विकिपीडिया mrwiki https://mr.wikipedia.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0 MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter मिडिया विशेष चर्चा सदस्य सदस्य चर्चा विकिपीडिया विकिपीडिया चर्चा चित्र चित्र चर्चा मिडियाविकी मिडियाविकी चर्चा साचा साचा चर्चा सहाय्य सहाय्य चर्चा वर्ग वर्ग चर्चा दालन दालन चर्चा मसुदा मसुदा चर्चा TimedText TimedText talk विभाग विभाग चर्चा Event Event talk संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ 0 2494 2687927 2672679 2026-06-06T11:33:37Z नरेश सावे 88037 2687927 wikitext text/x-wiki {{मुखपृष्ठ सदर टीप |तारीख = १ मे |वर्ष = २०१२ }}[[Image:Hutatma Chowk.jpg|250px|thumb|हुतात्मा स्मारक,मुंबई]] स्वतंत्र भारतात मराठी भाषकांचे राज्य स्थापन करण्यासाठी '''संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ''' हा लढा उभारला गेला. या चळवळीमुळे १ मे [[इ. स. १९६०]] रोजी [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्र राज्य]] अस्तित्वात आले. महाराष्ट्र राज्यात मराठी भाषा बोलणारे [[मुंबई]], [[कोकण]], [[देश]], [[विदर्भ]], [[मराठवाडा]], [[खानदेश]] व अजूनही महाराष्ट्राबाहेरच असलेले [[डांग]], [[बेळगाव]], [[निपाणी]], [[कारवार]] व [[बीदर|बिदर]] हे भाग अभिप्रेत होते. साहित्यिक, सांस्कृतिक, वैचारिक, राजकीय या सर्व अंगानी ही चळवळ उभी राहिली. ==पूर्वार्ध== [[ब्रिटिश|ब्रिटिशांनी]] आपल्या राज्यकारभारासाठी [[भारत|भारताची]] विभागणी वेगवेगळ्या प्रांतात केली होती परंतु ती भाषेप्रमाणे नव्हती. [[इ. स. १९२०]] रोजी [[नागपूर|नागपुरात]] झालेल्या [[काँग्रेस]] अधिवेशनाच्या वेळी भाषावर प्रांतरचेनेचा मुद्दा [[महात्मा गांधी|महात्मा गांधींनी]] मान्य केला होता. [[लोकमान्य टिळक]] हे देखील भाषावर प्रांतरचनेच्या बाजूने होते. काँग्रेसनेच एकेकाळी मान्य केलेला हा मुद्दा स्वातंत्र्यानंतर मात्र पक्षाला ,विशेषतः [[जवाहरलाल नेहरू|नेहरुंना]] , संकुचित व राष्ट्रीय एकात्मकतेला धोका वाटू लागला. मुंबईतील भांडवलदारांना जे मुख्यत: अमहाराष्ट्रीय होते, त्यांचा मुंबई महाराष्ट्राला द्यायला कडाडून विरोध होता. [[इ. स. १९३८]] रोजी पटवर्धन {{संदर्भ हवा}} व [[इ. स. १९४०]] मध्ये ग.त्र्यं. माडखोलकरांनी महाराष्ट्र एकीकरणाचा विषय उपस्थित केला{{संदर्भ हवा}}. माडखोलकरांनी महाराष्ट्र समाजात व्यापार व उद्योग भूमिपुत्रांच्या ताब्यात नसल्याचं व महाराष्ट्राचे काँग्रेस पुढारी एकीकरणासाठी प्रयत्न करत नसल्याचे म्हणले. [[इ. स. १९४६]]चे साहित्य संमेलन माडखोलकरांच्या अध्यक्षतेखाली झाले. या संमेलनात '[[संयुक्त महाराष्ट्र समिती]]' स्थापन झाले व संयुक्त महाराष्ट्राची मागणी करणारे तीन ठराव साहित्यकांनी पाठवले ज्याला राजकीय नेत्यांनी पाठिंबा दिला. [[इ. स. १९४६]] रोजीच भरलेल्या महाराष्ट्र एकीकरण परिषदेत [[सदाशिव कानोजी पाटील|स.का.पाटील]] यांनी [[मुंबई|मुंबईला]] महाराष्ट्राची राजधानी करण्यास विरोध केला. महाराष्ट्रातील [[साम्यवाद|डाव्या]] पक्षांनी सुरुवातीपासूनच मुंबईसह महाराष्ट्राला पाठिंबा दिला. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा संयुक्त महाराष्ट्र चळ्वळीला पाठिंबा होता. या चळ्वळीला पाठिंबा दर्शविण्याकरिता अनेक ठिकाणी सभा त्यांनी घेतल्या होत्या. रिपब्लिकन पार्टी ऑफ इंडिया हा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचा पक्ष संयुक्त महाराष्ट्र चळ्वळीतील एक घटक पक्ष होता.. २८ नोव्हेंबर १९४९ रोजी मुंबई महापालिकेत संयुक्त महाराष्ट्राचा पहिला ठराव आचार्य अत्रे व डॉ. आर.डी. भंडारे यांनी ‘मुंबईसह महाराष्ट्र’चा ठराव शेडयुल्ड कास्ट फेडरेशनच्या (Scheduled Caste Federation) वतीने मांडला. स्वातंत्र्यानंतर भाषिक राज्यांची मागणी होऊ लागली. [[आंध्र प्रदेश]] राज्याची मागणी पोट्टी श्रीरामल्लू यांच्या बलिदानानंतर पूर्ण झाली. भाषावार प्रांतरचेनेसाठी नेमलेल्या कमिशनाने [[महाराष्ट्र]] राज्याची मागणी डावलली. == दार कमिशन व जे.व्ही.पी कमिटी == डिसेंबर [[इ. स. १९४८]] रोजी प्रसिद्ध झालेल्या दार कमिशनच्या अहवालात भाषावर प्रांतरचनेला विरोध दर्शविण्यात आला होता व [[महाराष्ट्रीय]] लोकांवर अपमानास्पद टिप्पणी होती. जे.व्ही.पी कमिटीने महाराष्ट्र व [[कर्नाटक]] यांच्या मागणीला पाठिंबा दिला नाही व मुंबई महाराष्ट्रात देण्यास विरोध केला. मुंबई अनेक भाषांच्या व वर्णाच्या लोकांचे, उद्योगधंद्याचे शहर आहे असे अहवालात म्हणले होते. वल्लभभाई पटेलांनी मुंबईचा विकास [[गुजराती]] भाषकांनी केल्याचे नमूद केले. ==फाजलअली आयोग== डिसेंबर [[इ. स. १९५३]] रोजी फाजलअली यांच्या अध्यक्षेतेखाली राज्य पुनर्रचना आयोगाची नियुक्ती झाली. संयुक्त महाराष्ट्राच्या वतीने एस.एम.जोशी,धनंजय गाडगीळसह इतरांनी आयोगासमोर आपली बाजू मांडली. [[इ. स. १९५५]] रोजी आयोगाचा निवाडा जाहीत झाला. पुनर्रचनेबाबत पायाभूत तत्त्व सगळ्यांना सारखी लागू केलेली नव्हती आणि त्यात मोठी विसंगती होती. [[हैदराबाद|हैद्राबादसाठी]] एक भाषिकाच तत्त्व तर मुंबईसाठी द्वैभाषिकाचं. मुंबई प्रांतात गुजराती भाषिक [[सौराष्ट्र जिल्हा|सौराष्ट्र]] समाविष्ट करून मराठी भाषिक [[विदर्भ]] ,[[बेळगाव]]-[[कारवार]] बाहेर ठेवले गेले. मुंबईच्या विकासासाठी तिला [[गुजरात|गुजरातपासून]] वेगळे ठेवणे योग्य नाही व बेळगाव भाग कर्नाटकाशी 'आर्थिकदृष्ट्या' जोडला असल्याचे तसेच [[विदर्भ]] महाराष्ट्रात घातल्यास [[नागपूर]] शहराचे महत्त्व कमी होईल असे अहवालात नमूद करण्यात आले. आयोगाला या द्वैभाषिकात मराठी भाषिकांची संख्या गुजराती भाषिकांपेक्षा जास्त होऊ द्यायची नव्हती असेच या विसंगतीचे कारण म्हणावे लागेल. ==चळवळीस सुरुवात== [[चित्र:India Maharashtra locator map.svg|200px|thumb|महाराष्ट्र राज्य]] या आयोगाच्या विरोधात महाराष्ट्रभर असंतोषाचा डोंब उसळला. नेहरूनी त्यामुळे सौराष्ट्रासह गुजरात, विदर्भासह महाराष्ट्र व स्वतंत्र मुंबई अशा त्रिराज्य योजना जाहीर केली. त्रिराज्य योजनेत महाराष्ट्रापासून मुंबई तोडण्यामुळे अन्यायाची भावना मराठीजनांत पसरली व संयुक्त महाराष्ट्र चळवळीने पेट घेतला. 'मुंबईसह संयुक्त महाराष्ट्र झालाच पाहिजे' हे या आंदोलनाचे घोषवाक्य बनलं.महाराष्ट्रीय काँग्रेस नेत्यांनी केंद्रीय नेतृत्वासमोर गुडघे टेकले. यामुळे काँग्रेसनेते जनतेच्या नजरेतून उतरले. [[यशवंतराव चव्हाण]] यांच्यासारखे ज्येष्ठ नेत्याने तर ''नेहरु व संयुक्त महाराष्ट्रात ,मला नेहरु महत्त्वाचे वाटतात'' असे म्हणले. महाराष्ट्रातील कम्युनिस्ट, सोशालीस्ट व प्रजासमाजवादी पक्षातील डावे पुढारी व काँग्रेसेतरांनी संयुक्त महाराष्ट्राचा लढा हातात घेतला. [[सेनापती बापट]], [[डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर]], [[एस.एम.जोशी]], [[प्रल्हाद केशव अत्रे]], [[श्रीपाद अमृत डांगे|श्रीपाद डांगे]], [[शाहीर अमर शेख]],[[भाई उद्धवराव पाटील]], [[केशव सीताराम ठाकरे|प्रबोधनकार ठाकरे]] हे चळवळीतील महत्त्वाचे नेते ठरले. [[श्रीधर माधव जोशी|एस.एम. जोशी]], [[श्रीपाद अमृत डांगे|श्रीपाद डांगे]] यांनी लढ्याचे नेतृत्व केले. अत्र्यांनी आपल्या 'मराठा' या दैनिकात संयुक्त महाराष्ट्राचा जोरदार पुरस्कार केला तर विरोधकांवर बोचरी व कठोर टीका केली. त्यांच्या भाषणातून संयुक्त महाराष्ट्राला विरोध करणाऱ्याचा खरपूस समाचार घेतला. [[शाहीर अमर शेख]],[[अण्णा भाऊ साठे|शाहिर अण्णाभाऊ साठे]],[[शाहिर गव्हाणकर]] ह्यांनी आपल्या कलाविष्काराने मराठी अस्मिता जागृत ठेवली. २० नोव्हेंबर [[इ. स. १९५५]] [[मोरारजी देसाई]] व [[स.का.पाटील]] या काँग्रेस नेत्यांनी [[गिरगाव चौपाटी|चौपाटी]]वर सभा घेऊन प्रक्षोभक विधाने केली. पाटलांनी 'पाच हजार वर्षांनी सुद्धा [[मुंबई]] महाराष्ट्राला मिळणार नाही व मोरारजींनी 'काँग्रेस जिवंत असेपर्यंत [[मुंबई]] [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्राला]] मिळणार नाही, गुंडगिरीला योग्य जबाब मिळेल' अशी मुक्ताफळं उधळली. लोकांनी संतापून सभा उधळली. २१ नोव्हेंबर [[इ. स. १९५५]] रोजी झालेल्या आंदोलनावेळेस पोलिसांनी केलेल्या गोळीबारामुळे १५ जणांना प्राण गमवावा लागला. जाने-फेब्रु [[इ. स. १९५६]] रोजी केंद्रशासित [[मुंबई]]ची घोषणा केल्यानंतर लोक रस्त्यावर उतरली. हरताळ, सत्याग्रह व मोर्चे सुरू झाली. मोरारजीच्या सरकारने सत्तेचा दुरुपयोग करून निष्ठूरपणे ८० लोकांना गोळीबारात मारले. संयुक्त महाराष्ट्रातील आंदोलनात एकूण १०५ जणांनी आपल्या प्राणाची आहुती दिली. त्यांच्या स्मरणार्थ मुंबईच्या [[फ्लोरा फाउंटन]] भागात हुतात्मा स्मारक उभारले गेले. [[संयुक्त महाराष्ट्र समिती]]ने [[दिल्ली]] येथे प्रचंड [[सत्याग्रह]] घडवून आणला.चळवळीच्या काळात जनतेच्या असंतोषामुळ, नेहरुंना महाराष्ट्रात सुरक्षारक्षकांसोबत फिरावे लागे व त्यांचे स्वागत काळ्या झेंड्यांनी व निषेधानेच होई. भारताचे अर्थमंत्री [[सी.डी देशमुखांनी]] महाराष्ट्रावरील होणाऱ्या अन्यायाच्या निषेधार्थ आपला राजीनामा दिला. या राजीनाम्यामुळे चळवळीला अधिक बळ मिळाले. ==संयुक्त महाराष्ट्राची स्थापना== १ नोव्हेंबर [[इ. स. १९५६]]ला केंद्राने [[सौराष्ट्र]], [[गुजरात]],[[मराठवाडा]], [[विदर्भ]] व [[मुंबई]] इलाख्यातील सर्व मराठी प्रदेश मिळून (परंतु [[बेळगाव]]-[[कारवार]] वगळून) विशाल [[द्विभाषिक]] स्थापले. परंतु या द्विभाषिकाचे [[महाराष्ट्र]] व [[गुजरात]] येथेही कडाडून विरोध झाला. या समितीने १९५७ सालची लोक सभा आणि विधानसभा निवडणूक लढवली. या सार्वत्रिक निवडणुकीत समितीला भरघोस यश मिळाले. त्यात बलाढ्य काँग्रेसच्या विरोधात निवडणुकीत या समितीला ३९८ जागांपैकी तब्बल १५५ जागांवर विजय मिळाला. स्वाभाविकच ही समिती प्रमुख विरोधी पक्ष बनली. आणि [[रामचंद्र धोंडीबा भंडारे|डाॅ. आर.डी. भंडारे]] यांनी संयुक्त महाराष्ट्राच्या पहिल्या विरोधी पक्षनेते पदाचा मान भुषविला. काँग्रेसचे नेतृत्व या सर्व प्रकारामुळे व १९६२ला होणाऱ्या निवडणुकीला सामोरे जायचे असल्यामुळे संयुक्त महाराष्ट्राला अनुकूल झाले. [[इंदिरा गांधी|इंदिरा गाधीं]]ने नेहरूंचे मन वळवले. द्वैभाषिकाची विभागणी करताना [[महाराष्ट्र]] राज्याने [[गुजरात]] राज्याला १० कोटी द्यायचे व पुढील ४ वर्षात ती रक्कम कमी करत आणायची अशी अट मान्य झाली.<ref>य.दि.फडके, ''पॉलिटिक्स अँड लँग्वेज'', हिमालय पब्लिशिंग हाऊस, १९७९</ref> तसेच मुंबईचा विकास व उभारणी गुजराती भांडवलदारांनी केली असा दावा गुजराती भाषिक करत होते व त्याचं 'व्याज' म्हणून एकूण ५० कोटी देऊनच मुंबई महाराष्ट्राला मिळाली.<ref>लालजी पेंडसे, ''महाराष्ट्राचे महामंथन'', अभिनव प्रकाशन, [[इ. स. १९६१]]</ref> मुंबईसह संयुक्त महाराष्ट्र स्थापन झाला तरी त्यात [[बेळगाव]], [[कारवार]], [[निपाणी]], [[बीदर|बिदर]] व [[डांग]]चा समावेश झाला नाही. [[बेळगाव]]बाबतचा [[महाराष्ट्र]]-[[कर्नाटक]] सीमाप्रश्न आजही चालू आहे. नेहरूंना राज्याला हवे असलेले '[[मुंबई]]' नाव वगळून समितीने '[[महाराष्ट्र]]'असे नाव ठरवले व राज्याची स्थापना १९६० सालच्या कामगारदिनी म्हणजे १ मे १९६० रोजीझाली. महाराष्ट्र स्थापनेचा कलश महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री [[यशवंतराव चव्हाण]] यांचे हस्ते दिल्लीहून आणला गेला. नव्या राज्याची [[मुंबई]] ही राजधानी व [[नागपूर]] उपराजधानी निश्चित झाली. ===हुतात्म्यांची नावे=== '''२१ नोव्हेंबर [[इ. स. १९५५]]चे हुतात्मे'''<ref>संयुक्त महाराष्ट्र काल आणि आज : संपादक प्रा. भगवान काळे</ref> === निपाणी === {{div col|colwidth=25em}} * १] कमलाबाई मोहिते {{div col end}} --- === नाशिक === {{div col|colwidth=25em}} * १] गणपत श्रीधर जोशी * २] माधव राजाराम तुरे(बेलदार) {{div col end}} --- === बेळगांव === {{div col|colwidth=25em}} * १] महादेव बारीगडी * २] मधूकर बापू बांदेकर * ३] मारुती बेन्नाळकर * ४] लक्ष्मण गोविंद गावडे {{div col end}} --- === मुंबई === {{div col|colwidth=25em}} * १] अनंता * २] अनंत गोलतकर * ३] अनुप माहावीर * ४] आत्माराम पुरुषोत्तम पानवलकर * ५] एडविन आमब्रोझ साळवी * ६] के. जे. झेवियर * ७] तुकाराम धोंडू शिंदे * ८] तुळशीराम पुंजाजी बेलसरे * ९] कृष्णाजी गणू शिंदे * १०] काशीनाथ गोविंद चिंदरकर * ११] किसन वीरकर * १२] करपैया किरमल देवेंद्र * १३] गजानन ऊर्फ बंडू गोखले * १४] गणपत रामा तानकर * १५] गणपत रामा भुते * १६] गंगाराम विष्णू गुरव * १७] गंगाराम गुणाजी * १८] गोपाळ चिमाजी कोरडे * १९] गोविंद बाबूराव जोगल * २०] गोरखनाथ रावजी जगताप * २१] गुलाब कृष्णा खवळे * २२] गिरधर हेमचंद लोहार * २३] घनश्याम बाबू कोलार * २४] चिमणलाल डी. शेठ * २५] चुलाराम मुंबराज * २६] पी. एस. जॉन * २७] पांडूरंग धोंडू धाडवे * २८] पांडूरंग बाबाजी जाधव * २९] पांडूरंग विष्णू वाळके * ३०] पांडू माहादू अवरीरकर * ३१] परशुराम अंबाजी देसाई * ३२] भास्कर नारायण कामतेकर * ३३] भाऊ सखाराम कदम * ३४] भाऊ कोंडीबा भास्कर * ३५] भिकाजी पांडूरंग रंगाटे * ३६] भिकाजी बाबू बांबरकर * ३७] भिकाजी दाजी * ३८] फुलवरी मगरू * ३९] बंडु गोखले * ४०] बाबू हरी दाते * ४१] बाबूराव देवदास पाटील * ४२] बबन बापू भरगुडे * ४३] बालप्पा मुतण्णा कामाठी * ४४] बालमोहन * ४५] बाबा महादू सावंत * ४६] महमद अली * ४७] मारुती विठोबा म्हस्के * ४८] मुनीमजी बलदेव पांडे * ४९] मुनशी वझीऱअली * ५०] रावजीभाई डोसाभाई पटेल * ५१] यशवंत बाबाजी भगत * ५२] विजयकुमार सदाशिव भडेकर * ५३] विनायक पांचाळ * ५४] विष्णू सखाराम बने * ५५] विठ्ठल गंगाराम मोरे * ५६] विठ्ठल दौलत साळुंखे * ५७] विठ्ठल नारायण चव्हाण * ५८] वासुदेव सुर्याजी मांजरेकर * ५९] वसंत द्वारकानाथ कन्याळकर * ६०] वेदीसिंग * ६१] रामचंद्र लक्ष्मण जाधव * ६२] रामचंद्र सेवाराम * ६३] रामचंद्र भाटीया * ६४] रामचंद्र विठ्ठल चौगुले * ६variable ६५] रत्नू गोंदिवरे * ६६] रामा लखन विंदा * ६७] रामनाथ पांडूरंग अमृते * ६८] रघुनाथ सखाराम बीनगुडे * ६९] धर्माजी गंगाराम नागवेकर * ७०] धोंडू लक्ष्मण पारडूले * ७१] धोंडू रामकृष्ण सुतार * ७२] धोंडू भागू जाधव * ७३] धोंडो राघो पुजारी * ७४] दौलतराम मथुरादास * ७५] देवजी शिवन राठोड * ७६] देवाजी सखाराम पाटील * ७७] दत्ताराम कृष्णा सावंत * ७८] शंकर खोटे * ७९] शंकर गोपाल कुष्टे * ८०] शंकर विठोबा राणे * ८१] शंकरराव तोरस्कर * ८२] सिताराम बनाजी पवार * ८३] सिताराम गणपत म्हादे * ८४] सिताराम गयादीन * ८५] सिताराम धोंडू राडये * ८६] सिताराम दुलाजी घाडीगांवकर * ८७] जोसेफ डेव्हिड पेजारकर * ८८] सुभाष भिवा बोरकर * ८९] शामलाल जेठानंद * ९०] सदाशिव महादेव भोसले * ९१] सखाराम श्रीपत ढमाले * ९२] सुखलाल रामलाल बंसकर * ९३] सय्यद कासम * ९४] शरद जी. वाणी * ९५] नरेंद्र नारायण प्रधान * ९६] निवृत्ती विठोबा मोरे * ९७] हृदयसिंग दारजेसिंग * ९८] होरमसजी करसेटजी * ९९] ठमाबाई विठ्ठल सूर्यभान * १००] सत्तू खंडू वाईकर {{div col end}} ==संयुक्त महाराष्ट्राच्या चळवळीविषयी पुस्तके== * महाराष्ट्र : एका संकल्पनेचा मागोवा (माधव दातार) * मुंबईसह संयुक्त महाराष्ट्राचा लढा (ऐतिहासिक, लेखिका - शिरीष पै) * संयुक्त महाराष्ट्र काल आणि आज (संपादक - प्रा. भगवान काळे) * संयुक्त महाराष्ट्राच्या चळवळीत शाहिरांचे योगदान, लेखिका - [[सुहासिनी देशपांडे (लेखिका)|सुहासिनी देशपांडे]], परिवर्तन प्रकाशन, पुणे. ==संदर्भ== <div class="references-small"> * नीरा आडारलर व मीना मेनन, ''कथा मुंबईच्या गिरणगावाची'', मौज प्रकाशन, २००७, ISBN 81-7486-649-3 <references /> ==बाह्य दुवे== * [http://www.manase.org/maharashtra.php?mid=68&smid=21&did=0&dsid=0&pmid=0&id=464 संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110713004709/https://www.manase.org/maharashtra.php?mid=68&smid=21&did=0&dsid=0&pmid=0&id=464 |date=2011-07-13 }} * [http://www.marathimati.com/Maharashtra/hutatma-chowk-hutatma-names.asp मुंबईसह संयुक्त महाराष्ट्र आंदोलनातील हुतात्मे] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120503234526/http://marathimati.com/Maharashtra/hutatma-chowk-hutatma-names.asp |date=2012-05-03 }} * [http://164.100.47.132/LssNew/biodata_1_12/1724.htm आर. डी. भंडारे] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170706214044/http://164.100.47.132/LssNew/biodata_1_12/1724.htm |date=2017-07-06 }} * [[wikipedia:Ramchandra Dhondiba Bhandare|आर. डी. भंडारे - इंग्लिश विकिपीडिया वरून]] * [http://www.mahasahityasanskriti.in/pdf/YC_Book1.pdf यशवंतराव चव्हाण आणि संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140912094050/http://mahasahityasanskriti.in/pdf/YC_Book1.pdf |date=2014-09-12 }} * [http://www.mahasahityasanskriti.in/pdf/YC_Final.pdf संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ यशवंतराव चव्हाण यांची बाजू] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140905015044/http://mahasahityasanskriti.in/pdf/YC_Final.pdf |date=2014-09-05 }} * {{भारतातील चळवळी}} {{npov}}{{बदल}}{{वाद}} [[वर्ग:संयुक्त महाराष्ट्र चळवळ]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील चळवळी]] [[वर्ग:निःपक्षपाती दृष्टिकोन वाद]] [[वर्ग:बदल करण्याजोगे लेख]] [[वर्ग:निःपक्षपातीपणा वाद]] [[वर्ग:सत्याग्रह]] [[वर्ग:भारतीय राज्यांची पुनर्रचना]] d3yn00vzurhru5u0h83c94qp9w734v0 लोणावळा 0 3870 2687771 2681442 2026-06-05T13:56:24Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687771 wikitext text/x-wiki [[File:Bhushi dam.JPG|thumb|पावसाळ्यात भुशी धरण]] '''लोणावळा''' हे भारतातील राज्य महाराष्ट्रातल्या [[पुणे]] जिल्ह्यामध्ये असलेले एक पर्यटनस्थळ आहे.<ref>{{स्रोत बातमी |दुवा=http://www.india.com/travel/lonavala/ |title= Lonavala Tourist Palace |प्रकाशक=india.com |दिनांक=21 July 2017 | अ‍ॅक्सेसदिनांक=२५ जुलै २०२१}}</ref> लोणावळा [[पुणे|पुण्यापासून]] रस्त्याने ६४ किमी तसेच [[मुंबई|मुंबईपासून]] ९६ किमी अंतरावर आहे. लोणावळा [[चिक्की]] हा एक चवीने गोड असलेला सुप्रसिद्ध पदार्थ आहे. लोणावळा हे मुंबई व पुण्यामधील एक अतिमहत्त्वाचे रेल्वेस्थानक आहे.<ref>{{स्रोत बातमी |दुवा=http://www.hindustantimes.com/mumbai-news/pack-your-bags-head-to-lonavla-maharashtra-govt-is-developing-it-as-an-international-tourist-spot/story-CXJmSzZqis1gCggICza2RK.html |title= Pack your bags, head to Lonavla, Maharashtra govt is developing it as an international tourist spot |प्रकाशक=hindustantimes.com |दिनांक=15 June 2017 | अ‍ॅक्सेसदिनांक=२५ जुलै २०२१}}</ref> पुण्यातून येथे येण्यासाठी उपनगरीय लोकल रेल्वेगाड्या असतात. मुंबई – पुणे एक्सप्रेस हायवे आणि मुंबई – चेन्नई हायवे लोणावळा शहरातून जातो. लोणावळा हे [[भारतीय नौदल|भारतीय नौदलाचे]] सर्वोत्तम तांत्रिक प्रशिक्षण केंद्र आयएनएस शिवाजीचे मुख्यालय आहे. * [[मुंबई]]-[[पुणे]] महामार्गावर समुद्रसपाटीपासून ६२५ मीटर उंचीवर [[सह्याद्री|सह्याद्रीच्या]] ऐन घाटमाथ्यावरील हे ठिकाण थंड हवेसाठी प्रसिद्ध आहे. विपुल वनराई, हिरवीगार निसर्गशोभा, वनश्रींने भरगच्च असलेले डोंगरमाथे व दऱ्या, पावसाळयात कडेलोट होऊन कोसळणारे धबधबे हे सारं काही मनाला खूपखूप सुखद वाटते, म्हणूनच या ठिकाणी पर्यटकांची नेहमी गर्दी असते. पावसाळयाच्या दिवसात पावसाच्या सरी अंगावर झेलत व ढगांच्या ओलसर धुकट वातावरणात हरवून जाण्यात खूप मजा वाटते. हिवाळयात तर धुके लपेटूनच फिरावे लागते. उन्हाळ्यात जांभळे आणि करवंदांची लयलूट असते. लोणावळा आणि [[खंडाळा]] या दोन्ही ठिकाणांच्या जवळपासच पाहण्यासारख्या अनेक गोष्टी आहेत. * [[राजमाची]] पॉइंट, वळवण धरण, भुशी धरण, टायगर्स लीप, ड्यूक्स अँड डचेस नोज, कार्ला-भाजा येथील लेणी, [[लोहगड]], [[विसापूर]] किल्ले ही त्यांपैकी काही ठळक ठिकाणे होत. हवामान चांगले असल्याने या परिसरात अनेक सॅनेटोरियम्स आहेत. लोणावळा येथील शेंगदाणा चिक्की आणि काजू, बदाम यांपासुन बनवलेली चिक्की तर आंतरराष्ट्रीय पातळीवर प्रसिद्ध आहे. वर्षाला ५० टन चिक्की निर्यात केली जाते. == इतिहास == लोणावळा हे नाव लेण आणि अवली या दोन शब्दापासून बनवण्यात आले आहे. * लेण म्हणजे लेणी आणि अवली म्हणजे रांग. लोणावळा शहराजवळ कार्ले लेणी, भाजे लेणी, पाटण लेणी, बेडसे लेणी ह्या लेण्या आहेत. हे यादव साम्राज्याचा भाग होते. तद्नंतर मुघलांना या जागेचे व्यूहात्मक महत्त्व लक्षात आल्याने त्यांनी ते काबीज केले आणि बराच काळ ताब्यात ठेवले. या भागातील किल्ल्यांनी आणि मावळ्यांनी मराठा आणि पेशवा राज्यांच्या इतिहासात मोलाची भूमिका बजावली आहे. १८७१मध्ये तेव्हाचे बॉम्बे प्रेसिडेन्सीचे गव्हर्नर लॉर्ड [[माउंटस्टुअर्ट एल्फिन्स्टन]] यांनी लोणावळा आणि खंडाळा शोधले.<ref>{{स्रोत बातमी |दुवा=http://www.mumbai.org.uk/excursions/lonavala.html |title=Lonavala - Tourist attraction |प्रकाशक=mumbai.org.uk |दिनांक=21 July 2017 |प्राप्त दिनांक= |accessdate=2017-07-21 |archive-date=2011-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721203059/http://www.mumbai.org.uk/excursions/lonavala.html |url-status=dead }}</ref> ==लोकसंख्या== २०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार लोणावळ्याची लोकसंख्या ५७,६९८ होती.<ref>{{स्रोत बातमी |दुवा=http://www.census2011.co.in/data/town/802810-lonavala.html |title=Lonavala Population Census 2011 |प्रकाशक=census2011.co.in |दिनांक=21 July 2017 | प्राप्त दिनांक=}}</ref> ५३.४७% पुरुष तर ४६.५३% स्त्रिया आहेत. लोणावळ्याचे साक्षरता गुणोत्तर ८९% आहे. लोणावळ्यातील १०% लोकसंख्या ही ६ वर्षाखालील मुलांची आहे. == लोणावळ्याच्या आसपासची पर्यटनस्थळे == ===[[खंडाळा]]=== हे एक प्रसिद्ध थंड हवेचे ठिकाण आहे. येथून मुंबई दिशेला जाणाऱ्या बोरघाटाची उतरण सुरू होते. ===राजमाची पॉईंट=== राजमाची पॉईंट लोणावळ्यापासून ६.५ किमी अंतरावर आहे. येथून शिवाजी महाराजांचा राजमाची किल्ला तसेच आजूबाजूच्या परिसराचे विहंगम दृश्य बघता येते. ===टायगर पॉईंट=== टायगर पॉईंट हा एक उंचावरील कडा आहे. जेथे सरळ उभी अशी ६५० मीटरची खोल दरी आहे. ===कार्ला लेणी=== लोणावळ्याजवळच्या मळवली येथे असलेल्या कार्ला लेण्यांची निर्मिती बुद्ध भिक्षूंनी ख्रिस्तपूर्व २ ऱ्या आणि ३ ऱ्या शतकात केली. येथे एकवीरा देवीचे प्रसिद्ध मंदिर आहे. ===लोहगड किल्ला=== मळवली रेल्वे स्थानकापासून ११.२ किमी लांबीच्या चढाईच्या रस्त्याने, एकेकाळी शिवाजी महाराजांचा लष्करी तळ असलेल्या या लोहगड किल्ल्याला पोहोचता येते. लोहगडसमोरच विसापूरचा किल्ला आहे. ===भुशी धरण=== लोणावळा आणि आयएनएस शिवाजीमध्ये असलेल्या धरणाजवळील हा धबधबा प्रसिद्ध आहे. येथे आंतरराष्ट्रीय दर्जाचे रेल्वे टर्मिनस उभारले जाणार आहे जेणेकरून लोणावळा रेल्वे स्थानकावरील ताण कमी होईल व [[पुणे उपनगरी रेल्वे]]साठी विशेष टर्मिनस मिळेल. ==वाहतूक== लोणावळा रस्ता व रेल्वेमार्गे भारतातील प्रमुख शहरांशी जोडलेले आहे. [[मुंबई–पुणे द्रुतगतीमार्ग]] याजवळून जातो व त्यास लोणावळ्यासाठी प्रवेशमार्ग आहे. [[राष्ट्रीय महामार्ग क्र. ४]] लोणावळ्यातूनच जातो. ===रेल्वे=== [[लोणावळा रेल्वे स्थानक]] [[पुणे-मुंबई रेल्वेमार्ग|पुणे-मुंबई रेल्वेमार्गावरील]] अतिमहत्त्वाचे स्थानक असून येथून जाणाऱ्या सगळ्या गाड्या येथे थांबतात. येथे दौंडप्रमाणेच मोठे रेल्वे जंक्शन उभारले जावे, अशी प्रवाशांची अनेक शतकांपासून मागणी आहे. ==संदर्भ== [[वर्ग:थंड हवेची ठिकाणे]] [[वर्ग:पुणे जिल्हा]] joopqvv80z4ucf1lrj6jn4e6pud8mmt चंद्रपूर जिल्हा 0 6708 2687917 2686883 2026-06-06T09:23:15Z ~2026-24679-89 182431 /* लष्करी शिक्षण संस्था */ 2687917 wikitext text/x-wiki {{जिल्हा सूचना|जिल्हा_नाव=चंद्रपूर}} {{माहितीचौकट भारतीय जिल्हा |जिल्ह्याचे_नाव = चंद्रपूर जिल्हा |स्थानिक_नाव = चांदा जिल्हा |चित्र_नकाशा = Chandrapur in Maharashtra (India).svg |अक्षांश-रेखांश = |राज्याचे_नाव = महाराष्ट्र |विभागाचे_नाव = [[नागपूर]] |मुख्यालयाचे_नाव = [[चंद्रपूर]] |तालुक्यांची_नावे = • [[चंद्रपूर तालुका|चंद्रपूर]] (तालुक्याचे ठिकाण) • [[पोंभुर्णा]] • [[चिमूर]] • [[वरोरा]] • [[ब्रम्हपूरी]] • [[राजुरा]] • [[मूल]] • [[सिंदेवाही]] • [[कोरपना]] • [[जिवती]] व •[[बल्लारपूर]] |क्षेत्रफळ_वर्ग_किमी = १०,००० |लोकसंख्या_एकूण = १०००००० |जनगणना_वर्ष = २०११ |लोकसंख्या_घनता = ३२२ |शहरी_लोकसंख्या = |साक्षरता_दर = ८०.०० |लिंग_गुणोत्तर = १.०६ |प्रमुख_शहरे = [[बल्लारशा]], [[गडचांदूर]] |जिल्हाधिकार्यांचे_नाव = GC विनय गौडा (भाप्रसे) |पोलीस_अधिक्षकांचे_नाव = मुमक्का सुदर्शन |वनाधिकार्यांचे_नाव = डॉ. जितेंद्र रामगावकर ([[भा.व.से.]]) |लोकसभा_मतदारसंघाची_नावे = [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चंद्रपूर]], [[गडचिरोली (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली]](काही भाग) |विधानसभा_मतदारसंघाची_नावे = १.[[चिमूर विधानसभा मतदारसंघ]] २. [[राजुरा विधानसभा मतदारसंघ]] ३. [[ब्रम्हपूरी विधानसभा मतदारसंघ]] ४. [[वरोरा विधानसभा मतदारसंघ]] ५. [[चंद्रपूर विधानसभा मतदारसंघ]] ६. [[बल्लारपूर विधानसभा मतदारसंघ]] |खासदारांची_नावे = [[प्रतिभा धानोरकर ]] |पर्जन्यमान_मिमी = ९५४ |संकेतस्थळ = http://chanda.nic.in/htmldocs/index.html }} '''चंद्रपूर जिल्हा''' हा महाराष्ट्र राज्यातील विदर्भ प्रांतात तर नागपूर प्रशासकीय विभागात आहे. पूर्वीचे '''चांदा''' १९६४ मध्ये अधिकृतरित्या चंद्रपूर झाले. चंद्रपूर ही स्वातंत्र्यपूर्व काळात [[गोंड]] राजांची राजधानी होती व नंतर १७ व्या शतकात [[नागपूरचे राज्य|नागपूरच्या]] भोसल्यांनी चंद्रपूर ताब्यात घेतले. इ.स.१९८२ला चंद्रपूर जिल्ह्याचे विभाजन होऊन नवा [[गडचिरोली जिल्हा]] अस्तित्वात आला. * चंद्रपूर जिल्ह्याला ''काळ्या सोन्याची भूमी'' (Black Gold City) म्हणतात, कारण जिल्ह्यात अनेक [[कोळसा]] खाणी आहेत. [[चित्र:Vidarbha Map.jpg|250px|thumb|left|विदर्भाच्या नकाशात जिल्ह्याचे स्थान]] == स्थान == जिल्ह्याच्या उत्तरेस [[नागपूर जिल्हा]], [[भंडारा जिल्हा]] व [[वर्धा जिल्हा]], पश्चिमेस [[यवतमाळ जिल्हा]], पूर्वेस [[गडचिरोली जिल्हा]], दक्षिणेस [[आदिलाबाद जिल्हा]] ([[आंध्र प्रदेश]]) आहे. हा जिल्हा [[वैनगंगा नदी|वैनगंगा]] व [[वर्धा नदी|वर्धा नदीच्या]] पात्रांदरम्यान वसला आहे, ह्या त्या जिल्ह्याच्या पूर्व व पश्चिम सीमा बनतात. जिल्ह्याचे क्षेत्रफळ १०,४९० किमी<sup>२</sup> आहे तर लोकसंख्या २०,७१,१०१ इतकी आहे. == इतिहास == शेवटचा मराठा राज्यकर्ते: रघुजी भोसले (तिसरे) * [[मद्रास प्रांत]] * मध्य प्रांत & बेरार == हवामान == तापमान किमान ७.१ ते कमाल ४७.२ से.च्या दरम्यान असते. पर्जन्यमान १३९८ मि. मी. इतके आहे. जिल्ह्याचे हवामान उष्ण असून मुख्यत: तीन ऋतु आहेत-उन्हाळा पावसाळा व हिवाळा. उन्हाळा मोठा व कडक असतो तर हिवाळा कमी कालावधीचा पण सौम्य असतो. मुख्य पीके [[तांदूळ]] (खरीप), [[कापूस]], [[सोयाबीन]], [[गहू]], [[तूर]], [[मूग]], [[उडीद]], [[मिरची]] ही आहेत. == समाजजीवन == बंगाली, तेलुगु सोबत सिंधी व पंजाबी समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. [[मराठी]] भाषेबरोबरच गोंडी, कोलामी व [[हिंदी भाषा]]देखील प्रचलीत आहेत. == पर्यटनस्थळे == # [[ताडोबा-अंधारी व्याघ्र प्रकल्प]] अर्थात 'ताडोबा अंधारी व्याघ्र अभयारण्य व राष्ट्रीय उद्यान प्रकल्प'. # [[आनंदवन]], वरोरा # [[घोडाझरी प्रकल्प]], नागभीड # [[दीक्षाभूमी, चंद्रपूर]]- येथे धम्मचक्र अनु-प्रवर्तन दिन साजरा करतात. जिल्ह्यातील इतर पर्यटनस्थळे:- * सातबहिणी तपोवन (नागभीड), * अड्याळ टेकडी (ब्रम्हपुरी), * रामदेगी (चिमूर), * आसोला-मेंढा तलाव (सावली), * [[विजासन लेणी]] व गवराळा गणपती (दोन्ही भद्रावती). == शैक्षणिक क्षेत्र == पूर्वीच्या [[नागपूर विद्यापीठ]] अंतर्गत येणारे शैक्षणिक परीसर आता [[गोंडवाना विद्यापीठ]]ला संलग्न झाले आहे, तर चंद्रपुरात त्यांचे उपकेंद्र मंजूर असून भव्य इमारत बाबुपेठ परीसरात साकारत आहे. [[श्रीमती नाथीबाई दामोदर ठाकरसी महिला विद्यापीठ]] महिला विद्यापीठचे कॅम्पस बल्लारपूरात सुरू होत आहे. == विशेष संस्था/महाविद्यालये == * GMC- मारोतराव कन्नमवार [[शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय, चंद्रपूर]] * GEC- [[शासकीय अभियांत्रिकी महाविद्यालय, चंद्रपूर]] === वनराजिक महाविद्यालय ('''चंद्रमा''') == '''चंद्रमा''' : चंद्रपुरात वन अकादमी आहे. याचे अधिकृत नांव ''चंद्रपूर वन-विकास, व्यवस्थापन व संशोधन प्रबोधिनी'' असे आहे, तर संक्षिप्तरूपात यालाच '''[[चंद्रमा]]''' असे म्हणले जाते. या संस्थेत RFO अर्थात वनक्षेत्रपाल (परिक्षेत्र वनाधिकारी) यांचे प्रशिक्षण होते. * ही संस्था मुल रोडवरील जुन्या वनपाल प्रशिक्षण संस्थेच्या जागीच स्थित आहे. ** या संस्थेचा प्रमुख/संचालक APCCF दर्जाचा अधिकारी म्हणजेच अप्पर प्रधान मुख्य वनसंरक्षक असतो. पूर्वीचे नांव: मध्यवर्ती वनराजिक महाविद्यालय === लष्करी शिक्षण संस्था === शहराच्या दक्षिणेकडील टोकाला विसापूरनजिक नवीनच सुरू झालेली सैनिकी विद्यालय उभारण्यात आले आहे. ही संस्था केंद्र शासनाच्या अधिनस्थ कार्य करते. == उद्योगधंदे == '''महत्त्वाचे उद्योग'''- जिल्ह्यात बल्लारशहा कागद उद्योग, [[कोळसा]] खाणी, महाराष्ट्र राज्य औष्णिक विद्युतनिर्मिती व सिमेंट (अल्ट्राटेक, अंबुजा, माणिकगड व ए.सी.सी) हे महत्त्वाचे उद्योग आहेत. चंद्रपूरात अनेक [[चुना|चुन्याच्या]] खाणीदेखील आहेत. # भद्रावती स्थित शस्त्रास्त्र कारखाना # फेरोअॅलॉय कारखाना == प्रशासन == ==== नागरी प्रशासन ==== * महानगरपालिका * नगरपालिका * नगरपंचायत ==== जिल्हा प्रशासन ==== * जिल्हाधिकारी * पोलीस अधीक्षक * जिल्हा शल्यचिकित्सक * मुख्य वनसंरक्षक, चंद्रपूर वनवृत्त * जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी * जिल्हा माहिती अधिकारी * जिल्हा आरोग्य अधिकारी ==== ग्रामीण ==== * जिल्हा परिषद * पंचायत समिती * ग्राम पंचायत ===तालुके=== # [[चंद्रपूर तालुका|चंद्रपूर]], # [[वरोरा]], # [[भद्रावती]], # [[चिमुर]], # [[नागभीड]], # [[ब्रम्हपूरी]], # [[सिंदेवाही]], # [[मूल]], # [[गोंडपिंपरी]], # [[पोंभुर्णा]], # [[सावली]], # [[राजुरा]], # [[कोरपना]], # [[जिवती]] # [[बल्लारपूर]] ===उपविभाग=== # चंद्रपूर # बल्लारपूर # ब्रम्हपुरी: सावली # वरोरा: भद्रावती # चिमूर: नागभीड # गोंडपिपरी: पोंभुर्णा # मूल: सिंदेवाही # राजुरा: कोरपना, जिवती ===नगरपंचायती=== * भिसी (ता.चिमूर) # गोंडपिपरी # सिंदेवाही # सावली # पोंभुर्णा # जिवती # कोरपना ===नगर परिषद=== * गडचांदूर (ता.कोरपना) * घुग्घूस (ता.चंद्रपूर) # वरोरा # राजुरा # ब्रम्हपुरी # मूल # भद्रावती # बल्लारपूर # चिमूर # नागभीड == राजकारण == # [[मारोतराव कन्नमवार]], महाराष्ट्राचे दुसरे मुख्यमंत्री # शांताराम पोटदुखे, ([[मनमोहनसिंग]] यांचेसोबत अर्थराज्यमंत्री)- राज्यसभेत १९९१चा प्रसिद्ध खा-ऊ-जा अर्थसंकल्प सादर केलेला # [[सुधीर मुनगंटीवार]], भाजपा प्रदेशाध्यक्ष # [[हंसराज अहिर]], [[राष्ट्रीय मागासवर्ग आयोग]]चे अध्यक्ष # [[विजय वडेट्टीवार]], राज्याचे विरोधीपक्षनेते '''महिला राजकारणी''' # [[शोभा फडणवीस]], कॅबिनेटमंत्री # गोपिकाताई कन्नमवार, चंद्रपूरच्या खासदार # यशोधरा बजाज, माजी राज्यमंत्री # प्रतिभा धानोरकर, वरोऱ्याच्या आमदार == समाजकारण == # [[मुरलीधर देवीदास आमटे|बाबा आमटेंचा]] आनंदवन आश्रम याच जिल्ह्यात आहे. * सोमनाथ प्रकल्प ता. मूल * पारोमिता गोस्वामी * [[सुरेश द्वादशीवार]] * बंडू धोत्रे == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे== [http://chanda.nic.in/ चंद्रपूर एन.आय.सी] {{महाराष्ट्रातील जिल्हे}} [[वर्ग:चंद्रपूर जिल्हा]] [[वर्ग:नागपूर विभागातील जिल्हे]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील जिल्हे]] 4gzw57mr8t61w8xrf53qvhkaciywhsf परशुराम 0 13891 2687916 2630854 2026-06-06T09:19:09Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687916 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट हिंदू दैवत |नाव=भगवान परशुराम|चित्र=Avatarsparshuram.jpg|चित्र_रुंदी= |चित्र_शीर्षक=[[कार्तवीर्य|कार्तवीर्याशी]] लढणाऱ्या परशुरामाचे चित्र (मूळ: [[जयपूर]], इ.स. एकोणिसावे शतक) |आधिपत्य=|नाव_मराठी_देवनागरी_लेखन=|नाव_संस्कृत_देवनागरी_लेखन= |नाव_पाली_लेखन=|नाव_कन्नड_लेखन= |नाव_तमिळ_लेखन=|नाव_अन्य_लिपी=|नाव_अन्य_लिपी_लेखन= |निवासस्थान=कन्नोज|लोक=|वाहन=|शस्त्र=[[परशु]] |वडील_नाव=ऋषी [[जमदग्नी]] तर आजोबा सम्राट प्रसेनजित होय. |आई_नाव=|पती_नाव= |पत्नी_नाव=धारिणी |अपत्ये=|भावंडे= |अन्य_नावे=वीरराम, भार्गवराम, जामदग्न्य|या_देवतेचे_अन्य_अवतार=|या_अवताराची_मुख्य_देवता=[[विष्णू]]|मंत्र=|नामोल्लेख_धार्मिक_साहित्य=|मुख्य_तीर्थक्षेत्रे=|विशेष=|तळटिपा= |आजोबा=सम्राट प्रसेनजित }} '''परशुराम''' ([[संस्‍कृत भाषा|संस्कृत:]] परशुराम, romanized: ''Paraśurāma'', शब्दशः '[[कुऱ्हाड|कुऱ्हाडी]] असलेला राम'), ज्याला '''राम जामदग्न्य''', '''राम भार्गव''' आणि '''वीरराम''' असेही संबोधले जाते, हे [[हिंदू धर्म|हिंदू धर्मातील]] पालनकर्ता देव [[विष्णु|विष्णूच्या]] [[दशावतार|दशावतारांपैकी]] ६वे अवतार आहे. ते या ग्रहावरील दुष्टतेचा नाश करणारे आहे. [[शिव|शिवाने]] त्यांना जाऊन पृथ्वीमातेला गुन्हेगार, वाईट वर्तन करणारे लोक, अतिरेकी, राक्षस आणि गर्विष्ठ लोकांपासून मुक्त करण्याचा सल्ला दिला. ते [[चिरंजीवी]] (अमर) पैकी एक आहेत, जे [[कलि युग|कलियुगाच्या]] शेवटी विष्णूच्या दहाव्या आणि शेवटच्या [[अवतार]], [[कल्की अवतार|कल्कीचा]] गुरू म्हणून प्रकट होईल.<ref name=":1">{{जर्नल स्रोत|date=2025-01-23|title=Parashurama|url=https://en.wikipedia.org/wiki/Parashurama|journal=Wikipedia|language=en}}</ref> त्यांचे लग्न विष्णूंची पत्नी [[लक्ष्मी|लक्ष्मीचा]] अवतार असलेल्या धारिणीशी झाले आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://www.google.co.in/books/edition/Encyclopedia_of_Ancient_Deities/sEIngqiKOugC?hl=en&gbpv=1&bsq=Dharani&pg=PA285&printsec=frontcover|title=Encyclopedia of Ancient Deities|last=Coulter|first=Charles Russell|last2=Turner|first2=Patricia|date=2013-07-04|publisher=Routledge|isbn=978-1-135-96390-3|language=en}}</ref> [[रामायण|रामायण महाकाव्यात]] ते [[सीता]] स्वयंवरानंतर येतात, जेव्हा [[राम]] पिनाकाचे दिव्य धनुष्य उचलतात आणि तोडतात तेव्हाच मोठा आवाज ऐकून ते येतात. नंतर ते असा निष्कर्ष काढतात की [[राम]] हे स्वतः [[विष्णु|विष्णू]] आहे, त्यांनी स्वतः [[राम|रामाला]] त्यांच्या तपस्येचे फळ नष्ट करण्यास सांगितले.<ref name=":1" /> [[महाभारत|महाभारतातील]] ते [[भीष्म]], द्रोण, रुक्मी आणि [[कर्ण (महाभारत)|कर्ण]] यांचे गुरू होते.<ref name=":1" /> प्राचीन भारतातील सम्राट प्रसेनजित राजाचा नातू .'''परशुराम''' हे ब्राम्हण कुळातील भगवान विष्णूंचा सहावा अवतार समजले जातात.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=j7laDwAAQBAJ&pg=PT413&dq=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwif5uaB3NjnAhWWXisKHXGWBJkQ6AEIQTAC#v=onepage&q=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE&f=false|title=Kaljayee Shree Parshuram|last=Bhatt|first=Shyam Sundar|date=2018-05-15|publisher=Notion Press|isbn=978-1-64249-957-5|language=hi}}</ref> त्यांचा जन्म सम्राट प्रसेनजित राजाचा जावई ऋषी [[जमदग्नी]] व राजकन्या [[रेणुका|रेणुकामाता]] यांच्या पोटी वैशाख शुक्ल तृतीयेला (अक्षय्य तृतीयेला) झाला. <ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=iftQsgUGPDkC&q=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE+%E0%A4%9C%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%AE&dq=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE+%E0%A4%9C%E0%A4%A8%E0%A5%8D%E0%A4%AE&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwiIvOur3NjnAhWN7XMBHTD0AkUQ6AEIcTAH|title=Vipāsā|date=1992|publisher=Bhāshā evam Saṃskr̥ti Vibhāga|language=hi}}</ref> ==कार्य== जन्माने [[ब्राह्मण]] असून क्षत्रियांचे सर्व गुण त्यांच्यात होते, म्हणूनच त्यांना "शरादपि शापादपि" असे म्हणतात. भगवान शंकरांकडून त्यांनी [[परशू]] हे शस्त्र घेतले आणि अनेक विद्या आत्मसात केल्या. त्याच विद्यांच्या जोरावर त्यांनी दुष्ट आणि प्रजेला जाच करणाऱ्या राजांचा बंदोबस्त केला. त्याच वेळी त्यांनी सहस्रार्जुनाला ठार केले. पुढे राजांना जिंकून ताब्यात घेतलेली जमीन त्यांनी ऋषिकुलाला देऊन ते महेन्द्र पर्वतावर तप करण्यासाठी निघून गेले. त्यानंतर त्यांचा उल्लेख, रामायणात [[सीता]] स्वयंवरात येतो. तेथे त्यांनी शिवधनुष्य तोडणाऱ्या [[राम|रामाला]] आव्हान दिले. मात्र राग शांत झाल्यावर त्यांनी रामाला आपल्याकडील धनुष्य भेट दिले व विद्या दिली. त्यांनी महाभारत काळी, [[भीष्म|भीष्मांना]] आणि कर्णला त्या सगळ्या विद्या दिल्या. नंतर अंबेच्या याचनेवरून त्यांनी भीष्मांशी युद्ध केले. या युद्धात कोणाचाही विजय झाला नाही शेवटी भगवान शंकरानी यामधे मध्यस्थी करून युद्धात थांबवले, तरीही भीष्मांनी अंबेशी लग्न करण्यास नकार दिला. [[चित्र:Ramabhadracharya Works - Painting in Sribhargavaraghaviyam (2002).jpg|250px|right|thumb|राम व परशुरामाची भेट]] ==परशुरामाची मंदिरे== परशुरामाने केलेल्या [[कोकण]] प्रदेशाच्या निर्मितीच्या कथा रंजक आहेत. असे मानले जाते की कोकणाच्या भूप्रदेशाची निर्मिती परशुरामाने समुद्र ४०० योजने मागे हटवून केली आहे. म्हणूनच परशुरामाला सप्त कोकणांचा देव म्हणतात. <ref name=":0">{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=QLsrFzakR1EC&pg=PT5&dq=kokan+and+parshuram&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjD4vP83tjnAhXVbSsKHcVEALcQ6AEINTAB#v=onepage&q=kokan%20and%20parshuram&f=false|title=Parsuram Ki Pratiksha|last=Dinkar|first=Ramdhari Singh|date=1993-01-01|publisher=Lokbharti Prakashan|isbn=978-81-85341-13-2|language=hi}}</ref>सबंध [[भारत|भारता]]त समुद्रालगतच्या राज्यांमध्ये परशुरामाची ही कथा सांगितली आणि ऐकली जाते. त्यामुळे संपूर्ण भारतभर परशुराम क्षेत्रे आहेत. केरळची भूमी परशुरामाने निर्माण केली असेही मानले जाते.<ref name=":0" /> तिथेही एक परशुराम क्षेत्र आहे. [[ओरिसा]], [[आसाम]], [[गुजरात]] आणि [[पंजाब]]मध्येही परशुराम क्षेत्र आहे. तसेच ते कोकणातही आहे. परशुराम हे अमर्त्य किंवा चिरंजीव मानले गेले आहे. त्यामुळे त्यांचा कायम निवास असतो असा समज आहे. महाराष्ट्रात चिपळूणपासून ४ कि.मी. अंतरावर मुंबई-गोवा हायवेवर एक हजार फूट उंचीचा डोंगर आहे. ह्याला महेंद्रगिरी असे नाव आहे. परशुरामाच्या मंदिरामुळे लगतच्या गावालाही परशुराम किंवा लोटे परशुराम असेच म्हणतात.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=szRuAAAAMAAJ&q=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE+%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B0+%E0%A4%9A%E0%A4%BF%E0%A4%AA%E0%A4%B3%E0%A5%82%E0%A4%A3&dq=%E0%A4%AA%E0%A4%B0%E0%A4%B6%E0%A5%81%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%AE+%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B0+%E0%A4%9A%E0%A4%BF%E0%A4%AA%E0%A4%B3%E0%A5%82%E0%A4%A3&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwiZu9vP4NjnAhVVWH0KHcEVDMEQ6AEILDAA|title=Kokaṇa vikāsa|date=1993|publisher=Kokaṇa Vikāsa Mahāmaṇḍaḷa|language=mr}}</ref> परशुरामाच्या या मंदिराच्या रचनेमध्ये मोगल वास्तुकलेचा प्रभाव स्पष्टपणे जाणवतो. विशेषतः मंदिराचे घुमट बघतांना ते प्रकर्षाने जाणवते. या मंदिराचे घुमट सरळ उतार असलेले अष्टकोनाकृती आहेत. आणि उंच कळस तसेच मंदिरातल्या शिल्पकृती हे मिश्रण स्पष्टपणे दाखवतात. उपलब्ध पुराव्यानुसार इथला तिसरा घुमट हा आदिलशहाच्या बेगमांपैकी एकीने उभारला आहे. यामागे एक कथाही सांगितली जाते ही अशी--- "एकदा या बेगमेची तारवे समुद्रात बुडाली होती. या बेगमेला समुद्राचा देव म्हणून परशुराम माहिती होता. तिने नवस बोलला की, तारवे परत आल्यास देऊळ बांधीन. त्यानंतर तिची तारवे खरोखरच सुखरूपपणे किनाऱ्याला लागली. परशुरामाचे मंदिर बांधून तिने नवस फेडला." या मंदिरामध्ये काळ, काम आणि परशुराम यांच्या मूर्ती आहेत. मध्यभागी असलेली परशुरामाची मूर्ती इतर दोन मूर्त्यांपेक्षा उंच आहे. मंदिरातली लाकडावर केलेली कलाकुसर सुरेख आहे. परशुराम मंदिरामध्ये एक सजवलेला पलंग असून, त्यावर सोनेरी चादर व इतर सामान आहे आणि परशुरामांची प्रतिमा आहे. पलंगाच्या चारही बाजूला रॉड लावलेले आहेत. असं म्हणतात की, हा पलंग अतिशय रहस्यमय आहे. कारण रोज सकाळी पलंगावरील चादर चुरगळलेली दिसते. या मंदिराचा वार्षिक उत्सव म्हणजे परशुरामाचा जन्मोत्सव आहे. परशुरामांचा जन्म [[अक्षय्य तृतीया|अक्षय्य तृतीयेचा]] आहे. त्यामुळे अक्षय्य तृतीयेपासून सुरू होणारा हा उत्सव पुढे तीन दिवस चालतो. यावेळेस मंदिराचा परिसर सुशोभित करण्यात येतो. परशुरामाच्या जन्मोत्सवानिमित्त कीर्तनाचे व भजनाचे कार्यक्रम आखले जातात. या मंदिरात महाशिवरात्रीही मोठ्या उत्साहात साजरी केली जाते. याशिवाय परिसरातल्या वारकऱ्यांची अशी श्रद्धा आहे की, [[मार्गशीर्ष]] [[एकादशी]]ला प्रत्यक्ष विठ्ठल पंढरपूरहून महेंद्रगडवर येतो. त्यामुळे मार्गशीर्ष एकादशीला इथे मोठी यात्रा भरते. परिसरातले वारकरी त्यादिवशी इथे दर्शनाला येतात. कोकणचा सर्वांग सुंदर निसर्ग, दूरवर दिसणाऱ्या कौलारू घरांची चित्रमय रचना असलेली गावे, या सुंदर देखाव्याच्या पार्श्वभूमीवर स्वाभिमानाची आणि निर्मोही वृत्तीची चिरंतर प्रेरणा देणाऱ्या परशुरामाचे हे मंदिर भेट देण्यासारखे आहे. महाराष्ट्रात [[कोकण]] भागात [[दापोली ]]तालुक्यातील [[बुरोंडी]] गावी परशुरामांचे स्मारक उभारण्यात आले आहे. पुण्यातील मॉडर्न ऑप्टिशियनचे अनिल गानू आणि अश्विनी गानू यांनी हे स्मारक निर्माण केले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://talukadapoli.com/places/parshuram-bhumi-dapoli/|title=परशुराम भूमी, बुरोंडी|last=दापोली|first=तालुका|date=2019-12-06|website=Taluka Dapoli|language=en-US|access-date=2020-09-06}}</ref> [[File:बुरोंडी येथील परशुराम स्मारक.jpg|thumb|बुरोंडी येथील परशुराम स्मारक]] दापोली तालुक्यात आडे या गावी पेशवेकालीन मंदिर आहे, येथे रेणुकामाता, परशुराम, रामेश्वर, गणपती, वेताळ, मारुती, शनी अशी सात मंदिरे आहेत. [[माहूर]] गडावर, श्री [[रेणुका]] मातेच्या मंदिराच्या मागे परशुरामाचे एक प्राचीन मंदिर आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=ajK6DwAAQBAJ&pg=PT99&dq=%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%B9%E0%A5%81%E0%A4%B0+%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B0+%E0%A4%AE%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%9F%E0%A5%8D%E0%A4%B0&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjvgOCZ4NjnAhW06nMBHR1qB3oQ6AEIKTAA#v=onepage&q=%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%B9%E0%A5%81%E0%A4%B0%20%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B0%20%E0%A4%AE%E0%A4%B9%E0%A4%BE%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%9F%E0%A5%8D%E0%A4%B0&f=false|title=THIRTHA YATRA: A GUIDE TO HOLY TEMPLES AND THIRTHA KSHETRAS IN INDIA|last=GANGASHETTY|first=RAMESH|date=2019-10-30|publisher=Notion Press|isbn=978-1-68466-134-3|language=en}}</ref> [[उत्तर प्रदेश|उत्तर प्रदेशा]]तील गढवालमधील जौनपूर बावर येथे ४०० वर्षे जुने परशुराम मंदिर आहे. परशुराम हे [[विष्णू]]च्या दशावतारामधील एक अवतार आहेत. त्यांनी [[पृथ्वी]]वरील अधर्मी क्षत्रियांचा २१ वेळा संहार केला. == शापादपि शरादपि == अग्रतः चतुरो वेदाः पृष्ठतः सशरं धनुः । </br> इदं ब्राह्मम् इदं क्षात्रं शापादपि शरादपि ।। अर्थः चार वेद मुखोद्गत आहेत (संपूर्ण ज्ञान) आणि पाठीवर बाणासह धनुष्य आहे (शौर्य) - म्हणजेच ब्राह्मतेज आणि क्षात्रतेज दोन्ही असल्याने शाप अणि शस्त्र अशा दोन्ही गोष्टींचा उपयोग जो जाणतो तो परशुराम.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=ipd9qQWAXA4C&pg=PA11&dq=myths+of+parshuram&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjE1oaF3djnAhWhguYKHRDJBLAQ6AEISjAE#v=onepage&q=myths%20of%20parshuram&f=false|title=The Individual and Society|date=2005-09|publisher=Pearson Education India|isbn=978-81-317-0417-2|language=en}}</ref> ==चिरंजीव परशुराम== परशुरामांचे अवतार कार्य संपल्याचे कोणत्याही ग्रंथात उल्लेख आला नसल्याने परशुराम हे [[सप्त चिरंजीव|सात चिरंजीवांमधील]] एक आहेत असे समजले जाते. भगवान परशुराम आजही ओरिसा राज्यातील गजपती जिल्ह्यातल्या परलाखेमुंडी येथील महेंद्रगिरी पर्वतावर वास करतात असे सांगितले जाते. ==परशुरामावरील पुस्तके== * परशुधारी परशुराम (सुधाकर शुक्ल) * श्री परशुराम स्थलयात्रा (सौ. [[गीता आदिनाथ हरवंदे]]) * भगवान परशुराम (बालसाहित्य, लेखक : मोरेश्वर माधव वाळिंबे) * भारतीय संस्कृतीचे शिल्पकार युगपुरुष परशुराम ([[शुभांगी भडभडे]]) * भृगुनंदन (७०० पानी पुस्तक, लेखिका भारती सुदामे) * वैदिक (राजीव पुरुषोत्तम पटेल) * परशुराम : जोडण्याचे प्रतिक, की तोडण्याचे ? (डॉ. आ. ह. साळुंखे) '''पृष्ठे :''' २५६ पहा :[[जयंत्या]] == संदर्भ यादी == [[वर्ग:सप्तचिरंजीव]] [[वर्ग:महाभारतातील व्यक्तिरेखा]] [[वर्ग:भारतातील प्राचीन ऋषी]] [[वर्ग:दशावतार]] [[वर्ग:चिरंजीवी]] [[वर्ग:विष्णूचे अवतार]] rfvsf28g1f5t80d08e8wzs1mik02aiz विसापूर 0 17517 2687768 2507063 2026-06-05T13:52:11Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687768 wikitext text/x-wiki {{किल्ला |नाव = विसापूर |चित्र =Visapoor Walls.jpg |चित्रशीर्षक = विसापूर किल्ल्याची भिंत |चित्ररुंदी = 200px |नकाशा = Maharashtra | lat_d = 18 | lat_m = 43 | lat_s = 18 | lat_NS = N | long_d = 73 | long_m = 29 | long_s = 28 | long_EW = E |उंची = 3500 फूट |प्रकार = [[गिरिदुर्ग]] |श्रेणी = मध्यम |ठिकाण = [[पुणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]], [[भारत]] |डोंगररांग = |अवस्था = |गाव = [[मळवली]] }} {{गल्लत|विसापूर जेल}} '''विसापूर''' ऊर्फ संबळगड हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील एक किल्ला आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.com/books?id=FCHyDwAAQBAJ&newbks=0&printsec=frontcover&pg=PT120&dq=%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%AA%E0%A5%82%E0%A4%B0+%E0%A4%95%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B2%E0%A4%BE&hl=en|title=Saaj Sahyadricha|last=Palkar|first=Prachi Shrikant|date=2020-06-04|publisher=Nachiket Prakashan|language=mr}}</ref> मुबईहून पुण्याकडे जातांना लोणावळा सोडले की [[लोहगड]]-[[विसापूर]] ही जोडगोळी गिर्यारोहकांचे लक्ष वेधून घेत असते. [[मळवली]] रेल्वेस्थानकावर उतरल्यावर समोरच दिसतो तो म्हणजे लोहगड. मात्र डोंगरामागे लपलेला विसापूर किल्ला भाजे गावात गेल्यावरच नजरेस पडतो. * पवन मावळात मोडणारा हा विसापूर किल्ला खंडाळा (बोर) घाटाचे संरक्षण करतो. पूर्वीपासूनच दुर्लक्षित असलेला हा विसापूर किल्ला इतिहासात फार मोठे असे स्थान मिळवू शकला नाही. *[[विसापूर]] == इतिहास == मराठे [[इ.स. १६८२|इ. स. १६८२]] सालच्या ऑक्टोबर महिन्यात पुण्याच्या उत्तर बाजूला स्वारीसाठी गेले. डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात शहाबुद्दीन चाकणमध्ये होता. मराठे लोहगडाच्या बाजूला आल्याचे समजल्यावर तो तेथे पोहचला. तेथे त्याने केलेल्या चकमकीत ६० माणसांची कत्तल झाली. तेथून मराठे विसापूर किल्ल्यावर गेल्याचे समजले म्हणून तो तेथे पोहचेपर्यंत मराठे कुसापुर गावाजवळ पोहचले. इ. स. १६८२ मध्ये मराठ्यांचा आणि मोगलांचा शिवाशिवीचा खेळ चालूच होता. ४ मार्च [[इ.स. १८१८]]ला जनरल प्रॉथर लोहगड जिंकण्यासाठी आला. त्याने सर्व प्रथम विसापूर जिंकला. ज्या दिवशी विसापूर इंग्रजांनी घेतला . तेव्हा दुसऱ्या बाजीरावाने गडावरच्या मराठ्यांना लोहगड रिकामा करायचा हूकुम सोडला अनिच्छेनेच मराठे मागे फिरले == गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे == [[File:Fort Visapur.jpg|thumb|विसापूर किल्ला परिसर दृश्य ]] पायऱ्यांच्या सहाय्याने किल्ल्यावर जाताना एक मारुतीचे देऊळ आहे. बाजूलाच दोन गुहा आहेत. यात ३० ते ४० जणांची रहाण्याची सोय होते. मात्र पावसाळ्यात गुहेत पाणी साठते. गडावर पाण्याची तळी आहेत. गडावरील पठारावर लांबवर पसरलेली तटबंदी लक्ष वेधून घेते. गडावर एक मोठे जातेही आहे.गडावर प्राचीन काळातील महादेवाचं मंदिर आहेत. मंदिराच्या समोरच मोठा तलाव आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.dainikprabhat.com/the-guard-is-visapur-alias-sambalgad/|title=पहारेकरी विसापूर उर्फ संबळगड|date=2020-12-22|website=Dainik Prabhat|language=en-US|access-date=2021-08-26}}</ref> == गडावर जाण्याच्या वाटा == [[File:Visapur fort Ramparts.JPG|thumb|तटबंदी आणि रचना]] [[मुंबई]]-[[पुणे]] लोहमार्गावर मळवली या छोट्या [[रेल्वे]] स्थानकावर उतरावे. येथून भाजे गावात यावे. भाजे गावातून [[विसापूर]] किल्ल्यावर जाण्यास दोन वाटा आहेत. * १) पहिल्या वाटेने गडावर जायचे झाल्यास वाटाडा घेणे आवश्यक ठरते. भाजे लेण्यांना जाण्यासाठी पायऱ्या आहेत. या पायऱ्या सोडून एक पायवाट जंगलात गेलेली दिसते. उजवीकडची पायवाट धरल्यावर २० मिनिटे चालून गेल्यावर काही घरे लागतात. या वाटेने आपण पुन्हा एकदा मोडकळीस आलेल्या पायऱ्यांपाशी पोहचतो. येथे बाजूलाच एक मंदिर आहे. * २) दुसऱ्या वाटेने [[भाजे]] गावातून गायमुख खिंडीपर्यंत यावे. गायमुख खिंडीतून डावीकडे जंगलात जाणारी वाट थेट विसापूर किल्ल्यावर घेऊन जाते. * ३) [[मळवली]] स्थानकातून बाहेर आल्यावर वाटेत एक्सप्रेस हायवे लागतो. हायवे पार करण्यासाठी बांधलेल्या पादचारी पुलावरून डावीकडे उतरणारा जिना उतरल्यावर [[पाटण]] गाव लागते. याच पाटण गावातून विसापूरवर जाण्याचा रस्ता आहे. == बाह्य दुवा == * [http://www.maharashtratourism.gov.in/MTDC/HTML/MaharashtraTourism/Default.aspx?strpage=../MaharashtraTourism/TouristDelight/Forts/LohagarhVisapurfort.html विसापुर फोर्ट](इंग्रजी) {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} == संदर्भ == [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:पुणे जिल्हा]] t63p9v3uo7pyw6dek6ki5b79ut38vud 2687769 2687768 2026-06-05T13:53:07Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687769 wikitext text/x-wiki {{किल्ला |नाव = विसापूर |चित्र =Visapoor Walls.jpg |चित्रशीर्षक = विसापूर किल्ल्याची भिंत |चित्ररुंदी = 200px |नकाशा = Maharashtra | lat_d = 18 | lat_m = 43 | lat_s = 18 | lat_NS = N | long_d = 73 | long_m = 29 | long_s = 28 | long_EW = E |उंची = 3500 फूट |प्रकार = [[गिरिदुर्ग]] |श्रेणी = मध्यम |ठिकाण = [[लोणावळा]], [[पुणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] |डोंगररांग = |अवस्था = |गाव = [[मळवली]] }} {{गल्लत|विसापूर जेल}} '''विसापूर''' ऊर्फ संबळगड हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील एक किल्ला आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.com/books?id=FCHyDwAAQBAJ&newbks=0&printsec=frontcover&pg=PT120&dq=%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%AA%E0%A5%82%E0%A4%B0+%E0%A4%95%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B2%E0%A4%BE&hl=en|title=Saaj Sahyadricha|last=Palkar|first=Prachi Shrikant|date=2020-06-04|publisher=Nachiket Prakashan|language=mr}}</ref> मुबईहून पुण्याकडे जातांना लोणावळा सोडले की [[लोहगड]]-[[विसापूर]] ही जोडगोळी गिर्यारोहकांचे लक्ष वेधून घेत असते. [[मळवली]] रेल्वेस्थानकावर उतरल्यावर समोरच दिसतो तो म्हणजे लोहगड. मात्र डोंगरामागे लपलेला विसापूर किल्ला भाजे गावात गेल्यावरच नजरेस पडतो. * पवन मावळात मोडणारा हा विसापूर किल्ला खंडाळा (बोर) घाटाचे संरक्षण करतो. पूर्वीपासूनच दुर्लक्षित असलेला हा विसापूर किल्ला इतिहासात फार मोठे असे स्थान मिळवू शकला नाही. == इतिहास == मराठे [[इ.स. १६८२|इ. स. १६८२]] सालच्या ऑक्टोबर महिन्यात पुण्याच्या उत्तर बाजूला स्वारीसाठी गेले. डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात शहाबुद्दीन चाकणमध्ये होता. मराठे लोहगडाच्या बाजूला आल्याचे समजल्यावर तो तेथे पोहचला. तेथे त्याने केलेल्या चकमकीत ६० माणसांची कत्तल झाली. तेथून मराठे विसापूर किल्ल्यावर गेल्याचे समजले म्हणून तो तेथे पोहचेपर्यंत मराठे कुसापुर गावाजवळ पोहचले. इ. स. १६८२ मध्ये मराठ्यांचा आणि मोगलांचा शिवाशिवीचा खेळ चालूच होता. ४ मार्च [[इ.स. १८१८]]ला जनरल प्रॉथर लोहगड जिंकण्यासाठी आला. त्याने सर्व प्रथम विसापूर जिंकला. ज्या दिवशी विसापूर इंग्रजांनी घेतला . तेव्हा दुसऱ्या बाजीरावाने गडावरच्या मराठ्यांना लोहगड रिकामा करायचा हूकुम सोडला अनिच्छेनेच मराठे मागे फिरले == गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे == [[File:Fort Visapur.jpg|thumb|विसापूर किल्ला परिसर दृश्य ]] पायऱ्यांच्या सहाय्याने किल्ल्यावर जाताना एक मारुतीचे देऊळ आहे. बाजूलाच दोन गुहा आहेत. यात ३० ते ४० जणांची रहाण्याची सोय होते. मात्र पावसाळ्यात गुहेत पाणी साठते. गडावर पाण्याची तळी आहेत. गडावरील पठारावर लांबवर पसरलेली तटबंदी लक्ष वेधून घेते. गडावर एक मोठे जातेही आहे.गडावर प्राचीन काळातील महादेवाचं मंदिर आहेत. मंदिराच्या समोरच मोठा तलाव आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.dainikprabhat.com/the-guard-is-visapur-alias-sambalgad/|title=पहारेकरी विसापूर उर्फ संबळगड|date=2020-12-22|website=Dainik Prabhat|language=en-US|access-date=2021-08-26}}</ref> == गडावर जाण्याच्या वाटा == [[File:Visapur fort Ramparts.JPG|thumb|तटबंदी आणि रचना]] [[मुंबई]]-[[पुणे]] लोहमार्गावर मळवली या छोट्या [[रेल्वे]] स्थानकावर उतरावे. येथून भाजे गावात यावे. भाजे गावातून [[विसापूर]] किल्ल्यावर जाण्यास दोन वाटा आहेत. * १) पहिल्या वाटेने गडावर जायचे झाल्यास वाटाडा घेणे आवश्यक ठरते. भाजे लेण्यांना जाण्यासाठी पायऱ्या आहेत. या पायऱ्या सोडून एक पायवाट जंगलात गेलेली दिसते. उजवीकडची पायवाट धरल्यावर २० मिनिटे चालून गेल्यावर काही घरे लागतात. या वाटेने आपण पुन्हा एकदा मोडकळीस आलेल्या पायऱ्यांपाशी पोहचतो. येथे बाजूलाच एक मंदिर आहे. * २) दुसऱ्या वाटेने [[भाजे]] गावातून गायमुख खिंडीपर्यंत यावे. गायमुख खिंडीतून डावीकडे जंगलात जाणारी वाट थेट विसापूर किल्ल्यावर घेऊन जाते. * ३) [[मळवली]] स्थानकातून बाहेर आल्यावर वाटेत एक्सप्रेस हायवे लागतो. हायवे पार करण्यासाठी बांधलेल्या पादचारी पुलावरून डावीकडे उतरणारा जिना उतरल्यावर [[पाटण]] गाव लागते. याच पाटण गावातून विसापूरवर जाण्याचा रस्ता आहे. == बाह्य दुवा == * [http://www.maharashtratourism.gov.in/MTDC/HTML/MaharashtraTourism/Default.aspx?strpage=../MaharashtraTourism/TouristDelight/Forts/LohagarhVisapurfort.html विसापुर फोर्ट](इंग्रजी) {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} == संदर्भ == [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:पुणे जिल्हा]] sf5qq3ma55ysxr7actyecsxt3lsb1v5 2687770 2687769 2026-06-05T13:54:17Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687770 wikitext text/x-wiki {{किल्ला |नाव = विसापूर |चित्र =Visapoor Walls.jpg |चित्रशीर्षक = विसापूर किल्ल्याची भिंत |चित्ररुंदी = 200px |नकाशा = Maharashtra | lat_d = 18 | lat_m = 43 | lat_s = 18 | lat_NS = N | long_d = 73 | long_m = 29 | long_s = 28 | long_EW = E |उंची = 3500 फूट |प्रकार = [[गिरिदुर्ग]] |श्रेणी = मध्यम |ठिकाण = भाजे गांव, [[लोणावळा]] परीसर, [[पुणे जिल्हा]]. |डोंगररांग = |अवस्था = |गाव = [[मळवली]] }} {{गल्लत|विसापूर जेल}} '''विसापूर किल्ला''' ऊर्फ संबळगड हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील एक किल्ला आहे.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.com/books?id=FCHyDwAAQBAJ&newbks=0&printsec=frontcover&pg=PT120&dq=%E0%A4%B5%E0%A4%BF%E0%A4%B8%E0%A4%BE%E0%A4%AA%E0%A5%82%E0%A4%B0+%E0%A4%95%E0%A4%BF%E0%A4%B2%E0%A5%8D%E0%A4%B2%E0%A4%BE&hl=en|title=Saaj Sahyadricha|last=Palkar|first=Prachi Shrikant|date=2020-06-04|publisher=Nachiket Prakashan|language=mr}}</ref> मुबईहून पुण्याकडे जातांना लोणावळा सोडले की, [[लोहगड]]-[[विसापूर]] ही जोडगोळी गिर्यारोहकांचे लक्ष वेधून घेत असते. [[मळवली]] रेल्वेस्थानकावर उतरल्यावर समोरच दिसतो तो म्हणजे लोहगड. मात्र डोंगरामागे लपलेला विसापूर किल्ला भाजे गावात गेल्यावरच नजरेस पडतो. * पवन मावळात मोडणारा हा विसापूर किल्ला खंडाळा (बोर) घाटाचे संरक्षण करतो. पूर्वीपासूनच दुर्लक्षित असलेला हा विसापूर किल्ला इतिहासात फार मोठे असे स्थान मिळवू शकला नाही. == इतिहास == मराठे [[इ.स. १६८२|इ. स. १६८२]] सालच्या ऑक्टोबर महिन्यात पुण्याच्या उत्तर बाजूला स्वारीसाठी गेले. डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात शहाबुद्दीन चाकणमध्ये होता. मराठे लोहगडाच्या बाजूला आल्याचे समजल्यावर तो तेथे पोहचला. तेथे त्याने केलेल्या चकमकीत ६० माणसांची कत्तल झाली. तेथून मराठे विसापूर किल्ल्यावर गेल्याचे समजले म्हणून तो तेथे पोहचेपर्यंत मराठे कुसापुर गावाजवळ पोहचले. इ. स. १६८२ मध्ये मराठ्यांचा आणि मोगलांचा शिवाशिवीचा खेळ चालूच होता. ४ मार्च [[इ.स. १८१८]]ला जनरल प्रॉथर लोहगड जिंकण्यासाठी आला. त्याने सर्व प्रथम विसापूर जिंकला. ज्या दिवशी विसापूर इंग्रजांनी घेतला . तेव्हा दुसऱ्या बाजीरावाने गडावरच्या मराठ्यांना लोहगड रिकामा करायचा हूकुम सोडला अनिच्छेनेच मराठे मागे फिरले == गडावरील पहाण्यासारखी ठिकाणे == [[File:Fort Visapur.jpg|thumb|विसापूर किल्ला परिसर दृश्य ]] पायऱ्यांच्या सहाय्याने किल्ल्यावर जाताना एक मारुतीचे देऊळ आहे. बाजूलाच दोन गुहा आहेत. यात ३० ते ४० जणांची रहाण्याची सोय होते. मात्र पावसाळ्यात गुहेत पाणी साठते. गडावर पाण्याची तळी आहेत. गडावरील पठारावर लांबवर पसरलेली तटबंदी लक्ष वेधून घेते. गडावर एक मोठे जातेही आहे.गडावर प्राचीन काळातील महादेवाचं मंदिर आहेत. मंदिराच्या समोरच मोठा तलाव आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.dainikprabhat.com/the-guard-is-visapur-alias-sambalgad/|title=पहारेकरी विसापूर उर्फ संबळगड|date=2020-12-22|website=Dainik Prabhat|language=en-US|access-date=2021-08-26}}</ref> == गडावर जाण्याच्या वाटा == [[File:Visapur fort Ramparts.JPG|thumb|तटबंदी आणि रचना]] [[मुंबई]]-[[पुणे]] लोहमार्गावर मळवली या छोट्या [[रेल्वे]] स्थानकावर उतरावे. येथून भाजे गावात यावे. भाजे गावातून [[विसापूर]] किल्ल्यावर जाण्यास दोन वाटा आहेत. * १) पहिल्या वाटेने गडावर जायचे झाल्यास वाटाडा घेणे आवश्यक ठरते. भाजे लेण्यांना जाण्यासाठी पायऱ्या आहेत. या पायऱ्या सोडून एक पायवाट जंगलात गेलेली दिसते. उजवीकडची पायवाट धरल्यावर २० मिनिटे चालून गेल्यावर काही घरे लागतात. या वाटेने आपण पुन्हा एकदा मोडकळीस आलेल्या पायऱ्यांपाशी पोहचतो. येथे बाजूलाच एक मंदिर आहे. * २) दुसऱ्या वाटेने [[भाजे]] गावातून गायमुख खिंडीपर्यंत यावे. गायमुख खिंडीतून डावीकडे जंगलात जाणारी वाट थेट विसापूर किल्ल्यावर घेऊन जाते. * ३) [[मळवली]] स्थानकातून बाहेर आल्यावर वाटेत एक्सप्रेस हायवे लागतो. हायवे पार करण्यासाठी बांधलेल्या पादचारी पुलावरून डावीकडे उतरणारा जिना उतरल्यावर [[पाटण]] गाव लागते. याच पाटण गावातून विसापूरवर जाण्याचा रस्ता आहे. == बाह्य दुवा == * [http://www.maharashtratourism.gov.in/MTDC/HTML/MaharashtraTourism/Default.aspx?strpage=../MaharashtraTourism/TouristDelight/Forts/LohagarhVisapurfort.html विसापुर फोर्ट](इंग्रजी) {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} == संदर्भ == [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:पुणे जिल्हा]] 6cyj9kt0dk2ilsgmow7jy06m1bh9a96 माहुलीगड 0 21773 2687757 2687507 2026-06-05T13:31:50Z ~2026-24679-89 182431 2687757 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. [[Tel:198283|१९८२-८३]] मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार [[Tel:197879|१९७८-७९]]ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातन्त्रायानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] c3y8b04bo38hdrgvem1994ugtx1o1nt 2687758 2687757 2026-06-05T13:32:54Z ~2026-24679-89 182431 /* पोहोचण्याबाबत माहिती */ 2687758 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. [[Tel:198283|१९८२-८३]] मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार [[Tel:197879|१९७८-७९]]ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातन्त्रायानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] 8mlxyfvwgfeiqlw3mykzxp08j4bm0p4 2687759 2687758 2026-06-05T13:33:25Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687759 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. [[Tel:198283|१९८२-८३]] मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार [[Tel:197879|१९७८-७९]]ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातन्त्रायानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] lkchxhqlkm73pxmby57jft6jfapby42 2687760 2687759 2026-06-05T13:34:55Z ~2026-24679-89 182431 /* पोहोचण्याबाबत माहिती */ 2687760 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. [[Tel:198283|१९८२-८३]] मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार [[Tel:197879|१९७८-७९]]ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] m5dpqr5qlkye1jevcxpn2auomriydin 2687761 2687760 2026-06-05T13:39:21Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687761 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. १९८२-८३मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार [[Tel:197879|१९७८-७९]]ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] p2zgob2j8o4e45q2486nb5egz1e9spb 2687762 2687761 2026-06-05T13:40:03Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687762 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. १९८२-८३मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार १९७८-७९ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत. म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात. याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीलाजाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] o831bcr4e5ce13y5ts51ew32v9zsm9u 2687763 2687762 2026-06-05T13:41:30Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687763 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. १९८२-८३मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार १९७८-७९ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत, म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात, याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते, तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीला जाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] 5b86ud02ikzfxmfdyny0m75artfsbgn 2687764 2687763 2026-06-05T13:42:36Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687764 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात, तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. १९८२-८३मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार १९७८-७९ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस चार सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत, म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात, याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते, तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीला जाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला, व भंडारगड यामधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजा वरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटन क्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] ncjp8llb9zuevm9z0txcq31cqxk03zf 2687765 2687764 2026-06-05T13:46:09Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याचे वर्णन */ 2687765 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट किल्ला | नाव = माहुलीगड |चित्र = Mahuli fort.jpg |चित्रशीर्षक = माहुलीगडाची तटबंदी |चित्ररुंदी = 200px | उंची = २८०० फूट | प्रकार = गिरिदुर्ग | श्रेणी = सोपी | ठिकाण = शहापूर, [[ठाणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] | डोंगररांग = | अवस्था = व्यवस्थित | गाव = माहुली }} '''माहुलीगड''' हा [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रच्या]] [[ठाणे]] जिल्ह्यातील [[शहापूर]] जवळील एक किल्ला आहे. भारत सरकारने या किल्ल्याला दिनांक १९ मार्च १९१० रोजी [[महाराष्ट्रातील संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे. '''आसनगाव''' या रेल्वे स्थानकापासून हा किल्ला ५ कि.