെസ്സ്====
[[പ്രമാണം:Chess game Staunton No. 6.jpg|thumb|150px|ചെസ്സ് കളി]]
തമിഴ്‌നാട് ചെസ്സ് ലോകത്ത് വെറുമൊരു പങ്കാളിയല്ല; &quot;ഇന്ത്യയുടെ ചെസ്സ് തലസ്ഥാനം&quot; എന്നാണ് ഇത് പരക്കെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. പുരാതന വിനോദത്തിൽ നിന്ന് ആധുനിക കാലത്തെ ശക്തികേന്ദ്രമായി പരിണമിക്കുന്ന ഈ സംസ്ഥാനത്തിന് ഈ കളിയുമായി ആഴത്തിൽ വേരൂന്നിയ ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ ബന്ധമുണ്ട്.

=====ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ വേരുകൾ=====
തമിഴ്‌നാടും ചെസ്സും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ളതാണ്.
* '''''ചതുരംഗ വല്ലഭനാഥർ ക്ഷേത്രം:''''' തിരുവാരൂർ ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, ശിവൻ (ചതുരംഗ വല്ലഭനാഥർ എന്ന നിലയിൽ) ഒരു പ്രാദേശിക രാജാവിന്റെ മകളുമായി ചെസ്സ് കളിച്ചതായി ഒരു ഐതിഹ്യമുണ്ട്.
* '''''പുരാതന തെളിവുകൾ:''''' ആധുനിക ചെസ്സിനു മുന്നോടിയായി ചതുരംഗത്തിന്റെ പതിപ്പുകൾ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര കായിക ഇനമായി മാറുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ ഈ പ്രദേശത്തെ രാജാക്കന്മാരും പണ്ഡിതന്മാരും കളിച്ചിരുന്നുവെന്ന് പുരാവസ്തുക്കളും ലിഖിതങ്ങളും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
=====വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ് വിപ്ലവം=====
[[പ്രമാണം:Viswanathan Anand Turin2006.JPG|thumb|150px|വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ് (2006)]]
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ചെസ്സിന്റെ ആധുനിക വിസ്ഫോടനത്തിന് പ്രധാനമായും ബഹുമതി ലഭിക്കുന്നത് ഒരു വ്യക്തിക്കാണ്: വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ്.

ചെന്നൈയിൽ നിന്നുള്ള ആനന്ദ് 1988-ൽ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ (ജിഎം) ആയി, പിന്നീട് അഞ്ച് തവണ ലോക ചാമ്പ്യനായി.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിജയം ചെസ്സിനെ ഒരു പ്രത്യേക ഹോബിയിൽ നിന്ന് സംസ്ഥാനത്തെ ആയിരക്കണക്കിന് കുട്ടികളുടെ ഒരു മുഖ്യധാരാ കരിയർ പാതയാക്കി മാറ്റി. യൂറോപ്യന്മാരും റഷ്യക്കാരും പരമ്പരാഗതമായി ഭരിക്കുന്ന ഒരു കായിക ഇനത്തിൽ ഒരു ഇന്ത്യക്കാരന് ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അദ്ദേഹം തെളിയിച്ചു.

=====&quot;ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ തൊഴിൽശാല&quot;=====
തമിഴ്‌നാട്, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, ലോകത്തിലെ മറ്റേതൊരു പ്രദേശത്തേക്കാളും ഉയർന്ന നിരക്കിൽ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർമാരെ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു.

* '''''എണ്ണം:''''' ഇന്ത്യയിലെ 80+ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർമാരിൽ ഒരു പ്രധാന ഭാഗം (ഏകദേശം 30%) തമിഴ്‌നാട്ടിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്.
* '''''അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ:''''' നൂറുകണക്കിന് ചെസ്സ് അക്കാദമികൾ സംസ്ഥാനത്തുണ്ട്. ചെന്നൈയിലെ സ്കൂളുകൾ പലപ്പോഴും ചെസ്സിനെ അവരുടെ പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു, ഗണിതശാസ്ത്രത്തെയോ ശാസ്ത്രത്തെയോ പോലെ തന്നെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു.
* '''''ശ്രദ്ധേയമായ പേരുകൾ:''''' ആനന്ദിനു പുറമേ, ആർ. പ്രജ്ഞാനന്ദ, ഡി. ഗുകേഷ് (ലോക കിരീടത്തിനായുള്ള ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ചലഞ്ചർ), ബി. അധിബൻ, ആർ. വൈശാലി തുടങ്ങിയ താരങ്ങളെ സംസ്ഥാനം സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്.

====44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡ് (2022)====
[[പ്രമാണം:44th Chess Olympiad 2022 stamp of India.jpg|thumb|200px|44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡിനെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന സ്റ്റാമ്പ്]]
44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡിന് മാമല്ലപുരത്ത് (ചെന്നൈ) ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചത് സംസ്ഥാനത്തിന് ഒരു നിർണായക നിമിഷമായിരുന്നു.
* റഷ്യയിൽ നിന്ന് മാറ്റിയതിനുശേഷം റെക്കോർഡ് സമയത്തിനുള്ളിൽ ഇത് സംഘടിപ്പിച്ചു.
* പരമ്പരാഗത തമിഴ് 'വേഷ്ടിയും ശട്ടയും' ധരിച്ച ഒരു കുതിരയുടെ വേഷത്തിൽ '''തമ്പി''' എന്ന ഭാഗ്യദാതാവ് തമിഴ് അഭിമാനത്തിന്റെ ആഗോള പ്രതീകമായി മാറി.
* ഈ പരിപാടി കായികരംഗത്തെ ആഗോള കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ പദവി ഉറപ്പിച്ചു.

===തമിഴ്‌നാട്ടിലെ സാഹസിക വിനോദങ്ങൾ===
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ സാഹസിക വിനോദങ്ങൾക്കായി നിരവധി അവസരങ്ങളുണ്ട്. മലനിരകളും നീണ്ട കടൽതീരങ്ങളും ഉള്ളതുകൊണ്ട് കരയിലും വെള്ളത്തിലും ഒരുപോലെ ആവേശകരമായ അനുഭവങ്ങൾ ഇവിടെ ലഭിക്കും.

===ജലസാഹസികത===
കടൽതീരങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ആധുനിക സൗകര്യങ്ങളോടെയുള്ള വാട്ടർ സ്പോർട്സ് ഇന്ന് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ സജീവമാണ്.
[[പ്രമാണം:Surfing Classes 2 (15489039166).jpg|thumb|250px|കോവളം സർഫിംഗ്]]
* '''''സർഫിംഗ്:''''' ചെന്നൈയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോവളം സർഫിംഗിന് ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ മികച്ച ഇടങ്ങളിലൊന്നാണ്. കൂടാതെ മാമല്ലപുരത്തും സർഫിംഗ് പരിശീലന കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.
* '''''സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്:''''' കടലിനടിയിലെ കാഴ്ചകൾ ആസ്വദിക്കാൻ രാമേശ്വരം, ചെന്നൈ, പുതുച്ചേരി (തമിഴ്‌നാട് അതിർത്തി) എന്നിവിടങ്ങളിൽ സൗകര്യമുണ്ട്.
* '''''കയാക്കിംഗ്:''''' രാമേശ്വരത്തെ മനോഹരമായ കടലിടുക്കുകളിലും ചെന്നൈയിലെ മുട്ടുക്കാട് ബാക്ക് വാട്ടേഴ്സിലും കയാക്കിംഗ് ചെയ്യാം.

===ആകാശസാഹസികത===
[[പ്രമാണം:Paragliding yelagiri.jpg|thumb|250px|യേലഗിരി പാരാഗ്ലൈഡിംഗ്]]
* '''''പാരാഗ്ലൈഡിംഗ്:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ പാരാഗ്ലൈഡിംഗിന് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ സ്ഥലം [[യേലഗിരി]] ആണ്. കുന്നിൻ മുകളിൽ നിന്നുള്ള പറക്കൽ സഞ്ചാരികൾക്ക് വലിയ ആവേശമാണ് നൽകുന്നത്. കൊടൈക്കാനലിലും ചില സമയങ്ങളിൽ ഇത് ലഭ്യമാകാറുണ്ട്.

===ട്രെക്കിംഗ്===
പശ്ചിമഘട്ടവും കിഴക്കൻ ഘട്ടവും തമിഴ്‌നാട്ടിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നതിനാൽ ട്രെക്കിംഗ് പ്രേമികൾക്ക് നിരവധി ഓപ്ഷനുകളുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:CTC-Kodaikanal to Munnar Trek at Berijam-2009-05.jpg|thumb|250px|കൊടൈക്കാനൽ-മൂന്നാർ ട്രെക്കിംഗ്]]
* '''''യേലഗിരി:''' തുടക്കക്കാർക്ക് കയറാൻ പറ്റിയ എളുപ്പമുള്ള പാതയാണിത്.
* '''''കൊടൈക്കാനൽ (വട്ടക്കനൽ/കൂക്കാൽ):''''' കുന്നുകളും കാടുകളും താണ്ടിയുള്ള ട്രെക്കിംഗ് സാഹസികർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്.
* '''''ഊട്ടി:''''' നീലഗിരി കുന്നുകളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളിലൂടെയുള്ള നടത്തം മനോഹരമായ അനുഭവമാണ്.
* '''''[[ചതുരഗിരി]]:''''' ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണെങ്കിലും കടുപ്പമേറിയ മലകയറ്റം ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്ക് ഇവിടം തിരഞ്ഞെടുക്കാം.

====ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ====
* '''സീസൺ:''' മഴക്കാലം ഒഴിവാക്കി സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള സമയം സാഹസിക വിനോദങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്.
* '''ബുക്കിംഗ്:''' സർഫിംഗ്, പാരാഗ്ലൈഡിംഗ് എന്നിവയ്ക്ക് മുൻകൂട്ടി ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്.
* '''സുരക്ഷ:''' അംഗീകൃത ആശാൻമാരുടെ കീഴിൽ മാത്രം ഇത്തരം വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുക.

==കഴിക്കുക==
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ വൈവിധ്യമാർന്ന രുചികളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ചെറിയ വിവരണം താഴെ നൽകുന്നു. കേരളത്തിലെ ഭക്ഷണരീതികളുമായി ഏറെ സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും, തമിഴ് രുചിക്കൂട്ടുകൾക്ക് അതിന്റേതായ പ്രത്യേകതകളുണ്ട്.

===ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ===
====പ്രഭാതഭക്ഷണം (ടിഫിൻ)====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണം ലോകപ്രശസ്തമാണ്. ഇതിനെ അവർ പൊതുവെ &quot;ടിഫിൻ&quot; എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

* '''''ഇഡ്ഡലി &amp; സാമ്പാർ:''''' വളരെ മൃദുവായ ഇഡ്ഡലിയും കായം ചേർത്ത മണമുള്ള സാമ്പാറും.
* '''''ദോശ (ദോസൈ):''''' നെയ്യ് ചേർത്ത 'ഗീ റോസ്റ്റ്', മസാല ദോശ, പിന്നെ പൊടി വിതറിയ 'പൊടി ദോശ' എന്നിവ പ്രധാനമാണ്.
* '''''വട:''''' ഉഴുന്ന് വടയും (മെദു വട), പരിപ്പ് വടയും.
* '''''പൊങ്കൽ:''''' അരിയും ചെറുപയറും ചേർത്ത് കുഴച്ച്, കുരുമുളകും നെയ്യും അണ്ടിപ്പരിപ്പും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന വിഭവം.

====ഉച്ച ഭക്ഷണം====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പൂർണ്ണരൂപത്തിലുള്ള ഉച്ചഭക്ഷണം സാധാരണയായി വാഴയിലയിലാണ് വിളമ്പുന്നത്. ഇതിൽ ചോറിനൊപ്പം സാമ്പാർ, രസം, കൂട്ട്, പൊരിയൽ, അപ്പളം എന്നിവയും അവസാനം തൈരും ഉൾപ്പെടുന്നു.

====പ്രാദേശിക രുചികൾ====
ഓരോ ജില്ലയ്ക്കും അതിന്റേതായ സവിശേഷ വിഭവങ്ങളുണ്ട്:
* '''''ചെട്ടിനാട് വിഭവങ്ങൾ:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും എരിവുള്ളതും രുചികരവുമായ ഭക്ഷണമാണിത്. കറുത്ത കുരുമുളകും മറ്റു സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ധാരാളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ചെട്ടിനാട് ചിക്കൻ, മട്ടൺ സുക്ക എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണ്.
* '''''ഡിണ്ടിഗൽ ബിരിയാണി:''''' നമ്മൾ സാധാരണ കാണുന്ന നീളമുള്ള ബസുമതി അരിക്ക് പകരം, ചെറിയ അരിയായ സീരക സാമ്പ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് തയ്യാറാക്കുന്നത്.
* '''''മധുര കറി ദോശ:''''' ദോശയ്ക്ക് മുകളിൽ മുട്ടയും ഇറച്ചിയും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന മധുരയിലെ ഒരു പ്രധാന വിഭവം.

====മധുരപലഹാരങ്ങൾ====
* '''''തിരുനെൽവേലി ഹൽവ:''''' ഗോതമ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന ഈ ഹൽവ ലോകപ്രശസ്തമാണ്.
* '''''പാൽ പായസം:''''' വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ഒഴിച്ചുകൂടാനാവാത്ത വിഭവം.

==കുടിക്കുക==
* '''''ഫിൽട്ടർ കോഫി:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിന്റെ ആത്മാവ് എന്ന് വേണമെങ്കിൽ പറയാം. പാലും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത് പതപ്പിച്ച കടുപ്പമേറിയ കോഫി.
* '''''ജിഗർതണ്ട:''''' മധുരയിലെ പ്രശസ്തമായ പാനീയം. പാൽ, ബാദാം പിസിൻ, ഐസ്ക്രീം എന്നിവ ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന തണുത്ത പാനീയം.
* '''''നീർ മോര്:''''' ഇഞ്ചിയും കറിവേപ്പിലയും പച്ചമുളകും ചേർത്ത സംഭാരം. ചൂടുകാലത്ത് വളരെ ആശ്വാസമാണിത്.
* '''''പന്നീർ സോഡ:''''' റോസാപ്പൂവിന്റെ ഗന്ധമുള്ള ഒരു പ്രത്യേക തരം സോഡ.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് മികച്ച ക്രമസമാധാന നിലയുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നാണ് തമിഴ്‌നാട്. 2026-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ചെന്നൈ പോലുള്ള നഗരങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ സുരക്ഷിതമായ നഗരങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ മുൻപന്തിയിലുണ്ട്.

===നഗരങ്ങളിലെ സുരക്ഷ===
* '''''ചെന്നൈ:''''' ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ മെട്രോ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായി ചെന്നൈ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പൊതുഗതാഗത സൗകര്യങ്ങളും മികച്ച പോലീസ് സാന്നിധ്യവും നഗരത്തെ സുരക്ഷിതമാക്കുന്നു.

* '''''കോയമ്പത്തൂർ, മധുര:''''' ഈ നഗരങ്ങളും പൊതുവെ ശാന്തവും സുരക്ഷിതവുമാണ്. രാത്രികാലങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നതിന് വലിയ തടസ്സങ്ങളില്ല.

===സ്ത്രീകളുടെ സുരക്ഷ===
തമിഴ്‌നാട് പോലീസിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് സ്ത്രീകൾക്കായി പ്രത്യേക സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്:

* '''''കാവലൻ ആപ്പ്:''''' സ്ത്രീകൾക്കും മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ സഹായത്തിനായി ഈ ആപ്പ് ഉപയോഗിക്കാം.

* '''''പിങ്ക് പോലീസ്:''''' സ്ത്രീകളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പട്രോളിംഗ് സംഘങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.

===ക്രമസമാധാന നില===
* സംസ്ഥാനത്ത് പൊതുവെ വർഗ്ഗീയ സംഘർഷങ്ങളോ വലിയ തോതിലുള്ള അക്രമങ്ങളോ കുറവാണ്.
* എങ്കിലും, സമീപകാല റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം ചിലയിടങ്ങളിൽ ചെറിയ രീതിയിലുള്ള മോഷണങ്ങളും സൈബർ തട്ടിപ്പുകളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ പണം കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോഴും ഓൺലൈൻ ഇടപാടുകളിലും ജാഗ്രത പാലിക്കുക.

===യാത്രക്കാർക്കുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ===
* '''''ഭാഷ:''''' തമിഴ് ആണ് പ്രധാന ഭാഷയെങ്കിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഇംഗ്ലീഷും അത്യാവശ്യം മലയാളവും സംസാരിക്കുന്നവരെ കാണാം. ഇത് ആശയവിനിമയം എളുപ്പമാക്കും.
* '''''ആഘോഷങ്ങൾ:''''' ഉത്സവ സീസണുകളിലും വലിയ തിരക്കുള്ള ഇടങ്ങളിലും പോക്കറ്റടിക്കാരെ സൂക്ഷിക്കുക.

===അടിയന്തര സഹായം===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ അടിയന്തര നമ്പരുകൾ
|-
! സേവനം !! നമ്പർ
|-
| പോലീസ്|| 100
|-
| ആംബുലൻസ്|| 108
|-
| സ്ത്രീ സുരക്ഷ || 1091
|-
| കുട്ടികളുടെ സഹായ ലൈൻ || 1098
|}

==അടുത്ത യാത്ര==
* വിമാനത്തിൽ [[ശ്രീലങ്ക]]യിലേക്ക്. ഈ ഐശ്ചികം സ്വീകരിക്കുന്നതിന് ₹7,500-20,000 ചിലവാകും, 1 മണിക്കൂർ 19 മിനിറ്റ് എടുക്കും. തമിഴ്‌നാടിനും ശ്രീലങ്കയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള ദൂരം 453 കിലോമീറ്ററാണ്.

{{Geo|11.65|78.166666666667|zoom=7}}
{{IsPartOf|ദക്ഷിണേന്ത്യ}}
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]</text>
      <sha1>j2kcwbyw0qecgy2kqi63sn2ngwgn5fw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9377</id>
      <parentid>9373</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:06:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="163382" sha1="tlie7w38xcvuaqs9bez8er4mpon1zqn" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Tamil Nadu banner.jpg|pgname=തമിഴ്‌നാട്}}
[[പ്രമാണം:Tamil Nadu in India (disputed hatched).svg|thumb|ഇന്ത്യയിലെ തമിഴ്‌നാട്]]
'''തമിഴ്‌നാട്''' ({{Lang|en|Tamil Nadu}}), ({{Lang|ta|தமிழ்நாடு}}), തമിഴരുടെ നാട്, [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയുടെ]] തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള ഒരു സംസ്ഥാനമാണ്. ക്ഷേത്രങ്ങൾ, വാസ്തുവിദ്യ, ഭക്ഷണം, സിനിമകൾ, ക്ലാസിക്കൽ ഇന്ത്യൻ നൃത്തം, കർണാടക സംഗീതം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ് ഇത്. പുരാതന, മധ്യകാല ഇന്ത്യ കാലഘട്ടത്തിൽ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച പ്രശസ്തമായ ചേര, ചോള, പാണ്ഡ്യ, പല്ലവ രാജ്യങ്ങളുടെ ചരിത്രപരമായ ആസ്ഥാനമാണിത്.

==പ്രദേശങ്ങൾ==
{{Regionlist
|region1name = [[മധ്യ തമിഴ്‌നാട്]]
|region1color={{StdColor|t1}}
|region1items=കരൂർ, നാമക്കൽ, പെരമ്പലൂർ, സേലം, തൃശ്നാപ്പള്ളി
|region1description=

|region2name = [[തമിഴ്‌നാട് മധ്യ തീരം]]
|region2color={{StdColor|t2}}
|region2items=അരിയലൂർ, കടലൂർ, കള്ളക്കുറിച്ചി, പുതുച്ചേരി, വിഴുപ്പുരം
|region2description=

|region3name = [[നീലഗിരി]]
|region3color={{StdColor|t3}}
|region3items= ഊട്ടി, കുന്നൂർ, കോത്തഗിരി
|region3description=

|region4name = [[വടക്കൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region4color={{StdColor|t4}}
|region4items=ധർമ്മപുരി, കൃഷ്ണഗിരി, റാണിപ്പേട്ട, തിരുപ്പത്തൂർ, തിരുവണ്ണാമല, വേലൂർ
|region4description=

|region5name = [[തമിഴ്‌നാട് വടക്കൻ തീരം]]
|region5color={{StdColor|t5}}
|region5items=ചെങ്കൽപേട്ട, ചെന്നൈ, കാഞ്ചിപുരം, തിരുവള്ളൂർ
|region5description=

|region6name = [[തമിഴ്‌നാട് തെക്കേ അറ്റം]]
|region6color={{StdColor|t6}}
|region6items=കന്യാകുമരി, തെൻകാശി, തൂത്തുക്കുടി, തിരുനെൽവേലി
|region6description=

|region7name = [[തമിഴ്‌നാട് തെക്കൻ തീരം]]
|region7color={{StdColor|t7}}
|region7items=കാരൈക്കാൽ, മയിലാടുതുറൈ, നാഗപട്ടണം, പുതുക്കോട്ട, രാമനാഥപുരം, ശിവഗംഗ, തഞ്ചാവൂർ, തിരുവാരൂർ
|region7description=

|region8name = [[തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region8color={{StdColor|t8}}
|region8items= ദിണ്ടിഗൽ, മധുര, തേനി, വിരുദുനഗർ
|region8description=

|region9name = [[പടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്]]
|region9color={{StdColor|t9}}
|region9items= കോയമ്പത്തൂർ, ഈറോഡ്, തിരുപ്പൂർ
|region9description=
}}

===ജില്ലകൾ===
{{Div col|colwidth=15em|rules=yes}}
# [[അരിയലൂർ]]
# [[ചെങ്കൽപട്ട്]]
# [[ചെന്നൈ]]
# [[കോയമ്പത്തൂർ]]
# [[കടലൂർ]]
# [[ധർമ്മപുരി]]
# [[ദിണ്ടിഗൽ]]
# [[ഈറോഡ്]]
# [[കള്ളക്കുറിച്ചി]]
# [[കാഞ്ചിപുരം]]
# [[കന്യാകുമരി]]
# [[കരൂർ]]
# [[കൃഷ്ണഗിരി]]
# [[മധുര]]
# [[മയിലാടുതുറൈ]]
# [[നാഗപട്ടണം]]
# [[നാമക്കൽ]]
# [[നീലഗിരി]]
# [[പെരമ്പലൂർ]]
# [[പുതുക്കോട്ട]]
# [[രാമനാഥപുരം]]
# [[രാണിപ്പേട്ട]]
# [[സേലം]]
# [[ശിവഗംഗ]]
# [[തെങ്കാശി]]
# [[തഞ്ചാവൂർ]]
# [[തേനി]]
# [[തൂത്തുക്കുടി]]
# [[തൃശ്ശ്നാപ്പള്ളി]]
# [[തിരുനെൽവേലി]]
# [[തിരുപ്പത്തൂർ]]
# [[തിരുപ്പൂർ]]
# [[തിരുവള്ളൂർ]]
# [[തിരുവണ്ണാമലൈ]]
# [[തിരുവാരൂർ]]
# [[വേലൂർ]]
# [[വിഴുപ്പുരം]]
# [[വിരുദുനഗർ]]
{{Div col end}}

==നഗരങ്ങൾ==
[[പ്രമാണം:Chennai Kathipara bridge.jpg|thumb|250px|[[ചെന്നൈ]], ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും തലസ്ഥാനവും]]
[[പ്രമാണം:Ooty hill view.jpg|thumb|250px|[ഊട്ടി കുന്നിൻ കാഴ്ച]]

ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ ഒമ്പത് നഗരങ്ങൾ ഇതാ.
* {{Marker|type=city|name=[[ചെന്നൈ]]|wikidata=Q1352}} (മദ്രാസ്) &amp;mdash; &quot;ഇന്ത്യയുടെ ഡെട്രോയിറ്റ്&quot;, തമിഴ്‌നാടിന്റെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും, ആഗോള ഐടി, ബിപിഒ ഹബ്ബും ലോകത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ബീച്ച് മറീനയും.
* {{Marker|type=city|name=[[കോയമ്പത്തൂർ]]|wikidata=Q9885}} &amp;mdash; &quot;ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ മാഞ്ചസ്റ്റർ&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഇവിടെ രസകരമായ നിരവധി മ്യൂസിയങ്ങളുണ്ട്.
* {{Marker|type=city|name=[[ഈറോഡ്]]|wikidata=Q9824}} &amp;mdash; മഞ്ഞൾ, പാൽ, തുണിത്തരങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പ്രധാന ഉൽപ്പാദകർ
* {{Marker|type=city|name=[[മധുര]]|wikidata=Q228405}} &amp;mdash; ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ പ്രാധാന്യമുള്ള സ്ഥലം; തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന നഗരം (ക്രി.മു. നാലാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്). രസകരമായ ഫ്യൂഷൻ ഭക്ഷണം.
* {{Marker|type=city|name=[[ഊട്ടി]]|wikidata=Q9888}} (ഉദഗമണ്ഡലം) &amp;mdash; തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഒരു പ്രധാന കുന്നിൻ പ്രദേശം. നീലഗിരിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് ഒരുകാലത്ത് മദ്രാസ് പ്രസിഡൻസിയുടെ വേനൽക്കാല ആസ്ഥാനമായിരുന്നു.
* {{Marker|type=city|name=[[സേലം]]|wikidata=Q9863}} &amp;mdash; ഒരു പ്രധാന വ്യവസായ കേന്ദ്രം
* {{Marker|type=city|name=[[തൂത്തുക്കുടി]]|wikidata=Q41562}} &amp;mdash; ഒരു പ്രധാന തുറമുഖം. ജല കായിക വിനോദങ്ങൾ, പക്ഷിനിരീക്ഷണം, കൊളോണിയൽ പൈതൃകം
* {{Marker|type=city|name=[[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]]|wikidata=Q207754}} &amp;mdash; കാർഷിക, മത പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[തിരുപ്പൂർ]]|wikidata=Q836527}} &amp;mdash; ആഗോള തുണിത്തരങ്ങളുടെയും തുന്നിയതുണിവകകളുടെയും കേന്ദ്രം

==മറ്റു ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങൾ==
* {{Marker|name=ആനമല വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയോദ്യാനവും|wikidata=Q1661434}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, ഇന്ത്യൻ വേഴാമ്പൽ, സിംഹവാലൻ മക്കാക്ക് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ ഇനങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രം. ആനമല മലനിരകളിലാണ് ഈ ഉദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
* {{Marker|name=ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q648548}} &amp;mdash; ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ പാർക്കുകളിൽ ഒന്നായ [[ചെന്നൈ]] നഗരത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനത്തിന് അടുത്താണ് പാമ്പുദ്യാനം, ഉദ്യാനത്തിനുള്ളിൽ ഒരു കുട്ടികളുടെ ഉദ്യാനവും (മൃഗശാല) ഉണ്ട്.
* {{Marker|name=മാന്നാർ ഉൾക്കടൽ മറൈൻ ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q5617576}} &amp;mdash; കടൽ സസ്തനിയായ ഡുഗോങ്ങിന് കണ്ടൽക്കാടുകൾ പ്രധാന ഭക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. സമുദ്ര, വേലിയേറ്റ, തീരദേശ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളും ഈ ഉദ്യാനത്തിലുണ്ട്. ഗ്ലാസ്-ബോട്ടം ബോട്ടുകൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. പവിഴപ്പുറ്റ് ഖനനം ഈ ഉദ്യാനത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളെ നശിപ്പിച്ചു.
* {{Marker|name=[[മുതുമല ദേശീയോദ്യാനം]]|wikidata=Q2372700}} &amp;mdash; വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങളെ ഇവിടെ കാണാം, കൂടാതെ ആന സഫാരിയിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള അവസരവും ഇവിടെയുണ്ട്.
* {{Marker|name=മുകുർത്തി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q2985390}} &amp;mdash; മുൻപ് നീലഗിരി താർ ദേശീയോദ്യാനം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന നിരവധി ജീവജാലങ്ങളുടെയും അതിലെ സസ്തനി ആകർഷണമായ നീലഗിരി താറിന്റെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്.
* {{Marker|name=പഴനി കുന്നുകൾ വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയ ഉദ്യാനവും|wikidata=Q3696260}} &amp;mdash; ഈ ഉദ്യാനത്തിൽ നിരവധി പർവതങ്ങളും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും കൂടാതെ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങൾ, സസ്തനികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ എന്നിവയുണ്ട്. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ പൂക്കുന്ന കുറിഞ്ഞി എന്ന പൂവ് ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|name=സത്യമംഗലം കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q2226064}} &amp;mdash; നീലഗിരി ജൈവമണ്ഡല സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഈ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ആനകളുടെ എണ്ണം കൂടുതലാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും കിഴക്കൻ ഘട്ടത്തിനും ഇടയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ഉദ്യാനത്തിൽ കടുവയുടെയും പുള്ളിപ്പുലിയുടെയും ഗണ്യമായ സംഖ്യയുണ്ട്.
* {{Marker|name=കളക്കാട് മുണ്ടന്തുറ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q3936889}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, സിംഹവാലൻ മക്കാക്ക്, പുള്ളിപ്പുലി, അപൂർവ മലബാർ അണ്ണാൻ തുടങ്ങി വിവിധ ഇനങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രം. തിരുനെൽവേലി ജില്ലയിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലും തെക്കൻ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലാണ് ഈ ഉദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്

==മനസ്സിലാക്കുക==
[[പ്രമാണം:Ooty 15.jpg|thumbnail|Tamils are warm and friendly people]]
വ്യാവസായിക അടിത്തറ, ഉയർന്ന സാക്ഷരതാ നിരക്ക്, സമ്പന്നമായ സാംസ്കാരിക പൈതൃകം എന്നിവയാൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഇന്ത്യയിലെ കൂടുതൽ സാമ്പത്തികമായി വികസിത സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തമിഴ്‌നാട്.

===തമിഴ് ഭാഷ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണ് '''തമിഴ്''' ഭാഷ. തമിഴ് സംസ്കാരത്തിന് ദീർഘവും തുടർച്ചയായതുമായ ചരിത്രമുണ്ട്. ഈ പ്രദേശം നിരവധി പ്രമുഖ രാജ്യങ്ങളുടെ ആസ്ഥാനമായിരുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്ത്യൻ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും സ്വാധീനമുള്ള രാജവംശങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന '''''ചോഴ സാമ്രാജ്യം'''''. [[പ്രമാണം:Tamil palm-leaf manuscript of Tolkāppiyam.jpg|thumb|500px|തൊൽക്കാപ്പിയത്തിന്റെ തമിഴ് പനയോല കൈയെഴുത്തുപ്രതി]]

3,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള ചുരുക്കം ചില ശ്രേഷ്ഠ ഭാഷകളിൽ ഒന്നായ '''[[തമിഴ് വാക്യപുസ്തകം|തമിഴ്]]''' ഭാഷയെക്കുറിച്ച് തമിഴർക്ക് അതിയായ അഭിമാനമുണ്ട്. ഇത് ഉത്തരേന്ത്യൻ ഭാഷകളുമായി ബന്ധമില്ലാത്തതാണ്, പകരം തെലുങ്ക്, മലയാളം, കന്നഡ തുടങ്ങിയ ഭാഷകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽ പെടുന്നു. തമിഴിലെ കുറച്ച് വാക്കുകൾ പഠിക്കുന്നത് തീർച്ചയായും നാട്ടുകാർക്ക് നിങ്ങളെ പ്രിയങ്കരമാക്കും. 

===കാലാവസ്ഥ===
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രത്യേകതകൾ കാരണം കേരളത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കാലാവസ്ഥയാണ് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അനുഭവപ്പെടാറുള്ളത്.

====തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന കാലാവസ്ഥാ വിഭാഗങ്ങൾ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കാലാവസ്ഥയെ പ്രധാനമായും നാലായി തിരിക്കാം.
* '''ശൈത്യകാലം (ജനുവരി മുതൽ ഫെബ്രുവരി വരെ):''' ഈ സമയത്ത് കാലാവസ്ഥ വളരെ സുഖകരമായിരിക്കും. താപനില ഏകദേശം 12°C മുതൽ 25°C വരെ ആയിരിക്കും. ഊട്ടി, കൊടൈക്കാനൽ തുടങ്ങിയ കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഈ സമയത്ത് നല്ല തണുപ്പ് അനുഭവപ്പെടും.
* '''വേനൽക്കാലം (മാർച്ച് മുതൽ മെയ് വരെ):''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ചൂട് അനുഭവപ്പെടുന്ന സമയമാണിത്. ഉൾനാടൻ ജില്ലകളിൽ താപനില 40°C കടക്കാറുണ്ട്. തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ ഈർപ്പമുള്ള കാലാവസ്ഥയായിരിക്കും. 
* '''തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ കാലവർഷം (ജൂൺ മുതൽ സെപ്റ്റംബർ വരെ):''' കേരളത്തിൽ കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്ന ഈ സമയത്ത് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ താരതമ്യേന മഴ കുറവായിരിക്കും. പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകൾ മഴമേഘങ്ങളെ തടയുന്നതാണ് ഇതിന് കാരണം. എന്നാൽ ചില അതിർത്തി ജില്ലകളിൽ ഈ സമയത്ത് മഴ ലഭിക്കാറുണ്ട്.
* '''വടക്കുകിഴക്കൻ കാലവർഷം (ഒക്ടോബർ മുതൽ ഡിസംബർ വരെ):''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രധാന മഴക്കാലമാണിത്. തമിഴ്‌നാടിന് ആവശ്യമായ മഴയുടെ ഭൂരിഭാഗവും ലഭിക്കുന്നത് ഈ തുലാവർഷത്തിലാണ്. ചെന്നൈ ഉൾപ്പെടെയുള്ള തീരദേശങ്ങളിൽ ഈ സമയത്ത് കനത്ത മഴയും ചുഴലിക്കാറ്റും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.