मी. अंतरावर आहे. या किल्ल्यावर [[शिवाजी महाराज|छत्रपती शिवाजी महाराजांचे]] बराच काळ वास्तव्य होते, असे सांगितले जाते. * किल्ल्याजवळून [[भारंगी नदी]] वाहते. ** ही नदी [[भातसई नदी|भातसई नदीची]] उपनदी आहे. ठाणे जिल्ह्यात असणारा माहुली किल्ला छत्रपती शिवाजी महाराजांनी १६६१ मध्ये मुघलांकडून जिंकून घेतला होता. पुरंदरच्या तहात तो पुन्हा मुघलांकडे गेल्यावर सन १६७० मध्ये मोरोपंतांनी तो परत जिंकून घेतला. असे सांगितले जाते की, शिवाजी महाराजांच्या जन्माच्या २ दिवसाआधी जिजामाता माहुली किल्ल्यावर होत्या. [[File:Mahuli Map.jpg|thumb|left|माहुलीगड नकाशा]] भौगोलिकदृष्ट्या शहापूरच्या वायव्येला असलेला हा किल्ला मध्ययुगीन कालखंडात भोवतालच्या महत्त्वाच्या ठिकाणांशी जोडलेला गेला होता. कल्याण सुभ्याजवळ किल्ला म्हणून शिवकाळात त्याला विशेष महत्त्व होते. तसेच नाशिक व सुरत परिसराशी सुद्धा माहुलीचा संबंध होता. माहुलीवरून जव्हारमार्गे सुरत, तर माहुलीवरून नाशिक आणि माहुलीवरून किन्हवली-मुरबाड मार्गे नाणेघाट ओलांडून जुन्नर तसेच अहमदनगर अश्या भौगोलिक रचनेमुळे माहुलीला अधिक महत्त्व प्राप्त झाले होते. ठाणे, कल्याण, भिवंडी, जव्हार, नाशिक, सुरत, मुरबाड अश्या महत्त्वाच्या ठिकाणांना माहुली किल्ला जोडलेला असल्याने त्याला महत्त्व प्राप्त झाले होते. सह्याद्रीच्या पर्वतरांगांमध्ये येणारा आणि अग्निजन्य खडकापासून बनलेला हा किल्ला एक दुर्गत्रिकुट आहे. माहुली, भंडारगड आणि पळसगड मिळून हा किल्ला तयार झाला आहे. त्यामुळे ह्या किल्ल्याची रचना ३ वेगवेगळ्या भागांनी बनलेली आहे. मध्यभागी माहुली, उत्तरेस पळसगड आणि दक्षिनेस भंडारगड अशा दुर्गत्रिकुटाचा एक दुर्ग बनलेला असून त्यातील माहुली हा मोठा किल्ला आहे. == किल्ल्याचे वर्णन == [[ठाणे जिल्हा|ठाणे जिल्ह्या]]तील माहुली किल्ला तीन भागांत विभागलेला आहे. यांच्या उत्तरेकडील भागाला [[पळसगड]] म्हणतात, तर दक्षिणेकडील भाग हा भंडारगड म्हणून ओळखला जातो.<ref>{{स्रोत पुस्तक|url=https://books.google.co.in/books?id=0JFTAAAAYAAJ&q=Palasgad&dq=Palasgad&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjl2qrJhMbbAhUF148KHU8SAvk4ChDoAQg_MAU|title=Maharashtra State Gazetteers: General Series|last=(India)|first=Maharashtra|date=1972|publisher=Directorate of Government Print., Stationery and Publications|language=en}}</ref> माहुलीगाव ते किल्लाचा पायथा या १० मिनिटांच्या रस्त्यात आपल्याला एकूण ४ मंदिरे लागतात. ही मंदिरे सुद्धा ऐतिहासिक आहेत. प्रथम मारुतीचे मंदिर लागते. या मंदिरात असणारी मारुतीची मूर्ती जुनी आहे. विहिरीच्या समोर एक शिवमंदिर असून त्याला माहुलेश्वेर असे म्हणतात. १९८२-८३मध्ये या मंदिराचा जीर्णोद्धार करण्यात आला. मंदिराच्या प्रवेशद्वारा लगतच नांदी असून नंदी ज्या पायावर तो पाय पाहता त्याचे प्राचीनत्व लक्षात येते. नंदिसमोर शिवलिंग असून इतर शंकराच्या मंदिरा प्रमाणेच हे शिवलिंग सुद्धा जमिनीच्या समान पातळीवर नसून काहीसे खाली आहे. गाभारयातील शिवलिंगाच्या मागे एका कोनाड्यात मत पार्वतीचे शिल्प आहे. या माहुली मंदिरात माहुलीचा संक्षिप्त इतिहास व माहुलीची रचना दुर्गप्रेमी मंडळाने चित्रित केली आहे. मंदिराकडे तोंड करून उभे राहिल्यावर मंदिराच्या बाजूने उजव्या हाताला एक रस्ता जातो. तो माहुली किल्ल्यावर उगम पावणाऱ्या भारंगी नदीकडे जातो. पावसाळ्या व्यतिरिक्त या नदीत फारसे पाणी नसते. मंदिराच्या डावीकडे देवीचे मंदिर असून त्यातील देवीची मूर्ती शिवकालीन असल्याचे सांगितले जाते. यातील मुख्य मूर्ती ही वज्रेश्वरीच्या मूर्तीसारखी आहे असे पुजारी सांगतात. या दोनही मंदिराच्या आसपास काही प्राचीन शिल्प सुद्धा विखुरलेली आहेत. देवीच्या मंदिरामागे एका पिंपळ वृक्षाखाली गाडी चौथऱ्यावर शिवलिंग व गणेश मूर्ती आहे. माहुलेश्वर मंदिराच्या मागून एक पायवाट जाते. या पायवाटेने पुढे गेल्यास दोन ते तीन मिनिटाच्या अंतरावर गणेश मंदिर असून त्याचा जिर्णोद्धार १९७८-७९ला झाला आहे. मंदिराच्या समोर एक दगडी घुमट, दगडी अर्धवट फुटलेला पाटा, युद्धप्रसंगांचे चित्रण असलेले अर्धवट फुटलेले विरगळ आहे. या चारही मंदिरातील मूर्ती किती जुन्या आहेत हे सांगता येणे तसे अशक्य आहे. पण त्य शिवकालीन वा पेशवेकालीन म्हणजेच मध्ययुगीन तर नक्कीच आहेत. पेशावेकाळात यातील काही मंदिरांची स्थापना झाली असे मानले जाते. किल्ल्याचा इतिहास आणि पायथ्याचा परिसर एकदा लक्षत आल्यानंतर प्रत्यक्षात किल्ला चढणे व किल्ल्याची पाहणी करणे सोपे जाते. मुळात हा एकाच किल्ला नसून दुर्गत्रिकुट आहे. मध्यभागी माहुली उजवीकडे पळसगड आणि डावीकडे म्हणजे काहीसा पश्चिमेकडे भंडारगड असे हे त्रिकुट असल्याने एका दिवसात हे तीनही पाहता येणे शक्य आहे. गडावर जाण्याचे वेगवेगळे मार्ग आहेत. किल्लाचा महादरवाजा हा मूळ मनाला जातो. एका नाळेच्या तोंडाशी कातळ खोदून पायरया खोदलेल्या असून पहारेकारांच्या देवड्या कोरलेल्या आहेत. या देवड्याच्या पुढे बुरुज उभारले आहेत. वास्तविक ही किल्ल्यावर जायची मूळ वाट आहे. पण ह्या वाटेवर केवड्याचे वन वाढलेलं आहे. त्यामुळे ह्या मुख वाटेवर दुर्लक्ष झालेले आहे. ह्या महादरवाजा बरोबरच भंडारगडावरून कल्याण दारावाजाद्वारे किल्ल्यावर जाता येते. पण हा मार्ग खूपच अवघड असल्याचे स्थानिक सांगतात. त्यामुळे जाण्यासाठी गणेश मंदिराच्या समोरून गेलेली पायवाट हाच एक योग्य मार्ग आहे. सध्या ह्या पायवाटेने किल्ल्याकडे जाता येते. या पायवाटेने जाताना वाटेत एक डोंगराचा सुळका वा डोंगराची कडा लागते. तिचा आकार घोड्याच्या मानेसारखा असल्याने त्याला घोड्याची मान असे म्हणतात, तेथून पुढे वर आल्यानंतर वाट साधी आणि एकदम उभी चढणीची होते. येथे आपण माहुलीच्या कड्याला येतो. कडा चढून जाण्यासाठी सुमारे ८-९ फुट उंचीची एक लोखंडी शिडी आहे. पूर्वी ही शिडी मोकळी होती. आता मात्र ती मजबूत केली आहे. संपूर्ण किल्ला चढताना हे एकाच ठिकाण अवघड आहे. ते मात्र जपून जावे लागते. शिडी चढून वर आल्यानंतर जवळ जवळ किल्ल्यात मागील बाजूने प्रवेश होतो. हा पायवाटेचा मार्ग मुळच्या महादरवाज्याच्या वाटेपासून किमान पाचशे फुटापेक्षाही दूर आहे. किल्ल्यात प्रवेश केल्यानंतर डावीकडे झाडा झुडूपात न जाता उजवीकडे जी पायवाट आहे, तेथून महादरवाजाकडे जाता येते. तेथे एक पाण्याचे टाके व देवड्या म्हणजे पहारेकरयाची जागा आहे. दुसरे एक पाण्याचे टाके शिडी चढून वर आल्यानंतर लगेच दिसून येते. पायथ्याशी शिवमंदिरासमोर विहीर आणि दोन टाकी या व्यतिरिक्त पाण्याची सोय अन्यत्र नाही. महादरवाज्या वरून उजवीकडे न जाता सरळ वरच्या अंगाकडे गेल्यानंतर एक भिंत आणि कलाकुसरीची काही शिल्प आढळतात. तेथे उर्दू लिपीतील शिलालेख असून त्याचा अर्थ स्पष्ट झालेला नाही. या जागेला नमाजगिर असे म्हणतात. नमाजगिराच्या उजवीकडे गेल्यानंतर एका वाड्याचे अवशेष आढळतात. एकेकाळी चिरेबंदी असणाऱ्या वाड्याचे आज भग्नावशेष शिल्लक आहेत. किल्ल्यावरच्या पठाराच्या मध्यभागी एक तळे असून त्याला माहुलेश्वराचे तळे असे म्हणतात. पळसगडावरून तानासातलावाचे विहिंगमय दृश्य दिसते. पळसगडावर जाणारी वाट बांबूच्या बनातून जाते. पळसगड का म्हटले जाते हे सांगता येत नाही. मात्र कदाचित येथे पूर्वी पळसाची झाडे विपुल प्रमाणात असल्याची शक्यता नाकारता येत नाही. यालाच गिर्यारोहक '''छोटा माहुली''' असेही म्हणतात. माहुलीच्या डाव्या बाजूस म्हणजेच काहीसा दक्षिणेस भंडारगड आहे. भंडारगड नाव पडण्याचे मुख्य कारण म्हणजे गडावरील या ठिकाणी भांडार असावे. या गडाच्या दक्षिणेस ४ सुळके असून त्याला स्थानिक लोकांनी भटजी, नवरा, नवरी, करंगळी अशी नवे दिलेली आहेत. माहुलीवरील टाक्यांकडून भंडारगडाच्या दिशेने जाताना दोन शिल्पे असून त्यांचे चेहरे डूक्करांसारखे आहेत, म्हणून त्याला डूक्करतोंडी शिल्पे असे म्हणतात. पायथ्याजवळील मंदिराच्या परिसरात पडलेल्या विरगळप्रमाणे येथे सुद्धा एक विरगळ आहे. मध्यभागी काही ज्योतीसुद्धा आहे. त्याच्यापुढे एक तळे व काराविमध्ये हरवलेली माहुलेश्वर मंदिराची जागा आहे. भंडारगडावर १० खांबांचा एक हत्तीखाना असून येथे कायम थंडगार पाणी असते. माथ्यावर पश्चिम दिशेला किल्ल्याचा मुख्य दरवाजा कल्याण दरवाजा आहे. कल्याण सुभ्याकडून येणारा रस्ता म्हणून त्याला "कल्याण दरवाजा" असे नाव मिळाले असावे. या दरवाजातील आतल्या बाजूस मराठीत एक शिलालेख असून त्याची भाषा दुर्बोध आहे. माहुली किल्ला व भंडारगड यांच्यामध्ये एक आडवी तिडवी पसरलेली खिंड असून भंडारगडावर पोहोचण्यासाठी खिंड उतरून एक डोंगर चढावा लागतो. पळसगडावरील कल्याण दरवाजातून खाली उतरण्याची वाट अत्यंत अवघड आहे. एका घळीत एक झिजलेला व अर्थबोध न होणारा लेख व काही कोरीव पायऱ्या आहेत. तर दरवाज्याजवळ एक टाके असून त्याला माठ टाक म्हणतात. तेथून पुन्हा माहुलीकडे जाताना उजव्या बाजूस एका डोंगराच्या माथ्यावर कड्यापाशी एका दरवाजाचे अवशेष आढळतात, याला हनुमान दरवाजा म्हणतात. तेथून पुढे हनुमान व गणपतीची कोरीव शिल्पे आहेत. तेथून खाली पायथ्याशी येणे किव्हा माहुलीच्या मध्यभागी जाऊन त्या रस्त्याने पायथ्याशी येता येते, परंतु ह्या वाटेने स्थानिक लोकच ये जा करू शकतात कारण वाट अवघड आहे. भंडार गडाच्या दक्षिणेस असलेल्या चार सूळक्यांचा व खिंडीच्या अलीकडे एक डोंगर असून त्यास माहुली-चंदेरी या नावाने ओळखले जाते पण हे नाव मुळचे नाही. माहुली किल्ल्यावरील भारंगी नदी तेथे उगम पावते. ही नदी पायथ्याला वेढाघालून पुढे जाते, तेथून ती शहापूर येऊन शेवटी भातसा नदीला जाऊन मिळते. असे एकंदरीत माहुली किल्ल्याचे स्वरूप असून २ शिलालेख, कल्याण, हनुमान व महादरवाजा, चिरेबंदी वाड्याचे अवशेष, पाण्याच्या टाक्या, माहुलेश्वर, मंदिर, तळे, बुरुज, देवड्या, विरगळ घोड्याची मान, भटजी, नवरा, नवरी, व करंगळी हे सुळके, तीन जोती, डूक्करतोंडी शिल्प, हनुमान व गणेशाची शिल्पे, तानसा तलाव पॉइंट, भारंगी नदीचा उगम, सूर्योदय व सूर्यास्त, खिन्डी, दरी, बांबू व केवड्याची बने, पावसाळ्यातील धबधबे व दुथडी भरून वाहणारी भारंगी नदी, किल्लाच्या पायथ्याशी असणारी चार मंदिरे, माथेरान पेक्षाही उंच व थंड हवा, हिरवीगार वनश्री यामुळे माहुली हे पर्यटकांना आकर्षित करणारे ठरले आहे. वानरे, ससे, माकडे, डुकरे, हरीण, हे प्राणी व मोर, घार, गिधाड, यासारखे पक्षी तर फुरश्यासारखे विषारी साप असे येथील वन्य जीवन समृद्ध आहे. सावरोली रस्त्यावरील सरकारी गोदामाजवळ एक वाघोबाचे मंदिर आहे. माहुलीच्या जंगलातील वाघाचा आपणास उपद्रव होवू नये, म्हणून हे मंदिर बांधले गेल्याचे सांगितले जाते. यावरून माहुलीच्या वन्यजीवानाची कल्पना येते. माहुलीवरील सुळके, माहुली किल्ला व भंडारगड यांमधील खिंड, वाटेवरली शिडी, हनुमान दरवाजा व कल्याण दरवाजावरून खाली उतरण्याची वाट याठिकाणी दक्षता घ्यावी लागते. सकाळी लवकर जाऊन संध्याकाळी परतणे शक्य आहे. किल्ल्यावर राहायची व्यवस्था नाही. स्थानिक लोकांना विचारून रस्त्याची माहिती करून घ्यावी. माहुली किल्ला हे पर्यटनक्षेत्र म्हणून घोषित झाले आहे. किल्ल्यावरील व पायथ्यावरील ऐतिहासिक अवशेष हा आपल्या इतिहासाचा व संस्कृतीचा एक अनमोल ठेवा असून पर्यटकांनी, गिर्यारोहकांनी आणि अभ्यासुनी त्याचे योग्य ते जतन करावे. =='''पोहोचण्याबाबत माहिती'''== माहुली किल्ल्याकडे जाण्यासाठी आसनगाव रेल्वे स्थानकवर उतरून रिक्षा अथवा बसने शहापूर गावात उतरणे सोयीस्कर ठरते. शहापूर गावातून माहुली गावाच्या पायथ्यापर्यंत जाण्यासाठी रिक्षा, बस असतात. बस अनिश्चित आहेत. किल्लाच्या पायथ्याशी असलेल्या मंदिरात विश्रांती घेऊन किल्ला चढणे हा एक उत्तम पर्याय आहे. सुमारे दीड ते दोन तासाच्या चढणीत वाटेत कोठेही पाणी नसल्याने पाणी जवळ असावे. किल्लाच्या पायथ्याशी जी मंदिरे आहेत त्यांना सुद्धा इतिहास आहे. पेशवेकालीन वाड्याचे काही अवशेषही किल्लाच्या पायथ्याशी आहेत. पेशवाईच्या काळात किल्लाच्या पायथ्याशी सरदारांची कचेरी, त्यांचे वाडे होते. त्यांचे अवशेष आजही आहेत. मंदिरासाठी वर्षासने दिली होती. परंतु पेशवाईच्या अस्तानंतर ब्रिटिश काळात आणि स्वातंत्र्यानंतर मंदिराकडे पाहण्याचा सरकारचा दृष्टीकोन उदासीनच होता. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] 8nov0x4969y03avqp80zh1o50chfa7f तलासरी तालुका 0 31950 2687854 2462688 2026-06-06T02:40:18Z ~2026-24679-89 182431 /* वनसंपदा */ 2687854 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार = तालुका |स्थानिक_नाव = तलासरी तालुका |इतर_नाव = |टोपणनाव = |राज्य_नाव = महाराष्ट्र |मेट्रो = <!-- फक्त शेजार /उपनगर साठी --> |आकाशदेखावा = India Maharashtra location map.svg |आकाशदेखावा_शीर्षक = महाराष्ट्रराज्य |अक्षांश = |अक्षांशमिनिटे = |अक्षांशसेकंद = |रेखांश= |रेखांशमिनिटे= |रेखांशसेकंद= |मुळ_नकाशा = <!-- only if default map not wanted --> |शोधक_स्थान = <!-- left/right --> |मुळ_नकाशा_पट्टी = <!-- हो/नाही --> |आतील_नकाशा_चिन्ह = <!-- हो/नाही --> |नकाशा_शीर्षक = |क्षेत्रफळ_एकूण = |क्षेत्रफळ_आकारमान = |क्षेत्रफळ_क्रमांक = |क्षेत्रफळ_एकूण_संदर्भ = |क्षेत्रफळ_मेट्रो = |क्षेत्रफळ_मेट्रो_संदर्भ = |उंची = |उंची_संदर्भ = |समुद्री_किनारा = |हवामान = |वर्षाव = |तापमान_वार्षिक = |तापमान_हिवाळा = |तापमान_उन्हाळा = |मुख्यालय = <!-- फक्त जिल्हांसाठीच--> |मोठे_शहर = |मोठे_मेट्रो = |जवळचे_शहर = |प्रांत = |विभाग = |जिल्हा = <!-- नावे --> |लोकसंख्या_एकूण = |लोकसंख्या_वर्ष = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ = |लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर = |साक्षरता = |साक्षरता_पुरुष = |साक्षरता_स्त्री = |अधिकृत_भाषा = मराठी |नेता_पद_१ =सभापती |नेता_नाव_१ =नंदू हाडळ |नेता_पद_२ =उपसभापती |नेता_नाव_२ =राजेश खरपडे |संसदीय_मतदारसंघ = |विधानसभा_मतदारसं = |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_१ = [[तहसील]] |न्यायक्षेत्र_नाव_१ = तलासरी तालुका |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_२ = [[पंचायत समिती]] |न्यायक्षेत्र_नाव_२ = तलासरी तालुका |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_३ = |न्यायक्षेत्र_नाव_३ = |कोरे_शीर्षक_१ = |कोरे_उत्तर_१ = |एसटीडी_कोड = |पिन_कोड = |आरटीओ_कोड = |संकेतस्थळ = |संकेतस्थळ_नाव = |दालन = |तळटिपा = |गुणक_शीर्षक = <!-- हो/नाही --> |स्वयंवर्गीत = <!-- हो/नाही --> }} '''तलासरी तालुका''' हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील [[पालघर जिल्हा|पालघर जिल्ह्याचा]] एक तालुका आहे. आदिवासी वस्ती असलेल्या ह्या तालुक्यातील वारली आदिवासी संस्कॄती [[वारली चित्रकला|वारली चित्रकलेमुळे]] प्रसिद्ध आहे. ==हवामान== तालुक्यात मे महिन्यात सरासरीपेक्षा जास्त तापमान असेल.उष्णतेच्या लाटा नेहमीप्रमाणे असतील.<ref>महाराष्ट्र टाईम्स, गुरुवार दिनांक ०२ मे २०२४.</ref> ==तालुक्यातील गावे== तलासरी तालुक्यात खालील गावे येतात. #[[आच्छाड]], #[[आमगाव (तलासरी)]], #[[आंबेशेतगाव]], #[[अणवीर]], #[[आवरपाडा]], #[[बराडी]], #[[बोरीगाव]], #[[बोरमाळ (तलासरी)]], #[[ब्राह्मणपाडा]], #[[डोल्हारपाडा]], #[[डोंगरी (तलासरी)]], #[[गांधीनगर (तलासरी)]], #[[घिमणिये]], #[[गिरगाव (तलासरी)]], #[[गोरखपूर (तलासरी)]], #[[इभाडपाडा]], #[[काजळी (तलासरी)]], #[[कारजगाव]], #[[कावडे]], #[[खराडपाडा]], #[[कोचाई]], #[[कोदाड]], #[[कुर्झे (तलासरी)]], #[[मानपाडा]], #[[मसणपाडा]], #[[पाटीलपाडा (तलासरी)]], #[[सागरशेत]], #[[संभा]], #[[सावणे (तलासरी)]], #[[सावरोळी (तलासरी)]], #[[सुतारपाडा (तलासरी)]], #[[सुत्राकार]], #[[तलासरी]], #[[ठाकरपाडा]], #[[उधवा]], #[[उपलाट]], #[[वाडवळी]], #[[वरवडे]], #[[वासा]], #[[वेवजी]], #[[विलाटगाव]], #[[झाई]], #[[झारी]], ==वनसंपदा== आदिवासी हे वनात राहतात. आदिवासीचा वनाशी जन्मजात संबंध असतो. वनात पक्षी, प्राणी, झाडे ह्यांच्याशी त्यांचा पदोपदी संपर्क येत असतो. विपुल वनसंपदा असल्याने वनौषधींची बरीच झाडे निसर्गतःच रुजलेली असतात. आदिवासी बांधव विविध हंगामात येणाऱ्या फळाफुलांपासून पौष्टिक खाद्यपदार्थ बनवतात. जंगलात खैर, साग,कारवी, पळस, शिसव,बांबू, मोह अशी अनेक प्रकारची झाडे असतात. आदिवासी बांधव मोह फुलापासून अनेक पौष्टिक खाद्यपदार्थ बनवतात. मोहफुलाची चटणी, मनुका, लाडू असे रुचकर पदार्थ बनवले जातात. मोहाच्या बियांपासून तेल काढले जाते. मोहफुलाचे पदार्थ सांधेदुखी, अशक्तपणा, पोटदुखी, उन्हाचा त्रास अश्या काही आजारात खाल्ले जातात. जंगलात मिळणाऱ्या गवतापासून टोपल्या व शोभेच्या वस्तू तयार करतात. शासनातर्फे आदिवासी बचत गटांना मार्गदर्शन व मदत केली जाते.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, मुंबई टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, गुरुवार दिनांक ३० मार्च २०२३</ref> ==नागरी जीवन== तलासरी तालुक्यात २०२३-२४ या शैक्षणिक वर्षात १५७९ विद्यार्थी आठवी परीक्षा उत्तीर्ण झाले.<ref>महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, बुधवार, दिनांक २४ जुलै २०२४</ref> ==संदर्भ== https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html == बाह्य दुवे == * [http://www.talasari.adiyuva.in तलासरी.आदियुवा.इन] {{विस्तार}} {{पालघर जिल्ह्यातील तालुके}} [[वर्ग:पालघर जिल्ह्यातील तालुके]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके]] ell79ngvgywd3ekanzo913h4ciq2eq2 शहापूर 0 47879 2687884 2687493 2026-06-06T06:16:22Z ~2026-24679-89 182431 /* विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती */ 2687884 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. ==पर्यटन स्थळे== * माहुली किल्ला, माहुली, पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] jd1rq5l0qb1uwav9x2nqklv2hp2t72g 2687885 2687884 2026-06-06T06:17:26Z ~2026-24679-89 182431 /* पर्यटन स्थळे */ 2687885 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. ==पर्यटन स्थळे== * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] q9i3nfxyc9o9r09e48hqygqvg81glrb 2687886 2687885 2026-06-06T06:18:27Z ~2026-24679-89 182431 /* पर्यटनस्थळे */ 2687886 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] d3xxj4uejehh5ld5e46xvd57ecz47lo 2687887 2687886 2026-06-06T06:19:42Z ~2026-24679-89 182431 /* शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या */ 2687887 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. * करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] obu0lof5o9hbzx0d5vxfr0sxre9jzhe 2687888 2687887 2026-06-06T06:20:35Z ~2026-24679-89 182431 /* शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या */ 2687888 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूर तालुक्यातील लोकसंख्या == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. * करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] d9j9wi59esb0c61vn675e1lxm0jdi86 2687893 2687888 2026-06-06T07:06:13Z ~2026-24679-89 182431 /* शहापूरमधील लोकजीवन */ 2687893 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. * शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द ,लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. * करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] 8537tcdp1v06rwu0ypwxuj8z6g2o6r4 2687894 2687893 2026-06-06T07:07:34Z ~2026-24679-89 182431 /* शहापूरमधील लोकजीवन */ 2687894 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा,तोरणे हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] ch6ig2tuwbk5zg0dfmpyfs89xw6jv0k 2687895 2687894 2026-06-06T07:08:42Z ~2026-24679-89 182431 /* शहापूरमधील लोकजीवन */ 2687895 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदर पणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराज संस्कार भूमी, शहाजी राजे भोसले निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व.. मोडून स्वराज्यात सामील.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली.) * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्म स्थान, माता सीता भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांच्या वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम..) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान.. (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार) * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] 40pghlyxffk63031jqeag8aql20kf07 2687896 2687895 2026-06-06T07:11:38Z ~2026-24679-89 182431 /* पर्यटनस्थळे */ 2687896 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] r405jhmd75a80rg3lqgho8mbd1tbbgg 2687897 2687896 2026-06-06T07:12:15Z ~2026-24679-89 182431 /* पर्यटनस्थळे */ 2687897 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली येथील श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान ==शहापूर तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] 05fxgga8ck7nleydq8uwm3h7uo4381d 2687898 2687897 2026-06-06T07:13:17Z ~2026-24679-89 182431 /* तालुक्यातील नद्या */ 2687898 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली येथील श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान == तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] cwz1ay7j50q8xjhfm9e09mzez8p7ldi 2687899 2687898 2026-06-06T07:19:27Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687899 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजीं पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली येथील श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान == तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] pe93xph0h5tu3yq27d1l2mdrvf79ao7 2687900 2687899 2026-06-06T07:20:52Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687900 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत किल्ले माहुली व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजी पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली येथील श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान == तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] n4fta7u24quy0zf5nr17m5squqiffdg 2687901 2687900 2026-06-06T07:22:58Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687901 wikitext text/x-wiki [[चित्र:ManasMandir Shahpur.jpg|इवलेसे|मानस मंदीर, शहापूर]] '''शहापूर''' हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातल्या [[ठाणे]] जिल्ह्यातील एक तालुक्याचे ठिकाण आहे. शहापूर हे मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्गावर मुंबई पासून ९० कि. मी. अंतरावर वसले आहे. [[वाशिंद रेल्वे स्थानक]], [[आसनगाव रेल्वे स्थानक]], [[तानशेत रेल्वे स्थानक]], [[आटगाव रेल्वे स्थानक]], [[खर्डी रेल्वे स्थानक]], [[उंबरमाळी रेल्वे स्थानक]] तसेच [[कसारा रेल्वे स्थानक]] ही रेल्वे स्थानके असून ते मुंबईच्या सीएसएमटी ते कसारा या उपनगरीय रेल्वेमार्गावर [[छत्रपती शिवाजी महाराज टर्मिनस]] पासून ८५ - ९४ कि.मी. अंतरावर आहेत. शहापूर हा ठाणे जिल्ह्यातील सर्वात मोठा तालुका आहे. शहापूर तालुक्यात मुंबईला पाणी पुरवठा करणारी तानसा, वैतरणा आणि भातसा ही तीन धरणे आहेत. मुंबईची व ठाण्याची पिण्याच्या व औद्योगिक क्षेत्राची पाण्याची गरज पूर्णतः शहापूर तालुका भागवतो. सह्याद्रीने वेढलेल्या शहापूर गावालगत [[माहुलीगड|किल्ले माहुली]] व आजोबा डोंगर ही गिर्यारोहणाची ठिकाणे आहेत. चौढा वीजप्रकल्प कार्यान्वित आहे. पाण्यासाठी, धरणासाठी प्रसिद्ध असलेला तालुका, मात्र आदिवासी भागात तहानलेला आहे. * स्वातंत्र्य चळवळीत अग्रेसर होते. रामजी पितळे, सिंधूजी पितळे हे शहापूरमधील मोठे स्वातंत्र्य सैनिक होते. किसानजी भेरे ह्यांचेही मोठे योगदान होते. मधुकर अंबावणे (शेरे), कामेरकर (वाशिंद) हेही स्वातंत्र्य सैनिक होते. शेरे, शेणवे, किन्हवली, गुंडे, माहुली, अघई वै. जुनी गावे आहेत. शहापूर मध्ये अनेक कंपन्या आहेत. जुना मुंबई-आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग [[राष्ट्रीय महामार्ग ३ (जुने क्रमांकन)]] असून, नवीन समृद्धी महामार्ग शहापूर येथून गेला आहे. शहापूर हा मुंबई, नाशिक, अहिल्यानगर जोडायला सोपे साधन आहे. ==विशेष/ महत्त्वपूर्ण माहिती== शहापूरची संक्षिप्त ओळख ठाणे जिल्हयातील भिवंडी उपविभागात सामाविष्ट करण्यात आलेला, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पवित्र पदस्पर्शाने पावन झालेला शहापूर तालुका क्षेत्रफळाच्या दृष्टीने सर्वात मोठा तालुका आहे. हा भाग पूर्वी '''कोळवन''' म्हणून ओळखला जाई.. ह्या भागावर जव्हारच्या मुकणे घराण्याचे साम्राज्य होते. तेव्हा मुकणे आदिलशहाचे अंकित होते.. छत्रपती शिवाजी महाराज हे जिजाईंच्या पोटी असताना 4/5 महिन्याच्या गरोदर जिजाई माहुली येथे राहिल्या होत्या.. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे बालपण काही काळ माहुली किल्ल्यावर गेले आहे. हा किल्ला पहिल्यावेळी महाराजांना जिंकता आला नाही..नंतर महाराजांनी सहज साध्य करत जिंकला.. तालुक्यात आजा पर्वत (गुंडे) आहे. तेथे श्रीराम पुत्र लवकुश यांचा जन्म झाला होता. वाल्मिकी ऋषींचा आश्रम तेथे होता..अशी लोकमान्यता आहे. एकूण क्षेत्रफळ १,५४,२७० हेक्टर म्हणजे १९३९चौ.कि.मी. आहे. सह्याद्रीच्या पर्वत रांगीतील डोंगरांनी वेढलेल्या शहापूर तालुक्याच्या उत्तरेस नाशिक जिल्हा आहे. दक्षिणेस मुरबाड, कल्याण, भिवंडी हे तालुके तर पश्चिमेस वाडा तालुका आहे. येथे हिंदु समाज मोठ्या प्रमाणात आहे. त्यात हिंदू आदिवासींची संख्या जास्त असल्याने आदिवासी तालुका म्हणून ओळखला जातो. हिंदू समाजाअंतर्गत (म.ठाकूर, वारली, कोकणा, कातकरी, कातकरी,महादेव कोळी) या आदिवासी जमाती शहापूर तालूक्यातील आदिवासी जमातीपैकी आहेत. हिंदू समाज आदिवासी सह सर्वात मोठा समाज आहे. मुंबई-आग्रा हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.३ शहापूर तालुक्यातून जात असून संपूर्ण तालुक्यातील त्याची लांबी, ६५ कि. मी. आहे. मुंबई-आग्रा महामार्ग होण्यापूर्वी मुरबाड मार्गे माळशेज-नाणे घाटातून अन्य भागांशी पूर्वीपासून संपर्क होता. तत्पूर्वी ईस्ट इंडिया कंपनीच्या काळात, १८४० मध्ये मुंबई-भिवंडी-नाशिक रस्ता सुरू झाला. कल्याण कसारा रेल्वेमार्गाचे काम १८५४ नंतर सुरू झाले. १ ऑक्टोंबर १८५५ पर्यंत कल्याण वासिंद रेल्वे मार्गाचे काम पूर्ण झाले. मुंबई ते वासिंद या पहिल्या रेल्वेची जाहिरात The Bombay Timesमध्ये दिवाळीत देण्यात येऊन वासिंदकडे गाडी सोडण्यात येणार असल्याची बातमी देण्यात आली. वासिंद रेल्वे स्थानक हे आशियातील 8वे स्थानक आहे. ७ नोव्हेंबर १८५५ रोजी दुपारी १ वाजता बोरीबंदरहून (सीएसटी) गाडी सुटणार आणि ३.३० वाजता वासिंडला पोहचून ती पुन्हा संध्याकाळी ६.१५ वाजता मुंबईला जाण्यास निघणार होती. मे १८५४ ते नोव्हेंबर १८५५ या कालावधीत कल्याण-वासिंद रेल्वेमार्ग पूर्ण होवून हिंदू प्रदेश असलेल्या जंगल पट्ट्यात, डोंगराळ जंगलपट्टीचा प्रदेश असणारया शहापूर तालुक्यात रेल्वे आली. त्याला १५० वर्ष पूर्ण झाली आहेत. शहापूर तालुक्यातील विहीगाव-ईहेगावचा पूल हा त्यावेळचा चमत्कार मानला जात होता. शहापूर तालुक्यातील वासिंद हे सर्वात जुने स्थानक आहे. १९२९-३० च्या सुमारास विजेवर चालणाऱ्या गाड्या सुरू झाल्या थळघाट सुरू होण्यापूर्वी तसेच उपनगरीय रेल्वे मार्गाचे शेवटचे स्थानक असलेला कसारा, शहापूर तालुक्यात असून वासिंद, आसनगाव, तानशेत, तांबडमाळ आटगाव, उंबरमाळी, खर्डी व कसारा ही रेल्वे स्थानके शहापूर तालुक्यात येतात. * व्युत्पत्ती शहापूर नावाच्या उत्पातीविषयी निष्कर्ष लावणे अशक्य आहे. काहींच्या मते शहापूरचे मूळ नाव सिंहपूर आहे. सिंहपूरचा अपभ्रंश शहापूर झाले असल्याचे म्हंटले आहे. किंवा छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे पिता शहाजी राजे यांच्या नावाने शहापूर नाव असावे.. मात्र ह्याबाबत ठोस असा संदर्भ नाही. महाराष्ट्राच्या महान दैवताच्या पित्याचे नाव शाहपूरला असणे ही गर्वाची बाब आहे.. मात्र त्याबाबत ठोस असे कुठेही उल्लेख नाही. मुळात शहापूर हे गाव नंतर वसले असावे. कारण कल्याण नाशिक रस्ता माहुली किन्हई खिंड तानसा असा होता. ब्रिटिशकाळात तानसा धरणाचे काम सुरू झाल्यानंतर हा रस्ता बंद झाला. तसेच जंगली श्वापद व चोऱ्या ह्यामुळे तेथील वस्ती उठून शहापूर गाव वसत गेले. बहुतांशीवस्ती माहुली परिसरात असल्याची माहिती मिळते. शिवकालीन व पेशवेकालीन कागदपत्रांमध्ये प्रामुख्याने माहुलीचा उल्लेख येतो. शिवकाव्यात माहुलीचा उल्लेख मलयाचल असा करण्यात आला आहे. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचे स्थापित राज्य ब्रिटिशांनी गद्दाराच्या मदतीने १८ व्या शतकात अस्ताला नेले.. मग माहुली येथील वस्ती उठत गेली आणि शहापूर गाव वसत गेले. नावात शेवटी असलेला पूर शब्द लक्षात घेता परिसरावर हिंदू राज्यसत्तेचा प्रभाव नाकारता येत नाही. माहुली किल्लाव पुणधे येथील मंदिरावरून हा भाग शिलाहारांच्या प्रभावाखाली असावा. पुढेमध्ययुगात निजामशाही व आदिलशाहीने आपला प्रभाव निर्माण केला. शहाजीराजे सुद्धा आपले वर्चस्व माहुली किल्ला व परिसरावर निर्माण केले. त्यामुळे शहाजी राजांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव पडले कि पातशह्यांच्या प्रभावामुळे शहापूर नाव मिळाले कि सिंहपूरचा अपभ्रंश होवून शहापूर नाव निर्माण झाले याबाबत कोणताही कोणताही ठाम निष्कर्ष काढणे अशक्य आहे. पूर्वीचे सिंहपूर मुघलकाळात शहापूर झाले असावे. शहापूर नावाचे दुसरे एक वैशिठ्य म्हणजे आज शहापूर म्हणून ओळखला जाणारा तालुका पूर्वी म्हणजे सुमारे दीड शतकापूर्वी “कोळवण” तालुका म्हणून ओळखला जायचा. १८६०-६३ मधील “मिलिटरी डीपार्टमेंट डायरी” क्र. ९५७ मधील पृष्ठ ३२५ वर माहुली किल्ल्याचे वर्णन असून हा किल्ला कोळवण तालुक्यात असल्याचा उल्लेख आहे. यावरून शहापूर तालुका पूर्वी कोळवण तालुका म्हणून ओळखला जायचा. ई.स. १८८० च्या सुमारास ब्रीटिशानी कोळवणचे रूपांतर शहापूरमध्ये केले व '''मोरवाडा पेठा''' प्रशासनाच्या सोयीसाठी शहापूरपासून वेगळा केला. सिंहपूर, माहुली, कोळवण अशी नावे शहापूरला होती असे लक्षात येते. ब्रिटिशकालीन ग्रेट इंडियन पेनेन्सुला रेल्वे (GIP) म्हणजे सध्याच्या मध्य रेल्वेवर असणाऱ्या आसनगाव स्थानकाचे सध्याचे आसनगाव हे नाव अलीकडील असून त्याचे पूर्वीचे नाव शहापूर होते. आसनगाव स्थानकापासून शहापूर गाव २ कि.मी. अंतरावर, तर आटगांव स्थानकापासून ५ कि. मी. अंतरावर आहे. ब्रिटिश काळात बांधलेले रेल्वे गुदाम, बुकिंग ऑफीस आजही कायम आहेत. रेल्वे व रस्ता वाहतुकींच्या सोयीमुळे शहापूरच्या विकासाला चालना मिळाली आहे. शहापुरचे हवामान साधारणपणे उष्ण व दमट आहे. भरपूर पाउस व सदाहरित जंगले यासाठी तालुक्याला प्रसिद्धी मिळाली. ठाणे जिल्ह्यातील तानसा अभयारण्य याच तालुक्यात आहे. १९४१ मध्ये शहापूर येथे वनप्रशीक्षण विद्यालय स्थापन करण्यात आले. भरपूर पावसामुळे अर्थातच शेती हे उत्पन्नाचे प्रमुख साधन आहे. शेती उत्पादन जास्त असून “भाताचे कोठार” म्हणून शहापूर तालुका ओळखला जाई.ब्रिटिश काळात एक उत्तम बाजारपेठ म्हणून शहापूर प्रसिद्ध होते. औद्योगिक विकास मात्र होवू नाही.नो केमिकल झोन मुळे औद्योगिक विकासाला मर्यादा आहेत. तानसा, वैतरणा, भातसा नद्या हा या तालुक्यातील मुख्य जलस्रोत आहे. तानसानदी तालुक्यातील घाटमाथ्यावर उगम पावते. भातसानदिचा उगमही घाटमाथ्यावर असून ही नदी येथेउल्हास नदीस मिळते. वैतरणा नदीचा उगम त्र्यंबकेश्वर येथे झाला असून शहापूर तालुक्यात वाहते व नवघर येथे अरबी समुद्रास मिळते. भारंगीनदीचा उगम माहुली पर्वतावर असून पुढे ती भातसा नदीस मिळते. नद्यांची उपलब्धता आणि पर्जन्यमान यामुळे मुंबईला पाणी पुरवठा करण्यासाठी ब्रिटिशकाळात धरणे बांधण्याची कल्पना पुढे आली.आणि स्वातंत्रपूर्व काळात प्रथम तानसा (आटगांव स्टेशन) आणि वैतरणा-मोडकसागर (खर्डी स्टेशन) ही धरणे बांधण्यात आली. तर भातसा धरण (आटगांव स्टेशन) १९६५ मध्ये बांधण्यात आले. तानसा, वैतरणा,भातसा ही मोठी धरणे तर जांभे, मुसई, डोळखांब, आदिवली, वेहळोली व खराडे हे लघुपाटबंधारे प्रकल्प शहापूरमध्ये आहेत. याशिवाय जपानच्या मदतीने उभा असलेला चोंढे जलविद्युतप्रकल्प तालुक्यातील डोळखांब येथे आहे. *गंगा देवस्थान.. महादेवाची अनेक मंदिरे शहापूर तालुक्यात आहेत. पुनधे, मढ (सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हा साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज र्यंबकेश्वराहून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने व गंगाभेत होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या व्रुक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. गंगा गोज्रेश्वर मढ, पुनधे इत्यादी ठिकाणी अनेक ऐतिहासिक शिव मंदिरे आहेत. मात्र शहापूर भारंगी नदीकाठी असलेले, गंगा देवस्थान ऐतिहासिक व आध्यात्मिक स्थान आहे. येथे सुमारे ७०० वर्षापूर्वी या ठिकाणी असलेल्या औदुंबराच्या छायेखाली एक साधुपुरुष ध्यान करत असे. हे साधुपुरुष दर एकादशी व पौर्णिमेला नाशिक येथील त्र्यंबकेश्वर येथे स्नानासाठी जात असे. साधू महाराज त्रंबकेश्वर येथून नित्यपुजनासाठी गंगाजल आणत. कालांतराने त्यांना वार्धक्यामुळे शहापूरहून त्र्यंबकेश्वरला जाणे अवघड होवू लागले. नियमात खंड पडत असल्याने गंगा गोदावरी भेट होत नसल्याने ते व्यथित झाले. त्यांनी औदुंबराच्या खाली आराधना सुरू केली. त्यावेळी साक्षात माता गोदावरीने दृष्टांत देऊन भेटीला येते असे सांगितले आणि ज्या औदुंबराच्या वृक्षाखाली ते आराधना करत असत, तेथे ती नदी प्रकट झाली, ही नदी म्हणजे गोदावरी नदी असे मानले जाते. त्यामुळे पुढे हे स्थळ गंगास्थळ म्हणून प्रसिद्ध झाले. प्रकट झालेल्या नदीसाठी कुंड बांधण्यात आले. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे मुक्काम केला होता. छत्रपती शिवाजी महाराज यांनी तेथे दुसरे काशी विश्वेश्वर मंदिर बांधले. पुढे छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या गादीशी एकनिष्ठ असलेल्या त्यांच्या पंतप्रधान यांनी त्या मंदिराचा उद्धार केला. तेथे मोठी यात्रा भरते. ==भूगोल== शहापूर १९.४५ अ़क्षांश उत्तरेस व ७३.३३३ रेखांश पूर्वेस असून समुद्र सपाटीपासून ४५ मी. उंचीवर वसले आहे. ==हवामान== येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. == शहापूरमधील लोकजीवन == विविध जाती धर्माचे लोक वर्षानुवर्षे शहापूरमध्ये एकत्र सुखाने नांदत आहेत. ह्यात प्रामुख्याने हिंदू, नंतर मुस्लिम, जैन, बौद्ध लोकांचा अंतर्भाव होतो. हिंदूंमध्ये प्रामुख्याने म.ठाकूर, महादेव कोळी, मल्हार कोळी, कुणबी, आगरी, दै.ब्रा.सोनार, ब्राह्मण, तेली, शिंपी, वैश्य वाणी, मराठा, लेवा पाटीदार, वारली, कातकरी इत्यादी जातींचे लोक आहेत. * नोकरी हे उदरनिर्वाहाचे प्रमुख साधन असल्याने रोज कामानिमित्त मुंबईस ये-जा करणाऱ्यांची संख्या मोठी आहे. उपनगरीय रेल्वे हे दळणवळणाचे प्रमुख साधन आहे. काही लोकांचा शेती हा व्यवसाय आहे. येथे प्रामुख्याने भात शेती केली जाते. पालेभाज्या लागवड होते. शेतीप्रमाणेच तालुक्यात दुग्धव्यवसाय, शेळीपालन, कुक्कुटपालन हे व्यवसाय सुद्धा केले जातात. हिंदू आदिवासी समाज पळसाची पाने तोडून विकतात. शहापूर हे तालुक्याचे मुख्यालय असून या तालुक्यामध्ये जवळजवळ 223 गावे येतात. त्यांपैकी [[किन्हवली]], [[डोळखांब]], शेणवा, वासिंद, कसारा, खर्डी ही बाजाराची प्रमुख ठिकाणे आहेत. * तालुक्यात शहापूर, साखरोली, तानसा, भातसानगर, अघई, नडगांव, शिरगांव, अल्याणी, अस्नोली, बामणे, शेरे,शेई, अंबर्जे, दळखन, खरीड, [[गुंड्याचा पाडा]], टेंभूर्ली, माणगाव, धसई, अंदाड, चोंढे, नेहरोली, गेगाव, शेंद्रुण, अल्याणी, दहिवली, दहिवलीपाडा, लेनाड खुर्द, लेनाड बुद्रुक, सावरोली, सोगाव, टाकीपठार, गुंडे, आपटे अशी महत्त्वाची गावे आहेत. करवंदे, जांभूळ, रानमेवा, तोरणे, हातूरणे, बिंदूकली, आवळं, भोपट, खुरासनी, ससेकान, कंद, करांदी, कोनी, शेवलं अशी अनेक रानमेवे व रानभाज्या उपलब्ध आहेत. == पर्यटनस्थळे == * [[माहुलीगड]] (माहुली किल्ला), पिवळी खोर, चांदरोटी, शिवाजी महाराज यांच्या माता जिजाई ह्या गरोदरपणात 4/5 महिने राहिल्या होत्या, छत्रपती शिवाजी महाराजांची संस्कारभूमी, शहाजी राजे भोसले यांचे निवासस्थान, अनेक लढायांचा साक्षीदार, जव्हार संस्थांनाचे वर्चस्व, आदिलशाह वर्चस्व मोडून स्वराज्यात सामील (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पंतप्रधान यांनी त्याची डागडुजी केली). * अशोका धबधबा * जांभे धरण * जैन मानसमंदिर, सावरोली (माहुलीजवळ) * शेलवली येथील श्री.खंडोबाची प्रती-जेजूरी * पांडवलेणी पुरातन श्री. शिवमंदिर, पुणधे-आटगांव * टाकीपठार, तीर्थक्षेत्र * आजोबा पर्वत (भगवान श्रीराम यांच्या पुत्रांचा जन्मस्थान, माता सीता-भगवान श्रीराम, श्री. हनुमान यांचे वास्तव्य, ऋषीं वाल्मिकी यांचा आश्रम.) * चोंढे धबधबा, वीजप्रकल्प * गंगा देवस्थान- गोदावरी सर्वप्रथम येथे आणली. मच्छिंद्रनाथ तपश्चर्या स्थान ६ महिने कालावधी. छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या पदस्पर्शाने पावनस्थान (छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या एकनिष्ठ पंतप्रधान यांनी केला जीर्णोद्धार). * कुंडन धबधबा पर्यटन * मढगंगा गोजरेश्वर देवस्थान == तालुक्यातील नद्या == * भातसा * तानसा * भारंगी * मुरबी * शाई * वैतरणा [[वर्ग:ठाणे जिल्हा]] [[वर्ग:महिला संपादनेथॉन २०२० लेख]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] 1ypd7aujwc4juh0scmnansshmfgndcc सेलम लोकसभा मतदारसंघ 0 51216 2687872 2623160 2026-06-06T05:03:20Z Abhijitsathe 4193 2687872 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Salem_lok_sabha_constituency.png|250 px|thumb|तमिळनाडूच्या नकाशावर सेलम लोकसभा मतदारसंघ]] '''सेलम लोकसभा मतदारसंघ''' हा [[भारत|भारताच्या]] ५४३ [[लोकसभा]] [[लोकसभा मतदारसंघांची यादी|मतदारसंघांपैकी]] एक मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ [[तमिळनाडू]] राज्यातील [[सेलम]] परिसरात स्थित असून येथील सर्व सहा [[तमिळनाडू विधानसभा|विधानसभा]] मतदारसंघ [[सेलम जिल्हा|सेलम जिल्ह्यामध्ये]] आहेत. == विधानसभा मतदासंघ == लोकसभा मतदारसंघ क्र. १५ - सेलममध्ये २००९ पासून खालील ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट करण्यात आले आहेत. {| class="wikitable" ! # ! नाव ! जिल्हा |- |१ | ओमलुर | rowspan=6 | [[सेलम जिल्हा|सेलम]] |- |२ | एडाप्पडी |- |३ | सेलम पश्चिम |- |४ | सेलम उत्तर |- |५ | सेलम दक्षिण |- |६ | वीरापंडी |} == खासदार == {| class="wikitable" !वर्ष ![[खासदार]] ! colspan="2" |पक्ष |- |[[१९८४ लोकसभा निवडणुका|१९८४]] | rowspan=3 | [[पी. रंगराजन कुमारमंगलम]] | rowspan=3 bgcolor=#87CEEB| | rowspan=3 | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- |[[१९८९ लोकसभा निवडणुका|१९८९]] |- |[[१९९१ लोकसभा निवडणुका|१९९१]] |- |[[१९९६ लोकसभा निवडणुका|१९९६]] | आर. देवदास | bgcolor=#FBB917| | [[तमिळ मनिला काँग्रेस]] |- |[[१९९८ लोकसभा निवडणुका|१९९८]] | [[के. राममूर्ती]] | bgcolor=#DDDDDD| | [[अपक्ष]] |- |[[१९९९ लोकसभा निवडणुका|१९९९]] | [[टी.एम. सेल्वागणपती]] | bgcolor=#32CD32| | [[अण्णा द्रमुक]] |- |[[२००४ लोकसभा निवडणुका|२००४]] | के.व्ही. थंगकाबाळू | bgcolor=#87CEEB| | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- |[[२००९ लोकसभा निवडणुका|२००९]] | [[एस. सेम्मालाई]] | rowspan=2 bgcolor=#32CD32| | rowspan=2 | [[अण्णा द्रमुक]] |- |[[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४]] | [[व्ही. पन्नीरसेल्वम]] |- |[[२०१९ लोकसभा निवडणुका|२०१९]] | [[एस.आर. पार्तिबन]] | rowspan=2 bgcolor=#FF0000| | rowspan=2 | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] |- |[[२०२४ लोकसभा निवडणुका|२०२४]] | [[टी.एम. सेल्वागणपती]] |} == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भारतीय लोकसभा मतदारसंघ सूची]] {{तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ}} [[वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ]] h4omx4n9xhczw609796wlcy4fb1pyof १५ व्या लोकसभेचे सदस्य 0 62782 2687781 2687611 2026-06-05T14:38:52Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687781 wikitext text/x-wiki [[२००९ लोकसभा निवडणुका|२००९ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[पंधरावी लोकसभा|१५व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[नगरकुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|नगरकुर्नूल]] | [[मुंडा जगन्नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[नालगोंडा लोकसभा मतदारसंघ|नालगोंडा]] | [[गुता सुकेंदर रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[भोंगीर लोकसभा मतदारसंघ|भोंगीर]] | [[कोमाटीरेड्डी राज गोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वारंगल लोकसभा मतदारसंघ|वरंगळ]] | [[राजैया सिरिसिला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[महबुबाबाद लोकसभा मतदारसंघ|महबुबाबाद]] | [[पी. बलराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[खम्मम लोकसभा मतदारसंघ|खम्मम]] | [[नमा नागेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[किशोरचंद्र सूर्यनारायण देव वेरीचेरला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[किल्ली कृपा रानी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[झांसी लक्ष्मी बोत्चा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[दग्गुबाती पुरंदेश्वरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[सब्बम हरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[एम.एम. पल्लमराजू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[जी.व्ही. हर्ष कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[अरुण कुमार वुंदावल्ली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[बापीराजू कनुमुरू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[कावुरी सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |१८ | rowspan="2" |[[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[लगडपती राजगोपाळ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १९ फेब्रुवारी २०१४ रोजी राजीनामा (राजकारणातून निवृत्ती घेतली) |- | colspan="6" align="center"|''१९ फेब्रुवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १९ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[रायपती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[मोडुगुला वेणुगोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २१ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बपतला]] | [[पनाबाका लक्ष्मी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[मगुंटा श्रीनिवासुलू रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[कोटला जय सूर्य प्रकाश रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[अनंता वेंकटरामी रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्तप्पा निमाला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २९ नोव्हेंबर २०१० रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (नवा पक्ष स्थापून पुन्हा निवडून आले) |- | rowspan="2" |२८ | rowspan="2" |[[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ फेब्रुवारी २०१२ रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १५ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (वाय.एस.आर. चे उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | २९ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[चिंता मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[साईप्रताप अण्णय्यागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३२ | [[आदिलाबाद लोकसभा मतदारसंघ|आदिलाबाद]] | [[रमेश राठोड]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३३ | [[पेड्डापल्ले लोकसभा मतदारसंघ|पेद्दापल्ले]] | [[जी. विवेकानंद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[करीमनगर लोकसभा मतदारसंघ|करीमनगर]] | [[पूनम प्रभाकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[निझामाबाद लोकसभा मतदारसंघ|निझामाबाद]] | [[मधु यक्षी गौड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[झहीराबाद लोकसभा मतदारसंघ|झहीराबाद]] | [[सुरेश कुमार शेतकर|सुरेश शिवराव शेतकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[मेडक लोकसभा मतदारसंघ|मेडक]] | [[एम. विजयाशांती]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३८ | [[मलकजगिरी लोकसभा मतदारसंघ|मलकजगिरी]] | [[सर्वे सत्यनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[सिकंदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|सिकंदराबाद]] | [[एम. अंजन कुमार यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[हैदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|हैदराबाद]] | [[असदुद्दीन ओवैसी]] | style="background-color: {{ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन/meta/color}}" | | [[ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन|अखिल भारतीय मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४१ | [[चेवेल्ला लोकसभा मतदारसंघ|चेवेल्ला]] | [[जयपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[महबुबनगर लोकसभा मतदारसंघ|महबुबनगर]] | [[के. चंद्रशेखर राव]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[तकम संजोय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनोंग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[ललित मोहन सुक्लबैद्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[कबींद्र पुरकायस्थ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[संसुमा खुंगगूर ब्विस्वमुथियरी]] | style="background-color: {{बोडोलँड पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[बोडोलँड पीपल्स फ्रंट]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[ईस्माइल हुसैन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[विजय चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[जोसेफ टोप्पो]] | style="background-color: {{आसाम गण परिषद/meta/color}}" | | [[आसाम गण परिषद]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[दीप गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[बिजोय कृष्ण हांडीक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[पवनसिंग घटोवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[राणी नाराह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[बैद्यनाथ प्रसाद माहतो]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[अर्जुन रे]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकूमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[मंगनीलाल मंडल]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[विश्व मोहन कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[प्रदीप कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[निखिल कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[उदय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[शरद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[जयनारायणप्रसाद निषाद]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[रघुवंश प्रसाद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[पुर्णमासी राम]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१९ | rowspan="2" |[[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[उमा शंकर सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९४०)|उमा शंकर सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ जानेवारी २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रभूनाथ सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[लालु प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम सुंदर दास]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[अश्वमेध देवी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[महेश्वर हजारी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[मोनझीर हसन]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[दिनेश चंद्र यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[सय्यद शाहनवाझ हुसेन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[दिग्विजय सुरेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ जून २०१० रोजी निधन |- | [[पुतुल कुमारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ नोव्हेंबर २०१० रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[ललन सिंह|राजीव रंजन (लल्लन सिंह)]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[रंजन प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[मीना सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[जगद नंद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[मीरा कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[महाबली सिंग]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३६ | rowspan="2" |[[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[जगदीश शर्मा]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[भूदेव चौधरी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[पवनकुमार बन्सल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[मुरारीलाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''४ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला देवी पटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[चरणदास महंत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[दिलिपसिंह जुदेव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १४ ऑगस्ट २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१४ ऑगस्ट २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[मधुसुदन यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[सरोज पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१० | rowspan="2" |[[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १० मार्च २०११ रोजी निधन |- | [[दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[सोहन पोताई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[फ्रान्सिस्को सार्डिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[पूनमबेन वेलजीभाई जाट]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[मुकेशकुमार भैरवदानजी गढवी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ मार्च २०१३ रोजी निधन |- | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[जगदीश ठाकोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[महेंद्रसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[हरिन पाठक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[सोमाभाई गांडालाल कोळी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[कुवरजीभाई मोहनभाई बावळिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[गुजरात विधानसभा|गुजरात विधानसभेत]] निवडून गेले) |- | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (गुजरात विधानसभेत आमदारकीचा राजीनामा देऊन भाजप उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[विक्रमभाई अर्जनभाई मादम आहिर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[दिनुभाई बोघाभाई सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई काछडिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[राजेंद्रसिंह घनश्यामसिंह राणा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[भरतभाई माधवसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[दिनशा पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[प्रभा किशोर तावियाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[बाळकृष्ण खंडेराव शुक्ला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[तुषारभाई अमरसिंहभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[किशनभाई वेस्ताभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[शैलजा कुमारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[नवीन जिंदल|नवीन ओमप्रकाश जिंदल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[अशोक तनवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[भजनलाल]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ३ जून २०११ रोजी निधन |- | [[कुलदीप बिष्णोई]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १७ ऑक्टोबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अरविंद कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[जितेंद्र सिंह मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[श्रुती चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[अवतार सिंग भडाना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[राजन सुशांत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[वीरभद्र सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[हिमाचल प्रदेशचे मुख्यमंत्री|हिमाचल प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[प्रतिभा सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[शरिफुद्दिन शारीक]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[फारुख अब्दुल्ला]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मिर्झा मेहबूब बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[हाजी गुलाम हसन खान]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[चौधरी लाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[मदनलाल शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[देवीधन बेसरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[इंदर सिंग नामधारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[बाबुलाल मरांडी]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[सुबोध कांत सहाय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[अर्जुन मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २६ फेब्रुवारी २०११ रोजी राजीनामा ([[झारखंडचे मुख्यमंत्री|झारखंडच्या मुख्यमंत्री]]पदावर निवड) |- | [[अजॉय कुमार]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ४ जुलै २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[मधु कोडा]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[कामेश्वर बैठा]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[यशवंत सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===कर्नाटक=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[कर्नाटक|<span style="color:white;">'''कर्नाटक'''</span>]] |- | १ | [[चिक्कोडी लोकसभा मतदारसंघ|चिक्कोडी]] | [[रामेश्वर विश्वनाथ कट्टी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बेळगांव लोकसभा मतदारसंघ|बेळगांव]] | [[सुरेश अंगडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[बागलकोट लोकसभा मतदारसंघ|बागलकोट]] | [[पी.सी. गड्डीगौडार|ॲड. पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगौडार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विजापूर लोकसभा मतदारसंघ|विजापूर]] | [[रमेश जिगाजीनागी|रमेश चंदप्पा जिगाजीनागी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[गुलबर्गा लोकसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा]] | [[मल्लिकार्जुन खरगे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[रायचूर लोकसभा मतदारसंघ|रायचूर]] | [[सन्ना पकिरप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[बीदर लोकसभा मतदारसंघ|बीदर]] | [[एन. धरम सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[कोप्पळ लोकसभा मतदारसंघ|कोप्पळ]] | [[शिवरामगौडा शिवनगौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी]] | [[जे. शांता]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[हावेरी लोकसभा मतदारसंघ|हावेरी]] | [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[धारवाड लोकसभा मतदारसंघ|धारवाड]] | [[प्रल्हाद जोशी|प्रल्हाद व्येंकटेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[उत्तर कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कन्नड]] | [[अनंत कुमार हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दावणगेरे लोकसभा मतदारसंघ|दावणगेरे]] | [[जी.एम. सिद्देश्वर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[शिमोगा लोकसभा मतदारसंघ|शिमोगा]] | [[बी.वाय. राघवेन्द्र|बुक्कणेरे येडियुरप्पा राघवेंद्र]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[उडुपी चिकमगळूर लोकसभा मतदारसंघ|उडुपी चिकमगळूर]] | [[सदानंद गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २९ डिसेंबर २०११ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटकचे मुख्यमंत्री|कर्नाटकच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[के. जयप्रकाश हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ मार्च २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १६ | [[हासन लोकसभा मतदारसंघ|हासन]] | [[एच.डी. देवे गौडा|हरदनहळ्ळी दोड्डेगौडा देवेगौडा]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[दक्षिण कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कन्नड]] | [[नलिन कुमार कटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[चित्रदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|चित्रदुर्ग]] | [[जनार्दन स्वामी (भारतीय राजकारणी)|जनार्दन स्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[तुमकुर लोकसभा मतदारसंघ|तुमकुर]] | [[जी.एस. बसवराज]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[मंड्या लोकसभा मतदारसंघ|मंड्या]] | [[एन. चालुवराय स्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[रम्या (अभिनेत्री)|रम्या दिव्या स्पंदन]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैसुरू लोकसभा मतदारसंघ|मैसुरू]] | [[अडागुर एच. विश्वनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[चामराजनगर लोकसभा मतदारसंघ|चामराजनगर]] | [[रंगास्वामी ध्रुवनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[बंगळूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर ग्रामीण]] | [[एच.डी. कुमारस्वामी|हरदनहळ्ळी देवेगौडा कुमारस्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[डी.के. सुरेश]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[बंगळूर उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर बंगळूर]] | [[डी.बी. चंद्रे गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बंगळूर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य बंगळूर]] | [[पी.सी. मोहन|पी. चिक्कामुनी मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण बंगळूर]] | [[अनंत कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[चिकबळ्ळापूर लोकसभा मतदारसंघ|चिकबळ्ळापूर]] | [[एम. वीरप्पा मोइली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[कोलार लोकसभा मतदारसंघ|कोलार]] | [[के.एच. मुनियप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===केरळ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[केरळ|<span style="color:white;">'''केरळ'''</span>]] |- | १ | [[कासारगोड लोकसभा मतदारसंघ|कासरगोड]] | [[पी. करुणाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[कण्णुर लोकसभा मतदारसंघ|कण्णुर]] | [[के. सुधाकरन|ॲड. कुंभकुडी रमुन्नी सुधाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[वटकरा लोकसभा मतदारसंघ|वटकरा]] | [[मुलापल्ली रामचंद्रन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वायनाड लोकसभा मतदारसंघ|वायनाड]] | [[एम.आय. शनवास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[कोळिकोड लोकसभा मतदारसंघ|कोळिकोड]] | [[एम.के. राघवन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मलप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|मलप्पुरम]] | [[एडाप्पकत अहमद]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[पोन्नानी लोकसभा मतदारसंघ|पोन्नानी]] | [[ई.टी. मुहम्मद बशीर]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[पलक्कड लोकसभा मतदारसंघ|पलक्कड]] | [[एम.बी. राजेश]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ९ | [[अलातुर लोकसभा मतदारसंघ|अलातुर]] | [[पी.के. बिजू]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १० | [[त्रिशूर लोकसभा मतदारसंघ|त्रिशूर]] | [[पी.सी. चाको]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[चलाकुडी लोकसभा मतदारसंघ|चलाकुडी]] | [[के.पी. धनापालन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[एर्नाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|एर्नाकुलम]] | [[के.व्ही. थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[इडुक्की लोकसभा मतदारसंघ|इडुक्की]] | [[पी.टी थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[कोट्टायम लोकसभा मतदारसंघ|कोट्टायम]] | [[जोस के. मणी]] | style="background-color: {{केरळ काँग्रेस (मणी)/meta/color}}" | | [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलप्पुळा लोकसभा मतदारसंघ|अलप्पुळा]] | [[के.सी. वेणूगोपाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[मावेलीकरा लोकसभा मतदारसंघ|मावेलीकरा]] | [[कोडीकुन्निल सुरेश|ॲड. सुरेश कुंजन कोडीकुन्निल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[पतनमतिट्टा लोकसभा मतदारसंघ|पतनमतिट्टा]] | [[अँटो अँटनी|ॲड. अँटो कुरुविल्ला अँटनी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[कोल्लम लोकसभा मतदारसंघ|कोल्लम]] | [[एन. पीथंबरा कुरुप]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[अट्टिंगल लोकसभा मतदारसंघ|अट्टिंगल]] | [[अनिरुधन संपत]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २० | [[तिरुवनंतपुरम लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवनंतपुरम]] | [[शशी थरूर|डॉ. शशी चंद्रशेखर थरूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===लक्षद्वीप=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[लक्षद्वीप|<span style="color:white;">'''लक्षद्वीप'''</span>]] |- | १ | [[लक्षद्वीप लोकसभा मतदारसंघ|लक्षद्वीप]] | [[मोहम्मद हम्दुल्ला सईद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मध्य प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मध्य प्रदेश|<span style="color:white;">'''मध्य प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[मोरेना लोकसभा मतदारसंघ|मोरेना]] | [[नरेंद्र सिंह तोमर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[भिंड लोकसभा मतदारसंघ|भिंड]] | [[अशोक छविराम अरगल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३ | rowspan="2" |[[ग्वाल्हेर लोकसभा मतदारसंघ|ग्वाल्हेर]] | [[यशोधराराजे शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४ | [[गुना लोकसभा मतदारसंघ|गुना]] | [[ज्योतिरादित्य शिंदे|महाराज ज्योतिरादित्य माधवराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[सागर लोकसभा मतदारसंघ|सागर]] | [[भूपेंद्र सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९६०)|भूपेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[तिकमगढ लोकसभा मतदारसंघ|तिकमगढ]] | [[वीरेंद्र कुमार खटीक|डॉ. वीरेंद्र कुमार खटीक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दामोह लोकसभा मतदारसंघ|दामोह]] | [[शिवराज सिंह लोधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[खजुराहो लोकसभा मतदारसंघ|खजुराहो]] | [[जीतेंद्र सिंह बुंदेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सतना लोकसभा मतदारसंघ|सतना]] | [[गणेश सिंह|गणेश कमलभान सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[रेवा लोकसभा मतदारसंघ|रेवा]] | [[देवराज सिंह पटेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[सिधी लोकसभा मतदारसंघ|सिधी]] | [[गोविंद प्रसाद मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[शाहडोल लोकसभा मतदारसंघ|शाहडोल]] | [[राजेश नंदिनी सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|जबलपूर]] | [[राकेश सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[मंडला लोकसभा मतदारसंघ|मंडला]] | [[बसोरी सिंह मसराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[बालाघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालाघाट]] | [[के.डी. देशमुख]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १२ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१२ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १६ | [[छिंदवाडा लोकसभा मतदारसंघ|छिंदवाडा]] | [[कमल नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१७ | rowspan="2" |[[होशंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|होशंगाबाद]] | [[उदय प्रताप सिंह इंदोलिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१० डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १८ | [[विदिशा लोकसभा मतदारसंघ|विदिशा]] | [[सुषमा स्वराज|सुषमा स्वराज कौशल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[भोपाळ लोकसभा मतदारसंघ|भोपाळ]] | [[कैलाश चंद्र जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[राजगढ लोकसभा मतदारसंघ|राजगढ]] | [[नारायणसिंह अंबलाबे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[देवास लोकसभा मतदारसंघ|देवास]] | [[सज्जन सिंह वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[उज्जैन लोकसभा मतदारसंघ|उज्जैन]] | [[प्रेमचंद गुड्डू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[मंदसौर लोकसभा मतदारसंघ|मंदसौर]] | [[मीनाक्षी नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[रतलाम लोकसभा मतदारसंघ|रतलाम]] | [[कांतीलाल भुरिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[धार लोकसभा मतदारसंघ|धार]] | [[गजेंद्रसिंह राजूखेडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[इंदूर लोकसभा मतदारसंघ|इंदूर]] | [[सुमित्रा महाजन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[खरगोन लोकसभा मतदारसंघ|खरगोन]] | [[माखनसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २८ | [[खंडवा लोकसभा मतदारसंघ|खंडवा]] | [[अरुण सुभाषचंद्र यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[बेतुल लोकसभा मतदारसंघ|बेतुल]] | [[ज्योती धुर्वे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===महाराष्ट्र=== {| class="wikitable sortable sticky-header" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[महाराष्ट्र|<span style="color:white;">'''महाराष्ट्र'''</span>]] |- | १ | [[नंदुरबार लोकसभा मतदारसंघ|नंदुरबार]] | [[माणिकराव होदल्या गावित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[धुळे लोकसभा मतदारसंघ|धुळे]] | [[प्रताप नारायण सोनवणे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जळगाव लोकसभा मतदारसंघ|जळगाव]] | [[ए.टी. नाना पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[रावेर लोकसभा मतदारसंघ|रावेर]] | [[हरीभाऊ माधव जावळे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बुलढाणा लोकसभा मतदारसंघ|बुलढाणा]] | [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[अकोला लोकसभा मतदारसंघ|अकोला]] | [[संजय शामराव धोत्रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमरावती लोकसभा मतदारसंघ|अमरावती]] | [[आनंदराव विठोबा अडसूळ]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[वर्धा लोकसभा मतदारसंघ|वर्धा]] | [[दत्ता मेघे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[रामटेक लोकसभा मतदारसंघ|रामटेक]] | [[मुकुल वासनिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[नागपूर लोकसभा मतदारसंघ|नागपूर]] | [[विलास बाबुराव मुत्तेमवार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[भंडारा-गोंदिया लोकसभा मतदारसंघ|भंडारा-गोंदिया]] | [[प्रफुल्ल पटेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[गडचिरोली-चिमूर लोकसभा मतदारसंघ|गडचिरोली-चिमूर]] | [[मारोतराव सैनुजी कोवासे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[चंद्रपूर लोकसभा मतदारसंघ|चंद्रपूर]] | [[हंसराज गंगाराम अहिर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[यवतमाळ-वाशिम लोकसभा मतदारसंघ|यवतमाळ-वाशिम]] | [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[हिंगोली लोकसभा मतदारसंघ|हिंगोली]] | [[सुभाष बापुराव वानखेडे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[नांदेड लोकसभा मतदारसंघ|नांदेड]] | [[भास्करराव खतगावकर पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[परभणी लोकसभा मतदारसंघ|परभणी]] | [[गणेश दुधगांवकर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[जालना लोकसभा मतदारसंघ|जालना]] | [[रावसाहेब दादाराव दानवेपाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[औरंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[चंद्रकांत भाऊराव खैरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[दिंडोरी लोकसभा मतदारसंघ|दिंडोरी]] | [[हरीशचंद्र देवराम चव्हाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[नाशिक लोकसभा मतदारसंघ|नाशिक]] | [[समीर भुजबळ]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[पालघर लोकसभा मतदारसंघ|पालघर]] | [[बलिराम सुकुर जाधव]] | style="background-color: {{बहुजन विकास आघाडी/meta/color}}" | | [[बहुजन विकास आघाडी]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिवंडी लोकसभा मतदारसंघ|भिवंडी]] | [[सुरेश काशीनाथ तावरे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२४ | rowspan="2" |[[कल्याण लोकसभा मतदारसंघ|कल्याण]] | [[आनंद प्रकाश परांजपे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २५ | [[ठाणे लोकसभा मतदारसंघ|ठाणे]] | [[संजीव गणेश नाईक]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[मुंबई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर मुंबई]] | [[संजय ब्रिजकिशोरलाल निरुपम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[मुंबई वायव्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम मुंबई]] | [[गुरुदास कामत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंबई ईशान्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व मुंबई]] | [[संजय दिना पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[मुंबई उत्तर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-मध्य मुंबई]] | [[प्रिया सुनील दत्त]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[मुंबई दक्षिण मध्य लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण-मध्य मुंबई]] | [[एकनाथ महादेव गायकवाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[मुंबई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण मुंबई]] | [[मिलिंद मुरली देवडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[रायगड लोकसभा मतदारसंघ|रायगड]] | [[अनंत गंगाराम गीते]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[मावळ लोकसभा मतदारसंघ|मावळ]] | [[गजानन बाबर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[पुणे लोकसभा मतदारसंघ|पुणे]] | [[सुरेश कलमाडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[बारामती लोकसभा मतदारसंघ|बारामती]] | [[सुप्रिया सुळे|सुप्रिया सदानंद सुळे]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[शिरुर लोकसभा मतदारसंघ|शिरुर]] | [[शिवाजी अढळराव पाटील]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[अहमदनगर लोकसभा मतदारसंघ|अहमदनगर]] | [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[शिर्डी लोकसभा मतदारसंघ|शिर्डी]] | [[भाऊसाहेब राजाराम वाकचौरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[बीड लोकसभा मतदारसंघ|बीड]] | [[गोपीनाथ पांडुरंग मुंडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[उस्मानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|उस्मानाबाद]] | [[पद्मसिंह बाजीराव पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[लातूर लोकसभा मतदारसंघ|लातूर]] | [[जयवंत गंगाराम आवळे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[सोलापूर लोकसभा मतदारसंघ|सोलापूर]] | [[सुशीलकुमार संभाजीराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४३ | rowspan="2" |[[माढा लोकसभा मतदारसंघ|माढा]] | [[शरद गोविंदराव पवार]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४४ | [[सांगली लोकसभा मतदारसंघ|सांगली]] | [[प्रतीक प्रकाशबापू पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[सातारा लोकसभा मतदारसंघ|सातारा]] | [[उदयनराजे भोसले|श्रीमंत छत्रपती उदयनराजे प्रतापसिंहराजे भोसले]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] | [[निलेश नारायण राणे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघ|कोल्हापूर]] | [[सदाशिवराव दादोबा मंडलिक]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[हातकणंगले लोकसभा मतदारसंघ|हातकणंगले]] | [[राजु शेट्टी|राजु देवप्पा शेट्टी]] | style="background-color: {{स्वाभिमानी पक्ष/meta/color}}" | | [[स्वाभिमानी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मणिपूर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मणिपूर|<span style="color:white;">'''मणिपूर'''</span>]] |- | १ | [[आंतर मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|आंतर मणिपूर]] | [[थॉकचॉम मैन्या]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बाह्य मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|बाह्य मणिपूर]] | [[थांग्सो बैते]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मेघालय=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मेघालय|<span style="color:white;">'''मेघालय'''</span>]] |- | १ | [[शिलॉंग लोकसभा मतदारसंघ|शिलॉंग]] | [[व्हिन्सेंट पाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[तुरा लोकसभा मतदारसंघ|तुरा]] | [[अगाथा संगमा]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मिझोरम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मिझोरम|<span style="color:white;">'''मिझोरम'''</span>]] |- | १ | [[मिझोरम लोकसभा मतदारसंघ|मिझोरम]] | [[सी.एल. रुआला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नागालँड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[नागालँड|<span style="color:white;">'''नागालँड'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[नागालँड लोकसभा मतदारसंघ|नागालँड]] | [[सी.एम. चँग]] | style="background-color: {{नागा पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[नागालँड पीपल्स फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ सप्टेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[नागालँड विधानसभा|नागालँड विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''२१ सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |} ===राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दिल्ली|<span style="color:white;">'''राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली'''</span>]] |- | १ | [[चांदनी चौक लोकसभा मतदारसंघ|चांदनी चौक]] | [[कपिल सिब्बल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[ईशान्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व दिल्ली]] | [[जय प्रकाश अगरवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व दिल्ली]] | [[संदीप दिक्षित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नवी दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|नवी दिल्ली]] | [[अजय माकन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[वायव्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम दिल्ली]] | [[कृष्णा तीरथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[पश्चिम दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम दिल्ली]] | [[महाबल मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[दक्षिण दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण दिल्ली]] | [[रमेश कुमार (भारतीय राजकारणी)|रमेश रघुनाथ सिंह कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===ओडिशा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[ओडिशा|<span style="color:white;">'''ओडिशा'''</span>]] |- | १ | [[बारगढ लोकसभा मतदारसंघ|बारगढ]] | [[संजय कृपासिंधू भोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २ | [[सुंदरगढ लोकसभा मतदारसंघ|सुंदरगढ]] | [[हेमानंद बिस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ३ | [[संबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|संबलपूर]] | [[अमरनाथ प्रधान]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ४ | [[केओंझार लोकसभा मतदारसंघ|केओंझार]] | [[यशबंत नारायण सिंह लगुरी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ५ | [[मयूरभंज लोकसभा मतदारसंघ|मयूरभंज]] | [[लक्ष्मण तुडू]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ६ | [[बालासोर लोकसभा मतदारसंघ|बालेश्वर]] | [[श्रीकांत जेना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ७ | [[भद्रक लोकसभा मतदारसंघ|भद्रक]] | [[अर्जुन चरण सेठी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ८ | [[जाजपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाजपूर]] | [[मोहन जेना]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ९ | [[धेनकनाल लोकसभा मतदारसंघ|धेनकनाल]] | [[तथागत सत्पथी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १० | [[बोलनगीर लोकसभा मतदारसंघ|बोलनगीर]] | [[कालिकेश सिंह देव]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ११ | [[कालाहांडी लोकसभा मतदारसंघ|कालाहांडी]] | [[भक्त चरण दास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १२ | [[नबरंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|नबरंगपूर]] | [[प्रदीप कुमार माझी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १३ | [[कंधमाल लोकसभा मतदारसंघ|कंधमाल]] | [[रुद्र मधहब रे]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १४ | [[कटक लोकसभा मतदारसंघ|कटक]] | [[भर्तूहरी माहताब]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १५ | [[केंद्रापरा लोकसभा मतदारसंघ|केंद्रापरा]] | [[जय पंडा|बैजयंत जय पंडा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १६ | [[जगतसिंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|जगतसिंगपूर]] | [[बिभू प्रसाद तराई]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १७ | [[पुरी लोकसभा मतदारसंघ|पुरी]] | [[पिनाकी मिश्रा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १८ | [[भुबनेश्वर लोकसभा मतदारसंघ|भुबनेश्वर]] | [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १९ | [[अस्का लोकसभा मतदारसंघ|अस्का]] | [[नित्यानंद प्रधान]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २० | [[बेरहामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बेरहामपूर]] | [[सिद्धांत महापात्र]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २१ | [[कोरापुट लोकसभा मतदारसंघ|कोरापुट]] | [[जयराम पंगी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |} ===पुद्दुचेरी=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पुद्दुचेरी|<span style="color:white;">'''पुद्दुचेरी'''</span>]] |- | १ | [[पुदुच्चेरी लोकसभा मतदारसंघ|पुद्दुचेरी]] | [[व्ही. नारायणसामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पंजाब=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पंजाब|<span style="color:white;">'''पंजाब'''</span>]] |- | १ | [[गुरदासपूर लोकसभा मतदारसंघ|गुरदासपूर]] | [[प्रतापसिंह बाजवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[अमृतसर लोकसभा मतदारसंघ|अमृतसर]] | [[नवजोत सिंग सिद्धू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[खदूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|खदूर साहिब]] | [[रतन सिंह अजनाला]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[जालंधर लोकसभा मतदारसंघ|जालंधर]] | [[मोहिंदर सिंह केपी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[होशियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|होशियारपूर]] | [[संतोष चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[आनंदपूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|आनंदपूर साहिब]] | [[रवनीत सिंग बिट्टू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[लुधियाना लोकसभा मतदारसंघ|लुधियाना]] | [[मनीष तिवारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[फतेहगढ साहिब लोकसभा मतदारसंघ|फतेहगढ साहिब]] | [[सुखदेव सिंह लिब्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[फरीदकोट लोकसभा मतदारसंघ|फरीदकोट]] | [[परमजीत कौर गुलशन]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फिरोझपूर लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझपूर]] | [[शेर सिंह घुबया]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[भटिंडा लोकसभा मतदारसंघ|भटिंडा]] | [[हरसिम्रत कौर बादल]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[संगरुर लोकसभा मतदारसंघ|संगरुर]] | [[विजय इंदर सिंग्ला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[पटियाला लोकसभा मतदारसंघ|पटियाला]] | [[प्रेनीत कौर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===राजस्थान=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[राजस्थान|<span style="color:white;">'''राजस्थान'''</span>]] |- | १ | [[गंगानगर लोकसभा मतदारसंघ|गंगानगर]] | [[भरत राम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बिकानेर लोकसभा मतदारसंघ|बिकानेर]] | [[अर्जुन राम मेघवाल|ॲड. अर्जुनराम लखुराम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[चुरू लोकसभा मतदारसंघ|चुरू]] | [[राम सिंह कासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[झुनझुनु लोकसभा मतदारसंघ|झुनझुनु]] | [[सीसराम ओला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १५ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१५ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५ | [[सिकर लोकसभा मतदारसंघ|सिकर]] | [[महादेव सिंह खंडेला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जयपूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर ग्रामीण]] | [[लालचंद कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[जयपूर लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर]] | [[महेश जोशी (भारतीय राजकारणी, जन्म १९५४)|महेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[अलवर लोकसभा मतदारसंघ|अलवर]] | [[भंवर जितेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[भरतपूर लोकसभा मतदारसंघ|भरतपूर]] | [[रतन सिंह जाटव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[करौली-धौलपूर लोकसभा मतदारसंघ|करौली-धौलपूर]] | [[खिलाडीलाल बैरवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[दौसा लोकसभा मतदारसंघ|दौसा]] | [[किरोडी लाल मीना]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[राजस्थान विधानसभा|राजस्थान विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १२ | [[टोंक-सवाई माधोपूर लोकसभा मतदारसंघ|टोंक-सवाई माधोपूर]] | [[नमो नारायण मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अजमेर लोकसभा मतदारसंघ|अजमेर]] | [[सचिन पायलट]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[नागौर लोकसभा मतदारसंघ|नागौर]] | [[ज्योती मिर्धा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[पाली लोकसभा मतदारसंघ|पाली]] | [[बद्री राम जाखड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[जोधपूर लोकसभा मतदारसंघ|जोधपूर]] | [[चंद्रेश कुमारी कटोच]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारमेर लोकसभा मतदारसंघ|बारमेर]] | [[हरीश चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[जालोर लोकसभा मतदारसंघ|जालोर]] | [[देवजी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[उदयपूर लोकसभा मतदारसंघ|उदयपूर]] | [[रघुवीर सिंह मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[बांसवाडा लोकसभा मतदारसंघ|बांसवाडा]] | [[ताराचंद भगोरा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[चित्तौडगढ लोकसभा मतदारसंघ|चित्तौडगढ]] | [[गिरीजा व्यास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[राजसमंड लोकसभा मतदारसंघ|राजसमंड]] | [[गोपाळ सिंह शेखावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिलवाडा लोकसभा मतदारसंघ|भिलवाडा]] | [[सी.पी. जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कोटा लोकसभा मतदारसंघ|कोटा]] | [[इज्याराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[झालावाड-बरान लोकसभा मतदारसंघ|झालावाड-बरान]] | [[दुष्यंत सिंग|दुष्यंत हेमंत सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===सिक्कीम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[सिक्कीम|<span style="color:white;">'''सिक्कीम'''</span>]] |- | १ | [[सिक्कीम लोकसभा मतदारसंघ|सिक्कीम]] | [[प्रेम दास राय]] | style="background-color: {{सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट/meta/color}}" | | [[सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===तमिळनाडू=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[तमिळनाडू|<span style="color:white;">'''तमिळनाडू'''</span>]] |- | १ | [[तिरुवल्लुर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवल्लुर]] | [[पोन्नुस्वामी वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[चेन्नई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर चेन्नई]] | [[टी.के.एस. एलनगोवन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[चेन्नई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण चेन्नई]] | [[सी. राजेंद्रन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[चेन्नई मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य चेन्नई]] | [[दयानिधी मारन|दयानिधी मुरसोली मारन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[श्रीपेरुंबुदुर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीपेरुंबुदुर]] | [[टी.आर. बालू|थलीकोट्टाई राजतेवर बालू]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[कांचीपुरम लोकसभा मतदारसंघ|कांचीपुरम]] | [[पी. विश्वनाथन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[अरक्कोणम लोकसभा मतदारसंघ|अरक्कोणम]] | [[एस. जगतरक्षणन|स्वामी गण्णु जगतरक्षणन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[वेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|वेल्लोर]] | [[अब्दुल रहमान (तमिळनाडूचे राजकारणी)|अब्दुल रहमान]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[कृष्णगिरी लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णगिरी]] | [[ई.जी. सुगवनम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[धरमपुरी लोकसभा मतदारसंघ|धरमपुरी]] | [[आर. थमरायसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[तिरुवन्नमलै लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवन्नमलै]] | [[दनापल वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[अरानी लोकसभा मतदारसंघ|अरानी]] | [[एम. कृष्णस्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[विलुप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुप्पुरम]] | [[के. मुरुगेसन आनंदन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १४ | [[कल्लाकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लाकुरिची]] | [[अधी शंकर]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | [[एस. सेममलाई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १६ | [[नमक्कल लोकसभा मतदारसंघ|नमक्कल]] | [[एस. गांधीसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[एरोड लोकसभा मतदारसंघ|एरोड]] | [[ए. गणेशमुर्ती]] | style="background-color: {{मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[तिरुप्पूर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुप्पूर]] | [[सी. शिवसामी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १९ | [[निलगिरी लोकसभा मतदारसंघ|निलगिरी]] | [[आंदिमुथू राजा|ॲड. आंदिमुथू राजा]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[कोईंबतूर लोकसभा मतदारसंघ|कोईंबतूर]] | [[पी.आर. नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २१ | [[पोल्लाची लोकसभा मतदारसंघ|पोल्लाची]] | [[के. सुगुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २२ | [[दिंडिगुल लोकसभा मतदारसंघ|दिंडुक्कल]] | [[एन.एस.व्ही. चित्तन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[करुर लोकसभा मतदारसंघ|करुर]] | [[एम. थंबीदुराई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २४ | [[तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुचिरापल्ली]] | [[पलाणीवेल कुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २५ | [[पेरांबलुर लोकसभा मतदारसंघ|पेरांबलुर]] | [[नेपोलियन (अभिनेता)|कुमारेसन दुराईसामी ''नेपोलियन'']] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[कड्डलोर लोकसभा मतदारसंघ|कड्डलोर]] | [[एस. अळागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[चिदंबरम लोकसभा मतदारसंघ|चिदंबरम]] | [[तो. तिरुमावलवन|डॉ. थोलकप्पियान तिरुमावलवन]] | style="background-color: {{विदुतलै चिरुतैगल कच्ची/meta/color}}" | | [[विदुतलै चिरुतैगल कच्ची]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मयिलादुतुराई लोकसभा मतदारसंघ|मयिलादुतुराई]] | [[ओ.एस. मणियन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २९ | [[नागपट्टिनम लोकसभा मतदारसंघ|नागपट्टिनम]] | [[ए.के.एस. विजयन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[तंजावुर लोकसभा मतदारसंघ|तंजावूर]] | [[एस.एस. पलानीमणिकम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[शिवगंगा लोकसभा मतदारसंघ|शिवगंगा]] | [[पी. चिदंबरम|ॲड. पलाणीअप्पन चिदंबरम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मदुरै लोकसभा मतदारसंघ|मदुराई]] | [[एम.के. अळागिरी]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[तेनी लोकसभा मतदारसंघ|तेनी]] | [[जे.एम. आरोन रशीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[विरुधुनगर लोकसभा मतदारसंघ|विरुधुनगर]] | [[माणिका टागोर|ॲड. माणिका बहीरथ टागोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[रामनाथपुरम लोकसभा मतदारसंघ|रामनाथपुरम]] | [[जे.के. रितेश]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[तूतुक्कुडी लोकसभा मतदारसंघ|तूतुक्कुडी]] | [[एस.आर. जेयादुराई]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[तेनकाशी लोकसभा मतदारसंघ|तेनकाशी]] | [[पी. लिंगम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[तिरुनलवेली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुनलवेली]] | [[एस.एस. रामसुब्बू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[कन्याकुमारी लोकसभा मतदारसंघ|कन्याकुमारी]] | [[जे. हेलेन डेव्हिडसन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===त्रिपुरा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[त्रिपुरा|<span style="color:white;">'''त्रिपुरा'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम त्रिपुरा]] | [[खगेन दास]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व त्रिपुरा]] | [[बजु बन रियान]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |} ===उत्तर प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तर प्रदेश|<span style="color:white;">'''उत्तर प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[सहारनपूर लोकसभा मतदारसंघ|सहारनपूर]] | [[जगदीश सिंह राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[कैराना लोकसभा मतदारसंघ|कैराना]] | [[बेगम तबस्सुम हसन]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[मुझफ्फरनगर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरनगर]] | [[कादिर राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[बिजनोर लोकसभा मतदारसंघ|बिजनोर]] | [[संजय सिंह चौहान]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[नगीना लोकसभा मतदारसंघ|नगीना]] | [[यशवीर सिंह (उत्तर प्रदेशचे राजकारणी)|यशवीर सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मोरादाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मोरादाबाद]] | [[मोहम्मद अझहरुद्दीन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रामपूर लोकसभा मतदारसंघ|रामपूर]] | [[जयाप्रदा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[संभल लोकसभा मतदारसंघ|संभल]] | [[शफिकुर रहमान बर्क]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अमरोहा लोकसभा मतदारसंघ|अमरोहा]] | [[देवेंद्र नागपाल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[मीरत लोकसभा मतदारसंघ|मेरठ]] | [[राजेंद्र अग्रवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[बागपत लोकसभा मतदारसंघ|बागपत]] | [[अजित सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९३९)|अजित सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[गाझियाबाद लोकसभा मतदारसंघ|गाझियाबाद]] | [[राजनाथ सिंह|राजनाथ रामबदन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गौतम बुद्ध नगर लोकसभा मतदारसंघ|गौतम बुद्ध नगर]] | [[सुरेंद्रसिंह नागर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बुलंदशहर लोकसभा मतदारसंघ|बुलंदशहर]] | [[कमलेश वाल्मिकी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलीगढ लोकसभा मतदारसंघ|अलीगढ]] | [[राजकुमारी चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[हाथरस लोकसभा मतदारसंघ|हाथरस]] | [[सारिका देवेंद्र सिंह बाघेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[मथुरा लोकसभा मतदारसंघ|मथुरा]] | [[जयंत चौधरी]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[आग्रा लोकसभा मतदारसंघ|आग्रा]] | [[राम शंकर कठेरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[फतेहपूर सिक्री लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर सिक्री]] | [[सीमा उपाध्याय]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[फिरोझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझाबाद]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | या जागेसह [[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]]ची जागा देखील जिंकल्याने या जागेवरून १ जून २००९ रोजी राजीनामा |- | [[राज बब्बर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ११ ऑक्टोबर २००९ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैनपुरी लोकसभा मतदारसंघ|मैनपुरी]] | [[मुलायम सिंह यादव|मुलायम सुघरसिंह यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२२ | rowspan="2" |[[ईटा लोकसभा मतदारसंघ|ईटा]] | [[कल्याण सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २३ | [[बदाउं लोकसभा मतदारसंघ|बदाउं]] | [[धर्मेंद्र यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[आओनला लोकसभा मतदारसंघ|आओनला]] | [[मनेका गांधी|मनेका संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बरेली लोकसभा मतदारसंघ|बरेली]] | [[प्रवीणसिंह आरोन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[पीलीभीत लोकसभा मतदारसंघ|पीलीभीत]] | [[वरुण गांधी|वरुण संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[शाहजहानपूर लोकसभा मतदारसंघ|शाहजहानपूर]] | [[मिथलेश कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[खेरी लोकसभा मतदारसंघ|खेरी]] | [[झफर अली नक्वी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[धौराहरा लोकसभा मतदारसंघ|धौराहरा]] | [[जितिन प्रसाद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[सीतापूर लोकसभा मतदारसंघ|सीतापूर]] | [[कैसर जहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[हरडोई लोकसभा मतदारसंघ|हरडोई]] | [[उषा वर्मा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मिसरिख लोकसभा मतदारसंघ|मिसरिख]] | [[अशोक कुमार रावत]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[उन्नाव लोकसभा मतदारसंघ|उन्नाव]] | [[अन्नू टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मोहनलालगंज लोकसभा मतदारसंघ|मोहनलालगंज]] | [[सुशीला सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[लखनौ लोकसभा मतदारसंघ|लखनौ]] | [[लालजी टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[राय बरेली लोकसभा मतदारसंघ|राय बरेली]] | [[सोनिया गांधी|सोनिया राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[अमेठी लोकसभा मतदारसंघ|अमेठी]] | [[राहुल गांधी|राहुल राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३८ | rowspan="2" |[[सुलतानपूर लोकसभा मतदारसंघ|सुलतानपूर]] | [[संजय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३९ | [[प्रतापगढ लोकसभा मतदारसंघ|प्रतापगढ]] | [[रत्ना सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[फरुखाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरुखाबाद]] | [[सलमान खुर्शीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[इटावा लोकसभा मतदारसंघ|इटावा]] | [[प्रेमदास कठेरिया]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४२ | rowspan="2" |[[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २ मे २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री|उत्तर प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[डिंपल यादव|डिंपल अखिलेश यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (बिनविरोध निवडून आल्या) |- | ४३ | [[कानपूर लोकसभा मतदारसंघ|कानपूर]] | [[श्रीप्रकाश जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४४ | [[अकबरपूर लोकसभा मतदारसंघ|अकबरपूर]] | [[राजाराम पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[जलाउन लोकसभा मतदारसंघ|जलाउन]] | [[घनश्याम देशराज अनुरागी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[झांसी लोकसभा मतदारसंघ|झांसी]] | [[प्रदीप विष्णू जैन आदित्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[विजय बहादुर सिंह]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[बांदा लोकसभा मतदारसंघ|बांदा]] | [[आर.के. सिंग पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४९ | [[फतेहपूर लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर]] | [[राकेश सचन]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५० | [[कौशंबी लोकसभा मतदारसंघ|कौशांबी]] | [[शैलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५१ | [[फूलपूर लोकसभा मतदारसंघ|फूलपूर]] | [[कपिल मुनी कावडिया]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५२ | [[अलाहाबाद लोकसभा मतदारसंघ|अलाहाबाद]] | [[कुंवर रेवती रमन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५३ | [[बाराबंकी लोकसभा मतदारसंघ|बाराबंकी]] | [[पन्नालाल पुनिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५४ | [[फैझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फैझाबाद]] | [[निर्मल खत्री]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५५ | [[आंबेडकर नगर लोकसभा मतदारसंघ|आंबेडकर नगर]] | [[राकेश जगमोगन पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५६ | [[बहराईच लोकसभा मतदारसंघ|बहराईच]] | [[कमल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५७ | rowspan="2" |[[कैसरगंज लोकसभा मतदारसंघ|कैसरगंज]] | [[ब्रिज भूषण शरण सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५८ | [[श्रावस्ती लोकसभा मतदारसंघ|श्रावस्ती]] | [[विनय कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५९ | [[गोंडा लोकसभा मतदारसंघ|गोंडा]] | [[बेनी प्रसाद वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |६० | rowspan="2" |[[डोमारियागंज लोकसभा मतदारसंघ|डोमारियागंज]] | [[जगदंबिका पाल|ॲड. जगदंबिका सुर्यबक्ष पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६१ | [[बस्ती लोकसभा मतदारसंघ|बस्ती]] | [[अरविंद कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६२ | [[संत कबीर नगर लोकसभा मतदारसंघ|संत कबीर नगर]] | [[भीष्म शंकर तिवारी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६३ | [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[हर्षवर्धन (भारतीय राजकारणी, १९४७—२०१६)|हर्षवर्धन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६४ | [[गोरखपूर लोकसभा मतदारसंघ|गोरखपूर]] | [[योगी आदित्यनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६५ | [[कुशी नगर लोकसभा मतदारसंघ|कुशी नगर]] | [[रणजित प्रताप नारायण सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६६ | [[देवरिया लोकसभा मतदारसंघ|देवरिया]] | [[गोरख प्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६७ | [[बांसगांव लोकसभा मतदारसंघ|बांसगांव]] | [[कमलेश पासवान|कमलेश ओमप्रकाश पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६८ | [[लालगंज लोकसभा मतदारसंघ|लालगंज]] | [[बली राम]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६९ | [[आझमगढ लोकसभा मतदारसंघ|आझमगढ]] | [[रमाकांत यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७० | [[घोसी लोकसभा मतदारसंघ|घोसी]] | [[दारा सिंह चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७१ | [[सलीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|सलीमपूर]] | [[रमाशंकर राजभर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७२ | [[बलिया लोकसभा मतदारसंघ|बलिया]] | [[नीरज शेखर]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७३ | [[जौनपूर लोकसभा मतदारसंघ|जौनपूर]] | [[धनंजय सिंह चंदेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७४ | [[मछलीशहर लोकसभा मतदारसंघ|मछलीशहर]] | [[तुफानी सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७५ | [[गाझीपूर लोकसभा मतदारसंघ|गाझीपूर]] | [[राधे मोहन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७६ | [[चंदौली लोकसभा मतदारसंघ|चंदौली]] | [[रामकिशुन गंजी प्रसाद]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७७ | [[वाराणसी लोकसभा मतदारसंघ|वाराणसी]] | [[मुरलीमनोहर जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७८ | [[भदोही लोकसभा मतदारसंघ|भदोही]] | [[गोरखनाथ पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७९ | [[मिर्झापूर लोकसभा मतदारसंघ|मिर्झापूर]] | [[बाल कुमार पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८० | [[रॉबर्ट्सगंज लोकसभा मतदारसंघ|रॉबर्ट्सगंज]] | [[पकौरी लाल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===उत्तराखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तरांचल|<span style="color:white;">'''उत्तरांचल'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[तेहरी गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|तेहरी-गढवाल]] | [[विजय बहुगुणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री|उत्तराखंडच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २ | [[गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|गढवाल]] | [[सतपाल महाराज]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अलमोडा लोकसभा मतदारसंघ|अलमोडा]] | [[प्रदीप तमटा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नैनिताल-उधमसिंह नगर लोकसभा मतदारसंघ|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] | [[के.सी. सिंग बाबा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[हरिद्वार लोकसभा मतदारसंघ|हरिद्वार]] | [[हरीश रावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पश्चिम बंगाल=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पश्चिम बंगाल|<span style="color:white;">'''पश्चिम बंगाल'''</span>]] |- | १ | [[कूच बिहार लोकसभा मतदारसंघ|कूच बिहार]] | [[निपेंद्रनाथ रॉय]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[अलिपूरदुआर्स लोकसभा मतदारसंघ|अलिपूरद्वार]] | [[मनोहर तिर्के]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३ | [[जलपाईगुडी लोकसभा मतदारसंघ|जलपाईगुडी]] | [[महेंद्र कुमार रॉय]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[दार्जीलिंग लोकसभा मतदारसंघ|दार्जीलिंग]] | [[जसवंतसिंग|मेजर (नि.) जसवंत सरदार सिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[रायगंज लोकसभा मतदारसंघ|रायगंज]] | [[दीपा दासमुन्शी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[बालुरघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालुरघाट]] | [[प्रसंत कुमार मजुमदार]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ७ | [[मालदा उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|मालदा उत्तर]] | [[मौसम नूर|मौसम बेनझीर नूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[मालदा दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|मालदा दक्षिण]] | [[अबू हसम खान चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जंगीपूर लोकसभा मतदारसंघ|जंगीपूर]] | [[प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[भारताचे राष्ट्रपती|भारताच्या राष्ट्रपतीपदावर]] निवड) |- | [[अभिजीत मुखर्जी|अभिजीत प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[बहरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बहरामपूर]] | [[अधिर रंजन चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[मुर्शिदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मुर्शिदाबाद]] | [[अब्दुल मन्नान होसेन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[कृष्णनगर लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णनगर]] | [[तापस पॉल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[राणाघाट लोकसभा मतदारसंघ|राणाघाट]] | [[सुचारु रंजन हलदर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बनगांव लोकसभा मतदारसंघ|बनगांव]] | [[गोबिंद चंद्र नस्कर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[बराकपूर लोकसभा मतदारसंघ|बराकपूर]] | [[दिनेश त्रिवेदी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[दम दम लोकसभा मतदारसंघ|दम दम]] | [[सौगाता रॉय|ॲड. सौगाता रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारासात लोकसभा मतदारसंघ|बारासात]] | [[ककली घोष दस्तीदार|डॉ. ककली सुदर्शन घोष दस्तीदार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[बशीरहाट लोकसभा मतदारसंघ|बशीरहाट]] | [[हाजी नुरुल इस्लाम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[जयनगर लोकसभा मतदारसंघ|जयनगर]] | [[तरुण मोंडल]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[मथुरापूर लोकसभा मतदारसंघ|मथुरापूर]] | [[चौधरी मोहन जतुआ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२१ | rowspan="2" |[[डायमंड हार्बर लोकसभा मतदारसंघ|डायमंड हार्बर]] | [[सोमेंद्रनाथ मित्र]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ जानेवारी २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''२८ जानेवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २२ | [[जादवपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाधवपूर]] | [[कबीर सुमन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[कोलकाता दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कोलकाता]] | [[ममता बॅनर्जी|डॉ. ममता प्रोमिलेश्वर बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ ऑक्टोबर २०११ रोजी राजीनामा ([[पश्चिम बंगालचे मुख्यमंत्री|पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[सुब्राता बक्षी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[कोलकाता उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कोलकाता]] | [[सुदीप बंदोपाध्याय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२५ | rowspan="2" |[[हावरा लोकसभा मतदारसंघ|हावडा]] | [[अंबिका बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ एप्रिल २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रसून बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २६ | [[उलुबेरिया लोकसभा मतदारसंघ|उलुबेरिया]] | [[सुलतान अहमद]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[सेरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|सेरामपूर]] | [[कल्याण बॅनर्जी|ॲड. कल्याण बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[हूगळी लोकसभा मतदारसंघ|हूगळी]] | [[रत्ना डे]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[आरामबाग लोकसभा मतदारसंघ|आरामबाग]] | [[शक्ती मोहन मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३० | [[तामलुक लोकसभा मतदारसंघ|तामलुक]] | [[शुभेंदु अधिकारी|शुभेंदु शिशिर अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[कांती लोकसभा मतदारसंघ|कांती]] | [[शिशिरकुमार अधिकारी|शिशिर केनाराम अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[घटाल लोकसभा मतदारसंघ|घटाल]] | [[गुरुदास दासगुप्ता]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३३ | [[झारग्राम लोकसभा मतदारसंघ|झारग्राम]] | [[पुलीन बिहारी बस्के]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मेदिनीपूर लोकसभा मतदारसंघ|मेदिनीपूर]] | [[प्रबोध पांडा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३५ | [[पुरुलिया लोकसभा मतदारसंघ|पुरुलिया]] | [[नरहरी महातो]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३६ | [[बांकुरा लोकसभा मतदारसंघ|बांकुरा]] | [[बसुदेव आचार्य]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३७ | [[बिश्नुपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिश्नुपूर]] | [[सुश्मिता बाउडी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[बर्धमान-पूर्ब लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-पूर्ब]] | [[अनुप कुमार साहा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३९ | [[बर्धमान-दुर्गापूर लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-दुर्गापूर]] | [[शेख सैदुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४० | [[आसनसोल लोकसभा मतदारसंघ|आसनसोल]] | [[बन्सा गोपाळ चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४१ | [[बोलपूर लोकसभा मतदारसंघ|बोलपूर]] | [[रामचंद्र डोम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४२ | [[बीरभूम लोकसभा मतदारसंघ|बीरभूम]] | [[शताब्दी रॉय|शताब्दी मृगांक बॅनर्जी-रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नामनिर्देशित=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| <span style="color:white;">'''आंग्ल-भारतीय नामनिर्देशित'''</span> |- | १ | [[इनग्रीड मॅकलिओड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[चार्ल्स डियाझ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} == हे सुद्धा पहा == [[पंधरावी लोकसभा]] ==नोंदी== {{reflist|group=n}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख]] 5wfnfu6kl9d39r6bp2undb7kuktzxo1 2687803 2687781 2026-06-05T16:15:40Z Aditya tamhankar 80177 /* छत्तीसगढ */ 2687803 wikitext text/x-wiki [[२००९ लोकसभा निवडणुका|२००९ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[पंधरावी लोकसभा|१५व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[नगरकुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|नगरकुर्नूल]] | [[मुंडा जगन्नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[नालगोंडा लोकसभा मतदारसंघ|नालगोंडा]] | [[गुता सुकेंदर रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[भोंगीर लोकसभा मतदारसंघ|भोंगीर]] | [[कोमाटीरेड्डी राज गोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वारंगल लोकसभा मतदारसंघ|वरंगळ]] | [[राजैया सिरिसिला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[महबुबाबाद लोकसभा मतदारसंघ|महबुबाबाद]] | [[पी. बलराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[खम्मम लोकसभा मतदारसंघ|खम्मम]] | [[नमा नागेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[किशोरचंद्र सूर्यनारायण देव वेरीचेरला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[किल्ली कृपा रानी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[झांसी लक्ष्मी बोत्चा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[दग्गुबाती पुरंदेश्वरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[सब्बम हरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[एम.एम. पल्लमराजू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[जी.व्ही. हर्ष कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[अरुण कुमार वुंदावल्ली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[बापीराजू कनुमुरू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[कावुरी सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |१८ | rowspan="2" |[[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[लगडपती राजगोपाळ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १९ फेब्रुवारी २०१४ रोजी राजीनामा (राजकारणातून निवृत्ती घेतली) |- | colspan="6" align="center"|''१९ फेब्रुवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १९ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[रायपती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[मोडुगुला वेणुगोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २१ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बपतला]] | [[पनाबाका लक्ष्मी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[मगुंटा श्रीनिवासुलू रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[कोटला जय सूर्य प्रकाश रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[अनंता वेंकटरामी रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्तप्पा निमाला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २९ नोव्हेंबर २०१० रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (नवा पक्ष स्थापून पुन्हा निवडून आले) |- | rowspan="2" |२८ | rowspan="2" |[[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ फेब्रुवारी २०१२ रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १५ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (वाय.एस.आर. चे उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | २९ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[चिंता मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[साईप्रताप अण्णय्यागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३२ | [[आदिलाबाद लोकसभा मतदारसंघ|आदिलाबाद]] | [[रमेश राठोड]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३३ | [[पेड्डापल्ले लोकसभा मतदारसंघ|पेद्दापल्ले]] | [[जी. विवेकानंद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[करीमनगर लोकसभा मतदारसंघ|करीमनगर]] | [[पूनम प्रभाकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[निझामाबाद लोकसभा मतदारसंघ|निझामाबाद]] | [[मधु यक्षी गौड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[झहीराबाद लोकसभा मतदारसंघ|झहीराबाद]] | [[सुरेश कुमार शेतकर|सुरेश शिवराव शेतकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[मेडक लोकसभा मतदारसंघ|मेडक]] | [[एम. विजयाशांती]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३८ | [[मलकजगिरी लोकसभा मतदारसंघ|मलकजगिरी]] | [[सर्वे सत्यनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[सिकंदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|सिकंदराबाद]] | [[एम. अंजन कुमार यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[हैदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|हैदराबाद]] | [[असदुद्दीन ओवैसी]] | style="background-color: {{ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन/meta/color}}" | | [[ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन|अखिल भारतीय मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४१ | [[चेवेल्ला लोकसभा मतदारसंघ|चेवेल्ला]] | [[जयपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[महबुबनगर लोकसभा मतदारसंघ|महबुबनगर]] | [[के. चंद्रशेखर राव]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[तकम संजोय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनोंग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[ललित मोहन सुक्लबैद्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[कबींद्र पुरकायस्थ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[संसुमा खुंगगूर ब्विस्वमुथियरी]] | style="background-color: {{बोडोलँड पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[बोडोलँड पीपल्स फ्रंट]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[ईस्माइल हुसैन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[विजय चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[जोसेफ टोप्पो]] | style="background-color: {{आसाम गण परिषद/meta/color}}" | | [[आसाम गण परिषद]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[दीप गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[बिजोय कृष्ण हांडीक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[पवनसिंग घटोवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[राणी नाराह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[बैद्यनाथ प्रसाद माहतो]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[अर्जुन रे]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकूमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[मंगनीलाल मंडल]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[विश्व मोहन कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[प्रदीप कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[निखिल कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[उदय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[शरद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[जयनारायणप्रसाद निषाद]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[रघुवंश प्रसाद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[पुर्णमासी राम]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१९ | rowspan="2" |[[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[उमा शंकर सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९४०)|उमा शंकर सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ जानेवारी २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रभूनाथ सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[लालु प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम सुंदर दास]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[अश्वमेध देवी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[महेश्वर हजारी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[मोनझीर हसन]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[दिनेश चंद्र यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[सय्यद शाहनवाझ हुसेन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[दिग्विजय सुरेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ जून २०१० रोजी निधन |- | [[पुतुल कुमारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ नोव्हेंबर २०१० रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[ललन सिंह|राजीव रंजन (लल्लन सिंह)]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[रंजन प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[मीना सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[जगद नंद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[मीरा कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[महाबली सिंग]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३६ | rowspan="2" |[[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[जगदीश शर्मा]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[भूदेव चौधरी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[पवनकुमार बन्सल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[मुरारीलाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''४ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला देवी पटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[चरणदास महंत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[दिलिपसिंह जुदेव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १४ ऑगस्ट २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१४ ऑगस्ट २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[मधुसुदन यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[सरोज पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१० | rowspan="2" |[[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १० मार्च २०११ रोजी निधन |- | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[सोहन पोताई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[फ्रान्सिस्को सार्डिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[पूनमबेन वेलजीभाई जाट]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[मुकेशकुमार भैरवदानजी गढवी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ मार्च २०१३ रोजी निधन |- | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[जगदीश ठाकोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[महेंद्रसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[हरिन पाठक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[सोमाभाई गांडालाल कोळी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[कुवरजीभाई मोहनभाई बावळिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[गुजरात विधानसभा|गुजरात विधानसभेत]] निवडून गेले) |- | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (गुजरात विधानसभेत आमदारकीचा राजीनामा देऊन भाजप उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[विक्रमभाई अर्जनभाई मादम आहिर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[दिनुभाई बोघाभाई सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई काछडिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[राजेंद्रसिंह घनश्यामसिंह राणा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[भरतभाई माधवसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[दिनशा पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[प्रभा किशोर तावियाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[बाळकृष्ण खंडेराव शुक्ला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[तुषारभाई अमरसिंहभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[किशनभाई वेस्ताभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[शैलजा कुमारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[नवीन जिंदल|नवीन ओमप्रकाश जिंदल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[अशोक तनवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[भजनलाल]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ३ जून २०११ रोजी निधन |- | [[कुलदीप बिष्णोई]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १७ ऑक्टोबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अरविंद कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[जितेंद्र सिंह मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[श्रुती चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[अवतार सिंग भडाना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[राजन सुशांत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[वीरभद्र सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[हिमाचल प्रदेशचे मुख्यमंत्री|हिमाचल प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[प्रतिभा सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[शरिफुद्दिन शारीक]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[फारुख अब्दुल्ला]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मिर्झा मेहबूब बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[हाजी गुलाम हसन खान]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[चौधरी लाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[मदनलाल शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[देवीधन बेसरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[इंदर सिंग नामधारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[बाबुलाल मरांडी]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[सुबोध कांत सहाय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[अर्जुन मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २६ फेब्रुवारी २०११ रोजी राजीनामा ([[झारखंडचे मुख्यमंत्री|झारखंडच्या मुख्यमंत्री]]पदावर निवड) |- | [[अजॉय कुमार]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ४ जुलै २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[मधु कोडा]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[कामेश्वर बैठा]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[यशवंत सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===कर्नाटक=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[कर्नाटक|<span style="color:white;">'''कर्नाटक'''</span>]] |- | १ | [[चिक्कोडी लोकसभा मतदारसंघ|चिक्कोडी]] | [[रामेश्वर विश्वनाथ कट्टी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बेळगांव लोकसभा मतदारसंघ|बेळगांव]] | [[सुरेश अंगडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[बागलकोट लोकसभा मतदारसंघ|बागलकोट]] | [[पी.सी. गड्डीगौडार|ॲड. पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगौडार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विजापूर लोकसभा मतदारसंघ|विजापूर]] | [[रमेश जिगाजीनागी|रमेश चंदप्पा जिगाजीनागी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[गुलबर्गा लोकसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा]] | [[मल्लिकार्जुन खरगे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[रायचूर लोकसभा मतदारसंघ|रायचूर]] | [[सन्ना पकिरप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[बीदर लोकसभा मतदारसंघ|बीदर]] | [[एन. धरम सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[कोप्पळ लोकसभा मतदारसंघ|कोप्पळ]] | [[शिवरामगौडा शिवनगौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी]] | [[जे. शांता]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[हावेरी लोकसभा मतदारसंघ|हावेरी]] | [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[धारवाड लोकसभा मतदारसंघ|धारवाड]] | [[प्रल्हाद जोशी|प्रल्हाद व्येंकटेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[उत्तर कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कन्नड]] | [[अनंत कुमार हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दावणगेरे लोकसभा मतदारसंघ|दावणगेरे]] | [[जी.एम. सिद्देश्वर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[शिमोगा लोकसभा मतदारसंघ|शिमोगा]] | [[बी.वाय. राघवेन्द्र|बुक्कणेरे येडियुरप्पा राघवेंद्र]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[उडुपी चिकमगळूर लोकसभा मतदारसंघ|उडुपी चिकमगळूर]] | [[सदानंद गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २९ डिसेंबर २०११ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटकचे मुख्यमंत्री|कर्नाटकच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[के. जयप्रकाश हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ मार्च २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १६ | [[हासन लोकसभा मतदारसंघ|हासन]] | [[एच.