==എത്തിച്ചേരുക==

===വിമാന മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Chennai airport front view.jpeg|thumb|250px|[[ചെന്നൈ]] അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ പ്രധാന വ്യോമയാന കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്]]
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അഞ്ച് വിമാനത്താവളങ്ങളുണ്ട്:
* ചെന്നൈ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|MAA}}), [[ചെന്നൈ]]
* കോയമ്പത്തൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|CJB}}), [[കോയമ്പത്തൂർ]]
* മധുര വിമാനത്താവളം ({{IATA|IXM}}), [[മധുര]]
* തിരുച്ചിറപ്പള്ളി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം ({{IATA|TRZ}}), [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]]
* തൂത്തുക്കുടി വിമാനത്താവളം ({{IATA|TCR}}), [[തൂത്തുക്കുടി]]

===ജല മാർഗ്ഗം===
====ചെന്നൈ പ്രധാന തുറമുഖം====
വലിയ തോതിലുള്ള സമുദ്ര യാത്രയ്ക്കുള്ള പ്രധാന കവാടമെന്ന നിലയിൽ, ഉയർന്ന ശേഷിയുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര, ആഭ്യന്തര നീക്കങ്ങളിൽ ചെന്നൈ തുറമുഖം വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയിട്ടുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Madras Port In 1996.jpg|thumb|250px|1996 ൽ ചെന്നൈ തുറമുഖം]]
* '''''അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസ് ടെർമിനൽ:''''' ഒരേസമയം 1,800 യാത്രക്കാരിലേക്ക് ശേഷി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനായി അടുത്തിടെ വികസിപ്പിച്ചത് (2025 അവസാനത്തോടെ പൂർത്തിയായി). ആധുനികവൽക്കരിച്ച ബയോമെട്രിക് ഇമിഗ്രേഷൻ ഗേറ്റുകൾ, ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ സോണുകൾ, പ്രത്യേക സ്ക്രീനിംഗ് ഏരിയകൾ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

* '''''ആൻഡമാൻ &amp; നിക്കോബാർ ടെർമിനൽ:''''' ചെന്നൈ-പോർട്ട് ബ്ലെയർ റൂട്ടിനായി പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത പുതുതായി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത ടെർമിനൽ (ജനുവരി 2026), പ്രത്യേക ബോർഡിംഗ് പാലങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ച് ആഭ്യന്തര തീരദേശ യാത്ര സുഗമമാക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ആഡംബര അന്താരാഷ്ട്ര ക്രൂയിസുകൾ (സിംഗപ്പൂർ, മാലിദ്വീപ്, കൊളംബോ), വലിയ തോതിലുള്ള ആഭ്യന്തര യാത്രാ കപ്പലുകൾ.

====വി.ഒ. ചിദംബരനാർ തുറമുഖം (തൂത്തുക്കുടി - പ്രധാന തുറമുഖം)====
ഈ തുറമുഖം തെക്കൻ മേഖലയിലെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു, പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റിയിലും പ്രത്യേക ഫെറി സേവനങ്ങളിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Tuticorin - crowded boat landing LCCN2004707646.jpg|thumb|250px|1895-ൽ തൂത്തുക്കുടി തുറമുഖത്ത് തിരക്കേറിയ ബോട്ട് അടുക്കുന്നു ]]
* '''''പാസഞ്ചർ ടെർമിനൽ:''''' 4 ഇമിഗ്രേഷൻ ക്യാബിനുകളും 4 കസ്റ്റംസ് കൗണ്ടറുകളുമുള്ള വിപുലമായ 3,800 ചതുരശ്ര മീറ്റർ സൗകര്യം ഇവിടെയുണ്ട്.

* '''''തൂത്തുക്കുടി-കൊളംബോ ഫെറി:''''' 10-12 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഏകദേശം 152 നോട്ടിക്കൽ മൈൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന മുൻനിര റൂട്ട്. വ്യാപാര-ടൂറിസത്തിനും പ്രാദേശിക യാത്രക്കാർക്കും ഇത് വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ശ്രീലങ്കയിലേക്കുള്ള പ്രാദേശിക ഫെറികളും ഇടത്തരം ക്രൂയിസ് കപ്പലുകളും.

====നാഗപട്ടണം തുറമുഖം====
തമിഴ്‌നാട് സമുദ്ര ബോർഡിന് (TNMB) കീഴിൽ, അതിവേഗ പ്രാദേശിക യാത്രക്കാർക്കുള്ള പ്രവേശനത്തിന് ഏറ്റവും സജീവമായ കേന്ദ്രമായി നാഗപട്ടണം മാറിയിരിക്കുന്നു.

* '''''ഇന്തോ-ലങ്ക ഫെറി സർവീസ്:''''' ''കാങ്കേശന്തുറൈ'' യിലേക്ക് (ജാഫ്ന) ഒരു അതിവേഗ ക്രാഫ്റ്റ് (HSC) സർവീസ് നടത്തുന്നു. യാത്രയ്ക്ക് ഏകദേശം 3.5 മണിക്കൂർ എടുക്കും.

* '''''സൗകര്യങ്ങൾ:''''' ദ്രുതഗതിയിലുള്ള യാത്രയ്ക്കായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത സംയോജിത കസ്റ്റംസ്, ഇമിഗ്രേഷൻ, ക്വാറന്റൈൻ (CIQ) സൗകര്യങ്ങളുള്ള ഒരു പ്രത്യേക പാസഞ്ചർ ടെർമിനൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ഹ്രസ്വ-ദൂര അന്താരാഷ്ട്ര ഫെറികളും തീർത്ഥാടക യാത്രയും.
====കടലൂർ തുറമുഖം====
കടലൂർ നിലവിൽ ഒരു കാർഗോ തുറമുഖത്തിൽ നിന്ന് ബഹുവിധ സൗകര്യത്തിലേക്ക് മാറുകയാണ്.
[[പ്രമാണം:CUPJ NameBoard1.jpg|thumb|250px|കടലൂർ പോർട്ട് ജംഗ്ഷൻ നാമഫലകം]]
* '''''യാത്രാ സൗകര്യങ്ങൾ:''''' 2025 ൽ പൂർത്തിയായ പ്രധാന ഡ്രെഡ്ജിംഗും ബ്രേക്ക് വാട്ടർ നിർമ്മാണവും മൂലം, തുറമുഖം ഇപ്പോൾ ചെറിയ യാത്രാ കപ്പലുകളും തീരദേശ ഫെറികളും കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ സജ്ജമാണ്.

* '''''തീരദേശ കണക്റ്റിവിറ്റി:''''' ചെന്നൈയ്ക്കും പുതുച്ചേരിക്കും / നാഗപട്ടണത്തിനും ഇടയിലുള്ള സർവീസുകൾക്കുള്ള ഒരു ബാക്കപ്പ് അല്ലെങ്കിൽ ദ്വിതീയ പോയിന്റായി പലപ്പോഴും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

* '''''പ്രാഥമിക ഗതാഗതം:''''' ചെറിയ പാസഞ്ചർ ക്രാഫ്റ്റുകൾ, സ്വകാര്യ യാച്ചുകൾ, ഭാവിയിലെ സാധ്യതയുള്ള പ്രാദേശിക ഫെറി ലിങ്കുകൾ.

====രാമേശ്വരം / ധനുഷ്കോടി (ഉയർന്നുവരുന്നു)====
പരമ്പരാഗതമായി ചെറുകിട കപ്പലുകൾക്ക് വേണ്ടിയാണെങ്കിലും, 2026 രാമേശ്വരം-തലൈമന്നാർ ഫെറി ലിങ്ക് പ്രവർത്തനക്ഷമമാകും.

* '''''പ്രവേശനത്തിന്റെ സ്വഭാവം:''''' ഇന്ത്യയ്ക്കും ശ്രീലങ്കയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള മതപരമായ വിനോദസഞ്ചാരത്തിലും പൈതൃക യാത്രയിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേക ചാനലാണിത്.

* '''''വികാസനില:''''' സ്റ്റേറ്റ് കോസ്റ്റൽ സെക്യൂരിറ്റി ഗ്രൂപ്പ് നിയന്ത്രിക്കുന്ന അടിസ്ഥാന ഇമിഗ്രേഷൻ, സുരക്ഷാ ചെക്ക്‌പോസ്റ്റുകളുള്ള ഒരു സമർപ്പിത ജെട്ടി വഴിയാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

===റയിൽ മാർഗ്ഗം===
[[പ്രമാണം:Coimbatore junction.jpg|thumb|250px|[[കോയമ്പത്തൂർ]] ജംഗ്ഷൻ ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണ്]]
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ദക്ഷിണ റെയിൽവേ സർവീസ് നടത്തുന്നു, കൂടാതെ രാജ്യത്തുടനീളമുള്ള എല്ലാ പ്രധാന റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളുമായും ഇത് നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാന ജംഗ്ഷനുകൾ [[ചെന്നൈ]], [[കോയമ്പത്തൂർ]], [[ഈറോഡ്]], [[സേലം]], [[മധുര]], [[തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി]], [[തിരുനെൽവേലി]] എന്നിവിടങ്ങളിലാണ്.

===റോഡ് മാർഗ്ഗം===
ഇന്ത്യയിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഹൈവേകളുടെ ശൃംഖലയായ സുവർണ്ണ ചതുർഭുജ പദ്ധതിയുടെ ഒരു പ്രധാന ഭാഗമാണ് [[ചെന്നൈ]]. മറ്റെല്ലാ പ്രധാന നഗരങ്ങളും ദേശീയ, സംസ്ഥാന പാതകളാൽ നന്നായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പൊതുഗതാഗത സംവിധാനം നന്നായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്തിട്ടുണ്ട്: ഒരു സംസ്ഥാന ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിലേക്കും തിരിച്ചും ബസുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു. മിക്ക പ്രധാന സ്ഥലങ്ങൾക്കിടയിലും നിരവധി സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത ബസുകളും സർവീസ് നടത്തുന്നു. മിക്ക ഇന്റർസിറ്റി ബസുകളും പൂർണ്ണമായും തിരക്കിലാണ്, മുൻകൂട്ടി ടിക്കറ്റ് റിസർവ് ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്. മെട്രോപൊളിറ്റൻ ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ ബസുകൾ പ്രധാന നഗരങ്ങളിലെ ഇൻട്രാ-സിറ്റി റൂട്ടുകളിലാണ്, അവ വിലകുറഞ്ഞതാണ്. [https://www.tnstc.in/OTRSOnline/ എസ്ഇസിടി] വഴി സർക്കാർ ബസുകൾക്കായി നിങ്ങൾക്ക് ഓൺലൈനായി ബസ് ടിക്കറ്റ് ബുക്ക് ചെയ്യാം, കൂടാതെ സ്വകാര്യ ബസുകൾക്ക് [https://www.redbus.in റെഡ്ബസ്], [https://www.abhibus.com അഭിബസ്] എന്നിവ പോലുള്ള ഐശ്ചികങ്ങൾ ഉണ്ട്.

==ചുറ്റിക്കറങ്ങുക==
പുരാതന പൈതൃകവും ആധുനിക അനുഭവ യാത്രയും സമന്വയിപ്പിക്കുന്ന വൈവിധ്യമാർന്നതും വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ ടൂറിസം മേഖലകൾ തമിഴ്‌നാട് വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. യുനെസ്‌കോയുടെ പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെട്ട ചോള ക്ഷേത്രങ്ങളും മഹാബലിപുരത്തിന്റെ പാറക്കെട്ടുകളിൽ നിന്നുള്ള അത്ഭുതങ്ങളും നിറഞ്ഞ ഈ സംസ്ഥാനം ആത്മീയ, പൈതൃക ടൂറിസത്തിന് ഒരു പ്രധാന ലക്ഷ്യസ്ഥാനമായി തുടരുന്നു. അതേസമയം, ഇന്ത്യയുടെ മെഡിക്കൽ യാത്രാ വിഹിതത്തിന്റെ ഏകദേശം 40% വരുന്ന മെഡിക്കൽ, വെൽനസ് ടൂറിസത്തിൽ ഒരു നേതാവായി ഉയർന്നുവരുന്നു. 

പൊതികൈ മലൈയിലെ പുതിയ പർവത പാതകൾ പോലുള്ള പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഇക്കോ-ടൂറിസവും സാഹസിക കേന്ദ്രങ്ങളും ചേർന്ന് തീരദേശ, ക്രൂയിസ് ടൂറിസം സംരംഭങ്ങളിലൂടെ അതിന്റെ 1,076 കിലോമീറ്റർ തീരപ്രദേശം പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ, സംസ്ഥാനം മീറ്റിംഗുകൾ, പ്രോത്സാഹനങ്ങൾ, സമ്മേളനങ്ങൾ, പ്രദർശനങ്ങൾ (MICE), കലൈഞ്ജർ ശതാബ്ദി ജല്ലിക്കട്ട് അരീന അവതരിപ്പിക്കുന്ന സ്‌പോർട്‌സ് ടൂറിസം, ഗ്രാമീണ തോട്ടം ടൂറിസം തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക വിഭാഗങ്ങൾ ആക്രമണാത്മകമായി വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇവയെല്ലാം ഈ മേഖലയെ ആഗോളതലത്തിൽ മത്സരാധിഷ്ഠിതമായ ഒരു അനുഭവ കേന്ദ്രമാക്കി മാറ്റുന്നതിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്‌തിരിക്കുന്ന ശക്തമായ നയ ചട്ടക്കൂടിന്റെ പിന്തുണയോടെയാണ്.

===തമിഴ്‌നാട് ടൂറിസം ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ===
[[പ്രമാണം:Image of TTDC bus.jpg|thumb|250px|തമിഴ്നാട് ടൂറിസം ബസ്]]
1971-ൽ സ്ഥാപിതമായ [http://www.tamilnadutourism.org/ തമിഴ്നാട് ടൂറിസം ഡെവലപ്മെന്റ് കോർപ്പറേഷൻ] (TTDC) സംസ്ഥാനത്തെ ടൂറിസത്തിന്റെ പ്രാഥമിക വാണിജ്യ ചാലകശക്തിയാണ്, 50-ലധികം &quot;ഹോട്ടൽ തമിഴ്‌നാട്&quot; പ്രോപ്പർട്ടികൾ, ബോട്ട് ഹൗസുകൾ, ക്യൂറേറ്റഡ് ടൂർ പാക്കേജുകൾ എന്നിവയുടെ വിപുലമായ ശൃംഖല കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. 

നിലവിലെ നേതൃത്വത്തിൽ, TTDC ഒരു ഫെസിലിറ്റേറ്റർ റോളിലേക്ക് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, 2026 ലെ ആഗോള ടൂറിസം ഉച്ചകോടിയിൽ നേടിയ സ്വകാര്യ നിക്ഷേപങ്ങളിൽ ₹22,700 കോടിയുടെ മേൽനോട്ടം വഹിക്കാൻ അടുത്തിടെ ഒരു ടൂറിസം ഫെസിലിറ്റേഷൻ സെൽ സ്ഥാപിച്ചു. രണ്ടു വർഷങ്ങളിൽ ഒരിക്കൽ വരുന്ന &quot;തമിഴ് ബിനാലെ&quot; കലാമേള, മാമല്ലപുരം, കന്യാകുമാരി എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഐക്കണിക് ലക്ഷ്യസ്ഥാനങ്ങളുടെ വികസനം തുടങ്ങിയ ഉയർന്ന സ്വാധീനമുള്ള പദ്ധതികളിലും, സംസ്ഥാനത്തിന്റെ യാത്രാ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ നവീകരിക്കുന്നതിനായി കാരവൻ ടൂറിസം, ദ്വീപ്-ഗ്രൗണ്ട് എക്സിബിഷനുകൾ തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക ഓഫറുകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിലുമാണ് കോർപ്പറേഷൻ നിലവിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത്.

===പ്രാദേശിക ഗതാഗതം===
2026-ൽ, ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സങ്കീർണ്ണവും ഇടതൂർന്നതുമായ പ്രാദേശിക ഗതാഗത ശൃംഖലകളിലൊന്ന് തമിഴ്‌നാട് നിലനിർത്തുന്നു, വൻതോതിലുള്ള സർക്കാർ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ബസ് സർവീസുകൾ, വിശാലമായ സബർബൻ, മെയിൻലൈൻ റെയിൽ സംവിധാനം, അതിവേഗം വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന അതിവേഗ റോഡ് ഇടനാഴികൾ എന്നിവയുടെ സംയോജനമാണ് ഇതിന്റെ സവിശേഷത.

വ്യാവസായിക കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും നഗര കേന്ദ്രങ്ങൾക്കും ഇടയിലുള്ള യാത്രാ സമയം കുറയ്ക്കുന്നതിന് ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള ഒരു മൾട്ടി-മോഡൽ സമീപനത്തിലൂടെയാണ് നെറ്റ്‌വർക്ക് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്.

=====റോഡ് ശൃംഖലയും ബസ് സേവനങ്ങളും=====
ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന റോഡ് സാന്ദ്രത തമിഴ്‌നാട്ടിലാണ്, മൊത്തം ശൃംഖല 260,000 കിലോമീറ്ററിൽ കൂടുതലാണ്.
[[പ്രമാണം:AC Seater bus.jpg|thumb|250px|SETC യുടെ AC സീറ്റർ ബസ്]]
* '''''ടിഎൻഎസ്ടിസി (TNSTC) &amp; എസ്ഇടിസി (SETC):''''' തമിഴ്‌നാട് സ്റ്റേറ്റ് ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് കോർപ്പറേഷൻ 20,000-ത്തിലധികം ബസുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു, മിക്കവാറും എല്ലാ ഗ്രാമങ്ങളെയും അടുത്തുള്ള പട്ടണവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. എസ്ഇടിസി (സ്റ്റേറ്റ് എക്സ്പ്രസ്) ദീർഘദൂര ഇന്റർ-സിറ്റി യാത്രകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു (ഉദാ. ചെന്നൈ മുതൽ കന്യാകുമാരി വരെ).

* '''''സ്വകാര്യ ഓമ്‌നിബസുകൾ:''''' ശക്തമായ ഒരു സ്വകാര്യ മേഖല ആഡംബര സ്ലീപ്പർ, എസി കോച്ചുകൾ സർവീസ് നടത്തുന്നു, പ്രധാനമായും കോയമ്പേട് (KCBT), പുതുതായി പ്രവർത്തനക്ഷമമായ കീളമ്പാക്കം ബസ് ടെർമിനസ് തുടങ്ങിയ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഇത് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.

* '''''2026 ലെ പ്രധാന പദ്ധതികൾ:''''' * ചെന്നൈ പെരിഫറൽ റിംഗ് റോഡ് (CPRR): മാമല്ലപുരത്തെ കാട്ടുപ്പള്ളി തുറമുഖവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സംസ്ഥാനത്തെ ആദ്യത്തെ 10-വരി എക്സ്പ്രസ് വേ (133 കിലോമീറ്റർ) 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ അതിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടങ്ങൾ തുറന്നു.
[[പ്രമാണം:Map Bengaluru-Chennai Expressway.svg|thumb|250px|ബെംഗളൂരു ചെന്നൈ എക്‌സ്‌പ്രസ്‌വേ ഭൂപടം]]
* '''''ബംഗളൂരു-ചെന്നൈ എക്സ്പ്രസ് വേ (NE-7):''''' ഈ 258 കിലോമീറ്റർ ഇടനാഴി പൂർണ്ണമായി പൂർത്തീകരണത്തിലേക്ക് അടുക്കുന്നു (ലക്ഷ്യം ജൂലൈ 2026), രണ്ട് നഗരങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള യാത്രാ സമയം 2.5 മണിക്കൂറിൽ താഴെയായി കുറയ്ക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.

=====റെയിൽ ശൃംഖല (സതേൺ റെയിൽവേ)=====
ദക്ഷിണ റെയിൽവേ മേഖലയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള തമിഴ്‌നാടിന്റെ റെയിൽ ശൃംഖല ചരക്കുകളുടെയും യാത്രക്കാരുടെയും ജീവനാഡിയാണ്.

* '''''സബർബൻ റെയിൽ:''''' ഇന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ സബർബൻ ശൃംഖലയാണ് ചെന്നൈയിലുള്ളത്, നാല് പ്രധാന ലൈനുകളിലായി (വടക്ക്, തെക്ക്, പടിഞ്ഞാറ്, എംആർടിഎസ്) 2.5 ദശലക്ഷത്തിലധികം ദൈനംദിന യാത്രക്കാർക്ക് സേവനം നൽകുന്നു. 2026 ൽ, ബീച്ച്-ചെങ്കൽപ്പട്ടു പാതയിൽ പൂർണ്ണമായും എയർ കണ്ടീഷൻ ചെയ്ത ഇഎംയു റേക്കുകൾ അവതരിപ്പിച്ചു.

* '''''വന്ദേ ഭാരത് &amp; മെമു:''''' അതിവേഗ ''വന്ദേ ഭാരത്'' ട്രെയിനുകൾ ഇപ്പോൾ ചെന്നൈയെ കോയമ്പത്തൂർ, മധുര, തിരുനെൽവേലി എന്നിവയുമായി റെക്കോർഡ് സമയത്ത് ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. ഹ്രസ്വ ദൂര അന്തർ ജില്ലാ യാത്രയ്ക്കായി വേഗത കുറഞ്ഞ പാസഞ്ചർ റേക്കുകൾക്ക് പകരം പ്രാദേശിക &quot;മെയിൻലൈൻ ഇഎംയു&quot; (മെമു) ട്രെയിനുകൾ എത്തിയിരിക്കുന്നു.

* '''''മെട്രോ റെയിൽ വികസനം:''''' ചെന്നൈ മെട്രോ ഘട്ടം II സജീവമായ നിർമ്മാണത്തിലാണ്, എലിവേറ്റഡ് കോറിഡോർ 4 ന്റെ ഭാഗങ്ങൾ 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ പ്രവർത്തന നാഴികക്കല്ലുകൾ കൈവരിക്കുന്നു.

=====ഗാർഹിക വിമാന ശൃംഖല (പ്രാദേശിക ചിറകുകൾ)=====
നാല് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളങ്ങളും (ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി, മധുര) നിരവധി ആഭ്യന്തര വിമാനത്താവളങ്ങളും ഉള്ളതിനാൽ സംസ്ഥാനം അതുല്യമാണ്.
[[പ്രമാണം:BIAL IndiGo aircraft.jpg|thumb|250px|ബെംഗളൂരു വിമാനത്താവളത്തിൽ നിർത്തിയിട്ടിരിക്കുന്ന വിമാനം]]
* '''''ഉഡാൻ പദ്ധതി:''''' സേലം, നെയ്വേലി, തൂത്തുക്കുടി തുടങ്ങിയ ചെറിയ പട്ടണങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രാദേശിക കണക്റ്റിവിറ്റി വർദ്ധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്, ഇത് ബിസിനസ്സ് യാത്രക്കാർക്ക് ദീർഘദൂര റോഡ് യാത്രകൾ ഒഴിവാക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നു.

* '''''ചെന്നൈ രണ്ടാമത്തെ വിമാനത്താവളം (പറന്തൂർ):''''' ഗ്രീൻഫീൽഡ് വിമാനത്താവളത്തിനായുള്ള അടിത്തറ പണിയും ഭൂമി സമാഹരണവും നിലവിലുള്ള മീനമ്പാക്കം ടെർമിനലിലെ തിരക്ക് കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള 2026-ലെ പ്രധാന കേന്ദ്രബിന്ദുക്കളാണ്.

=====ഉൾനാടൻ ജലപാതകൾ=====
ചെന്നൈയിലെ വിനോദസഞ്ചാരത്തിനും പരിമിതമായ യാത്രക്കാരുടെ ചലനത്തിനുമായി ബക്കിംഗ്ഹാം കനാൽ പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കാനുള്ള പദ്ധതികൾ ''&quot;ശിങ്കാര ചെന്നൈ 2.0&quot;'' സംരംഭത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
=====നഗരത്തിനുള്ളിൽ ഗതാഗതം=====
2026-ൽ, തമിഴ്‌നാട്ടിലെ, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, മധുര തുടങ്ങിയ നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിലെ പ്രാദേശിക ഗതാഗതം, ഹൈടെക് ഉള്ളതും എന്നാൽ സങ്കീർണ്ണമായതുമായ ഒരു ആവാസവ്യവസ്ഥയായി പരിണമിച്ചു. ആപ്പ് അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും, പരമ്പരാഗത &quot;തെരുവ് വശ&quot; മോഡുകൾ അവസാന മൈൽ കണക്റ്റിവിറ്റിയുടെ നട്ടെല്ലായി തുടരുന്നു.

'''''ക്യാബ് അഗ്രഗേറ്ററുകൾ (ആപ്പ് സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ)''''': വിപണി പ്രധാനമായും അന്താരാഷ്ട്ര ഭീമന്മാരും ആഭ്യന്തര വിദഗ്ധരും ആയി വിഭജിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
* '''പ്രധാന കളിക്കാർ:''' ''ഉബർ, ഓല, റാപ്പിഡോ, നമ്മയാത്രി'' എന്നിവയാണ് മുൻപന്തിയിൽ. മിനി ട്രക്കുകൾക്കും വലിയ പ്രാദേശിക ഗതാഗത ആവശ്യങ്ങൾക്കും ''പോർട്ടർ'' ഒരു പ്രധാന കളിക്കാരനായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
* '''''ബൈക്ക് ടാക്‌സികൾ:''''' 2026 ന്റെ തുടക്കത്തിൽ &quot;നിയമവിരുദ്ധ&quot; ബൈക്ക് ടാക്‌സി പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കെതിരായ നിയന്ത്രണ ചർച്ചകളും സമീപകാല നടപടികളും ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, ചെന്നൈയിലെയും കോയമ്പത്തൂരിലെയും കനത്ത ഗതാഗതം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ മാർഗമായി അവ തുടരുന്നു.
* '''''സമീപകാല പ്രവണതകൾ:''''' അഗ്രഗേറ്ററുകളുടെ ചലനാത്മക വിലനിർണ്ണയത്തെ നേരിടാൻ &quot;സർക്കാർ അറിയിച്ച മിനിമം അടിസ്ഥാന നിരക്കുകൾ&quot;ക്കായി ഡ്രൈവർ യൂണിയനുകൾ അടുത്തിടെ ഒരു ശ്രമം നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രതിഷേധ കാലയളവുകളിൽ നിങ്ങൾക്ക് ഇടയ്ക്കിടെ പ്രാദേശികവൽക്കരിച്ച പണിമുടക്കുകളോ &quot;ആപ്പ്-സ്വിച്ച്-ഓഫുകളോ&quot; നേരിടേണ്ടി വന്നേക്കാം.
=====ഓട്ടോ റിക്ഷകൾ (&quot;മീറ്റർ&quot; vs. &quot;ഫിക്സഡ്&quot; യാഥാർത്ഥ്യം)=====
ഓട്ടോറിക്ഷകൾ സർവ്വവ്യാപിയാണെങ്കിലും രണ്ട് സമാന്തര സംവിധാനങ്ങളിലാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്:
[[പ്രമാണം:AutoRickshaw.jpg|thumb|250px|നിരത്തിലൂടെ ഓട്ടോറിക്ഷ]]
* '''''ആപ്പ് അധിഷ്ഠിത ഓട്ടോറിക്ഷകൾ:''''' യാത്രക്കാർ പൊതുവെ യാത്രക്കാർക്ക് ഇഷ്ടം നിരക്ക് സുതാര്യതയ്ക്കായി ഉബർ അല്ലെങ്കിൽ ഓല വഴിയുള്ള ബുക്കിംഗ് ആണ്.

* '''''റോഡരികിലെ പതിവ് ഓട്ടോറിക്ഷകൾ:''''' നിയമപരമായി മീറ്റർ ഉപയോഗിക്കേണ്ടതുണ്ടെങ്കിലും, 2026-ൽ മിക്ക ഡ്രൈവർമാരും ഇപ്പോഴും ചർച്ച ചെയ്ത നിശ്ചിത നിരക്കുകളാണ് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നത്.

* '''''2026 നിരക്ക് അപ്‌ഡേറ്റ്:''''' വർഷങ്ങളോളം നിശ്ചലമായ നിരക്കുകൾക്ക് ശേഷം, പല യൂണിയനുകളും ഏകപക്ഷീയമായി ആദ്യത്തെ 1.8 കിലോമീറ്ററിന് ₹50 ഉം അതിനുശേഷം കിലോമീറ്ററിന് ₹18 ഉം അടിസ്ഥാന നിരക്കിലേക്ക് മാറി, എന്നിരുന്നാലും ഔദ്യോഗിക സർക്കാർ അറിയിപ്പ് പലപ്പോഴും നിയമപരമായ കാലതാമസങ്ങളിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു.

* '''''വൈദ്യുത ഓട്ടോറിക്ഷകൾ (ഇ-ഓട്ടോകൾ):''''' നീലയും പച്ചയും കോഡ് ചെയ്ത വൈദ്യുത ഓട്ടോകളിൽ 2026-ൽ വൻ കുതിച്ചുചാട്ടം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്, പലപ്പോഴും അൽപ്പം കുറഞ്ഞ &quot;പ്രചാരണപരമായ&quot; നിരക്കുകൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

=====പങ്കിട്ട് യാത്ര ചെയ്യാവുന്ന &quot;ഷെയർ ഓട്ടോ റിക്ഷകൾ&quot; (''ബജറ്റ് ജീവനാഡി'')=====
ചെന്നൈയിൽ പ്രത്യേകിച്ചും, തൃശ്ശിനാപ്പള്ളി, തിരുനെൽവേലി പോലുള്ള പട്ടണങ്ങളിലും, ഷെയർ ഓട്ടോകൾ ഒരു നിർണായക അനൗദ്യോഗിക ഗതാഗത രീതിയാണ്.
[[പ്രമാണം:Share auto.jpg|thumb|250px|ഷെയർ ഓട്ടോ റിക്ഷ]]
* '''''അടിസ്ഥാനമാതൃക ഷെയർ ഓട്ടോകൾ:''''' സാധാരണയായി നിശ്ചിത റൂട്ടുകൾ പിന്തുടരുന്ന മഞ്ഞ/മഞ്ഞ-കറുത്ത വാഹനങ്ങൾ (ഉദാ. ഗിണ്ടി മുതൽ ടി. നഗർ വരെ). യാത്ര ചെയ്ത &quot;സ്റ്റേജുകളുടെ&quot; എണ്ണത്തെ ആശ്രയിച്ച് സാധാരണയായി ₹10 മുതൽ ₹30 വരെയാണ് നിരക്ക്.

*'''''ടാറ്റ മാജിക് / ആപ് സിറ്റി:''''' &quot;മിനി-ബസുകൾ&quot; പോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വലിയ 7-10 സീറ്റർ വാഹനങ്ങളാണിവ. എം‌ടി‌സി ബസുകൾ ഓടാത്ത പ്രദേശങ്ങളിൽ എത്തിച്ചേരുന്നതിന് അവ അവിശ്വസനീയമാംവിധം കാര്യക്ഷമമാണ്.

* '''''നിലവിലെ സ്ഥിതി:''''' 2026 മുതൽ, മികച്ച സുരക്ഷയും സ്ഥിരമായ സ്റ്റോപ്പിംഗ് പോയിന്റുകളും ഉറപ്പാക്കുന്നതിന്, ചെന്നൈ യൂണിഫൈഡ് മെട്രോപൊളിറ്റൻ ട്രാൻസ്‌പോർട്ട് അതോറിറ്റി (CUMTA) ഇവയെ &quot;പൊതുഗതാഗത&quot; കുടയിലേക്ക് ഔപചാരികമാക്കാൻ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

=====പ്രത്യേക പ്രാദേശിക സേവനങ്ങൾ=====
'''''കോൾ ടാക്സികൾ:''''' ഫാസ്റ്റ് ട്രാക്ക്, റെഡ് ടാക്സി, ഭാരതി കാബ്‌സ് തുടങ്ങിയ പഴയ പ്രാദേശിക ബ്രാൻഡുകൾ ഇപ്പോഴും വിമാനത്താവളത്തിലെത്തുന്നതിനും ഔട്ട്‌സ്റ്റേഷൻ യാത്രകൾക്കും വിശ്വസ്തരായ ഉപഭോക്തൃ അടിത്തറ നിലനിർത്തുന്നു, പലപ്പോഴും അഗ്രഗേറ്ററുകളേക്കാൾ ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്ത അതിരാവിലെ പിക്കപ്പുകൾക്ക് കൂടുതൽ വിശ്വസനീയമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. അതേസമയം ഡ്രൈവർ നയിക്കുന്ന പ്രാദേശിക കാഴ്ചകൾ കാണുന്നതിന് ''സവാരി'' ഒരു ജനപ്രിയ തിരഞ്ഞെടുപ്പായി തുടരുന്നു.
[[പ്രമാണം:Ambassador Taxis Lined Up at Tiruchirappalli Junction - India.JPG|thumb|250px|ടാക്സി ക്യാബുകൾ]]
* '''''കാർ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കൽ (സ്വയം ഡ്രൈവ്):''''' 2025 ലെ മോട്ടോർ വാഹന ഭേദഗതിയെത്തുടർന്ന്, വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും താമസക്കാർക്കും ഒരുപോലെ ഈ പ്രക്രിയ കൂടുതൽ ഉപയോക്തൃ സൗഹൃദമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. 2026-ലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മാറ്റം, സ്വയം ഡ്രൈവ് വാടകയ്ക്ക് ഒരു സ്റ്റാൻഡേർഡ് പ്രൈവറ്റ് എൽഎംവി (ലൈറ്റ് മോട്ടോർ വെഹിക്കിൾ) ലൈസൻസ് ഇപ്പോൾ നിയമപരമായി പര്യാപ്തമാണ് എന്നതാണ് - കാഷ്വൽ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് വാണിജ്യ ബാഡ്ജ് എന്ന പഴയ ആവശ്യകത ഇല്ലാതാക്കുന്നു.