डी. देवे गौडा|हरदनहळ्ळी दोड्डेगौडा देवेगौडा]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[दक्षिण कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कन्नड]] | [[नलिन कुमार कटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[चित्रदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|चित्रदुर्ग]] | [[जनार्दन स्वामी (भारतीय राजकारणी)|जनार्दन स्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[तुमकुर लोकसभा मतदारसंघ|तुमकुर]] | [[जी.एस. बसवराज]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[मंड्या लोकसभा मतदारसंघ|मंड्या]] | [[एन. चालुवराय स्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[रम्या (अभिनेत्री)|रम्या दिव्या स्पंदन]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैसुरू लोकसभा मतदारसंघ|मैसुरू]] | [[अडागुर एच. विश्वनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[चामराजनगर लोकसभा मतदारसंघ|चामराजनगर]] | [[रंगास्वामी ध्रुवनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[बंगळूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर ग्रामीण]] | [[एच.डी. कुमारस्वामी|हरदनहळ्ळी देवेगौडा कुमारस्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[डी.के. सुरेश]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[बंगळूर उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर बंगळूर]] | [[डी.बी. चंद्रे गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बंगळूर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य बंगळूर]] | [[पी.सी. मोहन|पी. चिक्कामुनी मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण बंगळूर]] | [[अनंत कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[चिकबळ्ळापूर लोकसभा मतदारसंघ|चिकबळ्ळापूर]] | [[एम. वीरप्पा मोइली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[कोलार लोकसभा मतदारसंघ|कोलार]] | [[के.एच. मुनियप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===केरळ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[केरळ|<span style="color:white;">'''केरळ'''</span>]] |- | १ | [[कासारगोड लोकसभा मतदारसंघ|कासरगोड]] | [[पी. करुणाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[कण्णुर लोकसभा मतदारसंघ|कण्णुर]] | [[के. सुधाकरन|ॲड. कुंभकुडी रमुन्नी सुधाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[वटकरा लोकसभा मतदारसंघ|वटकरा]] | [[मुलापल्ली रामचंद्रन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वायनाड लोकसभा मतदारसंघ|वायनाड]] | [[एम.आय. शनवास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[कोळिकोड लोकसभा मतदारसंघ|कोळिकोड]] | [[एम.के. राघवन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मलप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|मलप्पुरम]] | [[एडाप्पकत अहमद]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[पोन्नानी लोकसभा मतदारसंघ|पोन्नानी]] | [[ई.टी. मुहम्मद बशीर]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[पलक्कड लोकसभा मतदारसंघ|पलक्कड]] | [[एम.बी. राजेश]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ९ | [[अलातुर लोकसभा मतदारसंघ|अलातुर]] | [[पी.के. बिजू]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १० | [[त्रिशूर लोकसभा मतदारसंघ|त्रिशूर]] | [[पी.सी. चाको]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[चलाकुडी लोकसभा मतदारसंघ|चलाकुडी]] | [[के.पी. धनापालन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[एर्नाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|एर्नाकुलम]] | [[के.व्ही. थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[इडुक्की लोकसभा मतदारसंघ|इडुक्की]] | [[पी.टी थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[कोट्टायम लोकसभा मतदारसंघ|कोट्टायम]] | [[जोस के. मणी]] | style="background-color: {{केरळ काँग्रेस (मणी)/meta/color}}" | | [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलप्पुळा लोकसभा मतदारसंघ|अलप्पुळा]] | [[के.सी. वेणूगोपाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[मावेलीकरा लोकसभा मतदारसंघ|मावेलीकरा]] | [[कोडीकुन्निल सुरेश|ॲड. सुरेश कुंजन कोडीकुन्निल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[पतनमतिट्टा लोकसभा मतदारसंघ|पतनमतिट्टा]] | [[अँटो अँटनी|ॲड. अँटो कुरुविल्ला अँटनी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[कोल्लम लोकसभा मतदारसंघ|कोल्लम]] | [[एन. पीथंबरा कुरुप]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[अट्टिंगल लोकसभा मतदारसंघ|अट्टिंगल]] | [[अनिरुधन संपत]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २० | [[तिरुवनंतपुरम लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवनंतपुरम]] | [[शशी थरूर|डॉ. शशी चंद्रशेखर थरूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===लक्षद्वीप=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[लक्षद्वीप|<span style="color:white;">'''लक्षद्वीप'''</span>]] |- | १ | [[लक्षद्वीप लोकसभा मतदारसंघ|लक्षद्वीप]] | [[मोहम्मद हम्दुल्ला सईद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मध्य प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मध्य प्रदेश|<span style="color:white;">'''मध्य प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[मोरेना लोकसभा मतदारसंघ|मोरेना]] | [[नरेंद्र सिंह तोमर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[भिंड लोकसभा मतदारसंघ|भिंड]] | [[अशोक छविराम अरगल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३ | rowspan="2" |[[ग्वाल्हेर लोकसभा मतदारसंघ|ग्वाल्हेर]] | [[यशोधराराजे शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४ | [[गुना लोकसभा मतदारसंघ|गुना]] | [[ज्योतिरादित्य शिंदे|महाराज ज्योतिरादित्य माधवराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[सागर लोकसभा मतदारसंघ|सागर]] | [[भूपेंद्र सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९६०)|भूपेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[तिकमगढ लोकसभा मतदारसंघ|तिकमगढ]] | [[वीरेंद्र कुमार खटीक|डॉ. वीरेंद्र कुमार खटीक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दामोह लोकसभा मतदारसंघ|दामोह]] | [[शिवराज सिंह लोधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[खजुराहो लोकसभा मतदारसंघ|खजुराहो]] | [[जीतेंद्र सिंह बुंदेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सतना लोकसभा मतदारसंघ|सतना]] | [[गणेश सिंह|गणेश कमलभान सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[रेवा लोकसभा मतदारसंघ|रेवा]] | [[देवराज सिंह पटेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[सिधी लोकसभा मतदारसंघ|सिधी]] | [[गोविंद प्रसाद मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[शाहडोल लोकसभा मतदारसंघ|शाहडोल]] | [[राजेश नंदिनी सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|जबलपूर]] | [[राकेश सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[मंडला लोकसभा मतदारसंघ|मंडला]] | [[बसोरी सिंह मसराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[बालाघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालाघाट]] | [[के.डी. देशमुख]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १२ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१२ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १६ | [[छिंदवाडा लोकसभा मतदारसंघ|छिंदवाडा]] | [[कमल नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१७ | rowspan="2" |[[होशंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|होशंगाबाद]] | [[उदय प्रताप सिंह इंदोलिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१० डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १८ | [[विदिशा लोकसभा मतदारसंघ|विदिशा]] | [[सुषमा स्वराज|सुषमा स्वराज कौशल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[भोपाळ लोकसभा मतदारसंघ|भोपाळ]] | [[कैलाश चंद्र जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[राजगढ लोकसभा मतदारसंघ|राजगढ]] | [[नारायणसिंह अंबलाबे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[देवास लोकसभा मतदारसंघ|देवास]] | [[सज्जन सिंह वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[उज्जैन लोकसभा मतदारसंघ|उज्जैन]] | [[प्रेमचंद गुड्डू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[मंदसौर लोकसभा मतदारसंघ|मंदसौर]] | [[मीनाक्षी नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[रतलाम लोकसभा मतदारसंघ|रतलाम]] | [[कांतीलाल भुरिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[धार लोकसभा मतदारसंघ|धार]] | [[गजेंद्रसिंह राजूखेडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[इंदूर लोकसभा मतदारसंघ|इंदूर]] | [[सुमित्रा महाजन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[खरगोन लोकसभा मतदारसंघ|खरगोन]] | [[माखनसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २८ | [[खंडवा लोकसभा मतदारसंघ|खंडवा]] | [[अरुण सुभाषचंद्र यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[बेतुल लोकसभा मतदारसंघ|बेतुल]] | [[ज्योती धुर्वे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===महाराष्ट्र=== {| class="wikitable sortable sticky-header" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[महाराष्ट्र|<span style="color:white;">'''महाराष्ट्र'''</span>]] |- | १ | [[नंदुरबार लोकसभा मतदारसंघ|नंदुरबार]] | [[माणिकराव होदल्या गावित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[धुळे लोकसभा मतदारसंघ|धुळे]] | [[प्रताप नारायण सोनवणे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जळगाव लोकसभा मतदारसंघ|जळगाव]] | [[ए.टी. नाना पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[रावेर लोकसभा मतदारसंघ|रावेर]] | [[हरीभाऊ माधव जावळे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बुलढाणा लोकसभा मतदारसंघ|बुलढाणा]] | [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[अकोला लोकसभा मतदारसंघ|अकोला]] | [[संजय शामराव धोत्रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमरावती लोकसभा मतदारसंघ|अमरावती]] | [[आनंदराव विठोबा अडसूळ]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[वर्धा लोकसभा मतदारसंघ|वर्धा]] | [[दत्ता मेघे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[रामटेक लोकसभा मतदारसंघ|रामटेक]] | [[मुकुल वासनिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[नागपूर लोकसभा मतदारसंघ|नागपूर]] | [[विलास बाबुराव मुत्तेमवार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[भंडारा-गोंदिया लोकसभा मतदारसंघ|भंडारा-गोंदिया]] | [[प्रफुल्ल पटेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[गडचिरोली-चिमूर लोकसभा मतदारसंघ|गडचिरोली-चिमूर]] | [[मारोतराव सैनुजी कोवासे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[चंद्रपूर लोकसभा मतदारसंघ|चंद्रपूर]] | [[हंसराज गंगाराम अहिर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[यवतमाळ-वाशिम लोकसभा मतदारसंघ|यवतमाळ-वाशिम]] | [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[हिंगोली लोकसभा मतदारसंघ|हिंगोली]] | [[सुभाष बापुराव वानखेडे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[नांदेड लोकसभा मतदारसंघ|नांदेड]] | [[भास्करराव खतगावकर पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[परभणी लोकसभा मतदारसंघ|परभणी]] | [[गणेश दुधगांवकर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[जालना लोकसभा मतदारसंघ|जालना]] | [[रावसाहेब दादाराव दानवेपाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[औरंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[चंद्रकांत भाऊराव खैरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[दिंडोरी लोकसभा मतदारसंघ|दिंडोरी]] | [[हरीशचंद्र देवराम चव्हाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[नाशिक लोकसभा मतदारसंघ|नाशिक]] | [[समीर भुजबळ]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[पालघर लोकसभा मतदारसंघ|पालघर]] | [[बलिराम सुकुर जाधव]] | style="background-color: {{बहुजन विकास आघाडी/meta/color}}" | | [[बहुजन विकास आघाडी]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिवंडी लोकसभा मतदारसंघ|भिवंडी]] | [[सुरेश काशीनाथ तावरे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२४ | rowspan="2" |[[कल्याण लोकसभा मतदारसंघ|कल्याण]] | [[आनंद प्रकाश परांजपे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २५ | [[ठाणे लोकसभा मतदारसंघ|ठाणे]] | [[संजीव गणेश नाईक]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[मुंबई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर मुंबई]] | [[संजय ब्रिजकिशोरलाल निरुपम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[मुंबई वायव्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम मुंबई]] | [[गुरुदास कामत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंबई ईशान्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व मुंबई]] | [[संजय दिना पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[मुंबई उत्तर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-मध्य मुंबई]] | [[प्रिया सुनील दत्त]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[मुंबई दक्षिण मध्य लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण-मध्य मुंबई]] | [[एकनाथ महादेव गायकवाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[मुंबई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण मुंबई]] | [[मिलिंद मुरली देवडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[रायगड लोकसभा मतदारसंघ|रायगड]] | [[अनंत गंगाराम गीते]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[मावळ लोकसभा मतदारसंघ|मावळ]] | [[गजानन बाबर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[पुणे लोकसभा मतदारसंघ|पुणे]] | [[सुरेश कलमाडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[बारामती लोकसभा मतदारसंघ|बारामती]] | [[सुप्रिया सुळे|सुप्रिया सदानंद सुळे]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[शिरुर लोकसभा मतदारसंघ|शिरुर]] | [[शिवाजी अढळराव पाटील]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[अहमदनगर लोकसभा मतदारसंघ|अहमदनगर]] | [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[शिर्डी लोकसभा मतदारसंघ|शिर्डी]] | [[भाऊसाहेब राजाराम वाकचौरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[बीड लोकसभा मतदारसंघ|बीड]] | [[गोपीनाथ पांडुरंग मुंडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[उस्मानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|उस्मानाबाद]] | [[पद्मसिंह बाजीराव पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[लातूर लोकसभा मतदारसंघ|लातूर]] | [[जयवंत गंगाराम आवळे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[सोलापूर लोकसभा मतदारसंघ|सोलापूर]] | [[सुशीलकुमार संभाजीराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४३ | rowspan="2" |[[माढा लोकसभा मतदारसंघ|माढा]] | [[शरद गोविंदराव पवार]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४४ | [[सांगली लोकसभा मतदारसंघ|सांगली]] | [[प्रतीक प्रकाशबापू पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[सातारा लोकसभा मतदारसंघ|सातारा]] | [[उदयनराजे भोसले|श्रीमंत छत्रपती उदयनराजे प्रतापसिंहराजे भोसले]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] | [[निलेश नारायण राणे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघ|कोल्हापूर]] | [[सदाशिवराव दादोबा मंडलिक]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[हातकणंगले लोकसभा मतदारसंघ|हातकणंगले]] | [[राजु शेट्टी|राजु देवप्पा शेट्टी]] | style="background-color: {{स्वाभिमानी पक्ष/meta/color}}" | | [[स्वाभिमानी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मणिपूर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मणिपूर|<span style="color:white;">'''मणिपूर'''</span>]] |- | १ | [[आंतर मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|आंतर मणिपूर]] | [[थॉकचॉम मैन्या]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बाह्य मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|बाह्य मणिपूर]] | [[थांग्सो बैते]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मेघालय=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मेघालय|<span style="color:white;">'''मेघालय'''</span>]] |- | १ | [[शिलॉंग लोकसभा मतदारसंघ|शिलॉंग]] | [[व्हिन्सेंट पाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[तुरा लोकसभा मतदारसंघ|तुरा]] | [[अगाथा संगमा]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मिझोरम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मिझोरम|<span style="color:white;">'''मिझोरम'''</span>]] |- | १ | [[मिझोरम लोकसभा मतदारसंघ|मिझोरम]] | [[सी.एल. रुआला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नागालँड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[नागालँड|<span style="color:white;">'''नागालँड'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[नागालँड लोकसभा मतदारसंघ|नागालँड]] | [[सी.एम. चँग]] | style="background-color: {{नागा पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[नागालँड पीपल्स फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ सप्टेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[नागालँड विधानसभा|नागालँड विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''२१ सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |} ===राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दिल्ली|<span style="color:white;">'''राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली'''</span>]] |- | १ | [[चांदनी चौक लोकसभा मतदारसंघ|चांदनी चौक]] | [[कपिल सिब्बल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[ईशान्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व दिल्ली]] | [[जय प्रकाश अगरवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व दिल्ली]] | [[संदीप दिक्षित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नवी दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|नवी दिल्ली]] | [[अजय माकन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[वायव्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम दिल्ली]] | [[कृष्णा तीरथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[पश्चिम दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम दिल्ली]] | [[महाबल मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[दक्षिण दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण दिल्ली]] | [[रमेश कुमार (भारतीय राजकारणी)|रमेश रघुनाथ सिंह कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===ओडिशा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[ओडिशा|<span style="color:white;">'''ओडिशा'''</span>]] |- | १ | [[बारगढ लोकसभा मतदारसंघ|बारगढ]] | [[संजय कृपासिंधू भोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २ | [[सुंदरगढ लोकसभा मतदारसंघ|सुंदरगढ]] | [[हेमानंद बिस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ३ | [[संबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|संबलपूर]] | [[अमरनाथ प्रधान]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ४ | [[केओंझार लोकसभा मतदारसंघ|केओंझार]] | [[यशबंत नारायण सिंह लगुरी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ५ | [[मयूरभंज लोकसभा मतदारसंघ|मयूरभंज]] | [[लक्ष्मण तुडू]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ६ | [[बालासोर लोकसभा मतदारसंघ|बालेश्वर]] | [[श्रीकांत जेना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ७ | [[भद्रक लोकसभा मतदारसंघ|भद्रक]] | [[अर्जुन चरण सेठी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ८ | [[जाजपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाजपूर]] | [[मोहन जेना]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ९ | [[धेनकनाल लोकसभा मतदारसंघ|धेनकनाल]] | [[तथागत सत्पथी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १० | [[बोलनगीर लोकसभा मतदारसंघ|बोलनगीर]] | [[कालिकेश सिंह देव]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ११ | [[कालाहांडी लोकसभा मतदारसंघ|कालाहांडी]] | [[भक्त चरण दास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १२ | [[नबरंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|नबरंगपूर]] | [[प्रदीप कुमार माझी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १३ | [[कंधमाल लोकसभा मतदारसंघ|कंधमाल]] | [[रुद्र मधहब रे]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १४ | [[कटक लोकसभा मतदारसंघ|कटक]] | [[भर्तूहरी माहताब]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १५ | [[केंद्रापरा लोकसभा मतदारसंघ|केंद्रापरा]] | [[जय पंडा|बैजयंत जय पंडा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १६ | [[जगतसिंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|जगतसिंगपूर]] | [[बिभू प्रसाद तराई]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १७ | [[पुरी लोकसभा मतदारसंघ|पुरी]] | [[पिनाकी मिश्रा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १८ | [[भुबनेश्वर लोकसभा मतदारसंघ|भुबनेश्वर]] | [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १९ | [[अस्का लोकसभा मतदारसंघ|अस्का]] | [[नित्यानंद प्रधान]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २० | [[बेरहामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बेरहामपूर]] | [[सिद्धांत महापात्र]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २१ | [[कोरापुट लोकसभा मतदारसंघ|कोरापुट]] | [[जयराम पंगी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |} ===पुद्दुचेरी=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पुद्दुचेरी|<span style="color:white;">'''पुद्दुचेरी'''</span>]] |- | १ | [[पुदुच्चेरी लोकसभा मतदारसंघ|पुद्दुचेरी]] | [[व्ही. नारायणसामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पंजाब=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पंजाब|<span style="color:white;">'''पंजाब'''</span>]] |- | १ | [[गुरदासपूर लोकसभा मतदारसंघ|गुरदासपूर]] | [[प्रतापसिंह बाजवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[अमृतसर लोकसभा मतदारसंघ|अमृतसर]] | [[नवजोत सिंग सिद्धू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[खदूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|खदूर साहिब]] | [[रतन सिंह अजनाला]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[जालंधर लोकसभा मतदारसंघ|जालंधर]] | [[मोहिंदर सिंह केपी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[होशियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|होशियारपूर]] | [[संतोष चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[आनंदपूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|आनंदपूर साहिब]] | [[रवनीत सिंग बिट्टू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[लुधियाना लोकसभा मतदारसंघ|लुधियाना]] | [[मनीष तिवारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[फतेहगढ साहिब लोकसभा मतदारसंघ|फतेहगढ साहिब]] | [[सुखदेव सिंह लिब्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[फरीदकोट लोकसभा मतदारसंघ|फरीदकोट]] | [[परमजीत कौर गुलशन]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फिरोझपूर लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझपूर]] | [[शेर सिंह घुबया]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[भटिंडा लोकसभा मतदारसंघ|भटिंडा]] | [[हरसिम्रत कौर बादल]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[संगरुर लोकसभा मतदारसंघ|संगरुर]] | [[विजय इंदर सिंग्ला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[पटियाला लोकसभा मतदारसंघ|पटियाला]] | [[प्रेनीत कौर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===राजस्थान=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[राजस्थान|<span style="color:white;">'''राजस्थान'''</span>]] |- | १ | [[गंगानगर लोकसभा मतदारसंघ|गंगानगर]] | [[भरत राम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बिकानेर लोकसभा मतदारसंघ|बिकानेर]] | [[अर्जुन राम मेघवाल|ॲड. अर्जुनराम लखुराम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[चुरू लोकसभा मतदारसंघ|चुरू]] | [[राम सिंह कासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[झुनझुनु लोकसभा मतदारसंघ|झुनझुनु]] | [[सीसराम ओला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १५ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१५ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५ | [[सिकर लोकसभा मतदारसंघ|सिकर]] | [[महादेव सिंह खंडेला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जयपूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर ग्रामीण]] | [[लालचंद कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[जयपूर लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर]] | [[महेश जोशी (भारतीय राजकारणी, जन्म १९५४)|महेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[अलवर लोकसभा मतदारसंघ|अलवर]] | [[भंवर जितेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[भरतपूर लोकसभा मतदारसंघ|भरतपूर]] | [[रतन सिंह जाटव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[करौली-धौलपूर लोकसभा मतदारसंघ|करौली-धौलपूर]] | [[खिलाडीलाल बैरवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[दौसा लोकसभा मतदारसंघ|दौसा]] | [[किरोडी लाल मीना]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[राजस्थान विधानसभा|राजस्थान विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १२ | [[टोंक-सवाई माधोपूर लोकसभा मतदारसंघ|टोंक-सवाई माधोपूर]] | [[नमो नारायण मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अजमेर लोकसभा मतदारसंघ|अजमेर]] | [[सचिन पायलट]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[नागौर लोकसभा मतदारसंघ|नागौर]] | [[ज्योती मिर्धा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[पाली लोकसभा मतदारसंघ|पाली]] | [[बद्री राम जाखड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[जोधपूर लोकसभा मतदारसंघ|जोधपूर]] | [[चंद्रेश कुमारी कटोच]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारमेर लोकसभा मतदारसंघ|बारमेर]] | [[हरीश चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[जालोर लोकसभा मतदारसंघ|जालोर]] | [[देवजी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[उदयपूर लोकसभा मतदारसंघ|उदयपूर]] | [[रघुवीर सिंह मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[बांसवाडा लोकसभा मतदारसंघ|बांसवाडा]] | [[ताराचंद भगोरा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[चित्तौडगढ लोकसभा मतदारसंघ|चित्तौडगढ]] | [[गिरीजा व्यास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[राजसमंड लोकसभा मतदारसंघ|राजसमंड]] | [[गोपाळ सिंह शेखावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिलवाडा लोकसभा मतदारसंघ|भिलवाडा]] | [[सी.पी. जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कोटा लोकसभा मतदारसंघ|कोटा]] | [[इज्याराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[झालावाड-बरान लोकसभा मतदारसंघ|झालावाड-बरान]] | [[दुष्यंत सिंग|दुष्यंत हेमंत सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===सिक्कीम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[सिक्कीम|<span style="color:white;">'''सिक्कीम'''</span>]] |- | १ | [[सिक्कीम लोकसभा मतदारसंघ|सिक्कीम]] | [[प्रेम दास राय]] | style="background-color: {{सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट/meta/color}}" | | [[सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===तमिळनाडू=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[तमिळनाडू|<span style="color:white;">'''तमिळनाडू'''</span>]] |- | १ | [[तिरुवल्लुर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवल्लुर]] | [[पोन्नुस्वामी वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[चेन्नई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर चेन्नई]] | [[टी.के.एस. एलनगोवन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[चेन्नई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण चेन्नई]] | [[सी. राजेंद्रन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[चेन्नई मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य चेन्नई]] | [[दयानिधी मारन|दयानिधी मुरसोली मारन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[श्रीपेरुंबुदुर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीपेरुंबुदुर]] | [[टी.आर. बालू|थलीकोट्टाई राजतेवर बालू]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[कांचीपुरम लोकसभा मतदारसंघ|कांचीपुरम]] | [[पी. विश्वनाथन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[अरक्कोणम लोकसभा मतदारसंघ|अरक्कोणम]] | [[एस. जगतरक्षणन|स्वामी गण्णु जगतरक्षणन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[वेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|वेल्लोर]] | [[अब्दुल रहमान (तमिळनाडूचे राजकारणी)|अब्दुल रहमान]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[कृष्णगिरी लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णगिरी]] | [[ई.जी. सुगवनम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[धरमपुरी लोकसभा मतदारसंघ|धरमपुरी]] | [[आर. थमरायसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[तिरुवन्नमलै लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवन्नमलै]] | [[दनापल वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[अरानी लोकसभा मतदारसंघ|अरानी]] | [[एम. कृष्णस्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[विलुप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुप्पुरम]] | [[के. मुरुगेसन आनंदन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १४ | [[कल्लाकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लाकुरिची]] | [[अधी शंकर]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | [[एस. सेममलाई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १६ | [[नमक्कल लोकसभा मतदारसंघ|नमक्कल]] | [[एस. गांधीसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[एरोड लोकसभा मतदारसंघ|एरोड]] | [[ए. गणेशमुर्ती]] | style="background-color: {{मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[तिरुप्पूर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुप्पूर]] | [[सी. शिवसामी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १९ | [[निलगिरी लोकसभा मतदारसंघ|निलगिरी]] | [[आंदिमुथू राजा|ॲड. आंदिमुथू राजा]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[कोईंबतूर लोकसभा मतदारसंघ|कोईंबतूर]] | [[पी.आर. नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २१ | [[पोल्लाची लोकसभा मतदारसंघ|पोल्लाची]] | [[के. सुगुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २२ | [[दिंडिगुल लोकसभा मतदारसंघ|दिंडुक्कल]] | [[एन.एस.व्ही. चित्तन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[करुर लोकसभा मतदारसंघ|करुर]] | [[एम. थंबीदुराई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २४ | [[तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुचिरापल्ली]] | [[पलाणीवेल कुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २५ | [[पेरांबलुर लोकसभा मतदारसंघ|पेरांबलुर]] | [[नेपोलियन (अभिनेता)|कुमारेसन दुराईसामी ''नेपोलियन'']] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[कड्डलोर लोकसभा मतदारसंघ|कड्डलोर]] | [[एस. अळागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[चिदंबरम लोकसभा मतदारसंघ|चिदंबरम]] | [[तो. तिरुमावलवन|डॉ. थोलकप्पियान तिरुमावलवन]] | style="background-color: {{विदुतलै चिरुतैगल कच्ची/meta/color}}" | | [[विदुतलै चिरुतैगल कच्ची]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मयिलादुतुराई लोकसभा मतदारसंघ|मयिलादुतुराई]] | [[ओ.एस. मणियन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २९ | [[नागपट्टिनम लोकसभा मतदारसंघ|नागपट्टिनम]] | [[ए.के.एस. विजयन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[तंजावुर लोकसभा मतदारसंघ|तंजावूर]] | [[एस.एस. पलानीमणिकम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[शिवगंगा लोकसभा मतदारसंघ|शिवगंगा]] | [[पी. चिदंबरम|ॲड. पलाणीअप्पन चिदंबरम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मदुरै लोकसभा मतदारसंघ|मदुराई]] | [[एम.के. अळागिरी]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[तेनी लोकसभा मतदारसंघ|तेनी]] | [[जे.एम. आरोन रशीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[विरुधुनगर लोकसभा मतदारसंघ|विरुधुनगर]] | [[माणिका टागोर|ॲड. माणिका बहीरथ टागोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[रामनाथपुरम लोकसभा मतदारसंघ|रामनाथपुरम]] | [[जे.के. रितेश]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[तूतुक्कुडी लोकसभा मतदारसंघ|तूतुक्कुडी]] | [[एस.आर. जेयादुराई]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[तेनकाशी लोकसभा मतदारसंघ|तेनकाशी]] | [[पी. लिंगम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[तिरुनलवेली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुनलवेली]] | [[एस.एस. रामसुब्बू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[कन्याकुमारी लोकसभा मतदारसंघ|कन्याकुमारी]] | [[जे. हेलेन डेव्हिडसन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===त्रिपुरा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[त्रिपुरा|<span style="color:white;">'''त्रिपुरा'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम त्रिपुरा]] | [[खगेन दास]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व त्रिपुरा]] | [[बजु बन रियान]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |} ===उत्तर प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तर प्रदेश|<span style="color:white;">'''उत्तर प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[सहारनपूर लोकसभा मतदारसंघ|सहारनपूर]] | [[जगदीश सिंह राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[कैराना लोकसभा मतदारसंघ|कैराना]] | [[बेगम तबस्सुम हसन]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[मुझफ्फरनगर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरनगर]] | [[कादिर राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[बिजनोर लोकसभा मतदारसंघ|बिजनोर]] | [[संजय सिंह चौहान]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[नगीना लोकसभा मतदारसंघ|नगीना]] | [[यशवीर सिंह (उत्तर प्रदेशचे राजकारणी)|यशवीर सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मोरादाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मोरादाबाद]] | [[मोहम्मद अझहरुद्दीन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रामपूर लोकसभा मतदारसंघ|रामपूर]] | [[जयाप्रदा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[संभल लोकसभा मतदारसंघ|संभल]] | [[शफिकुर रहमान बर्क]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अमरोहा लोकसभा मतदारसंघ|अमरोहा]] | [[देवेंद्र नागपाल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[मीरत लोकसभा मतदारसंघ|मेरठ]] | [[राजेंद्र अग्रवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[बागपत लोकसभा मतदारसंघ|बागपत]] | [[अजित सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९३९)|अजित सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[गाझियाबाद लोकसभा मतदारसंघ|गाझियाबाद]] | [[राजनाथ सिंह|राजनाथ रामबदन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गौतम बुद्ध नगर लोकसभा मतदारसंघ|गौतम बुद्ध नगर]] | [[सुरेंद्रसिंह नागर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बुलंदशहर लोकसभा मतदारसंघ|बुलंदशहर]] | [[कमलेश वाल्मिकी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलीगढ लोकसभा मतदारसंघ|अलीगढ]] | [[राजकुमारी चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[हाथरस लोकसभा मतदारसंघ|हाथरस]] | [[सारिका देवेंद्र सिंह बाघेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[मथुरा लोकसभा मतदारसंघ|मथुरा]] | [[जयंत चौधरी]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[आग्रा लोकसभा मतदारसंघ|आग्रा]] | [[राम शंकर कठेरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[फतेहपूर सिक्री लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर सिक्री]] | [[सीमा उपाध्याय]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[फिरोझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझाबाद]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | या जागेसह [[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]]ची जागा देखील जिंकल्याने या जागेवरून १ जून २००९ रोजी राजीनामा |- | [[राज बब्बर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ११ ऑक्टोबर २००९ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैनपुरी लोकसभा मतदारसंघ|मैनपुरी]] | [[मुलायम सिंह यादव|मुलायम सुघरसिंह यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२२ | rowspan="2" |[[ईटा लोकसभा मतदारसंघ|ईटा]] | [[कल्याण सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २३ | [[बदाउं लोकसभा मतदारसंघ|बदाउं]] | [[धर्मेंद्र यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[आओनला लोकसभा मतदारसंघ|आओनला]] | [[मनेका गांधी|मनेका संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बरेली लोकसभा मतदारसंघ|बरेली]] | [[प्रवीणसिंह आरोन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[पीलीभीत लोकसभा मतदारसंघ|पीलीभीत]] | [[वरुण गांधी|वरुण संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[शाहजहानपूर लोकसभा मतदारसंघ|शाहजहानपूर]] | [[मिथलेश कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[खेरी लोकसभा मतदारसंघ|खेरी]] | [[झफर अली नक्वी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[धौराहरा लोकसभा मतदारसंघ|धौराहरा]] | [[जितिन प्रसाद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[सीतापूर लोकसभा मतदारसंघ|सीतापूर]] | [[कैसर जहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[हरडोई लोकसभा मतदारसंघ|हरडोई]] | [[उषा वर्मा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मिसरिख लोकसभा मतदारसंघ|मिसरिख]] | [[अशोक कुमार रावत]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[उन्नाव लोकसभा मतदारसंघ|उन्नाव]] | [[अन्नू टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मोहनलालगंज लोकसभा मतदारसंघ|मोहनलालगंज]] | [[सुशीला सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[लखनौ लोकसभा मतदारसंघ|लखनौ]] | [[लालजी टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[राय बरेली लोकसभा मतदारसंघ|राय बरेली]] | [[सोनिया गांधी|सोनिया राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[अमेठी लोकसभा मतदारसंघ|अमेठी]] | [[राहुल गांधी|राहुल राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३८ | rowspan="2" |[[सुलतानपूर लोकसभा मतदारसंघ|सुलतानपूर]] | [[संजय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३९ | [[प्रतापगढ लोकसभा मतदारसंघ|प्रतापगढ]] | [[रत्ना सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[फरुखाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरुखाबाद]] | [[सलमान खुर्शीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[इटावा लोकसभा मतदारसंघ|इटावा]] | [[प्रेमदास कठेरिया]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४२ | rowspan="2" |[[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २ मे २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री|उत्तर प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[डिंपल यादव|डिंपल अखिलेश यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (बिनविरोध निवडून आल्या) |- | ४३ | [[कानपूर लोकसभा मतदारसंघ|कानपूर]] | [[श्रीप्रकाश जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४४ | [[अकबरपूर लोकसभा मतदारसंघ|अकबरपूर]] | [[राजाराम पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[जलाउन लोकसभा मतदारसंघ|जलाउन]] | [[घनश्याम देशराज अनुरागी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[झांसी लोकसभा मतदारसंघ|झांसी]] | [[प्रदीप विष्णू जैन आदित्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[विजय बहादुर सिंह]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[बांदा लोकसभा मतदारसंघ|बांदा]] | [[आर.के. सिंग पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४९ | [[फतेहपूर लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर]] | [[राकेश सचन]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५० | [[कौशंबी लोकसभा मतदारसंघ|कौशांबी]] | [[शैलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५१ | [[फूलपूर लोकसभा मतदारसंघ|फूलपूर]] | [[कपिल मुनी कावडिया]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५२ | [[अलाहाबाद लोकसभा मतदारसंघ|अलाहाबाद]] | [[कुंवर रेवती रमन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५३ | [[बाराबंकी लोकसभा मतदारसंघ|बाराबंकी]] | [[पन्नालाल पुनिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५४ | [[फैझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फैझाबाद]] | [[निर्मल खत्री]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५५ | [[आंबेडकर नगर लोकसभा मतदारसंघ|आंबेडकर नगर]] | [[राकेश जगमोगन पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५६ | [[बहराईच लोकसभा मतदारसंघ|बहराईच]] | [[कमल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५७ | rowspan="2" |[[कैसरगंज लोकसभा मतदारसंघ|कैसरगंज]] | [[ब्रिज भूषण शरण सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५८ | [[श्रावस्ती लोकसभा मतदारसंघ|श्रावस्ती]] | [[विनय कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५९ | [[गोंडा लोकसभा मतदारसंघ|गोंडा]] | [[बेनी प्रसाद वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |६० | rowspan="2" |[[डोमारियागंज लोकसभा मतदारसंघ|डोमारियागंज]] | [[जगदंबिका पाल|ॲड. जगदंबिका सुर्यबक्ष पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६१ | [[बस्ती लोकसभा मतदारसंघ|बस्ती]] | [[अरविंद कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६२ | [[संत कबीर नगर लोकसभा मतदारसंघ|संत कबीर नगर]] | [[भीष्म शंकर तिवारी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६३ | [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[हर्षवर्धन (भारतीय राजकारणी, १९४७—२०१६)|हर्षवर्धन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६४ | [[गोरखपूर लोकसभा मतदारसंघ|गोरखपूर]] | [[योगी आदित्यनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६५ | [[कुशी नगर लोकसभा मतदारसंघ|कुशी नगर]] | [[रणजित प्रताप नारायण सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६६ | [[देवरिया लोकसभा मतदारसंघ|देवरिया]] | [[गोरख प्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६७ | [[बांसगांव लोकसभा मतदारसंघ|बांसगांव]] | [[कमलेश पासवान|कमलेश ओमप्रकाश पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६८ | [[लालगंज लोकसभा मतदारसंघ|लालगंज]] | [[बली राम]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६९ | [[आझमगढ लोकसभा मतदारसंघ|आझमगढ]] | [[रमाकांत यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७० | [[घोसी लोकसभा मतदारसंघ|घोसी]] | [[दारा सिंह चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७१ | [[सलीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|सलीमपूर]] | [[रमाशंकर राजभर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७२ | [[बलिया लोकसभा मतदारसंघ|बलिया]] | [[नीरज शेखर]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७३ | [[जौनपूर लोकसभा मतदारसंघ|जौनपूर]] | [[धनंजय सिंह चंदेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७४ | [[मछलीशहर लोकसभा मतदारसंघ|मछलीशहर]] | [[तुफानी सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७५ | [[गाझीपूर लोकसभा मतदारसंघ|गाझीपूर]] | [[राधे मोहन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७६ | [[चंदौली लोकसभा मतदारसंघ|चंदौली]] | [[रामकिशुन गंजी प्रसाद]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७७ | [[वाराणसी लोकसभा मतदारसंघ|वाराणसी]] | [[मुरलीमनोहर जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७८ | [[भदोही लोकसभा मतदारसंघ|भदोही]] | [[गोरखनाथ पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७९ | [[मिर्झापूर लोकसभा मतदारसंघ|मिर्झापूर]] | [[बाल कुमार पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८० | [[रॉबर्ट्सगंज लोकसभा मतदारसंघ|रॉबर्ट्सगंज]] | [[पकौरी लाल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===उत्तराखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तरांचल|<span style="color:white;">'''उत्तरांचल'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[तेहरी गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|तेहरी-गढवाल]] | [[विजय बहुगुणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री|उत्तराखंडच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २ | [[गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|गढवाल]] | [[सतपाल महाराज]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अलमोडा लोकसभा मतदारसंघ|अलमोडा]] | [[प्रदीप तमटा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नैनिताल-उधमसिंह नगर लोकसभा मतदारसंघ|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] | [[के.सी. सिंग बाबा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[हरिद्वार लोकसभा मतदारसंघ|हरिद्वार]] | [[हरीश रावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पश्चिम बंगाल=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पश्चिम बंगाल|<span style="color:white;">'''पश्चिम बंगाल'''</span>]] |- | १ | [[कूच बिहार लोकसभा मतदारसंघ|कूच बिहार]] | [[निपेंद्रनाथ रॉय]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[अलिपूरदुआर्स लोकसभा मतदारसंघ|अलिपूरद्वार]] | [[मनोहर तिर्के]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३ | [[जलपाईगुडी लोकसभा मतदारसंघ|जलपाईगुडी]] | [[महेंद्र कुमार रॉय]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[दार्जीलिंग लोकसभा मतदारसंघ|दार्जीलिंग]] | [[जसवंतसिंग|मेजर (नि.) जसवंत सरदार सिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[रायगंज लोकसभा मतदारसंघ|रायगंज]] | [[दीपा दासमुन्शी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[बालुरघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालुरघाट]] | [[प्रसंत कुमार मजुमदार]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ७ | [[मालदा उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|मालदा उत्तर]] | [[मौसम नूर|मौसम बेनझीर नूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[मालदा दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|मालदा दक्षिण]] | [[अबू हसम खान चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जंगीपूर लोकसभा मतदारसंघ|जंगीपूर]] | [[प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[भारताचे राष्ट्रपती|भारताच्या राष्ट्रपतीपदावर]] निवड) |- | [[अभिजीत मुखर्जी|अभिजीत प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[बहरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बहरामपूर]] | [[अधिर रंजन चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[मुर्शिदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मुर्शिदाबाद]] | [[अब्दुल मन्नान होसेन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[कृष्णनगर लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णनगर]] | [[तापस पॉल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[राणाघाट लोकसभा मतदारसंघ|राणाघाट]] | [[सुचारु रंजन हलदर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बनगांव लोकसभा मतदारसंघ|बनगांव]] | [[गोबिंद चंद्र नस्कर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[बराकपूर लोकसभा मतदारसंघ|बराकपूर]] | [[दिनेश त्रिवेदी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[दम दम लोकसभा मतदारसंघ|दम दम]] | [[सौगाता रॉय|ॲड. सौगाता रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारासात लोकसभा मतदारसंघ|बारासात]] | [[ककली घोष दस्तीदार|डॉ. ककली सुदर्शन घोष दस्तीदार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[बशीरहाट लोकसभा मतदारसंघ|बशीरहाट]] | [[हाजी नुरुल इस्लाम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[जयनगर लोकसभा मतदारसंघ|जयनगर]] | [[तरुण मोंडल]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[मथुरापूर लोकसभा मतदारसंघ|मथुरापूर]] | [[चौधरी मोहन जतुआ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२१ | rowspan="2" |[[डायमंड हार्बर लोकसभा मतदारसंघ|डायमंड हार्बर]] | [[सोमेंद्रनाथ मित्र]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ जानेवारी २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''२८ जानेवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २२ | [[जादवपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाधवपूर]] | [[कबीर सुमन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[कोलकाता दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कोलकाता]] | [[ममता बॅनर्जी|डॉ. ममता प्रोमिलेश्वर बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ ऑक्टोबर २०११ रोजी राजीनामा ([[पश्चिम बंगालचे मुख्यमंत्री|पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[सुब्राता बक्षी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[कोलकाता उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कोलकाता]] | [[सुदीप बंदोपाध्याय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२५ | rowspan="2" |[[हावरा लोकसभा मतदारसंघ|हावडा]] | [[अंबिका बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ एप्रिल २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रसून बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २६ | [[उलुबेरिया लोकसभा मतदारसंघ|उलुबेरिया]] | [[सुलतान अहमद]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[सेरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|सेरामपूर]] | [[कल्याण बॅनर्जी|ॲड. कल्याण बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[हूगळी लोकसभा मतदारसंघ|हूगळी]] | [[रत्ना डे]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[आरामबाग लोकसभा मतदारसंघ|आरामबाग]] | [[शक्ती मोहन मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३० | [[तामलुक लोकसभा मतदारसंघ|तामलुक]] | [[शुभेंदु अधिकारी|शुभेंदु शिशिर अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[कांती लोकसभा मतदारसंघ|कांती]] | [[शिशिरकुमार अधिकारी|शिशिर केनाराम अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[घटाल लोकसभा मतदारसंघ|घटाल]] | [[गुरुदास दासगुप्ता]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३३ | [[झारग्राम लोकसभा मतदारसंघ|झारग्राम]] | [[पुलीन बिहारी बस्के]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मेदिनीपूर लोकसभा मतदारसंघ|मेदिनीपूर]] | [[प्रबोध पांडा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३५ | [[पुरुलिया लोकसभा मतदारसंघ|पुरुलिया]] | [[नरहरी महातो]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३६ | [[बांकुरा लोकसभा मतदारसंघ|बांकुरा]] | [[बसुदेव आचार्य]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३७ | [[बिश्नुपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिश्नुपूर]] | [[सुश्मिता बाउडी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[बर्धमान-पूर्ब लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-पूर्ब]] | [[अनुप कुमार साहा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३९ | [[बर्धमान-दुर्गापूर लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-दुर्गापूर]] | [[शेख सैदुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४० | [[आसनसोल लोकसभा मतदारसंघ|आसनसोल]] | [[बन्सा गोपाळ चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४१ | [[बोलपूर लोकसभा मतदारसंघ|बोलपूर]] | [[रामचंद्र डोम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४२ | [[बीरभूम लोकसभा मतदारसंघ|बीरभूम]] | [[शताब्दी रॉय|शताब्दी मृगांक बॅनर्जी-रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नामनिर्देशित=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| <span style="color:white;">'''आंग्ल-भारतीय नामनिर्देशित'''</span> |- | १ | [[इनग्रीड मॅकलिओड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[चार्ल्स डियाझ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} == हे सुद्धा पहा == [[पंधरावी लोकसभा]] ==नोंदी== {{reflist|group=n}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख]] lkyv61bkpux6ah30tmuoqglr9bshiuh 2687805 2687803 2026-06-05T16:16:05Z Aditya tamhankar 80177 /* छत्तीसगढ */ 2687805 wikitext text/x-wiki [[२००९ लोकसभा निवडणुका|२००९ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[पंधरावी लोकसभा|१५व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[नगरकुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|नगरकुर्नूल]] | [[मुंडा जगन्नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[नालगोंडा लोकसभा मतदारसंघ|नालगोंडा]] | [[गुता सुकेंदर रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[भोंगीर लोकसभा मतदारसंघ|भोंगीर]] | [[कोमाटीरेड्डी राज गोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वारंगल लोकसभा मतदारसंघ|वरंगळ]] | [[राजैया सिरिसिला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[महबुबाबाद लोकसभा मतदारसंघ|महबुबाबाद]] | [[पी. बलराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[खम्मम लोकसभा मतदारसंघ|खम्मम]] | [[नमा नागेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[किशोरचंद्र सूर्यनारायण देव वेरीचेरला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[किल्ली कृपा रानी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[झांसी लक्ष्मी बोत्चा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[दग्गुबाती पुरंदेश्वरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[सब्बम हरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[एम.एम. पल्लमराजू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[जी.व्ही. हर्ष कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[अरुण कुमार वुंदावल्ली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[बापीराजू कनुमुरू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[कावुरी सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |१८ | rowspan="2" |[[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[लगडपती राजगोपाळ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १९ फेब्रुवारी २०१४ रोजी राजीनामा (राजकारणातून निवृत्ती घेतली) |- | colspan="6" align="center"|''१९ फेब्रुवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १९ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[रायपती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[मोडुगुला वेणुगोपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २१ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बपतला]] | [[पनाबाका लक्ष्मी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[मगुंटा श्रीनिवासुलू रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[कोटला जय सूर्य प्रकाश रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[अनंता वेंकटरामी रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्तप्पा निमाला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २९ नोव्हेंबर २०१० रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[वाय.एस. जगन मोहन रेड्डी|यदुगिरी सदिंती जगन मोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (नवा पक्ष स्थापून पुन्हा निवडून आले) |- | rowspan="2" |२८ | rowspan="2" |[[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ फेब्रुवारी २०१२ रोजी राजीनामा (काँग्रेस मधून फुटून निघाले) |- | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १५ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (वाय.एस.आर. चे उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | २९ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[चिंता मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[साईप्रताप अण्णय्यागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३२ | [[आदिलाबाद लोकसभा मतदारसंघ|आदिलाबाद]] | [[रमेश राठोड]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३३ | [[पेड्डापल्ले लोकसभा मतदारसंघ|पेद्दापल्ले]] | [[जी. विवेकानंद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[करीमनगर लोकसभा मतदारसंघ|करीमनगर]] | [[पूनम प्रभाकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[निझामाबाद लोकसभा मतदारसंघ|निझामाबाद]] | [[मधु यक्षी गौड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[झहीराबाद लोकसभा मतदारसंघ|झहीराबाद]] | [[सुरेश कुमार शेतकर|सुरेश शिवराव शेतकर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[मेडक लोकसभा मतदारसंघ|मेडक]] | [[एम. विजयाशांती]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३८ | [[मलकजगिरी लोकसभा मतदारसंघ|मलकजगिरी]] | [[सर्वे सत्यनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[सिकंदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|सिकंदराबाद]] | [[एम. अंजन कुमार यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[हैदराबाद लोकसभा मतदारसंघ|हैदराबाद]] | [[असदुद्दीन ओवैसी]] | style="background-color: {{ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन/meta/color}}" | | [[ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन|अखिल भारतीय मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४१ | [[चेवेल्ला लोकसभा मतदारसंघ|चेवेल्ला]] | [[जयपाल रेड्डी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[महबुबनगर लोकसभा मतदारसंघ|महबुबनगर]] | [[के. चंद्रशेखर राव]] | style="background-color: {{तेलंगणा राष्ट्र समिती/meta/color}}" | | [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[तकम संजोय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनोंग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[ललित मोहन सुक्लबैद्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[कबींद्र पुरकायस्थ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[संसुमा खुंगगूर ब्विस्वमुथियरी]] | style="background-color: {{बोडोलँड पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[बोडोलँड पीपल्स फ्रंट]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[ईस्माइल हुसैन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[विजय चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[जोसेफ टोप्पो]] | style="background-color: {{आसाम गण परिषद/meta/color}}" | | [[आसाम गण परिषद]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[दीप गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[बिजोय कृष्ण हांडीक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[पवनसिंग घटोवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[राणी नाराह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[बैद्यनाथ प्रसाद माहतो]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[अर्जुन रे]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकूमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[मंगनीलाल मंडल]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[विश्व मोहन कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[प्रदीप कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[निखिल कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[उदय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[शरद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[जयनारायणप्रसाद निषाद]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[रघुवंश प्रसाद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[पुर्णमासी राम]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१९ | rowspan="2" |[[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[उमा शंकर सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९४०)|उमा शंकर सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ जानेवारी २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रभूनाथ सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[लालु प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम सुंदर दास]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[अश्वमेध देवी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[महेश्वर हजारी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[मोनझीर हसन]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[दिनेश चंद्र यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[सय्यद शाहनवाझ हुसेन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२७ | rowspan="2" |[[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[दिग्विजय सुरेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ जून २०१० रोजी निधन |- | [[पुतुल कुमारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २४ नोव्हेंबर २०१० रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[ललन सिंह|राजीव रंजन (लल्लन सिंह)]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[रंजन प्रसाद यादव]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[मीना सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[जगद नंद सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[मीरा कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[महाबली सिंग]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३६ | rowspan="2" |[[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[जगदीश शर्मा]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ३० सप्टेंबर २०१३ रोजी अपात्र (चारा घोटाळ्यात दोषी आढळून आले व चार वर्षांची सश्रम कारावासाची शिक्षा झाली) |- | colspan="6" align="center"|''३० सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[भूदेव चौधरी]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[पवनकुमार बन्सल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[मुरारीलाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''४ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[चरणदास महंत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[दिलिपसिंह जुदेव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १४ ऑगस्ट २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१४ ऑगस्ट २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[मधुसुदन यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[सरोज पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१० | rowspan="2" |[[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १० मार्च २०११ रोजी निधन |- | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ मे २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[सोहन पोताई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[फ्रान्सिस्को सार्डिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[पूनमबेन वेलजीभाई जाट]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[मुकेशकुमार भैरवदानजी गढवी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ मार्च २०१३ रोजी निधन |- | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[जगदीश ठाकोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[महेंद्रसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[हरिन पाठक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[सोमाभाई गांडालाल कोळी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[कुवरजीभाई मोहनभाई बावळिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[गुजरात विधानसभा|गुजरात विधानसभेत]] निवडून गेले) |- | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (गुजरात विधानसभेत आमदारकीचा राजीनामा देऊन भाजप उमेदवार म्हणून पुन्हा निवडून आले) |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[विक्रमभाई अर्जनभाई मादम आहिर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[दिनुभाई बोघाभाई सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई काछडिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[राजेंद्रसिंह घनश्यामसिंह राणा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[भरतभाई माधवसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[दिनशा पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[प्रभा किशोर तावियाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[बाळकृष्ण खंडेराव शुक्ला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[तुषारभाई अमरसिंहभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[किशनभाई वेस्ताभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[शैलजा कुमारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[नवीन जिंदल|नवीन ओमप्रकाश जिंदल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[अशोक तनवर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[भजनलाल]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ३ जून २०११ रोजी निधन |- | [[कुलदीप बिष्णोई]] | style="background-color: {{हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)/meta/color}}" | | [[हरियाणा जनहित पक्ष (भजन लाल)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १७ ऑक्टोबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अरविंद कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[जितेंद्र सिंह मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[श्रुती चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[अवतार सिंग भडाना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[राजन सुशांत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२ | rowspan="2" |[[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[वीरभद्र सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १ जानेवारी २०१३ रोजी राजीनामा ([[हिमाचल प्रदेशचे मुख्यमंत्री|हिमाचल प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[प्रतिभा सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ३० जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[शरिफुद्दिन शारीक]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[फारुख अब्दुल्ला]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मिर्झा मेहबूब बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर नॅशनल कॉन्फरन्स]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[हाजी गुलाम हसन खान]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] |bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[चौधरी लाल सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[मदनलाल शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[देवीधन बेसरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[इंदर सिंग नामधारी]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[बाबुलाल मरांडी]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[सुबोध कांत सहाय]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[अर्जुन मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २६ फेब्रुवारी २०११ रोजी राजीनामा ([[झारखंडचे मुख्यमंत्री|झारखंडच्या मुख्यमंत्री]]पदावर निवड) |- | [[अजॉय कुमार]] | style="background-color: {{झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)/meta/color}}" | | [[झारखंड विकास मोर्चा (प्रजातांत्रिक)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | ४ जुलै २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[मधु कोडा]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[कामेश्वर बैठा]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[यशवंत सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===कर्नाटक=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[कर्नाटक|<span style="color:white;">'''कर्नाटक'''</span>]] |- | १ | [[चिक्कोडी लोकसभा मतदारसंघ|चिक्कोडी]] | [[रामेश्वर विश्वनाथ कट्टी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बेळगांव लोकसभा मतदारसंघ|बेळगांव]] | [[सुरेश अंगडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[बागलकोट लोकसभा मतदारसंघ|बागलकोट]] | [[पी.सी. गड्डीगौडार|ॲड. पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगौडार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विजापूर लोकसभा मतदारसंघ|विजापूर]] | [[रमेश जिगाजीनागी|रमेश चंदप्पा जिगाजीनागी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[गुलबर्गा लोकसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा]] | [[मल्लिकार्जुन खरगे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[रायचूर लोकसभा मतदारसंघ|रायचूर]] | [[सन्ना पकिरप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[बीदर लोकसभा मतदारसंघ|बीदर]] | [[एन. धरम सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[कोप्पळ लोकसभा मतदारसंघ|कोप्पळ]] | [[शिवरामगौडा शिवनगौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी]] | [[जे. शांता]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[हावेरी लोकसभा मतदारसंघ|हावेरी]] | [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[धारवाड लोकसभा मतदारसंघ|धारवाड]] | [[प्रल्हाद जोशी|प्रल्हाद व्येंकटेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[उत्तर कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कन्नड]] | [[अनंत कुमार हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दावणगेरे लोकसभा मतदारसंघ|दावणगेरे]] | [[जी.एम. सिद्देश्वर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[शिमोगा लोकसभा मतदारसंघ|शिमोगा]] | [[बी.वाय. राघवेन्द्र|बुक्कणेरे येडियुरप्पा राघवेंद्र]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[उडुपी चिकमगळूर लोकसभा मतदारसंघ|उडुपी चिकमगळूर]] | [[सदानंद गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | २९ डिसेंबर २०११ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटकचे मुख्यमंत्री|कर्नाटकच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[के. जयप्रकाश हेगडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ मार्च २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १६ | [[हासन लोकसभा मतदारसंघ|हासन]] | [[एच.डी. देवे गौडा|हरदनहळ्ळी दोड्डेगौडा देवेगौडा]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[दक्षिण कन्नड लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कन्नड]] | [[नलिन कुमार कटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[चित्रदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|चित्रदुर्ग]] | [[जनार्दन स्वामी (भारतीय राजकारणी)|जनार्दन स्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[तुमकुर लोकसभा मतदारसंघ|तुमकुर]] | [[जी.एस. बसवराज]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[मंड्या लोकसभा मतदारसंघ|मंड्या]] | [[एन. चालुवराय स्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[रम्या (अभिनेत्री)|रम्या दिव्या स्पंदन]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैसुरू लोकसभा मतदारसंघ|मैसुरू]] | [[अडागुर एच. विश्वनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[चामराजनगर लोकसभा मतदारसंघ|चामराजनगर]] | [[रंगास्वामी ध्रुवनारायण]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[बंगळूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर ग्रामीण]] | [[एच.डी. कुमारस्वामी|हरदनहळ्ळी देवेगौडा कुमारस्वामी]] | style="background-color: {{जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)/meta/color}}" | | [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २१ मे २०१३ रोजी राजीनामा ([[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | [[डी.के. सुरेश]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २४ ऑगस्ट २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[बंगळूर उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर बंगळूर]] | [[डी.बी. चंद्रे गौडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बंगळूर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य बंगळूर]] | [[पी.सी. मोहन|पी. चिक्कामुनी मोहन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण बंगळूर]] | [[अनंत कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[चिकबळ्ळापूर लोकसभा मतदारसंघ|चिकबळ्ळापूर]] | [[एम. वीरप्पा मोइली]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[कोलार लोकसभा मतदारसंघ|कोलार]] | [[के.एच. मुनियप्पा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===केरळ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[केरळ|<span style="color:white;">'''केरळ'''</span>]] |- | १ | [[कासारगोड लोकसभा मतदारसंघ|कासरगोड]] | [[पी. करुणाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[कण्णुर लोकसभा मतदारसंघ|कण्णुर]] | [[के. सुधाकरन|ॲड. कुंभकुडी रमुन्नी सुधाकरन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[वटकरा लोकसभा मतदारसंघ|वटकरा]] | [[मुलापल्ली रामचंद्रन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[वायनाड लोकसभा मतदारसंघ|वायनाड]] | [[एम.आय. शनवास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[कोळिकोड लोकसभा मतदारसंघ|कोळिकोड]] | [[एम.के. राघवन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मलप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|मलप्पुरम]] | [[एडाप्पकत अहमद]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[पोन्नानी लोकसभा मतदारसंघ|पोन्नानी]] | [[ई.टी. मुहम्मद बशीर]] | style="background-color: {{इंडियन युनियन मुस्लिम लीग/meta/color}}" | | [[इंडियन युनियन मुस्लिम लीग]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[पलक्कड लोकसभा मतदारसंघ|पलक्कड]] | [[एम.बी. राजेश]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ९ | [[अलातुर लोकसभा मतदारसंघ|अलातुर]] | [[पी.के. बिजू]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १० | [[त्रिशूर लोकसभा मतदारसंघ|त्रिशूर]] | [[पी.सी. चाको]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[चलाकुडी लोकसभा मतदारसंघ|चलाकुडी]] | [[के.पी. धनापालन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[एर्नाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|एर्नाकुलम]] | [[के.व्ही. थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[इडुक्की लोकसभा मतदारसंघ|इडुक्की]] | [[पी.टी थॉमस]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[कोट्टायम लोकसभा मतदारसंघ|कोट्टायम]] | [[जोस के. मणी]] | style="background-color: {{केरळ काँग्रेस (मणी)/meta/color}}" | | [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलप्पुळा लोकसभा मतदारसंघ|अलप्पुळा]] | [[के.सी. वेणूगोपाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[मावेलीकरा लोकसभा मतदारसंघ|मावेलीकरा]] | [[कोडीकुन्निल सुरेश|ॲड. सुरेश कुंजन कोडीकुन्निल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[पतनमतिट्टा लोकसभा मतदारसंघ|पतनमतिट्टा]] | [[अँटो अँटनी|ॲड. अँटो कुरुविल्ला अँटनी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[कोल्लम लोकसभा मतदारसंघ|कोल्लम]] | [[एन. पीथंबरा कुरुप]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[अट्टिंगल लोकसभा मतदारसंघ|अट्टिंगल]] | [[अनिरुधन संपत]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २० | [[तिरुवनंतपुरम लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवनंतपुरम]] | [[शशी थरूर|डॉ. शशी चंद्रशेखर थरूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===लक्षद्वीप=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[लक्षद्वीप|<span style="color:white;">'''लक्षद्वीप'''</span>]] |- | १ | [[लक्षद्वीप लोकसभा मतदारसंघ|लक्षद्वीप]] | [[मोहम्मद हम्दुल्ला सईद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मध्य प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मध्य प्रदेश|<span style="color:white;">'''मध्य प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[मोरेना लोकसभा मतदारसंघ|मोरेना]] | [[नरेंद्र सिंह तोमर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[भिंड लोकसभा मतदारसंघ|भिंड]] | [[अशोक छविराम अरगल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३ | rowspan="2" |[[ग्वाल्हेर लोकसभा मतदारसंघ|ग्वाल्हेर]] | [[यशोधराराजे शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४ | [[गुना लोकसभा मतदारसंघ|गुना]] | [[ज्योतिरादित्य शिंदे|महाराज ज्योतिरादित्य माधवराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५ | rowspan="2" |[[सागर लोकसभा मतदारसंघ|सागर]] | [[भूपेंद्र सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९६०)|भूपेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेल्या) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६ | [[तिकमगढ लोकसभा मतदारसंघ|तिकमगढ]] | [[वीरेंद्र कुमार खटीक|डॉ. वीरेंद्र कुमार खटीक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दामोह लोकसभा मतदारसंघ|दामोह]] | [[शिवराज सिंह लोधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[खजुराहो लोकसभा मतदारसंघ|खजुराहो]] | [[जीतेंद्र सिंह बुंदेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सतना लोकसभा मतदारसंघ|सतना]] | [[गणेश सिंह|गणेश कमलभान सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[रेवा लोकसभा मतदारसंघ|रेवा]] | [[देवराज सिंह पटेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[सिधी लोकसभा मतदारसंघ|सिधी]] | [[गोविंद प्रसाद मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[शाहडोल लोकसभा मतदारसंघ|शाहडोल]] | [[राजेश नंदिनी सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[जबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|जबलपूर]] | [[राकेश सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[मंडला लोकसभा मतदारसंघ|मंडला]] | [[बसोरी सिंह मसराम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१५ | rowspan="2" |[[बालाघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालाघाट]] | [[के.डी. देशमुख]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १२ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[मध्य प्रदेश विधानसभा|मध्य प्रदेश विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१२ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १६ | [[छिंदवाडा लोकसभा मतदारसंघ|छिंदवाडा]] | [[कमल नाथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |१७ | rowspan="2" |[[होशंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|होशंगाबाद]] | [[उदय प्रताप सिंह इंदोलिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१० डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १८ | [[विदिशा लोकसभा मतदारसंघ|विदिशा]] | [[सुषमा स्वराज|सुषमा स्वराज कौशल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[भोपाळ लोकसभा मतदारसंघ|भोपाळ]] | [[कैलाश चंद्र जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[राजगढ लोकसभा मतदारसंघ|राजगढ]] | [[नारायणसिंह अंबलाबे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[देवास लोकसभा मतदारसंघ|देवास]] | [[सज्जन सिंह वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[उज्जैन लोकसभा मतदारसंघ|उज्जैन]] | [[प्रेमचंद गुड्डू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[मंदसौर लोकसभा मतदारसंघ|मंदसौर]] | [[मीनाक्षी नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[रतलाम लोकसभा मतदारसंघ|रतलाम]] | [[कांतीलाल भुरिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[धार लोकसभा मतदारसंघ|धार]] | [[गजेंद्रसिंह राजूखेडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[इंदूर लोकसभा मतदारसंघ|इंदूर]] | [[सुमित्रा महाजन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[खरगोन लोकसभा मतदारसंघ|खरगोन]] | [[माखनसिंह सोळंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २८ | [[खंडवा लोकसभा मतदारसंघ|खंडवा]] | [[अरुण सुभाषचंद्र यादव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[बेतुल लोकसभा मतदारसंघ|बेतुल]] | [[ज्योती धुर्वे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===महाराष्ट्र=== {| class="wikitable sortable sticky-header" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[महाराष्ट्र|<span style="color:white;">'''महाराष्ट्र'''</span>]] |- | १ | [[नंदुरबार लोकसभा मतदारसंघ|नंदुरबार]] | [[माणिकराव होदल्या गावित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[धुळे लोकसभा मतदारसंघ|धुळे]] | [[प्रताप नारायण सोनवणे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जळगाव लोकसभा मतदारसंघ|जळगाव]] | [[ए.टी. नाना पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[रावेर लोकसभा मतदारसंघ|रावेर]] | [[हरीभाऊ माधव जावळे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बुलढाणा लोकसभा मतदारसंघ|बुलढाणा]] | [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[अकोला लोकसभा मतदारसंघ|अकोला]] | [[संजय शामराव धोत्रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमरावती लोकसभा मतदारसंघ|अमरावती]] | [[आनंदराव विठोबा अडसूळ]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[वर्धा लोकसभा मतदारसंघ|वर्धा]] | [[दत्ता मेघे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[रामटेक लोकसभा मतदारसंघ|रामटेक]] | [[मुकुल वासनिक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[नागपूर लोकसभा मतदारसंघ|नागपूर]] | [[विलास बाबुराव मुत्तेमवार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[भंडारा-गोंदिया लोकसभा मतदारसंघ|भंडारा-गोंदिया]] | [[प्रफुल्ल पटेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[गडचिरोली-चिमूर लोकसभा मतदारसंघ|गडचिरोली-चिमूर]] | [[मारोतराव सैनुजी कोवासे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[चंद्रपूर लोकसभा मतदारसंघ|चंद्रपूर]] | [[हंसराज गंगाराम अहिर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[यवतमाळ-वाशिम लोकसभा मतदारसंघ|यवतमाळ-वाशिम]] | [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[हिंगोली लोकसभा मतदारसंघ|हिंगोली]] | [[सुभाष बापुराव वानखेडे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[नांदेड लोकसभा मतदारसंघ|नांदेड]] | [[भास्करराव खतगावकर पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[परभणी लोकसभा मतदारसंघ|परभणी]] | [[गणेश दुधगांवकर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[जालना लोकसभा मतदारसंघ|जालना]] | [[रावसाहेब दादाराव दानवेपाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[औरंगाबाद लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[चंद्रकांत भाऊराव खैरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[दिंडोरी लोकसभा मतदारसंघ|दिंडोरी]] | [[हरीशचंद्र देवराम चव्हाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[नाशिक लोकसभा मतदारसंघ|नाशिक]] | [[समीर भुजबळ]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[पालघर लोकसभा मतदारसंघ|पालघर]] | [[बलिराम सुकुर जाधव]] | style="background-color: {{बहुजन विकास आघाडी/meta/color}}" | | [[बहुजन विकास आघाडी]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिवंडी लोकसभा मतदारसंघ|भिवंडी]] | [[सुरेश काशीनाथ तावरे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२४ | rowspan="2" |[[कल्याण लोकसभा मतदारसंघ|कल्याण]] | [[आनंद प्रकाश परांजपे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २५ | [[ठाणे लोकसभा मतदारसंघ|ठाणे]] | [[संजीव गणेश नाईक]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[मुंबई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर मुंबई]] | [[संजय ब्रिजकिशोरलाल निरुपम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[मुंबई वायव्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम मुंबई]] | [[गुरुदास कामत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंबई ईशान्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व मुंबई]] | [[संजय दिना पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[मुंबई उत्तर मध्य लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-मध्य मुंबई]] | [[प्रिया सुनील दत्त]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[मुंबई दक्षिण मध्य लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण-मध्य मुंबई]] | [[एकनाथ महादेव गायकवाड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[मुंबई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण मुंबई]] | [[मिलिंद मुरली देवडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[रायगड लोकसभा मतदारसंघ|रायगड]] | [[अनंत गंगाराम गीते]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[मावळ लोकसभा मतदारसंघ|मावळ]] | [[गजानन बाबर]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[पुणे लोकसभा मतदारसंघ|पुणे]] | [[सुरेश कलमाडी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[बारामती लोकसभा मतदारसंघ|बारामती]] | [[सुप्रिया सुळे|सुप्रिया सदानंद सुळे]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[शिरुर लोकसभा मतदारसंघ|शिरुर]] | [[शिवाजी अढळराव पाटील]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[अहमदनगर लोकसभा मतदारसंघ|अहमदनगर]] | [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[शिर्डी लोकसभा मतदारसंघ|शिर्डी]] | [[भाऊसाहेब राजाराम वाकचौरे]] | style="background-color: {{शिवसेना/meta/color}}" | | [[शिवसेना]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[बीड लोकसभा मतदारसंघ|बीड]] | [[गोपीनाथ पांडुरंग मुंडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[उस्मानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|उस्मानाबाद]] | [[पद्मसिंह बाजीराव पाटील]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[लातूर लोकसभा मतदारसंघ|लातूर]] | [[जयवंत गंगाराम आवळे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४२ | [[सोलापूर लोकसभा मतदारसंघ|सोलापूर]] | [[सुशीलकुमार संभाजीराव शिंदे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४३ | rowspan="2" |[[माढा लोकसभा मतदारसंघ|माढा]] | [[शरद गोविंदराव पवार]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ४४ | [[सांगली लोकसभा मतदारसंघ|सांगली]] | [[प्रतीक प्रकाशबापू पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[सातारा लोकसभा मतदारसंघ|सातारा]] | [[उदयनराजे भोसले|श्रीमंत छत्रपती उदयनराजे प्रतापसिंहराजे भोसले]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] | [[निलेश नारायण राणे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[कोल्हापूर लोकसभा मतदारसंघ|कोल्हापूर]] | [[सदाशिवराव दादोबा मंडलिक]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[हातकणंगले लोकसभा मतदारसंघ|हातकणंगले]] | [[राजु शेट्टी|राजु देवप्पा शेट्टी]] | style="background-color: {{स्वाभिमानी पक्ष/meta/color}}" | | [[स्वाभिमानी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मणिपूर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मणिपूर|<span style="color:white;">'''मणिपूर'''</span>]] |- | १ | [[आंतर मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|आंतर मणिपूर]] | [[थॉकचॉम मैन्या]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बाह्य मणिपूर लोकसभा मतदारसंघ|बाह्य मणिपूर]] | [[थांग्सो बैते]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मेघालय=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मेघालय|<span style="color:white;">'''मेघालय'''</span>]] |- | १ | [[शिलॉंग लोकसभा मतदारसंघ|शिलॉंग]] | [[व्हिन्सेंट पाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[तुरा लोकसभा मतदारसंघ|तुरा]] | [[अगाथा संगमा]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===मिझोरम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[मिझोरम|<span style="color:white;">'''मिझोरम'''</span>]] |- | १ | [[मिझोरम लोकसभा मतदारसंघ|मिझोरम]] | [[सी.एल. रुआला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नागालँड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[नागालँड|<span style="color:white;">'''नागालँड'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[नागालँड लोकसभा मतदारसंघ|नागालँड]] | [[सी.एम. चँग]] | style="background-color: {{नागा पीपल्स फ्रंट/meta/color}}" | | [[नागालँड पीपल्स फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २१ सप्टेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[नागालँड विधानसभा|नागालँड विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''२१ सप्टेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |} ===राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दिल्ली|<span style="color:white;">'''राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रीय प्रदेश दिल्ली'''</span>]] |- | १ | [[चांदनी चौक लोकसभा मतदारसंघ|चांदनी चौक]] | [[कपिल सिब्बल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[ईशान्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पूर्व दिल्ली]] | [[जय प्रकाश अगरवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व दिल्ली]] | [[संदीप दिक्षित]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नवी दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|नवी दिल्ली]] | [[अजय माकन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[वायव्य दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर-पश्चिम दिल्ली]] | [[कृष्णा तीरथ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[पश्चिम दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम दिल्ली]] | [[महाबल मिश्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[दक्षिण दिल्ली लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण दिल्ली]] | [[रमेश कुमार (भारतीय राजकारणी)|रमेश रघुनाथ सिंह कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===ओडिशा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[ओडिशा|<span style="color:white;">'''ओडिशा'''</span>]] |- | १ | [[बारगढ लोकसभा मतदारसंघ|बारगढ]] | [[संजय कृपासिंधू भोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २ | [[सुंदरगढ लोकसभा मतदारसंघ|सुंदरगढ]] | [[हेमानंद बिस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ३ | [[संबलपूर लोकसभा मतदारसंघ|संबलपूर]] | [[अमरनाथ प्रधान]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ४ | [[केओंझार लोकसभा मतदारसंघ|केओंझार]] | [[यशबंत नारायण सिंह लगुरी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ५ | [[मयूरभंज लोकसभा मतदारसंघ|मयूरभंज]] | [[लक्ष्मण तुडू]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ६ | [[बालासोर लोकसभा मतदारसंघ|बालेश्वर]] | [[श्रीकांत जेना]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ७ | [[भद्रक लोकसभा मतदारसंघ|भद्रक]] | [[अर्जुन चरण सेठी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ८ | [[जाजपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाजपूर]] | [[मोहन जेना]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ९ | [[धेनकनाल लोकसभा मतदारसंघ|धेनकनाल]] | [[तथागत सत्पथी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १० | [[बोलनगीर लोकसभा मतदारसंघ|बोलनगीर]] | [[कालिकेश सिंह देव]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | ११ | [[कालाहांडी लोकसभा मतदारसंघ|कालाहांडी]] | [[भक्त चरण दास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १२ | [[नबरंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|नबरंगपूर]] | [[प्रदीप कुमार माझी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १३ | [[कंधमाल लोकसभा मतदारसंघ|कंधमाल]] | [[रुद्र मधहब रे]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १४ | [[कटक लोकसभा मतदारसंघ|कटक]] | [[भर्तूहरी माहताब]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १५ | [[केंद्रापरा लोकसभा मतदारसंघ|केंद्रापरा]] | [[जय पंडा|बैजयंत जय पंडा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १६ | [[जगतसिंगपूर लोकसभा मतदारसंघ|जगतसिंगपूर]] | [[बिभू प्रसाद तराई]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १७ | [[पुरी लोकसभा मतदारसंघ|पुरी]] | [[पिनाकी मिश्रा]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १८ | [[भुबनेश्वर लोकसभा मतदारसंघ|भुबनेश्वर]] | [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | १९ | [[अस्का लोकसभा मतदारसंघ|अस्का]] | [[नित्यानंद प्रधान]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २० | [[बेरहामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बेरहामपूर]] | [[सिद्धांत महापात्र]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |- | २१ | [[कोरापुट लोकसभा मतदारसंघ|कोरापुट]] | [[जयराम पंगी]] | style="background-color: {{बिजू जनता दल/meta/color}}" | | [[बिजू जनता दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | २३ सप्टेंबर २०११ पासून [[ओडिशा]] राज्याचा मतदारसंघ |} ===पुद्दुचेरी=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पुद्दुचेरी|<span style="color:white;">'''पुद्दुचेरी'''</span>]] |- | १ | [[पुदुच्चेरी लोकसभा मतदारसंघ|पुद्दुचेरी]] | [[व्ही. नारायणसामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पंजाब=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पंजाब|<span style="color:white;">'''पंजाब'''</span>]] |- | १ | [[गुरदासपूर लोकसभा मतदारसंघ|गुरदासपूर]] | [[प्रतापसिंह बाजवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[अमृतसर लोकसभा मतदारसंघ|अमृतसर]] | [[नवजोत सिंग सिद्धू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[खदूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|खदूर साहिब]] | [[रतन सिंह अजनाला]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[जालंधर लोकसभा मतदारसंघ|जालंधर]] | [[मोहिंदर सिंह केपी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[होशियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|होशियारपूर]] | [[संतोष चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[आनंदपूर साहिब लोकसभा मतदारसंघ|आनंदपूर साहिब]] | [[रवनीत सिंग बिट्टू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[लुधियाना लोकसभा मतदारसंघ|लुधियाना]] | [[मनीष तिवारी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[फतेहगढ साहिब लोकसभा मतदारसंघ|फतेहगढ साहिब]] | [[सुखदेव सिंह लिब्रा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[फरीदकोट लोकसभा मतदारसंघ|फरीदकोट]] | [[परमजीत कौर गुलशन]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फिरोझपूर लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझपूर]] | [[शेर सिंह घुबया]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[भटिंडा लोकसभा मतदारसंघ|भटिंडा]] | [[हरसिम्रत कौर बादल]] | style="background-color: {{शिरोमणी अकाली दल/meta/color}}" | | [[शिरोमणी अकाली दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[संगरुर लोकसभा मतदारसंघ|संगरुर]] | [[विजय इंदर सिंग्ला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[पटियाला लोकसभा मतदारसंघ|पटियाला]] | [[प्रेनीत कौर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===राजस्थान=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[राजस्थान|<span style="color:white;">'''राजस्थान'''</span>]] |- | १ | [[गंगानगर लोकसभा मतदारसंघ|गंगानगर]] | [[भरत राम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[बिकानेर लोकसभा मतदारसंघ|बिकानेर]] | [[अर्जुन राम मेघवाल|ॲड. अर्जुनराम लखुराम मेघवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[चुरू लोकसभा मतदारसंघ|चुरू]] | [[राम सिंह कासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४ | rowspan="2" |[[झुनझुनु लोकसभा मतदारसंघ|झुनझुनु]] | [[सीसराम ओला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १५ डिसेंबर २०१३ रोजी निधन |- | colspan="6" align="center"|''१५ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५ | [[सिकर लोकसभा मतदारसंघ|सिकर]] | [[महादेव सिंह खंडेला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[जयपूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर ग्रामीण]] | [[लालचंद कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[जयपूर लोकसभा मतदारसंघ|जयपूर]] | [[महेश जोशी (भारतीय राजकारणी, जन्म १९५४)|महेश जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[अलवर लोकसभा मतदारसंघ|अलवर]] | [[भंवर जितेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[भरतपूर लोकसभा मतदारसंघ|भरतपूर]] | [[रतन सिंह जाटव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[करौली-धौलपूर लोकसभा मतदारसंघ|करौली-धौलपूर]] | [[खिलाडीलाल बैरवा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |११ | rowspan="2" |[[दौसा लोकसभा मतदारसंघ|दौसा]] | [[किरोडी लाल मीना]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | १९ डिसेंबर २०१३ रोजी राजीनामा ([[राजस्थान विधानसभा|राजस्थान विधानसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१९ डिसेंबर २०१३ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | १२ | [[टोंक-सवाई माधोपूर लोकसभा मतदारसंघ|टोंक-सवाई माधोपूर]] | [[नमो नारायण मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[अजमेर लोकसभा मतदारसंघ|अजमेर]] | [[सचिन पायलट]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[नागौर लोकसभा मतदारसंघ|नागौर]] | [[ज्योती मिर्धा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[पाली लोकसभा मतदारसंघ|पाली]] | [[बद्री राम जाखड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[जोधपूर लोकसभा मतदारसंघ|जोधपूर]] | [[चंद्रेश कुमारी कटोच]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारमेर लोकसभा मतदारसंघ|बारमेर]] | [[हरीश चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[जालोर लोकसभा मतदारसंघ|जालोर]] | [[देवजी पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[उदयपूर लोकसभा मतदारसंघ|उदयपूर]] | [[रघुवीर सिंह मीणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[बांसवाडा लोकसभा मतदारसंघ|बांसवाडा]] | [[ताराचंद भगोरा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २१ | [[चित्तौडगढ लोकसभा मतदारसंघ|चित्तौडगढ]] | [[गिरीजा व्यास]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २२ | [[राजसमंड लोकसभा मतदारसंघ|राजसमंड]] | [[गोपाळ सिंह शेखावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[भिलवाडा लोकसभा मतदारसंघ|भिलवाडा]] | [[सी.पी. जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[कोटा लोकसभा मतदारसंघ|कोटा]] | [[इज्याराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २५ | [[झालावाड-बरान लोकसभा मतदारसंघ|झालावाड-बरान]] | [[दुष्यंत सिंग|दुष्यंत हेमंत सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===सिक्कीम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[सिक्कीम|<span style="color:white;">'''सिक्कीम'''</span>]] |- | १ | [[सिक्कीम लोकसभा मतदारसंघ|सिक्कीम]] | [[प्रेम दास राय]] | style="background-color: {{सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट/meta/color}}" | | [[सिक्कीम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===तमिळनाडू=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[तमिळनाडू|<span style="color:white;">'''तमिळनाडू'''</span>]] |- | १ | [[तिरुवल्लुर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवल्लुर]] | [[पोन्नुस्वामी वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[चेन्नई उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर चेन्नई]] | [[टी.के.एस. एलनगोवन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[चेन्नई दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण चेन्नई]] | [[सी. राजेंद्रन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[चेन्नई मध्य लोकसभा मतदारसंघ|मध्य चेन्नई]] | [[दयानिधी मारन|दयानिधी मुरसोली मारन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[श्रीपेरुंबुदुर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीपेरुंबुदुर]] | [[टी.आर. बालू|थलीकोट्टाई राजतेवर बालू]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[कांचीपुरम लोकसभा मतदारसंघ|कांचीपुरम]] | [[पी. विश्वनाथन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[अरक्कोणम लोकसभा मतदारसंघ|अरक्कोणम]] | [[एस. जगतरक्षणन|स्वामी गण्णु जगतरक्षणन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[वेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|वेल्लोर]] | [[अब्दुल रहमान (तमिळनाडूचे राजकारणी)|अब्दुल रहमान]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[कृष्णगिरी लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णगिरी]] | [[ई.जी. सुगवनम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[धरमपुरी लोकसभा मतदारसंघ|धरमपुरी]] | [[आर. थमरायसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[तिरुवन्नमलै लोकसभा मतदारसंघ|तिरुवन्नमलै]] | [[दनापल वेणुगोपाळ]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[अरानी लोकसभा मतदारसंघ|अरानी]] | [[एम. कृष्णस्वामी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[विलुप्पुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुप्पुरम]] | [[के. मुरुगेसन आनंदन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १४ | [[कल्लाकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लाकुरिची]] | [[अधी शंकर]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | [[एस. सेममलाई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १६ | [[नमक्कल लोकसभा मतदारसंघ|नमक्कल]] | [[एस. गांधीसेल्वन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[एरोड लोकसभा मतदारसंघ|एरोड]] | [[ए. गणेशमुर्ती]] | style="background-color: {{मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[मारूमालारची द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[तिरुप्पूर लोकसभा मतदारसंघ|तिरुप्पूर]] | [[सी. शिवसामी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | १९ | [[निलगिरी लोकसभा मतदारसंघ|निलगिरी]] | [[आंदिमुथू राजा|ॲड. आंदिमुथू राजा]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[कोईंबतूर लोकसभा मतदारसंघ|कोईंबतूर]] | [[पी.आर. नटराजन]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २१ | [[पोल्लाची लोकसभा मतदारसंघ|पोल्लाची]] | [[के. सुगुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २२ | [[दिंडिगुल लोकसभा मतदारसंघ|दिंडुक्कल]] | [[एन.एस.व्ही. चित्तन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २३ | [[करुर लोकसभा मतदारसंघ|करुर]] | [[एम. थंबीदुराई]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २४ | [[तिरुचिरापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुचिरापल्ली]] | [[पलाणीवेल कुमार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २५ | [[पेरांबलुर लोकसभा मतदारसंघ|पेरांबलुर]] | [[नेपोलियन (अभिनेता)|कुमारेसन दुराईसामी ''नेपोलियन'']] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[कड्डलोर लोकसभा मतदारसंघ|कड्डलोर]] | [[एस. अळागिरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[चिदंबरम लोकसभा मतदारसंघ|चिदंबरम]] | [[तो. तिरुमावलवन|डॉ. थोलकप्पियान तिरुमावलवन]] | style="background-color: {{विदुतलै चिरुतैगल कच्ची/meta/color}}" | | [[विदुतलै चिरुतैगल कच्ची]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मयिलादुतुराई लोकसभा मतदारसंघ|मयिलादुतुराई]] | [[ओ.एस. मणियन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २९ | [[नागपट्टिनम लोकसभा मतदारसंघ|नागपट्टिनम]] | [[ए.के.एस. विजयन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[तंजावुर लोकसभा मतदारसंघ|तंजावूर]] | [[एस.एस. पलानीमणिकम]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[शिवगंगा लोकसभा मतदारसंघ|शिवगंगा]] | [[पी. चिदंबरम|ॲड. पलाणीअप्पन चिदंबरम]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मदुरै लोकसभा मतदारसंघ|मदुराई]] | [[एम.के. अळागिरी]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[तेनी लोकसभा मतदारसंघ|तेनी]] | [[जे.एम. आरोन रशीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[विरुधुनगर लोकसभा मतदारसंघ|विरुधुनगर]] | [[माणिका टागोर|ॲड. माणिका बहीरथ टागोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[रामनाथपुरम लोकसभा मतदारसंघ|रामनाथपुरम]] | [[जे.के. रितेश]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३६ | [[तूतुक्कुडी लोकसभा मतदारसंघ|तूतुक्कुडी]] | [[एस.आर. जेयादुराई]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[तेनकाशी लोकसभा मतदारसंघ|तेनकाशी]] | [[पी. लिंगम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[तिरुनलवेली लोकसभा मतदारसंघ|तिरुनलवेली]] | [[एस.एस. रामसुब्बू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३९ | [[कन्याकुमारी लोकसभा मतदारसंघ|कन्याकुमारी]] | [[जे. हेलेन डेव्हिडसन]] | style="background-color: {{द्रविड मुन्नेत्र कळघम/meta/color}}" | | [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===त्रिपुरा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[त्रिपुरा|<span style="color:white;">'''त्रिपुरा'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम त्रिपुरा]] | [[खगेन दास]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व त्रिपुरा लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व त्रिपुरा]] | [[बजु बन रियान]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |} ===उत्तर प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तर प्रदेश|<span style="color:white;">'''उत्तर प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[सहारनपूर लोकसभा मतदारसंघ|सहारनपूर]] | [[जगदीश सिंह राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[कैराना लोकसभा मतदारसंघ|कैराना]] | [[बेगम तबस्सुम हसन]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[मुझफ्फरनगर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरनगर]] | [[कादिर राणा]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[बिजनोर लोकसभा मतदारसंघ|बिजनोर]] | [[संजय सिंह चौहान]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[नगीना लोकसभा मतदारसंघ|नगीना]] | [[यशवीर सिंह (उत्तर प्रदेशचे राजकारणी)|यशवीर सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[मोरादाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मोरादाबाद]] | [[मोहम्मद अझहरुद्दीन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७ | [[रामपूर लोकसभा मतदारसंघ|रामपूर]] | [[जयाप्रदा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[संभल लोकसभा मतदारसंघ|संभल]] | [[शफिकुर रहमान बर्क]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अमरोहा लोकसभा मतदारसंघ|अमरोहा]] | [[देवेंद्र नागपाल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[मीरत लोकसभा मतदारसंघ|मेरठ]] | [[राजेंद्र अग्रवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[बागपत लोकसभा मतदारसंघ|बागपत]] | [[अजित सिंह (भारतीय राजकारणी, जन्म १९३९)|अजित सिंह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[गाझियाबाद लोकसभा मतदारसंघ|गाझियाबाद]] | [[राजनाथ सिंह|राजनाथ रामबदन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गौतम बुद्ध नगर लोकसभा मतदारसंघ|गौतम बुद्ध नगर]] | [[सुरेंद्रसिंह नागर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बुलंदशहर लोकसभा मतदारसंघ|बुलंदशहर]] | [[कमलेश वाल्मिकी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[अलीगढ लोकसभा मतदारसंघ|अलीगढ]] | [[राजकुमारी चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[हाथरस लोकसभा मतदारसंघ|हाथरस]] | [[सारिका देवेंद्र सिंह बाघेल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[मथुरा लोकसभा मतदारसंघ|मथुरा]] | [[जयंत चौधरी]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक दल]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[आग्रा लोकसभा मतदारसंघ|आग्रा]] | [[राम शंकर कठेरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[फतेहपूर सिक्री लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर सिक्री]] | [[सीमा उपाध्याय]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२० | rowspan="2" |[[फिरोझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फिरोझाबाद]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | या जागेसह [[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]]ची जागा देखील जिंकल्याने या जागेवरून १ जून २००९ रोजी राजीनामा |- | [[राज बब्बर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ११ ऑक्टोबर २००९ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २१ | [[मैनपुरी लोकसभा मतदारसंघ|मैनपुरी]] | [[मुलायम सिंह यादव|मुलायम सुघरसिंह यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२२ | rowspan="2" |[[ईटा लोकसभा मतदारसंघ|ईटा]] | [[कल्याण सिंह]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''१ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २३ | [[बदाउं लोकसभा मतदारसंघ|बदाउं]] | [[धर्मेंद्र यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २४ | [[आओनला लोकसभा मतदारसंघ|आओनला]] | [[मनेका गांधी|मनेका संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[बरेली लोकसभा मतदारसंघ|बरेली]] | [[प्रवीणसिंह आरोन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २६ | [[पीलीभीत लोकसभा मतदारसंघ|पीलीभीत]] | [[वरुण गांधी|वरुण संजय गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २७ | [[शाहजहानपूर लोकसभा मतदारसंघ|शाहजहानपूर]] | [[मिथलेश कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[खेरी लोकसभा मतदारसंघ|खेरी]] | [[झफर अली नक्वी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[धौराहरा लोकसभा मतदारसंघ|धौराहरा]] | [[जितिन प्रसाद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३० | [[सीतापूर लोकसभा मतदारसंघ|सीतापूर]] | [[कैसर जहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[हरडोई लोकसभा मतदारसंघ|हरडोई]] | [[उषा वर्मा]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[मिसरिख लोकसभा मतदारसंघ|मिसरिख]] | [[अशोक कुमार रावत]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३३ | [[उन्नाव लोकसभा मतदारसंघ|उन्नाव]] | [[अन्नू टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मोहनलालगंज लोकसभा मतदारसंघ|मोहनलालगंज]] | [[सुशीला सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३५ | [[लखनौ लोकसभा मतदारसंघ|लखनौ]] | [[लालजी टंडन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[राय बरेली लोकसभा मतदारसंघ|राय बरेली]] | [[सोनिया गांधी|सोनिया राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३७ | [[अमेठी लोकसभा मतदारसंघ|अमेठी]] | [[राहुल गांधी|राहुल राजीव गांधी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |३८ | rowspan="2" |[[सुलतानपूर लोकसभा मतदारसंघ|सुलतानपूर]] | [[संजय सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १० एप्रिल २०१४ रोजी राजीनामा ([[राज्यसभा|राज्यसभेवर]] निवडून गेले) |- | colspan="6" align="center"|''१० एप्रिल २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ३९ | [[प्रतापगढ लोकसभा मतदारसंघ|प्रतापगढ]] | [[रत्ना सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४० | [[फरुखाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरुखाबाद]] | [[सलमान खुर्शीद]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४१ | [[इटावा लोकसभा मतदारसंघ|इटावा]] | [[प्रेमदास कठेरिया]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |४२ | rowspan="2" |[[कन्नौज लोकसभा मतदारसंघ|कन्नौज]] | [[अखिलेश यादव|अखिलेश मुलायम यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २ मे २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री|उत्तर प्रदेशच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[डिंपल यादव|डिंपल अखिलेश यादव]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ जून २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी (बिनविरोध निवडून आल्या) |- | ४३ | [[कानपूर लोकसभा मतदारसंघ|कानपूर]] | [[श्रीप्रकाश जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४४ | [[अकबरपूर लोकसभा मतदारसंघ|अकबरपूर]] | [[राजाराम पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४५ | [[जलाउन लोकसभा मतदारसंघ|जलाउन]] | [[घनश्याम देशराज अनुरागी]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४६ | [[झांसी लोकसभा मतदारसंघ|झांसी]] | [[प्रदीप विष्णू जैन आदित्य]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४७ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[विजय बहादुर सिंह]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४८ | [[बांदा लोकसभा मतदारसंघ|बांदा]] | [[आर.के. सिंग पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४९ | [[फतेहपूर लोकसभा मतदारसंघ|फतेहपूर]] | [[राकेश सचन]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५० | [[कौशंबी लोकसभा मतदारसंघ|कौशांबी]] | [[शैलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५१ | [[फूलपूर लोकसभा मतदारसंघ|फूलपूर]] | [[कपिल मुनी कावडिया]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५२ | [[अलाहाबाद लोकसभा मतदारसंघ|अलाहाबाद]] | [[कुंवर रेवती रमन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५३ | [[बाराबंकी लोकसभा मतदारसंघ|बाराबंकी]] | [[पन्नालाल पुनिया]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५४ | [[फैझाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फैझाबाद]] | [[निर्मल खत्री]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५५ | [[आंबेडकर नगर लोकसभा मतदारसंघ|आंबेडकर नगर]] | [[राकेश जगमोगन पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५६ | [[बहराईच लोकसभा मतदारसंघ|बहराईच]] | [[कमल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |५७ | rowspan="2" |[[कैसरगंज लोकसभा मतदारसंघ|कैसरगंज]] | [[ब्रिज भूषण शरण सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ५८ | [[श्रावस्ती लोकसभा मतदारसंघ|श्रावस्ती]] | [[विनय कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५९ | [[गोंडा लोकसभा मतदारसंघ|गोंडा]] | [[बेनी प्रसाद वर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |६० | rowspan="2" |[[डोमारियागंज लोकसभा मतदारसंघ|डोमारियागंज]] | [[जगदंबिका पाल|ॲड. जगदंबिका सुर्यबक्ष पाल]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ७ मार्च २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय जनता पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''७ मार्च २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | ६१ | [[बस्ती लोकसभा मतदारसंघ|बस्ती]] | [[अरविंद कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६२ | [[संत कबीर नगर लोकसभा मतदारसंघ|संत कबीर नगर]] | [[भीष्म शंकर तिवारी]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६३ | [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[हर्षवर्धन (भारतीय राजकारणी, १९४७—२०१६)|हर्षवर्धन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६४ | [[गोरखपूर लोकसभा मतदारसंघ|गोरखपूर]] | [[योगी आदित्यनाथ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६५ | [[कुशी नगर लोकसभा मतदारसंघ|कुशी नगर]] | [[रणजित प्रताप नारायण सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६६ | [[देवरिया लोकसभा मतदारसंघ|देवरिया]] | [[गोरख प्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६७ | [[बांसगांव लोकसभा मतदारसंघ|बांसगांव]] | [[कमलेश पासवान|कमलेश ओमप्रकाश पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६८ | [[लालगंज लोकसभा मतदारसंघ|लालगंज]] | [[बली राम]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६९ | [[आझमगढ लोकसभा मतदारसंघ|आझमगढ]] | [[रमाकांत यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७० | [[घोसी लोकसभा मतदारसंघ|घोसी]] | [[दारा सिंह चौहान]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७१ | [[सलीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|सलीमपूर]] | [[रमाशंकर राजभर]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७२ | [[बलिया लोकसभा मतदारसंघ|बलिया]] | [[नीरज शेखर]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७३ | [[जौनपूर लोकसभा मतदारसंघ|जौनपूर]] | [[धनंजय सिंह चंदेल]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७४ | [[मछलीशहर लोकसभा मतदारसंघ|मछलीशहर]] | [[तुफानी सरोज]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७५ | [[गाझीपूर लोकसभा मतदारसंघ|गाझीपूर]] | [[राधे मोहन सिंह]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७६ | [[चंदौली लोकसभा मतदारसंघ|चंदौली]] | [[रामकिशुन गंजी प्रसाद]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७७ | [[वाराणसी लोकसभा मतदारसंघ|वाराणसी]] | [[मुरलीमनोहर जोशी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७८ | [[भदोही लोकसभा मतदारसंघ|भदोही]] | [[गोरखनाथ पांडे]] | style="background-color: {{बहुजन समाज पक्ष/meta/color}}" | | [[बहुजन समाज पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ७९ | [[मिर्झापूर लोकसभा मतदारसंघ|मिर्झापूर]] | [[बाल कुमार पटेल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८० | [[रॉबर्ट्सगंज लोकसभा मतदारसंघ|रॉबर्ट्सगंज]] | [[पकौरी लाल]] | style="background-color: {{समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===उत्तराखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[उत्तरांचल|<span style="color:white;">'''उत्तरांचल'''</span>]] |- | rowspan="2" |१ | rowspan="2" |[[तेहरी गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|तेहरी-गढवाल]] | [[विजय बहुगुणा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २३ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[उत्तराखंडचे मुख्यमंत्री|उत्तराखंडच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २ | [[गढवाल लोकसभा मतदारसंघ|गढवाल]] | [[सतपाल महाराज]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[अलमोडा लोकसभा मतदारसंघ|अलमोडा]] | [[प्रदीप तमटा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[नैनिताल-उधमसिंह नगर लोकसभा मतदारसंघ|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] | [[के.सी. सिंग बाबा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ५ | [[हरिद्वार लोकसभा मतदारसंघ|हरिद्वार]] | [[हरीश रावत]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===पश्चिम बंगाल=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[पश्चिम बंगाल|<span style="color:white;">'''पश्चिम बंगाल'''</span>]] |- | १ | [[कूच बिहार लोकसभा मतदारसंघ|कूच बिहार]] | [[निपेंद्रनाथ रॉय]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | २ | [[अलिपूरदुआर्स लोकसभा मतदारसंघ|अलिपूरद्वार]] | [[मनोहर तिर्के]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३ | [[जलपाईगुडी लोकसभा मतदारसंघ|जलपाईगुडी]] | [[महेंद्र कुमार रॉय]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४ | [[दार्जीलिंग लोकसभा मतदारसंघ|दार्जीलिंग]] | [[जसवंतसिंग|मेजर (नि.) जसवंत सरदार सिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[रायगंज लोकसभा मतदारसंघ|रायगंज]] | [[दीपा दासमुन्शी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ६ | [[बालुरघाट लोकसभा मतदारसंघ|बालुरघाट]] | [[प्रसंत कुमार मजुमदार]] | style="background-color: {{क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष/meta/color}}" | | [[क्रांतिकारी समाजवादी पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ७ | [[मालदा उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|मालदा उत्तर]] | [[मौसम नूर|मौसम बेनझीर नूर]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[मालदा दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|मालदा दक्षिण]] | [[अबू हसम खान चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |९ | rowspan="2" |[[जंगीपूर लोकसभा मतदारसंघ|जंगीपूर]] | [[प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ जुलै २०१२ रोजी राजीनामा ([[भारताचे राष्ट्रपती|भारताच्या राष्ट्रपतीपदावर]] निवड) |- | [[अभिजीत मुखर्जी|अभिजीत प्रणब मुखर्जी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | १३ ऑक्टोबर २०१२ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | १० | [[बहरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|बहरामपूर]] | [[अधिर रंजन चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[मुर्शिदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|मुर्शिदाबाद]] | [[अब्दुल मन्नान होसेन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[कृष्णनगर लोकसभा मतदारसंघ|कृष्णनगर]] | [[तापस पॉल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १३ | [[राणाघाट लोकसभा मतदारसंघ|राणाघाट]] | [[सुचारु रंजन हलदर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[बनगांव लोकसभा मतदारसंघ|बनगांव]] | [[गोबिंद चंद्र नस्कर]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १५ | [[बराकपूर लोकसभा मतदारसंघ|बराकपूर]] | [[दिनेश त्रिवेदी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १६ | [[दम दम लोकसभा मतदारसंघ|दम दम]] | [[सौगाता रॉय|ॲड. सौगाता रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १७ | [[बारासात लोकसभा मतदारसंघ|बारासात]] | [[ककली घोष दस्तीदार|डॉ. ककली सुदर्शन घोष दस्तीदार]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १८ | [[बशीरहाट लोकसभा मतदारसंघ|बशीरहाट]] | [[हाजी नुरुल इस्लाम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १९ | [[जयनगर लोकसभा मतदारसंघ|जयनगर]] | [[तरुण मोंडल]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २० | [[मथुरापूर लोकसभा मतदारसंघ|मथुरापूर]] | [[चौधरी मोहन जतुआ]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२१ | rowspan="2" |[[डायमंड हार्बर लोकसभा मतदारसंघ|डायमंड हार्बर]] | [[सोमेंद्रनाथ मित्र]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २८ जानेवारी २०१४ रोजी राजीनामा (भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षात प्रवेश) |- | colspan="6" align="center"|''२८ जानेवारी २०१४ — १८ मे २०१४ रिक्त (१८ मे २०१४ रोजी १५वी लोकसभा विसर्जित, त्यामुळे पोट-निवडणूकीची आवश्यकता नाही)'' |- | २२ | [[जादवपूर लोकसभा मतदारसंघ|जाधवपूर]] | [[कबीर सुमन]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२३ | rowspan="2" |[[कोलकाता दक्षिण लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण कोलकाता]] | [[ममता बॅनर्जी|डॉ. ममता प्रोमिलेश्वर बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ९ ऑक्टोबर २०११ रोजी राजीनामा ([[पश्चिम बंगालचे मुख्यमंत्री|पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्रीपदावर]] निवड) |- | [[सुब्राता बक्षी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ४ डिसेंबर २०११ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २४ | [[कोलकाता उत्तर लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर कोलकाता]] | [[सुदीप बंदोपाध्याय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | rowspan="2" |२५ | rowspan="2" |[[हावरा लोकसभा मतदारसंघ|हावडा]] | [[अंबिका बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | २५ एप्रिल २०१३ रोजी निधन |- | [[प्रसून बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | ५ जून २०१३ रोजी पोट-निवडणुकीद्वारे विजयी |- | २६ | [[उलुबेरिया लोकसभा मतदारसंघ|उलुबेरिया]] | [[सुलतान अहमद]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[सेरामपूर लोकसभा मतदारसंघ|सेरामपूर]] | [[कल्याण बॅनर्जी|ॲड. कल्याण बॅनर्जी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[हूगळी लोकसभा मतदारसंघ|हूगळी]] | [[रत्ना डे]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २९ | [[आरामबाग लोकसभा मतदारसंघ|आरामबाग]] | [[शक्ती मोहन मलिक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३० | [[तामलुक लोकसभा मतदारसंघ|तामलुक]] | [[शुभेंदु अधिकारी|शुभेंदु शिशिर अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३१ | [[कांती लोकसभा मतदारसंघ|कांती]] | [[शिशिरकुमार अधिकारी|शिशिर केनाराम अधिकारी]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३२ | [[घटाल लोकसभा मतदारसंघ|घटाल]] | [[गुरुदास दासगुप्ता]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३३ | [[झारग्राम लोकसभा मतदारसंघ|झारग्राम]] | [[पुलीन बिहारी बस्के]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३४ | [[मेदिनीपूर लोकसभा मतदारसंघ|मेदिनीपूर]] | [[प्रबोध पांडा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३५ | [[पुरुलिया लोकसभा मतदारसंघ|पुरुलिया]] | [[नरहरी महातो]] | style="background-color: {{फॉरवर्ड ब्लॉक/meta/color}}" | | [[फॉरवर्ड ब्लॉक|अखिल भारतीय फॉरवर्ड ब्लॉक]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३६ | [[बांकुरा लोकसभा मतदारसंघ|बांकुरा]] | [[बसुदेव आचार्य]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३७ | [[बिश्नुपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिश्नुपूर]] | [[सुश्मिता बाउडी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३८ | [[बर्धमान-पूर्ब लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-पूर्ब]] | [[अनुप कुमार साहा]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ३९ | [[बर्धमान-दुर्गापूर लोकसभा मतदारसंघ|बर्धमान-दुर्गापूर]] | [[शेख सैदुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४० | [[आसनसोल लोकसभा मतदारसंघ|आसनसोल]] | [[बन्सा गोपाळ चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४१ | [[बोलपूर लोकसभा मतदारसंघ|बोलपूर]] | [[रामचंद्र डोम]] | style="background-color: {{भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)/meta/color}}" | | [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] | style="background-color: {{तिसरी आघाडी (भारत)/meta/color}}" | | [[तिसरी आघाडी (भारत)|तिसरी आघाडी]] | |- | ४२ | [[बीरभूम लोकसभा मतदारसंघ|बीरभूम]] | [[शताब्दी रॉय|शताब्दी मृगांक बॅनर्जी-रॉय]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===नामनिर्देशित=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| <span style="color:white;">'''आंग्ल-भारतीय नामनिर्देशित'''</span> |- | १ | [[इनग्रीड मॅकलिओड]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[चार्ल्स डियाझ]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} == हे सुद्धा पहा == [[पंधरावी लोकसभा]] ==नोंदी== {{reflist|group=n}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख]] ojf6ykl03uvg49w5xw5anrun3ky4o9y गुरुकुल शिक्षण 0 80955 2687843 2687561 2026-06-05T17:46:37Z WordWise22 161849 Wikilink added 2687843 wikitext text/x-wiki {{अशुद्धलेखन}} '''गुरुकुल शिक्षण''' हे भारतातील अतिप्राचिन [[शिक्षण]] प्रकारातील एक आहे. गुरुकुल म्हणजे असे विद्यालय, जिथे विद्यार्थी आपल्या [[कुटुंब|कुटुंबापासून]] दूर राहून गुरुंच्या कुटुंबाचा एक भाग बनून शिक्षण घेतो. [[प्राचीन भारत|प्राचीन भारतात]] गुरुकुल हेच [[शिक्षण]] आणि अध्यापनाची प्रमुख केंद्रे होती. दूरदूरहून ब्रह्मचारी विद्यार्थी किंवा सत्याचा शोध घेणारे परिव्राजक आपले शिक्षण पूर्ण करण्यासाठी तेथे जात असत. ही गुरुकुले लहान किंवा मोठी अशा सर्व प्रकारची असत. [[भारताचा इतिहास|भारतातील प्राचीन इतिहासात]] अशा विद्यालयांना खूप महत्त्व होते. प्रसिद्ध आचार्यांच्या गुरुकुलात शिक्षण घेतलेल्या विद्यार्थ्यांचा सर्वत्र खूप सन्मान केला जात असे. [[राम|रामाने]] ऋषी वसिष्ठ यांच्या येथे राहून शिक्षण प्राप्त केले होते. त्याचप्रमाणे [[पांडव|पांडवांनी]] ऋषी द्रोण यांच्या येथे राहून [[शिक्षण]] प्राप्त केले होते. भारतवर्षातील गुरुकुल आश्रमांतील आचार्यांना उपाध्याय आणि प्रधान आचार्यांना '[[कुलपति]]' किंवा 'महोपाध्याय' असे म्हटले जात असे. [[रामायण]] काळात [[वसिष्ठ|वशिष्ठ]] यांचा एक विशाल आश्रम होता, जिथे राजा दिलीप तपश्चर्या करण्यासाठी गेले होते आणि जिथे [[विश्वामित्र]] यांना ब्रह्मत्व प्राप्त झाले होते. अशाच प्रकारचा आणखी एक प्रसिद्ध आश्रम प्रयाग येथे भारद्वाज मुनि यांचा होता. <ref>{{cite web |http://www.abhyuday.org/xprajna/html/bhanu_shankar.php|title=महामना का स्वप्न|access-date=[[28 जुलाई]] [[2007]]|format=|publisher= अभ्युदय.