* '''''പ്രധാന പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ:''''' 
* '''ഇൻഡസ്ഗോ &amp; റെവ്യൂ:''' വാതിൽപ്പടി ഡെലിവറിയിൽ വിപണി നേതാക്കളാണിവർ. ഇവർ ഒരു &quot;ഫുൾ-ടു-ഫുൾ&quot; ഇന്ധന നയം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു, കൂടാതെ തൽക്ഷണ പരിശോധനയ്ക്കായി ആധാറുമായി ഏകീകരിക്കപ്പെട്ട &quot;ഇടപാടുകാരനെ അറിയൽ പ്രക്രിയയും (KYC)&quot; ഇവർ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.

* '''''മേഹ കാർ വാടകയും വിജെഎസ് കാറുകളും:''''' കുടുംബ യാത്രകൾക്കായി എസ്‌യുവികളിൽ (ഇന്നോവ ഹൈക്രോസ്/ക്രിസ്റ്റ) വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയ ചെന്നൈയിലെ ജനപ്രിയ പ്രാദേശിക മുന്നോടികൾ.
'''''ഇരുചക്ര വാഹനങ്ങൾ വാടകയ്ക്ക് എടുക്കൽ:''''' ഈസ്റ്റ് കോസ്റ്റ് റോഡ് പോലുള്ള തീരദേശ പ്രദേശങ്ങളോ ഊട്ടി, കൊടൈക്കനാൽ പോലുള്ള കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളോ പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യുന്നതിന് ബൈക്ക് വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം.
* '''''ജനപ്രിയ സേവനങ്ങൾ:''''' '''റോയൽ ബ്രദേഴ്‌സ് &amp; റെൻട്രിപ്പ്:''' ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ, മധുര എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിപുലമായ ലഭ്യത. വൈദ്യുതി സ്കൂട്ടറുകൾ മുതൽ പ്രീമിയം ക്രൂയിസറുകൾ വരെ (റോയൽ എൻഫീൽഡ് മെറ്റിയർ/ഹിമാലയൻ) അവർ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
* '''''സുകുട്ടോ &amp; ഗിയർസ് വാഹനം:''''' സ്കൂട്ടറുകൾക്ക് (ആക്ടിവ/ജൂപ്പിറ്റർ) ₹399–₹500 മുതൽ ആരംഭിക്കുന്ന ബജറ്റ് സൗഹൃദ പ്രതിദിന വാടകയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''സുരക്ഷയും അനുസരണവും:''' '''''ഹെൽമെറ്റുകൾ:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ 2026 ലെ കർശനമായ &quot;പൂജ്യം സഹിഷ്ണുത&quot; ഗതാഗത സുരക്ഷാ നിയമം പാലിക്കുന്നതിനായി, മിക്ക വാടക ഏജൻസികളും ഇപ്പോൾ വാടക പാക്കേജിന്റെ ഭാഗമായി റൈഡർക്കും പിൻസീറ്റ് യാത്രക്കാർക്കും ഐഎസ്ഐ (ISI) മാർക്ക് ഉള്ള ഹെൽമെറ്റുകൾ നൽകുന്നു.
* '''''സെക്യൂരിറ്റി ഡെപ്പോസിറ്റ്:''''' സാധാരണയായി സ്കൂട്ടറുകൾക്ക് ₹1,000 മുതൽ ₹3,000 വരെയും സൂപ്പർബൈക്കുകൾക്ക് ₹15,000 വരെയും ആയിരിക്കും.

'''''ഉപയോഗ നിയമങ്ങളും നിയന്ത്രണങ്ങളും:'''''
* '''''മഞ്ഞ നമ്പർ പ്ലേറ്റുകൾ:''''' നിങ്ങളുടെ വാടക വാഹനത്തിൽ കറുപ്പിൻ മേൽ മഞ്ഞ (സെൽഫ്-ഡ്രൈവ്) അല്ലെങ്കിൽ മഞ്ഞയിൻ മേൽ കറുപ്പ് (വാണിജ്യപരം) പ്ലേറ്റ് ഉണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കുക. വാണിജ്യ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി &quot;വെള്ള ബോർഡ്&quot; (സ്വകാര്യ) വാഹനങ്ങൾ വാടകയ്‌ക്കെടുക്കുന്നതിന് 2026-ൽ കർശനമായി പിഴ ചുമത്തും.
* '''''ജിപിഎസ് ട്രാക്കിംഗ്:''''' 2026 ലെ സംസ്ഥാന ചട്ടങ്ങൾ പ്രകാരം, മിക്കവാറും എല്ലാ വാടക വാഹനങ്ങളിലും സംസ്ഥാന കൺട്രോൾ റൂമുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നിർബന്ധിത ജിപിഎസും അടിയന്തര പ്രതികരണ സംവിധാനങ്ങളും (പാനിക് ബട്ടണുകൾ) സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''''അന്തർസംസ്ഥാന യാത്ര:''''' പോണ്ടിച്ചേരി, കേരളം തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വാടക കാർ ഓടിക്കാൻ നിങ്ങൾ പദ്ധതിയിടുകയാണെങ്കിൽ, &quot;എൻട്രി ടാക്സ്&quot; മുൻകൂട്ടി അടച്ചതാണോ അതോ വാഹനത്തിന് ഓൾ ഇന്ത്യ ടൂറിസ്റ്റ് പെർമിറ്റ് (AITP) ഉണ്ടോ എന്ന് പരിശോധിക്കുക.

==ചുറ്റിക്കാണുക==
===ആരാധനാലയങ്ങളും ആത്മീയ കേന്ദ്രങ്ങളും===
[[പ്രമാണം:Madurai meenakshi temple.jpg|thumb|150px|മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്ര ഗോപുരം]]
* {{See
| name= മധുര മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം| alt= | url=https://maduraimeenakshi.hrce.tn.gov.in/ | email=
| address= അരുൾമികു മീനാക്ഷി സുന്ദരേശ്വരർ ക്ഷേത്രം, മധുര - 625001, തമിഴ്‌നാട്| lat=9.91971 | long=78.11935 | directions=ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 12 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള മധുര അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തിൽ നിന്ന് പൊതുഗതാഗത വാഹനത്തിൽ ശരാശരി യാത്രാ സമയം 30 മിനിറ്റാണ്. മധുര ജംഗ്ഷൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ നിന്ന് 2 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ക്ഷേത്രം| phone=+91 452 234 4360 | tollfree=
| hours= എല്ലാ ദിവസവും 5:00 - 12:30; 16:00 - 22:00 | price= 
| wikidata=Q1424358 
| lastedit=2026-03-05
| content=മധുര മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം വൈഗൈ നദിയുടെ തീരത്തുള്ള, ദ്രാവിഡ ശൈലിയിലുള്ള ഒരു ബൃഹത്തായ, ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു സമുച്ചയമാണ്. ഇത് 14 ഏക്കറിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന, 14 ഊർജ്ജസ്വലവും ഉയർന്നതുമായ ഗോപുരങ്ങൾ (170 അടി വരെ ഉയരം), 1,000 തൂണുകളുള്ള ഹാൾ, സങ്കീർണ്ണമായ ശിൽപങ്ങൾ, പവിത്രമായ സ്വർണ്ണ താമരക്കുളം എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.}}

* '''''ബൃഹദീശ്വരർ ക്ഷേത്രം (തഞ്ചാവൂർ):''''' &quot;വലിയ ക്ഷേത്രം&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലം. രാജരാജ ചോളൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ച ഇതിന്റെ 216 അടി വിമാനം (ഗോപുരം) ഒരു എഞ്ചിനീയറിംഗ് അത്ഭുതമാണ്.

* '''''രംഗനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (ശ്രീരംഗം):''''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രവർത്തിക്കുന്ന മത സമുച്ചയങ്ങളിൽ ഒന്ന്, ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.

* '''''രാമനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (രാമേശ്വരം):''''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ക്ഷേത്ര ഇടനാഴി ഉള്ളതിനാലും പന്ത്രണ്ട് ജ്യോതിർലിംഗ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായതിനാലും പ്രശസ്തമാണ്.

* '''''അരുൾമിഗു ദണ്ഡായുതപാണി സ്വാമി ക്ഷേത്രം (പഴനി):''''' വർഷം തോറും ദശലക്ഷക്കണക്കിന് തീർത്ഥാടകരെ ആകർഷിക്കുന്ന മുരുകന്റെ ആറ് വാസസ്ഥലങ്ങളിൽ ഒന്ന്.

=====ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളികൾ=====
തമിഴ്‌നാടിന് ആഴത്തിലുള്ള ഒരു ക്രിസ്തീയ പൈതൃകമുണ്ട്, അതിൽ ആദിമ അപ്പോസ്തലന്മാരുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഥലങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.
[[പ്രമാണം:VELANKANNI CHURCH.jpg|thumb|150px|വേളാങ്കണ്ണി പള്ളി]]
* '''''സാന്തോം കത്തീഡ്രൽ ബസിലിക്ക (ചെന്നൈ):''''' സെന്റ് തോമസ് അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു; ഒരു അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ച ലോകത്തിലെ മൂന്ന് പള്ളികളിൽ ഒന്നാണിത്.

* '''''ബസിലിക്ക ഓഫ് ഔർ ലേഡി ഓഫ് ഗുഡ് ഹെൽത്ത് (വേളാങ്കണ്ണി):''''' പലപ്പോഴും &quot;കിഴക്കിന്റെ ലൂർദ്ദ്&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ദേവാലയം, എല്ലാ മതസ്ഥർക്കും ഒരു പ്രധാന തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ്.

* '''''സെന്റ് മേരീസ് പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്ജിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സൂയസ് കനാലിന് കിഴക്കുള്ള ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ആംഗ്ലിക്കൻ പള്ളിയാണ് (1678 ൽ നിർമ്മിച്ചത്).

=====പ്രധാനപ്പെട്ട ഇസ്ലാമിക പള്ളികളും ദർഗകളും=====
സംസ്ഥാനത്തെ ഇസ്ലാമിക കേന്ദ്രങ്ങൾ പരമ്പരാഗത ഇസ്ലാമിക, പ്രാദേശിക ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യാ സ്വാധീനങ്ങളുടെ മിശ്രിതത്തെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Abbasi Ashurkhana, Chennai, built by Nawab Umdat al-Umara in 1810 (2).jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ ആയിരം വിളക്കുകൾ ഇസ്ലാമിക പള്ളി]]
*'''''നാഗൂർ ദർഗ (നാഗോർ):''''' സൂഫി സന്യാസിയായ നാഗൂർ ഷാഹുൽ ഹമീദിന്റെ ശവകുടീരം. വിവിധ മതവിഭാഗങ്ങളിലുള്ള ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന ഇത് സാമുദായിക ഐക്യത്തിന്റെ പ്രശസ്തമായ കേന്ദ്രമാണ്.

*'''''വല്ലാജാ പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ബിഗ് മോസ്ക് എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഇത് 1795 ൽ വല്ലാജാ കുടുംബം നിർമ്മിച്ചതാണ്, ഇത് തിരുവല്ലിക്കേണിയിലെ ഒരു പ്രധാന നാഴികക്കല്ലാണ്.

*'''''ആയിരം വിളക്കുകൾ പള്ളി (ചെന്നൈ):''''' ബഹു-താഴികക്കുടങ്ങളുള്ള വാസ്തുവിദ്യയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്; അസംബ്ലി ഹാൾ പ്രകാശിപ്പിച്ചിരുന്ന 1,000 വിളക്കുകളിൽ നിന്നാണ് ഈ പേര് വന്നത്.

=====ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങൾ=====
1,500 വർഷത്തിലേറെയായി തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ബുദ്ധമതം അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ചു, പ്രത്യേകിച്ച് പഠനത്തിനുള്ള ഒരു കേന്ദ്രം എന്ന നിലയിൽ. ഇന്ന്, മിക്ക സ്ഥലങ്ങളും പുരാവസ്തു കേന്ദ്രങ്ങളാണ്, എന്നിരുന്നാലും ഒരു ആധുനിക പുനരുജ്ജീവനമുണ്ട്.

*'''''മംഗള ബുദ്ധ വിഹാർ (വിഴുപ്പുരം):''''' 30 അടി ഉയരമുള്ള ഒരു നിൽക്കുന്ന ബുദ്ധനും ഒരു ധ്യാന ഹാളും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഓറോവില്ലിനടുത്തുള്ള ഒരു ആധുനികവും ശാന്തവുമായ സമുച്ചയം. ഇന്ന് ഏറ്റവും സജീവമായ ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.

*'''''കാഞ്ചീപുരം:''''' ചരിത്രപരമായി ''സെൻ'' ചൈനയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയ ''ബോധിധർമ്മ'' പോലുള്ള പണ്ഡിതന്മാർ പഠിച്ചിരുന്ന ഒരു വലിയ ബുദ്ധമത കേന്ദ്രം. യഥാർത്ഥ വിഹാരങ്ങൾ ഇല്ലാതായപ്പോൾ, ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്ന നിരവധി ബുദ്ധ പ്രതിമകൾ ഇപ്പോൾ ചെന്നൈ മ്യൂസിയത്തിൽ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു അല്ലെങ്കിൽ പ്രാദേശിക ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പുനർനിർമ്മിച്ചതായി കാണപ്പെടുന്നു.

*'''''നാഗപട്ടണം:''''' ഒരുകാലത്ത് ഒരു പ്രധാന ബുദ്ധമത തുറമുഖമായിരുന്നു. 11-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്തോനേഷ്യയിലെ ശ്രീവിജയ രാജാവിന്റെ സഹായത്തോടെയാണ് ''ചൂഡാമണി വിഹാരം'' ഇവിടെ നിർമ്മിച്ചത്. 2025–2026 വരെ, ഈ അവശിഷ്ടങ്ങൾ വീണ്ടും കണ്ടെത്തുന്നതിനായി പുതിയ ഖനനങ്ങൾ നടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്.

*'''''തലൈവെട്ടി മുനിയപ്പൻ ക്ഷേത്രം (സേലം):''''' വളരെക്കാലമായി ഒരു പ്രാദേശിക ദേവതയായി ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒരു വിഗ്രഹത്തെ ഹൈക്കോടതി പുരാതന ബുദ്ധ പ്രതിമയാണെന്ന് നിയമപരമായി പ്രഖ്യാപിച്ച ഒരു സവിശേഷ കേസ്.

=====ജൈന ക്ഷേത്രങ്ങൾ (ശമണർ)=====
ജൈനമതത്തിന് (തമിഴിൽ ''ശമണർ'') കൃ.മു. മൂന്നാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ സംസ്ഥാനത്ത് ഒരു തുടർച്ചയായ ചരിത്രമുണ്ട്. തമിഴ് ജൈന സമൂഹം (തമിഴ് ജൈനർ) നിരവധി പുരാതന &quot;ബസദികൾ&quot; പരിപാലിക്കുന്നു.

*'''''മേൽ സിതാമൂർ ജൈന മഠം (വിഴുപ്പുരം):''''' തമിഴ് ജൈനരുടെ പ്രാഥമിക മത ആസ്ഥാനം. പുരാതന ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്, ദിഗംബര ജൈനമതത്തിന്റെ കേന്ദ്രവുമാണ്.

*'''''തിരുപ്പരുതിക്കുൻട്രം (ജൈന കാഞ്ചി):''''' കാഞ്ചീപുരത്തിന്റെ പ്രാന്തപ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ആറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ സമുച്ചയത്തിൽ തീർത്ഥങ്കരന്മാരുടെ ജീവിതത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന അതിശയകരമായ മേൽക്കൂര ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് പേരുകേട്ട ''ത്രൈലോക്യനാഥ ക്ഷേത്രം'' ഉണ്ട്.
[[പ്രമാണം:Samanar Malai Caves, Madurai.jpg|thumb|150px|മധുരയിലെ ശമണർ മലൈ]]
*'''''ശമണർ മലൈ (മധുര):''''' 2,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ജൈന സന്യാസിമാർ താമസിച്ചിരുന്ന പാറയിൽ കൊത്തിയെടുത്ത ഗുഹകളുള്ള ഒരു കുന്ന്. തമിഴ്-ബ്രാഹ്മി ലിപിയിലുള്ള അവിശ്വസനീയമായ ശിലാ കൊത്തുപണികളും ലിഖിതങ്ങളും ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

*'''''തിരുമല (പോളൂർ):''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ജൈന വിഗ്രഹമായ നേമിനാഥ ഭഗവാന്റെ 52 അടി ഉയരമുള്ള ഏകശിലാ പ്രതിഷ്ഠയുള്ള ഒരു വലിയ സമുച്ചയം.

=====ജൂത പൈതൃകം=====
തമിഴ്‌നാടിന്റെ ജൂത ചരിത്രം ഏതാണ്ട് പൂർണ്ണമായും ചെന്നൈയിലാണ് (പുരാതന മദ്രാസ്) കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. സമൂഹം കൂടുതലും കുടിയേറിപ്പാർത്തിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അവരുടെ അടയാളങ്ങൾ ഇപ്പോഴും നിലനിൽക്കുന്നു.

* '''''മദ്രാസ് സിനഗോഗ് (ചെന്നൈ):''''' 1644-ൽ ജോർജ്ജ് ടൗണിൽ നിർമ്മിച്ച ഈ ഭൗതിക സിനഗോഗ് 1968-ൽ പൊളിച്ചുമാറ്റി. എന്നിരുന്നാലും, ''ഐസക് ആൻഡ് റോസ ചാരിറ്റബിൾ ട്രസ്റ്റ്'' ചെന്നൈയിലെ ഒരു അജ്ഞാത സ്ഥലത്ത് ചുരുളുകളും ആചാരപരമായ വസ്തുക്കളും പരിപാലിക്കുന്നു.

*'''''ജൂത സെമിത്തേരി (അവ്വൈ ഷന്മുഖം റോഡ്, ചെന്നൈ):''''' സമൂഹത്തിന്റെ ഏറ്റവും ദൃശ്യമായ അവശിഷ്ടം. 1600-കളിൽ വജ്ര വ്യാപാരത്തിനായി മദ്രാസിലെത്തിയ പരദേശി ജൂതന്മാരുടെ (യൂറോപ്പിൽ നിന്നുള്ള ''സെഫാർഡിക്'' ജൂതന്മാർ) ശവകുടീരങ്ങൾ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.

*'''''സമീപകാല പുരാവസ്തു കണ്ടെത്തലുകൾ:''''' 2022 ജൂലൈയിൽ, പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ശിലാ ലിഖിതം രാമനാഥപുരത്ത് കണ്ടെത്തി, ഇത് മുമ്പ് കരുതിയിരുന്നതിനേക്കാൾ വളരെ പഴയ ജൂത സാന്നിധ്യം സൂചിപ്പിക്കുന്നു.

=====സിഖ് മതം (ഗുരുദ്വാരകൾ)=====
സിഖ് സമൂഹത്തിന് ശക്തമായ സാന്നിധ്യമുണ്ട്, പ്രത്യേകിച്ച് നഗര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ. തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഗുരുദ്വാരകൾ അവയുടെ ലങ്കാർ (സ്വതന്ത്ര കമ്മ്യൂണിറ്റി അടുക്കള) യ്ക്കും സമാധാനപരമായ അന്തരീക്ഷത്തിനും പേരുകേട്ടതാണ്.
[[പ്രമാണം:GURDWARA SAHIB SRI GURU NANAK SAT SABHA (REG, MADRAS) - panoramio.jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ ഗുരുദ്വാരാ സാഹിബ്]]
* '''''ശ്രീ ഗുരുനാനാക് സത് സംഘ സഭ (ചെന്നൈ):''''' ത്യാഗരായ നഗറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഗുരുദ്വാരയാണ്. 1949 ൽ സ്ഥാപിതമായ ഇത് പഞ്ചാബി സമൂഹത്തിന്റെ കേന്ദ്ര കേന്ദ്രമായി വർത്തിക്കുന്നു, എല്ലാ മതസ്ഥർക്കും ഇത് തുറന്നിരിക്കുന്നു.

*'''''ഗുരുദ്വാര സാഹിബ് (കോയമ്പത്തൂർ):''''' ആർ.എസ്. പുരം പ്രദേശത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന പടിഞ്ഞാറൻ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ സിഖുകാർക്കുള്ള ഒരു പ്രധാന ആത്മീയ കേന്ദ്രം.

*'''''ഗുരുദ്വാര ഗുരുനാനാക് ധാം (രാമേശ്വരം):''''' പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ഗുരുനാനാക് ദേവ് ജി (സിഖ് മതത്തിന്റെ സ്ഥാപകൻ) തന്റെ തെക്കൻ യാത്രകളിൽ (ഉദാസികൾ) ദ്വീപിലേക്കുള്ള സന്ദർശനത്തെ അനുസ്മരിക്കുന്നതിനാൽ, വലിയ ചരിത്ര പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു സ്ഥലം.

=====സൊറോസ്ട്രിയനിസം (പാർസി അഗ്നി ക്ഷേത്രങ്ങൾ)=====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പാർസി സമൂഹം ചെറുതാണെങ്കിലും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വ്യാവസായിക, ജീവകാരുണ്യ ചരിത്രത്തിൽ ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:PARSI TEMPLE - panoramio (1).jpg|thumb|150px|ചെന്നൈയിലെ പാർസി അഗ്നിക്ഷേത്രം]]
* '''''ജൽ ഫിറോജ് ക്ലബ്‌വാല ദാർ-ഇ-മെഹർ (ചെന്നൈ):''''' റോയപുരത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏക പാഴ്‌സി അഗ്നി ക്ഷേത്രമാണ്. 1910 ൽ നിർമ്മിച്ച ഇത് ഒരു നൂറ്റാണ്ടിലേറെയായി തുടർച്ചയായി കത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഒരു ജ്വാലയെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു.

* '''''കുറിപ്പ്:''''' തീ സൂക്ഷിക്കുന്ന അകത്തെ ശ്രീകോവിലിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം കർശനമായി സൊരാഷ്ട്രിയക്കാർക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്, എന്നാൽ വാസ്തുവിദ്യയും സമീപത്തുള്ള പാഴ്‌സി അഞ്ജുമാൻ ബാഗും ചെന്നൈയുടെ പൈതൃകത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളാണ്.
=====ബഹായി വിശ്വാസം=====
ബഹായി സമൂഹം മാനവികതയുടെ ഏകത്വത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുകയും സംസ്ഥാനത്തുടനീളം നിരവധി പ്രാദേശിക ആത്മീയ സമ്മേളനങ്ങൾ നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു.

* '''''ബഹായി സെന്റർ (ചെന്നൈ):''''' ധനലക്ഷ്മി നഗറിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് പ്രാർത്ഥന, പഠനം, ഭരണപരമായ യോഗങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു സമൂഹ ഇടമായി വർത്തിക്കുന്നു. തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ഒരു &quot;ആരാധനാ ഭവനം&quot; (ഡൽഹിയിലെ ലോട്ടസ് ടെമ്പിൾ പോലെ) ഇല്ലെങ്കിലും, ഈ പ്രാദേശിക കേന്ദ്രങ്ങളാണ് അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രം.
=====ആത്മീയ ഗ്രൂപ്പുകളും കേന്ദ്രങ്ങളും=====
[[പ്രമാണം:Adyar TG.jpg|thumb|150px|ചെന്നൈ അഡയാറിലെ തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റി]]
* '''''തിയോസഫിക്കൽ സൊസൈറ്റി (അഡയാർ, ചെന്നൈ):''''' പരമ്പരാഗത അർത്ഥത്തിൽ ഒരു &quot;മതം&quot; അല്ലെങ്കിലും, അതിന്റെ അന്താരാഷ്ട്ര ആസ്ഥാനം ലോകപ്രശസ്തമായ ഒരു ആത്മീയ കേന്ദ്രമാണ്. 260 ഏക്കർ വിസ്തൃതിയുള്ള അതിന്റെ സമൃദ്ധമായ പൂന്തോട്ടത്തിനുള്ളിൽ എല്ലാ പ്രധാന ലോക മതങ്ങളുടെയും (ബുദ്ധമത ആരാധനാലയവും ഒരു സൊറോസ്ട്രിയൻ ബലിപീഠവും ഉൾപ്പെടെ) ആരാധനാലയങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്.

* '''''യൂണിറ്റേറിയൻ ചർച്ച് (മധുരൈ/സേലം):''''' ന്യൂ ഇംഗ്ലണ്ടിനും ഇന്ത്യയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ആത്മീയ കൈമാറ്റങ്ങളുടെ പാരമ്പര്യമായി തമിഴ്‌നാടിന്റെ ഗ്രാമീണ ഭാഗങ്ങളിൽ ചെറുതും ചരിത്രപരവുമായ യൂണിറ്റേറിയൻ സമൂഹങ്ങളുണ്ട്.

* '''''കൃഷ്ണമാചാര്യ യോഗ മന്ദിരം:''''' ഒരു ക്ഷേത്രം അല്ലെങ്കിൽ പള്ളി എന്ന അർത്ഥത്തിൽ ഇത് ഒരു &quot;ആരാധനാ സ്ഥലം&quot; അല്ലെങ്കിലും, ഇത് ഒരു &quot;രോഗശാന്തി ക്ഷേത്രം&quot; എന്നും യോഗയ്ക്കും വേദമന്ത്രണം ചെയ്യുന്നതിനുമുള്ള ഒരു പ്രമുഖ ആഗോള കേന്ദ്രമായും വ്യാപകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. 1976-ൽ ടി.കെ.വി. ദേശികാചാർ തന്റെ പിതാവായ ടി. കൃഷ്ണമാചാര്യയെ (&quot;''ആധുനിക യോഗയുടെ പിതാവ്''&quot; എന്ന് പലപ്പോഴും വിളിക്കപ്പെടുന്നു) ആദരിക്കുന്നതിനായി സ്ഥാപിച്ച ഇത്, ക്ഷേമത്തിനായുള്ള ആഴത്തിലുള്ള ആത്മീയവും എന്നാൽ ഉയർന്ന ശാസ്ത്രീയവുമായ സമീപനത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.
[[പ്രമാണം:Esa kovil statue.jpg|thumb|150px|കോയമ്പത്തൂർ ഈഷ യോഗ കേന്ദ്രം]]
* '''''ഈഷ യോഗ കേന്ദ്രം (കോയമ്പത്തൂർ):''''' സദ്ഗുരു എന്നറിയപ്പെടുന്ന ജഗ്ഗി വാസുദേവാണ് ഈശാ യോഗ സ്ഥാപിച്ചത്. കോയമ്പത്തൂരിലെ വെള്ളിയാംഗിരി മലനിരകളുടെ താഴ്‌വരയിലുള്ള ഭൗതിക ആസ്ഥാനം 1994 ൽ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്യപ്പെട്ടു. യോഗയ്ക്കും ധ്യാനത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന 112 അടി ഉയരമുള്ള ആദിയോഗി പ്രതിമ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഇവിടെയാണ്.

* '''''മാത്രിമന്ദിർ (ഓറോവിൽ):''''' നിശബ്ദ ധ്യാനത്തിനായി രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത &quot;പ്രഭാത നഗരത്തെ&quot; പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഒരു സ്വർണ്ണ ലോഹ ഗോളം.സുവർണ്ണ വർണ്ണത്തിലുള്ള ഒരു ഗോളാകൃതിയാണ് മാത്രിമന്ദിറിന്റേത്. 1971 ൽ ഈ സുവർണ്ണ മന്ദിരത്തിന് തറക്കല്ലിടുകയും, 2008 മെയ് മാസം ഇതിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയാകുകയും ചെയ്തു. 12 താങ്ങുകളുള്ള ഒരു ഗോളാകൃതിയിലുള്ള ഈ നിർമിതിയെ സ്വർണ്ണവർണ്ണത്തിലുള്ള ഫലകങ്ങൾ കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. സൂര്യപ്രകാശത്തെ ഇവ പ്രതിഫലിപ്പിക്കും. ഇന്നർ ചേംബർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന് ഇത്ന്റെ ഉൾഭാഗത്ത് ഒരു ധ്യാനമുറി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

* '''''വിപാസന:''''' എസ്.എൻ. ഗോയങ്ക ലോകമെമ്പാടും പ്രചാരത്തിലാക്കിയ പുരാതന ധ്യാനരീതിയായ വിപാസനയ്ക്ക് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ശക്തമായ സാന്നിധ്യമുണ്ട്. ഇത് ഒരു വിഭാഗീയതയില്ലാത്ത ''ജീവിത കല'' ആയതിനാൽ, പരമ്പരാഗത മത ആരാധനയ്ക്ക് പകരം ഈ കേന്ദ്രങ്ങളെ ആത്മീയ പരിശീലനത്തിനുള്ള സ്ഥലങ്ങളായി കണക്കാക്കുന്നു. 10 ദിവസത്തെ റെസിഡൻഷ്യൽ കോഴ്‌സുകളിൽ പങ്കെടുക്കാൻ കഴിയുന്ന ധമ്മ സേതു (ചെന്നൈ), ധമ്മ മധുര (മധുര/ദിണ്ടിഗൽ), ധമ്മ അരുണാചല (തിരുവണ്ണാമലൈ), ധമ്മ കാഞ്ചി (കാഞ്ചീപുരം) ഉൾപ്പടെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങൾ സംസ്ഥാനത്ത് ഉണ്ട്.

===സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* സൗത്ത് സോൺ കൾച്ചറൽ സെന്റർ, തഞ്ചാവൂർ
* വിവേകാനന്ദ കൾച്ചറൽ സെന്റർ, ചെന്നൈ
* റഷ്യൻ ശാസ്ത്ര-സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രം
* ഇൻകോ സെന്റർ, ചെന്നൈ
* മാക്സ് മുള്ളർ ഭവൻ, ചെന്നൈ
===കലാ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* ദേശീയ ചിത്രശാല, ചെന്നൈ
* സംഗീത അക്കാദമി, ചെന്നൈ
* കലാക്ഷേത്ര ഫൗണ്ടേഷൻ, ചെന്നൈ
* തൊൽ ഇശൈ കളഞ്ചിയം, ചെന്നൈ
===മ്യൂസിയങ്ങൾ===
* സർക്കാർ മ്യൂസിയം, ചെന്നൈ
* ദക്ഷിണചിത്ര മ്യൂസിയം, ചെങ്കൽപട്ട്

===പൈതൃക കെട്ടിടങ്ങൾ===
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയതും സങ്കീർണ്ണവുമായ ശിലാ വാസ്തുവിദ്യയിൽ അഭിമാനിക്കുന്ന തമിഴ്‌നാട് പൈതൃകത്തിന്റെ ഒരു നിധിശേഖരമാണ്. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പൈതൃകം പ്രധാനമായും നിർവചിക്കുന്നത് അതിന്റെ ബൃഹത്തായ &quot;ജീവിക്കുന്ന&quot; ക്ഷേത്രങ്ങൾ, കൊളോണിയൽ ലാൻഡ്‌മാർക്കുകൾ, ചരിത്രാതീത ശിലാചിത്രങ്ങൾ എന്നിവയാണ്.
==== യുനെസ്കോ ലോക പൈതൃക സ്ഥലങ്ങൾ ====
&quot;മികച്ച സാർവത്രിക മൂല്യത്തിന്&quot; ഈ സ്ഥലങ്ങൾ ആഗോളതലത്തിൽ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Thanjavur Brihadeeswara Temple (Periya Kovil).jpg|thumb|250px|തഞ്ചാവൂർ ബൃഹദീശ്വരർ ക്ഷേത്രം]]
* '''മഹത്തായ ജീവിക്കുന്ന ചോള ക്ഷേത്രങ്ങൾ'''&lt;br&gt;
* '''''ബ്രിഹദീശ്വര ക്ഷേത്രം (തഞ്ചാവൂർ):''''' രാജരാജ ചോഴൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ച &quot;വലിയ ക്ഷേത്രം&quot; എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിന്റെ മധ്യ ഗോപുരം (വിമാനം) ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ഒന്നാണ്.
* '''''ഗംഗൈകൊണ്ട ചോളപുരം ക്ഷേത്രം (അരിയലൂർ):''''' വടക്കൻ രാജ്യങ്ങൾക്കെതിരായ വിജയത്തിന്റെ സ്മരണയ്ക്കായി രാജേന്ദ്ര ചോഴൻ ഒന്നാമൻ നിർമ്മിച്ചത്.
* '''''ഐരാവതേശ്വര ക്ഷേത്രം (ദാരാസുരം):''''' &quot;സംഗീത ചുവടുകൾക്കും&quot; അതിമനോഹരമായ ശിലാ കൊത്തുപണികൾക്കും പേരുകേട്ടത്.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Descente du gange.JPG|thumb|250px|മാമല്ലപുരം തീര ശില്പപരമ്പര]]
* '''മാമല്ലപുരത്തെ സ്മാരകങ്ങളുടെ കൂട്ടം'''
* '''''തീരക്ഷേത്രം:''''' ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഘടനാപരമായ ശിലാ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്ന്.
* '''''പഞ്ചരഥങ്ങൾ:''''' ഒറ്റ പാറകളിൽ നിന്ന് കൊത്തിയെടുത്ത അഞ്ച് ഏകശിലാ രഥ ആകൃതിയിലുള്ള ഘടനകൾ.
* '''''അർജുനന്റെ തപസ്സ്:'''''' ഗംഗയുടെ ഇറക്കത്തെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന ഒരു വലിയ തുറസ്സായ ബേസ്-റിലീഫ്.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
*'''നീലഗിരി പർവത റെയിൽവേ:''' 1908-ൽ പൂർത്തിയാക്കിയ ഒരു ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ &quot;കളിപ്പാട്ട തീവണ്ടി&quot;, അതുല്യമായ റാക്ക് ആൻഡ് പിനിയൻ സംവിധാനം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.&lt;br&gt;&lt;br&gt;
*'''ജിഞ്ചി കോട്ട (വിഴുപ്പുരം):''' &quot;മറാത്ത മിലിട്ടറി ലാൻഡ്‌സ്‌കേപ്‌സ്&quot; (2025) ന്റെ ഭാഗമായി അടുത്തിടെ ആലേഖനം ചെയ്‌തിരിക്കുന്ന ഇത്, പലപ്പോഴും &quot;കിഴക്കിന്റെ ട്രോയ്&quot; എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്നു.&lt;br&gt;

==== പ്രതീകാത്മകമായ മത സ്മാരകങ്ങൾ ====
യുനെസ്കോ പട്ടികയിൽ ഇടം നേടിയിട്ടില്ലാത്ത ഈ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യയുടെ മാസ്റ്റർപീസുകളാണ്:&lt;br&gt;
* '''മീനാക്ഷി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം (മധുര):''' ആയിരക്കണക്കിന് വർണ്ണാഭമായ ശിലാരൂപങ്ങൾ കൊണ്ട് പൊതിഞ്ഞ 14 കൂറ്റൻ ഗോപുരങ്ങൾക്ക് (ഗോപുരങ്ങൾ) പേരുകേട്ടതാണ്.
* '''രാമനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രം (രാമേശ്വരം):''' ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളമുള്ള ക്ഷേത്ര ഇടനാഴി (പ്രകാരം) ആണ്.
* '''നടരാജ ക്ഷേത്രം (ചിദംബരം):''' പ്രപഞ്ച നർത്തകനായ ശിവന്റെ രൂപത്തിൽ സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന അപൂർവ ക്ഷേത്രം.
* '''കൈലാസനാഥർ ക്ഷേത്രം (കാഞ്ചീപുരം):''' പല്ലവർ നിർമ്മിച്ച കാഞ്ചീപുരത്തെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഘടന.
* '''അരുണാചലേശ്വര ക്ഷേത്രം (തിരുവണ്ണാമല):''' ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ക്ഷേത്ര സമുച്ചയങ്ങളിൽ ഒന്ന്, അഗ്നിയുടെ മൂലകത്തിന് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.&lt;br&gt;
====കൊട്ടാരങ്ങളും കോട്ടകളും====
തമിഴ്‌നാടിന്റെ ചരിത്രം അതിന്റെ രാജകീയ വസതികളുടെയും പ്രതിരോധ ഘടനകളുടെയും വൈവിധ്യമാർന്ന വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലികളിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നു:&lt;br&gt;
[[പ്രമാണം:Clear picture of moat at rayavellore fort.JPG|thumb|250px|വേലൂർ കോട്ട]]
*'''''തിരുമല നായക്കർ മഹാൾ (മധുര):''''' ഇറ്റാലിയൻ, ഇസ്ലാമിക ശൈലികൾ ദ്രാവിഡ വാസ്തുവിദ്യയുമായി സമന്വയിപ്പിച്ച പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു കൊട്ടാരം.
*'''''തഞ്ചാവൂർ മറാത്ത കൊട്ടാരം:''''' ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ലൈബ്രറികളിൽ ഒന്നായ പ്രശസ്തമായ '''സരസ്വതി മഹാൾ ഗന്ഥശാല''' സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഇവിടെയാണ്.
*'''''വേലൂർ കോട്ട:''''' പതിനാറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു ഗ്രാനൈറ്റ് കോട്ട, ഒരു കിടങ്ങിനാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, അതിൽ ഒരു ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രം, ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളി, ഇസ്ലാമിക പള്ളി എന്നിവയുണ്ട്.
*'''''പത്മനാഭപുരം കൊട്ടാരം:''''' (സാങ്കേതികമായി കേരളത്തിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ളതാണെങ്കിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്) പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഒരു തടി കൊട്ടാര അമൂല്യ കലാസൃഷ്‌ടി.&lt;br&gt;

====കൊളോണിയൽ പൈതൃകം (ചെന്നൈ)====
ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടം തലസ്ഥാന നഗരമായ ചെന്നൈയിൽ ഇന്തോ-സാർസനിക് വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയിലൂടെ വ്യത്യസ്തമായ ഒരു മുദ്ര പതിപ്പിച്ചു:&lt;br&gt;
*'''''ഫോർട്ട് സെന്റ് ജോർജ്:''''' ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഇംഗ്ലീഷ് കോട്ട (1644); നിലവിൽ സംസ്ഥാന നിയമസഭ ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
*'''''റിപ്പൺ കെട്ടിടം:''''' ഗ്രേറ്റർ ചെന്നൈ കോർപ്പറേഷന്റെ വെള്ള പൂശിയ ആസ്ഥാനം.
*'''''മദ്രാസ് ഹൈക്കോടതി:''''' ലോകത്തിലെ ഇന്തോ-സാർസനിക് വാസ്തുവിദ്യയുടെ ഏറ്റവും മികച്ച ഉദാഹരണങ്ങളിലൊന്ന്.
*'''''സാൻ തോം ബസിലിക്ക:''''' സെന്റ് തോമസ് അപ്പോസ്തലന്റെ ശവകുടീരത്തിന് മുകളിൽ നിർമ്മിച്ച ഒരു നിയോ-ഗോതിക് കത്തീഡ്രൽ.
*'''''വിക്ടോറിയ പബ്ലിക് ഹാൾ:''''' ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഒരു ടൗൺ ഹാളും ബ്രിട്ടീഷ് കാലഘട്ടത്തിലെ ഒരു നാഴികക്കല്ലുമാണ്.&lt;br&gt;
====ചരിത്രാതീത കാലത്തെയും പുരാതന കാലത്തെയും സ്ഥലങ്ങൾ====
*'''''ആദിച്ചനല്ലൂർ:''''' ആയിരക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾ പഴക്കമുള്ള പുരാവസ്തുക്കൾ ലഭിച്ച ഒരു പുരാതന ഇരുമ്പുയുഗ സ്മശാന സ്ഥലം.
*'''''കുമിട്ടിപതി റോക്ക് പെയിന്റിംഗുകൾ (കോയമ്പത്തൂർ):''''' ആനകളെയും രഥങ്ങളെയും ചിത്രീകരിക്കുന്ന 2,300 വർഷത്തിലധികം പഴക്കമുള്ള വെളുത്ത ചായക്കൂട്ട് വർണ്ണചിത്രങ്ങൾ.
*'''''സിത്തന്നവാശൽ ഗുഹകൾ (പുതുക്കോട്ടൈ):''''' ചുവർചിത്രങ്ങൾക്ക് പ്രശസ്തമായ രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ജൈന പാറയിൽ കൊത്തിയ ഗുഹാക്ഷേത്രങ്ങൾ.

===മൃഗസംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ===
* {{Marker|name=ആനമല വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയോദ്യാനവും|wikidata=Q1661434}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, ഇന്ത്യൻ വേഴാമ്പൽ, സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ് തുടങ്ങിയ വിവിധ ജീവിവർഗങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്. ആനമല കുന്നുകളിലാണ് ഈ പാർക്ക് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
* {{Marker|name=ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q648548}} (ഗിണ്ടിയുടെ ലോഡ്ജ്) &amp;mdash; [[ചെന്നൈ]] നഗരത്തിനുള്ളിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ പാർക്കുകളിൽ ഒന്ന്. ഗിണ്ടി ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ അടുത്താണ് പാമ്പിൻ ഉദ്യാനം, പാർക്കിനുള്ളിൽ ഒരു കുട്ടികളുടെ ഉദ്യാനം (മൃഗശാല) ഉണ്ട്.
* {{Marker|name=[[മുതുമല ദേശീയോദ്യാനം]]|wikidata=Q2372700}} &amp;mdash; വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങളെ ഇവിടെ കാണാം, കൂടാതെ ആന സഫാരിയിൽ പങ്കെടുക്കാനുള്ള അവസരവും ഇവിടെയുണ്ട്.
* {{Marker|name=മുകുർത്തി ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q2985390}} &amp;mdash; മുൻപ് നീലഗിരി താർ ദേശീയോദ്യാനം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇത്; വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന നിരവധി ജീവജാലങ്ങളുടെയും അതിലെ സസ്തനി ആകർഷണമായ നീലഗിരി താറിന്റെയും ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്.
* {{Marker|name=പഴനി കുന്നുകൾ വന്യജീവി സങ്കേതവും ദേശീയ ഉദ്യാനവും|wikidata=Q3696260}} &amp;mdash; ഈ പാർക്കിൽ നിരവധി പർവതങ്ങളും വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളും കൂടാതെ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങൾ, സസ്തനികൾ, ഉരഗങ്ങൾ, ഉഭയജീവികൾ എന്നിവയുണ്ട്. 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ പൂക്കുന്ന കുറിഞ്ഞി എന്ന സസ്യം ഇവിടെ കാണപ്പെടുന്നു.
* {{Marker|name=സത്യമംഗലം കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q2226064}} &amp;mdash; നീലഗിരി ജൈവമണ്ഡല സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഈ വന്യജീവി സങ്കേതത്തിൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ആനകളുടെ എണ്ണം കൂടുതലാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും കിഴക്കൻ ഘട്ടത്തിനും ഇടയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ പാർക്കിൽ കടുവയുടെയും പുള്ളിപ്പുലിയുടെയും ഗണ്യമായ സംഖ്യയുണ്ട്.
* {{Marker|name=കളക്കാട് മുണ്ടന്തുറ കടുവ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം|wikidata=Q3936889}} &amp;mdash; ബംഗാൾ കടുവ, ഇന്ത്യൻ ആന, സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ്, പുള്ളിപ്പുലി, അപൂർവ മലബാർ അണ്ണാൻ തുടങ്ങിയ വിവിധ ജീവിവർഗങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രമാണിത്. തിരുനെൽവേലി ജില്ലയിലും കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലുമായി തെക്കൻ പശ്ചിമഘട്ടത്തിലാണ് ഈ പാർക്ക് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
===സമുദ്ര ജന്തുജാല സംരക്ഷണം===
{{Marker|name=മന്നാർ ഉൾക്കടൽ മറൈൻ ദേശീയോദ്യാനം|wikidata=Q5617576}} &amp;mdash; കടൽ സസ്തനിയായ ഡുഗോങ്ങിന് കണ്ടൽക്കാടുകൾ പ്രധാന ഭക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്. സമുദ്ര, വേലിയേറ്റ, തീരദേശ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിൽ വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളും ഈ ഉദ്യാനത്തിലുണ്ട്. ഗ്ലാസ്-ബോട്ടം ബോട്ടുകൾക്ക് മാത്രമേ പ്രവേശനം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളൂ. പവിഴപ്പുറ്റ് ഖനനം ഈ പാർക്കിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളെ നശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
===ജന്തുജാല ഉദ്യാനങ്ങളും മൃഗശാലകളും===
* അമൃതി ജന്തുജാല ഉദ്യാനം (വേലൂർ ജില്ല)
* അറിജ്ഞർ അണ്ണാ ജന്തുജാല ഉദ്യാനം (വണ്ടലൂർ മൃഗശാല) (കാഞ്ചിപുരം ജില്ല)
* ചെന്നൈ പാമ്പിൻ ഉദ്യാനം (ഗിണ്ടി ഉദ്യാനം) (ചെന്നൈ ജില്ല) 
===പക്ഷി സങ്കേതങ്ങൾ===
{{Div col|colwidth=20em|rules=yes}}
* ചിത്രങ്കുടി പക്ഷിസങ്കേതം (രാനാഥപുരം ജില്ല)
* കാഞ്ഞിരംകുളം പക്ഷിസങ്കേതം (രാനാഥപുരം ജില്ല)
* കൂന്തൻകുളം പക്ഷി സങ്കേതം (തിരുനെൽവേലി ജില്ല)
* ശുചീന്ദ്രം തേരൂർ പക്ഷിസങ്കേതം (കന്യാകുമരി ജില്ല)
* ഉദയമാർത്താണ്ടപുരം പക്ഷി സങ്കേതം (തിരുവാരൂർ ജില്ല)
* വേടന്താങ്കൽ പക്ഷി സങ്കേതം (ചെങ്കൽപട്ട് ജില്ല)
* വെള്ളോട് പക്ഷി സങ്കേതം (ഈറോഡ് ജില്ല)
* വേട്ടങ്കുടി പക്ഷി സങ്കേതം (ശിവഗംഗ ജില്ല)
{{Div col end}}

==ചെയ്യുക==
===ആഘോഷങ്ങളും ഉത്സവങ്ങളും===
തമിഴ്‌നാടിന്റെ സാംസ്‌കാരിക പൈതൃകം വിളിച്ചോതുന്ന പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളെയും ഉത്സവങ്ങളെയും പറ്റിയ വിവരങ്ങൾ താഴെ കാണാവുന്നതാണ്.
===പ്രാദേശിക ആഘോഷങ്ങൾ===
[[പ്രമാണം:Pongal at city home.jpg|thumb|പൊങ്കൽ ആഘോഷം|]]
# '''പൊങ്കൽ:''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വിളവെടുപ്പ് ഉത്സവമാണിത്. നാല് ദിവസങ്ങളിലായാണ് ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നത്.
# '''തമിഴ് പുത്താണ്ട്:''' തമിഴ് കലണ്ടറിലെ ആദ്യ മാസമായ 'ചിത്തിര' ഒന്നാം തീയതിയാണ് പുതുവർഷമായി ആഘോഷിക്കുന്നത്. വീടുകളിൽ പൂക്കളും പഴങ്ങളും വെച്ച് ഐശ്വര്യം പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
# '''കാർത്തിക ദീപം:''' വീടുകളിലും തെരുവുകളിലും മൺവിളക്കുകൾ തെളിയിക്കുന്ന പ്രകാശത്തിന്റെ ഉത്സവമാണിത്. തിരുവണ്ണാമലൈയിലെ ആഘോഷമാണ് ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധം.
# '''ദീപാവലി:''' തമിഴ് ജനതയുടെ ഹൃദയത്തോട് ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന ഒരു ഉത്സവമാണിത്. ആഘോഷത്തിന്റെ ഭാഗമായി പടക്കം പൊട്ടിക്കലും, നല്ലെണ്ണ തേച്ച് കുളിയും, മധുരപലഹാരങ്ങളും എണ്ണപ്പലഹാരങ്ങളും കഴിക്കുകയും ദഹനം സുഗമമാക്കാൻ ഇഞ്ചി, ശർക്കര, ഔഷധക്കൂട്ടുകൾ എന്നിവ ചേർത്ത് പ്രത്യേകമായി ഉണ്ടാക്കുന്ന ''ദീപാവലി ലേഹ്യം'' കഴിക്കലും ഒക്കെ ഇതിന്റെ ഭാഗങ്ങളാണ്.

===പ്രധാന മതപരമായ ആഘോഷങ്ങൾ===
'''ഹൈന്ദവ ആഘോഷങ്ങൾ'''
# '''തൈപ്പൂയം:''' സുബ്രഹ്മണ്യ ഭഗവാന് വേണ്ടിയുള്ള ആഘോഷം. കാവടി ആട്ടം പ്രധാനമാണ്. (പഴനി, തിരുച്ചെന്തൂർ, തിരുത്തണി, പഴമുതിർചോലൈ, സ്വാമിമലൈ, തിരുപ്പരംകുൻട്രം, തുടങ്ങുന്ന മുരുകൻ ക്ഷേത്രങ്ങളുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ)
# '''ചിത്തിരൈ തിരുവിഴാ:''' മീനാക്ഷി-സുന്ദരേശ്വരർ വിവാഹവും അഴകർ ആറ്റിലിറങ്ങുന്ന ചടങ്ങും. (മധുര)
# '''മഹാമഹം:''' 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടക്കുന്ന കുംഭമേളയ്ക്ക് സമാനമായ ഉത്സവം. (കുംഭകോണം)
'''ക്രൈസ്തവ പെരുനാളുകൾ'''
# '''വേളാങ്കണ്ണി പെരുന്നാൾ:''' സെന്റ് മേരീസ് ബസിലിക്കയിലെ വാർഷിക തിരുനാൾ. (നാഗപട്ടണം)
# '''ക്രിസ്മസ്, ഈസ്റ്റർ:''' സംസ്ഥാനത്തെമ്പാടുമുള്ള ക്രൈസ്തവ ദേവാലയങ്ങളിൽ ഈ ആഘോഷങ്ങൾ വലിയ രീതിയിൽ നടക്കുന്നു.
'''ഇസ്ലാമിക പെരുനാളുകൾ'''
# '''നാഗൂർ ദർഗ കന്തൂരി:''' നാഗൂർ ദർഗയിലെ സൂഫി സന്യാസി ഷാഹുൽ ഹമീദിന്റെ ചരമവാർഷികത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന 14 ദിവസത്തെ ഉത്സവമാണിത്. ഇസ്‌ലാം മത വിശ്വാസികൾക്കൊപ്പം മറ്റ് മതസ്ഥരും ഇതിൽ സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നു.
# '''ഈദ്‌-ഉൽ-ഫിത്തർ (റംസാൻ), ഈദ്‌-ഉൽ-അദ്ഹ (ബക്രീദ്):''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ മുസ്‌ലിം സമൂഹത്തിന്റെ പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളാണിവ. ചെന്നൈയിലെ ഐലൻഡ് ഗ്രൗണ്ടിലും മറ്റ് പള്ളികളിലും നടക്കുന്ന കൂട്ടപ്രാർത്ഥനകൾ ശ്രദ്ധേയമാണ്.
'''മറ്റു ന്യൂനപക്ഷ മത ആഘോഷങ്ങൾ'''&lt;br&gt;
'''ജൈന മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ അതിപുരാതന കാലം മുതൽക്കേ ജൈനമതത്തിന് വലിയ സ്വാധീനമുണ്ട്. 'തമിഴ് ജൈനർ' (ശമണർ) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരു വലിയ വിഭാഗം ഇന്നും ഇവിടെയുണ്ട്.
* '''''മഹാവീർ ജയന്തി:''''' 24-ാമത്തെ തീർത്ഥങ്കരനായ മഹാവീരന്റെ ജന്മദിനം വിപുലമായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രത്യേക അഭിഷേകങ്ങളും ഘോഷയാത്രകളും നടക്കാറുണ്ട്.
* '''''അക്ഷയ തൃതീയ:''''' ആദ്യ തീർത്ഥങ്കരനായ ഋഷഭനാഥൻ തന്റെ തപസ്സിന് ശേഷം ആദ്യമായി ആഹാരം കഴിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നു.
* '''''ജൈന ദീപാവലി:''''' ജൈനമത വിശ്വാസികൾക്ക് ദീപാവലി മഹാവീരന്റെ മോക്ഷപ്രാപ്തിയുടെ (നിർവാണം) ദിവസമാണ്.
* '''''ശ്രവണബെലഗോള തീർത്ഥാടനം:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ജൈനർ കർണാടകയിലെ ശ്രവണബെലഗോളയിൽ 12 വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടക്കുന്ന 'മഹാമസ്തകാഭിഷേകത്തിൽ' സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നു.&lt;br&gt;
'''ബുദ്ധ മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ കാഞ്ചീപുരം, നാഗപട്ടണം തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങൾ ഒരുകാലത്ത് പ്രധാന ബുദ്ധമത കേന്ദ്രങ്ങളായിരുന്നു.
* '''''ബുദ്ധ പൂർണിമ (വൈശാഖ പൗർണ്ണമി):''''' ബുദ്ധന്റെ ജനനം, ജ്ഞാനോദയം, മഹാപരിനിർവാണം എന്നിവയെ അനുസ്മരിക്കുന്ന ഈ ദിവസമാണ് ഏറ്റവും പ്രധാനം. തമിഴ് മാസമായ ചിത്തിരയിലെ പൗർണ്ണമി നാളിലാണിത് വരുന്നത്. ചെന്നൈയിലും നാഗപട്ടണത്തുമുള്ള ബുദ്ധവിഹാരങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പ്രാർത്ഥനകളും ധ്യാനവും നടക്കുന്നു.
* '''''അംബേദ്കർ ജയന്തി:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ നവ-ബുദ്ധമതക്കാർ ഏപ്രിൽ 14-ന് അംബേദ്കർ ജയന്തി വലിയൊരു ഉത്സവമായി ആഘോഷിക്കുന്നു.
'''സിഖ് മതം:''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, കോയമ്പത്തൂർ തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിൽ സിഖ് സമൂഹത്തിന് വലിയ സാന്നിധ്യമുണ്ട്.
* '''''വൈശാഖി:''''' ഖൽസ പന്തിന്റെ രൂപീകരണത്തെ അനുസ്മരിച്ചുകൊണ്ട് ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നു. ചെന്നൈയിലെ ജി.എൻ. ചെട്ടി റോഡിലുള്ള ഗുരുദ്വാരയിൽ വലിയ രീതിയിലുള്ള ആഘോഷങ്ങളും 'ലംഗർ' (ഭക്ഷണ വിതരണം) നടക്കാറുണ്ട്.
* '''''ഗുരു നാനാക്ക് ജയന്തി:''''' സിഖ് മതസ്ഥാപകനായ ഗുരു നാനാക്കിന്റെ ജന്മദിനം പ്രാർത്ഥനകളോടെയും നഗര കീർത്തനങ്ങളോടെയും ആഘോഷിക്കുന്നു.
===സാംസ്‌കാരിക മേളകൾ===
* '''ജല്ലിക്കട്ട്:''' മാട്ടുപ്പൊങ്കൽ ദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന വീരവിളയാട്ടമാണ് ജല്ലിക്കട്ട്. മധുരയിലെ അലങ്കാനല്ലൂർ ഇതിന് പ്രശസ്തമാണ്.
* '''നാട്യാഞ്ജലി:''' ചിദംബരം നടരാജ ക്ഷേത്രത്തിൽ മഹാശിവരാത്രിയോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന നൃത്തോത്സവം.
* '''ചെന്നൈ മ്യൂസിക് ഫെസ്റ്റിവൽ:''' ഡിസംബർ മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ലോകപ്രശസ്തമായ കർണാടക സംഗീത മേള.
* '''തിരുവൈയാറ് ത്യാഗരാജ ആരാധന:''' കർണാടക സംഗീത ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്സവങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. സംഗീതത്തിലെ 'ത്രിമൂർത്തികളിൽ' ഒരാളായ ത്യാഗരാജ സ്വാമികളുടെ സ്മരണയ്ക്കായിട്ടാണ് ഇത് ആഘോഷിക്കുന്നത്. 
* '''''വേദി:''''' തഞ്ചാവൂർ ജില്ലയിലെ കാവേരി നദിക്കരയിലുള്ള തിരുവയ്യാറിലെ ത്യാഗരാജ സ്വാമികളുടെ സമാധി സ്ഥലത്താണ് ഈ ഉത്സവം നടക്കുന്നത്.
* '''''സമയം:''''' എല്ലാ വർഷവും ജനുവരി/ഫെബ്രുവരി മാസങ്ങളിൽ (തമിഴ് മാസമായ തൈ-യിലെ പുഷ്യ ബഹുള പഞ്ചമി ദിവസം) ആണ് ഇത് നടക്കാറുള്ളത്. 2026-ൽ ഇത് ജനുവരി 7-നാണ് നടന്നത്.
* '''''പ്രത്യേകത:''''' ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രശസ്തരായ സംഗീതജ്ഞർ ഇവിടെ ഒത്തുകൂടുന്നു. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ചടങ്ങ് 'പഞ്ചരത്ന കൃതികൾ' എല്ലാവരും ചേർന്ന് ആലപിക്കുന്നതാണ്. അഞ്ഞൂറിലധികം ഗായകർ ഒരേ സ്വരത്തിൽ പാടുന്നത് കാണാൻ ആയിരക്കണക്കിന് സംഗീതപ്രേമികൾ എത്താറുണ്ട്.
===ആയോധന കലകളും, പരമ്പരാഗത നൃത്തങ്ങളും===
ലളിതമായ വിനോദത്തിനപ്പുറം --- ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളുമായും പുരാതന യോദ്ധാക്കളുടെ നിയമങ്ങളുമായും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്ന, ശാരീരിക കലകളുടെയും നാടോടി പ്രകടനങ്ങളുടെയും ആഴത്തിലുള്ള ഒരു പാരമ്പര്യമാണ് തമിഴ്‌നാട്ടിനുള്ളത്.
====പരമ്പരാഗത ആയോധന കലകൾ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ആയോധനകലകൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്നവയാണ്, അച്ചടക്കം, ചടുലത, പ്രകൃതിദത്ത ആയുധങ്ങളുടെ ഉപയോഗം എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
[[പ്രമാണം:Silambam vector.svg|thumb|ശിലംബം]]
* '''''ശിലംബം (சிலம்பம்):''''' : സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ ആയോധനകല. ഇതിൽ പ്രധാനമായും മുളകൊണ്ടുള്ള വടി (ശിലംബം വടി) ഉപയോഗിക്കുന്നു. പുരാതന തമിഴ് രാജാക്കന്മാർ ഇത് സംരക്ഷിച്ചിരുന്നു, കൂടാതെ വേഗത്തിലുള്ള കാൽവയ്പ്പിലും പ്രഹരശേഷിയിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു.
* '''''അടിമുറൈ:''''' ഒഴിഞ്ഞ കൈകൊണ്ട് അടിക്കുന്നതിലും, മർദ്ദബിന്ദുക്കളിലും (വർമ്മക്കല), മല്ലയുദ്ധ രീതിയിലുള്ള കൊളുത്തലിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ഒരു പുരാതന പോരാട്ട ശൈലി. പല ആധുനിക ഏഷ്യൻ ആയോധനകലകളുടെയും മുൻഗാമിയായി ഇത് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
* '''''മല്ലയുദ്ധം:''''' ഗുസ്തിയുടെ ഒരു പരമ്പരാഗത രൂപം. ചരിത്രപരമായി, ആയുധങ്ങളില്ലാതെ യോദ്ധാക്കൾക്ക് അവരുടെ ശക്തി തെളിയിക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗമായിരുന്നു ഇത്.
* '''''കുത്തു വരിശൈ:''''' മൃഗങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ചലനങ്ങൾ (കടുവ, ആന, പാമ്പ് എന്നിവ പോലുള്ളവ) ഉപയോഗിച്ച് നിരായുധരായ പോരാട്ടത്തിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്ന ശിലംബത്തിന്റെ ഒരു ഉപവിഭാഗം.

====പരമ്പരാഗത നാടോടി നൃത്തങ്ങൾ (ഗ്രാമീയ കലൈകൾ)====
അയ്യനാർ, മാരിയമ്മൻ തുടങ്ങിയ ഗ്രാമദേവതകളെ ആദരിക്കുന്നതിനായി ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളിലോ (തിരുവിഴ) വിളവെടുപ്പ് ആഘോഷങ്ങളിലോ ആണ് മിക്ക തമിഴ് നാടോടി നൃത്തങ്ങളും അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
[[പ്രമാണം:Poikal Kudhirai Dance.jpg|thumb|പൊയ്ക്കാൽ കുതിര ആട്ടം]]
[[പ്രമാണം:Vatrappalai Kavadi.jpg|thumb|കാവടിയാട്ടം]]
* ''''''കരകാട്ടം (கரகாட்டம்):''''' നർത്തകർ അലങ്കരിച്ച ഒരു കലം (കരകം) തലയിൽ തൂക്കി സങ്കീർണ്ണമായ ചുവടുകൾ വെക്കുന്നു. ഇതിന് അവിശ്വസനീയമായ സന്തുലിതാവസ്ഥ ആവശ്യമാണ്, മഴദേവതയായ മാരിയമ്മന് ഇത് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
* '''''ഓയിലാട്ടം (ஓயிலாட்டம்):''''' &quot;കൃപയുടെ നൃത്തം.&quot; സാധാരണയായി പുരുഷന്മാർ തുടർച്ചയായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു, വർണ്ണാഭമായ അംഗവസ്ത്രങ്ങൾ വീശുകയും ഒരു തവിലിന്റെ താളത്തിനനുസരിച്ച് താളാത്മകമായ ചുവടുകളിൽ നീങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു.
* '''''പറൈ ആട്ടം:''''' നൃത്തം ചെയ്യുമ്പോൾ പറ (ഒരു പരമ്പരാഗത മേളവാദ്യം) വായിക്കുന്ന ഏറ്റവും പഴയ നൃത്തരൂപങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ചരിത്രപരമായി സന്ദേശങ്ങൾ പ്രഖ്യാപിക്കാനും വിജയങ്ങൾ ആഘോഷിക്കാനും ഇത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
* '''''കാവടി ആട്ടം:''''' മുരുകന്റെ ഭക്തർ പ്രത്യേകമായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു. നർത്തകർ തോളിൽ അലങ്കരിച്ച ഒരു മരക്കമ്പം (കാവടി) വഹിക്കുന്നു, പലപ്പോഴും താളാത്മകമായ അവസ്ഥയിൽ താളാത്മകമായ ഗാനങ്ങൾ ആലപിക്കുന്നു.
* '''''തപ്പട്ട:''''' തപ്പു എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു കൈയിൽ പിടിക്കുന്ന മേളവാദ്യം ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ഉയർന്ന ഊർജ്ജ നൃത്തം. ഗ്രാമീണ ആഘോഷങ്ങളിലും സാമൂഹിക ഒത്തുചേരലുകളിലും ഇത് സാധാരണമാണ്.
* '''''പൊയ്ക്കൽ കുതിര ആട്ടം:''''' നർത്തകർ അരയിൽ ഒരു പൊള്ളയായ കുതിര ചട്ടക്കൂട് ധരിച്ച്, കുതിരയുടെ നടത്തം അനുകരിക്കാൻ മരത്തിന്റെ തൂണുകളിൽ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.

തമിഴ്‌നാടിന്റെ ആയോധനകലകളും നൃത്തങ്ങളും വെറും &quot;പ്രകടനങ്ങൾ&quot; മാത്രമല്ല; അവ തമിഴ് ജനതയുടെ പൂർവ്വസ്ഥിതിയുടെയും സർഗ്ഗാത്മകതയുടെയും ജീവിക്കുന്ന ചരിത്രമാണ്.

====തമിഴ്‌നാടിന്റെ കായിക വിനോദങ്ങൾ====

===പ്രാദേശിക കായിക വിനോദങ്ങൾ===
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പരമ്പരാഗത കായിക വിനോദങ്ങളെയും കളികളെയും കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ താഴെ നൽകുന്നു. തമിഴ് സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഇവയിൽ പലതും ഇന്നും വളരെ ആവേശത്തോടെയാണ് ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നത്.

====ഏരുതഴുവൽ====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ പരമ്പരാഗത കായിക വിനോദമാണിത്. 'ജല്ലിക്കട്ട്' എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഈ കായിക വിനോദം പൊങ്കൽ ഉത്സവത്തിന്റെ ഭാഗമായ 'മാട്ടുപൊങ്കൽ' ദിനത്തിലാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്.
* '''''രീതി:''''' കുതിച്ചുപായുന്ന കാളയുടെ പൂഞ്ഞയിൽ പിടിച്ച് നിശ്ചിത ദൂരം സഞ്ചരിക്കാനോ അല്ലെങ്കിൽ കാളയുടെ കൊമ്പിൽ കെട്ടിയിരിക്കുന്ന സമ്മാനപ്പൊതി കൈക്കലാക്കാനോ യുവാക്കൾ ശ്രമിക്കുന്നു.
* '''''പ്രാധാന്യം:''''' ഇത് വീര്യത്തിന്റെയും കായികക്ഷമതയുടെയും പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

====കബഡി====
[[പ്രമാണം:Game-asia-kabadi.jpg|thumb|150px|കബഡി ഏഷ്യ ഗെയിംസിൽ]]
തമിഴ്‌നാടിന്റെ സംസ്ഥാന കായിക വിനോദമാണ് കബഡി. ഇതിന്റെ ഉത്ഭവം തമിഴ്‌നാട്ടിലാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
* '''''പദോൽപ്പത്തി:''''' 'കൈപിടി' എന്ന തമിഴ് വാക്കിൽ നിന്നാണ് കബഡി എന്ന പേര് ഉണ്ടായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.
* '''''രീതി:''''' രണ്ട് ടീമുകൾ തമ്മിലുള്ള ഈ മത്സരത്തിൽ, ശ്വാസം വിടാതെ 'കബഡി കബഡി' എന്ന് വിളിച്ചുകൊണ്ട് എതിർ ടീമിലെ അംഗങ്ങളെ തൊട്ടു തിരിച്ചു വരാൻ ശ്രമിക്കുന്നതാണ് ഇതിന്റെ അടിസ്ഥാനം.

====ശിലംബം====
ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും പഴയ ആയോധനകലകളിൽ ഒന്നാണ് ശിലംബം.
* '''''ആയുധം:''''' മുളവടി ഉപയോഗിച്ചുള്ള പോരാട്ടമാണ് ഇതിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത.
* '''''ചരിത്രം:''''' സംഘകാല സാഹിത്യങ്ങളിൽ പോലും ശിലംബത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശമുണ്ട്. സ്വയം പ്രതിരോധത്തിനും ശാരീരികക്ഷമതയ്ക്കും ഇത് മികച്ചതാണ്.