कॉम|language=}}</ref> गुरुकुलांचेच विकसित रूप म्हणजे [[तक्षशिला]], [[नालंदा]], [[विक्रमशिला विद्यापीठ|विक्रमशिला]] आणि वलभी ही विद्यापीठे होत. जातक, ह्वेनसांग यांचे प्रवासवर्णन तसेच इतर अनेक संदर्भांवरून असे समजते की या विद्यापीठांमध्ये दूरदूरहून विद्यार्थी तेथील जगप्रसिद्ध आचार्यांकडून शिक्षण घेण्यासाठी येत असत. [[वाराणसी]] हे प्राचीन काळापासून शिक्षणाचे प्रमुख केंद्र होते आणि अलीकडच्या काळापर्यंत तेथे शेकडो गुरुकुले व पाठशाळा होत्या. त्यांच्या देखभालीसाठी आणि विद्यार्थ्यांच्या पोषणासाठी अन्नछत्रे चालवली जात असत. अशीच परिस्थिती बंगाल, [[नाशिक]] तसेच [[दक्षिण भारत|दक्षिण भारतातील]] अनेक नगरांमध्ये होती. एकोणिसाव्या शतकात सुरू झालेल्या भारतीय राष्ट्रीय आणि सांस्कृतिक पुनर्जागरणाच्या काळात प्राचीन गुरुकुल परंपरेवर आधारित अनेक गुरुकुलांची स्थापना करण्यात आली. राष्ट्रभावनेचा प्रसार करण्यामध्ये त्यांचे महत्त्वपूर्ण योगदान होते. जरी आधुनिक परिस्थितीत प्राचीन गुरुकुलांची व्यवस्था जशीच्या तशी पुन्हा प्रस्थापित करणे शक्य नसले, तरी त्यांच्या आदर्शांचा आवश्यक ते बदल करून अवलंब नक्कीच करता येऊ शकतो. प्राचीन भारतातील गुरुकुल व्यवस्थेअंतर्गत तीन प्रकारच्या शैक्षणिक संस्था होत्या— (१) गुरुकुल – जिथे [[विद्यार्थी]] आश्रमात गुरुंसोबत राहून [[शिक्षण]] घेत असत. (२) परिषद – जिथे तज्ज्ञ विद्वानांकडून शिक्षण दिले जात असे. (३) तपस्थळी – जिथे मोठमोठी संमेलने भरत असत आणि सभा तसेच प्रवचनांद्वारे ज्ञान प्राप्त केले जात असे. [[नैमिषारण्य]] हे असेच एक प्रसिद्ध स्थान होते. ==शिक्षणाची पद्धत== गुरुकुल शिक्षणाचा कालावधी अदमासे [[कौटिल्य|कौटिल्या]] आधीचा आहे. या शिक्षण पद्धतित विद्यार्थ्यास शिक्षकाच्या घरी , त्या कुटुंबाचा एक भाग बनून शिक्षण घ्यावे लागे. शिक्षकास 'गुरु' तर विद्यार्थ्यास 'शिष्य' हे संबोधन वापरले जात असे. वयाच्या ७ व्या किंवा ८व्या वर्षी गुरुं कडे पाठविण्याचा प्रघात होता. हे शिक्षण १२ वर्ष चाले. या शिक्षण पद्धतीत अनेक विद्यांचा समावेश होता. विद्याभ्यास, शस्राभ्यास, योगाभ्यास अशा अनेक प्रकारच्या शिक्षणाचा समावेश असे. गुरुंच्या घरी शिकत असताना शिष्यास घरातील अनेक कामात मदत करावी लागे. कपडे धुणे, भांडी धुणे, स्वयंपाक करणे अशा सर्व प्रकारच्या कामांचा समावेश असे. ही पद्धत पूर्ण भारतात प्रचलीत होती. नंतर ही पद्धत धार्मिक अभ्यासापुरती मर्यादित राहिली. या परंपरेत गुरू शिष्याकडून कोणतेहि मूल्य घेत नसे. शिक्षण पूर्ण झाल्यावर शिष्य गुरुंना विनम्रतेने गुरुदक्षिणा अर्पण करीत असत. गुरुदक्षिणेत कृतज्ञतेचा भाव जास्त असे. ===विद्याभ्यास=== अनेक विविध विद्यांचा अभ्यास येथे होत असे. उदा. वैदिक विद्या, विधिविद्या, इ. === शस्राभ्यास=== अनेक विविध शस्रांचा अभ्यास येथे होत असे.उदा.भाला, धनुष्य, गदायुद्ध, तलवार इ. ===शास्राभ्यास=== अनेक विविध शास्रांचा अभ्यास येथे होत असे. उदा. राज्यशास्त्र, धर्मशास्त्र, भाषाशास्त्र, वेदशास्त्र, इ. ===योगाभ्यास=== अनेक विविध योग विद्यांचा अभ्यास येथे होत असे. उदा.हटयोग, राजयोग, इ. ==संज्ञा== * गुरु, गुरुवर्य,आचार्य - ज्या व्यक्ति शिक्षण देतात किंवा शिक्षक म्हणून कार्यभार बघतात त्यांना ही संज्ञा वापरली जात असे. * गुरुमाता, गुरुपत्नी - शिक्षकांच्या पत्नीस ही संज्ञा वापरली जात असे. * गुरुकन्या, गुरुभगिनी - शिक्षकांच्या मुलीस ही संज्ञा वापरली जात असे. * गुरुबंधू - सहविद्यार्थ्यास. * आश्रम - शिक्षकांच्या घरास किंवा जिथे शिक्षण घेतले त्या जागेस ही संज्ञा वापरली जात असे. ==प्रकार== प्राचीन भारतात तीन प्रकारच्या शिक्षण संस्था पद्धति अस्तित्वात होत्या : (१) गुरुकुल- जिथे विद्यार्थी आश्रमात राहून विद्याध्ययन करीत. (२) परिषद- जिथे तज्ज्ञ शिक्षकांद्वारे शिकविले जात. (३) तपस्थली-जिथे मोठी सम्मेलन होत. गुरुकुल आश्रमामध्ये कालांतराने हजारों विद्यार्थी शिकावयास येत. अशा आश्रमांच्या प्रमुखांना 'कुलपति' म्हणत असत. [[वर्ग: शैक्षणिक संस्था]] eicimhdu1l44z57fe6edxsba4rp3rtm मराठी विकिस्रोत 0 89985 2687835 2246913 2026-06-05T17:17:13Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687835 wikitext text/x-wiki '''मराठी विकिस्रोत''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) हा मराठी विकिपीडियाचा बंधूप्रकल्प आणि एक विकी प्रकल्प आहे. हे आंतरजालावर असलेले [[मराठी]] मुक्त ग्रंथालय आहे. 'मराठी विकिस्रोत' विकितत्त्वानुसार स्वयंसेवी योगदान देणाऱ्या सदस्यांमार्फत गोळा केलेल्या, मुद्रितशोधन (प्रूफरीडिंग) केलेल्या, टीका-टिप्पण्या जोडलेल्या मराठी "स्रोत" दस्तऐवजांचा ग्रंथालय प्रकल्प आहे. हा प्रकल्प विकिमीडिया प्रतिष्ठानाद्वारे चालवला जात असून विकिपीडिया या मुक्त ज्ञानकोश प्रकल्पाचा बंधुप्रकल्प आहे. विकिस्रोतात आढळणाऱ्या अस्सल दस्तऐवजांचा आणि विकिपीडियावरील ज्ञानकोशीय लेखांचा एकत्रित उपयोग वापरकर्त्यांना आपल्या संशोधनात्मक उद्दिष्टांसाठी होऊ शकतो. भारतीय लेखकांसाठी असलेल्या नियमाप्रमाणे लेखकाच्या मृत्युनंतर ६० वर्षांनी त्याचे साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. मरणोत्तर प्रकाशित साहित्य प्रथम प्रकाशनानंतर ६० वर्षांनी प्रताधिकारमुक्त होते. येथे मराठी भाषेतील सर्व प्रताधिकार मुक्त साहित्य उपलब्ध करण्याचा प्रयत्न आहे. यामध्ये वाचकांसाठी मोफत वाचनाची सोय आहे. आपल्याला या प्रकल्पात भर घालण्यासाठी निमंत्रण असते. येथे प्राचीन तसेच प्रताधिकार नसलेले दस्तएवज आणता येतात. १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बंधू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असते. == स्वरूप == मराठी विकिपीडियावर त्या अभंगांची, काव्याची आणि लेखांची चर्चा होऊ शकते. परंतु ते लेख फक्त मूळ स्वरूपात मराठी विकिस्रोत येथे साठवता येतात. उदा० मुळातली [[ज्ञानेश्वरी]], तुकारामाचे मुळात जसे आहेत तसे [[अभंग]], आणि [[मनाचे श्लोक|मनाच्या श्लोकांची]] मूळ संहिता, वगैरे. ===विकिस्रोतावर काय चालते ?=== *प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज * ऐतिहासिक ललितेतर दस्तऐवज - तह/करारनामे, जाहीरनामे, आज्ञापत्रे, फतवे, वैयक्तिक दप्तरे/पत्रे, बखरी, न्यायनिवाड्याची निकालपत्रे, सैनिकी मोहिमांचे अहवाल/जमाखर्च इत्यादी. * ऐतिहासिक ललित साहित्य - संतसाहित्य, अन्य भक्तिपर साहित्य, स्तुतिपर कवने. * ऐतिहासिक कलाकॄती - समसमीक्षित (पीअर-रिव्ह्यूड) किंवा संपादित माध्यमांतून प्रकाशित झालेली चित्रे/फोटो; मात्र खास त्यांच्यासाठी आयोजलेल्या प्रदर्शनांतून प्रसिद्ध झालेली नसावीत. परंतु विकिस्रोतवर स्वरचित ग्रंथलेखन करता येत नाही, स्वरचीत ग्रंथलेखनासाठी अथवा स्वरचीत पुस्तक विकीवर आणायचे असेल तर आणायचे असेल तर कृपया ते [http://mr.wikibooks.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0|मराठी विकिबुक्स]{{मृत दुवा|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}वर चढवा. त्याच प्रमाणे जालावर [[संस्कृत]] ग्रंथ आणण्यासाठी [[:sa:s:|संस्कृत विकिस्रोत]] पहा. ==अधिकृत संकेतस्थळ== * https://mr.wikisource.org/wiki/ {{विस्तार}} [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] cgyk5a0auwkxy9kdz2v7wdz2kcyjc33 2687866 2687835 2026-06-06T03:52:29Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687866 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''मराठी विकिस्रोत''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) हा मराठी विकिपीडियाचा बंधूप्रकल्प आणि एक विकी प्रकल्प आहे. हे आंतरजालावर असलेले [[मराठी]] मुक्त ग्रंथालय आहे. 'मराठी विकिस्रोत' विकितत्त्वानुसार स्वयंसेवी योगदान देणाऱ्या सदस्यांमार्फत गोळा केलेल्या, मुद्रितशोधन (प्रूफरीडिंग) केलेल्या, टीका-टिप्पण्या जोडलेल्या मराठी "स्रोत" दस्तऐवजांचा ग्रंथालय प्रकल्प आहे. हा प्रकल्प विकिमीडिया प्रतिष्ठानाद्वारे चालवला जात असून विकिपीडिया या मुक्त ज्ञानकोश प्रकल्पाचा बंधुप्रकल्प आहे. विकिस्रोतात आढळणाऱ्या अस्सल दस्तऐवजांचा आणि विकिपीडियावरील ज्ञानकोशीय लेखांचा एकत्रित उपयोग वापरकर्त्यांना आपल्या संशोधनात्मक उद्दिष्टांसाठी होऊ शकतो. भारतीय लेखकांसाठी असलेल्या नियमाप्रमाणे लेखकाच्या मृत्युनंतर ६० वर्षांनी त्याचे साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. मरणोत्तर प्रकाशित साहित्य प्रथम प्रकाशनानंतर ६० वर्षांनी प्रताधिकारमुक्त होते. येथे मराठी भाषेतील सर्व प्रताधिकार मुक्त साहित्य उपलब्ध करण्याचा प्रयत्न आहे. यामध्ये वाचकांसाठी मोफत वाचनाची सोय आहे. आपल्याला या प्रकल्पात भर घालण्यासाठी निमंत्रण असते. येथे प्राचीन तसेच प्रताधिकार नसलेले दस्तएवज आणता येतात. १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बंधू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असते. == स्वरूप == मराठी विकिपीडियावर त्या अभंगांची, काव्याची आणि लेखांची चर्चा होऊ शकते. परंतु ते लेख फक्त मूळ स्वरूपात मराठी विकिस्रोत येथे साठवता येतात. उदा० मुळातली [[ज्ञानेश्वरी]], तुकारामाचे मुळात जसे आहेत तसे [[अभंग]], आणि [[मनाचे श्लोक|मनाच्या श्लोकांची]] मूळ संहिता, वगैरे. ===विकिस्रोतावर काय चालते ?=== *प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज * ऐतिहासिक ललितेतर दस्तऐवज - तह/करारनामे, जाहीरनामे, आज्ञापत्रे, फतवे, वैयक्तिक दप्तरे/पत्रे, बखरी, न्यायनिवाड्याची निकालपत्रे, सैनिकी मोहिमांचे अहवाल/जमाखर्च इत्यादी. * ऐतिहासिक ललित साहित्य - संतसाहित्य, अन्य भक्तिपर साहित्य, स्तुतिपर कवने. * ऐतिहासिक कलाकॄती - समसमीक्षित (पीअर-रिव्ह्यूड) किंवा संपादित माध्यमांतून प्रकाशित झालेली चित्रे/फोटो; मात्र खास त्यांच्यासाठी आयोजलेल्या प्रदर्शनांतून प्रसिद्ध झालेली नसावीत. परंतु विकिस्रोतवर स्वरचित ग्रंथलेखन करता येत नाही, स्वरचीत ग्रंथलेखनासाठी अथवा स्वरचीत पुस्तक विकीवर आणायचे असेल तर आणायचे असेल तर कृपया ते [http://mr.wikibooks.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0|मराठी विकिबुक्स]{{मृत दुवा|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}वर चढवा. त्याच प्रमाणे जालावर [[संस्कृत]] ग्रंथ आणण्यासाठी [[:sa:s:|संस्कृत विकिस्रोत]] पहा. ==अधिकृत संकेतस्थळ== * https://mr.wikisource.org/wiki/ {{विस्तार}} [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] 5a3n55vlimchqdnupoghueri0c78ha4 2687867 2687866 2026-06-06T03:53:06Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687867 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''मराठी विकिस्रोत''' (लेखन भेद:मराठी विकिसोर्स) हा मराठी विकिपीडियाचा बंधूप्रकल्प आणि एक विकी प्रकल्प आहे. हे आंतरजालावर असलेले [[मराठी]] मुक्त ग्रंथालय आहे. 'मराठी विकिस्रोत' विकितत्त्वानुसार स्वयंसेवी योगदान देणाऱ्या सदस्यांमार्फत गोळा केलेल्या, मुद्रितशोधन (प्रूफरीडिंग) केलेल्या, टीका-टिप्पण्या जोडलेल्या मराठी "स्रोत" दस्तऐवजांचा ग्रंथालय प्रकल्प आहे. हा प्रकल्प विकिमीडिया प्रतिष्ठानाद्वारे चालवला जात असून विकिपीडिया या मुक्त ज्ञानकोश प्रकल्पाचा बंधुप्रकल्प आहे. विकिस्रोतात आढळणाऱ्या अस्सल दस्तऐवजांचा आणि विकिपीडियावरील ज्ञानकोशीय लेखांचा एकत्रित उपयोग वापरकर्त्यांना आपल्या संशोधनात्मक उद्दिष्टांसाठी होऊ शकतो. भारतीय लेखकांसाठी असलेल्या नियमाप्रमाणे लेखकाच्या मृत्युनंतर ६० वर्षांनी त्याचे साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. मरणोत्तर प्रकाशित साहित्य प्रथम प्रकाशनानंतर ६० वर्षांनी प्रताधिकारमुक्त होते. येथे मराठी भाषेतील सर्व प्रताधिकार मुक्त साहित्य उपलब्ध करण्याचा प्रयत्न आहे. यामध्ये वाचकांसाठी मोफत वाचनाची सोय आहे. आपल्याला या प्रकल्पात भर घालण्यासाठी निमंत्रण असते. येथे प्राचीन तसेच प्रताधिकार नसलेले दस्तएवज आणता येतात. १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बंधू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असते. == स्वरूप == मराठी विकिपीडियावर त्या अभंगांची, काव्याची आणि लेखांची चर्चा होऊ शकते. परंतु ते लेख फक्त मूळ स्वरूपात मराठी विकिस्रोत येथे साठवता येतात. उदा० मुळातली [[ज्ञानेश्वरी]], तुकारामाचे मुळात जसे आहेत तसे [[अभंग]], आणि [[मनाचे श्लोक|मनाच्या श्लोकांची]] मूळ संहिता, वगैरे. ===विकिस्रोतावर काय चालते ?=== *प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज * ऐतिहासिक ललितेतर दस्तऐवज - तह/करारनामे, जाहीरनामे, आज्ञापत्रे, फतवे, वैयक्तिक दप्तरे/पत्रे, बखरी, न्यायनिवाड्याची निकालपत्रे, सैनिकी मोहिमांचे अहवाल/जमाखर्च इत्यादी. * ऐतिहासिक ललित साहित्य - संतसाहित्य, अन्य भक्तिपर साहित्य, स्तुतिपर कवने. * ऐतिहासिक कलाकॄती - समसमीक्षित (पीअर-रिव्ह्यूड) किंवा संपादित माध्यमांतून प्रकाशित झालेली चित्रे/फोटो; मात्र खास त्यांच्यासाठी आयोजलेल्या प्रदर्शनांतून प्रसिद्ध झालेली नसावीत. परंतु विकिस्रोतवर स्वरचित ग्रंथलेखन करता येत नाही, स्वरचीत ग्रंथलेखनासाठी अथवा स्वरचीत पुस्तक विकीवर आणायचे असेल तर आणायचे असेल तर कृपया ते [http://mr.wikibooks.org/wiki/%E0%A4%AE%E0%A5%81%E0%A4%96%E0%A4%AA%E0%A5%83%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%A0|मराठी विकिबुक्स]{{मृत दुवा|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}वर चढवा. त्याच प्रमाणे जालावर [[संस्कृत]] ग्रंथ आणण्यासाठी [[:sa:s:|संस्कृत विकिस्रोत]] पहा. ==अधिकृत संकेतस्थळ== * https://mr.wikisource.org/wiki/ {{विस्तार}} [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] rbjmf65typeb7gl6woymh2qvjyskrmi 2687868 2687867 2026-06-06T03:56:11Z संतोष गोरे 135680 /* विकिस्रोतावर काय चालते ? */ 2687868 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''मराठी विकिस्रोत''' (लेखन भेद:मराठी विकिसोर्स) हा मराठी विकिपीडियाचा बंधूप्रकल्प आणि एक विकी प्रकल्प आहे. हे आंतरजालावर असलेले [[मराठी]] मुक्त ग्रंथालय आहे. 'मराठी विकिस्रोत' विकितत्त्वानुसार स्वयंसेवी योगदान देणाऱ्या सदस्यांमार्फत गोळा केलेल्या, मुद्रितशोधन (प्रूफरीडिंग) केलेल्या, टीका-टिप्पण्या जोडलेल्या मराठी "स्रोत" दस्तऐवजांचा ग्रंथालय प्रकल्प आहे. हा प्रकल्प विकिमीडिया प्रतिष्ठानाद्वारे चालवला जात असून विकिपीडिया या मुक्त ज्ञानकोश प्रकल्पाचा बंधुप्रकल्प आहे. विकिस्रोतात आढळणाऱ्या अस्सल दस्तऐवजांचा आणि विकिपीडियावरील ज्ञानकोशीय लेखांचा एकत्रित उपयोग वापरकर्त्यांना आपल्या संशोधनात्मक उद्दिष्टांसाठी होऊ शकतो. भारतीय लेखकांसाठी असलेल्या नियमाप्रमाणे लेखकाच्या मृत्युनंतर ६० वर्षांनी त्याचे साहित्य प्रताधिकारमुक्त होते. मरणोत्तर प्रकाशित साहित्य प्रथम प्रकाशनानंतर ६० वर्षांनी प्रताधिकारमुक्त होते. येथे मराठी भाषेतील सर्व प्रताधिकार मुक्त साहित्य उपलब्ध करण्याचा प्रयत्न आहे. यामध्ये वाचकांसाठी मोफत वाचनाची सोय आहे. आपल्याला या प्रकल्पात भर घालण्यासाठी निमंत्रण असते. येथे प्राचीन तसेच प्रताधिकार नसलेले दस्तएवज आणता येतात. १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बंधू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असते. == स्वरूप == मराठी विकिपीडियावर त्या अभंगांची, काव्याची आणि लेखांची चर्चा होऊ शकते. परंतु ते लेख फक्त मूळ स्वरूपात मराठी विकिस्रोत येथे साठवता येतात. उदा० मुळातली [[ज्ञानेश्वरी]], तुकारामाचे मुळात जसे आहेत तसे [[अभंग]], आणि [[मनाचे श्लोक|मनाच्या श्लोकांची]] मूळ संहिता, वगैरे. ===विकिस्रोतावर काय चालते ?=== * प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज * ऐतिहासिक ललितेतर दस्तऐवज - तह/करारनामे, जाहीरनामे, आज्ञापत्रे, फतवे, वैयक्तिक दप्तरे/पत्रे, बखरी, न्यायनिवाड्याची निकालपत्रे, सैनिकी मोहिमांचे अहवाल/जमाखर्च इत्यादी. * ऐतिहासिक ललित साहित्य - संतसाहित्य, अन्य भक्तिपर साहित्य, स्तुतिपर कवने. * ऐतिहासिक कलाकॄती - समसमीक्षित (पीअर-रिव्ह्यूड) किंवा संपादित माध्यमांतून प्रकाशित झालेली चित्रे/फोटो; मात्र खास त्यांच्यासाठी आयोजलेल्या प्रदर्शनांतून प्रसिद्ध झालेली नसावीत. परंतु विकिस्रोतवर स्वरचित ग्रंथलेखन करता येत नाही, स्वरचीत ग्रंथलेखनासाठी अथवा स्वरचीत पुस्तक विकीवर आणायचे असेल तर आणायचे असेल तर कृपया ते [[:b:mr: मुखपृष्ठ |विकिबुक्स]] वर चढवा. त्याच प्रमाणे जालावर [[संस्कृत]] ग्रंथ आणण्यासाठी [[:sa:s:|संस्कृत विकिस्रोत]] पहा. ==अधिकृत संकेतस्थळ== * https://mr.wikisource.org/wiki/ {{विस्तार}} [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] h7gxj3grphrm1lz8bimzbd9ztud6ull पुरंदर किल्ला 0 90163 2687766 2680836 2026-06-05T13:48:36Z ~2026-24679-89 182431 /* किल्ल्याची रचना */ 2687766 wikitext text/x-wiki {{विस्तार}} '''पुरंदरचा किल्ला''' हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील सासवड गावाजवळ असलेला एक किल्ला आहे़. {{किल्ला |नाव = पुरंदर |चित्र =Purandar Fort entrance 2.jpg |चित्रtitle = किल्ले पुरंदर |चित्ररुंदी = 200px |नकाशा = Maharashtra | lat_d = 18 | lat_m = 16 | lat_s = 55 | lat_NS = N | long_d = 73 | long_m = 58 | long_s = 27 | long_EW = E |उंची = १५०० मी. |प्रकार = [[गिरिदुर्ग]] |श्रेणी = सोपी |ठिकाण = [[पुणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]], [[भारत]] |डोंगररांग = [[सह्याद्री]] |अवस्था = |गाव = [[सासवड]] |स्थापना = १३५० | अक्षांश = 18.17 | रेखांश = 73.59 }} [[सह्याद्री|सह्याद्रीच्या]] पुरंदर किल्ल्यावर छत्रपती संभाजी महाराजांचा जन्म झाला आहे हे या किल्ल्याचे सर्वात मोठे ऐतिहासिक महत्त्व आहे. दक्षिणोत्तर पसरलेल्या मूळ रांगेतून पूर्व दिशेकडे काही फाटे फुटले आहेत. त्यापैकी एका फाट्यावर [[सिंहगड]] आहे. तोच फाटा पूर्वेकडे अदमासे २४ किलोमीटर धावून [[भुलेश्वर]]जवळ लोप पावतो. याच डोंगररांगेवर पुरंदर आणि वज्रगड वसलेले आहेत. [[कात्रज घाट]] किंवा बापदेव घाट किंवा दिवे घाट ओलांडून पुरंदरच्या पायथ्याशी जाता येते. किल्ल्याच्या चौफेर माच्या आहेत. किल्ला [[पुणे|पुण्याच्या]] आग्नेय दिशेला अंदाजे २० मैलांवर तर [[सासवड|सासवडच्या]] नैऋत्येला ६ मैलांवर आहे. गडाच्या पूर्वेला बहुतांशी प्रदेश सपाट आहे तर पश्चिमेला डोंगराळ प्रदेश आहे. वायव्येला १३-१४ मैलांवर [[सिंहगड]] आहे. तर पश्चिमेला १९-२० मैलांवर [[राजगड]] आहे. पुरंदर किल्ला तसा विस्ताराने मोठा आहे. किल्ला मजबूत असून बचावाला जागा उत्तम आहे. गडावर मोठी शिबंदी राहू शकते. दारुगोळा व धान्याचा मोठा साठा करून गड दीर्घकाळ लढवता येऊ शकत असे. एक बाजू सोडली तर गडाच्या इतर सर्व बाजू दुर्गम आहेत. गडावरून सभोवारच्या प्रदेशावर बारीक नजर ठेवता येते.<ref name="maha-tourism-purandar">{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा = https://www.maharashtratourism.gov.in/mr/treasures/fort/purandar | title = पुरंदर | प्रकाशक = [[महाराष्ट्र पर्यटन विकास महामंडळ]]}}</ref> ==किल्ल्याची रचना== दोन भागांमध्ये विभागलेला आहे. *माची: हा किल्ल्याचा खालचा भाग आहे आणि येथे अनेक ऐतिहासिक वास्तू आहेत. जसे की पुरंदरेश्वर मंदिर, रामेश्वर मंदिर आणि दिल्ली दरवाजा. *बालेकिल्ला: हा किल्ल्याचा वरचा भाग आहे आणि येथे अनेक बुरुज आणि तटबंदी आहेत. ==इतिहास== पुरंदर म्हणजे [[इंद्र]]. ज्याप्रमाणे इन्द्राचे स्थान बलाढ्य तसाच हा पुरंदर. पुराणात या डोंगराचे नाव आहे '''इंद्रनील पर्वत'''. हनुमंताने द्रोणागिरी उचलून नेत असताना त्या पर्वताचा काही भाग खाली पडला तोच हा "इंद्रनील पर्वत". बहामनीकाळी बीदरचे चंद्रसंपत देशपांडे यांनी बहामनी शासनाच्या वतीने पुरंदर ताब्यात घेतला. त्यांनी पुरंदरच्या पुनर्निर्माणास प्रारंभ केला. त्याच घराण्यातील महादजी नीलकंठ याने कसोशीने हे काम पूर्ण केले. येथील शेन्दऱ्या बुरूज बांधतांना तो सारखा ढासळत असे. तेव्हा बाहिरनाक सोननाक याने आपला पुत्र नाथनाक आणि सून देवाकाई अशी दोन मुले त्यात गाडण्यासाठी दिली. त्यांचा बळी घेतल्यावरच हा बुरूज उभा राहिला. * हा किल्ला सन १४८९ च्या सुमारास [[निजामशाही]] सरदार मलिक अहमद याने जिंकून घेतला. ** पुढे शके १५५० मध्ये तो [[आदिलशाही|आदिलशाहीत]] आला. इ.स. १६४९ मध्ये आदिलशहाने [[शहाजीराजे भोसले|शहाजीराजांना]] कैदेत टाकले. त्याच वेळी [[शिवाजी महाराज|शिवाजी महाराजांनी]] अनेक आदिलशाही किल्ले आपल्या ताब्यात घेतले. म्हणून शिवरायांचा बंदोबस्त करण्यासाठी आदिलशहाने फत्तेखानास रवाना केले. परिस्थिती फारच बिकट होती. एकीकडे आपले वडील कैदेत होते तर दुसरीकडे फत्तेखानाच्या स्वारीमुळे स्वराज्य धोक्यात येणार होते. महाराजांनी यावेळी लढाईसाठी पुरंदर किल्ल्याची जागा निवडली. मात्र यावेळी गड मराठ्यांच्या ताब्यात नव्हता. महादजी नीलकंठराव यांच्या ताब्यात किल्ला होता. त्यांच्या भावाभावांमधील भांडणाचा फायदा उठवून महाराजांनी किल्ल्यात प्रवेश करण्यात यश मिळवले. या पुरंदर किल्ल्याच्या साहाय्याने मराठ्यांनी फत्तेखानाशी झुंज दिली आणि लढाई जिंकली. शिवाजी महाराजांना या पहिल्या लढाईतच मोठे यश प्राप्त झाले. सन १६५५ मध्ये शिवाजीराजांनी नेताजी पालकर यास गडाचा सरनौबत नेमले. वैशाख शु. १२ शके १५७९ म्हणजेच १४ मे १६५७ गुरुवार या दिवशी [[छत्रपती संभाजी महाराज|संभाजी]] राजांचा जन्म पुरंदरवर झाला. == पुरंदरचा तह == शके १५८७ म्हणजेच १६६५ मध्ये [[मुघल|मोगल]] सरदार [[मिर्झाराजे जयसिंह|जयसिंहाने]] पुरंदरला वेढा घातला. या युद्धाचे वर्णन सभासद [[बखर|बखरीमध्ये]] असे आढळते. तेव्हा पुरंदरावरी नामजाद लोकांचा सरदार राजियाचा मुरारबाजी प्रभू म्हणून होता. त्याजबरोबर हजार माणूस होते. याखेरीज किल्ल्याचे एक हजारे असे दोन हजारे लोक होते. त्यात निवड करून मुरारबाजी याने सातशे माणूस घेऊन ते गडाखाली दिलेरखानावरी आले. दिलेरखान तालेदार जोरावर पठाण पाच हजार याखेरीज बैईल वगैरे लोक ऐशी गडास चौतरफा चढत होती. त्यात होऊन सरमिसळ जाहले. मोठे धूरन्धर युद्ध जहले. मावळे लोकांनी व खासां मुरारबाजी यानी निदान करून भांडण केले. पाचशे पठाण लष्कर ठार जाहले. तसेच बहिले मारले.' मुरारबाजी देशपांडेचे हे शौर्य पाहून दिलेरखान बोलिला,'अरे तू कौल घे. मोठा मर्दाना शिपाई तुज नावाजितो.' ऐसे बोलीता मुरारबाजी बोलिला, 'तुझा कौल म्हणजे काय? मी शिवाजी महाराजांचा शिपाई तुझा कौल घेतो की काय?' म्हणोनि नीट खानावरी चालिला. खानावरी तलवारीचा वार करावा तो खानने आपले तीन तीर मारून पुरा केला. तो पडला. मग खानाने तोंडात आंगोळी घातली, 'असा शिपाई खुदाने पैदा केला.' दिलेरखानाने वज्रगड ताब्यात घेतला आणि पुरंदरावर हल्ला केला व पुरंदर माचीचा ताबा घेतला. माचीवर खानाचे आणि मुरारबाजीचे घनघोर युद्ध झाले. मुरारबाजी पडला आणि त्याच बरोबर पुरंदरही पडला. हे वर्तमान जेव्हा राजांना कळले तेव्हा त्यांनी जयसिंहाशी तहाचे बोलणे सुरू केले आणि ११ जून १६६५ साली इतिहासप्रसिद्ध '[[पुरंदरचा तह]]' झाला. यात २३ किल्ले राजांना मोगलांना द्यावे लागले. त्यांची नावे अशी, # पुरंदर # रुद्रमाळ # [[सिंहगड|कोंढाणा]] # रोहिडा # [[लोहगड]] # [[विसापूर]] # [[तुंग]] # [[तिकोना]] # [[प्रबळगड - मुरंजन|प्रबळगड]] # [[माहुलीगड|माहुली]] # [[मनरंजन]] # [[कोहोज]] # [[कर्नाळा]] # [[सोनगड]] # [[पळसगड]] # [[भंडारगड|भण्डारगड]] # [[नरदुर्ग]] # [[मार्गगड]] # [[वसंतगड|वसन्तगड]] # [[नंगगड]] # [[अंकोला]] # [[खिरदुर्ग]] ([[सागरगड]]) # [[मानगड]] ८ मार्च १६७० मध्ये निळोपंत मुजुमदाराने किल्ला स्वराज्यात आणला. [[संभाजी]] राजांच्या मृत्यूनंतर किल्ला [[औरंगजेब|औरंगजेबाने]] जिंकला व त्याचे नाव ''आजमगड'' ठेवले. पुढे [[मराठा|मराठ्यांच्या]] वतीने [[शंकरजी नारायण|शंकराजी नारायण सचिवांनी]] मोगलांशी भांडून पुरंदर घेतला. शके १६९५ मध्ये छत्रपती शाहू यांनी किल्ला [[पेशवे]] यांस दिला. अनेक दिवस किल्ल्यावर पेशव्यांची राजधानी होती. * शके १६९७ मध्ये गंगाबाई पेशवे यांना गडावर मुलगा झाला, त्याचे नाव [[सवाई माधवराव]] ठेवण्यात आले. इ.स. १८१८ मध्ये [[इंग्लिश लोक|इंग्रजांनी]] गड आपल्या ताब्यात घेतला. ==गडावरील पाहण्यासारखी ठिकाणे== पुरंदर आणि वज्रगड जरी एकाच डोंगरसोंडेवर वसलेले असले तरी ते दोन स्वतंत्र किल्ले आहेत.<br /> #'''बिनी दरवाजा:''' पुरंदर माचीवरील हा एकमेव दरवाजा. नारायणपूर गावातून किल्ल्यावर जाताना हा दरवाजा लागतो. दरवाज्यातून आत शिरल्यावर पहारेकऱ्याच्या देवड्या आहेत. समोरच पुरंदरचा खन्दकडा आपले लक्ष वेधून घेतो. आत शिरल्यावर दोन रस्ते लागतात, एक सरळ पुढे जातो तर दुसरा डावीकडे मागच्या बाजूस वळतो. आपण सरळ रस्त्याने पुढे गेल्यावर उतारावर लष्कराच्या बराकी आणि काही बंगले दिसतात. थोडे पुढे गेल्यावर उजवीकडे बालेकिल्ल्याच्या पायथ्याशी एक मंदिर दिसते. त्याचे नाव 'पुरंदरेश्वर'. #'''पुरंदरेश्वर मन्दिर:''' हे मंदिर महादेवाचे आहे. मंदिरात इंद्राची सव्वा ते दीड फुटापर्यंतची मूर्ती आहे. हे साधारणपणे हेमाडपंथी धाटणीचे असावे. थोरल्या बाजीरावाने या मंदिराचा जीर्णोद्धार केला. #'''रामेश्वर मन्दिर:''' पुरंदरेश्वर मंदिराच्या मागील कोपऱ्यात पेशवे वंशाचे रामेश्वर मंदिर आहे. हे पेशव्यांचे खाजगी मंदिर होते. या मंदिरापासून थोडे वरती गेल्यावर पेशव्याच्या दुमजली वाड्याचे अवशेष दिसतात. पेशवाईच्या आरंभी बाळाजी विश्वनाथने तो वाडा बांधला होता. या वाड्याच्या मागे विहीर आहे. येथून थोडे पुढे गेल्यावर दोन वाटा लागतात. एक वाट बालेकिल्ल्याच्या दिशेने वर जाते तर दुसरी खाली भैरवखिंडीच्या दिशेने जाते. बालेकिल्ल्याच्या दिशेने वर गेल्यावर १५ मिनिटातच माणूस दिल्ली दरवाजापाशी येतो. #'''दिल्ली दरवाजा:''' हा उत्तराभिमुख दरवाजा आहे. दरवाज्याच्या वळणावर श्री लक्ष्मी मातेचे देवालय आहे. आत गेल्यावर उजवीकडे आणखी एक दरवाजा दिसतो. डावीकडची वाट बालेकिल्ल्याच्या दुसऱ्या टोकापर्यंत जाते. या वाटेने पुढे गेल्यावर काही पाण्याची टाकी लागतात. #'''खन्दकडा:''' दिल्ली दरवज्यातून आत शिरल्यावर डावीकडे एक कडा थेट पूर्वेकडे गेलेला दिसतो. हाच तो खन्दकडा. या कड्याच्या शेवटी एक बुरूज आहे. बुरूज पाहून आल्यावर परत दरवाज्यापाशी यावे. येथून एक वाट पुढे जाते. या वाटेतच आजूबाजूला पाण्याची काही टाकी लागतात. थोडे पुढे गेल्यावर उजवीकडे एक उंचवटा लागतो. त्याच्या मागे पडक्या जोत्यांचे अवशेष आहेत. येथेच अम्बरखान्याचे अवशेष दिसतात. थोडे वर चढून पाहिल्यास वाड्याचे अवशेष दिसतात. वाटेवर पुढे गेल्यावर काही पाण्याचे हौद लागतात. या वाटेवरून पुढे जाताना एक वाट डावीकडे खाली गेली आहे. या वाटेने गेल्यावर केदार दरवाजा लागतो. #'''पद्मावती तळे:''' मुरारबाजींच्या पुतळ्यापासून पुढे गेल्यावर पद्मावती तळे लागते. #'''शेन्दऱ्या बुरूज:''' पद्मावती तळ्याच्या मागे बालेकिल्ल्याच्या वायव्येस, तटबंदीच्या बरोबरीने एक बुरूज बांधला आहे. त्याचे नाव शेन्दऱ्या बुरूज. #'''केदारेश्‍वर:''' केदार दरवाजा पाहून मूळ वाटेने १५ मिनिटे चालून गेल्यावर काही पायऱ्या लागतात. त्या आपल्याला थेट केदारेश्‍वर मंदिरापर्यंत घेऊन जातात. पुरंदरचे मूळ दैवत म्हणजे केदारेश्‍वर. या केदारेश्‍वर मंदिराचा जीर्णोद्धार झालेला आहे. महाशिवरात्रीला हजारो भाविक येथे दर्शनाला येतात. मंदिराच्या समोरच एक दगडी दीपमाळ आहे. सभोवती दगडी फरसबन्दी आहे. केदारेश्‍वराचे मंदिर म्हणजे किल्ल्यावरील अत्युच्च भाग. येथून [[राजगड]], [[तोरणा]], [[सिंहगड]], [[रायरेश्‍वर]], रोहिडा, [[मल्हारगड]], कऱ्हेपठार हा सर्व परिसर दिसतो. या केदार टेकडीच्या मागे एक बुरूज आहे त्याला कोकण्या बुरूज असे नाव आहे. #'''पुरंदर माची:''' आल्या वाटेने माघारी फिरून दिल्ली दरवाज्यातून जाणाऱ्या वाटेने थेट पुढे यावे म्हणजे आपण माचीवरील भैरवखिंडीत जाऊन पोहोचतो. वाटेत वाड्याचे अनेक अवशेष दिसतात. #'''भैरवगड:''' याच खिंडीतून वज्रगडावर जाण्यासाठी वाट आहे. खिंडीत [[शिवाजी महाराज|शिवाजी महाराजांचा]] पुतळा आहे. या खिंडीपर्यन्त गाडी रस्ता आलेला असल्याने त्या रस्त्यावरून गेल्यावर वाटेतच उजवीकडे राजाळे तलाव लागतो. पुरंदरमाचीवर याच तलावाचे पाणी वापरले जाते. #'''वीर मुरारबाजी:''' बिनी दरवाजातून आत शिरल्यावर उजवीकडे गेल्यावर समोरच मुरारबाजीचा पुतळा दिसतो. इ.स. १९७० मध्ये हा पुतळा उभा केला आहे. ==गडावर जाण्याच्या वाटा== पुरंदर किल्ल्यावर जाण्यासाठी दोन वाटा आहेत.<br /> #'''[[पुणे|पुण्याहून]]:''' [[पुणे|पुण्याहून]] ३० कि. मी. अंतरावर असणाऱ्या [[सासवड]] या गावी यावे लागते. #'''[[सासवड|सासवडहून]]:''' [[सासवड|सासवडहून]] [[सासवड]] - [[भोर]] किंवा सासवड नारायणपूर ही गाडी घेऊन नारायणपूर गावाच्या पुढे असणाऱ्या 'पुरंदर घाटमाथा' या थांब्यावर उतरतात. हा घाटमाथा म्हणजे पुरंदर किल्ला आणि समोर असणारा सूर्यपर्वत यामधील खिंड होय. या थांब्यावर उतरल्यावर समोरच डोंगरावर एक दोन घरे दिसतात. या घरामागूनच एक पायवाट डावीकडे वर जाते. ही वाट पुढे गाडी रस्त्याला जाऊन मिळते. या वाटेने पाऊण तासात पुरंदर माचीवरील बिनीदरवाजा गाठता येतो. नारायणपूर हे किल्ल्याच्या पायथ्याचे गाव आहे. गावातूनच गाडीरस्ता थेट किल्ल्यापर्यंत गेलेला आहे. [[पुणे]] ते नारायणपूर अशी बस सेवा देखील आहे. नारायणपूर गावातून गडावर जाण्यास दोन मार्ग आहेत. एक म्हणजे गाडीरस्ता. या रस्त्याने चालतचालत गड गाठण्यास २ तास पुरतात. तर दुसरी म्हणजे जंगलातून जाणारी पायवाट. या पायवाटेने एका तासात माणूस पुरंदर माचीवरच्या बिनी दरवाज्यापाशी पोहोचतो. ==पुरंदर किल्ल्याचे महत्त्व== पुरंदर किल्ला हा मराठा साम्राज्याचा एक महत्त्वाचा किल्ला होता. हा किल्ला अनेक ऐतिहासिक घटनांचा साक्षीदार राहिलेला आहे. तसेच आज हा किल्ला एक लोकप्रिय पर्यटन स्थळ म्हणून ओळखला जातो. ==राहण्याची सोय== किल्ल्यावर मिलिटरीचे बंगले आहेत. यामध्ये राहण्याची सोय होऊ शकते. मात्र त्यासाठी तेथे असणाऱ्या त्यांच्या अधिकाऱ्यांची अनुमती घेणे आवश्यक आहे. येथे जाताना कोणतेही ओळखपत्र घेऊन जावे (आधार कार्ड ,पॅन पत्र, मतदान ओळखपत्र इत्यादी) ==जेवण्याची सोय== जेवण्याची सोय स्वतः करावी लागते. पिण्याचे पाणी मात्र नेहमी सोबत ठेवावे कारण केदारेश्वर मंदिरात पाण्याची सोय नाही. गडावर जेवण करण्यासाठी आपण केदारेश्वर मंदिराच्या आवारात बसू शकतो. हे ठिकाण गडावरील सर्वात उंच असल्यामुळे इथे वातावरण खूप छान आहे. एकत्रित स्नेहभोजन करण्यासाठी आपण या ठिकाणी नक्की यायला हवे. {{विस्तार}} ==जाण्यासाठी लागणारा वेळ== गडावर जाण्यासाठी पायथ्यापासून १ तास लागतो. ==निष्कर्ष== पुरंदर किल्ला इतिहास, वास्तुकला आणि नैसर्गिक सौंदर्याचा संगम आहे. तसेच ट्रेकिंगसाठी आणि ऐतिहासिक वास्तू पाहण्यासाठी उत्तम ठिकाण आहे. महाराष्ट्रातील गौरवशाली इतिहासाची साक्ष देणारा पुरंदर किल्ल्याला, प्रत्येकाने नक्कीच भेट देईला हवी. ==बाह्य दुवे== * सांगाती सह्याद्रीचा - यंग झिंगारो * डोंगरयात्रा - आनन्द पाळन्दे * दुर्गदर्शन - गो. नी. दाण्डेकर * किल्ले - गो. नी. दाण्डेकर * दुर्गभ्रमणगाथा - गो. नी. दाण्डेकर * सह्याद्री - स. आ. जोगळेकर * दुर्गकथा - निनाद बेडेकर * दुर्गवैभव - निनाद बेडेकर * इतिहास दुर्गांचा - निनाद बेडेकर * महाराष्ट्रातील दुर्ग - निनाद बेडेकर == हे सुद्धा पहा== * [[भारतातील किल्ले]] * [[महाराष्ट्रातील किल्ले]] ==छायाचित्रे== <gallery> चित्र:Purandar fort.jpg चित्र:Purandar fort entrance.jpg चित्र:Purandar fort bastion.jpg चित्र:Purandar Fort entrance 2.jpg चित्र:Purandar Fort church.jpg चित्र:Stairs Purandar.jpg चित्र:Purandareshwar Temple.jpg चित्र:Days Go By.jpg चित्र:Purandhar fort from Narayanpur Road.JPG </gallery> ==संदर्भ== {{संदर्भयादी}} {{साचा:विस्तार-किल्ला}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले (विभागवार)}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} {{मराठा साम्राज्य}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:पश्चिम घाट]] [[वर्ग:पश्चिम घाटातील किल्ले]] 72mqybgzxu7snojn4420sejimvbvkam 2687767 2687766 2026-06-05T13:50:13Z ~2026-24679-89 182431 /* पुरंदरचा तह */ 2687767 wikitext text/x-wiki {{विस्तार}} '''पुरंदरचा किल्ला''' हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील सासवड गावाजवळ असलेला एक किल्ला आहे़. {{किल्ला |नाव = पुरंदर |चित्र =Purandar Fort entrance 2.jpg |चित्रtitle = किल्ले पुरंदर |चित्ररुंदी = 200px |नकाशा = Maharashtra | lat_d = 18 | lat_m = 16 | lat_s = 55 | lat_NS = N | long_d = 73 | long_m = 58 | long_s = 27 | long_EW = E |उंची = १५०० मी. |प्रकार = [[गिरिदुर्ग]] |श्रेणी = सोपी |ठिकाण = [[पुणे जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]], [[भारत]] |डोंगररांग = [[सह्याद्री]] |अवस्था = |गाव = [[सासवड]] |स्थापना = १३५० | अक्षांश = 18.17 | रेखांश = 73.59 }} [[सह्याद्री|सह्याद्रीच्या]] पुरंदर किल्ल्यावर छत्रपती संभाजी महाराजांचा जन्म झाला आहे हे या किल्ल्याचे सर्वात मोठे ऐतिहासिक महत्त्व आहे. दक्षिणोत्तर पसरलेल्या मूळ रांगेतून पूर्व दिशेकडे काही फाटे फुटले आहेत. त्यापैकी एका फाट्यावर [[सिंहगड]] आहे. तोच फाटा पूर्वेकडे अदमासे २४ किलोमीटर धावून [[भुलेश्वर]]जवळ लोप पावतो. याच डोंगररांगेवर पुरंदर आणि वज्रगड वसलेले आहेत. [[कात्रज घाट]] किंवा बापदेव घाट किंवा दिवे घाट ओलांडून पुरंदरच्या पायथ्याशी जाता येते. किल्ल्याच्या चौफेर माच्या आहेत. किल्ला [[पुणे|पुण्याच्या]] आग्नेय दिशेला अंदाजे २० मैलांवर तर [[सासवड|सासवडच्या]] नैऋत्येला ६ मैलांवर आहे. गडाच्या पूर्वेला बहुतांशी प्रदेश सपाट आहे तर पश्चिमेला डोंगराळ प्रदेश आहे. वायव्येला १३-१४ मैलांवर [[सिंहगड]] आहे. तर पश्चिमेला १९-२० मैलांवर [[राजगड]] आहे. पुरंदर किल्ला तसा विस्ताराने मोठा आहे. किल्ला मजबूत असून बचावाला जागा उत्तम आहे. गडावर मोठी शिबंदी राहू शकते. दारुगोळा व धान्याचा मोठा साठा करून गड दीर्घकाळ लढवता येऊ शकत असे. एक बाजू सोडली तर गडाच्या इतर सर्व बाजू दुर्गम आहेत. गडावरून सभोवारच्या प्रदेशावर बारीक नजर ठेवता येते.<ref name="maha-tourism-purandar">{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा = https://www.maharashtratourism.gov.in/mr/treasures/fort/purandar | title = पुरंदर | प्रकाशक = [[महाराष्ट्र पर्यटन विकास महामंडळ]]}}</ref> ==किल्ल्याची रचना== दोन भागांमध्ये विभागलेला आहे. *माची: हा किल्ल्याचा खालचा भाग आहे आणि येथे अनेक ऐतिहासिक वास्तू आहेत. जसे की पुरंदरेश्वर मंदिर, रामेश्वर मंदिर आणि दिल्ली दरवाजा. *बालेकिल्ला: हा किल्ल्याचा वरचा भाग आहे आणि येथे अनेक बुरुज आणि तटबंदी आहेत. ==इतिहास== पुरंदर म्हणजे [[इंद्र]]. ज्याप्रमाणे इन्द्राचे स्थान बलाढ्य तसाच हा पुरंदर. पुराणात या डोंगराचे नाव आहे '''इंद्रनील पर्वत'''. हनुमंताने द्रोणागिरी उचलून नेत असताना त्या पर्वताचा काही भाग खाली पडला तोच हा "इंद्रनील पर्वत". बहामनीकाळी बीदरचे चंद्रसंपत देशपांडे यांनी बहामनी शासनाच्या वतीने पुरंदर ताब्यात घेतला. त्यांनी पुरंदरच्या पुनर्निर्माणास प्रारंभ केला. त्याच घराण्यातील महादजी नीलकंठ याने कसोशीने हे काम पूर्ण केले. येथील शेन्दऱ्या बुरूज बांधतांना तो सारखा ढासळत असे. तेव्हा बाहिरनाक सोननाक याने आपला पुत्र नाथनाक आणि सून देवाकाई अशी दोन मुले त्यात गाडण्यासाठी दिली. त्यांचा बळी घेतल्यावरच हा बुरूज उभा राहिला. * हा किल्ला सन १४८९ च्या सुमारास [[निजामशाही]] सरदार मलिक अहमद याने जिंकून घेतला. ** पुढे शके १५५० मध्ये तो [[आदिलशाही|आदिलशाहीत]] आला. इ.स. १६४९ मध्ये आदिलशहाने [[शहाजीराजे भोसले|शहाजीराजांना]] कैदेत टाकले. त्याच वेळी [[शिवाजी महाराज|शिवाजी महाराजांनी]] अनेक आदिलशाही किल्ले आपल्या ताब्यात घेतले. म्हणून शिवरायांचा बंदोबस्त करण्यासाठी आदिलशहाने फत्तेखानास रवाना केले. परिस्थिती फारच बिकट होती. एकीकडे आपले वडील कैदेत होते तर दुसरीकडे फत्तेखानाच्या स्वारीमुळे स्वराज्य धोक्यात येणार होते. महाराजांनी यावेळी लढाईसाठी पुरंदर किल्ल्याची जागा निवडली. मात्र यावेळी गड मराठ्यांच्या ताब्यात नव्हता. महादजी नीलकंठराव यांच्या ताब्यात किल्ला होता. त्यांच्या भावाभावांमधील भांडणाचा फायदा उठवून महाराजांनी किल्ल्यात प्रवेश करण्यात यश मिळवले. या पुरंदर किल्ल्याच्या साहाय्याने मराठ्यांनी फत्तेखानाशी झुंज दिली आणि लढाई जिंकली. शिवाजी महाराजांना या पहिल्या लढाईतच मोठे यश प्राप्त झाले. सन १६५५ मध्ये शिवाजीराजांनी नेताजी पालकर यास गडाचा सरनौबत नेमले. वैशाख शु. १२ शके १५७९ म्हणजेच १४ मे १६५७ गुरुवार या दिवशी [[छत्रपती संभाजी महाराज|संभाजी]] राजांचा जन्म पुरंदरवर झाला. == [[पुरंदरचा तह]] == शके १५८७ म्हणजेच १६६५ मध्ये [[मुघल|मोगल]] सरदार [[मिर्झाराजे जयसिंह|जयसिंहाने]] पुरंदरला वेढा घातला. या युद्धाचे वर्णन सभासद [[बखर|बखरीमध्ये]] असे आढळते. तेव्हा पुरंदरावरी नामजाद लोकांचा सरदार राजियाचा मुरारबाजी प्रभू म्हणून होता. त्याजबरोबर हजार माणूस होते. याखेरीज किल्ल्याचे एक हजारे असे दोन हजारे लोक होते. त्यात निवड करून मुरारबाजी याने सातशे माणूस घेऊन ते गडाखाली दिलेरखानावरी आले. दिलेरखान तालेदार जोरावर पठाण पाच हजार याखेरीज बैईल वगैरे लोक ऐशी गडास चौतरफा चढत होती. त्यात होऊन सरमिसळ जाहले. मोठे धूरन्धर युद्ध जहले. मावळे लोकांनी व खासां मुरारबाजी यानी निदान करून भांडण केले. पाचशे पठाण लष्कर ठार जाहले. तसेच बहिले मारले.' मुरारबाजी देशपांडेचे हे शौर्य पाहून दिलेरखान बोलिला,'अरे तू कौल घे. मोठा मर्दाना शिपाई तुज नावाजितो.' ऐसे बोलीता मुरारबाजी बोलिला, 'तुझा कौल म्हणजे काय? मी शिवाजी महाराजांचा शिपाई तुझा कौल घेतो की काय?' म्हणोनि नीट खानावरी चालिला. खानावरी तलवारीचा वार करावा तो खानने आपले तीन तीर मारून पुरा केला. तो पडला. मग खानाने तोंडात आंगोळी घातली, 'असा शिपाई खुदाने पैदा केला.' दिलेरखानाने वज्रगड ताब्यात घेतला आणि पुरंदरावर हल्ला केला व पुरंदर माचीचा ताबा घेतला. माचीवर खानाचे आणि मुरारबाजीचे घनघोर युद्ध झाले. मुरारबाजी पडला आणि त्याच बरोबर पुरंदरही पडला. हे वर्तमान जेव्हा राजांना कळले तेव्हा त्यांनी जयसिंहाशी तहाचे बोलणे सुरू केले आणि ११ जून १६६५ साली इतिहासप्रसिद्ध '[[पुरंदरचा तह]]' झाला. यात २३ किल्ले राजांना मोगलांना द्यावे लागले. त्यांची नावे अशी, # पुरंदर # रुद्रमाळ # [[सिंहगड|कोंढाणा]] # रोहिडा # [[लोहगड]] # [[विसापूर]] # [[तुंग]] # [[तिकोना]] # [[प्रबळगड - मुरंजन|प्रबळगड]] # [[माहुलीगड|माहुली]] # [[मनरंजन]] # [[कोहोज]] # [[कर्नाळा]] # [[सोनगड]] # [[पळसगड]] # [[भंडारगड|भण्डारगड]] # [[नरदुर्ग]] # [[मार्गगड]] # [[वसंतगड|वसन्तगड]] # [[नंगगड]] # [[अंकोला]] # [[खिरदुर्ग]] ([[सागरगड]]) # [[मानगड]] ८ मार्च १६७० मध्ये निळोपंत मुजुमदाराने किल्ला स्वराज्यात आणला. [[संभाजी]] राजांच्या मृत्यूनंतर किल्ला [[औरंगजेब|औरंगजेबाने]] जिंकला व त्याचे नाव ''आजमगड'' ठेवले. पुढे [[मराठा|मराठ्यांच्या]] वतीने [[शंकरजी नारायण|शंकराजी नारायण सचिवांनी]] मोगलांशी भांडून पुरंदर घेतला. शके १६९५ मध्ये छत्रपती शाहू यांनी किल्ला [[पेशवे]] यांस दिला. अनेक दिवस किल्ल्यावर पेशव्यांची राजधानी होती. * शके १६९७ मध्ये गंगाबाई पेशवे यांना गडावर मुलगा झाला, त्याचे नाव [[सवाई माधवराव]] ठेवण्यात आले. इ.स. १८१८ मध्ये [[इंग्लिश लोक|इंग्रजांनी]] गड आपल्या ताब्यात घेतला. ==गडावरील पाहण्यासारखी ठिकाणे== पुरंदर आणि वज्रगड जरी एकाच डोंगरसोंडेवर वसलेले असले तरी ते दोन स्वतंत्र किल्ले आहेत.<br /> #'''बिनी दरवाजा:''' पुरंदर माचीवरील हा एकमेव दरवाजा. नारायणपूर गावातून किल्ल्यावर जाताना हा दरवाजा लागतो. दरवाज्यातून आत शिरल्यावर पहारेकऱ्याच्या देवड्या आहेत. समोरच पुरंदरचा खन्दकडा आपले लक्ष वेधून घेतो. आत शिरल्यावर दोन रस्ते लागतात, एक सरळ पुढे जातो तर दुसरा डावीकडे मागच्या बाजूस वळतो. आपण सरळ रस्त्याने पुढे गेल्यावर उतारावर लष्कराच्या बराकी आणि काही बंगले दिसतात. थोडे पुढे गेल्यावर उजवीकडे बालेकिल्ल्याच्या पायथ्याशी एक मंदिर दिसते. त्याचे नाव 'पुरंदरेश्वर'. #'''पुरंदरेश्वर मन्दिर:''' हे मंदिर महादेवाचे आहे. मंदिरात इंद्राची सव्वा ते दीड फुटापर्यंतची मूर्ती आहे. हे साधारणपणे हेमाडपंथी धाटणीचे असावे. थोरल्या बाजीरावाने या मंदिराचा जीर्णोद्धार केला. #'''रामेश्वर मन्दिर:''' पुरंदरेश्वर मंदिराच्या मागील कोपऱ्यात पेशवे वंशाचे रामेश्वर मंदिर आहे. हे पेशव्यांचे खाजगी मंदिर होते. या मंदिरापासून थोडे वरती गेल्यावर पेशव्याच्या दुमजली वाड्याचे अवशेष दिसतात. पेशवाईच्या आरंभी बाळाजी विश्वनाथने तो वाडा बांधला होता. या वाड्याच्या मागे विहीर आहे. येथून थोडे पुढे गेल्यावर दोन वाटा लागतात. एक वाट बालेकिल्ल्याच्या दिशेने वर जाते तर दुसरी खाली भैरवखिंडीच्या दिशेने जाते. बालेकिल्ल्याच्या दिशेने वर गेल्यावर १५ मिनिटातच माणूस दिल्ली दरवाजापाशी येतो. #'''दिल्ली दरवाजा:''' हा उत्तराभिमुख दरवाजा आहे. दरवाज्याच्या वळणावर श्री लक्ष्मी मातेचे देवालय आहे. आत गेल्यावर उजवीकडे आणखी एक दरवाजा दिसतो. डावीकडची वाट बालेकिल्ल्याच्या दुसऱ्या टोकापर्यंत जाते. या वाटेने पुढे गेल्यावर काही पाण्याची टाकी लागतात. #'''खन्दकडा:''' दिल्ली दरवज्यातून आत शिरल्यावर डावीकडे एक कडा थेट पूर्वेकडे गेलेला दिसतो. हाच तो खन्दकडा. या कड्याच्या शेवटी एक बुरूज आहे. बुरूज पाहून आल्यावर परत दरवाज्यापाशी यावे. येथून एक वाट पुढे जाते. या वाटेतच आजूबाजूला पाण्याची काही टाकी लागतात. थोडे पुढे गेल्यावर उजवीकडे एक उंचवटा लागतो. त्याच्या मागे पडक्या जोत्यांचे अवशेष आहेत. येथेच अम्बरखान्याचे अवशेष दिसतात. थोडे वर चढून पाहिल्यास वाड्याचे अवशेष दिसतात. वाटेवर पुढे गेल्यावर काही पाण्याचे हौद लागतात. या वाटेवरून पुढे जाताना एक वाट डावीकडे खाली गेली आहे. या वाटेने गेल्यावर केदार दरवाजा लागतो. #'''पद्मावती तळे:''' मुरारबाजींच्या पुतळ्यापासून पुढे गेल्यावर पद्मावती तळे लागते. #'''शेन्दऱ्या बुरूज:''' पद्मावती तळ्याच्या मागे बालेकिल्ल्याच्या वायव्येस, तटबंदीच्या बरोबरीने एक बुरूज बांधला आहे. त्याचे नाव शेन्दऱ्या बुरूज. #'''केदारेश्‍वर:''' केदार दरवाजा पाहून मूळ वाटेने १५ मिनिटे चालून गेल्यावर काही पायऱ्या लागतात. त्या आपल्याला थेट केदारेश्‍वर मंदिरापर्यंत घेऊन जातात. पुरंदरचे मूळ दैवत म्हणजे केदारेश्‍वर. या केदारेश्‍वर मंदिराचा जीर्णोद्धार झालेला आहे. महाशिवरात्रीला हजारो भाविक येथे दर्शनाला येतात. मंदिराच्या समोरच एक दगडी दीपमाळ आहे. सभोवती दगडी फरसबन्दी आहे. केदारेश्‍वराचे मंदिर म्हणजे किल्ल्यावरील अत्युच्च भाग. येथून [[राजगड]], [[तोरणा]], [[सिंहगड]], [[रायरेश्‍वर]], रोहिडा, [[मल्हारगड]], कऱ्हेपठार हा सर्व परिसर दिसतो. या केदार टेकडीच्या मागे एक बुरूज आहे त्याला कोकण्या बुरूज असे नाव आहे. #'''पुरंदर माची:''' आल्या वाटेने माघारी फिरून दिल्ली दरवाज्यातून जाणाऱ्या वाटेने थेट पुढे यावे म्हणजे आपण माचीवरील भैरवखिंडीत जाऊन पोहोचतो. वाटेत वाड्याचे अनेक अवशेष दिसतात. #'''भैरवगड:''' याच खिंडीतून वज्रगडावर जाण्यासाठी वाट आहे. खिंडीत [[शिवाजी महाराज|शिवाजी महाराजांचा]] पुतळा आहे. या खिंडीपर्यन्त गाडी रस्ता आलेला असल्याने त्या रस्त्यावरून गेल्यावर वाटेतच उजवीकडे राजाळे तलाव लागतो. पुरंदरमाचीवर याच तलावाचे पाणी वापरले जाते. #'''वीर मुरारबाजी:''' बिनी दरवाजातून आत शिरल्यावर उजवीकडे गेल्यावर समोरच मुरारबाजीचा पुतळा दिसतो. इ.स. १९७० मध्ये हा पुतळा उभा केला आहे. ==गडावर जाण्याच्या वाटा== पुरंदर किल्ल्यावर जाण्यासाठी दोन वाटा आहेत.<br /> #'''[[पुणे|पुण्याहून]]:''' [[पुणे|पुण्याहून]] ३० कि. मी. अंतरावर असणाऱ्या [[सासवड]] या गावी यावे लागते. #'''[[सासवड|सासवडहून]]:''' [[सासवड|सासवडहून]] [[सासवड]] - [[भोर]] किंवा सासवड नारायणपूर ही गाडी घेऊन नारायणपूर गावाच्या पुढे असणाऱ्या 'पुरंदर घाटमाथा' या थांब्यावर उतरतात. हा घाटमाथा म्हणजे पुरंदर किल्ला आणि समोर असणारा सूर्यपर्वत यामधील खिंड होय. या थांब्यावर उतरल्यावर समोरच डोंगरावर एक दोन घरे दिसतात. या घरामागूनच एक पायवाट डावीकडे वर जाते. ही वाट पुढे गाडी रस्त्याला जाऊन मिळते. या वाटेने पाऊण तासात पुरंदर माचीवरील बिनीदरवाजा गाठता येतो. नारायणपूर हे किल्ल्याच्या पायथ्याचे गाव आहे. गावातूनच गाडीरस्ता थेट किल्ल्यापर्यंत गेलेला आहे. [[पुणे]] ते नारायणपूर अशी बस सेवा देखील आहे. नारायणपूर गावातून गडावर जाण्यास दोन मार्ग आहेत. एक म्हणजे गाडीरस्ता. या रस्त्याने चालतचालत गड गाठण्यास २ तास पुरतात. तर दुसरी म्हणजे जंगलातून जाणारी पायवाट. या पायवाटेने एका तासात माणूस पुरंदर माचीवरच्या बिनी दरवाज्यापाशी पोहोचतो. ==पुरंदर किल्ल्याचे महत्त्व== पुरंदर किल्ला हा मराठा साम्राज्याचा एक महत्त्वाचा किल्ला होता. हा किल्ला अनेक ऐतिहासिक घटनांचा साक्षीदार राहिलेला आहे. तसेच आज हा किल्ला एक लोकप्रिय पर्यटन स्थळ म्हणून ओळखला जातो. ==राहण्याची सोय== किल्ल्यावर मिलिटरीचे बंगले आहेत. यामध्ये राहण्याची सोय होऊ शकते. मात्र त्यासाठी तेथे असणाऱ्या त्यांच्या अधिकाऱ्यांची अनुमती घेणे आवश्यक आहे. येथे जाताना कोणतेही ओळखपत्र घेऊन जावे (आधार कार्ड ,पॅन पत्र, मतदान ओळखपत्र इत्यादी) ==जेवण्याची सोय== जेवण्याची सोय स्वतः करावी लागते. पिण्याचे पाणी मात्र नेहमी सोबत ठेवावे कारण केदारेश्वर मंदिरात पाण्याची सोय नाही. गडावर जेवण करण्यासाठी आपण केदारेश्वर मंदिराच्या आवारात बसू शकतो. हे ठिकाण गडावरील सर्वात उंच असल्यामुळे इथे वातावरण खूप छान आहे. एकत्रित स्नेहभोजन करण्यासाठी आपण या ठिकाणी नक्की यायला हवे. {{विस्तार}} ==जाण्यासाठी लागणारा वेळ== गडावर जाण्यासाठी पायथ्यापासून १ तास लागतो. ==निष्कर्ष== पुरंदर किल्ला इतिहास, वास्तुकला आणि नैसर्गिक सौंदर्याचा संगम आहे. तसेच ट्रेकिंगसाठी आणि ऐतिहासिक वास्तू पाहण्यासाठी उत्तम ठिकाण आहे. महाराष्ट्रातील गौरवशाली इतिहासाची साक्ष देणारा पुरंदर किल्ल्याला, प्रत्येकाने नक्कीच भेट देईला हवी. ==बाह्य दुवे== * सांगाती सह्याद्रीचा - यंग झिंगारो * डोंगरयात्रा - आनन्द पाळन्दे * दुर्गदर्शन - गो. नी. दाण्डेकर * किल्ले - गो. नी. दाण्डेकर * दुर्गभ्रमणगाथा - गो. नी. दाण्डेकर * सह्याद्री - स. आ. जोगळेकर * दुर्गकथा - निनाद बेडेकर * दुर्गवैभव - निनाद बेडेकर * इतिहास दुर्गांचा - निनाद बेडेकर * महाराष्ट्रातील दुर्ग - निनाद बेडेकर == हे सुद्धा पहा== * [[भारतातील किल्ले]] * [[महाराष्ट्रातील किल्ले]] ==छायाचित्रे== <gallery> चित्र:Purandar fort.jpg चित्र:Purandar fort entrance.jpg चित्र:Purandar fort bastion.jpg चित्र:Purandar Fort entrance 2.jpg चित्र:Purandar Fort church.jpg चित्र:Stairs Purandar.jpg चित्र:Purandareshwar Temple.jpg चित्र:Days Go By.jpg चित्र:Purandhar fort from Narayanpur Road.JPG </gallery> ==संदर्भ== {{संदर्भयादी}} {{साचा:विस्तार-किल्ला}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले (विभागवार)}} {{महाराष्ट्रातील किल्ले}} {{मराठा साम्राज्य}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] [[वर्ग:पश्चिम घाट]] [[वर्ग:पश्चिम घाटातील किल्ले]] nelpe2yrjt9r0iyxpowdl5igj4tlxg0 भाजे लेणी 0 91172 2687772 2655599 2026-06-05T13:58:58Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687772 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} '''भाजे लेणी''' महाराष्ट्राच्या [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] [[मावळ]] तालुक्यातील भाजे गावाजवळील डोंगरातील प्राचीन [[बौद्ध]] लेणी आहेत. यामध्ये बौद्ध स्तूप आणि त्याचप्रमाणे यक्ष, गंधर्व, इंद्र व सूर्याची शिल्पे आहेत. गावाजवळ ४०० फूट उंचीवर ही लेणी आहेत. येथील [[चैत्यगृह]] महत्त्वपूर्ण आहे. त्याच्या बाजूला [[भिक्खू|भिक्खूंना]] राहण्यासाठी असलेल्या खोल्या आढळतात. या लेण्यांना २६ मे, इ.स. १९०९ रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0004.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132918/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0004.pdf | url-status=dead }}</ref> हा लेण्यांचा समूह सुमारे इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकातील असावा. येथे एकूण २२ लेणी आढळतात. त्यात एक [[चैत्यगृह]] व २१ [[विहार]] आहेत. या लेणी मुळे महाराष्ट्र राज्याला खूप पर्यटक मिळतात. येथे रोज एक ते दोन लाख पर्यटक येतात.{{संदर्भ हवा}} भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण द्वारे अधिसूचना क्रमांक 2407-A द्वारे हे लेणे महत्वाचे राष्ट्रीय स्मारक म्हणून संरक्षित आहे. हे महाराष्ट्रातील लेणे बौद्ध हिनायन पंथाचे आहे. ==कलात्मक आविष्कार== [[File:The Bhaje Caves 05.jpg|thumb|180px|भाजे लेणी, क्र १२|डावे]] येथे चैत्य गवाक्षांच्या माळा आहेत. त्यांना लागून कोरीव सज्जे बनवलेले आहेत. यातील काही सज्जांवर [[कोरीव काम|कोरीव कामातून]] जाळी आणि [[पडदा|पडद्याचा]] भास निर्माण केलेला आहे. वेदिकापट्टीवर नक्षीदार कोरीव काम आहे. दगडात कोरून काढलेल्या कड्या आहेत. या ठिकाणी गवाक्षातून युगुले कोरलेलीही दिसून येतात. तसेच येथे एक [[यक्षिणी]] कोरलेली आहे. या यक्षिणीच्या हातात धरलेले [[झाड]] आजही स्पष्ट दिसते. कातळात एक चैत्यकमान कोरली आहे. या कमानीला एकूण १७२ छिद्रे पाडलेली आहेत. येथील चैत्य सुमारे १७ मीटर लांब, ८ मीटर रुंद आणि तितकेच मीटर उंच आहे. त्यात सत्तावीस अष्टकोनी खांब आणि मधोमध स्तूप आहे. या खांबांवर [[कमळ]], [[चक्र]] अशी चिन्हेही कोरलेली आहेत. एका ठिकाणी एक खुंटी आणि तिला अडकवलेला फुलांचा हार कोरलेला आहे. स्तूपापाठीमागील खांबांवर [[बुद्ध अवतार|बुद्धाची]] पुसटशी चित्रे दिसून येतात. तर चैत्यस्तूपासमोरील जमिनीवर सारीपाट कोरलेला आढळतो. चैत्यगृहाला लाकडी तुळ्यांचे छत आहे. या तुळ्यांवर [[ब्राह्मी लिपी]]तील लेख आहेत. लाकडी वास्तुकलेच्या संकेतांसाठी हे चैत्यगृह उल्लेखनीय आहे.  == निर्माण == इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकात भाजे लेणी कोरण्यास सुरुवात झाली असे मानले जाते. त्यानंतर आठशे वर्षे म्हणजेच इसवी सन सहाव्या शतकापर्यंत लेणी निर्मितीची प्रक्रिया सुरू होती. जनतेच्या दानातून येथील विहार उभे राहिले आहेत व त्यांच्या दानाचे लेख तेथे दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या दक्षिण दिशेस स्वच्छ पाण्याचा स्रोत आहे. == लेणी == === लेणे क्र. ६ === हे लेणे म्हणजे एक अनियमित आकाराचा [[विहार]] आहे. याचा आकार १४ फूट चौरस असून, याच्या दोन्ही बाजूंना दोन आणि मागच्या बाजूला तीन खोल्या आहेत. या खोल्यांच्या दारांवर चैत्य खिडक्यांची नक्षी कोरलेली आहे.<ref name=JAMES /> येथील एका खोलीच्या दरवाजावर असलेल्या कोरीव लेखानुसार ''बोधी'' नावाच्या एका शेतकऱ्याच्या पत्नीने हा विहार भेट म्हणून दिला होता.<ref name=JAMESB>{{cite book|last=बर्गेस|first=जेम्स|title=Inscriptions from the Cave-temples of Western India: With Descriptive Notes &c Volume 10 of Archæological Survey of Western India|year=1881|publisher=भारत सरकार मुद्रणालय|pages=२२–२५|chapter-url=https://books.google.com/books?id=tnIIAAAAQAAJ&q=%22bhaja+caves%22&pg=PR9 |author2=Indrājī Bhagvānlal|access-date=6 July 2013|chapter=Bhaja Caves and their inscriptions}}</ref> === लेणे क्र. ९ === या लेणीत रेघांची नक्षी आणि काही तुटलेल्या प्राण्यांच्या मूर्ती आहेत. लेणीच्या दर्शनी भागात व्हरांडा असून हे लेणे नाशिकच्या [[पांडवलेणी]] येथील लेणे क्र. ८ शी साधर्म्य दर्शवते.<ref name=JAMES /> === लेणे क्र. १२ (मुख्य चैत्यगृह) === भाजे लेण्यांतील हे चैत्यगृह इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकात बांधलेले असून, ते भारतातील सर्वात प्राचीन चैत्यगृहांपैकी एक मानले जाते. यामध्ये एक [[स्तूप]] आणि अर्धवर्तुळाकार आकाराचा सभामंडप आहे. येथील स्तंभ आतल्या बाजूला झुकलेले आहेत. प्राचीन लाकडी बांधकामांत छप्पर पेलण्यासाठी लाकडी खांब असे झुकवून लावले जात असत. छताला [[पिंपळपाटी]]चा आकार असून त्यात प्राचीन लाकडी फासळ्या बसवल्या आहेत. भिंतींना [[मौर्य साम्राज्य|मौर्यकालीन]] शैलीत चकाकी देण्यात आली आहे.<ref name=ASI>{{cite web|url=https://asimumbai.gov.in/bhaja-caves-lonavala/|title=Bhaja Caves, Lonavala|publisher=Archaeological Survey of India, Mumbai Circle|access-date=20 फेब्रुवारी २०२६}}{{मृत दुवा|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> पूर्वी येथे एक मोठे लाकडी दर्शनी दालन (facade) होते, जे आता काळाच्या ओघात नष्ट झाले आहे. कमानीच्या दारावर घोड्याच्या नालाच्या आकाराची मोठी ''चैत्य-खिडकी'' आहे. या संपूर्ण भागाचे कोरीव काम एखाद्या बहुमजली इमारतीसारखे दिसते, ज्यामध्ये बाल्कनी, खिडक्या आणि खालील दृश्य पाहणारे स्त्री-पुरुषांचे पुतळे कोरलेले आहेत.<ref>[[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_bhajacaves.asp](http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_bhajacaves.asp) ASI, "Bhaja Caves"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130810133406/http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_bhajacaves.asp |date=10 August 2013 }}; Michell, 352;Dehejia</ref> हे चैत्यगृह २६ फूट ८ इंच रुंद आणि ५९ फूट लांब आहे. मध्यभागाला कक्षांपासून वेगळे करण्यासाठी २७ अष्टकोनी खांब आहेत, ज्यांची उंची ११ फूट ४ इंच आहे. स्तूपाचा व्यास जमिनीपाशी ११ फूट आहे. हे लेणे [[कोंढाणे लेणी|कोंढाणे लेण्यांशी]] मिळतेजुळते आहे. खांबांवर बुद्धांची ७ वेगवेगळी चिन्हे फुले, कळ्या आणि पानांच्या रूपात कोरलेली दिसतात.<ref name=JAMES /> ==निवडक लेण्यांतील दृश्ये== ===सूर्यलेणे=== येथील सूर्यलेणे प्रसिद्ध आहे. या लेण्यात पौराणिक प्रसंगांचे पट, सालंकृत-शस्त्रधारी द्वारपाल, वन्यप्राण्यांचे थर आणि चैत्य-स्तूपांचे नक्षीकाम कोरलेले आहे. यात [[सूर्य]] आणि इंद्राचा मानला जाणारा देखावा आहे. या पहिल्या शिल्पात चार घोड्यांच्या रथावर [[सूर्य]] स्वार होऊन चालला आहे, रथात त्याच्या मागे-पुढे त्याची [[पत्नी]] अथवा [[दासी]] आहे. त्यातील एकीने वर [[छत्र]] धरले आहे तर दुसरी [[चामर]] ढाळते आहे. त्यांच्या या रथाखाली काही [[असुर]] तुडवले जात आहेत. अनेकांच्या मते ही सूर्यदेवता, रथातील त्या दोघी त्याच्या पत्नी संज्ञा आणि छाया तर रथाखाली तुडवला जाणारा तो सूर्याचा शत्रू [[राहू]] आहे. एका मतानुसार रथारूढ असणारे हे शिल्प शक्राचे आहे. तर काहींना यामध्ये [[ग्रीक|ग्रीकांच्या]] [[हेलिओस]] किंवा [[रोमन|रोमनांच्या]] [[अपोलो]] देवतेचा भास होतो. ===सांगीतिक महत्त्व=== [[भारतीय संगीत]] [[कला|कले]]संदर्भात हे लेणे अतिशय महत्त्वाचे आहे. कारण येथे कोरलेल्या चित्रात एक [[तबला]] वाजवणारी स्त्री दिसते आहे. या शिवाय एक [[नर्तकी]] [[नृत्य]] करतांना येथे दिसत आहे. या कोरीव कामाने [[तबला]] हे वाद्य निश्चितपणे भारतात निर्माण झाले व किमान दोन हजार वर्षांपासून वापरात आहे हे निर्विवादपणे सिद्ध होते.[[चित्र:Stone carvings at Bhaje caves.jpg|अल्ट=कोरलेल्या चित्रात एक तबला वाजवणारी स्त्री|इवलेसे|कोरलेल्या चित्रात एक [[तबला]] वाजवणारी स्त्री]] तसेच [[भारतीय नृत्य परंपरा]] ही किमान दोन हजार वर्षे पुरातन आहे याचा पुरावा ही दिसून येतो. तबला वादनाचे हे आदिम प्राचीन लेणे पाहण्यासाठी अनेक तबला वादक भाजे लेणी अगत्याने हजेरी लावतात. ==चित्रदालन== <gallery> चित्र:Bhaje Caves.jpg|भाजे लेणी चित्र:Facade of the Bhaja Caves, Maharashtra, India - 20080525.jpg|प्रवेशद्वार चित्र:The Bhaje Caves 05.jpg|चैत्यगृह चित्र:The Bhaje Caves 03.jpg|दुमजली कोरीव विहार चित्र:Stone carvings at Bhaje caves.jpg|[[तबला]] वाजवणारी स्त्री आणि नर्तिका File:Bhaje cave3 by Bajirao Nawale.jpg|स्तूपाची हर्मिका File:Bhaje cave4 by Bajirao Nawale.jpg|स्तूप </gallery> == हे सुद्धा पहा == *[[कार्ले]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_bhajacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील भाजे लेण्याची माहिती ] {{विस्तार}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} [[वर्ग:पुणे जिल्हा]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग: महाराष्ट्रातील लेणी]] 68909fcdv6c0fqmu5zi0ku2gythaool कार्ले लेणी 0 91331 2687773 2475137 2026-06-05T14:01:06Z ~2026-24679-89 182431 /* लेख */ 2687773 wikitext text/x-wiki {{Infobox cave | name = {{लेखनाव}} | photo = KarlaCavesExtView.jpg | photo_caption = कार्ला लेणी, महाराष्ट्र | location = कार्ली, महाराष्ट्र | depth = | length = | coords = | survey = | map=India | relief=yes | survey_format = | discovery = | geology = बसाल्ट खडक | entrance_count = १६ | entrance_list = | difficulty = | hazards = | access = | translation = | language = | pronunciation = }} '''कार्ले लेणी''' हा १६ बौद्ध लेण्यांचा गट असून त्यातील एक [[चैत्यगृह]] व इतर [[विहार]] आहेत. ही लेणी प्राचीन काळी ‘वलुरक’ नावाने ओळखली जात असे. [[बुद्ध|बुद्धांच्या]] जीवनावर आधारलेल्या या दगडी गुंफा [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] मळवलीपासून ([[लोणावळा]]) ४-५ कि.मी. अंतरावर आहे. ६ किलोमीटर अंतरावर लोणावळ्यानजीक आहेत. येथील चैत्यगृहाचे स्थापत्य शिल्पे सुंदर आहेत. कार्ले गुंफा ह्या बोरघाटात स्थित आहेत. बोरघाट सातवाहन कालीन प्राचीन बंदरे कल्याण आणि सोपारा या ठिकाणांहून तेर या प्राचीन ठिकाणास जाण्याच्या मार्गावर आहे. इ.स.पू. १ ले शतक ते इ.स. ५ वे शतक या काळात ही लेणी खोदली गेलेली आहे. [[भारत सरकार]]ने या लेणीला दिनांक [[२६ मे]], [[इ.स. १९०९]] रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132456/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | url-status=dead }}</ref> कार्ला गुंफांमध्ये कदाचित सर्वात जास्त मोठ्या संख्येने [[चैत्य]] सभागृह आहेत. == रचना == हा लेणी सोळा लेण्यांचा हा गट आहे व त्यात एक [[चैत्यगृह]] आणि इतर [[विहार]]े आहेत. चैत्यगृहाच्या दाराशीच डाव्या हाताला एक [[सिंहस्तंभ]] कोरलेला आहे. [[भारत|भारतात]] [[सम्राट अशोक|अशोकाने]] असे स्तंभ उभे केले होते. या मालिकेतील [[सारनाथ]]च्या धर्तीवर हा इथला सिंहस्तंभ कोरला आहे. हा स्तंभ ४५ फूट उंचीचा आहे. त्याची बैठक वर्तुळाकार, आणि अंग सोळा कोनांमध्ये घडवलेले आहे. या स्तंभाच्या अग्रभागी एक वर्तुळाकार [[कळस]] दिसून येतो. त्यावर आमलक, हर्मिकेचा चौथरा आहे. या संचावर चार सिंहाची आकृती कोरलेली आहे. या स्तंभाचा करविता ‘महारठी अग्निमित्रणक याच्या दातृत्वाचा [[ब्राह्मी भाषा|भाषेतील]] लेख दिसतो. चैत्यगृहाच्या उजव्या बाजूसही पूर्वी स्तंभ आणि त्यावर चक्र असावे असे अभ्यासकांना वाटते. याची एक सूचक शिल्पाकृती चैत्यगृहातील एका खांबावर काढलेली आहे. इथे [[सिंह]] आणि [[चक्र]] असलेल्या खांबांमध्ये [[स्तूप]] दिसत आहे. याशिवाय या चैत्यगृहाचे [[कान्हेरी]]च्या चैत्यगृहाशी साम्य असल्याचे दिसते कारण तेथेही असे दोन्ही स्तंभ दाखवलेले आहेत. चैत्यगृहाबाहेर सज्जा कोरलेला आहे. येथे मिथुन शिल्पाच्या जोडय़ा, हत्तींचे थर, गौतम बुद्धांचे त्यांच्या अनुयायांसह असलेले शिल्पपट, चैत्यकमानी आदि गोष्टी दिसून येतात. मिथुन शिल्पांतील स्त्रियांच्या डोक्यावर [[पदर]] घेतलेला दिसतो. तसेच कमरेला [[शेला]] आहे. पुरुषाने [[धोतर]] आणि डोक्यावर [[मुंडासे]] घातले आहे. स्त्रियांच्या हातात [[बांगडय़ा]] आहेत. तसेच पायातील विविध आकाराचे [[तोडे]], कमरेवरच्या [[मेखला]], गळ्यातील मण्यांचे हार, [[कर्णफुले]], कपाळावरची [[कुंकू]] अशी [[आभूषणे]] दिसून येतात. इथे असलेल्या या मिथुन जोडय़ा तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या किंवा या लेण्यास दान देणाऱ्यांच्या असाव्यात असाही एक तर्क आहे.यातील एक जोडी अग्नीमित्र आणि विरावती ( इरावती ) यांची आहे . सोबत एकलविरा या दासीचे शिल्प आहे. सज्ज्याच्या दोन्ही बाजूस अनेक मजली प्रासादांचे देखावे आहेत. याच्या तळाशी दोन्ही बाजूला तीन हत्तींची शिल्पे कोरलेली आहेत. यातील डाव्या बाजूकडील हत्तींवर पुढे गौतम बुद्धाच्या मूर्तीही कोरलेल्या आहेत. चैत्यगृहाच्या सज्ज्यात या लेण्याच्या करवित्याचा लेख आहे. '''‘वेजयंतितो सेठीना भूतपालेन सेलघरम परिनिठापितम् जंबुदिपम्ही उतमम्’''' वैजयन्तिचा श्रेष्ठी भूतपाल याने तयार केलेले हे लेणे जम्बुद्वीपात उत्कृष्ट आहे, असा याचा अर्थ होतो. ==लेख== कार्ल्यांच्या या लेण्यांमध्ये [[ब्राह्मी लिपी]]तले ३५ लेख दिसून आले आहेत. यातील बहुतेक दानधर्म विषयक आहेत. या लेखातून तत्कालीन समाज, त्यांचे नातेसंबंध, रुढी-परंपरा, व्यापार-व्यवसाय, चलन असे अनेक विषय समजू शकतात. धेनुकाकट म्हणजे आजचे [[डहाणू]], सोपारक (आजचे सोपारा), करिजक (कार्ल्याच्या उत्तरेला असलेले करंजगाव) प्रभास म्हणजे आजच्या [[सौराष्ट्र|काठेवाड]] भागातील [[प्रभासतीर्थ]] वैजयंती म्हणजे आजचे [[कर्नाटक]]मधील [[उत्तर कन्नड]] जिल्ह्य़ातील बनवासी अशा अनेक गावांचे उल्लेख या लेखांतून दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या व्हरांडय़ाच्या भिंतीवरील एका लेखात ‘मामालाहारे’ हा शब्द आलेला आहे. तत्कालीन समाजव्यवस्थेत एखाद्या ठराविक गावांच्या प्रदेशास - प्रशासकीय भागास ‘आहार’ असे म्हणत. तर ‘'''मामल'''’ म्हणजे आजचे मावळ! मावळ तालुक्याचा हा सर्वात प्राचीन उल्लेख असावा. या लेखांमधून वढकी (सुतारकाम), गंधक (सुगंधी द्रव्याचा व्यापार) अशा काही व्यवसायांचीही ओळख होते. ==चित्रदालन== <gallery> File:Karla caves 01.jpg|दंपतीचे शिल्प चित्र:KarlaCaves.jpg|चैत्यगृह File:Karla caves 03.jpg|हत्तींचे शिल्प File:Karla caves (1) in pune by vaibhav rane.jpg|स्तूपांचे अंकन </gallery> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भाजे]] *[[कान्हेरी]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_karlacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील कार्ले लेण्याची माहिती] {{विस्तार}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी]] ow84begzt722oidig3og4szgvhqp4pi 2687774 2687773 2026-06-05T14:01:46Z ~2026-24679-89 182431 /* लेख */ 2687774 wikitext text/x-wiki {{Infobox cave | name = {{लेखनाव}} | photo = KarlaCavesExtView.jpg | photo_caption = कार्ला लेणी, महाराष्ट्र | location = कार्ली, महाराष्ट्र | depth = | length = | coords = | survey = | map=India | relief=yes | survey_format = | discovery = | geology = बसाल्ट खडक | entrance_count = १६ | entrance_list = | difficulty = | hazards = | access = | translation = | language = | pronunciation = }} '''कार्ले लेणी''' हा १६ बौद्ध लेण्यांचा गट असून त्यातील एक [[चैत्यगृह]] व इतर [[विहार]] आहेत. ही लेणी प्राचीन काळी ‘वलुरक’ नावाने ओळखली जात असे. [[बुद्ध|बुद्धांच्या]] जीवनावर आधारलेल्या या दगडी गुंफा [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] मळवलीपासून ([[लोणावळा]]) ४-५ कि.