====പല്ലാങ്കുഴി====
[[പ്രമാണം:Pallankuzhi.JPG|thumb|150px|പല്ലാങ്കുഴി]]
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ വീടുകളിൽ പഴയകാലം മുതൽക്കേ കളിച്ചുവരുന്ന ഒരു ഇൻഡോർ ഗെയിമാണിത്.
* '''''രീതി:''''' ഒരു മരപ്പലകയിൽ 14 കുഴികളുണ്ടാകും. ചെറിയ കല്ലുകളോ മഞ്ചാടിക്കുരുക്കളോ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് കളിക്കുന്നത്. ഗണിതശാസ്ത്രപരമായ ചിന്താശേഷി വളർത്താൻ ഈ കളി സഹായിക്കുന്നു.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ മറ്റ് പ്രാദേശിക കളികൾ
|-
! കളി !! വിവരണം
|-
| ഗില്ലി ദണ്ട (കുറ്റിയും, കോലും)|| മരം കൊണ്ടുള്ള ഒരു ചെറിയ കോലും (ഗില്ലി) വലിയ വടിയും (ദണ്ട) ഉപയോഗിച്ചുള്ള കളി.
|-
| ഉറിയടി || ഉയരത്തിൽ കെട്ടിത്തൂക്കിയ മൺകലം കണ്ണുകെട്ടി വടി കൊണ്ട് അടിച്ചുപൊട്ടിക്കുന്ന വിനോദം.
|-
| പമ്പരം|| ചരട് ഉപയോഗിച്ച് മരപ്പമ്പരം കറക്കുന്ന വിനോദം. കേരളത്തിലെ പമ്പരം കളിക്ക് സമാനമാണിത്.
|-
| ആടുപുലിയാട്ടം|| ആടുകളും പുലികളും തമ്മിലുള്ള കരുനീക്കങ്ങളുടെ തന്ത്രപരമായ ബോർഡ് ഗെയിം.
|-
| റേക്ല പന്തയം|| കാളകളെ പൂട്ടിയ ചെറിയ വണ്ടികൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഓട്ടമത്സരം.
|-
| കോഴിപ്പോര്|| കോഴികളുടെ കാലുകളിൽ മൂന്നോ നാലോ ഇഞ്ച് ബ്ലേഡുകൾ ഘടിപ്പിച്ചിരിക്കും. പോരാട്ടം മൂന്നോ നാലോ റൗണ്ടുകൾ നിർത്തിയ ശേഷം വിജയിയെ നിർണ്ണയിക്കും..
|}
[[പ്രമാണം:COCK FIGHT.JPG|thumb|150px|കോഴിപ്പോര്]]
===അന്തർദേശീയ കായിക വിനോദങ്ങൾ===
====ചെസ്സ്====
[[പ്രമാണം:Chess game Staunton No. 6.jpg|thumb|150px|ചെസ്സ് കളി]]
തമിഴ്‌നാട് ചെസ്സ് ലോകത്ത് വെറുമൊരു പങ്കാളിയല്ല; &quot;ഇന്ത്യയുടെ ചെസ്സ് തലസ്ഥാനം&quot; എന്നാണ് ഇത് പരക്കെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. പുരാതന വിനോദത്തിൽ നിന്ന് ആധുനിക കാലത്തെ ശക്തികേന്ദ്രമായി പരിണമിക്കുന്ന ഈ സംസ്ഥാനത്തിന് ഈ കളിയുമായി ആഴത്തിൽ വേരൂന്നിയ ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ ബന്ധമുണ്ട്.

=====ചരിത്രപരവും സാംസ്കാരികവുമായ വേരുകൾ=====
തമിഴ്‌നാടും ചെസ്സും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ളതാണ്.
* '''''ചതുരംഗ വല്ലഭനാഥർ ക്ഷേത്രം:''''' തിരുവാരൂർ ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ, ശിവൻ (ചതുരംഗ വല്ലഭനാഥർ എന്ന നിലയിൽ) ഒരു പ്രാദേശിക രാജാവിന്റെ മകളുമായി ചെസ്സ് കളിച്ചതായി ഒരു ഐതിഹ്യമുണ്ട്.
* '''''പുരാതന തെളിവുകൾ:''''' ആധുനിക ചെസ്സിനു മുന്നോടിയായി ചതുരംഗത്തിന്റെ പതിപ്പുകൾ ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര കായിക ഇനമായി മാറുന്നതിന് വളരെ മുമ്പുതന്നെ ഈ പ്രദേശത്തെ രാജാക്കന്മാരും പണ്ഡിതന്മാരും കളിച്ചിരുന്നുവെന്ന് പുരാവസ്തുക്കളും ലിഖിതങ്ങളും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
=====വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ് വിപ്ലവം=====
[[പ്രമാണം:Viswanathan Anand Turin2006.JPG|thumb|150px|വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ് (2006)]]
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ചെസ്സിന്റെ ആധുനിക വിസ്ഫോടനത്തിന് പ്രധാനമായും ബഹുമതി ലഭിക്കുന്നത് ഒരു വ്യക്തിക്കാണ്: വിശ്വനാഥൻ ആനന്ദ്.

ചെന്നൈയിൽ നിന്നുള്ള ആനന്ദ് 1988-ൽ ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ (ജിഎം) ആയി, പിന്നീട് അഞ്ച് തവണ ലോക ചാമ്പ്യനായി.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിജയം ചെസ്സിനെ ഒരു പ്രത്യേക ഹോബിയിൽ നിന്ന് സംസ്ഥാനത്തെ ആയിരക്കണക്കിന് കുട്ടികളുടെ ഒരു മുഖ്യധാരാ കരിയർ പാതയാക്കി മാറ്റി. യൂറോപ്യന്മാരും റഷ്യക്കാരും പരമ്പരാഗതമായി ഭരിക്കുന്ന ഒരു കായിക ഇനത്തിൽ ഒരു ഇന്ത്യക്കാരന് ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന് അദ്ദേഹം തെളിയിച്ചു.

=====&quot;ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർ തൊഴിൽശാല&quot;=====
തമിഴ്‌നാട്, പ്രത്യേകിച്ച് ചെന്നൈ, ലോകത്തിലെ മറ്റേതൊരു പ്രദേശത്തേക്കാളും ഉയർന്ന നിരക്കിൽ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർമാരെ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നു.

* '''''എണ്ണം:''''' ഇന്ത്യയിലെ 80+ ഗ്രാൻഡ്മാസ്റ്റർമാരിൽ ഒരു പ്രധാന ഭാഗം (ഏകദേശം 30%) തമിഴ്‌നാട്ടിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്.
* '''''അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ:''''' നൂറുകണക്കിന് ചെസ്സ് അക്കാദമികൾ സംസ്ഥാനത്തുണ്ട്. ചെന്നൈയിലെ സ്കൂളുകൾ പലപ്പോഴും ചെസ്സിനെ അവരുടെ പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നു, ഗണിതശാസ്ത്രത്തെയോ ശാസ്ത്രത്തെയോ പോലെ തന്നെ ഗൗരവമായി കാണുന്നു.
* '''''ശ്രദ്ധേയമായ പേരുകൾ:''''' ആനന്ദിനു പുറമേ, ആർ. പ്രജ്ഞാനന്ദ, ഡി. ഗുകേഷ് (ലോക കിരീടത്തിനായുള്ള ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ ചലഞ്ചർ), ബി. അധിബൻ, ആർ. വൈശാലി തുടങ്ങിയ താരങ്ങളെ സംസ്ഥാനം സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്.

====44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡ് (2022)====
[[പ്രമാണം:44th Chess Olympiad 2022 stamp of India.jpg|thumb|200px|44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡിനെ ചിത്രീകരിക്കുന്ന സ്റ്റാമ്പ്]]
44-ാമത് ചെസ് ഒളിമ്പ്യാഡിന് മാമല്ലപുരത്ത് (ചെന്നൈ) ആതിഥേയത്വം വഹിച്ചത് സംസ്ഥാനത്തിന് ഒരു നിർണായക നിമിഷമായിരുന്നു.
* റഷ്യയിൽ നിന്ന് മാറ്റിയതിനുശേഷം റെക്കോർഡ് സമയത്തിനുള്ളിൽ ഇത് സംഘടിപ്പിച്ചു.
* പരമ്പരാഗത തമിഴ് 'വേഷ്ടിയും ശട്ടയും' ധരിച്ച ഒരു കുതിരയുടെ വേഷത്തിൽ '''തമ്പി''' എന്ന ഭാഗ്യദാതാവ് തമിഴ് അഭിമാനത്തിന്റെ ആഗോള പ്രതീകമായി മാറി.
* ഈ പരിപാടി കായികരംഗത്തെ ആഗോള കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ പദവി ഉറപ്പിച്ചു.

===തമിഴ്‌നാട്ടിലെ സാഹസിക വിനോദങ്ങൾ===
തമിഴ്‌നാട്ടിൽ സാഹസിക വിനോദങ്ങൾക്കായി നിരവധി അവസരങ്ങളുണ്ട്. മലനിരകളും നീണ്ട കടൽതീരങ്ങളും ഉള്ളതുകൊണ്ട് കരയിലും വെള്ളത്തിലും ഒരുപോലെ ആവേശകരമായ അനുഭവങ്ങൾ ഇവിടെ ലഭിക്കും.

===ജലസാഹസികത===
കടൽതീരങ്ങൾ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ആധുനിക സൗകര്യങ്ങളോടെയുള്ള വാട്ടർ സ്പോർട്സ് ഇന്ന് തമിഴ്‌നാട്ടിൽ സജീവമാണ്.
[[പ്രമാണം:Surfing Classes 2 (15489039166).jpg|thumb|250px|കോവളം സർഫിംഗ്]]
* '''''സർഫിംഗ്:''''' ചെന്നൈയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കോവളം സർഫിംഗിന് ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ മികച്ച ഇടങ്ങളിലൊന്നാണ്. കൂടാതെ മാമല്ലപുരത്തും സർഫിംഗ് പരിശീലന കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.
* '''''സ്കൂബ ഡൈവിംഗ്:''''' കടലിനടിയിലെ കാഴ്ചകൾ ആസ്വദിക്കാൻ രാമേശ്വരം, ചെന്നൈ, പുതുച്ചേരി (തമിഴ്‌നാട് അതിർത്തി) എന്നിവിടങ്ങളിൽ സൗകര്യമുണ്ട്.
* '''''കയാക്കിംഗ്:''''' രാമേശ്വരത്തെ മനോഹരമായ കടലിടുക്കുകളിലും ചെന്നൈയിലെ മുട്ടുക്കാട് ബാക്ക് വാട്ടേഴ്സിലും കയാക്കിംഗ് ചെയ്യാം.

===ആകാശസാഹസികത===
[[പ്രമാണം:Paragliding yelagiri.jpg|thumb|250px|യേലഗിരി പാരാഗ്ലൈഡിംഗ്]]
* '''''പാരാഗ്ലൈഡിംഗ്:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിൽ പാരാഗ്ലൈഡിംഗിന് ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ സ്ഥലം [[യേലഗിരി]] ആണ്. കുന്നിൻ മുകളിൽ നിന്നുള്ള പറക്കൽ സഞ്ചാരികൾക്ക് വലിയ ആവേശമാണ് നൽകുന്നത്. കൊടൈക്കാനലിലും ചില സമയങ്ങളിൽ ഇത് ലഭ്യമാകാറുണ്ട്.

===ട്രെക്കിംഗ്===
പശ്ചിമഘട്ടവും കിഴക്കൻ ഘട്ടവും തമിഴ്‌നാട്ടിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നതിനാൽ ട്രെക്കിംഗ് പ്രേമികൾക്ക് നിരവധി ഓപ്ഷനുകളുണ്ട്.
[[പ്രമാണം:CTC-Kodaikanal to Munnar Trek at Berijam-2009-05.jpg|thumb|250px|കൊടൈക്കാനൽ-മൂന്നാർ ട്രെക്കിംഗ്]]
* '''''യേലഗിരി:''''' തുടക്കക്കാർക്ക് കയറാൻ പറ്റിയ എളുപ്പമുള്ള പാതയാണിത്.
* '''''കൊടൈക്കാനൽ (വട്ടക്കനൽ/കൂക്കാൽ):''''' കുന്നുകളും കാടുകളും താണ്ടിയുള്ള ട്രെക്കിംഗ് സാഹസികർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്.
* '''''ഊട്ടി:''''' നീലഗിരി കുന്നുകളിലെ തേയിലത്തോട്ടങ്ങളിലൂടെയുള്ള നടത്തം മനോഹരമായ അനുഭവമാണ്.
* '''''[[ചതുരഗിരി]]:''''' ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണെങ്കിലും കടുപ്പമേറിയ മലകയറ്റം ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവർക്ക് ഇവിടം തിരഞ്ഞെടുക്കാം.

====ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ====
* '''സീസൺ:''' മഴക്കാലം ഒഴിവാക്കി സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാർച്ച് വരെയുള്ള സമയം സാഹസിക വിനോദങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമാണ്.
* '''ബുക്കിംഗ്:''' സർഫിംഗ്, പാരാഗ്ലൈഡിംഗ് എന്നിവയ്ക്ക് മുൻകൂട്ടി ബുക്ക് ചെയ്യുന്നതാണ് നല്ലത്.
* '''സുരക്ഷ:''' അംഗീകൃത ആശാൻമാരുടെ കീഴിൽ മാത്രം ഇത്തരം വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുക.

==കഴിക്കുക==
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ വൈവിധ്യമാർന്ന രുചികളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ചെറിയ വിവരണം താഴെ നൽകുന്നു. കേരളത്തിലെ ഭക്ഷണരീതികളുമായി ഏറെ സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും, തമിഴ് രുചിക്കൂട്ടുകൾക്ക് അതിന്റേതായ പ്രത്യേകതകളുണ്ട്.

===ഭക്ഷണ വിഭവങ്ങൾ===
====പ്രഭാതഭക്ഷണം (ടിഫിൻ)====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പ്രഭാതഭക്ഷണം ലോകപ്രശസ്തമാണ്. ഇതിനെ അവർ പൊതുവെ &quot;ടിഫിൻ&quot; എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

* '''''ഇഡ്ഡലി &amp; സാമ്പാർ:''''' വളരെ മൃദുവായ ഇഡ്ഡലിയും കായം ചേർത്ത മണമുള്ള സാമ്പാറും.
* '''''ദോശ (ദോസൈ):''''' നെയ്യ് ചേർത്ത 'ഗീ റോസ്റ്റ്', മസാല ദോശ, പിന്നെ പൊടി വിതറിയ 'പൊടി ദോശ' എന്നിവ പ്രധാനമാണ്.
* '''''വട:''''' ഉഴുന്ന് വടയും (മെദു വട), പരിപ്പ് വടയും.
* '''''പൊങ്കൽ:''''' അരിയും ചെറുപയറും ചേർത്ത് കുഴച്ച്, കുരുമുളകും നെയ്യും അണ്ടിപ്പരിപ്പും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന വിഭവം.

====ഉച്ച ഭക്ഷണം====
തമിഴ്‌നാട്ടിലെ പൂർണ്ണരൂപത്തിലുള്ള ഉച്ചഭക്ഷണം സാധാരണയായി വാഴയിലയിലാണ് വിളമ്പുന്നത്. ഇതിൽ ചോറിനൊപ്പം സാമ്പാർ, രസം, കൂട്ട്, പൊരിയൽ, അപ്പളം എന്നിവയും അവസാനം തൈരും ഉൾപ്പെടുന്നു.

====പ്രാദേശിക രുചികൾ====
ഓരോ ജില്ലയ്ക്കും അതിന്റേതായ സവിശേഷ വിഭവങ്ങളുണ്ട്:
* '''''ചെട്ടിനാട് വിഭവങ്ങൾ:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും എരിവുള്ളതും രുചികരവുമായ ഭക്ഷണമാണിത്. കറുത്ത കുരുമുളകും മറ്റു സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങളും ധാരാളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന ചെട്ടിനാട് ചിക്കൻ, മട്ടൺ സുക്ക എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണ്.
* '''''ഡിണ്ടിഗൽ ബിരിയാണി:''''' നമ്മൾ സാധാരണ കാണുന്ന നീളമുള്ള ബസുമതി അരിക്ക് പകരം, ചെറിയ അരിയായ സീരക സാമ്പ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇത് തയ്യാറാക്കുന്നത്.
* '''''മധുര കറി ദോശ:''''' ദോശയ്ക്ക് മുകളിൽ മുട്ടയും ഇറച്ചിയും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കുന്ന മധുരയിലെ ഒരു പ്രധാന വിഭവം.

====മധുരപലഹാരങ്ങൾ====
* '''''തിരുനെൽവേലി ഹൽവ:''''' ഗോതമ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ഉണ്ടാക്കുന്ന ഈ ഹൽവ ലോകപ്രശസ്തമാണ്.
* '''''പാൽ പായസം:''''' വിശേഷദിവസങ്ങളിൽ ഒഴിച്ചുകൂടാനാവാത്ത വിഭവം.

==കുടിക്കുക==
* '''''ഫിൽട്ടർ കോഫി:''''' തമിഴ്‌നാട്ടിന്റെ ആത്മാവ് എന്ന് വേണമെങ്കിൽ പറയാം. പാലും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത് പതപ്പിച്ച കടുപ്പമേറിയ കോഫി.
* '''''ജിഗർതണ്ട:''''' മധുരയിലെ പ്രശസ്തമായ പാനീയം. പാൽ, ബാദാം പിസിൻ, ഐസ്ക്രീം എന്നിവ ചേർത്തുണ്ടാക്കുന്ന തണുത്ത പാനീയം.
* '''''നീർ മോര്:''''' ഇഞ്ചിയും കറിവേപ്പിലയും പച്ചമുളകും ചേർത്ത സംഭാരം. ചൂടുകാലത്ത് വളരെ ആശ്വാസമാണിത്.
* '''''പന്നീർ സോഡ:''''' റോസാപ്പൂവിന്റെ ഗന്ധമുള്ള ഒരു പ്രത്യേക തരം സോഡ.

==സുരക്ഷിതമായിരിക്കുക==
ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് മികച്ച ക്രമസമാധാന നിലയുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിലൊന്നാണ് തമിഴ്‌നാട്. 2026-ലെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം ചെന്നൈ പോലുള്ള നഗരങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ സുരക്ഷിതമായ നഗരങ്ങളുടെ പട്ടികയിൽ മുൻപന്തിയിലുണ്ട്.

===നഗരങ്ങളിലെ സുരക്ഷ===
* '''''ചെന്നൈ:''''' ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും സുരക്ഷിതമായ മെട്രോ നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നായി ചെന്നൈ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പൊതുഗതാഗത സൗകര്യങ്ങളും മികച്ച പോലീസ് സാന്നിധ്യവും നഗരത്തെ സുരക്ഷിതമാക്കുന്നു.

* '''''കോയമ്പത്തൂർ, മധുര:''''' ഈ നഗരങ്ങളും പൊതുവെ ശാന്തവും സുരക്ഷിതവുമാണ്. രാത്രികാലങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നതിന് വലിയ തടസ്സങ്ങളില്ല.

===സ്ത്രീകളുടെ സുരക്ഷ===
തമിഴ്‌നാട് പോലീസിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് സ്ത്രീകൾക്കായി പ്രത്യേക സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങൾ ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്:

* '''''കാവലൻ ആപ്പ്:''''' സ്ത്രീകൾക്കും മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ സഹായത്തിനായി ഈ ആപ്പ് ഉപയോഗിക്കാം.

* '''''പിങ്ക് പോലീസ്:''''' സ്ത്രീകളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി പ്രധാന നഗരങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പട്രോളിംഗ് സംഘങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.

===ക്രമസമാധാന നില===
* സംസ്ഥാനത്ത് പൊതുവെ വർഗ്ഗീയ സംഘർഷങ്ങളോ വലിയ തോതിലുള്ള അക്രമങ്ങളോ കുറവാണ്.
* എങ്കിലും, സമീപകാല റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം ചിലയിടങ്ങളിൽ ചെറിയ രീതിയിലുള്ള മോഷണങ്ങളും സൈബർ തട്ടിപ്പുകളും റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. അതിനാൽ പണം കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോഴും ഓൺലൈൻ ഇടപാടുകളിലും ജാഗ്രത പാലിക്കുക.

===യാത്രക്കാർക്കുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ===
* '''''ഭാഷ:''''' തമിഴ് ആണ് പ്രധാന ഭാഷയെങ്കിലും വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിൽ ഇംഗ്ലീഷും അത്യാവശ്യം മലയാളവും സംസാരിക്കുന്നവരെ കാണാം. ഇത് ആശയവിനിമയം എളുപ്പമാക്കും.
* '''''ആഘോഷങ്ങൾ:''''' ഉത്സവ സീസണുകളിലും വലിയ തിരക്കുള്ള ഇടങ്ങളിലും പോക്കറ്റടിക്കാരെ സൂക്ഷിക്കുക.

===അടിയന്തര സഹായം===
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ അടിയന്തര നമ്പരുകൾ
|-
! സേവനം !! നമ്പർ
|-
| പോലീസ്|| 100
|-
| ആംബുലൻസ്|| 108
|-
| സ്ത്രീ സുരക്ഷ || 1091
|-
| കുട്ടികളുടെ സഹായ ലൈൻ || 1098
|}

==അടുത്ത യാത്ര==
* വിമാനത്തിൽ [[ശ്രീലങ്ക]]യിലേക്ക്. ഈ ഐശ്ചികം സ്വീകരിക്കുന്നതിന് ₹7,500-20,000 ചിലവാകും, 1 മണിക്കൂർ 19 മിനിറ്റ് എടുക്കും. തമിഴ്‌നാടിനും ശ്രീലങ്കയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള ദൂരം 453 കിലോമീറ്ററാണ്.

{{Geo|11.65|78.166666666667|zoom=7}}
{{IsPartOf|ദക്ഷിണേന്ത്യ}}
[[വർഗ്ഗം:States and Provinces]]</text>
      <sha1>tlie7w38xcvuaqs9bez8er4mpon1zqn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>695</id>
    <revision>
      <id>9393</id>
      <parentid>5053</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:52:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>കണ്ണിക, merge request</comment>
      <origin>9393</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6352" sha1="f25r9fdsp1tdiu2vh4hc24qryidbnv6" xml:space="preserve">കേരളത്തിലെ [[വയനാട് ജില്ല]]യിലെ പ്രശസ്തമായ വിഷ്ണു ക്ഷേത്രമാണ് തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം. ബ്രഹ്മഗിരി മലനിരകളിലെ കമ്പമല, കരിമല, വരഡിഗ മലകൾ എന്നിവയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം സഹ്യമലക്ഷേത്രം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. 30 കരിങ്കൽ തൂണുകളാൽ താങ്ങി നിറുത്തിയിരിക്കുന്ന തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം ഒരു വാസ്തുവിദ്യാ വിസ്മയം ആണ്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തറയിൽ വലിയ കരിങ്കൽ പാളികൾ പാകിയിരിക്കുന്നു. പുത്തരി, ചുറ്റുവിളക്ക്, നവരാത്രി, ശിവരാത്രി എന്നിവയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന ഉത്സവങ്ങൾ. ക്ഷേത്രത്തിലെ വാർഷികോത്സവം ഏപ്രിൽ മാസത്തിൽ 2 ദിവസങ്ങളിലായി നടക്കുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ വിഷ്ണു ആണ്. ദക്ഷിണകാശി എന്നും ദക്ഷിണ ഗയ എന്നും ഈ ക്ഷേത്രം.
[[പ്രമാണം:Thirunelli Maha Vishnu Temple.JPG|1050px|'''തിരുനെല്ലിക്ഷേത്രം വിശാലവീക്ഷണം''']]

പിതൃക്കൾക്ക് ബലി അർപ്പിക്കുന്നതിനായി ഉള്ള വടക്കൻ മലബാറിലെ ഒരു പ്രധാന സ്ഥലമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.മലയാള മാസങ്ങൾ ആയ കർക്കിടകം (ജൂലൈ-ഓഗസ്റ്റ്), തുലാം (ഒക്ടോബർ-നവംബർ), കുംഭം (ഫെബ്രുവരി-മാർച്ച്) എന്നീ മാസങ്ങളിലെ പൗർണമി ദിവസങ്ങളിൽ ആണ് ബലി ഇടുക.
[[പ്രമാണം:Thirunelli.JPG|thumb|ക്ഷേത്രകവാടം]]
==ഭൂപ്രകൃതി==
[[പ്രമാണം:Thirunelli Temple.jpg|thumb|ക്ഷേത്രം]]
ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് അൽ‌പം അകലെയാണ് പാ‍പനാശിനി എന്ന അരുവി. പാപനാശിനിയിലെ പുണ്യജലത്തിൽ ഒന്നു മുങ്ങിയാൽ എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതരാവും എന്നാണ് വിശ്വാസം.

ഈ അരുവിക്ക് എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുവാനുള്ള ദിവ്യശക്തി ഉണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മഗിരി മലനിരകളുടെ പ്രശാന്തമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന [[തിരുനെല്ലി]] പ്രകൃതിമനോഹരമായ ഒരു സ്ഥലം ആണ്. വയനാട് വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിനു നടുക്കാണ് തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇതിന് വടക്കുകിഴക്കായി കർണാടകത്തിലെ നാഗർഹോളെ, ബന്ദിപ്പൂർ എന്നീ വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളും തെക്കു കിഴക്കായി തമിഴ്‌നാട്ടിലെ മുതുമലയും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. വളരെ ജൈവ വൈവിധ്യം ഉള്ള ഈ വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം നീലഗിരി ബയോ റിസർവിന്റെ ഒരു പ്രധാന ഭാ‍ഗം ആണ്. നാനാവിധത്തിലുള്ള സസ്യ-ജീവിജാലങ്ങളെ ഇവിടെ കാണാം.

സാഹസിക മലകയറ്റക്കാർക്ക് പ്രിയങ്കരമായ പക്ഷിപാതാളം ഇവിടെ നിന്നും 7 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ്. കടൽനിരപ്പിൽ നിന്നും 1740 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഇവിടെ എത്തുവാൻ കേരള വനം വകുപ്പിൽ നിന്ന് മുൻ‌കൂർ അനുമതി വാങ്ങണം.
==എത്തിച്ചേരാനുള്ള വഴി==
മാനന്തവാടിക്ക് 30 കിലോമീറ്റർ വടക്കുകിഴക്കായി ആണ് തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

*ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷൻ: കോഴിക്കോട്, 138 കിലോമീറ്റർ അകലെ.
*ബാംഗ്ലൂർ നിന്നും ബാംഗ്ലൂർ-ഹുൻസുർ-നാഗർഹോളെ-കൂട്ട-തിരുനെല്ലി റോഡ് വഴി 270 കിലോമീറ്റർ ആണ് ഇവിടേയ്ക്ക് ഉള്ള ദൂരം.
*ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം: കരിപ്പൂർ അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം,കോഴിക്കോട്. 166 കിലോമീറ്റർ അകലെ.
{{IsPartOf|വയനാട്}}
{{Stub}}
{{Merge|തിരുനെല്ലി}}</text>
      <sha1>f25r9fdsp1tdiu2vh4hc24qryidbnv6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>തൂത്തുക്കുടി</title>
    <ns>0</ns>
    <id>708</id>
    <revision>
      <id>9415</id>
      <parentid>9150</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T20:19:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>അധികമായി വന്ന {{ ഒഴിവാക്കി</comment>
      <origin>9415</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9246" sha1="0pkfshbtje0702w2r9wv2oroiakvnz3" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Flamingo,Tuticorin, Wikivoyage Banner.jpg|pgname=തൂത്തുക്കുടി}}

[[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] ഒരു  തുറമുഖ പട്ടണവും [[തൂത്തുക്കുടി ജില്ല|തൂത്തുക്കുടി ജില്ലയുടെ]] ആസ്ഥാനവുമാണ് '''തൂത്തുക്കുടി''' . മുൻ ചിദംബരനാർ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാന പട്ടണമായിരുന്ന തൂത്തുക്കുടി മന്നാർ ഉൾക്കടൽ തീരത്തെ ഒരു തുറമുഖ പട്ടണം എന്ന നിലയിലാണ് പ്രസിദ്ധമായിട്ടുള്ളത്. തമിഴ്നാട്ടിലെ ഒരു പ്രധാന തീരദേശ ഗതാഗത-വാണിജ്യ-മത്സ്യബന്ധന കേന്ദ്രം എന്ന നിലയിലും തൂത്തുക്കുടി ശ്രദ്ധേയമാണ്. 


തമിഴ്നാട്ടിലെ രണ്ടാമത്തെ പ്രധാന തുറമുഖമാണ് തൂത്തുക്കുടി. ഇന്ത്യയുടെ തെക്കേ അറ്റത്ത്, പശ്ചിമ-പൂർവ ദേശങ്ങളിലേക്കുള്ള വാണിജ്യ പാതയിൽ, ചെന്നൈയിൽ നിന്ന് 540 കി.മീ. തെക്ക് പടിഞ്ഞാറ് അക്ഷാശം 8&lt;sup&gt;&amp;ordm;&lt;/sup&gt;45' വടക്ക് രേഖാംശം 78&lt;sup&gt;&amp;ordm;&lt;/sup&gt;13' കി. ആയി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. 1974 ജൂലായ് 11-ന് ഇന്ത്യയിലെ പത്താമത്തെ പ്രധാന (major) തുറമുഖമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ട തൂത്തുക്കുടി നാവികഗതാഗത - വ്യാവസായിക രംഗങ്ങളിൽ മുന്നിട്ടുനിൽക്കുന്നു.

ടോളമിയുടെ ലിഖിതങ്ങളിൽ പരാമർശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള സോസി- കുറൈ (Sosi-Kourai) പില്ക്കാലത്ത് തൂത്തുക്കുടി ആയി പരിണമിച്ചെന്നാണ് ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ നിഗമനം. 7-9 ശതകങ്ങളിൽ [[പാണ്ഡ്യസാമ്രാജ്യം|പാണ്ഡ്യ രാജാക്കന്മാരുടേയും]] തുടർന്ന് [[ചോളസാമ്രാജ്യം|ചോളരാജാക്കന്മാരുടേയും]] അധീനതയിലായ തൂത്തുക്കുടി 1649-ൽ ഡച്ചു ഭരണത്തിൻ കീഴിലായി. 1825 ജൂണിൽ ബ്രിട്ടിഷ് ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനി തൂത്തുക്കുടിയുടെ അധികാരം പിടിച്ചെടുത്തു. ചോളമണ്ഡലതീരത്തെ മറ്റു തുറഖമുഖങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് തൂത്തുക്കുടി തുറമുഖത്തിന്റെ അനന്തസാധ്യതകൾ മനസ്സിലാക്കിയ ബ്രിട്ടീഷുകാർ 1842-ൽ ഇവിടെ ഒരു ദീപസ്തംഭം പണികഴിപ്പിക്കുകയും 1868-ൽ തുറമുഖവികസന പദ്ധതികൾക്ക് തുടക്കം കുറിക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് 1873, 87, 94 എന്നീ വർഷങ്ങളിൽ തുറമുഖത്തിന്റെ അനുബന്ധ സൗകര്യങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ ഉണ്ടായി.

1914-ഓടെ തൂത്തുക്കുടിയിൽ ആഴക്കടൽ തുറമുഖം സ്ഥാപിക്കുവാനുള്ള പദ്ധതികൾക്ക് തുടക്കമിട്ടു. എന്നാൽ ഒന്നാം ലോകയുദ്ധം തുറമുഖത്തിന്റെ വികസന പദ്ധതികൾക്ക് വിഘാതം സൃഷ്ടിച്ചു. 1920-ൽ വികസനപദ്ധതി പുനരുദ്ധരിക്കാൻ ശ്രമം നടന്നെങ്കിലും 1947 വരെ കാര്യമായ വികസനമുണ്ടായില്ല. 1955-ൽ ഭാരത സർക്കാർ തൂത്തുക്കുടി തുറമുഖ വികസനത്തിനായി 'സേതു സമുദ്രം' കമ്മിറ്റിയെ നിയോഗിച്ചു. തുടർന്ന് പല ഘട്ടങ്ങളിലായി നടന്ന വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കൊടുവിൽ 1964 ന.5-ന് അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന ലാൽ ബഹാദൂർ ശാസ്ത്രി തുറമുഖത്തിന്റെ നിർമ്മാണ-വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഉദ്ഘാടനം നിർവഹിച്ചു. 1974-ൽ തൂത്തുക്കുടി എന്ന മേജർ തുറമുഖം യാഥാർഥ്യമായി.

സംസ്ഥാനത്തെ മറ്റ് എല്ലാ നഗരങ്ങളുമായും വാണിജ്യ കേന്ദ്രങ്ങളുമായും തൂത്തുക്കുടി പട്ടണത്തെ റോഡുമാർഗ്ഗം ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. തൂത്തുക്കുടിയിൽനിന്ന് [[ചെന്നൈ]], [[ഈറോഡ്]], [[നാഗർകോവിൽ]] തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് റെയിൽ ഗതാഗതവും നിലവിലുണ്ട്.  തൂത്തുക്കുടിയിൽ ഒരു വിമാനത്താവളവുമുണ്ട്.

ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ ഒരു പ്രധാന ആഴക്കടൽ മത്സ്യബന്ധന കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് തൂത്തുക്കുടി. ഏകദേശം 140 കി.മീ. ദൈർഘ്യമുള്ള തീരപ്രദേശം തൂത്തുക്കുടിയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്. ചെമ്മീനാണ് മുഖ്യ കയറ്റുമതി ഉത്പന്നം. തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാന മത്സ്യബന്ധന വകുപ്പിന്റെ ആസ്ഥാനവും ഇവിടെയാണ്.

തൂത്തുക്കുടിയിലെ വ്യവസായങ്ങളിൽ തുണിമില്ലുകൾക്കാണ് മുഖ്യ സ്ഥാനം. വളം, ഉപ്പ്, രാസവസ്തുക്കൾ എന്നിവയുടെ ഉത്പാദനം, മത്സ്യം, തേയില, കാപ്പി തുടങ്ങിയവയുടെ സംസ്കരണം എന്നിവയ്ക്കും പ്രാമുഖ്യമുണ്ട്. വ്യാവസായികോത്പന്നങ്ങളിൽ ഭൂരിഭാഗവും കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു. കാർഷിക വിളകളിൽ തിന, ചോളം തുടങ്ങിയവയാണ് കൂടുതലുള്ളത്. മുമ്പ് മുത്തും ശംഖും ഇവിടെനിന്ന് വിദേശങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്തിരുന്നതായി ചരിത്രരേഖകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. നിരവധി വിദ്യാഭ്യാസ-ആരോഗ്യ സ്ഥാപനങ്ങളും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.

1540-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാരാണ് തൂത്തുക്കുടി പട്ടണം സ്ഥാപിച്ചത്. തുടർന്ന് ഡച്ച് അധീനതയിലായ ഈ പ്രദേശം പിന്നീട് ബ്രിട്ടിഷ് ഭരണത്തിൻ കീഴിലാവുകയും സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരം തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ഭാഗമാവുകയും ചെയ്തു.

{{Style|ഒരു യാത്രാവഴികാട്ടി ശൈലിയിൽ മാറ്റി എഴുതുക}}
{{IsPartOf|തമിഴ്‌നാട് തെക്കേ അറ്റം}}</text>
      <sha1>0pkfshbtje0702w2r9wv2oroiakvnz3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മലബാർ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>846</id>
    <revision>
      <id>9421</id>
      <parentid>6951</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:25:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Rangan Datta Wiki</username>
        <id>163</id>
      </contributor>
      <comment>/* നഗരങ്ങൾ */</comment>
      <origin>9421</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4127" sha1="k8hshh4qapdghku7jphjgzmmkv9cbjn" xml:space="preserve">
{{Pagebanner|WV banner Malabar Paddy in Wayanadan.jpg}}
കേരളത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്തുള്ള പ്രദേശത്തിന് പൊതുവേ പറയുന്ന പേരാണ്  മലബാർ. ചരിത്രപരമായി സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിന്റെ പ്രധാന കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തമായ പ്രദേശമാണിത്. വാസ്കോ‍ഡഗാമ ആദ്യമായി ഇന്ത്യയിൽ വന്നെത്തിയ തുറമുഖം ഇവിടെയായിരുന്നു.
==ജില്ലകൾ==
കേരളത്തിന്റെ 5 ജില്ലകൾ ഉൾപ്പെടുന്ന പ്രദേശമാണിത്.
{{Regionlist
| region1name=[[കാസർഗോഡ് ജില്ല]]
| region1color={{StdColor|t1}}
| region1description= കേരളത്തിന്റെ വടക്കേയറ്റത്തുള്ള ജില്ല. കർണാടകസംസ്ഥാനമായി അതിർത്തി പങ്കിടുന്നു. സപ്തഭാഷാസംഗമഭൂമി.

| region2name=[[കണ്ണൂർ ജില്ല]]
| region2color={{StdColor|t2}}
| region2description=

| region3name=[[കോഴിക്കോട് ജില്ല]]
| region3color={{StdColor|t3}}
| region3description=

| region4name=[[വയനാട് ജില്ല]]
| region4color={{StdColor|t4}}
| region4description=

| region5name=[[മലപ്പുറം ജില്ല]]
| region5color={{StdColor|t5}}
| region5description=

}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t1}}|name=[[കാസർഗോഡ് ജില്ല]]|wikidata=Q1419703}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t2}}|name=[[കണ്ണൂർ ജില്ല]]|wikidata=Q2980652}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t3}}|name=[[കോഴിക്കോട് ജില്ല]]|wikidata=Q1142979}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t4}}|name=[[വയനാട് ജില്ല]]|wikidata=Q1364427}}
{{Mapshape|type=geoshape|fill={{StdColor|t5}}|name=[[മലപ്പുറം ജില്ല]]|wikidata=Q1030918}}
==നഗരങ്ങൾ==
{{Mapframe}}
മലബാറിലുള്ള പ്രധാന നഗരങ്ങൾ
* {{Marker|type=city|name=[[ബേപ്പൂർ]]|wikidata=Q759539}} —1 കിലോമീറ്റർ നീളമുള്ള പുലിമുട്ട് ഇവിടെയുണ്ട്. അതിലൂടെ കടലിലേക്ക് നടക്കാം.
* {{Marker|type=city|name=[[കൽപറ്റ]]|wikidata=Q911025}} — മേപ്പാടിയിലെ പ്രശസ്തമായ ചായകുടിക്കാം.
* {{Marker|type=city|name=[[കണ്ണൂർ]]|wikidata=Q4789666}}  — തെയ്യത്തിന്റെ നാട്
* {{Marker|type=city|name=[[കാസർഗോഡ്]]|wikidata=Q317217}} — കാസർഗോഡ് ജില്ലയുടെ തലസ്ഥാനം. കോട്ടകൾ, ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ബീച്ചുകൾ, തടാകങ്ങൾ തുടങ്ങിയവക്ക് പ്രസിദ്ധം.
* {{Marker|type=city|name=[[കോട്ടക്കൽ]]|wikidata=Q6434267}} — ആയുർവേദ മരുന്നുകൾക്ക് പ്രശസ്തമായ കോട്ടയ്ക്കൽ വൈദ്യശാലയുടെ ആസ്ഥാനം.
* {{Marker|type=city|name=[[കോഴിക്കോട്]]|wikidata=Q28729}}  മലബാറിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഗരം
* {{Marker|type=city|name=[[പറശ്ശിനിക്കടവ്]]|wikidata=Q7136011}} — പ്രശസ്തമായ മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രമുള്ള നഗരം.
* {{Marker|type=city|name=[[തലശ്ശേരി]]|wikidata=Q367354}} — ഭംഗിയുള്ള ബീച്ചുകൾ. തലശ്ശേരി ബിരിയാണി.</text>
      <sha1>k8hshh4qapdghku7jphjgzmmkv9cbjn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:ആഗമന ലോഞ്ച്</title>
    <ns>4</ns>
    <id>911</id>
    <revision>
      <id>9390</id>
      <parentid>9246</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:30:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>non existent shortcuts as of now</comment>
      <origin>9390</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1772" sha1="iiyug0k99lsxxjwvli1jiwgjv9g2qur" xml:space="preserve">__NEWSECTIONLINK__

{| style=&quot;background: whitesmoke; color: black; border: 1px solid #abc; text-align: center; padding-left: .3em; margin-bottom: 1.5em&quot;
| style=&quot;text-align:left&quot; |

&lt;div style=&quot;text-align:center; font-size:300%; line-height: 1; padding: 10px;&quot;&gt;'''&lt;span style=&quot;color:#454442;&quot;&gt;Welcome to the Arrivals Lounge&lt;/span&gt;'''&lt;/div&gt;

&lt;span style=&quot;color:#454442;&quot;&gt;വിക്കിയാത്രയിലെ പഠിതാക്കൾക്ക് വെബ്‌സൈറ്റിനെക്കുറിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു സ്ഥലമാണ് ആഗമന ലോഞ്ച്; പ്രത്യേകിച്ച്, രൂപകൽപന, ഫലകങ്ങൾ, അല്ലെങ്കിൽ ഏതെങ്കിലും പ്രശ്‌നങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ ആശങ്കകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യങ്ങൾ. പരിചയസമ്പന്നരായ ഉപയോക്താക്കൾക്ക് അവരുടെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം നൽകാനും വെബ്‌സൈറ്റ് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കണമെന്ന് കൂടുതലറിയാൻ അവരെ സഹായിക്കാനും കഴിയും.&lt;/span&gt;

&lt;span style=&quot;color:#454442;&quot;&gt;യാത്രയെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകൾക്ക് (ചോദ്യങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ), ദയവായി [[വിക്കിയത്ര:യാത്രാ വേദി|യാത്രാ വേദി]] എന്നതിലേക്ക് പോകുക.&lt;/span&gt;</text>
      <sha1>iiyug0k99lsxxjwvli1jiwgjv9g2qur</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:ആമുഖം</title>
    <ns>4</ns>
    <id>912</id>
    <revision>
      <id>9389</id>
      <parentid>8129</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:27:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>fix link</comment>
      <origin>9389</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2649" sha1="cmdo23q4vfrvr7ryhvbdiw6f9swwcvu" xml:space="preserve">''പൂർണമായ വിവരങ്ങൾക്ക് [[:en:Wikivoyage:About|Wikivoyage:About]]'' കാണുക
[[പ്രമാണം:Wikivoyage-Logo-v3-ml.svg|thumb|മലയാളം വിക്കിയാത്രയുടെ ലോഗോ]]
വിക്കിയാത്ര ([https://wikivoyage.org/ wikivoyage.org]) ഒരു യാത്രാസഹായിയാണ്.  ഒരു സ്വതന്ത്രവും സമ്പൂർണ്ണവും കാലികവും വിശ്വസനീയവുമായ യാത്രാസഹായിയാണിത്. വിക്കിപീഡിയ, വിക്കിഗ്രന്ഥശാല, വിക്കിഡാറ്റ മുതലായ പദ്ധതികൾ പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്ന  ലാഭേച്ഛയില്ലാതെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സ്ഥാപനമായ വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷനാണ് വിക്കിയാത്ര പരിപാലിക്കുന്നത്. 

2006-ൽ തുടങ്ങിയ വിക്കിട്രാവൽ എന്ന സൈറ്റ് തുടങ്ങി. 2013-ൽ, ഇത് വിക്കിമീഡിയ ഫൗണ്ടേഷന്റെ ഒരു പദ്ധതിയായി മാറി. ഇതിന്റെ [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/ml മലയാളം പതിപ്പ്] ഇപ്പോഴും പണിപ്പുരയിൽ ആണ്. നിങ്ങൾ വിക്കിയാത്രയിൽ പുതിയ ആളാണെങ്കിൽ, മുന്നോട്ട് വന്ന് ഞങ്ങളെ സഹായിക്കാൻ മടിക്കേണ്ടതില്ല! 

വിക്കിയാത്രയിൽ ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുന്നതിന് ആദ്യമായി [[പ്രത്യേകം:CreateAccount|അക്കൗണ്ട് തുടങ്ങുക]]/[[പ്രത്യേകം:UserLogin|പ്രവേശിക്കുക]].

പ്രതിഫലം കൂടാതെ എഴുതുന്ന ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരുടെ സഹകരണത്തോടെയാണ് വിക്കിയാത്ര നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്, യാത്രയെ വളരെ ആസ്വാദ്യകരമാക്കുന്ന അറിവ് പങ്കുവെക്കാനുള്ള ഉദ്ദേശത്തോടെയാണിത്.</text>
      <sha1>cmdo23q4vfrvr7ryhvbdiw6f9swwcvu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം</title>
    <ns>4</ns>
    <id>930</id>
    <revision>
      <id>9382</id>
      <parentid>9256</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വിക്കിയാത്ര:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം]] എന്ന താൾ [[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: For consistency with other Malayalam Wikimedia projects. See [[:w:വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] and [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</comment>
      <origin>9256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2898" sha1="6mdrjm3koo3xy9aqg6yfhf5mb4c8wsu" xml:space="preserve">{{Nutshell|ചില മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ചാൽ ലേഖനങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ഒരു ലേഖനമോ ചിത്രമോ നീക്കം ചെയ്യണണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, അത് നീക്കം ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശിക്കുക. പരീക്ഷണങ്ങൾ, സ്പാം അല്ലെങ്കിൽ പ്രകടമായ പകർപ്പവകാശ ലംഘനങ്ങൾ പോലുള്ള ചില ഇനങ്ങൾ വേഗത്തിൽ നീക്കം ചെയ്യാൻ കഴിയും.}}
{{Shortcut|[[WV:DP]]}}
[[പ്രമാണം:Calculator delete button.jpg|thumb|300px|ഒരൊറ്റ ബട്ടൺ അമർത്തുന്നതിലൂടെ ചരിത്രത്തെ ഇല്ലാതാക്കാനുള്ള ഭ്രാന്തമായ പ്രേരണയെ അയാൾക്ക് എങ്ങനെ ചെറുക്കാൻ കഴിയും? മനോഹരമായ, തിളങ്ങുന്ന ബട്ടൺ? രസകരമായ, മിഠായി പോലുള്ള ബട്ടൺ?]]
എല്ലാം വിക്കിയാത്രയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല. നമുക്ക് ചിലപ്പോൾ '''ലേഖനങ്ങൾ, ഫയലുകൾ, ഫലകങ്ങൾ എന്നിവ നീക്കം ചെയ്യേണ്ടി വരും'''; എന്തുകൊണ്ട്, എങ്ങനെ അത് ചെയ്യണമെന്ന് ഈ നയം നിർവചിക്കുന്നു.

ഏതൊരു ലേഖനത്തിന്റെയും പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ '''ഉള്ളടക്കം''' ഏത് ഉപയോക്താവിനും എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നീക്കം ചെയ്യാം. ഉള്ളടക്കം '''നീക്കം ചെയ്യണമെന്ന്''' പറയുന്നില്ല, പക്ഷേ ഓരോ ഉപയോക്താവിനും ലേഖന വാചകം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള സാങ്കേതിക സാധ്യതയുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഈ സൈറ്റിലെ '''ലേഖനത്തിന്റെ തലക്കെട്ടും ഉള്ളടക്കവും''' നീക്കം ചെയ്യാൻ [[വിക്കിയാത്ര: അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ|അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ]]ക്ക് മാത്രമേ കഴിയൂ.</text>
      <sha1>6mdrjm3koo3xy9aqg6yfhf5mb4c8wsu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9386</id>
      <parentid>9382</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:22:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>fix link</comment>
      <origin>9386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2861" sha1="nwj4m8s2doqfh1v9v8tndeekssjbwrz" xml:space="preserve">{{Nutshell|ചില മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ചാൽ ലേഖനങ്ങളും ചിത്രങ്ങളും നീക്കം ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ഒരു ലേഖനമോ ചിത്രമോ നീക്കം ചെയ്യണണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, അത് നീക്കം ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശിക്കുക. പരീക്ഷണങ്ങൾ, സ്പാം അല്ലെങ്കിൽ പ്രകടമായ പകർപ്പവകാശ ലംഘനങ്ങൾ പോലുള്ള ചില ഇനങ്ങൾ വേഗത്തിൽ നീക്കം ചെയ്യാൻ കഴിയും.}}
{{Shortcut|[[WV:DP]]}}
[[പ്രമാണം:Calculator delete button.jpg|thumb|300px|ഒരൊറ്റ ബട്ടൺ അമർത്തുന്നതിലൂടെ ചരിത്രത്തെ ഇല്ലാതാക്കാനുള്ള ഭ്രാന്തമായ പ്രേരണയെ അയാൾക്ക് എങ്ങനെ ചെറുക്കാൻ കഴിയും? മനോഹരമായ, തിളങ്ങുന്ന ബട്ടൺ? രസകരമായ, മിഠായി പോലുള്ള ബട്ടൺ?]]
എല്ലാം വിക്കിയാത്രയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല. നമുക്ക് ചിലപ്പോൾ '''ലേഖനങ്ങൾ, ഫയലുകൾ, ഫലകങ്ങൾ എന്നിവ നീക്കം ചെയ്യേണ്ടി വരും'''; എന്തുകൊണ്ട്, എങ്ങനെ അത് ചെയ്യണമെന്ന് ഈ നയം നിർവചിക്കുന്നു.

ഏതൊരു ലേഖനത്തിന്റെയും പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ '''ഉള്ളടക്കം''' ഏത് ഉപയോക്താവിനും എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും നീക്കം ചെയ്യാം. ഉള്ളടക്കം '''നീക്കം ചെയ്യണമെന്ന്''' പറയുന്നില്ല, പക്ഷേ ഓരോ ഉപയോക്താവിനും ലേഖന വാചകം നീക്കം ചെയ്യാനുള്ള സാങ്കേതിക സാധ്യതയുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും, ഈ സൈറ്റിലെ '''ലേഖനത്തിന്റെ തലക്കെട്ടും ഉള്ളടക്കവും''' നീക്കം ചെയ്യാൻ [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ|കാര്യനിർ‌വാഹകർ]]ക്ക് മാത്രമേ കഴിയൂ.</text>
      <sha1>nwj4m8s2doqfh1v9v8tndeekssjbwrz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:യാത്രാ സഭ</title>
    <ns>4</ns>
    <id>940</id>
    <revision>
      <id>9413</id>
      <parentid>9264</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T20:00:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* താത്കാലിക അഡ്മിനായുള്ള നാമനിർദ്ദേശം */ കണ്ണി പുതുക്കി</comment>
      <origin>9413</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10881" sha1="6mjr5prv6747rj292efpp9ipw8f2mfc" xml:space="preserve">&lt;div style=&quot; background: var(--background-color-neutral-subtle, rgba(248, 249, 251, 0.8)); backdrop-filter: blur(6px); -webkit-backdrop-filter: blur(6px); border: 1px solid var(--border-color-muted, #d0d7e2); border-radius: 10px; padding: 1em 1.2em; margin-bottom: 1.5em; box-shadow: 0 2px 8px rgba(0,0,0,0.08); color: var(--color-base);&quot;&gt;
{{Shortcut|[[WV:FORUM]]}}
വിക്കിയാത്രയുടെ '''യാത്രാ സഭയിലേക്ക്''' സ്വാഗതം, യാത്രയെക്കുറിച്ചുള്ള ഏത് വിഷയത്തെക്കുറിച്ചും നിങ്ങൾക്ക് ചർച്ച ആരംഭിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒരു സ്ഥലമാണിത്.

ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാനോ, നിങ്ങളുടെ യാത്രകളെക്കുറിച്ചുള്ള നുറുങ്ങുകളോ കഥകളോ പങ്കിടാനോ, അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ അടുത്ത ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്തെക്കുറിച്ച് ഒരു സംഭാഷണം ആരംഭിക്കാനോ ഈ പേജ് ഉപയോഗിക്കുക.
__TOC__ __NEWSECTIONLINK__
&lt;div style=&quot;font-weight:600; font-size:1.1em;&quot;&gt;മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ&lt;/div&gt;
* ഈ താളിലെ വിവരങ്ങൾ  പ്രധാനമായും മലയാളത്തിലായിരിക്കണം. ആവശ്യാനുസരണം മറ്റ് ഭാഷകൾ ഉപയോഗിക്കാം, എന്നാൽ എഴുതുന്ന വിവരം മലയാളം സംസാരിക്കുന്നയാൾക്ക് മനസ്സിലാകുന്നില്ലെങ്കിൽ, അത് പെട്ടെന്ന് ഇല്ലാതാക്കപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.
* സംവാദം മാന്യമായി ആയി നിലനിർത്തുക.
* താളിന്റെ മുകളിലുള്ള &quot;വിഷയം ചേർക്കുക&quot; എന്ന കണ്ണി ഉപയോഗിച്ച് ഒരു പുതിയ വിഷയം ആരംഭിക്കുക.
* വിക്കിവോയേജ് എഡിറ്റ് ചെയ്യുന്നതിനോ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനോ ഉള്ള സഹായത്തിന്, ദയവായി [[വിക്കിയാത്ര:യാത്രക്കാരുടെ പബ്]] സന്ദർശിക്കുക.
* വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങൾ എഴുതുന്നത് ചെയ്യുന്നത് ഒഴിവാക്കുക.
* ''പാഴ് എഴുത്തുകളോ സ്വയം പ്രചാരണമോ പാടില്ല'''; വ്യക്തിപരമായ അവലോകനങ്ങൾ പങ്കിടുന്നത് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു, പക്ഷേ  [[വിക്കിയാത്ര:പുകഴ്ത്തലുകൾ വേണ്ട|പുകഴ്ത്തലുകൾ വേണ്ട]] എന്ന വിക്കിയാത്ര നയം ഈ താളിനും ബാധകമാണ്.
*പുതിയ അറിയിപ്പുകൾ ലഭിക്കാൻ, വിഭാഗത്തിന്റെ മുകളിൽ വലത് കോണിലുള്ള &quot;സബ്‌സ്‌ക്രൈബ് ചെയ്യുക&quot; ബട്ടണിൽ ക്ലിക്കുചെയ്യുക.
{{Clear}}
&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;background: var(--background-color-neutral, rgba( 0, 24, 73, 0.082 )); color: var(--color-base); border: 1px solid var(--border-color-muted, #ccd3e0); border-radius: 8px; padding: 0.8em 1em; margin-top: 1em; box-shadow: 0 1px 4px rgba(0,0,0,0.05);border:2px solid blue;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;font-weight:600; font-size:1.1em;&quot;&gt;വിക്കിമാർപ്പുകൾ (കാണാനായി ഇവിടെ ഞെക്കുക)&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot; style=&quot;margin-top:0.6em; font-size:0.95em;&quot;&gt;
നിങ്ങൾ ഇവിടെ പുതിയ ആളാണെങ്കിൽ, ഈ താളിലേക്ക് സംഭാവന ചെയ്യാൻ മിക്ക വിക്കി മാർക്കപ്പുകളും മനസ്സിലാക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ല. എന്നിരുന്നാലും, നിങ്ങൾ സോഴ്‌സ് എഡിറ്റർ ഉപയോഗിക്കുകയാണെങ്കിൽ, ഇതാ ചില നുറുങ്ങുകൾ, ഇവ മനസ്സിലാക്കിയിരിക്കുന്നത് വേഗത്തിൽ എഴുതാൻ സഹായകമാകും:
* &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;'''കട്ടിയുള്ള എഴുത്ത്'''&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; gives ''''കട്ടിയുള്ള എഴുത്ത്''';
* &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;''ചരിച്ചുള്ള എഴുത്ത്''&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; gives ''ചരിച്ചുള്ള എഴുത്ത്'';
* &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[[കേരളം]]&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; gives [[കേരളം]] ( [[]] എന്ന ചിഹ്നം താളുകളെ ബന്ധിപ്പിക്കാനുപയോഗിക്കുക);
* &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{w|Kerala}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; gives {{W|Kerala}} ( &lt;nowiki&gt;{{}}&lt;/nowiki&gt; എന്ന ചിഹ്നം ടെംപ്ലേറ്റുകൾ ചേർക്കുനുപയോഗിക്കുക);
* &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;[https://example.com/ ഉദാഹരണം]&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  [https://example.com/ ഉദാഹരണം] എന്ന പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണി ലഭ്യമാക്കുന്നു.
* Use &lt;nowiki&gt;*&lt;/nowiki&gt; കുത്തിട്ട പട്ടിക നൽകും.
* Use &lt;nowiki&gt;#&lt;/nowiki&gt; നമ്പറിട്ട പട്ടിക നൽകും.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible mw-collapsed&quot; style=&quot;background: var(--background-color-neutral, rgba( 0, 24, 73, 0.082 )); color: var(--color-base); border: 1px solid var(--border-color-muted, #ccd3e0); border-radius: 8px; padding: 0.8em 1em; margin-top: 1em; box-shadow: 0 1px 4px rgba(0,0,0,0.05);border:2px solid red;&quot;&gt;
&lt;div style=&quot;font-weight:600; font-size:1.1em;&quot;&gt;പൊതുവായ നിരാകരണങ്ങൾ (വികസിപ്പിക്കാൻ ക്ലിക്കുചെയ്യുക)&lt;/div&gt;
&lt;div class=&quot;mw-collapsible-content&quot; style=&quot;margin-top:0.6em; font-size:0.95em;&quot;&gt;
ഇത് ആർക്കും തിരുത്താൻ കഴിയുന്ന ഒരു യാത്രാ സഹായിയാണ്, ഇത് പൂർണ്ണമായും സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരുടെ സംഭാവനകളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ പരമാവധി ശ്രമിക്കുന്നു, എന്നാൽ ഏതൊരു ഓൺലൈൻ ക്രൗഡ്‌സോഴ്‌സ് പ്ലാറ്റ്‌ഫോമിനെയോ ഫോറത്തെയോ പോലെ, ഈ പേജിലോ സൈറ്റിലെ മറ്റെവിടെയെങ്കിലുമോ ഉള്ള വിവരം കാലികമോ പൂർണ്ണമായും കൃത്യമോ ആണെന്ന് ഉറപ്പുനൽകാൻ കഴിയില്ല. കൂടുതൽ സമഗ്രമായ വിവരം ലഭിക്കുന്നതിനായി മറ്റ് ഉറവിടങ്ങളെ വിവരങ്ങളും പരിഗണിക്കുക.

പ്രത്യേകിച്ച്, ഗുരുതരമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്ന ചോദ്യങ്ങൾക്ക് മറ്റ് ഉറവിടങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെടുക:

* ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ഡോക്ടറുമായി ബന്ധപ്പെടുക
* അപകടകരമായ പ്രദേശങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ നിങ്ങളെ സഹായിച്ചേക്കാവുന്ന യാത്രാ ഉപദേശങ്ങൾക്കായി നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം സർക്കാരിനോടോ മറ്റോ ബന്ധപ്പെടുക.
* വിസകൾക്കും യാത്രാ നിയന്ത്രണങ്ങൾക്കും വേണ്ടി സന്ദർശിക്കാനുദ്ദേശിക്കുന്ന രാജ്യത്തെ സർക്കാരുമായി ബന്ധപ്പെടുക.
* മറ്റ് നിയമപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ഒരു അഭിഭാഷകനെ ആശ്രയിക്കുക.
ഈ സൈറ്റിലുള്ളതൊന്നും വൈദ്യോപദേശമോ നിയമോപദേശമോ ആയി കണക്കാക്കരുത്.
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

== താത്കാലിക അഡ്മിനായുള്ള നാമനിർദ്ദേശം ==

മലയാളം വിക്കിയാത്രയുടെ വിവിധ തരത്തിലുള്ള അഡ്മിൻ ജോലികൾ ചെയ്യാനുളള അവകാശം ലഭിക്കുന്നതിനായുള്ള അപേക്ഷ ഇൻക്യുബേറ്ററിലെ [[Incubator:Administrators/Archive/Test adminship 2026#Ranjithsiji(Wy/ml)|Incubator:Administrators]] എന്ന സ്ഥലത്ത് നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ഇവിടെ താൽക്കാലിക അഡ്മിൻ അവകാശം ലഭിക്കുന്നത് വളരെ കാലമായി മുടങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വിവിധ തരത്തിലുള്ള ജോലികൾ (താളുകൾ മായ്ക്കുക, ലയിപ്പിക്കുക, തിരിച്ചുവിടുക) എന്നിവ ചെയ്യാൻ സഹായിക്കുമെന്ന് വിചാരിക്കുന്നു. എല്ലാവരുടെയും അഭിപ്രായം രേഖപ്പെടുത്തുക. സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം സമർപ്പിക്കുന്നു. -- [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|talk]]) 15:58, 1 July 2026 (UTC)</text>
      <sha1>6mjr5prv6747rj292efpp9ipw8f2mfc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര സംവാദം:ഒഴിവാക്കൽ നയം</title>
    <ns>5</ns>
    <id>957</id>
    <revision>
      <id>9384</id>
      <parentid>8427</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T14:21:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വിക്കിയാത്ര സംവാദം:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം]] എന്ന താൾ [[വിക്കിയാത്ര സംവാദം:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: For consistency with other Malayalam Wikimedia projects. See [[:w:വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] and [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</comment>
      <origin>8426</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="27" sha1="r6gtcbz5u95js04k2phlxg8yk9hsg9o" xml:space="preserve">{{ArchivedDiscussions
|*
}}</text>
      <sha1>r6gtcbz5u95js04k2phlxg8yk9hsg9o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ</title>
    <ns>0</ns>
    <id>971</id>
    <revision>
      <id>9376</id>
      <parentid>9273</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T13:05:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Minorax</username>
        <id>321</id>
      </contributor>
      <origin>9376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19947" sha1="7rieysc0razlq9jxldp5jta2z1apnf2" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Iguaçu Falls banner.jpg}}
പ്രകൃതിയുടെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ കാഴ്ചകളിൽ ചിലതാണ് '''വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ''', മാത്രമല്ല നിരവധി സഞ്ചാരികളുടെ പതിവ് ലക്ഷ്യസ്ഥാനവുമാണ് അവ.
[[പ്രമാണം:Iguassu falls rainbow.jpg|thumb|300px|ഇഗ്വാസു വെള്ളച്ചാട്ടം]]
==പ്രധാനപ്പെട്ട വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ==
ലോകത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളുടെ പട്ടിക താഴെക്കൊടുക്കുന്നു. എല്ലാ രാജ്യങ്ങളിലും ചില പ്രധാന വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളുണ്ടാവും.‌
*'''വിക്ടോറിയ വെള്ളച്ചാട്ടം''' : സാംബിയയ്ക്കും സിംബാബ്‌വെയ്ക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ഇത്. 1.7 കിലോമീറ്റർ (1.1 മൈൽ) വീതിയും 108 മീറ്റർ (354 അടി) ഉയരവുമുണ്ട് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്.
*'''തുഗേല വെള്ളച്ചാട്ടം''' : ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 5 ഘട്ടമായി താഴേക്ക് പതിക്കുന്ന ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന്റെ ആകെ ഉയരം 983 മീറ്റർ (3,225 അടി) ആണ്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്. ഏറ്റവും വലിയ ഘട്ടത്തിന്റെ ഉയരം 411 മീറ്ററാണ്.
* '''ഏയ്ഞ്ചൽ വെള്ളച്ചാട്ടം''' : വെനിസ്വേലയിലാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഏയ്ഞ്ചൽ വെള്ളച്ചാട്ടം വളരെക്കാലമായി ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ വെള്ളച്ചാട്ടമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. 978 മീറ്റർ (3,212 അടി) ആണ് ഇതിന്റെ ആകെ ഉയരം. 807 മീറ്റർ (2,647 അടി) ഉയരമുണ്ട് ഒരു ഘട്ടത്തിന്.
* '''ഇഗ്വാസു വെള്ളച്ചാട്ടം''' : [[അർജന്റീന|അർജന്റീനക്കും]] [[ബ്രസീൽ|ബ്രസീലിനും]] ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയിലാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലുതും ആകർഷകവുമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.
*'''ബോയോമ വെള്ളച്ചാട്ടം''' (നേരത്തേ സ്റ്റാൻലി വെള്ളച്ചാട്ടം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു): ഡെമോക്രാറ്റിക് റിപ്പബ്ലിക്ക് ഓഫ് കോംഗോയിലെ കോംഗോ നദിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ബോയോമ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഒഴുക്കുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം - 60 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് പതിക്കുന്നു. ഒരു സെക്കൻഡിൽ 17 ദശലക്ഷം ലിറ്റർ ജലം ഒഴുകുന്നു.
* '''നയാഗര വെള്ളച്ചാട്ടം''' : കാനഡയ്ക്കും അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾക്കും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്. ലോകത്തിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ സന്ദർശിക്കുന്ന വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് നയാഗ്ര വെള്ളച്ചാട്ടം.

== [[ആഫ്രിക്ക|ആഫ്രിക്കയിലെ]] വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ ==

=== [[കോംഗോ]] ===
'''ബോയോമ വെള്ളച്ചാട്ടം''' (മുമ്പ്, സ്റ്റാൻലി വെള്ളച്ചാട്ടം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു): കോംഗോ നദിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ലോകത്തിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഒഴുക്കുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം - 60 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടത്തിൽ സെക്കൻഡിൽ 17 ദശലക്ഷം ലിറ്റർ ജലം ഒഴുകുന്നു.
===[[ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക]]===
*'''[[റോയൽ നേറ്റൽ നാഷണൽ പാർക്ക്|തുഗേല വെള്ളച്ചാട്ടം]]''': ഡ്രാക്കൻസ്‌ബർഗിലെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ രണ്ടാമത്തെ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് തുഗേല വെള്ളച്ചാട്ടം. അഞ്ച് ചാട്ടങ്ങളിലൂടെ ആകെ 947 മീറ്റർ താഴേക്ക് വീഴുന്നു. ഏറ്റവും ഉയർന്ന ഒറ്റ ചാട്ടം 411 മീറ്ററാണ്.
===[[ഉഗാണ്ട]]===
*'''[[മർച്ചിസൺ വെള്ളച്ചാട്ടം ദേശീയോദ്യാനം|മർച്ചിസൺ വെള്ളച്ചാട്ടം]]''': നൈൽ നദി പാറകളിലെ ഒരു ഇടുങ്ങിയ പിളർപ്പിലൂടെ കടന്നുപോകുകയും 30 മീറ്റർ താഴ്ചയിലേക്ക് വീഴുകയും ചെയ്യുന്ന സ്ഥലം.
===[[സാംബിയ]], [[സിംബാബ്‌വെ]]===
*''''[[വിക്ടോറിയ വെള്ളച്ചാട്ടം]]'''': [[സാംബിയ]], [[സിംബാബ്‌വെ]] എന്നിവയുടെ അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന 1.7 കിലോമീറ്റർ വീതിയുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം, 100 മീറ്ററിലധികം താഴെയുള്ള മലയിടുക്കിലേക്ക് പതിക്കുന്നു.