मी. अंतरावर आहे. ६ किलोमीटर अंतरावर लोणावळ्यानजीक आहेत. येथील चैत्यगृहाचे स्थापत्य शिल्पे सुंदर आहेत. कार्ले गुंफा ह्या बोरघाटात स्थित आहेत. बोरघाट सातवाहन कालीन प्राचीन बंदरे कल्याण आणि सोपारा या ठिकाणांहून तेर या प्राचीन ठिकाणास जाण्याच्या मार्गावर आहे. इ.स.पू. १ ले शतक ते इ.स. ५ वे शतक या काळात ही लेणी खोदली गेलेली आहे. [[भारत सरकार]]ने या लेणीला दिनांक [[२६ मे]], [[इ.स. १९०९]] रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132456/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | url-status=dead }}</ref> कार्ला गुंफांमध्ये कदाचित सर्वात जास्त मोठ्या संख्येने [[चैत्य]] सभागृह आहेत. == रचना == हा लेणी सोळा लेण्यांचा हा गट आहे व त्यात एक [[चैत्यगृह]] आणि इतर [[विहार]]े आहेत. चैत्यगृहाच्या दाराशीच डाव्या हाताला एक [[सिंहस्तंभ]] कोरलेला आहे. [[भारत|भारतात]] [[सम्राट अशोक|अशोकाने]] असे स्तंभ उभे केले होते. या मालिकेतील [[सारनाथ]]च्या धर्तीवर हा इथला सिंहस्तंभ कोरला आहे. हा स्तंभ ४५ फूट उंचीचा आहे. त्याची बैठक वर्तुळाकार, आणि अंग सोळा कोनांमध्ये घडवलेले आहे. या स्तंभाच्या अग्रभागी एक वर्तुळाकार [[कळस]] दिसून येतो. त्यावर आमलक, हर्मिकेचा चौथरा आहे. या संचावर चार सिंहाची आकृती कोरलेली आहे. या स्तंभाचा करविता ‘महारठी अग्निमित्रणक याच्या दातृत्वाचा [[ब्राह्मी भाषा|भाषेतील]] लेख दिसतो. चैत्यगृहाच्या उजव्या बाजूसही पूर्वी स्तंभ आणि त्यावर चक्र असावे असे अभ्यासकांना वाटते. याची एक सूचक शिल्पाकृती चैत्यगृहातील एका खांबावर काढलेली आहे. इथे [[सिंह]] आणि [[चक्र]] असलेल्या खांबांमध्ये [[स्तूप]] दिसत आहे. याशिवाय या चैत्यगृहाचे [[कान्हेरी]]च्या चैत्यगृहाशी साम्य असल्याचे दिसते कारण तेथेही असे दोन्ही स्तंभ दाखवलेले आहेत. चैत्यगृहाबाहेर सज्जा कोरलेला आहे. येथे मिथुन शिल्पाच्या जोडय़ा, हत्तींचे थर, गौतम बुद्धांचे त्यांच्या अनुयायांसह असलेले शिल्पपट, चैत्यकमानी आदि गोष्टी दिसून येतात. मिथुन शिल्पांतील स्त्रियांच्या डोक्यावर [[पदर]] घेतलेला दिसतो. तसेच कमरेला [[शेला]] आहे. पुरुषाने [[धोतर]] आणि डोक्यावर [[मुंडासे]] घातले आहे. स्त्रियांच्या हातात [[बांगडय़ा]] आहेत. तसेच पायातील विविध आकाराचे [[तोडे]], कमरेवरच्या [[मेखला]], गळ्यातील मण्यांचे हार, [[कर्णफुले]], कपाळावरची [[कुंकू]] अशी [[आभूषणे]] दिसून येतात. इथे असलेल्या या मिथुन जोडय़ा तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या किंवा या लेण्यास दान देणाऱ्यांच्या असाव्यात असाही एक तर्क आहे.यातील एक जोडी अग्नीमित्र आणि विरावती ( इरावती ) यांची आहे . सोबत एकलविरा या दासीचे शिल्प आहे. सज्ज्याच्या दोन्ही बाजूस अनेक मजली प्रासादांचे देखावे आहेत. याच्या तळाशी दोन्ही बाजूला तीन हत्तींची शिल्पे कोरलेली आहेत. यातील डाव्या बाजूकडील हत्तींवर पुढे गौतम बुद्धाच्या मूर्तीही कोरलेल्या आहेत. चैत्यगृहाच्या सज्ज्यात या लेण्याच्या करवित्याचा लेख आहे. '''‘वेजयंतितो सेठीना भूतपालेन सेलघरम परिनिठापितम् जंबुदिपम्ही उतमम्’''' वैजयन्तिचा श्रेष्ठी भूतपाल याने तयार केलेले हे लेणे जम्बुद्वीपात उत्कृष्ट आहे, असा याचा अर्थ होतो. ==लेख== कार्ल्यांच्या या लेण्यांमध्ये [[ब्राह्मी लिपी]]तले ३५ लेख दिसून आले आहेत. यातील बहुतेक दानधर्म विषयक आहेत. या लेखातून तत्कालीन समाज, त्यांचे नातेसंबंध, रुढी-परंपरा, व्यापार-व्यवसाय, चलन असे अनेक विषय समजू शकतात. धेनुकाकट म्हणजे आजचे [[डहाणू]], सोपारक (आजचे सोपारा), करिजक (कार्ल्याच्या उत्तरेला असलेले करंजगाव) प्रभास म्हणजे आजच्या [[सौराष्ट्र|काठेवाड]] भागातील [[प्रभासतीर्थ]] वैजयंती म्हणजे आजचे [[कर्नाटक]]मधील [[उत्तर कन्नड]] जिल्ह्य़ातील बनवासी अशा अनेक गावांचे उल्लेख या लेखांतून दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या व्हरांडय़ाच्या भिंतीवरील एका लेखात '''मामालाहारे''' हा शब्द आलेला आहे. तत्कालीन समाजव्यवस्थेत एखाद्या ठराविक गावांच्या प्रदेशास - प्रशासकीय भागास ‘आहार’ असे म्हणत. तर ‘'''मामल'''’ म्हणजे आजचे मावळ! मावळ तालुक्याचा हा सर्वात प्राचीन उल्लेख असावा. या लेखांमधून वढकी (सुतारकाम), गंधक (सुगंधी द्रव्याचा व्यापार) अशा काही व्यवसायांचीही ओळख होते. ==चित्रदालन== <gallery> File:Karla caves 01.jpg|दंपतीचे शिल्प चित्र:KarlaCaves.jpg|चैत्यगृह File:Karla caves 03.jpg|हत्तींचे शिल्प File:Karla caves (1) in pune by vaibhav rane.jpg|स्तूपांचे अंकन </gallery> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भाजे]] *[[कान्हेरी]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_karlacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील कार्ले लेण्याची माहिती] {{विस्तार}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी]] cfxle4uihqo5n0ur0gutg553h0dlqqb 2687775 2687774 2026-06-05T14:03:47Z ~2026-24679-89 182431 /* रचना */ 2687775 wikitext text/x-wiki {{Infobox cave | name = {{लेखनाव}} | photo = KarlaCavesExtView.jpg | photo_caption = कार्ला लेणी, महाराष्ट्र | location = कार्ली, महाराष्ट्र | depth = | length = | coords = | survey = | map=India | relief=yes | survey_format = | discovery = | geology = बसाल्ट खडक | entrance_count = १६ | entrance_list = | difficulty = | hazards = | access = | translation = | language = | pronunciation = }} '''कार्ले लेणी''' हा १६ बौद्ध लेण्यांचा गट असून त्यातील एक [[चैत्यगृह]] व इतर [[विहार]] आहेत. ही लेणी प्राचीन काळी ‘वलुरक’ नावाने ओळखली जात असे. [[बुद्ध|बुद्धांच्या]] जीवनावर आधारलेल्या या दगडी गुंफा [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] मळवलीपासून ([[लोणावळा]]) ४-५ कि.मी. अंतरावर आहे. ६ किलोमीटर अंतरावर लोणावळ्यानजीक आहेत. येथील चैत्यगृहाचे स्थापत्य शिल्पे सुंदर आहेत. कार्ले गुंफा ह्या बोरघाटात स्थित आहेत. बोरघाट सातवाहन कालीन प्राचीन बंदरे कल्याण आणि सोपारा या ठिकाणांहून तेर या प्राचीन ठिकाणास जाण्याच्या मार्गावर आहे. इ.स.पू. १ ले शतक ते इ.स. ५ वे शतक या काळात ही लेणी खोदली गेलेली आहे. [[भारत सरकार]]ने या लेणीला दिनांक [[२६ मे]], [[इ.स. १९०९]] रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132456/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | url-status=dead }}</ref> कार्ला गुंफांमध्ये कदाचित सर्वात जास्त मोठ्या संख्येने [[चैत्य]] सभागृह आहेत. == रचना == हा लेणी १६ लेण्यांचा हा गट आहे व त्यात एक [[चैत्यगृह]] आणि इतर [[विहार]]े आहेत. चैत्यगृहाच्या दाराशीच डाव्या हाताला एक [[सिंहस्तंभ]] कोरलेला आहे. [[सम्राट अशोक|अशोकाने]] असे स्तंभ उभे केले होते. या मालिकेतील [[सारनाथ]]च्या धर्तीवर हा इथला सिंहस्तंभ कोरला आहे. हा स्तंभ ४५ फूट उंचीचा आहे. त्याची बैठक वर्तुळाकार, आणि अंग सोळा कोनांमध्ये घडवलेले आहे. या स्तंभाच्या अग्रभागी एक वर्तुळाकार [[कळस]] दिसून येतो. त्यावर आमलक, हर्मिकेचा चौथरा आहे. या संचावर चार सिंहाची आकृती कोरलेली आहे. या स्तंभाचा करविता '''महारठी अग्निमित्रणक''' याच्या दातृत्वाचा [[ब्राह्मी भाषा|भाषेतील]] लेख दिसतो. चैत्यगृहाच्या उजव्या बाजूसही पूर्वी स्तंभ आणि त्यावर चक्र असावे, असे अभ्यासकांना वाटते. याची एक सूचक शिल्पाकृती चैत्यगृहातील एका खांबावर काढलेली आहे. इथे [[सिंह]] आणि [[चक्र]] असलेल्या खांबांमध्ये [[स्तूप]] दिसत आहे. याशिवाय या चैत्यगृहाचे [[कान्हेरी]]च्या चैत्यगृहाशी साम्य असल्याचे दिसते, कारण तेथेही असे दोन्ही स्तंभ दाखवलेले आहेत. चैत्यगृहाबाहेर सज्जा कोरलेला आहे. येथे मिथुन शिल्पाच्या जोडय़ा, हत्तींचे थर, गौतम बुद्धांचे त्यांच्या अनुयायांसह असलेले शिल्पपट, चैत्यकमानी आदि गोष्टी दिसून येतात. मिथुन शिल्पांतील स्त्रियांच्या डोक्यावर [[पदर]] घेतलेला दिसतो. तसेच कमरेला [[शेला]] आहे. पुरुषाने [[धोतर]] आणि डोक्यावर [[मुंडासे]] घातले आहे. स्त्रियांच्या हातात [[बांगडय़ा]] आहेत. तसेच पायातील विविध आकाराचे [[तोडे]], कमरेवरच्या [[मेखला]], गळ्यातील मण्यांचे हार, [[कर्णफुले]], कपाळावरची [[कुंकू]] अशी [[आभूषणे]] दिसून येतात. इथे असलेल्या या मिथुन जोडय़ा तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या किंवा या लेण्यास दान देणाऱ्यांच्या असाव्यात असाही एक तर्क आहे.यातील एक जोडी अग्नीमित्र आणि विरावती ( इरावती ) यांची आहे. सोबत एकलविरा या दासीचे शिल्प आहे. सज्ज्याच्या दोन्ही बाजूस अनेक मजली प्रासादांचे देखावे आहेत. याच्या तळाशी दोन्ही बाजूला तीन हत्तींची शिल्पे कोरलेली आहेत. यातील डाव्या बाजूकडील हत्तींवर पुढे गौतम बुद्धाच्या मूर्तीही कोरलेल्या आहेत. चैत्यगृहाच्या सज्ज्यात या लेण्याच्या करवित्याचा लेख आहे. '''‘वेजयंतितो सेठीना भूतपालेन सेलघरम परिनिठापितम् जंबुदिपम्ही उतमम्’''' वैजयन्तिचा श्रेष्ठी भूतपाल याने तयार केलेले हे लेणे जम्बुद्वीपात उत्कृष्ट आहे, असा याचा अर्थ होतो. ==लेख== कार्ल्यांच्या या लेण्यांमध्ये [[ब्राह्मी लिपी]]तले ३५ लेख दिसून आले आहेत. यातील बहुतेक दानधर्म विषयक आहेत. या लेखातून तत्कालीन समाज, त्यांचे नातेसंबंध, रुढी-परंपरा, व्यापार-व्यवसाय, चलन असे अनेक विषय समजू शकतात. धेनुकाकट म्हणजे आजचे [[डहाणू]], सोपारक (आजचे सोपारा), करिजक (कार्ल्याच्या उत्तरेला असलेले करंजगाव) प्रभास म्हणजे आजच्या [[सौराष्ट्र|काठेवाड]] भागातील [[प्रभासतीर्थ]] वैजयंती म्हणजे आजचे [[कर्नाटक]]मधील [[उत्तर कन्नड]] जिल्ह्य़ातील बनवासी अशा अनेक गावांचे उल्लेख या लेखांतून दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या व्हरांडय़ाच्या भिंतीवरील एका लेखात '''मामालाहारे''' हा शब्द आलेला आहे. तत्कालीन समाजव्यवस्थेत एखाद्या ठराविक गावांच्या प्रदेशास - प्रशासकीय भागास ‘आहार’ असे म्हणत. तर ‘'''मामल'''’ म्हणजे आजचे मावळ! मावळ तालुक्याचा हा सर्वात प्राचीन उल्लेख असावा. या लेखांमधून वढकी (सुतारकाम), गंधक (सुगंधी द्रव्याचा व्यापार) अशा काही व्यवसायांचीही ओळख होते. ==चित्रदालन== <gallery> File:Karla caves 01.jpg|दंपतीचे शिल्प चित्र:KarlaCaves.jpg|चैत्यगृह File:Karla caves 03.jpg|हत्तींचे शिल्प File:Karla caves (1) in pune by vaibhav rane.jpg|स्तूपांचे अंकन </gallery> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भाजे]] *[[कान्हेरी]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_karlacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील कार्ले लेण्याची माहिती] {{विस्तार}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी]] g88umdpkeo4kxf7zysr00h6b9h1296s 2687776 2687775 2026-06-05T14:04:50Z ~2026-24679-89 182431 /* लेख */ 2687776 wikitext text/x-wiki {{Infobox cave | name = {{लेखनाव}} | photo = KarlaCavesExtView.jpg | photo_caption = कार्ला लेणी, महाराष्ट्र | location = कार्ली, महाराष्ट्र | depth = | length = | coords = | survey = | map=India | relief=yes | survey_format = | discovery = | geology = बसाल्ट खडक | entrance_count = १६ | entrance_list = | difficulty = | hazards = | access = | translation = | language = | pronunciation = }} '''कार्ले लेणी''' हा १६ बौद्ध लेण्यांचा गट असून त्यातील एक [[चैत्यगृह]] व इतर [[विहार]] आहेत. ही लेणी प्राचीन काळी ‘वलुरक’ नावाने ओळखली जात असे. [[बुद्ध|बुद्धांच्या]] जीवनावर आधारलेल्या या दगडी गुंफा [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] मळवलीपासून ([[लोणावळा]]) ४-५ कि.मी. अंतरावर आहे. ६ किलोमीटर अंतरावर लोणावळ्यानजीक आहेत. येथील चैत्यगृहाचे स्थापत्य शिल्पे सुंदर आहेत. कार्ले गुंफा ह्या बोरघाटात स्थित आहेत. बोरघाट सातवाहन कालीन प्राचीन बंदरे कल्याण आणि सोपारा या ठिकाणांहून तेर या प्राचीन ठिकाणास जाण्याच्या मार्गावर आहे. इ.स.पू. १ ले शतक ते इ.स. ५ वे शतक या काळात ही लेणी खोदली गेलेली आहे. [[भारत सरकार]]ने या लेणीला दिनांक [[२६ मे]], [[इ.स. १९०९]] रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132456/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | url-status=dead }}</ref> कार्ला गुंफांमध्ये कदाचित सर्वात जास्त मोठ्या संख्येने [[चैत्य]] सभागृह आहेत. == रचना == हा लेणी १६ लेण्यांचा हा गट आहे व त्यात एक [[चैत्यगृह]] आणि इतर [[विहार]]े आहेत. चैत्यगृहाच्या दाराशीच डाव्या हाताला एक [[सिंहस्तंभ]] कोरलेला आहे. [[सम्राट अशोक|अशोकाने]] असे स्तंभ उभे केले होते. या मालिकेतील [[सारनाथ]]च्या धर्तीवर हा इथला सिंहस्तंभ कोरला आहे. हा स्तंभ ४५ फूट उंचीचा आहे. त्याची बैठक वर्तुळाकार, आणि अंग सोळा कोनांमध्ये घडवलेले आहे. या स्तंभाच्या अग्रभागी एक वर्तुळाकार [[कळस]] दिसून येतो. त्यावर आमलक, हर्मिकेचा चौथरा आहे. या संचावर चार सिंहाची आकृती कोरलेली आहे. या स्तंभाचा करविता '''महारठी अग्निमित्रणक''' याच्या दातृत्वाचा [[ब्राह्मी भाषा|भाषेतील]] लेख दिसतो. चैत्यगृहाच्या उजव्या बाजूसही पूर्वी स्तंभ आणि त्यावर चक्र असावे, असे अभ्यासकांना वाटते. याची एक सूचक शिल्पाकृती चैत्यगृहातील एका खांबावर काढलेली आहे. इथे [[सिंह]] आणि [[चक्र]] असलेल्या खांबांमध्ये [[स्तूप]] दिसत आहे. याशिवाय या चैत्यगृहाचे [[कान्हेरी]]च्या चैत्यगृहाशी साम्य असल्याचे दिसते, कारण तेथेही असे दोन्ही स्तंभ दाखवलेले आहेत. चैत्यगृहाबाहेर सज्जा कोरलेला आहे. येथे मिथुन शिल्पाच्या जोडय़ा, हत्तींचे थर, गौतम बुद्धांचे त्यांच्या अनुयायांसह असलेले शिल्पपट, चैत्यकमानी आदि गोष्टी दिसून येतात. मिथुन शिल्पांतील स्त्रियांच्या डोक्यावर [[पदर]] घेतलेला दिसतो. तसेच कमरेला [[शेला]] आहे. पुरुषाने [[धोतर]] आणि डोक्यावर [[मुंडासे]] घातले आहे. स्त्रियांच्या हातात [[बांगडय़ा]] आहेत. तसेच पायातील विविध आकाराचे [[तोडे]], कमरेवरच्या [[मेखला]], गळ्यातील मण्यांचे हार, [[कर्णफुले]], कपाळावरची [[कुंकू]] अशी [[आभूषणे]] दिसून येतात. इथे असलेल्या या मिथुन जोडय़ा तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या किंवा या लेण्यास दान देणाऱ्यांच्या असाव्यात असाही एक तर्क आहे.यातील एक जोडी अग्नीमित्र आणि विरावती ( इरावती ) यांची आहे. सोबत एकलविरा या दासीचे शिल्प आहे. सज्ज्याच्या दोन्ही बाजूस अनेक मजली प्रासादांचे देखावे आहेत. याच्या तळाशी दोन्ही बाजूला तीन हत्तींची शिल्पे कोरलेली आहेत. यातील डाव्या बाजूकडील हत्तींवर पुढे गौतम बुद्धाच्या मूर्तीही कोरलेल्या आहेत. चैत्यगृहाच्या सज्ज्यात या लेण्याच्या करवित्याचा लेख आहे. '''‘वेजयंतितो सेठीना भूतपालेन सेलघरम परिनिठापितम् जंबुदिपम्ही उतमम्’''' वैजयन्तिचा श्रेष्ठी भूतपाल याने तयार केलेले हे लेणे जम्बुद्वीपात उत्कृष्ट आहे, असा याचा अर्थ होतो. ==लेख== कार्ल्यांच्या या लेण्यांमध्ये [[ब्राह्मी लिपी]]तले ३५ लेख दिसून आले आहेत. यातील बहुतेक दानधर्म विषयक आहेत. या लेखातून तत्कालीन समाज, त्यांचे नातेसंबंध, रुढी-परंपरा, व्यापार-व्यवसाय, चलन असे अनेक विषय समजू शकतात. धेनुकाकट म्हणजे आजचे [[डहाणू]], सोपारक (आजचे [[सोपारा]]), करिजक (कार्ल्याच्या उत्तरेला असलेले [[करंजगाव]]), प्रभास म्हणजे आजच्या [[सौराष्ट्र|काठेवाड]] भागातील [[प्रभासतीर्थ]], वैजयंती म्हणजे आजचे [[कर्नाटक]]मधील [[उत्तर कन्नड]] जिल्ह्य़ातील [[बनवासी]] अशा अनेक गावांचे उल्लेख या लेखांतून दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या व्हरांडय़ाच्या भिंतीवरील एका लेखात '''मामालाहारे''' हा शब्द आलेला आहे. तत्कालीन समाजव्यवस्थेत एखाद्या ठराविक गावांच्या प्रदेशास - प्रशासकीय भागास ‘आहार’ असे म्हणत. तर ‘'''मामल'''’ म्हणजे आजचे मावळ! मावळ तालुक्याचा हा सर्वात प्राचीन उल्लेख असावा. या लेखांमधून वढकी (सुतारकाम), गंधक (सुगंधी द्रव्याचा व्यापार) अशा काही व्यवसायांचीही ओळख होते. ==चित्रदालन== <gallery> File:Karla caves 01.jpg|दंपतीचे शिल्प चित्र:KarlaCaves.jpg|चैत्यगृह File:Karla caves 03.jpg|हत्तींचे शिल्प File:Karla caves (1) in pune by vaibhav rane.jpg|स्तूपांचे अंकन </gallery> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भाजे]] *[[कान्हेरी]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_karlacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील कार्ले लेण्याची माहिती] {{विस्तार}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी]] 25wqsa8c2ozr5037cp7ib040iv3pbfj 2687777 2687776 2026-06-05T14:06:58Z ~2026-24679-89 182431 /* रचना */ 2687777 wikitext text/x-wiki {{Infobox cave | name = {{लेखनाव}} | photo = KarlaCavesExtView.jpg | photo_caption = कार्ला लेणी, महाराष्ट्र | location = कार्ली, महाराष्ट्र | depth = | length = | coords = | survey = | map=India | relief=yes | survey_format = | discovery = | geology = बसाल्ट खडक | entrance_count = १६ | entrance_list = | difficulty = | hazards = | access = | translation = | language = | pronunciation = }} '''कार्ले लेणी''' हा १६ बौद्ध लेण्यांचा गट असून त्यातील एक [[चैत्यगृह]] व इतर [[विहार]] आहेत. ही लेणी प्राचीन काळी ‘वलुरक’ नावाने ओळखली जात असे. [[बुद्ध|बुद्धांच्या]] जीवनावर आधारलेल्या या दगडी गुंफा [[पुणे जिल्हा|पुणे जिल्ह्यात]] मळवलीपासून ([[लोणावळा]]) ४-५ कि.मी. अंतरावर आहे. ६ किलोमीटर अंतरावर लोणावळ्यानजीक आहेत. येथील चैत्यगृहाचे स्थापत्य शिल्पे सुंदर आहेत. कार्ले गुंफा ह्या बोरघाटात स्थित आहेत. बोरघाट सातवाहन कालीन प्राचीन बंदरे कल्याण आणि सोपारा या ठिकाणांहून तेर या प्राचीन ठिकाणास जाण्याच्या मार्गावर आहे. इ.स.पू. १ ले शतक ते इ.स. ५ वे शतक या काळात ही लेणी खोदली गेलेली आहे. [[भारत सरकार]]ने या लेणीला दिनांक [[२६ मे]], [[इ.स. १९०९]] रोजी [[महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके|महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक]] म्हणून घोषित केलेले आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत | दुवा=http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | प्रकाशक=आर्किऑलॉजिकल सर्व्हे ऑफ इंडिया, मुंबई सर्कल | भाषा=इंग्रजी | title=गॅझेट नोटिफिकेशन | ॲक्सेसदिनांक=१२ ऑक्टोबर, इ.स. २०१३ | archive-date=2016-03-07 | archive-url=https://web.archive.org/web/20160307132456/http://www.asimumbaicircle.com/Gazette%20Notification/pune/scan0006%20.pdf | url-status=dead }}</ref> कार्ला गुंफांमध्ये कदाचित सर्वात जास्त मोठ्या संख्येने [[चैत्य]] सभागृह आहेत. == रचना == हा लेणी १६ लेण्यांचा हा गट आहे व त्यात एक [[चैत्यगृह]] आणि इतर [[विहार]]े आहेत. चैत्यगृहाच्या दाराशीच डाव्या हाताला एक [[सिंहस्तंभ]] कोरलेला आहे. [[सम्राट अशोक|अशोकाने]] असे स्तंभ उभे केले होते. या मालिकेतील [[सारनाथ]]च्या धर्तीवर हा इथला सिंहस्तंभ कोरला आहे. हा स्तंभ ४५ फूट उंचीचा आहे. त्याची बैठक वर्तुळाकार, आणि अंग सोळा कोनांमध्ये घडवलेले आहे. या स्तंभाच्या अग्रभागी एक वर्तुळाकार [[कळस]] दिसून येतो. त्यावर आमलक, हर्मिकेचा चौथरा आहे. या संचावर चार सिंहाची आकृती कोरलेली आहे. या स्तंभाचा करविता '''महारठी अग्निमित्रणक''' याच्या दातृत्वाचा [[ब्राह्मी भाषा|भाषेतील]] लेख दिसतो. चैत्यगृहाच्या उजव्या बाजूसही पूर्वी स्तंभ आणि त्यावर चक्र असावे, असे अभ्यासकांना वाटते. याची एक सूचक शिल्पाकृती चैत्यगृहातील एका खांबावर काढलेली आहे. इथे [[सिंह]] आणि [[चक्र]] असलेल्या खांबांमध्ये [[स्तूप]] दिसत आहे. याशिवाय या चैत्यगृहाचे [[कान्हेरी]]च्या चैत्यगृहाशी साम्य असल्याचे दिसते, कारण तेथेही असे दोन्ही स्तंभ दाखवलेले आहेत. चैत्यगृहाबाहेर सज्जा कोरलेला आहे. येथे मिथुन शिल्पाच्या जोडय़ा, हत्तींचे थर, गौतम बुद्धांचे त्यांच्या अनुयायांसह असलेले शिल्पपट, चैत्यकमानी आदि गोष्टी दिसून येतात. मिथुन शिल्पांतील स्त्रियांच्या डोक्यावर [[पदर]] घेतलेला दिसतो. तसेच कमरेला [[शेला]] आहे. पुरुषाने [[धोतर]] आणि डोक्यावर [[मुंडासे]] घातले आहे. स्त्रियांच्या हातात [[बांगड्या]] आहेत. तसेच पायातील विविध आकाराचे [[तोडे]], कमरेवरच्या [[मेखला]], गळ्यातील मण्यांचे हार, [[कर्णफुले]], कपाळावरची [[कुंकू]] अशी [[आभूषणे]] दिसून येतात. इथे असलेल्या या मिथुन जोड्या तत्कालीन राज्यकर्त्यांच्या किंवा या लेण्यास दान देणाऱ्यांच्या असाव्यात, असाही एक तर्क आहे. यातील एक जोडी अग्नीमित्र आणि विरावती (इरावती) यांची आहे. सोबत एकलविरा या दासीचे शिल्प आहे. सज्ज्याच्या दोन्ही बाजूस अनेक मजली प्रासादांचे देखावे आहेत. याच्या तळाशी दोन्ही बाजूला तीन हत्तींची शिल्पे कोरलेली आहेत. यातील डाव्या बाजूकडील हत्तींवर पुढे गौतम बुद्धाच्या मूर्तीही कोरलेल्या आहेत. चैत्यगृहाच्या सज्ज्यात या लेण्याच्या करवित्याचा लेख आहे. '''‘वेजयंतितो सेठीना भूतपालेन सेलघरम परिनिठापितम् जंबुदिपम्ही उतमम्’''' वैजयन्तिचा श्रेष्ठी भूतपाल याने तयार केलेले हे लेणे जम्बुद्वीपात उत्कृष्ट आहे, असा याचा अर्थ होतो. ==लेख== कार्ल्यांच्या या लेण्यांमध्ये [[ब्राह्मी लिपी]]तले ३५ लेख दिसून आले आहेत. यातील बहुतेक दानधर्म विषयक आहेत. या लेखातून तत्कालीन समाज, त्यांचे नातेसंबंध, रुढी-परंपरा, व्यापार-व्यवसाय, चलन असे अनेक विषय समजू शकतात. धेनुकाकट म्हणजे आजचे [[डहाणू]], सोपारक (आजचे [[सोपारा]]), करिजक (कार्ल्याच्या उत्तरेला असलेले [[करंजगाव]]), प्रभास म्हणजे आजच्या [[सौराष्ट्र|काठेवाड]] भागातील [[प्रभासतीर्थ]], वैजयंती म्हणजे आजचे [[कर्नाटक]]मधील [[उत्तर कन्नड]] जिल्ह्य़ातील [[बनवासी]] अशा अनेक गावांचे उल्लेख या लेखांतून दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या व्हरांडय़ाच्या भिंतीवरील एका लेखात '''मामालाहारे''' हा शब्द आलेला आहे. तत्कालीन समाजव्यवस्थेत एखाद्या ठराविक गावांच्या प्रदेशास - प्रशासकीय भागास ‘आहार’ असे म्हणत. तर ‘'''मामल'''’ म्हणजे आजचे मावळ! मावळ तालुक्याचा हा सर्वात प्राचीन उल्लेख असावा. या लेखांमधून वढकी (सुतारकाम), गंधक (सुगंधी द्रव्याचा व्यापार) अशा काही व्यवसायांचीही ओळख होते. ==चित्रदालन== <gallery> File:Karla caves 01.jpg|दंपतीचे शिल्प चित्र:KarlaCaves.jpg|चैत्यगृह File:Karla caves 03.jpg|हत्तींचे शिल्प File:Karla caves (1) in pune by vaibhav rane.jpg|स्तूपांचे अंकन </gallery> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} ==हे सुद्धा पहा== *[[भाजे]] *[[कान्हेरी]] *[[पांडवलेणी]] *[[भारतीय शिल्पकला]] *[[महाराष्ट्रातील लेण्यांची सूची]] ==बाह्य दुवे== *[http://asi.nic.in/asi_monu_tktd_maha_karlacaves.asp | पुरातत्त्व खाते मुंबई विभागाच्या संकेतस्थळावरील कार्ले लेण्याची माहिती] {{विस्तार}} {{महाराष्ट्रातील लेणी}} {{भारतीय बौद्ध लेणी}} [[वर्ग:महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारके]] [[वर्ग:बौद्ध लेणी]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील लेणी]] 3dz0gw6pahtq3et7y6epgka51ozikfx विकिस्रोत 0 92033 2687853 710996 2026-06-06T02:39:45Z संतोष गोरे 135680 /* */ [[:en:Wikisource|Wikisource]] पासून भाषांतरित 2687853 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. bdp6pwa0zjtbi2i281fa25pt1244y2n 2687855 2687853 2026-06-06T02:41:20Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687855 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. tfev9hloj85ych54bsz0e8reerxfvjo 2687860 2687855 2026-06-06T02:45:03Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687860 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> 3wdddsg0g48rjnd46c8of6ax25rsqd3 2687862 2687860 2026-06-06T02:53:30Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687862 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> == बाह्य दुवे == {{commons}} * [[:s:mr:मुखपृष्ठ|मराठी विकिस्रोत]] * [[s:en:Main_Page| इंग्लिश विकिस्रोत]] * [[:en:Wikipedia:List of Wikisources|एकूण विकिस्रोत]] * [[s:Wikisource:For Wikipedians|Wikisource:For Wikipedians]] * [[:wikimedia:Danny Wool on Wikisource|Danny Wool on Wikisource]] ([[:wikimedia:|Wikimedia Foundation]] article). * [[oldwikisource:User:Angela|A personal perspective on the history of Wikisource]] by Angela Beesley * [[:m:Talk:Wikisource/Archives/2003#Historical discussion|Early discussions and plans for the project]] (Meta) fm6uwj9vz7aj8csxhek42w9k7slik36 2687863 2687862 2026-06-06T02:53:53Z संतोष गोरे 135680 2687863 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे == {{commons}} * [[:s:mr:मुखपृष्ठ|मराठी विकिस्रोत]] * [[s:en:Main_Page| इंग्लिश विकिस्रोत]] * [[:en:Wikipedia:List of Wikisources|एकूण विकिस्रोत]] * [[s:Wikisource:For Wikipedians|Wikisource:For Wikipedians]] * [[:wikimedia:Danny Wool on Wikisource|Danny Wool on Wikisource]] ([[:wikimedia:|Wikimedia Foundation]] article). * [[oldwikisource:User:Angela|A personal perspective on the history of Wikisource]] by Angela Beesley * [[:m:Talk:Wikisource/Archives/2003#Historical discussion|Early discussions and plans for the project]] (Meta) csr0ayjko0fjrpwoelsa81igcywvrac 2687864 2687863 2026-06-06T02:54:21Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687864 wikitext text/x-wiki '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे == {{commons}} * [[:s:mr:मुखपृष्ठ|मराठी विकिस्रोत]] * [[s:en:Main_Page| इंग्लिश विकिस्रोत]] * [[:en:Wikipedia:List of Wikisources|एकूण विकिस्रोत]] * [[s:Wikisource:For Wikipedians|Wikisource:For Wikipedians]] * [[:wikimedia:Danny Wool on Wikisource|Danny Wool on Wikisource]] ([[:wikimedia:|Wikimedia Foundation]] article). * [[oldwikisource:User:Angela|A personal perspective on the history of Wikisource]] by Angela Beesley * [[:m:Talk:Wikisource/Archives/2003#Historical discussion|Early discussions and plans for the project]] (Meta) [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] e69ygsm0mvih5so2e36o253xeekklzp 2687865 2687864 2026-06-06T02:56:00Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687865 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे == {{commons}} * [[:s:mr:मुखपृष्ठ|मराठी विकिस्रोत]] * [[s:en:Main_Page| इंग्लिश विकिस्रोत]] * [[:en:Wikipedia:List of Wikisources|एकूण विकिस्रोत]] * [[s:Wikisource:For Wikipedians|Wikisource:For Wikipedians]] * [[:wikimedia:Danny Wool on Wikisource|Danny Wool on Wikisource]] ([[:wikimedia:|Wikimedia Foundation]] article). * [[oldwikisource:User:Angela|A personal perspective on the history of Wikisource]] by Angela Beesley * [[:m:Talk:Wikisource/Archives/2003#Historical discussion|Early discussions and plans for the project]] (Meta) [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] lyhnen7v1ezdwgcku34r5hnr69njnl9 2687880 2687865 2026-06-06T05:28:02Z संतोष गोरे 135680 /* बाह्य दुवे */ 2687880 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''विकिस्रोत ''' (लेखन भेद:विकिसोर्स) ही विकिमीडिया फाऊंडेशनद्वारे संचालित मुक्त-सामग्रीच्या मजकूर स्रोतांची एक ऑनलाइन विकी-आधारित डिजिटल लायब्ररी आहे. विकिस्रोत हे संपूर्ण प्रकल्पाचे नाव आहे; तसेच ते प्रत्येक भाषेसाठी असलेल्या त्या प्रकल्पाच्या प्रत्येक उदाहरणाचेही नाव आहे. या प्रकल्पाचे उद्दिष्ट अनेक भाषांमधील आणि भाषांतरांमधील सर्व प्रकारच्या मुक्त मजकुराचे आयोजन करणे हे आहे. मूलतः उपयुक्त किंवा महत्त्वाचे ऐतिहासिक मजकूर साठवण्यासाठी एक संग्रह म्हणून कल्पिलेले, हे आता एक सामान्य-सामग्री लायब्ररी बनण्यासाठी विस्तारित झाले आहे. हा प्रकल्प अधिकृतपणे २४ नोव्हेंबर २००३ रोजी 'प्रोजेक्ट सोर्सबर्ग' या नावाने सुरू झाला, जे 'प्रोजेक्ट गुटेनबर्ग' या नावाशी साधर्म्य दर्शवणारे एक नाव होते. विकिस्रोत हे नाव नंतर त्याच वर्षी स्वीकारले गेले आणि त्याला स्वतःचे डोमेन नाव मिळाले. या प्रकल्पात अशा कृती साठवल्या जातात ज्या सार्वजनिक डोमेनमध्ये आहेत किंवा मुक्तपणे परवानाकृत आहेत: व्यावसायिकरित्या प्रकाशित कृती किंवा ऐतिहासिक मूळ दस्तऐवज, वैयक्तिक प्रसिद्धीसाठीची उत्पादने नाहीत. सदरील सामग्रीची पडताळणी सुरुवातीला ऑफलाइन केली जात असे किंवा इतर डिजिटल लायब्ररींच्या विश्वासार्हतेवर अवलंबून राहून केली जात असे. आता कामे 'प्रूफरीडपेज' विस्तारकाद्वारे ऑनलाइन स्कॅन्सद्वारे समर्थित आहेत, जे प्रकल्पातील मजकुराची विश्वासार्हता आणि अचूकता सुनिश्चित करते. काही वैयक्तिक विकिस्रोत, जे प्रत्येक विशिष्ट भाषेचे प्रतिनिधित्व करतात, आता केवळ स्कॅनद्वारे समर्थित असलेल्या कृतींनाच परवानगी देतात. जरी त्याच्या संग्रहाचा मोठा भाग मजकूर असला, तरी विकिस्रोत संपूर्णपणे कॉमिक्सपासून फिल्म्सपर्यंत आणि [[ऑडिओबुक]]पर्यंत इतर माध्यमे देखील होस्ट करते. काही विकिस्रोत वापरकर्त्यांद्वारे तयार केलेल्या टिपणांना (annotations) परवानगी देतात, जे संबंधित विकिस्रोताच्या विशिष्ट धोरणांच्या अधीन असतात. या प्रकल्पावर विश्वासार्हतेच्या अभावामुळे टीका झाली आहे, परंतु तो [[नॅशनल आर्काइव्हज अँड रेकॉर्ड्स ॲडमिनिस्ट्रेशन]] सारख्या संस्थांद्वारे उद्धृतही केला जातो.<ref name="NationalArchivesMention">{{cite web | url = https://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | title = Transcribe {{!}} Citizen Archivist | access-date = 4 October 2013 | archive-date = 31 October 2013 | archive-url = https://web.archive.org/web/20131031144924/http://www.archives.gov/citizen-archivist/transcribe/ | url-status = live }}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे == {{commons}} * [[:s:mr:मुखपृष्ठ|मराठी विकिस्रोत]] * [[s:en:Main_Page| इंग्लिश विकिस्रोत]] * [[:en:Wikipedia:List of Wikisources|एकूण विकिस्रोत]] * [[s:en:Wikisource:For Wikipedians|Wikisource:For Wikipedians]] * [[:wikimedia:Danny Wool on Wikisource|Danny Wool on Wikisource]] ([[:wikimedia:|Wikimedia Foundation]] article). * [[oldwikisource:User:Angela|A personal perspective on the history of Wikisource]] by Angela Beesley * [[:m:Talk:Wikisource/Archives/2003#Historical discussion|Early discussions and plans for the project]] (Meta) [[वर्ग:विकिमीडिया फाउंडेशनचे प्रकल्प]] tgxindgh3b6kktc4awg1p9mfj090kll विकिसोर्स 0 98621 2687834 801698 2026-06-05T17:16:00Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687834 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[मराठी विकिस्रोत]] 6b6yte2enh8jgqrhwi0ijffhr8knw2g 2687879 2687834 2026-06-06T05:25:56Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687879 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[ विकिस्रोत]] tro9wedww5m46fqb0xt4zn4uvl1iupe १६ व्या लोकसभेचे सदस्य 0 158769 2687780 2687740 2026-06-05T14:38:50Z Aditya tamhankar 80177 /* आसाम */ 2687780 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 33ws2x2zjikz50fu3kamgesc4vmxdzs 2687785 2687780 2026-06-05T15:53:41Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687785 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 3wjfrs5ttgyzczx0mcw51h0oj7f76vr 2687789 2687785 2026-06-05T16:02:18Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687789 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] s67dhkcrpaanwllrc3mp0v7hdzoq28g 2687795 2687789 2026-06-05T16:08:57Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687795 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] gke55n2yf3uqfqz24mz29aq1kf5fcbp 2687804 2687795 2026-06-05T16:15:45Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687804 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला देवी पटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 38kiep6todhorgd2p3cn9q9pzi26si7 2687806 2687804 2026-06-05T16:16:14Z Aditya tamhankar 80177 /* छत्तीसगढ */ 2687806 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == बिहार == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[बिहार]] || [[अरारिया (लोकसभा मतदारसंघ)|अरारिया]] || [[तसलीम उद्दीन]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[अराह (लोकसभा मतदारसंघ)|अराह]] || [[राज कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[औरंगाबाद (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[सुशील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[बांका (लोकसभा मतदारसंघ)|बांका]] || [[जय प्रकाश नारायण यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बेगुसराई (लोकसभा मतदारसंघ)|बेगुसराई]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[भागलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भागलपूर]] || [[शैलेष कुमार]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[बक्सर (लोकसभा मतदारसंघ)|बक्सर]] || [[अश्विनी कुमार चौबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[दरभंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|दरभंगा]] || [[कीर्ती आझाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गया (लोकसभा मतदारसंघ)|गया]] || [[हरी मांझी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[गोपालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|गोपालगंज]] || [[जनक राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[हाजीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हाजीपूर]] || [[राम विलास पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जहानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|जहानाबाद]] || डॉ. [[अरुण कुमार]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[जमुई (लोकसभा मतदारसंघ)|जमुई]] || [[चिराग पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[झांझरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|झांझरपूर]] || [[विरेंदर कुमार चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[करकट (लोकसभा मतदारसंघ)|करकट]] || [[उपेन्द्र कुशवाहा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[कटीहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कटीहार]] || [[तारीक अनवर (राजकारणी)|तारीक अनवर]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[खगरीया (लोकसभा मतदारसंघ)|खगरीया]] || चौधरी [[मेहबूब अली कैसर]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[किशनगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|किशनगंज]] || [[मोह असरारुल हक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[माधेपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|माधेपुरा]] || [[पप्पू यादव]] || [[राष्ट्रीय जनता दल]] |- | [[बिहार]] || [[मधुबनी (लोकसभा मतदारसंघ)|मधुबनी]] || [[हुकुमदेव नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[महाराजगंज (बिहार लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुंगेर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुंगेर]] || [[वीणा देवी]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || [[अजय निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[नालंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नालंदा]] || [[कौशलेन्द्र कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[नवदा (लोकसभा मतदारसंघ)|नवदा]] || [[गिरीराज सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पश्चिम चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम चंपारण]] || डॉ. [[संजय जयस्वाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पाटलीपुत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटलीपुत्र]] || [[राम क्रिपाल यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पटणा साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|पटणा साहिब]] || [[शत्रुघ्न सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्णिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्णिया]] || [[संतोष कुमार]] || [[जनता दल (संयुक्त)]] |- | [[बिहार]] || [[पूर्व चंपारण (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व चंपारण]] || [[राधा मोहन सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[समस्तीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|समस्तीपूर]] || [[राम चंद्र पासवान]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सरन (लोकसभा मतदारसंघ)|सरन]] || [[राजीव प्रताप रुडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सासाराम (लोकसभा मतदारसंघ)|सासाराम]] || [[छेदी पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[शिवहर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवहर]] || [[रमा देवी (राजकारणी)|रमा देवी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सीतामढी (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतामढी]] || [[राम कुमार शर्मा]] || [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सिवन (लोकसभा मतदारसंघ)|सिवन]] || [[ओम प्रकाश यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] || [[रणजीत रंजन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[बिहार]] || [[उजियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उजियारपूर]] || [[नित्यानंद राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वैशाली (लोकसभा मतदारसंघ)|वैशाली]] || [[राम किशोर सिंह]] || [[लोक जनशक्ती पक्ष]] |- | [[बिहार]] || [[वाल्मिकी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|वाल्मिकी नगर]] || [[सतीश चंद्र दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 7to8ciqnhtmwcvwmaanj7aapx0vrmd4 2687807 2687806 2026-06-05T16:16:35Z Aditya tamhankar 80177 /* बिहार */ 2687807 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == चंदीगड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[चंदीगड]] || [[चंदीगड (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदीगड]] || [[किरण खेर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] osf6j63wt847xq6zq51x5anqj2i6joq 2687809 2687807 2026-06-05T16:16:54Z Aditya tamhankar 80177 /* चंदीगड */ 2687809 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == छत्तीसगढ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बस्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्तर]] || [[दिनेश कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[बिलासपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिलासपूर]] || [[लखन लाल साहू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[दुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|दुर्ग]] || [[तमरध्वज साहू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[जंजगीर-चंपा (लोकसभा मतदारसंघ)|जंजगीर-चंपा]] || [[कमला पाटले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कांकेर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांकेर]] || [[विक्रम उसेंडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[कोरबा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरबा]] || डॉ. [[बंशीलाल माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[महासमुंद (लोकसभा मतदारसंघ)|महासमुंद]] || [[चंदू लाल साहू]] (चंदू भैय्या) || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगढ]] || [[विष्णू देव साई]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[रायपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायपूर]] || [[रमेश बैस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[राजनांदगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|राजनांदगांव]] || [[अभिषेक सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[छत्तीसगढ]] || [[सुरगुजा (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरगुजा]] || [[कमलभान सिंह मारबी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 11tsx9oxxowgxw2fgu3isvrzlqx6k6m 2687810 2687809 2026-06-05T16:17:07Z Aditya tamhankar 80177 /* छत्तीसगढ */ 2687810 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] rrqaqdxw1e2g2193luydpng8pzc13ob 2687811 2687810 2026-06-05T16:19:40Z Aditya tamhankar 80177 /* छत्तीसगढ */ 2687811 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == दादरा आणि नगर-हवेली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[दादरा आणि नगर-हवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|दादरा आणि नगर-हवेली]] || [[नटुभाई गोमनभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == दीव आणि दमण == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दमण आणि दीव]] || [[दमण आणि दीव (लोकसभा मतदारसंघ)|दमण आणि दीव]] || [[लालूभाई बाबूभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गोवा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गोवा]] || [[उत्तर गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर गोवा]] || [[श्रीपाद यासो नाईक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गोवा]] || [[दक्षिण गोवा (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण गोवा]] || ॲड [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] eqyezbvxrd3yx10r094rccjlx8lh65w 2687812 2687811 2026-06-05T16:20:20Z Aditya tamhankar 80177 2687812 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] ashx5cwkmpq83799cmg0a36diz8is77 2687818 2687812 2026-06-05T16:30:15Z Aditya tamhankar 80177 /* गोवा */ 2687818 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == गुजरात == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पूर्व]] || [[परेश रावळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अहमदाबाद पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदाबाद पश्चिम]] || डॉ. [[किरीट प्रेमजीभाई सोलंकी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[अमरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरेली]] || [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[आणंद (लोकसभा मतदारसंघ)|आणंद]] || [[दिलीप पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बनासकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|बनासकांठा]] || [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[बारडोली (लोकसभा मतदारसंघ)|बारडोली]] || [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भरुच (लोकसभा मतदारसंघ)|भरुच]] || [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[भावनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|भावनगर]] || डॉ. [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[छोटाउदेपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|छोटाउदेपूर]] || [[रामसिंह राठवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[दाहोद (लोकसभा मतदारसंघ)|दाहोद]] || [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[गांधीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गांधीनगर]] || [[लाल कृष्ण अडवाणी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जामनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जामनगर]] || [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[जुनागढ (लोकसभा मतदारसंघ)|जुनागढ]] || [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[कच्छ (लोकसभा मतदारसंघ)|कच्छ]] || [[विनोद लखमशी चावडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[खेडा (लोकसभा मतदारसंघ)|खेडा]] || [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[महेसाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|महेसाणा]] || [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[नवसारी (लोकसभा मतदारसंघ)|नवसारी]] || [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पंचमहाल (लोकसभा मतदारसंघ)|पंचमहाल]] || [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पाटण (लोकसभा मतदारसंघ)|पाटण]] || [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[पोरबंदर (लोकसभा मतदारसंघ)|पोरबंदर]] || [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[राजकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजकोट]] || [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[साबरकांठा (लोकसभा मतदारसंघ)|साबरकांठा]] || [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरत (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरत]] || [[दर्शना विक्रम जरदोश]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[सुरेन्द्रनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुरेन्द्रनगर]] || [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वडोदरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडोदरा]] || [[नरेन्द्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[गुजरात]] || [[वलसाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वलसाड]] || डॉ. [[के.सी. पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 4d5b3eklxddglsliq6qpug5qa4w63sg 2687820 2687818 2026-06-05T16:31:25Z Aditya tamhankar 80177 /* गुजरात */ 2687820 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 74tia1ig75jbrrwmp9tmym45gs47dc4 2687822 2687820 2026-06-05T16:43:36Z Aditya tamhankar 80177 /* गुजरात */ 2687822 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == हरयाणा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हरियाणा]] || [[अंबाला (लोकसभा मतदारसंघ)|अंबाला]] || [[रतन लाल कटारिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[भिवनी-महेन्द्रगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवनी-महेन्द्रगढ]] || [[धरमबीर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[फरीदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदाबाद]] || [[क्रिशन पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[गुरगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरगांव]] || [[राव इंदरजीत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[हिस्सार (लोकसभा मतदारसंघ)|हिस्सार]] || [[दुष्यंत चौटाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[कर्नाल (लोकसभा मतदारसंघ)|कर्नाल]] || [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[कुरुक्षेत्र (लोकसभा मतदारसंघ)|कुरुक्षेत्र]] || [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हरियाणा]] || [[रोहतक (लोकसभा मतदारसंघ)|रोहतक]] || [[दीपेंदर सिंह हूडा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[हरियाणा]] || [[सिरसा (लोकसभा मतदारसंघ)|सिरसा]] || [[चरणजीत सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] |- | [[हरियाणा]] || [[सोनेपत (लोकसभा मतदारसंघ)|सोनेपत]] || [[रमेश चंदर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] jwo5dljg8z7iib4m7tgei1f7jy58b3v 2687823 2687822 2026-06-05T16:44:40Z Aditya tamhankar 80177 /* हरयाणा */ 2687823 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 0yiw43unxwb6ax5n1d4xkx4f5bx3l3v 2687824 2687823 2026-06-05T16:51:13Z Aditya tamhankar 80177 /* हरियाणा */ 2687824 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[शांता कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[राम स्वरूप शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[तारिक हमीद कर्रा]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मेहबूबा मुफ्ती]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[थुपस्तान छेवांग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[जीतेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[जुगल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] fa0i4qr44tlkh1864kz90iiqttau1wt 2687829 2687824 2026-06-05T17:01:07Z Aditya tamhankar 80177 /* जम्मू आणि काश्मीर */ 2687829 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[शांता कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[राम स्वरूप शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[तारिक हमीद कर्रा]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मेहबूबा मुफ्ती]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[थुपस्तान छेवांग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[जीतेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[जुगल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[विजय कुमार हंसडक]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[सुनील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[रविंद्र कुमार राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[राम तहल चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[बिद्युत बरन माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[लक्ष्मण गिलुवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[विष्णू दयाल राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[जयंत सिंहा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == हिमाचल प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[कुंवर पुष्पेन्द्र सिंह चंदेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[कांगडा (लोकसभा मतदारसंघ)|कांगडा]] || [[शांता कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[मंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|मंडी]] || [[राम स्वरूप शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[हिमाचल प्रदेश]] || [[शिमला (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमला]] || [[विरेंदर कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == जम्मू आणि काश्मीर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[अनंतनाग (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतनाग]] || [[मेहबूबा मुफ्ती]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[बारामुल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामुल्ला]] || [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[जम्मू (लोकसभा मतदारसंघ)|जम्मू]] || [[जुगल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[लद्दाख (लोकसभा मतदारसंघ)|लद्दाख]] || [[थुपस्तान छेवांग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[श्रीनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीनगर]] || [[तारिक हमीद कर्रा]] || [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी]] |- | [[जम्मू आणि काश्मीर]] || [[उधमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उधमपूर]] || डॉ. [[जीतेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == झारखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[झारखंड]] || [[चत्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|चत्रा]] || [[सुनील कुमार सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[धनबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|धनबाद]] || [[पशुपती नाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[डुमका (लोकसभा मतदारसंघ)|डुमका]] || [[शिबू सोरेन]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[गिरिडीह (लोकसभा मतदारसंघ)|गिरिडीह]] || [[रवींद्र कुमार पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[गोड्डा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोड्डा]] || [[निशिकांत दुबे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[हजारीबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|हजारीबाग]] || [[जयंत सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[जमशेदपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जमशेदपूर]] || [[बिद्युत बरन माहतो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[खुंटी (लोकसभा मतदारसंघ)|खुंटी]] || [[करिया मुंडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[कोडर्मा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोडर्मा]] || [[रविंद्र कुमार राय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[लोहारडागा (लोकसभा मतदारसंघ)|लोहारडागा]] || [[सुदर्शन भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[पलामु (लोकसभा मतदारसंघ)|पलामु]] || [[विष्णू दयाल राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[राजमहल (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहल]] || [[विजय कुमार हंसडक]] || [[झारखंड मुक्ती मोर्चा]] |- | [[झारखंड]] || [[रांची (लोकसभा मतदारसंघ)|रांची]] || [[राम तहल चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[झारखंड]] || [[सिंगभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिंगभूम]] || [[लक्ष्मण गिलुवा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] d2fbvhkux5uaueeqrsoqumi7mgfdgqz 2687830 2687829 2026-06-05T17:01:40Z Aditya tamhankar 80177 2687830 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[शांता कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[राम स्वरूप शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[तारिक हमीद कर्रा]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मेहबूबा मुफ्ती]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[थुपस्तान छेवांग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[जीतेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[जुगल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[विजय कुमार हंसडक]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[सुनील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[रविंद्र कुमार राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[राम तहल चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[बिद्युत बरन माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[लक्ष्मण गिलुवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[विष्णू दयाल राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[जयंत सिंहा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || डॉ. [[के. कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] 5618n35yfuk96usq9kc5z3ebmfiqczx 2687909 2687830 2026-06-06T08:36:13Z Abhijitsathe 4193 /* तमिळनाडू */ 2687909 wikitext text/x-wiki [[२०१४ लोकसभा निवडणुका|२०१४ च्या सार्वत्रिक निवडणुकांद्वारे]] भारताच्या संसदेच्या कनिष्ठ सभागृह '''[[सोळावी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेलेल्या खासदारांची''' राज्यनिहाय यादी येथे आहे. ==खासदार== ===अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह|<span style="color:white;">'''अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह'''</span>]] |- | १ | [[अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह लोकसभा मतदारसंघ|अंदमान आणि निकोबार द्वीपसमूह]] | [[बिश्नू पद रे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===आंध्र प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आंध्र प्रदेश|<span style="color:white;">'''आंध्र प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[अरकू लोकसभा मतदारसंघ|अरकू]] | [[कोतापल्ली गीता]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीकाकुलम लोकसभा मतदारसंघ|श्रीकाकुलम]] | [[राममोहन एन. किंजरापू|किंजरापू राममोहन नायडू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघ|विजयनगरम]] | [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[विशाखापट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|विशाखापट्टणम]] | [[कंभापती हरी बाबू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[अनकापल्ली लोकसभा मतदारसंघ|अनकापल्ली]] | [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)|मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[काकीनाडा लोकसभा मतदारसंघ|काकीनाडा]] | [[तोटा नरसिम्हन]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अमलापुरम लोकसभा मतदारसंघ|अमलापुरम]] | [[पंडुला रविंद्र बाबू]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[राजमुंद्री लोकसभा मतदारसंघ|राजमुंद्री]] | [[मुरली मोहन मगंटी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[नरसपूर लोकसभा मतदारसंघ|नरसपूर]] | [[गोकराजू गंगा राजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[एलुरु लोकसभा मतदारसंघ|एलुरु]] | [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[मछलीपट्टणम लोकसभा मतदारसंघ|मछलीपट्टणम]] | [[कोनाकल्ला नारायण राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[विजयवाडा लोकसभा मतदारसंघ|विजयवाडा]] | [[केसिनेनी श्रीनिवास]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[गुंटुर लोकसभा मतदारसंघ|गुंटुर]] | [[जय गल्ला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[नरसरावपेट लोकसभा मतदारसंघ|नरसरावपेट]] | [[रायापती सांबशिव राव]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[बापटला लोकसभा मतदारसंघ|बापटला]] | [[मल्याद्री श्रीराम]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[ओंगोल लोकसभा मतदारसंघ|ओंगोल]] | [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १७ | [[नंद्याल लोकसभा मतदारसंघ|नंद्याल]] | [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १८ | [[कुर्नूल लोकसभा मतदारसंघ|कुर्नूल]] | [[बुट्टा रेणुका]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १९ | [[अनंतपूर लोकसभा मतदारसंघ|अनंतपूर]] | [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[हिंदूपूर लोकसभा मतदारसंघ|हिंदूपूर]] | [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[कडप्पा लोकसभा मतदारसंघ|कडप्पा]] | [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी|यदुगिरी सदिंती अविनाश रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २२ | [[नेल्लोर लोकसभा मतदारसंघ|नेल्लोर]] | [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २३ | [[तिरुपती लोकसभा मतदारसंघ|तिरुपती]] | [[वेळगपल्ली वरप्रसाद राव]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २४ | [[राजमपेट लोकसभा मतदारसंघ|राजमपेट]] | [[पी.