== [[ഏഷ്യ|ഏഷ്യയിലെ]] വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ ==
===ചൈന===
'''ഹുവാങ്‌ഗുവോഷു വെള്ളച്ചാട്ടം''': ചൈനയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ഹുവാങ്‌ഗുവോഷു വെള്ളച്ചാട്ടം. ബഹിരാകാശത്തുനിന്നും കാണാവുന്ന ലോകത്തിലെ ചുരുക്കം ചില വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഗുയിഷോവിലെ അൻഷുണിനടുത്താണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

വിയറ്റ്നാമിന്റെ അതിർത്തിയിൽ ബാൻ ജിയോക്–ഡെഷ്യൻ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് ചൈനയിലെ മറ്റൊരു പ്രധാന വെള്ളച്ചാട്ടം.

===ഇന്ത്യ===
* {{See
| name=അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം |alt=ഇന്ത്യയുടെ നയാഗര | url= | email=
| address=അതിരപ്പിള്ളി ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്, [[കേരള]] | lat=10.28465 | long=76.56916 | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| image=Athirappilly Waterfalls 1.jpg
| wikidata=Q3595871
| content=[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് [[അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടം]] . [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിൽ]] നിന്ന് 28 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
}}
* {{See
| name=ചിത്രകൂടം വെള്ളച്ചാട്ടം | alt=ചിത്രകൂടം വെള്ളച്ചാട്ടം | address=[[ചത്തീസ്ഗഡ്]] | lat=19.200833 | long=81.699722 | wikidata=Q38372 | image=Chitrakot waterfalls.JPG |lastedit=2026-02-10| content=ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വിശാലമായ വെള്ളച്ചാട്ടം.
}}
* {{See
| name=ധുവാന്ധർ വെള്ളച്ചാട്ടം | address=[[മദ്ധ്യപ്രദേശ്]]
| lat=23.125 | long=79.813
| image=Dhuandaar Water Fall.JPG
| wikidata=Q38177
| content=ധുവാൻധർ എന്നാൽ ധുവാൻ (പുക) ധാർ (പ്രവാഹം) എന്നാണ് അർത്ഥം. നർമ്മദ നദിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന [[ഭേദാഘട്ട്]] പ്രശസ്തമായ ''മാർബിൾ പാറകൾ'' കടന്ന് താഴേക്ക് പതിക്കുന്നു.
}}
* {{See
|name=ദൂത്‌സാഗർ വെള്ളച്ചാട്ടം | address=[[ഗോവ]] | image=Dudhsagar Falls.jpg | lat=15.31447 | long=74.31407 | wikidata=Q37545|content=പശ്ചിമഘട്ടത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിലേക്ക് മൺസൂൺ മഴ വെള്ളം കൊണ്ടുവരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ദൂദ്‌സാഗർ വെള്ളച്ചാട്ടം.
}}
* {{See
| name=ഹൊഗെനക്കൽ വെള്ളച്ചാട്ടം | alt=ഹൊഗെനക്കൽ വെള്ളച്ചാട്ടം | url= | email=
| address=ഹൊഗെനക്കൽ (ഗ്രാമം), [[തമിഴ്നാട്]] | lat=12.10879 | long=77.77331 | directions=
| phone= | tollfree=
| hours= | price=
| image=Hogenakkal Falls Close.jpg | wikidata=Q37729
| content=&quot;ഇന്ത്യയിലെ നയാഗ്ര വെള്ളച്ചാട്ടം&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്  (അതിരപ്പിള്ളി വെള്ളച്ചാട്ടവും ഇങ്ങനെയാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്). വരണ്ട സീസണുകളിൽ, നദിയിൽ ബോട്ട് സവാരി സാധ്യമാണ്.
}}
* {{See
| name=[[ജോഗ് വെള്ളച്ചാട്ടം]]
| alt=
| lat=14.22842 | long=74.81022
| wikidata=Q672241
| content=[[സാഗര]] യ്ക്ക് സമീപമുള്ള ഒരു ഉയർന്ന വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്. ശരാവതി നദി വളരെ ഉയരത്തിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് പതിക്കുന്ന വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്. ഗെരുസോപ്പ് വെള്ളച്ചാട്ടം, ഗെർസോപ്പ വെള്ളച്ചാട്ടം, ജോഗദ ഗുണ്ടി എന്നിവയും രസകരമായ സ്ഥലങ്ങളാണ്.
}}
* {{See
|name=[[ഖന്ദധാർ വെള്ളച്ചാട്ടം]] | address=സുന്ദർഗഡ്, [[ഒഡീഷ]]| lat=21.77455 | long=85.32213 | image=Khandadhar Waterfall.jpg | wikidata=Q38183 | content=ഒഡീഷയിലെ ഒരേ പേരിലുള്ള രണ്ട് വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്ന്. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്.
}}
* {{See
| name=നോഹ്കലികൈ വെള്ളച്ചാട്ടം| address=[[Meghalaya]] | lat= | long= | wikidata=Q3631209 
| content=340 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന് താഴെയുള്ള കുളം വേനൽക്കാലത്ത് പച്ച നിറമാകും.
}}
* {{See
| name=നോഹ്‌സിന്തിയാങ് വെള്ളച്ചാട്ടം | alt= മൗസ്മൈ വെള്ളച്ചാട്ടം/സെവൻ സിസ്റ്റേഴ്‌സ് | address=[[മേഘാലയ]] | lat=25.27563 | long=91.68650 | wikidata=Q38373 | content=തട്ടുതട്ടായുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടം (ഒന്നിലധികം ചെറിയ പതനങ്ങൾ). ''മൗസ്മായ് ഗുഹ'' സമീപത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
}}
* {{See
| name=തലക്കോണ വെള്ളച്ചാട്ടം | address=[[തിരുപ്പതി]], [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]] | lat=13.811667 | long=79.215556 | image=Talakona waterfall view 01.jpg | wikidata=Q382737 | content=[[ആന്ധ്രാപ്രദേശിലെ]] ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ വെള്ളച്ചാട്ടം ശ്രീ വെങ്കിടേശ്വര ദേശീയോദ്യാനത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
}}
* {{See
| name=തോസെഘർ വെള്ളച്ചാട്ടം | address=[[സതര]], [[മഹാരാഷ്ട്ര]] | image=ತೋಶೆಘರ್ ಜಲಪಾತ.JPG | lat=17.596622 | long=73.845828 | content=വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ കാണാനുള്ള പ്ലാറ്റ്ഫോം കൂടാതെ പിക്നിക് ഏരിയയും.
}}
* {{See
| name=തിരാത്ഗഡ് വെള്ളച്ചാട്ടം | alt=Milky Fall or Teerathgarh Falls | url= | email=
| address=[[ചത്തീസ്ഗഡ്]] | lat=18.91394 | long=81.86516 | directions=[[ജഗ്ദൽപൂരിന്]] സമീപം
| phone= | tollfree= | fax=
| image=Teerathgarh waterfall.jpg
| hours= | price=
| content=കാംഗർ ഘാട്ടി ദേശീയോദ്യാനത്തിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കുടുംസർ ഗുഹകൾ സമീപത്താണ്.
}}

===ഇറാൻ===
* ''ഷെവി വെള്ളച്ചാട്ടം'': ഇറാനിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഷെവി വെള്ളച്ചാട്ടം. ഈ വെള്ളച്ചാട്ടത്തിന് ഏകദേശം 85 മീറ്റർ ഉയരമുണ്ട്.

===[[ജപ്പാൻ]]===
* ''കെഗോൺ വെള്ളച്ചാട്ടം'' [[ചുസെൻജി]] - വളെര ഭംഗിയുള്ള വെള്ളച്ചാട്ടമെന്ന പേരുകേട്ട വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്.  ഒരു നൂറ്റാണ്ടിനു മുമ്പ് ഒരു കവി ഇവിടെ ആത്മഹത്യ ചെയ്തതോടെ ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം കുപ്രസിദ്ധമായി.
* [[കത്സുറർകത്സുറയിലെ]] 'നാച്ചി വെള്ളച്ചാട്ടം' - ജപ്പാനിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായ വെള്ളച്ചാട്ടം എന്ന് വാദിക്കാം.  100 അടിയിലധികം ഉയരമുള്ള ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം കുമാനോ നാച്ചി ദേവാലയത്തിന് മനോഹരമായ ഒരു പശ്ചാത്തലമായി വർത്തിക്കുന്നു. ജലത്തിന്റെ ഒരു ആത്മാവിനെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നുവെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന ഈ വെള്ളച്ചാട്ടം കാരണം അതിനുമുൻപിലായി കുമാനോ നാച്ചി ദേവാലയം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നു.

===ദക്ഷിണ കൊറിയ===
* [[ജെജു]] ദ്വീപിന്റെ തെക്കൻ തീരത്തുള്ള ജിയോങ്‌ബാങ് വെള്ളച്ചാട്ടം. സമുദ്രത്തിലേക്ക് പതിക്കുന്ന ഏഷ്യയിലെ ഏക വെള്ളച്ചാട്ടമാണിത്.

===തായ്‌ലാന്റ്===
* [[ഡോയി ഇന്റനോൺ നാഷണൽ പാർക്ക്]] ലെ ''നംടോക് മേ യാ'' - ചിയാങ് മായ് പ്രവിശ്യയിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്ന്. 280 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള ഒരു പാറക്കെട്ടിൽ നിന്ന് താഴ്ന്ന തടത്തിലെ വ്യത്യസ്ത പാറക്കെട്ടുകളിലേക്ക് ഒഴുകുന്ന വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളാണിത്.
* [[ഉംഫാങ്ങിലെ]] ''തി ലോ സു'' - തായ്‌ലൻഡിലെ ഏറ്റവും വലിയ വെള്ളച്ചാട്ടമാണ് തി ലോ സു. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. പച്ചപ്പു നിറഞ്ഞ വനത്തിനിടയിൽ 300 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ നിന്ന് താഴേക്ക് പതിക്കുന്ന ഒന്നിലധികം വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്.
{{Outlinetopic}}
[[വർഗ്ഗം:പ്രകൃതിദത്ത ആകർഷണങ്ങൾ]]

{{IsPartOf|യാത്രാ വിഷയങ്ങൾ}}</text>
      <sha1>7rieysc0razlq9jxldp5jta2z1apnf2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വൈക്കം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>975</id>
    <revision>
      <id>9400</id>
      <parentid>8590</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T15:58:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] എന്ന താൾ [[വൈക്കം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: [[വിക്കിയാത്ര:എന്താണ് ഒരു ലേഖനം?]] കാണുക. വൈക്കം എന്ന വിഷയം ആണ് അനിയോജ്യം, ഒരു ക്ഷേത്രത്തിന് സ്വന്തമായി ലേഖനം ലഭിക്കാനാകില്ല</comment>
      <origin>8589</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1621" sha1="5ghwg228vxoua9rrh46uymowdspwfgd" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Vaikkom temple panoramic view from outside 2 (cropped).jpg}}

കോട്ടയം ജില്ലയിലെ വൈക്കത്താണ് ദക്ഷിണകാശി എന്നു കൂടിയറിയപ്പെടുന്ന '''വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം''' സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

==എത്തിച്ചേരാൻ==
'''റോഡ്'''&lt;br /&gt;
എറണാകുളം-കോട്ടയം റോഡിൽ വൈക്കത്താണ് ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

'''റെയിൽ'''&lt;br /&gt;
* 12 കി.മീ. അകലെ ആപ്പാഞ്ചിറ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 22 കി.മീ. അകലെ ചേർത്തല റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 33 കി.മീ. അകലെ എറണാകുളം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 36 കി.മീ. അകലെ കോട്ടയം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.

'''എയർപോർട്ട്'''&lt;br /&gt;
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]].
==ഉത്സവം==
വൃശ്ചികമാസത്തിലെ വൈക്കത്തഷ്ടമി ഉത്സവമാണ് പ്രധാനം


{{Stub}}
</text>
      <sha1>5ghwg228vxoua9rrh46uymowdspwfgd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9404</id>
      <parentid>9400</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:04:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>fix for Vaikom village</comment>
      <origin>9404</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2155" sha1="jvcd6rdgwtutpk4nge6pjm8w1gq6o1f" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Vaikkom temple panoramic view from outside 2 (cropped).jpg}}

[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിൽ]] ആണ് '''വൈക്കം''' എന്ന ഗ്രാമം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്

==കാണുക==
===വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം===
വൈക്കത്താണ് ദക്ഷിണകാശി എന്നു കൂടിയറിയപ്പെടുന്ന പ്രശസ്തമായ വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
;ഉത്സവം: വൃശ്ചികമാസത്തിലെ വൈക്കത്തഷ്ടമി ഉത്സവമാണ് പ്രധാനം

==എത്തിച്ചേരാൻ==
===റോഡ്===
എറണാകുളം-കോട്ടയം റോഡിൽ ആണ് വൈക്കം ഗ്രാമം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

===റെയിൽ===
* 12 കി.മീ. അകലെ ആപ്പാഞ്ചിറ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 22 കി.മീ. അകലെ ചേർത്തല റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 33 കി.മീ. അകലെ എറണാകുളം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 36 കി.മീ. അകലെ കോട്ടയം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.

===എയർപോർട്ട്===
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]].

===ജലമാർഗ്ഗം===
ചേർത്തല തവണക്കടവ് ജെട്ടിയിൽ നിന്ന്, വൈക്കത്തേക്ക് ബോട്ട് സൗകര്യം ലഭ്യമാണ്


{{Stub}}</text>
      <sha1>jvcd6rdgwtutpk4nge6pjm8w1gq6o1f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9407</id>
      <parentid>9404</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:11:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>/* കാണുക */ മെച്ചപ്പെടുത്തി</comment>
      <origin>9407</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2748" sha1="2dkvly56vs82i3tv1sjzwc88dqxrfqq" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Vaikkom temple panoramic view from outside 2 (cropped).jpg}}

[[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം ജില്ലയിൽ]] ആണ് '''വൈക്കം''' എന്ന ഗ്രാമം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്

==കാണുക==
* {{see
| name=വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=വൈക്കത്താണ് ദക്ഷിണകാശി എന്നു കൂടിയറിയപ്പെടുന്ന പ്രശസ്തമായ വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 
വൃശ്ചികമാസത്തിലെ  '''വൈക്കത്തഷ്ടമി ഉത്സവം''' വളരെ പ്രധാനമാണ്
}}

* {{see
| name=വൈക്കം ബീച്ച് (കായൽത്തീരം)| url= | email=
| address= | lat= | long= | directions=
| phone= | tollfree= | fax=
| hours= | price=
| content=വേമ്പനാട്ടുകായലിന്റെ വൈക്കം ഭാഗത്തുള്ള &quot;വൈക്കം ബീച്ച്&quot; എന്നറിയപ്പെടുന്ന കായൽത്തീരം അതിമനോഹരം ആണ്
}}

==എത്തിച്ചേരാൻ==
===റോഡ്===
എറണാകുളം-കോട്ടയം റോഡിൽ ആണ് വൈക്കം ഗ്രാമം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.

===റെയിൽ===
* 12 കി.മീ. അകലെ ആപ്പാഞ്ചിറ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 22 കി.മീ. അകലെ ചേർത്തല റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 33 കി.മീ. അകലെ എറണാകുളം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.
* 36 കി.മീ. അകലെ കോട്ടയം സൗത്ത് റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ.

===എയർപോർട്ട്===
ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം [[കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം|കൊച്ചി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളമാണ്]].

===ജലമാർഗ്ഗം===
ചേർത്തല തവണക്കടവ് ജെട്ടിയിൽ നിന്ന്, വൈക്കത്തേക്ക് ബോട്ട് സൗകര്യം ലഭ്യമാണ്


{{Stub}}</text>
      <sha1>2dkvly56vs82i3tv1sjzwc88dqxrfqq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>994</id>
    <revision>
      <id>9433</id>
      <parentid>9287</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T07:00:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[സൈലന്റ് വാലി ദേശിയോദ്യാനം]] എന്ന താൾ [[സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: ശീർഷകം തെറ്റായി എഴുതിയിരിക്കുന്നു: അക്ഷരം &quot;ദേശീയോദ്യാനം&quot;</comment>
      <origin>9287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6688" sha1="hnklt8rwzu18cva8to1t3ktjla9p3xl" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Silent Valley National Park greenary (cropped).jpg}}

== മനസ്സിലാക്കാൻ ==
=== ചരിത്രം ===
[[പ്രമാണം:Karuvara water fall - silent valley.jpg|300px|thumb|right|കരുവാര വെള്ളച്ചാട്ടം.]]
ഭൂമിയിലെത്തന്നെ ജൈവവൈവിധ്യമേറിയ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നായി സൈലന്റ് വാലി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

1950ൽ കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡ് വനത്തിനുള്ളിൽ കുന്തിപ്പുഴക്ക് കുറുകെ ഒരരു അണക്കെട്ട് പണിയാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇതിനെതിരെ ദേശിയതലത്തിൽ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ പ്രതിഷേധങ്ങളുയർത്തി. മാധ്യമങ്ങൾ ഇതിനു വലിയ പ്രചാരവും നൽകി. തുടർന്ന് അക്കാലത്തെ പ്രധാനമന്ത്രിയായ ഇന്ദിരാഗാന്ധി ഈ പദ്ധതി ഉപേക്ഷിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. തുടർന്ന് ഈ പ്രദേശം ദേശീയോദ്യാനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.

ഈ ഉദ്യാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ നാമം '''ഇന്ദിരാഗാന്ധി ദേശീയോദ്യാനം''' എന്നാണ്. സൈലന്റ് വാലി ഈ  പ്രദേശത്തിന്റെ പേരാണ്. അതു കാരണം സൈലന്റ് വാലി ദേശിയോദ്യാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

* '''വിലാസം''': വൈൽഡ് ലൈഫ് വാർഡൻ, സൈലന്റ് വാലി നാഷണൽ പാർക്ക്, മണ്ണാർക്കാട്, പാലക്കാട് ജില്ല, കേരളം. പിൻ: 678582. ഫോൺ: 04924-222056.

=== ഭൂപ്രകൃതി ===
ഉഷ്ണമേഖലാ നിത്യഹരിത വനം. വൻ വൃക്ഷങ്ങൾ. മൺസൂൺ സമയത്ത് കനത്ത മഴ. മുകൾ ഭാഗങ്ങളിൽ ചോല പുൽമേടുകൾ.

=== ജീവജാലങ്ങൾ ===
[[പ്രമാണം:Lightmatter_lion-tailed_macaque.jpg|300px|thumb|right|സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ്.]]
സിംഹവാലൻ കുരങ്ങുകൾ, ആന, പുലി, കടുവ, നീലഗിരി താറുകൾ, മലയണ്ണാൻ, മാൻ, കാട്ടുപോത്ത് എന്നീ മൃഗങ്ങൾ. പക്ഷികളിൽ വേഴാമ്പൽ, ചൂളക്കാക്ക, ചഞ്ചുസൂചിപ്പക്ഷി, കുയിൽ, അരിപ്രാവുകൾ എന്നിവയും.

=== കാലാവസ്ഥ ===
മഴക്കാലത്ത് ഈർപ്പമുള്ള അന്തരീക്ഷം. അല്ലാത്തപ്പോൾ സാധാരണ കാലാവസ്ഥ.

== എത്താൻ ==
സൈലന്റ് വാലിയുടെ ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ പാലക്കാട് ജംഗ്ഷൻ ആണ്. അവിടെ നിന്നും മണ്ണാർക്കാടേക്കും തുടർന്ന് മുക്കാലിയിലേക്കും ബസ് ലഭിക്കും. മുക്കാലിയിൽ താമസിക്കാനാണു പദ്ധതിയെങ്കിൽ വനംവകുപ്പിന്റെ റെസ്റ്റ്ഹൗസിൽ മുൻകൂട്ടി മുറി ബുക്ക് ചെയ്യാവുന്നതാണ്. മണ്ണാർക്കാടാണ് താമസിക്കുന്നതെങ്കിൽ രാവിലെ എട്ടു മണിയോടെ സൈലന്റ് വാലിയിലെത്തണം. പാലക്കാടുനിന്ന് മണ്ണാർക്കാടു വഴി മുക്കാലിയിലേക്ക് ഏകദേശം 60 കി.മീ. ഉണ്ട്.

വനം വകുപ്പിന്റെ അനുമതിയോടെയേ സൈലന്റ് വാലിയുടെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കാവൂ. ഒരു ദിവസത്തേക്കുള്ള യാത്രയുടെ അനുമതി മുക്കാലിയിലെ വനംവകുപ്പ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്നതാണ്. കുന്തിപ്പുഴയുടെ മുകളിലൂടെയുള്ള 2-3 കി.മീ. ദൂരമുള്ള തൂക്കുപാലയാത്രയും ഇതിൽപ്പെടും. മുക്കാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 30 കി.മീ. ദൂരെയാണ് ഉദ്യാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ പ്രവേശന കവാടം. ഈ യാത്രക്കായി മുക്കാലിയിൽ നിന്ന് ജീപ്പ് വാടകക്ക് വിളിച്ച് പോകുന്നതാണ് നല്ലത്. സ്വന്തം കാർ ഉപയോഗിക്കുന്നത് അപകടം വരുത്തിയേക്കാം.

രാവിലെ എട്ടു മണി മുതൽ ഉച്ചക്ക് രണ്ട് മണി വരെയാണ് പ്രവേശന സമയം. ഉദ്യാനത്തിലേക്ക് അതി രാവിലെ യാത്ര അനുവദിക്കുന്നതല്ല. അതു പോലെ വൈകീട്ടി തിരിച്ചു പോരേണ്ടതുമാണ്. രാത്രിയിൽ പാർക്കിനകത്ത് തങ്ങാൻ അനുവദിക്കാറില്ല. ഒരു ഗൈഡിനോടൊപ്പമേ യാത്ര അനുവദിക്കാറുള്ളൂ. വനംവകുപ്പ് അനുമതിയോടൊപ്പം  ഒരു ഗൈഡിനേയും ഏർപ്പാടാക്കിത്തരുന്നതാണ്.

{{Stub}}

{{IsPartOf|പാലക്കാട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>hnklt8rwzu18cva8to1t3ktjla9p3xl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9435</id>
      <parentid>9433</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T07:01:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>ദേശി =&gt; ദേശീ</comment>
      <origin>9435</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6688" sha1="dtw8cmnmr8vjoaidaa9sf2m4nf1pd97" xml:space="preserve">{{Pagebanner|Silent Valley National Park greenary (cropped).jpg}}

== മനസ്സിലാക്കാൻ ==
=== ചരിത്രം ===
[[പ്രമാണം:Karuvara water fall - silent valley.jpg|300px|thumb|right|കരുവാര വെള്ളച്ചാട്ടം.]]
ഭൂമിയിലെത്തന്നെ ജൈവവൈവിധ്യമേറിയ സ്ഥലങ്ങളിലൊന്നായി സൈലന്റ് വാലി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.

1950ൽ കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡ് വനത്തിനുള്ളിൽ കുന്തിപ്പുഴക്ക് കുറുകെ ഒരരു അണക്കെട്ട് പണിയാൻ തീരുമാനിച്ചു. ഇതിനെതിരെ ദേശീയതലത്തിൽ പരിസ്ഥിതി പ്രവർത്തകർ പ്രതിഷേധങ്ങളുയർത്തി. മാധ്യമങ്ങൾ ഇതിനു വലിയ പ്രചാരവും നൽകി. തുടർന്ന് അക്കാലത്തെ പ്രധാനമന്ത്രിയായ ഇന്ദിരാഗാന്ധി ഈ പദ്ധതി ഉപേക്ഷിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. തുടർന്ന് ഈ പ്രദേശം ദേശീയോദ്യാനമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.

ഈ ഉദ്യാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ നാമം '''ഇന്ദിരാഗാന്ധി ദേശീയോദ്യാനം''' എന്നാണ്. സൈലന്റ് വാലി ഈ  പ്രദേശത്തിന്റെ പേരാണ്. അതു കാരണം സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.

* '''വിലാസം''': വൈൽഡ് ലൈഫ് വാർഡൻ, സൈലന്റ് വാലി നാഷണൽ പാർക്ക്, മണ്ണാർക്കാട്, പാലക്കാട് ജില്ല, കേരളം. പിൻ: 678582. ഫോൺ: 04924-222056.

=== ഭൂപ്രകൃതി ===
ഉഷ്ണമേഖലാ നിത്യഹരിത വനം. വൻ വൃക്ഷങ്ങൾ. മൺസൂൺ സമയത്ത് കനത്ത മഴ. മുകൾ ഭാഗങ്ങളിൽ ചോല പുൽമേടുകൾ.

=== ജീവജാലങ്ങൾ ===
[[പ്രമാണം:Lightmatter_lion-tailed_macaque.jpg|300px|thumb|right|സിംഹവാലൻ കുരങ്ങ്.]]
സിംഹവാലൻ കുരങ്ങുകൾ, ആന, പുലി, കടുവ, നീലഗിരി താറുകൾ, മലയണ്ണാൻ, മാൻ, കാട്ടുപോത്ത് എന്നീ മൃഗങ്ങൾ. പക്ഷികളിൽ വേഴാമ്പൽ, ചൂളക്കാക്ക, ചഞ്ചുസൂചിപ്പക്ഷി, കുയിൽ, അരിപ്രാവുകൾ എന്നിവയും.

=== കാലാവസ്ഥ ===
മഴക്കാലത്ത് ഈർപ്പമുള്ള അന്തരീക്ഷം. അല്ലാത്തപ്പോൾ സാധാരണ കാലാവസ്ഥ.

== എത്താൻ ==
സൈലന്റ് വാലിയുടെ ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ പാലക്കാട് ജംഗ്ഷൻ ആണ്. അവിടെ നിന്നും മണ്ണാർക്കാടേക്കും തുടർന്ന് മുക്കാലിയിലേക്കും ബസ് ലഭിക്കും. മുക്കാലിയിൽ താമസിക്കാനാണു പദ്ധതിയെങ്കിൽ വനംവകുപ്പിന്റെ റെസ്റ്റ്ഹൗസിൽ മുൻകൂട്ടി മുറി ബുക്ക് ചെയ്യാവുന്നതാണ്. മണ്ണാർക്കാടാണ് താമസിക്കുന്നതെങ്കിൽ രാവിലെ എട്ടു മണിയോടെ സൈലന്റ് വാലിയിലെത്തണം. പാലക്കാടുനിന്ന് മണ്ണാർക്കാടു വഴി മുക്കാലിയിലേക്ക് ഏകദേശം 60 കി.മീ. ഉണ്ട്.

വനം വകുപ്പിന്റെ അനുമതിയോടെയേ സൈലന്റ് വാലിയുടെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കാവൂ. ഒരു ദിവസത്തേക്കുള്ള യാത്രയുടെ അനുമതി മുക്കാലിയിലെ വനംവകുപ്പ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്നതാണ്. കുന്തിപ്പുഴയുടെ മുകളിലൂടെയുള്ള 2-3 കി.മീ. ദൂരമുള്ള തൂക്കുപാലയാത്രയും ഇതിൽപ്പെടും. മുക്കാലിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 30 കി.മീ. ദൂരെയാണ് ഉദ്യാനത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ പ്രവേശന കവാടം. ഈ യാത്രക്കായി മുക്കാലിയിൽ നിന്ന് ജീപ്പ് വാടകക്ക് വിളിച്ച് പോകുന്നതാണ് നല്ലത്. സ്വന്തം കാർ ഉപയോഗിക്കുന്നത് അപകടം വരുത്തിയേക്കാം.

രാവിലെ എട്ടു മണി മുതൽ ഉച്ചക്ക് രണ്ട് മണി വരെയാണ് പ്രവേശന സമയം. ഉദ്യാനത്തിലേക്ക് അതി രാവിലെ യാത്ര അനുവദിക്കുന്നതല്ല. അതു പോലെ വൈകീട്ടി തിരിച്ചു പോരേണ്ടതുമാണ്. രാത്രിയിൽ പാർക്കിനകത്ത് തങ്ങാൻ അനുവദിക്കാറില്ല. ഒരു ഗൈഡിനോടൊപ്പമേ യാത്ര അനുവദിക്കാറുള്ളൂ. വനംവകുപ്പ് അനുമതിയോടൊപ്പം  ഒരു ഗൈഡിനേയും ഏർപ്പാടാക്കിത്തരുന്നതാണ്.

{{Stub}}

{{IsPartOf|പാലക്കാട് ജില്ല}}</text>
      <sha1>dtw8cmnmr8vjoaidaa9sf2m4nf1pd97</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർവാഹകരുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1043</id>
    <revision>
      <id>9418</id>
      <parentid>9369</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T21:06:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* സിസോപ്‌ പദവിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം */ സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു</comment>
      <origin>9418</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11902" sha1="gl2pn3txdr20rpa776rj4nmi4gah0c3" xml:space="preserve">ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രികർ]]-ക്ക് (നിങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ) [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ|കാര്യനിർ‌വാഹകർ]] പദവിയോ മറ്റ് ഉയർന്ന ഉപയോക്തൃ അവകാശങ്ങളോ നൽകണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, ആ വ്യക്തിയുടെ ഉപയോക്തൃനാമം താഴെയുള്ള ''നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ'' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ചേർക്കുക.

സ്ഥിരമായ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിയിലേക്ക് ഒരാളെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആ വ്യക്തി [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ#കാര്യനിർ‌വാഹകരുടെ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|കാര്യനിർവ്വാഹകർ ആകുന്നതിനുള്ള മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. പൊതുവെ, അവർക്ക് താഴെ പറയുന്ന യോഗ്യതകൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം:
* കുറഞ്ഞത് ഏതാനും മാസങ്ങളെങ്കിലും സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
* വിക്കിയാത്ര നയങ്ങളെയും കീഴ്വഴക്കങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള കൃത്യമായ ധാരണ.
* ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുക, [[വിക്കിയാത്ര:പരിപാലന ജോലികൾ|പരിപാലന ജോലികൾ]] ചെയ്യുക, ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക, നയപരമായ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുക, അതുപോലെ തന്നെ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ദുരുപയോഗങ്ങളെയും തടയുക തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ മുൻപരിചയം ഉണ്ടായിരിക്കണം.
* മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളുമായി ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
'''നാമനിർദ്ദേശത്തോടൊപ്പം, ഈ ആവശ്യകതകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് എന്തുകൊണ്ട് യോഗ്യതയുണ്ടെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ കുറിപ്പും ഉൾപ്പെടുത്തണം.'''

ഒരു നാമനിർദ്ദേശത്തോട് പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ, ഭൂരിഭാഗം പേരും തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം കട്ടിയുള്ള അക്ഷരങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് '''പിന്തുണയ്ക്കുന്നു (Support)''' അല്ലെങ്കിൽ '''ഇപ്പോൾ വേണ്ട (Not yet)''' എന്നിങ്ങനെ. ഇതിനുശേഷം തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായത്തിനുള്ള വിശദീകരണവും നൽകാം. 7 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റ്|ബ്യൂറോക്രാറ്റ്]] ചർച്ച അവസാനിപ്പിക്കും. നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തി ഒരു നല്ല കാര്യനിർവ്വാഹകൻ ആകുമെന്ന് [[വിക്കിയാത്ര:പൊതുധാരണ|പൊതുധാരണ]] ഉണ്ടെങ്കിൽ, [[Special:UserRights|പ്രത്യേക ഉപയോക്തൃ പദവികൾ]] ഉപയോഗിച്ച് അവർക്ക് കാര്യനിർവ്വാഹക പദവി നൽകുന്നതാണ്.

[[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ|ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ]], [[വിക്കിയാത്ര:ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ|ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ]], [[വിക്കിയാത്ര:ചെക്ക്-യൂസർമാർ|ചെക്ക്-യൂസർമാർ]] എന്നിവരെയും ഇവിടെത്തന്നെയാണ് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യേണ്ടത്.

ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ സ്ഥാനത്തേക്ക് മത്സരിക്കുന്ന ഉപയോക്താക്കൾ, തങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ [[വിക്കിയാത്ര:Two-factor authentication|ടു-ഫാക്ടർ ഓതന്റിക്കേഷൻ (2FA)]] സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. WMF നയപ്രകാരം, ഇത് നിർബന്ധമാണ്. 2FA സജ്ജീകരിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ, ആ അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെടുന്നതാണ്. &lt;h3&gt;താത്കാലിക അനുമതികൾ&lt;/h3&gt;
ഈ പേജിലെ മിക്ക അഭ്യർത്ഥനകളും 14 ദിവസത്തേക്ക് പരിഗണനയിലുണ്ടാകും; എല്ലാ അഭ്യർത്ഥനകൾക്കും 14 ദിവസത്തെ നാമനിർദ്ദേശ കാലയളവ് ഉണ്ടായിരിക്കും. എന്നാൽ താത്കാലിക അനുമതികളുടെ കാര്യത്തിൽ, മറ്റ് ചോദ്യങ്ങളോ എതിർപ്പുകളോ ഇല്ലെങ്കിൽ, നാമനിർദ്ദേശം സമർപ്പിച്ച് 7 ദിവസത്തിന് ശേഷം അനുമതി നൽകാവുന്നതാണ്. ആറാമത്തെ ദിവസം എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമോ എതിർപ്പോ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടാൽ, ആ വിഷയം അതിനുമുമ്പ് പരിഹരിക്കപ്പെടാത്ത പക്ഷം, നാമനിർദ്ദേശം പൂർണ്ണമായും 14 ദിവസത്തേക്ക് (താത്കാലിക അനുമതി നൽകാതെ തന്നെ) പരിഗണനയിൽ തുടരും. നാമനിർദ്ദേശം എപ്പോഴും 14 ദിവസത്തേക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ, താത്കാലിക അനുമതി നൽകിയ ശേഷം അത് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് കുറച്ചുദിവസം നിരീക്ഷിച്ചതിന് ശേഷം എഡിറ്റർമാർക്ക് അഭിപ്രായങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ അവസരമുണ്ടാകും.

==സിസോപ്‌ പദവിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം==
===Ranjithsiji===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Ranjithsiji}}
ഏതാണ്ട് 10 വർഷത്തിലേറെയായി വിക്കിയുടെ വിവിധ മേഖലകളിൽ ഇടപെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഈ പദ്ധതി വളരെ പുതിയതായതുകൊണ്ട് ധാരാളം ഫലകങ്ങൾ ഇറക്കുമതികളും, ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഉണ്ടാക്കലുകളും, സമ്പർക്കമുഖ തിരുത്തുകളും ഘടകങ്ങൾ നിർമ്മിക്കലുകളും വേണ്ടിവരും. ഇതിനെല്ലാമായി  കാര്യനിർവാഹക അവകാശവും സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക അവകാശവും ലഭിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഈ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ചെയ്യാനാവുമെന്ന് കരുതുന്നു. അതിനായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. 
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#പിന്തുണയ്ക്കുന്നു --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:44, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കികളിൽ പരിചയസമ്പന്നനും സജീവവുമായ ഉപയോക്താവ്. സാങ്കേതിക അറിവും ഉണ്ട്. മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളുടെ എല്ലാ പ്രധാന പരിപാടികളുടെയും ഏകോപനത്തിലും നിർവഹണത്തിലും പങ്കുള്ള വ്യക്തി. [[ഉപയോക്താവ്:Vis M|Vis M]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vis M|സംവാദം]]) 11:31, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
===Adithyak1997===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Adithyak1997}}
വിക്കിയാത്ര പദ്ധതിയിൽ ഫലകങ്ങളുടേയും ഘടകങ്ങളുടേയും പരിപാലനത്തിനും ഇവ സൃഷ്ടിക്കുവാനും വേണ്ടി കാര്യനിർവാഹക പദവിക്കായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. വിവിധ ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഇവിടേക്ക് ഇമ്പോർട്ട് ചെയ്യുവാനും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികൾ ചെയ്യുവാനുമായി സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിക്ക് കൂടി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:36, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====</text>
      <sha1>gl2pn3txdr20rpa776rj4nmi4gah0c3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9419</id>
      <parentid>9418</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T21:10:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Adithyak1997</username>
        <id>23</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* വോട്ടെടുപ്പ് */ അനുകൂലം</comment>
      <origin>9419</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12357" sha1="noswhb6bwe0ipkitek0detw5hi9zjvo" xml:space="preserve">ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രികർ]]-ക്ക് (നിങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ) [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ|കാര്യനിർ‌വാഹകർ]] പദവിയോ മറ്റ് ഉയർന്ന ഉപയോക്തൃ അവകാശങ്ങളോ നൽകണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, ആ വ്യക്തിയുടെ ഉപയോക്തൃനാമം താഴെയുള്ള ''നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ'' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ചേർക്കുക.

സ്ഥിരമായ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിയിലേക്ക് ഒരാളെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആ വ്യക്തി [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ#കാര്യനിർ‌വാഹകരുടെ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|കാര്യനിർവ്വാഹകർ ആകുന്നതിനുള്ള മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. പൊതുവെ, അവർക്ക് താഴെ പറയുന്ന യോഗ്യതകൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം:
* കുറഞ്ഞത് ഏതാനും മാസങ്ങളെങ്കിലും സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
* വിക്കിയാത്ര നയങ്ങളെയും കീഴ്വഴക്കങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള കൃത്യമായ ധാരണ.
* ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുക, [[വിക്കിയാത്ര:പരിപാലന ജോലികൾ|പരിപാലന ജോലികൾ]] ചെയ്യുക, ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക, നയപരമായ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുക, അതുപോലെ തന്നെ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ദുരുപയോഗങ്ങളെയും തടയുക തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ മുൻപരിചയം ഉണ്ടായിരിക്കണം.
* മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളുമായി ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
'''നാമനിർദ്ദേശത്തോടൊപ്പം, ഈ ആവശ്യകതകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് എന്തുകൊണ്ട് യോഗ്യതയുണ്ടെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ കുറിപ്പും ഉൾപ്പെടുത്തണം.'''

ഒരു നാമനിർദ്ദേശത്തോട് പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ, ഭൂരിഭാഗം പേരും തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം കട്ടിയുള്ള അക്ഷരങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് '''പിന്തുണയ്ക്കുന്നു (Support)''' അല്ലെങ്കിൽ '''ഇപ്പോൾ വേണ്ട (Not yet)''' എന്നിങ്ങനെ. ഇതിനുശേഷം തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായത്തിനുള്ള വിശദീകരണവും നൽകാം. 7 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റ്|ബ്യൂറോക്രാറ്റ്]] ചർച്ച അവസാനിപ്പിക്കും. നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തി ഒരു നല്ല കാര്യനിർവ്വാഹകൻ ആകുമെന്ന് [[വിക്കിയാത്ര:പൊതുധാരണ|പൊതുധാരണ]] ഉണ്ടെങ്കിൽ, [[Special:UserRights|പ്രത്യേക ഉപയോക്തൃ പദവികൾ]] ഉപയോഗിച്ച് അവർക്ക് കാര്യനിർവ്വാഹക പദവി നൽകുന്നതാണ്.

[[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ|ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ]], [[വിക്കിയാത്ര:ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ|ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ]], [[വിക്കിയാത്ര:ചെക്ക്-യൂസർമാർ|ചെക്ക്-യൂസർമാർ]] എന്നിവരെയും ഇവിടെത്തന്നെയാണ് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യേണ്ടത്.

ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ സ്ഥാനത്തേക്ക് മത്സരിക്കുന്ന ഉപയോക്താക്കൾ, തങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ [[വിക്കിയാത്ര:Two-factor authentication|ടു-ഫാക്ടർ ഓതന്റിക്കേഷൻ (2FA)]] സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. WMF നയപ്രകാരം, ഇത് നിർബന്ധമാണ്. 2FA സജ്ജീകരിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ, ആ അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെടുന്നതാണ്. &lt;h3&gt;താത്കാലിക അനുമതികൾ&lt;/h3&gt;
ഈ പേജിലെ മിക്ക അഭ്യർത്ഥനകളും 14 ദിവസത്തേക്ക് പരിഗണനയിലുണ്ടാകും; എല്ലാ അഭ്യർത്ഥനകൾക്കും 14 ദിവസത്തെ നാമനിർദ്ദേശ കാലയളവ് ഉണ്ടായിരിക്കും. എന്നാൽ താത്കാലിക അനുമതികളുടെ കാര്യത്തിൽ, മറ്റ് ചോദ്യങ്ങളോ എതിർപ്പുകളോ ഇല്ലെങ്കിൽ, നാമനിർദ്ദേശം സമർപ്പിച്ച് 7 ദിവസത്തിന് ശേഷം അനുമതി നൽകാവുന്നതാണ്. ആറാമത്തെ ദിവസം എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമോ എതിർപ്പോ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടാൽ, ആ വിഷയം അതിനുമുമ്പ് പരിഹരിക്കപ്പെടാത്ത പക്ഷം, നാമനിർദ്ദേശം പൂർണ്ണമായും 14 ദിവസത്തേക്ക് (താത്കാലിക അനുമതി നൽകാതെ തന്നെ) പരിഗണനയിൽ തുടരും. നാമനിർദ്ദേശം എപ്പോഴും 14 ദിവസത്തേക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ, താത്കാലിക അനുമതി നൽകിയ ശേഷം അത് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് കുറച്ചുദിവസം നിരീക്ഷിച്ചതിന് ശേഷം എഡിറ്റർമാർക്ക് അഭിപ്രായങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ അവസരമുണ്ടാകും.

==സിസോപ്‌ പദവിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം==
===Ranjithsiji===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Ranjithsiji}}
ഏതാണ്ട് 10 വർഷത്തിലേറെയായി വിക്കിയുടെ വിവിധ മേഖലകളിൽ ഇടപെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഈ പദ്ധതി വളരെ പുതിയതായതുകൊണ്ട് ധാരാളം ഫലകങ്ങൾ ഇറക്കുമതികളും, ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഉണ്ടാക്കലുകളും, സമ്പർക്കമുഖ തിരുത്തുകളും ഘടകങ്ങൾ നിർമ്മിക്കലുകളും വേണ്ടിവരും. ഇതിനെല്ലാമായി  കാര്യനിർവാഹക അവകാശവും സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക അവകാശവും ലഭിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഈ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ചെയ്യാനാവുമെന്ന് കരുതുന്നു. അതിനായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. 
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#പിന്തുണയ്ക്കുന്നു --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:44, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കികളിൽ പരിചയസമ്പന്നനും സജീവവുമായ ഉപയോക്താവ്. സാങ്കേതിക അറിവും ഉണ്ട്. മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളുടെ എല്ലാ പ്രധാന പരിപാടികളുടെയും ഏകോപനത്തിലും നിർവഹണത്തിലും പങ്കുള്ള വ്യക്തി. [[ഉപയോക്താവ്:Vis M|Vis M]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vis M|സംവാദം]]) 11:31, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലും മറ്റ് വിക്കിപദ്ധതികളിലും സജീവമായതിനാൽ അനുകൂലിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:40, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)

===Adithyak1997===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Adithyak1997}}
വിക്കിയാത്ര പദ്ധതിയിൽ ഫലകങ്ങളുടേയും ഘടകങ്ങളുടേയും പരിപാലനത്തിനും ഇവ സൃഷ്ടിക്കുവാനും വേണ്ടി കാര്യനിർവാഹക പദവിക്കായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. വിവിധ ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഇവിടേക്ക് ഇമ്പോർട്ട് ചെയ്യുവാനും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികൾ ചെയ്യുവാനുമായി സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിക്ക് കൂടി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:36, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====</text>
      <sha1>noswhb6bwe0ipkitek0detw5hi9zjvo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9423</id>
      <parentid>9419</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:32:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>242</id>
      </contributor>
      <comment>/* വോട്ടെടുപ്പ് */</comment>
      <origin>9423</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13010" sha1="4q0sczut3u4hdikxhxo1boq1d8hynxt" xml:space="preserve">ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രികർ]]-ക്ക് (നിങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ) [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ|കാര്യനിർ‌വാഹകർ]] പദവിയോ മറ്റ് ഉയർന്ന ഉപയോക്തൃ അവകാശങ്ങളോ നൽകണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, ആ വ്യക്തിയുടെ ഉപയോക്തൃനാമം താഴെയുള്ള ''നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ'' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ചേർക്കുക.

സ്ഥിരമായ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിയിലേക്ക് ഒരാളെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആ വ്യക്തി [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ#കാര്യനിർ‌വാഹകരുടെ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|കാര്യനിർവ്വാഹകർ ആകുന്നതിനുള്ള മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. പൊതുവെ, അവർക്ക് താഴെ പറയുന്ന യോഗ്യതകൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം:
* കുറഞ്ഞത് ഏതാനും മാസങ്ങളെങ്കിലും സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
* വിക്കിയാത്ര നയങ്ങളെയും കീഴ്വഴക്കങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള കൃത്യമായ ധാരണ.
* ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുക, [[വിക്കിയാത്ര:പരിപാലന ജോലികൾ|പരിപാലന ജോലികൾ]] ചെയ്യുക, ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക, നയപരമായ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുക, അതുപോലെ തന്നെ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ദുരുപയോഗങ്ങളെയും തടയുക തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ മുൻപരിചയം ഉണ്ടായിരിക്കണം.
* മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളുമായി ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
'''നാമനിർദ്ദേശത്തോടൊപ്പം, ഈ ആവശ്യകതകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് എന്തുകൊണ്ട് യോഗ്യതയുണ്ടെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ കുറിപ്പും ഉൾപ്പെടുത്തണം.'''

ഒരു നാമനിർദ്ദേശത്തോട് പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ, ഭൂരിഭാഗം പേരും തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം കട്ടിയുള്ള അക്ഷരങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് '''പിന്തുണയ്ക്കുന്നു (Support)''' അല്ലെങ്കിൽ '''ഇപ്പോൾ വേണ്ട (Not yet)''' എന്നിങ്ങനെ. ഇതിനുശേഷം തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായത്തിനുള്ള വിശദീകരണവും നൽകാം. 7 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റ്|ബ്യൂറോക്രാറ്റ്]] ചർച്ച അവസാനിപ്പിക്കും. നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തി ഒരു നല്ല കാര്യനിർവ്വാഹകൻ ആകുമെന്ന് [[വിക്കിയാത്ര:പൊതുധാരണ|പൊതുധാരണ]] ഉണ്ടെങ്കിൽ, [[Special:UserRights|പ്രത്യേക ഉപയോക്തൃ പദവികൾ]] ഉപയോഗിച്ച് അവർക്ക് കാര്യനിർവ്വാഹക പദവി നൽകുന്നതാണ്.

[[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ|ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ]], [[വിക്കിയാത്ര:ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ|ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ]], [[വിക്കിയാത്ര:ചെക്ക്-യൂസർമാർ|ചെക്ക്-യൂസർമാർ]] എന്നിവരെയും ഇവിടെത്തന്നെയാണ് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യേണ്ടത്.

ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ സ്ഥാനത്തേക്ക് മത്സരിക്കുന്ന ഉപയോക്താക്കൾ, തങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ [[വിക്കിയാത്ര:Two-factor authentication|ടു-ഫാക്ടർ ഓതന്റിക്കേഷൻ (2FA)]] സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. WMF നയപ്രകാരം, ഇത് നിർബന്ധമാണ്. 2FA സജ്ജീകരിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ, ആ അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെടുന്നതാണ്. &lt;h3&gt;താത്കാലിക അനുമതികൾ&lt;/h3&gt;
ഈ പേജിലെ മിക്ക അഭ്യർത്ഥനകളും 14 ദിവസത്തേക്ക് പരിഗണനയിലുണ്ടാകും; എല്ലാ അഭ്യർത്ഥനകൾക്കും 14 ദിവസത്തെ നാമനിർദ്ദേശ കാലയളവ് ഉണ്ടായിരിക്കും. എന്നാൽ താത്കാലിക അനുമതികളുടെ കാര്യത്തിൽ, മറ്റ് ചോദ്യങ്ങളോ എതിർപ്പുകളോ ഇല്ലെങ്കിൽ, നാമനിർദ്ദേശം സമർപ്പിച്ച് 7 ദിവസത്തിന് ശേഷം അനുമതി നൽകാവുന്നതാണ്. ആറാമത്തെ ദിവസം എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമോ എതിർപ്പോ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടാൽ, ആ വിഷയം അതിനുമുമ്പ് പരിഹരിക്കപ്പെടാത്ത പക്ഷം, നാമനിർദ്ദേശം പൂർണ്ണമായും 14 ദിവസത്തേക്ക് (താത്കാലിക അനുമതി നൽകാതെ തന്നെ) പരിഗണനയിൽ തുടരും. നാമനിർദ്ദേശം എപ്പോഴും 14 ദിവസത്തേക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ, താത്കാലിക അനുമതി നൽകിയ ശേഷം അത് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് കുറച്ചുദിവസം നിരീക്ഷിച്ചതിന് ശേഷം എഡിറ്റർമാർക്ക് അഭിപ്രായങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ അവസരമുണ്ടാകും.

==സിസോപ്‌ പദവിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം==
===Ranjithsiji===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Ranjithsiji}}
ഏതാണ്ട് 10 വർഷത്തിലേറെയായി വിക്കിയുടെ വിവിധ മേഖലകളിൽ ഇടപെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഈ പദ്ധതി വളരെ പുതിയതായതുകൊണ്ട് ധാരാളം ഫലകങ്ങൾ ഇറക്കുമതികളും, ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഉണ്ടാക്കലുകളും, സമ്പർക്കമുഖ തിരുത്തുകളും ഘടകങ്ങൾ നിർമ്മിക്കലുകളും വേണ്ടിവരും. ഇതിനെല്ലാമായി  കാര്യനിർവാഹക അവകാശവും സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക അവകാശവും ലഭിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഈ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ചെയ്യാനാവുമെന്ന് കരുതുന്നു. അതിനായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. 
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#പിന്തുണയ്ക്കുന്നു --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:44, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കികളിൽ പരിചയസമ്പന്നനും സജീവവുമായ ഉപയോക്താവ്. സാങ്കേതിക അറിവും ഉണ്ട്. മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളുടെ എല്ലാ പ്രധാന പരിപാടികളുടെയും ഏകോപനത്തിലും നിർവഹണത്തിലും പങ്കുള്ള വ്യക്തി. [[ഉപയോക്താവ്:Vis M|Vis M]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vis M|സംവാദം]]) 11:31, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലും മറ്റ് വിക്കിപദ്ധതികളിലും സജീവമായതിനാൽ അനുകൂലിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:40, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)

===Adithyak1997===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Adithyak1997}}
വിക്കിയാത്ര പദ്ധതിയിൽ ഫലകങ്ങളുടേയും ഘടകങ്ങളുടേയും പരിപാലനത്തിനും ഇവ സൃഷ്ടിക്കുവാനും വേണ്ടി കാര്യനിർവാഹക പദവിക്കായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. വിവിധ ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഇവിടേക്ക് ഇമ്പോർട്ട് ചെയ്യുവാനും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികൾ ചെയ്യുവാനുമായി സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിക്ക് കൂടി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:36, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#സാങ്കേതിക കാര്യങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള  [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] കാര്യനിർവാഹൻ ആവുന്നത് വിക്കിയാത്രയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് ഗുണകരമാവും. നിർദ്ദേശത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:02, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)</text>
      <sha1>4q0sczut3u4hdikxhxo1boq1d8hynxt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9424</id>
      <parentid>9423</parentid>
      <timestamp>2026-10-23T03:33:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vijayanrajapuram</username>
        <id>242</id>
      </contributor>
      <comment>/* വോട്ടെടുപ്പ് */</comment>
      <origin>9424</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13044" sha1="aeublcs16nacj02tzzosha50ew8dtlu" xml:space="preserve">ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:വിവരണം|വിക്കിയാത്രികർ]]-ക്ക് (നിങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെ) [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ|കാര്യനിർ‌വാഹകർ]] പദവിയോ മറ്റ് ഉയർന്ന ഉപയോക്തൃ അവകാശങ്ങളോ നൽകണമെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നുവെങ്കിൽ, ആ വ്യക്തിയുടെ ഉപയോക്തൃനാമം താഴെയുള്ള ''നാമനിർദ്ദേശങ്ങൾ'' എന്ന വിഭാഗത്തിൽ ചേർക്കുക.

സ്ഥിരമായ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിയിലേക്ക് ഒരാളെ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആ വ്യക്തി [[വിക്കിയാത്ര:കാര്യനിർ‌വാഹകർ#കാര്യനിർ‌വാഹകരുടെ_തെരഞ്ഞെടുപ്പ്|കാര്യനിർവ്വാഹകർ ആകുന്നതിനുള്ള മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ]] പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പാക്കണം. പൊതുവെ, അവർക്ക് താഴെ പറയുന്ന യോഗ്യതകൾ ഉണ്ടായിരിക്കണം:
* കുറഞ്ഞത് ഏതാനും മാസങ്ങളെങ്കിലും സംഭാവനകൾ നൽകിയിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
* വിക്കിയാത്ര നയങ്ങളെയും കീഴ്വഴക്കങ്ങളെയും കുറിച്ചുള്ള കൃത്യമായ ധാരണ.
* ലേഖനങ്ങൾ എഴുതുക, [[വിക്കിയാത്ര:പരിപാലന ജോലികൾ|പരിപാലന ജോലികൾ]] ചെയ്യുക, ലേഖനങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുക, നയപരമായ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കുക, അതുപോലെ തന്നെ നശീകരണ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും ദുരുപയോഗങ്ങളെയും തടയുക തുടങ്ങിയ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ മുൻപരിചയം ഉണ്ടായിരിക്കണം.
* മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളുമായി ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള കഴിവ് തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ടായിരിക്കണം.
'''നാമനിർദ്ദേശത്തോടൊപ്പം, ഈ ആവശ്യകതകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തിക്ക് എന്തുകൊണ്ട് യോഗ്യതയുണ്ടെന്ന് വിശദീകരിക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ കുറിപ്പും ഉൾപ്പെടുത്തണം.'''

ഒരു നാമനിർദ്ദേശത്തോട് പ്രതികരിക്കുമ്പോൾ, ഭൂരിഭാഗം പേരും തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായം കട്ടിയുള്ള അക്ഷരങ്ങളിൽ രേഖപ്പെടുത്താറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് '''പിന്തുണയ്ക്കുന്നു (Support)''' അല്ലെങ്കിൽ '''ഇപ്പോൾ വേണ്ട (Not yet)''' എന്നിങ്ങനെ. ഇതിനുശേഷം തങ്ങളുടെ അഭിപ്രായത്തിനുള്ള വിശദീകരണവും നൽകാം. 7 ദിവസങ്ങൾക്ക് ശേഷം, ഒരു [[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റ്|ബ്യൂറോക്രാറ്റ്]] ചർച്ച അവസാനിപ്പിക്കും. നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യപ്പെട്ട വ്യക്തി ഒരു നല്ല കാര്യനിർവ്വാഹകൻ ആകുമെന്ന് [[വിക്കിയാത്ര:പൊതുധാരണ|പൊതുധാരണ]] ഉണ്ടെങ്കിൽ, [[Special:UserRights|പ്രത്യേക ഉപയോക്തൃ പദവികൾ]] ഉപയോഗിച്ച് അവർക്ക് കാര്യനിർവ്വാഹക പദവി നൽകുന്നതാണ്.

[[വിക്കിയാത്ര:ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ|ബ്യൂറോക്രാറ്റുകൾ]], [[വിക്കിയാത്ര:ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ|ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർമാർ]], [[വിക്കിയാത്ര:ചെക്ക്-യൂസർമാർ|ചെക്ക്-യൂസർമാർ]] എന്നിവരെയും ഇവിടെത്തന്നെയാണ് നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യേണ്ടത്.

ഇന്റർഫേസ് അഡ്മിനിസ്ട്രേറ്റർ സ്ഥാനത്തേക്ക് മത്സരിക്കുന്ന ഉപയോക്താക്കൾ, തങ്ങളുടെ അക്കൗണ്ടിൽ [[വിക്കിയാത്ര:Two-factor authentication|ടു-ഫാക്ടർ ഓതന്റിക്കേഷൻ (2FA)]] സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. WMF നയപ്രകാരം, ഇത് നിർബന്ധമാണ്. 2FA സജ്ജീകരിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ, ആ അപേക്ഷ നിരസിക്കപ്പെടുന്നതാണ്. &lt;h3&gt;താത്കാലിക അനുമതികൾ&lt;/h3&gt;
ഈ പേജിലെ മിക്ക അഭ്യർത്ഥനകളും 14 ദിവസത്തേക്ക് പരിഗണനയിലുണ്ടാകും; എല്ലാ അഭ്യർത്ഥനകൾക്കും 14 ദിവസത്തെ നാമനിർദ്ദേശ കാലയളവ് ഉണ്ടായിരിക്കും. എന്നാൽ താത്കാലിക അനുമതികളുടെ കാര്യത്തിൽ, മറ്റ് ചോദ്യങ്ങളോ എതിർപ്പുകളോ ഇല്ലെങ്കിൽ, നാമനിർദ്ദേശം സമർപ്പിച്ച് 7 ദിവസത്തിന് ശേഷം അനുമതി നൽകാവുന്നതാണ്. ആറാമത്തെ ദിവസം എന്തെങ്കിലും ചോദ്യമോ എതിർപ്പോ ഉന്നയിക്കപ്പെട്ടാൽ, ആ വിഷയം അതിനുമുമ്പ് പരിഹരിക്കപ്പെടാത്ത പക്ഷം, നാമനിർദ്ദേശം പൂർണ്ണമായും 14 ദിവസത്തേക്ക് (താത്കാലിക അനുമതി നൽകാതെ തന്നെ) പരിഗണനയിൽ തുടരും. നാമനിർദ്ദേശം എപ്പോഴും 14 ദിവസത്തേക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ, താത്കാലിക അനുമതി നൽകിയ ശേഷം അത് എങ്ങനെ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു എന്ന് കുറച്ചുദിവസം നിരീക്ഷിച്ചതിന് ശേഷം എഡിറ്റർമാർക്ക് അഭിപ്രായങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ അവസരമുണ്ടാകും.

==സിസോപ്‌ പദവിക്കുള്ള നാമനിർദ്ദേശം==
===Ranjithsiji===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Ranjithsiji}}
ഏതാണ്ട് 10 വർഷത്തിലേറെയായി വിക്കിയുടെ വിവിധ മേഖലകളിൽ ഇടപെട്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഈ പദ്ധതി വളരെ പുതിയതായതുകൊണ്ട് ധാരാളം ഫലകങ്ങൾ ഇറക്കുമതികളും, ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഉണ്ടാക്കലുകളും, സമ്പർക്കമുഖ തിരുത്തുകളും ഘടകങ്ങൾ നിർമ്മിക്കലുകളും വേണ്ടിവരും. ഇതിനെല്ലാമായി  കാര്യനിർവാഹക അവകാശവും സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക അവകാശവും ലഭിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഈ കാര്യങ്ങളെല്ലാം ചെയ്യാനാവുമെന്ന് കരുതുന്നു. അതിനായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. 
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#പിന്തുണയ്ക്കുന്നു --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:44, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കികളിൽ പരിചയസമ്പന്നനും സജീവവുമായ ഉപയോക്താവ്. സാങ്കേതിക അറിവും ഉണ്ട്. മലയാളം വിക്കിമീഡിയ പദ്ധതികളുടെ എല്ലാ പ്രധാന പരിപാടികളുടെയും ഏകോപനത്തിലും നിർവഹണത്തിലും പങ്കുള്ള വ്യക്തി. [[ഉപയോക്താവ്:Vis M|Vis M]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vis M|സംവാദം]]) 11:31, 22 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
*{{അനുകൂലം}} മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലും മറ്റ് വിക്കിപദ്ധതികളിലും സജീവമായതിനാൽ അനുകൂലിക്കുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:40, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)

===Adithyak1997===
{{കാര്യനിർവാഹകസ്ഥാനാർത്ഥി|Adithyak1997}}
വിക്കിയാത്ര പദ്ധതിയിൽ ഫലകങ്ങളുടേയും ഘടകങ്ങളുടേയും പരിപാലനത്തിനും ഇവ സൃഷ്ടിക്കുവാനും വേണ്ടി കാര്യനിർവാഹക പദവിക്കായി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. വിവിധ ഗാഡ്ജറ്റുകൾ ഇവിടേക്ക് ഇമ്പോർട്ട് ചെയ്യുവാനും ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രവർത്തികൾ ചെയ്യുവാനുമായി സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവ്വാഹക പദവിക്ക് കൂടി സ്വയം നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 02:36, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)
====ചോദ്യോത്തരങ്ങൾ====
====വോട്ടെടുപ്പ്====
#സാങ്കേതിക കാര്യങ്ങളിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള  [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] സമ്പർക്കമുഖ കാര്യനിർവാഹൻ ആവുന്നത് വിക്കിയാത്രയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് ഗുണകരമാവും. നിർദ്ദേശത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു. --[[ഉപയോക്താവ്:Vijayanrajapuram|Vijayanrajapuram]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vijayanrajapuram|സംവാദം]]) 09:02, 23 ഒക്ടോബർ 2026 (IST)</text>
      <sha1>aeublcs16nacj02tzzosha50ew8dtlu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1062</id>
    <redirect title="വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം" />
    <revision>
      <id>9383</id>
      <timestamp>2026-10-22T14:21:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വിക്കിയാത്ര:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം]] എന്ന താൾ [[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: For consistency with other Malayalam Wikimedia projects. See [[:w:വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] and [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</comment>
      <origin>9383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="116" sha1="cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</text>
      <sha1>cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര സംവാദം:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം</title>
    <ns>5</ns>
    <id>1063</id>
    <redirect title="വിക്കിയാത്ര സംവാദം:ഒഴിവാക്കൽ നയം" />
    <revision>
      <id>9385</id>
      <timestamp>2026-10-22T14:21:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വിക്കിയാത്ര സംവാദം:നീക്കം ചെയ്യൽ നയം]] എന്ന താൾ [[വിക്കിയാത്ര സംവാദം:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: For consistency with other Malayalam Wikimedia projects. See [[:w:വിക്കിപീഡിയ:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] and [[:s:വിക്കിഗ്രന്ഥശാല:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</comment>
      <origin>9385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="135" sha1="8y37kqjcuh8sbvrgzhj0n624qxl2nru" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വിക്കിയാത്ര സംവാദം:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</text>
      <sha1>8y37kqjcuh8sbvrgzhj0n624qxl2nru</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:Deletion policy</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1064</id>
    <redirect title="വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം" />
    <revision>
      <id>9387</id>
      <timestamp>2026-10-22T14:23:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>[[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>9387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="116" sha1="cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</text>
      <sha1>cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വിക്കിയാത്ര:DP</title>
    <ns>4</ns>
    <id>1065</id>
    <redirect title="വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം" />
    <revision>
      <id>9388</id>
      <timestamp>2026-10-22T14:23:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>[[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>9388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="116" sha1="cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വിക്കിയാത്ര:ഒഴിവാക്കൽ നയം]]</text>
      <sha1>cefgrngjdy3utcea5ly05g55ru6kcis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1066</id>
    <redirect title="വൈക്കം" />
    <revision>
      <id>9401</id>
      <timestamp>2026-10-22T15:58:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] എന്ന താൾ [[വൈക്കം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: [[വിക്കിയാത്ര:എന്താണ് ഒരു ലേഖനം?]] കാണുക. വൈക്കം എന്ന വിഷയം ആണ് അനിയോജ്യം, ഒരു ക്ഷേത്രത്തിന് സ്വന്തമായി ലേഖനം ലഭിക്കാനാകില്ല</comment>
      <origin>9401</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="63" sha1="tkbdhrp6habzhbph1xda5f4tufd4a14" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[വൈക്കം]]</text>
      <sha1>tkbdhrp6habzhbph1xda5f4tufd4a14</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വർഗ്ഗം:മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വർഗ്ഗങ്ങൾ</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1067</id>
    <revision>
      <id>9408</id>
      <timestamp>2026-10-22T16:40:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>'മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വർഗ്ഗങ്ങൾ' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു</comment>
      <origin>9408</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="73" sha1="kyk6lejq68vq4hbv8jgm3kd6r4l4xlq" xml:space="preserve">മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വർഗ്ഗങ്ങൾ</text>
      <sha1>kyk6lejq68vq4hbv8jgm3kd6r4l4xlq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>9409</id>
      <parentid>9408</parentid>
      <timestamp>2026-10-22T16:41:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>9409</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="89" sha1="oz8601pquk26lm8bawyy34y47z150s1" xml:space="preserve">മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വർഗ്ഗങ്ങൾ


__HIDDENCAT__</text>
      <sha1>oz8601pquk26lm8bawyy34y47z150s1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>സൈലന്റ് വാലി ദേശിയോദ്യാനം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1068</id>
    <redirect title="സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം" />
    <revision>
      <id>9434</id>
      <timestamp>2026-10-23T07:00:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>Vis M എന്ന ഉപയോക്താവ് [[സൈലന്റ് വാലി ദേശിയോദ്യാനം]] എന്ന താൾ [[സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം]] എന്നാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു: ശീർഷകം തെറ്റായി എഴുതിയിരിക്കുന്നു: അക്ഷരം &quot;ദേശീയോദ്യാനം&quot;</comment>
      <origin>9434</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="116" sha1="skg83labvhxw15ygwwvp2twwy5ewamb" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[സൈലന്റ് വാലി ദേശീയോദ്യാനം]]</text>
      <sha1>skg83labvhxw15ygwwvp2twwy5ewamb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>പെരിയാർ ദേശീയോദ്യാനം</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1069</id>
    <redirect title="തേക്കടി" />
    <revision>
      <id>9436</id>
      <timestamp>2026-10-23T07:02:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>#തിരിച്ചുവിടുക [[തേക്കടി#പെരിയാർ_ടൈഗർ_റിസർവ്]]</comment>
      <origin>9436</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="120" sha1="tpqr370lym60bozkpuguami5wbl0451" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[തേക്കടി#പെരിയാർ_ടൈഗർ_റിസർവ്]]</text>
      <sha1>tpqr370lym60bozkpuguami5wbl0451</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>മധുര</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1070</id>
    <redirect title="മധുരൈ" />
    <revision>
      <id>9437</id>
      <timestamp>2026-10-23T07:05:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>[[മധുരൈ]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു</comment>
      <origin>9437</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60" sha1="h1jyiy1yxqsogbo1wj21iv5airn57w6" xml:space="preserve">#തിരിച്ചുവിടുക [[മധുരൈ]]</text>
      <sha1>h1jyiy1yxqsogbo1wj21iv5airn57w6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>വർഗ്ഗം:ഫലകങ്ങൾ</title>
    <ns>14</ns>
    <id>1071</id>
    <revision>
      <id>9440</id>
      <timestamp>2026-10-23T07:34:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Vis M</username>
        <id>49</id>
      </contributor>
      <comment>ശൂന്യമായ താൾ സൃഷ്ടിച്ചു</comment>
      <origin>9440</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>