व्ही. मिथुन रेड्डी|पेद्दरेड्डी वेंकट मिधून रेड्डी]] | style="background-color: {{वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष|युवाजन श्रमिक रयतू काँग्रेस पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २५ | [[चित्तूर लोकसभा मतदारसंघ|चित्तूर]] | [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] | style="background-color: {{तेलुगू देशम पक्ष/meta/color}}" | | [[तेलुगू देशम पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===अरुणाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[अरुणाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''अरुणाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[पश्चिम अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अरुणाचल]] | [[किरेन रिजीजू|किरेन रिंचिन रिजीजू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पूर्व अरुणाचल लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अरुणाचल]] | [[निनाँग एरिंग]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |} ===आसाम=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[आसाम|<span style="color:white;">'''आसाम'''</span>]] |- | १ | [[करीमगंज लोकसभा मतदारसंघ|करीमगंज]] | [[राधेश्याम बिस्वास]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[सिलचर लोकसभा मतदारसंघ|सिलचर]] | [[सुश्मिता देव]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[स्वायत्त जिल्हा लोकसभा मतदारसंघ|स्वायत्त जिल्हा]] | [[बिरेन सिंह एंग्टी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ४ | [[धुब्री लोकसभा मतदारसंघ|धुब्री]] | [[बद्रुद्दीन अजमल असम]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कोक्राझार लोकसभा मतदारसंघ|कोक्राझार]] | [[नब कुमार सरनिया]] | style="background-color: {{अपक्ष/meta/color}}" | | [[अपक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ६ | [[बारपेटा लोकसभा मतदारसंघ|बारपेटा]] | [[सिराजुद्दीन अजमल]] | style="background-color: {{अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा/meta/color}}" | | [[अखिल भारतीय संयुक्त लोकतांत्रिक मोर्चा]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ७ | [[गुवाहाटी लोकसभा मतदारसंघ|गुवाहाटी]] | [[बिजोया चक्रवर्ती]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[मंगलदोई लोकसभा मतदारसंघ|मंगलदोई]] | [[रमेन डेका]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[तेजपूर लोकसभा मतदारसंघ|तेजपूर]] | [[राम प्रसाद शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[नौगाँग लोकसभा मतदारसंघ|नौगाँग]] | [[राजन गोहैन]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कलियाबोर लोकसभा मतदारसंघ|कलियाबोर]] | [[गौरव गोगोई|गौरव तरुण गोगोई]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[जोरहाट लोकसभा मतदारसंघ|जोरहाट]] | [[कामाख्य प्रसाद टासा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[दिब्रुगढ लोकसभा मतदारसंघ|दिब्रुगढ]] | [[रामेश्वर तेली]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[लखीमपूर लोकसभा मतदारसंघ|लखीमपूर]] | [[सर्बानंद सोनोवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] |} ===बिहार=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[बिहार|<span style="color:white;">'''बिहार'''</span>]] |- | १ | [[वाल्मिकीनगर लोकसभा मतदारसंघ|वाल्मिकीनगर]] | [[सतीश चंद्र दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[पश्चिम चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम चंपारण]] | [[संजय जैस्वाल|डॉ. संजय मदनप्रसाद जयस्वाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पूर्व चंपारण लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व चंपारण]] | [[राधामोहन सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिवहर लोकसभा मतदारसंघ|शिवहर]] | [[रमा देवी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[सीतामढी लोकसभा मतदारसंघ|सीतामढी]] | [[राम कुमार शर्मा]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[मधुबनी लोकसभा मतदारसंघ|मधुबनी]] | [[हुकुमदेव नारायण यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[झांझरपूर लोकसभा मतदारसंघ|झांझरपूर]] | [[विरेंदर कुमार चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[सुपॉल (लोकसभा मतदारसंघ)|सुपॉल]] | [[रणजीत रंजन]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ९ | [[अरारिया लोकसभा मतदारसंघ|अरारिया]] | [[तसलीम उद्दीन]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १० | [[किशनगंज लोकसभा मतदारसंघ|किशनगंज]] | [[मोह असरारुल हक|मोहम्मद अस्रारुल हक]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ११ | [[कटिहार लोकसभा मतदारसंघ|कटिहार]] | [[तारिक अन्वर]] | style="background-color: {{राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १२ | [[पूर्णिया लोकसभा मतदारसंघ|पूर्णिया]] | [[संतोष कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | १३ | [[माधेपुरा लोकसभा मतदारसंघ|माधेपुरा]] | [[पप्पू यादव|राजेश रंजन ''पप्पू'' यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | १४ | [[दरभंगा लोकसभा मतदारसंघ|दरभंगा]] | [[किर्ती आझाद|किर्तीवर्धनसिंह आझाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[मुझफ्फरपूर लोकसभा मतदारसंघ|मुझफ्फरपूर]] | [[अजय निषाद]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[वैशाली लोकसभा मतदारसंघ|वैशाली]] | [[राम किशोर सिंह]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[गोपालगंज लोकसभा मतदारसंघ|गोपालगंज]] | [[जनक राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[सिवान लोकसभा मतदारसंघ|सिवान]] | [[ओम प्रकाश यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[महाराजगंज (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|महाराजगंज]] | [[जनार्दन सिंह सिगरीवाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[सारन लोकसभा मतदारसंघ|सारन]] | [[राजीव प्रताप रुडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[हाजीपूर लोकसभा मतदारसंघ|हाजीपूर]] | [[राम विलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[उजियारपूर लोकसभा मतदारसंघ|उजियारपूर]] | [[नित्यानंद राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[समस्तीपूर लोकसभा मतदारसंघ|समस्तीपूर]] | [[राम चंद्र पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[बेगुसराई लोकसभा मतदारसंघ|बेगुसराई]] | [[भोला सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[खगरिया लोकसभा मतदारसंघ|खगरिया]] | [[मेहबूब अली कैसर]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[भागलपूर लोकसभा मतदारसंघ|भागलपूर]] | [[शैलेष कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २७ | [[बांका लोकसभा मतदारसंघ|बांका]] | [[जय प्रकाश नारायण यादव]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय जनता दल/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय जनता दल]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २८ | [[मुंगेर लोकसभा मतदारसंघ|मुंगेर]] | [[वीणा देवी]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २९ | [[नालंदा लोकसभा मतदारसंघ|नालंदा]] | [[कौशलेंद्र कुमार]] | style="background-color: {{जनता दल (संयुक्त)/meta/color}}" | | [[जनता दल (संयुक्त)]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३० | [[पटना साहिब लोकसभा मतदारसंघ|पटना साहिब]] | [[शत्रुघ्न सिन्हा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३१ | [[पाटलीपुत्र लोकसभा मतदारसंघ|पाटलीपुत्र]] | [[राम क्रिपाल यादव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३२ | [[अराह लोकसभा मतदारसंघ|अराह]] | [[राज कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३३ | [[बक्सर लोकसभा मतदारसंघ|बक्सर]] | [[अश्विनी कुमार चौबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३४ | [[सासाराम लोकसभा मतदारसंघ|सासाराम]] | [[छेदी पासवान]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३५ | [[काराकट लोकसभा मतदारसंघ|काराकट]] | [[उपेंद्र कुशवाह]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३६ | [[जहानाबाद लोकसभा मतदारसंघ|जहानाबाद]] | [[अरुण कुमार]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोक समता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३७ | [[औरंगाबाद (बिहार) लोकसभा मतदारसंघ|औरंगाबाद]] | [[सुशील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३८ | [[गया लोकसभा मतदारसंघ|गया]] | [[हरी मांझी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३९ | [[नवदा लोकसभा मतदारसंघ|नवदा]] | [[गिरीराज सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४० | [[जमुई लोकसभा मतदारसंघ|जमुई]] | [[चिराग पासवान|चिराग रामविलास पासवान]] | style="background-color: {{लोक जनशक्ती पक्ष/meta/color}}" | | [[लोक जनशक्ती पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===चंदिगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[चंदिगढ|<span style="color:white;">'''चंदिगढ'''</span>]] |- | १ | [[चंदिगढ लोकसभा मतदारसंघ|चंदिगढ]] | [[किरण खेर|किरण अनुपम खेर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===छत्तीसगढ=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[छत्तीसगढ|<span style="color:white;">'''छत्तीसगढ'''</span>]] |- | १ | [[सरगुजा लोकसभा मतदारसंघ|सरगुजा]] | [[कमलभान सिंह मारबी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[रायगढ लोकसभा मतदारसंघ|रायगढ]] | [[विष्णुदेव साई]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[जंजगिर लोकसभा मतदारसंघ|जंजगिर-चम्पा]] | [[कमला पाटले]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[कोर्बा लोकसभा मतदारसंघ|कोर्बा]] | [[बंशीलाल माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[बिलासपूर लोकसभा मतदारसंघ|बिलासपूर]] | [[लखन लाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[राजनांदगांव लोकसभा मतदारसंघ|राजनांदगांव]] | [[अभिषेक सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[दुर्ग लोकसभा मतदारसंघ|दुर्ग]] | [[तमरध्वज साहू|ताम्रध्वज साहू]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[रायपूर लोकसभा मतदारसंघ|रायपूर]] | [[रमेश बैस]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[महासमुंद लोकसभा मतदारसंघ|महासमुंद]] | [[चंदुलाल साहू]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[बस्तर लोकसभा मतदारसंघ|बस्तर]] | [[दिनेश कश्यप|दिनेश बलीराम कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[कांकेर लोकसभा मतदारसंघ|कांकेर]] | [[विक्रम उसेंडी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दादरा आणि नगर हवेली=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दादरा आणि नगर हवेली|<span style="color:white;">'''दादरा आणि नगर हवेली'''</span>]] |- | १ | [[दादरा आणि नगर हवेली लोकसभा मतदारसंघ|दादरा आणि नगर हवेली]] | [[नटूभाई गोमानभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===दमण आणि दीव=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[दमण आणि दीव|<span style="color:white;">'''दमण आणि दीव'''</span>]] |- | १ | [[दमण आणि दीव लोकसभा मतदारसंघ|दमण आणि दीव]] | [[लालूभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गोवा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गोवा|<span style="color:white;">'''गोवा'''</span>]] |- | १ | [[उत्तर गोवा लोकसभा मतदारसंघ|उत्तर गोवा]] | [[श्रीपाद येस्सो नाईक]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[दक्षिण गोवा लोकसभा मतदारसंघ|दक्षिण गोवा]] | [[नरेंद्र केशव सवाईकर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===गुजरात=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[गुजरात|<span style="color:white;">'''गुजरात'''</span>]] |- | १ | [[कच्छ लोकसभा मतदारसंघ|कच्छ]] | [[विनोद लखमशी चावडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ|बनासकांठा]] | [[हरीभाई पार्थीभाई चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[पाटण लोकसभा मतदारसंघ|पाटण]] | [[लीलाधरभाई खोडाजी वाघेला]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[महेसाणा लोकसभा मतदारसंघ|महेसाणा]] | [[जयश्रीबेन कनुभाई पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[साबरकांठा लोकसभा मतदारसंघ|साबरकांठा]] | [[दीपसिंह शंकरसिंह राठोड]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गांधीनगर लोकसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] | [[लालकृष्ण आडवाणी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[अहमदाबाद पूर्व लोकसभा मतदारसंघ|पूर्व अहमदाबाद]] | [[परेश रावळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[अहमदाबाद पश्चिम लोकसभा मतदारसंघ|पश्चिम अहमदाबाद]] | [[किरीटभाई प्रेमजीभाई सोलंकी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[सुरेंद्रनगर लोकसभा मतदारसंघ|सुरेंद्रनगर]] | [[देवजीभाई गोविंदभाई फतेपरा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[राजकोट लोकसभा मतदारसंघ|राजकोट]] | [[मोहनभाई कल्याणजीभाई कुंदरिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[पोरबंदर लोकसभा मतदारसंघ|पोरबंदर]] | [[विठ्ठलभाई हंसराजभाई राडदिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[जामनगर लोकसभा मतदारसंघ|जामनगर]] | [[पूनमबेन हेमतभाई माडम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[जुनागढ लोकसभा मतदारसंघ|जुनागढ]] | [[राजेशभाई नारणभाई चुडासमा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[अमरेली लोकसभा मतदारसंघ|अमरेली]] | [[नारणभाई भिखाभाई काछडीया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १५ | [[भावनगर लोकसभा मतदारसंघ|भावनगर]] | [[भारतीबेन धीरूभाई शियाळ]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १६ | [[आणंद लोकसभा मतदारसंघ|आणंद]] | [[दिलीप पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १७ | [[खेडा लोकसभा मतदारसंघ|खेडा]] | [[देवुसिंह जेसिंगभाई चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १८ | [[पंचमहाल लोकसभा मतदारसंघ|पंचमहाल]] | [[प्रभातसिंह प्रतापसिंह चौहाण]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १९ | [[दाहोद लोकसभा मतदारसंघ|दाहोद]] | [[जसवंतसिंह सुमनभाई भाभोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २० | [[वडोदरा लोकसभा मतदारसंघ|वडोदरा]] | [[नरेंद्र दामोदरदास मोदी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २१ | [[छोटा उदेपूर लोकसभा मतदारसंघ|छोटा उदेपूर]] | [[रामसिंगभाई पातलभाई राठवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २२ | [[भरुच लोकसभा मतदारसंघ|भरुच]] | [[मनसुखभाई धनजीभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २३ | [[बारडोली लोकसभा मतदारसंघ|बारडोली]] | [[परभुभाई नागरभाई वसावा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २४ | [[सुरत लोकसभा मतदारसंघ|सुरत]] | [[दर्शना विक्रम जरदोश]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २५ | [[नवसारी लोकसभा मतदारसंघ|नवसारी]] | [[चंद्रकांत रघुनाथ पाटील]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २६ | [[वलसाड लोकसभा मतदारसंघ|वलसाड]] | [[के.सी. पटेल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हरियाणा=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हरियाणा|<span style="color:white;">'''हरियाणा'''</span>]] |- | १ | [[अंबाला लोकसभा मतदारसंघ|अंबाला]] | [[रतन लाल कटारिया]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[कुरुक्षेत्र लोकसभा मतदारसंघ|कुरुक्षेत्र]] | [[राज कुमार (हरयाणा राजकारणी)|राज कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[सिरसा लोकसभा मतदारसंघ|सिरसा]] | [[चरणजीत सिंह रोरी]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[हिसार लोकसभा मतदारसंघ|हिसार]] | [[दुष्यंत चौटाला]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय लोक दल/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय लोक दल]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ५ | [[कर्नाल लोकसभा मतदारसंघ|कर्नाल]] | [[अश्विनी कुमार (राजकारणी)|अश्विनी कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[सोनीपत लोकसभा मतदारसंघ|सोनीपत]] | [[रमेश चंदर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[रोहतक लोकसभा मतदारसंघ|रोहतक]] | [[दिपेंदर सिंग हूडा]] | style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ८ | [[भिवानी-महेंद्रगढ लोकसभा मतदारसंघ|भिवानी-महेंद्रगढ]] | [[धरमबीर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[गुडगांव लोकसभा मतदारसंघ|गुडगांव]] | [[इंदरजीतसिंग राव]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[फरीदाबाद लोकसभा मतदारसंघ|फरिदाबाद]] | [[क्रिशन पाल]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===हिमाचल प्रदेश=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[हिमाचल प्रदेश|<span style="color:white;">'''हिमाचल प्रदेश'''</span>]] |- | १ | [[कांगरा लोकसभा मतदारसंघ|कांगरा]] | [[शांता कुमार]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | २ | [[मंडी लोकसभा मतदारसंघ|मंडी]] | [[राम स्वरूप शर्मा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ३ | [[हमीरपूर लोकसभा मतदारसंघ|हमीरपूर]] | [[अनुराग ठाकूर|अनुराग प्रेमसिंग ठाकूर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[शिमला लोकसभा मतदारसंघ|शिमला]] | [[विरेंदर कश्यप]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===जम्मू आणि काश्मीर=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[जम्मू आणि काश्मीर (केंद्रशासित प्रदेश)|<span style="color:white;">'''जम्मू आणि काश्मीर'''</span>]] |- | १ | [[बारामुल्ला लोकसभा मतदारसंघ|बारामुल्ला]] | [[मुझफ्फर हुसेन बेग]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | २ | [[श्रीनगर लोकसभा मतदारसंघ|श्रीनगर]] | [[तारिक हमीद कर्रा]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ३ | [[अनंतनाग लोकसभा मतदारसंघ|अनंतनाग]] | [[मेहबूबा मुफ्ती]] | style="background-color: {{जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी/meta/color}}" | | [[जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पार्टी|जम्मू आणि काश्मीर पीपल्स डेमोक्रॅटिक पक्ष]] | bgcolor=#FFFFFF| | तटस्थ | |- | ४ | [[लडाख लोकसभा मतदारसंघ|लद्दाख]] | [[थुपस्तान छेवांग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[उधमपूर लोकसभा मतदारसंघ|उधमपूर]] | [[जीतेंद्र सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[जम्मू लोकसभा मतदारसंघ|जम्मू]] | [[जुगल किशोर]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} ===झारखंड=== {| class="wikitable sortable" ! क्र. ! मतदारसंघ ! खासदार ! colspan="2"| पक्ष ! colspan="2"| आघाडी ! नोंदी |- | colspan="8" align="center" bgcolor="grey"| [[झारखंड|<span style="color:white;">'''झारखंड'''</span>]] |- | १ | [[राजमहल लोकसभा मतदारसंघ|राजमहल]] | [[विजय कुमार हंसडक]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | २ | [[डुमका लोकसभा मतदारसंघ|डुमका]] | [[शिबू सोरेन]] | style="background-color: {{झारखंड मुक्ति मोर्चा/meta/color}}" | | [[झारखंड मुक्ति मोर्चा]] | style="background-color: {{संयुक्त पुरोगामी आघाडी/meta/color}}" | | [[संयुक्त पुरोगामी आघाडी]] | |- | ३ | [[गोड्डा लोकसभा मतदारसंघ|गोड्डा]] | [[निशिकांत दुबे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ४ | [[चत्रा लोकसभा मतदारसंघ|चत्रा]] | [[सुनील कुमार सिंह]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ५ | [[कोडर्मा लोकसभा मतदारसंघ|कोडर्मा]] | [[रविंद्र कुमार राय]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ६ | [[गिरिडीह लोकसभा मतदारसंघ|गिरिडीह]] | [[रवींद्र कुमार पांडे]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ७ | [[धनबाद लोकसभा मतदारसंघ|धनबाद]] | [[पशुपती नाथ सिंग]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ८ | [[रांची लोकसभा मतदारसंघ|रांची]] | [[राम तहल चौधरी]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ९ | [[जमशेदपूर लोकसभा मतदारसंघ|जमशेदपूर]] | [[बिद्युत बरन माहतो]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १० | [[सिंगभूम लोकसभा मतदारसंघ|सिंगभूम]] | [[लक्ष्मण गिलुवा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | ११ | [[खुंटी लोकसभा मतदारसंघ|खुंटी]] | [[करिया मुंडा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १२ | [[लोहारडागा लोकसभा मतदारसंघ|लोहरदग्गा]] | [[सुदर्शन भगत]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १३ | [[पलामौ लोकसभा मतदारसंघ|पलामू]] | [[विष्णू दयाल राम]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |- | १४ | [[हझारीबाग लोकसभा मतदारसंघ|हझारीबाग]] | [[जयंत सिंहा]] | style="background-color: {{भारतीय जनता पक्ष/meta/color}}" | | [[भारतीय जनता पक्ष]] | style="background-color: {{राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी/meta/color}}" | | [[राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी]] | |} == आंध्र प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[आदिलाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|आदिलाबाद]] || [[गोडम नागेश]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अमलापुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|अमलापुरम]] || डॉ. [[पंडुला रविंद्र बाबू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनाकपल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|अनाकपल्ली]] || [[मुत्तमसेट्टी श्रीनिवास राव (अवंती)]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अनंतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अनंतपूर]] || [[जे.सी. दिवाकर रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[अरकू (लोकसभा मतदारसंघ)|अरकू]] || [[कोतापल्ली गीता]] || bgcolor=#6AB5FF| [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[बापटला (लोकसभा मतदारसंघ)|बापटला]] || [[मल्याद्री श्रीराम]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[भोंगीर (लोकसभा मतदारसंघ)|भोंगीर]] || डॉ. [[बूरा नरसैया गौड]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चेवेल्ला (लोकसभा मतदारसंघ)|चेवेल्ला]] || [[कोंडा विश्वशेखर रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[चित्तूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चितूर]] || [[नरमल्ली शिवप्रसाद]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[एलुरु (लोकसभा मतदारसंघ)|एलुरु]] || [[मगंती वेंकटेश्वर राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[गुंटुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुंटुर]] || [[जय गल्ला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हिंदुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंदुपूर]] || [[क्रिस्ताप्पा निम्माला]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[हैदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|हैदराबाद]] || [[असादुद्दीन ओवाइसी]] || [[ऑल इंडिया मजलिस इतेहाद - उल मुसलमीन]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कडप्पा (लोकसभा मतदारसंघ)|कडप्पा]] || [[वाय.एस. अविनाश रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[काकिनाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|काकिनाडा]] || [[तोटा नरसिम्हन]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[करीमनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|करीमनगर]] || [[विनोद कुमार बोइनापल्ली]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[खम्मम (लोकसभा मतदारसंघ)|खम्मम]] || [[पोंगुलेटी श्रीनिवास रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[कुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|कुर्नूल]] || [[बुट्टा रेणुका]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मछिलिपटनम (लोकसभा मतदारसंघ)|मछिलिपटनम]] || [[कोनाकल्ला नारायण राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबाबाद]] || [[अझ्मीरा सीताराम नाईक]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[महबूबनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|महबूबनगर]] || [[ए.पी. जितेंद्र रेड्डी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मलकजगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मलकजगिरी]] || [[मल्ला रेड्डी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[मेदक (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदक]] || [[के. चंद्रशेखर राव]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नागरकुर्नूल (लोकसभा मतदारसंघ)|नागरकुर्नूल]] || [[नंदी येल्लया]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नलगोंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|नलगोंडा]] || [[गुता सुकंदर रेड्डी]] || bgcolor={{पक्ष रंग|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस}}|[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नंद्याल (लोकसभा मतदारसंघ)|नंद्याल]] || [[एस.पी.वाय. रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसरावपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसरावपेट]] || [[रायापती सांबशिव राव]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नरसपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|नरसपुरम]] || [[गोकराजू गंगा राजू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[नेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|नेल्लोर]] || [[मेकापती राजमोहन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[निझामाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|निझामाबाद]] || [[कविता (राजकारणी)|कविता]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[ओंगोले (लोकसभा मतदारसंघ)|ओंगोले]] || [[वाय.व्ही. सुब्बा रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[पेड्डापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पेड्डापल्ली]] || [[बाल्का सुमन]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमहेंद्री (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमहेंद्री]] || [[मुरली मोहन मगंटी]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[राजमपेट (लोकसभा मतदारसंघ)|राजमपेट]] || [[पी.व्ही. मिदुन रेड्डी]] || [[वाय.एस.आर. काँग्रेस पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[सिकंदराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|सिकंदराबाद]] || [[बंडारू दत्तात्रेय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[श्रीकाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीकाकुलम]] || [[राममोहन एन. किंजरापू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[तिरुपती (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुपती]] || [[करुमंची जयराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयवाडा]] || [[केसिनेनी श्रीनिवास]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विशाखापट्टणम (लोकसभा मतदारसंघ)|विशाखापट्टणम]] || [[कंभापती हरी बाबू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[विजयनगरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विजयनगरम]] || [[पुशपती अशोक गजपती राजू]] || [[तेलुगू देशम पक्ष]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[वारंगळ (लोकसभा मतदारसंघ)|वारंगळ]] || [[कादियम श्रीहरी]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- | [[आंध्र प्रदेश]] || [[झहीराबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|झहीराबाद]] || [[बी.बी. पाटील]] || [[तेलंगणा राष्ट्र समिती]] |- |} == कर्नाटक == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[कर्नाटक]] || [[बागलकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|बागलकोट]] || [[पर्वतगौडा चंदनगौडा गड्डीगगौडार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर मध्य]] || [[पी.सी. मोहन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर उत्तर]] || [[डी.व्ही. सदानंद गौडा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्रामीण]] || [[डी.के. सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बंगळूर दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|बंगळूर दक्षिण]] || [[अनंत कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळगांव]] || [[अंगदी सुरेश चन्नबसप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बेळ्ळारी (लोकसभा मतदारसंघ)|बेळ्ळारी]] || [[बी. श्रीरामुलू]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[बीदर (लोकसभा मतदारसंघ)|बीदर]] || [[भगवंत खुबा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[विजापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विजापूर]] || [[रमेश जिगाजिनागी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चामराजनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|चामराजनगर]] || [[आर. ध्रुवनारायण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कबळ्ळापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कबळ्ळापूर]] || [[वीरप्पा मॉइली]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चिक्कोडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चिक्कोडी]] || [[प्रकाश बाबण्णा हुक्केरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[चित्रदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्रदुर्ग]] || [[बी.एन. चंद्रप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दक्षिण कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण कन्नड]] || [[नलिन कुमार कटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[दावणगेरे (लोकसभा मतदारसंघ)|दावणगेरे]] || [[जी.एम. सिद्देश्वर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[धारवाड (लोकसभा मतदारसंघ)|धारवाड]] || [[प्रल्हाद जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[गुलबर्गा (लोकसभा मतदारसंघ)|गुलबर्गा]] || [[मल्लिकार्जुन खर्गे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हासन (लोकसभा मतदारसंघ)|हासन]] || [[एच.डी. देवे गौडा]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[हावेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|हावेरी]] || [[शिवकुमार चनबसप्पा उदासी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोलार (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलार]] || [[के.एच. मुनीयप्पा]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[कोप्पळ (लोकसभा मतदारसंघ)|कोप्पळ]] || [[कराडी संगण्णा अमरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मंड्या (लोकसभा मतदारसंघ)|मंड्या]] || [[सी.एस. पुट्टराजू]] || [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |- | [[कर्नाटक]] || [[मैसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मैसूर]] || [[प्रताप सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[रायचूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रायचूर]] || [[बी.व्ही. नायक]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[शिमोगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिमोगा]] || [[बी.एस. येडीयुरप्पा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[तुमकुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तुमकुर]] || [[मुद्दाहनुमेगौडा एस.पी.]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उडुपी चिकमगळूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उडुपी चिकमगळूर]] || [[शोभा करंडलाजे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[कर्नाटक]] || [[उत्तर कन्नड (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर कन्नड]] || [[अनंत कुमार हेगडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == केरळ == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[केरळ]] || [[अलप्पुळा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलप्पुळा]] || [[के.सी. वेणूगोपाल]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[अलातुर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलातुर]] || [[पी.के. बिजू]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[अट्टिंगल (लोकसभा मतदारसंघ)|अट्टिंगल]] || डॉ. [[ए. संपत]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[चालाकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|चालाकुडी]] || [[इनोसंट]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[एर्नाकुलम (लोकसभा मतदारसंघ)|एर्नाकुलम]] || [[के.व्ही. थॉमस]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[इडुक्की (लोकसभा मतदारसंघ)|इडुक्की]] || ॲड [[जॉइस जॉर्ज]] || [[डावी लोकशाही आघाडी (केरळ)|डालोआ (के)]] ने पाठिंबा दिलेला अपक्ष |- | [[केरळ]] || [[कण्णूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कण्णूर]] || [[पी.के. श्रीमती]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कासारगोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कासारगोड]] || [[पी. करुणाकरन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळ्ळम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळ्ळम]] || [[एन.के. प्रेमचंद्रन]] || [[क्रांतीकारी समाजवादी पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[कोट्टायम (लोकसभा मतदारसंघ)|कोट्टायम]] || [[जोस के. मणी]] || [[केरळ काँग्रेस (मणी)]] |- | [[केरळ]] || [[कोळीकोड (लोकसभा मतदारसंघ)|कोळीकोड]] || [[एम.के. राघवन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[मलप्पुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मलप्पुरम]] || [[ई. अहमद]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[मवेलिक्करा (लोकसभा मतदारसंघ)|मवेलिक्करा]] || [[कोडीकुन्निल सुरेश]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पालक्कड (लोकसभा मतदारसंघ)|पालक्कड]] || [[एम.बी. राजेश]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[केरळ]] || [[पतनमतिट्टा (लोकसभा मतदारसंघ)|पतनमतिट्टा]] || [[अँटो अँटोनी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[पोन्नानी (लोकसभा मतदारसंघ)|पोन्नानी]] || [[ई.टी. मोहम्मद बशीर]] || [[आय.यु.एम.एल.]] |- | [[केरळ]] || [[तिरुवअनंतपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवअनंतपुरम]] || [[शशी तरूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[थ्रिसूर (लोकसभा मतदारसंघ)|थ्रिसूर]] || [[सी.एन. जयदेवन]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष]] |- | [[केरळ]] || [[वडकरा (लोकसभा मतदारसंघ)|वडकरा]] || [[मुल्लापल्ली रामचंद्रन]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[केरळ]] || [[वायनाड (लोकसभा मतदारसंघ)|वायनाड]] || [[एम.आय. शानवास]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == लक्षद्वीप == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[लक्षद्वीप]] || [[लक्षद्वीप (लोकसभा मतदारसंघ)|लक्षद्वीप]] || [[पी.पी. मोहम्मद फैझल]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |} == मध्य प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बालाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालाघाट]] || [[बोध सिंग भगत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[बेतुल (लोकसभा मतदारसंघ)|बेतुल]] || [[ज्योती धुर्वे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भिंड (लोकसभा मतदारसंघ)|भिंड]] || डॉ [[भगीरथ प्रसाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[भोपाळ (लोकसभा मतदारसंघ)|भोपाळ]] || [[आलोक संजर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[छिंदवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|छिंदवाडा]] || [[कमल नाथ]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[दामोह (लोकसभा मतदारसंघ)|दामोह]] || [[प्रहलाद सिंग पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[देवास (लोकसभा मतदारसंघ)|देवास]] || [[मनोहर उंटवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[धर (लोकसभा मतदारसंघ)|धर]] || [[सावित्री ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[गुना (लोकसभा मतदारसंघ)|गुना]] || [[ज्योतिरादित्य शिंदे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[ग्वाल्हेर (लोकसभा मतदारसंघ)|ग्वाल्हेर]] || [[नरेन्द्र सिंग तोमर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[होशंगाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|होशंगाबाद]] || [[उदय प्रताप सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[इंदोर (लोकसभा मतदारसंघ)|इंदोर]] || [[सुमित्रा महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[जबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जबलपूर]] || [[राकेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खजुराहो (लोकसभा मतदारसंघ)|खजुराहो]] || [[नागेन्द्र सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खंडवा (लोकसभा मतदारसंघ)|खंडवा]] || [[नंद कुमार सिंग चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[खरगोन (लोकसभा मतदारसंघ)|खरगोन]] || [[सुभाष पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मांडला (लोकसभा मतदारसंघ)|मांडला]] || [[फग्गन सिंग कुलस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मंदसोर (लोकसभा मतदारसंघ)|मंदसोर]] || [[सुधीर गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[मोरेना (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरेना]] || [[अनूप मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[राजगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|राजगढ]] || [[रोडमल नागर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रतलाम (लोकसभा मतदारसंघ)|रतलाम]] || [[दिलीप सिंग भुरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[रेवा (लोकसभा मतदारसंघ)|रेवा]] || [[जनार्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सागर (लोकसभा मतदारसंघ)|सागर]] || [[लक्ष्मी नारायण यादव]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सतना (लोकसभा मतदारसंघ)|सतना]] || [[गणेश सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[शाहडोल (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहडोल]] || [[दलपत सिंग परस्ते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[सिधी (लोकसभा मतदारसंघ)|सिधी]] || [[रिती पाठक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[तिकमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|तिकमगढ]] || डॉ [[वीरेन्द्र कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[उज्जैन (लोकसभा मतदारसंघ)|उज्जैन]] || प्रा [[चिंतामणी मालवीय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[मध्य प्रदेश]] || [[विदिशा (लोकसभा मतदारसंघ)|विदिशा]] || [[सुशमा स्वराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == महाराष्ट्र == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अहमदनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|अहमदनगर]] || [[दिलीपकुमार मनसुखलाल गांधी|दिलीपकुमार मनसुखलाल गान्धी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अकोला (लोकसभा मतदारसंघ)|अकोला]] || [[संजय शामराव धोत्रे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[अमरावती (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरावती]] || [[आनंद विठोबा अडसूळ|आनन्द विठोबा अडसूळ]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[औरंगाबाद (महाराष्ट्र लोकसभा मतदारसंघ)|औरंगाबाद]] || [[चंद्रकांत खैरे|चन्द्रकान्त खैरे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बारामती (लोकसभा मतदारसंघ)|बारामती]] || [[सुप्रिया सुळे]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बीड (लोकसभा मतदारसंघ)|बीड]] || [[प्रीतम गोपीनाथ मुंडे|प्रीतम गोपीनाथ मुंडे]]<br />[[गोपीनाथ मुंडे|गोपीनाथ मुंडे ]]यांचे निधनानंतर|| bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भंडारा-गोंदिया (लोकसभा मतदारसंघ)|भण्डारा-गोन्दिया]] || [[नानाभाऊ फाल्गुनराव पटोले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[भिवंडी (लोकसभा मतदारसंघ)|भिवण्डी]] || [[कपिल मोरेश्वर पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[बुलढाणा (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलढाणा]] || [[प्रतापराव गणपतराव जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[चंद्रपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|चन्द्रपूर]] || [[हंसराज गंगाराम अहिर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[धुळे (लोकसभा मतदारसंघ)|धुळे]] || डॉ. [[सुभाष रामराव भामरे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दिंडोरी (लोकसभा मतदारसंघ)|दिण्डोरी]] || [[हरिश्चंद्र देवराम चव्हाण|हरिश्चन्द्र देवराम चव्हाण]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[गडचिरोली-चिमूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गडचिरोली-चिमूर]] || [[अशोक महादेव नेते]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हातकणंगले (लोकसभा मतदारसंघ)|हातकणंगले]] || [[राजू शेट्टी]] || [[स्वाभिमानी पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[हिंगोली (लोकसभा मतदारसंघ)|हिंगोली]] || [[राजीव शंकरराव सातव]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जळगाव (लोकसभा मतदारसंघ)|जळगाव]] || [[ए.टी. नाना पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[जालना (लोकसभा मतदारसंघ)|जालना]] || [[रावसाहेब दादाराव दानवे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कल्याण (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्याण]] || डॉ. [[श्रीकांत एकनाथ शिंदे|श्रीकान्त एकनाथ शिन्दे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[कोल्हापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोल्हापूर]] || [[धनंजय महाडिक (राजकारणी)|धनंजय महाडिक]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[लातूर (लोकसभा मतदारसंघ)|लातूर]] || डॉ. [[सुनील गायकवाड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[माढा (लोकसभा मतदारसंघ)|माढा]] || [[विजयसिंह मोहिते पाटील]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[मावळ (लोकसभा मतदारसंघ)|मावळ]] || [[श्रीरंग चंदू बारणे|श्रीरंग चन्दू बारणे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मुम्बई]] || [[गोपाल शेट्टी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर मध्य मुम्बई]] || [[पूनम महाजन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पूर्व मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व मुम्बई]] || [[किरीट सोमैया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उत्तर पश्चिम मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम मुम्बई]] || [[गजानन कीर्तीकर]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मुम्बई]] || [[अरविंद सावंत|अरविन्द सावन्त]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[दक्षिण मध्य मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण मध्य मुम्बई]] || [[राहुल रमेश शेवाळे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नागपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपूर]] || [[नितीन गडकरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)|नान्देड]] || [[अशोक चव्हाण]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नंदुरबार (लोकसभा मतदारसंघ)|नंदुरबार]] || [[हीना गावित]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[नाशिक (लोकसभा मतदारसंघ)|नाशिक]] || [[हेमंत गोडसे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[उस्मानाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|उस्मानाबाद]] || प्रा [[रवींद्र विश्वनाथ गायकवाड]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पालघर (लोकसभा मतदारसंघ)|पालघर]] || ॲड [[चिंतामण नवशा वनगा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[परभणी (लोकसभा मतदारसंघ)|परभणी]] || [[संजय हरीभाऊ जाधव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[पुणे (लोकसभा मतदारसंघ)|पुणे]] || [[अनिल शिरोळे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रायगड (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगड]] || [[अनंत गंगाराम गीते]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रामटेक (लोकसभा मतदारसंघ)|रामटेक]] || [[कृपाल तुमाने]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग (लोकसभा मतदारसंघ)|रत्‍नागिरी-सिंधुदुर्ग]] || [[विनायक भाऊराव राउत]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[रावेर (लोकसभा मतदारसंघ)|रावेर]] || [[रक्षा खडसे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सांगली (लोकसभा मतदारसंघ)|सांगली]] || [[संजयकाका पाटील]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सातारा (लोकसभा मतदारसंघ)|सातारा]] || [[उदयनराजे प्रतापसिंह भोसले]] || [[राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिर्डी (लोकसभा मतदारसंघ)|शिर्डी]] || [[सदाशिव किसन लोखंडे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[शिरुर (लोकसभा मतदारसंघ)|शिरुर]] || [[शिवाजीराव दत्तात्रय आढळराव]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[सोलापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सोलापूर]] || [[शरद बनसोडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[ठाणे (लोकसभा मतदारसंघ)|ठाणे]] || [[राजन विचारे]] || [[शिवसेना]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[वर्धा (लोकसभा मतदारसंघ)|वर्धा]] || [[रामदास चंद्रभानजी तडस]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[महाराष्ट्र]] || [[यवतमाळ-वाशिम (लोकसभा मतदारसंघ)|यवतमाळ-वाशिम]] || [[भावना पुंडलिकराव गवळी]] || [[शिवसेना]] |} == मणिपूर == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मणिपूर]] || [[अंतः मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अंतः मणिपूर]] || डॉ. [[थॉकचॉम मैन्या]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मणिपूर]] || [[बाह्य मणिपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बाह्य मणिपूर]] || [[थांग्सो बैटे]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == मेघालय == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मेघालय]] || [[शिलाँग (लोकसभा मतदारसंघ)|शिलाँग]] || [[व्हिन्सेंट एच. पाला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[मेघालय]] || [[तुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|तुरा]] || [[पी.ए. संगमा]] || [[नॅशनल पीपल्स पार्टी (भारत)|नॅशनल पीपल्स पार्टी]] |} == मिझोरम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[मिझोरम]] || [[मिझोरम (लोकसभा मतदारसंघ)|मिझोरम]] || [[सी.एल. रुआला]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |} == नागालँड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[नागालँड]] || [[नागालँड (लोकसभा मतदारसंघ)|नागालँड]] || [[नैफियु रियो]] || [[नागा पीपल्स फ्रंट]] |} == दिल्ली == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[दिल्ली]] || [[चांदनी चौक (लोकसभा मतदारसंघ)|चांदनी चौक]] || डॉ. [[हर्षवर्धन (राजकारणी)|हर्षवर्धन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व दिल्ली]] || [[महेश गिरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[नवी दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|नवी दिल्ली]] || [[मीनाक्षी लेखी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पूर्व दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पूर्व दिल्ली]] || [[मनोज तिवारी (गायक)|मनोज तिवारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[उत्तर पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|उत्तर पश्चिम दिल्ली]] || डॉ. [[उदित राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[दक्षिण दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|दक्षिण दिल्ली]] || [[रमेश बिधूडी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[दिल्ली]] || [[पश्चिम दिल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम दिल्ली]] || [[प्रवेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == ओडिशा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[ओडिशा]] || [[अस्का (लोकसभा मतदारसंघ)|अस्का]] || [[लाडू किशोर स्वैन]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बालासोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बालासोर]] || [[रबिंद्र कुमार जेना]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बारगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|बारगढ]] || डॉ [[प्रभास कुमार सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बेरहामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बेरहामपूर]] || [[सिद्धान्त महापात्र]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भद्रक (लोकसभा मतदारसंघ)|भद्रक]] || [[अर्जुन चरण सेठी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[भुबनेश्वर (लोकसभा मतदारसंघ)|भुबनेश्वर]] || [[प्रसन्न कुमार पतासनी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[बोलांगिर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलांगिर]] || [[कालिकेश सिंग देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कटक (लोकसभा मतदारसंघ)|कटक]] || [[भर्तृहरी माहताब]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[धेनकनाल (लोकसभा मतदारसंघ)|धेनकनाल]] || [[तथागत सत्पती]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जगतसिंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जगतसिंगपूर]] || [[कुलमणी समाल]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[जाजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाजपूर]] || [[रिटा तराई]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कालाहांडी (लोकसभा मतदारसंघ)|कालाहांडी]] || [[अर्क केशरी देव]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कंधमल (लोकसभा मतदारसंघ)|कंधमल]] || [[हेमेंद्र चंद्र सिंग]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केन्द्रापरा (लोकसभा मतदारसंघ)|केन्द्रापरा]] || [[जय पंडा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[केओंझार (लोकसभा मतदारसंघ)|केओंझार]] || [[शकुंतला लगूरी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[कोरापुट (लोकसभा मतदारसंघ)|कोरापुट]] || [[झिना हिकाका]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[मयूरभंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मयूरभंज]] || [[राम चंद्र हंसडाह]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[नबरंगपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|नबरंगपूर]] || [[बलभद्र माझी]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[पुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरी]] || [[पिनाकी मिश्रा]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[संबलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संबलपूर]] || [[नागेन्द्र कुमार प्रधान]] || [[बिजू जनता दल]] |- | [[ओडिशा]] || [[सुंदरगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|सुंदरगढ]] || [[जुआल ओराम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पुडुचेरी == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पुडुचेरी]] || [[पुडुचेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|पुडुचेरी]] || [[आर. राधाकृष्णन]] || [[ऑल इंडिया एन.आर. काँग्रेस]] |} == पंजाब == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पंजाब]] || [[अमृतसर (लोकसभा मतदारसंघ)|अमृतसर]] || [[अमरिंदर सिंह]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[आनंदपुर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|आनंदपुर साहिब]] || [[प्रेमसिंह चंदुमाजरा]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[भटिंडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भटिंडा]] || [[हरसिम्रत कौर बादल]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[फरीदकोट (लोकसभा मतदारसंघ)|फरीदकोट]] || [[साधू सिंह]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फतेहगड साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहगड साहिब]] || [[हरिंदर सिंह खालसा]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[फिरोजपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोजपूर]] || [[शेर सिंह घुबया]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[गुरदासपुर (लोकसभा मतदारसंघ)|गुरदासपुर]] || [[विनोद खन्ना]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[होशियारपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|होशियारपूर]] || [[विजय संपला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पंजाब]] || [[जालंधर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालंधर]] || [[संतोख सिंह चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[खडूर साहिब (लोकसभा मतदारसंघ)|खडूर साहिब]] || [[रणजित सिंघ (शिरोमणी अकाली दल)|रणजित सिंघ]] || [[शिरोमणी अकाली दल]] |- | [[पंजाब]] || [[लुधियाना (लोकसभा मतदारसंघ)|लुधियाना]] || [[रवनीत सिंघ बिट्टू]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पंजाब]] || [[पटियाला (लोकसभा मतदारसंघ)|पटियाला]] || डॉ. [[धरम वीर गांधी]] || [[आम आदमी पार्टी]] |- | [[पंजाब]] || [[संगरूर (लोकसभा मतदारसंघ)|संगरूर]] || [[भगवंत मान]] || [[आम आदमी पार्टी]] |} == राजस्थान == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[राजस्थान]] || [[अजमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|अजमेर]] || [[सांवर लाल जाट]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[अलवर (लोकसभा मतदारसंघ)|अलवर]] || [[महंत चांद नाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बांसवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसवाडा]] || [[मनशंकर निनामा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बारमेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बारमेर]] || कर्नल [[सोना राम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भरतपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|भरतपूर]] || [[बहादूर सिंग कोळी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[भिलवाडा (लोकसभा मतदारसंघ)|भिलवाडा]] || [[सुभाष बाहेरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[बिकानेर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिकानेर]] || [[अर्जुन राम मेघवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चित्तोडगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|चित्तोडगढ]] || [[चंद्र प्रकाश जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[चुरू (लोकसभा मतदारसंघ)|चुरू]] || [[राहुल कासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[दौसा (लोकसभा मतदारसंघ)|दौसा]] || [[हरीश चंद्र मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[गंगानगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गंगानगर]] || [[निहालचंद चौहान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर]] || [[रामचरण बोहारा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जयपूर ग्रामीण (लोकसभा मतदारसंघ)|जयपूर ग्रामीण]] || [[राज्यवर्धन सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जालोर (लोकसभा मतदारसंघ)|जालोर]] || [[देवजी पटेल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झालावाड-बरान (लोकसभा मतदारसंघ)|झालावाड-बरान]] || [[दुष्यंत सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[झुनझुनु (लोकसभा मतदारसंघ)|झुनझुनु]] || [[संतोष आहलावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[जोधपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जोधपूर]] || [[गजेंद्र सिंह शेखावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[करौली-धोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|करौली-धौलपूर]] || [[मनोज राजौरिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[कोटा (लोकसभा मतदारसंघ)|कोटा]] || [[ओम बिरला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[नागौर (लोकसभा मतदारसंघ)|नागौर]] || [[सी.आर. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[पाली (लोकसभा मतदारसंघ)|पाली]] || [[पी.पी. चौधरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[राजसमंड (लोकसभा मतदारसंघ)|राजसमंड]] || [[हरी ओम सिंग राठोड]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[सीकर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीकर]] || [[सुमेधानंद सरस्वती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[टोंक-सवाई माधोपूर(लोकसभा मतदारसंघ)|टोंक-सवाई माधोपूर]] || [[सुखबीर सिंग जौनपुरीया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[राजस्थान]] || [[उदयपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|उदयपूर]] || [[अर्जुनलाल मीणा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == सिक्कीम == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[सिक्कीम]] || [[सिक्किम (लोकसभा मतदारसंघ)|सिक्किम]] || [[प्रेम दास राय]] || [[सिक्किम डेमोक्रॅटिक फ्रंट]] |} == तमिळनाडू == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[तमिळनाडू]] || [[आराक्कोणम (लोकसभा मतदारसंघ)|आराक्कोणम]] || [[हरी जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[आरणी (लोकसभा मतदारसंघ)|अराणी]] || [[एलुमलै व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई मध्य (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई मध्य]] || [[विजय कुमार एस.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई उत्तर]] || [[वेंकटेश बाबू टी.जी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चेन्नई दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|चेन्नई दक्षिण]] || [[जे. जयवर्दन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[चिदंबरम (लोकसभा मतदारसंघ)|चिदंबरम]] || [[चंद्रकाशी एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कोईम्बतूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोईम्बतूर]] || [[पी. नागराजन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कड्डलोर (लोकसभा मतदारसंघ)|कड्डलोर]] || [[अरुणमोळीतेवन ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[धरमपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|धरमपुरी]] || [[अन्बुमणी रामदोस]] || [[पी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[दिंडीगुल (लोकसभा मतदारसंघ)|दिंडीगुल]] || [[उदयकुमार एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[इरोड (लोकसभा मतदारसंघ)|एरोड]] || [[सेल्वकुमार चिन्नयन एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कल्लाकुरीची (लोकसभा मतदारसंघ)|कल्लाकुरीची]] || [[कालीतिर्थन कामराज]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कांचीपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|कांचीपुरम]] || [[मरागतम के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कन्याकुमारी (लोकसभा मतदारसंघ)|कन्याकुमारी]] || [[पोन राधाकृष्णन]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[करुर (लोकसभा मतदारसंघ)|करुर]] || [[एम. तंबी दुरै]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[कृष्णगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|कृष्णगिरी]] || [[अशोक कुमार के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मदुरै (लोकसभा मतदारसंघ)|मदुरै]] || [[गोपालकृष्णन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[मयिलादुतुराई (लोकसभा मतदारसंघ)|मयिलादुतुराई]] || [[भारती मोहन आर.के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नागपट्टिणम (लोकसभा मतदारसंघ)|नागपट्टिणम]] || डॉ. [[गोपाल के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[नमक्कल (लोकसभा मतदारसंघ)|नमक्कल]] || [[पी.आर. सुंदरम]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[निलगिरी (लोकसभा मतदारसंघ)|निलगिरी]] || [[गोपालकृष्णन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पेरांबलुर (लोकसभा मतदारसंघ)|पेरांबलुर]] || [[मरुताराजा आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[पोल्लाची (लोकसभा मतदारसंघ)|पोल्लाची]] || [[महेन्द्रन सी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[रामनाथपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|रामनाथपुरम]] || [[अनव्हर राझा ए.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[सेलम (लोकसभा मतदारसंघ)|सेलम]] || [[पनीर सेल्वम व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[शिवगंगा (लोकसभा मतदारसंघ)|शिवगंगा]] || [[सेंतिलनाथन पी.आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[श्रीपेरुम्बुदुर (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रीपेरुम्बुदुर]] || [[के.एन. रामचंद्रन]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनकाशी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनकाशी]] || [[वासंती एम.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तंजावुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तंजावुर]] || [[परशुरामन के.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तेनी (लोकसभा मतदारसंघ)|तेनी]] || [[पार्तिपन आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तूतुकुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|तूतुकुडी]] || [[जयसिंग तियागराज नटरजी जे.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुचिरापल्ली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुचिरापल्ली]] || [[कुमार पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुनलवेली (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुनलवेली]] || [[प्रभाकरन के.आर.पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुप्पुर]] || [[सत्यबामा व्ही.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवल्लुर (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवल्लुर]] || डॉ [[वेणुगोपाल पी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[तिरुवन्नमलै (लोकसभा मतदारसंघ)|तिरुवन्नमलै]] || [[वनरोजा आर.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[वेल्लोर (लोकसभा मतदारसंघ)|वेल्लोर]] || [[सेनगुत्तुवन बी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विलुपुरम (लोकसभा मतदारसंघ)|विलुपुरम]] || [[राजेन्द्र एस.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |- | [[तमिळनाडू]] || [[विरुधुनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|विरुधुनगर]] || [[राधाकृष्णन टी.]] || [[ए.आय.ए.डी.एम.के.]] |} == त्रिपुरा == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[त्रिपुरा]] || [[पूर्व त्रिपुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|पूर्व त्रिपुरा]] || [[जीतेंद्र चौधरी]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[त्रिपुरा]] || [[त्रिपुरा पश्चिम (लोकसभा मतदारसंघ)|पश्चिम त्रिपुरा]] || [[शंकर प्रसाद दत्ता]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |} == उत्तर प्रदेश == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आग्रा (लोकसभा मतदारसंघ)|आग्रा]] || डॉ. [[राम शंकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अकबरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|अकबरपूर]] || [[देवेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलीगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|अलीगढ]] || [[सतीश कुमार गौतम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अलाहाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|अलाहाबाद]] || [[श्यामा चरण गुप्ता]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आंबेडकर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|आंबेडकर नगर]] || [[हरी ओम पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमेठी (लोकसभा मतदारसंघ)|अमेठी]] || [[राहुल गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[अमरोहा (लोकसभा मतदारसंघ)|अमरोहा]] || [[कंवर सिंह तंवर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आओनला (लोकसभा मतदारसंघ)|आओनला]] || [[धर्मेंद्र कश्यप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[आझमगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|आजमगढ]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बदाउं (लोकसभा मतदारसंघ)|बदाउं]] || [[धर्मेंद्र यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बागपत (लोकसभा मतदारसंघ)|बागपत]] || डॉ. [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बहरैच (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरैच]] || [[सावित्री बाई फुले]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बल्लिया (लोकसभा मतदारसंघ)|बल्लिया]] || [[भारत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांदा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांदा]] || [[भैरव प्रसाद मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बांसगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बांसगांव]] || [[कमलेश पासवान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बाराबंकी (लोकसभा मतदारसंघ)|बाराबंकी]] || [[प्रियांका सिंह रावत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|बरेली]] || [[संतोष गंगवार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|बस्ती]] || [[हरीश द्विवेदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[भादोही (लोकसभा मतदारसंघ)|भादोही]] || [[विरेंद्र सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बिजनोर (लोकसभा मतदारसंघ)|बिजनोर]] || [[कुंवर भरतेंद्र]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[बुलंदशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|बुलंदशहर]] || [[भोला सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[चंदौली (लोकसभा मतदारसंघ)|चंदौली]] || डॉ [[महेन्द्र नाथ पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[देवरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|देवरिया]] || [[कलराज मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[धौराहरा (लोकसभा मतदारसंघ)|धौराहरा]] || [[रेखा वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[डोमारियागंज (लोकसभा मतदारसंघ)|डोमारियागंज]] || [[जगदंबिका पाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटा]] || [[राजवीर सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[इटावा (लोकसभा मतदारसंघ)|इटावा]] || [[अशोक कुार डोहारे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फैझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फैझाबाद]] || [[लल्लू सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फरुखाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फरुखाबाद]] || [[मुकेश राजपूत]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर]] || [[निरंजन ज्योती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फतेहपूर सिक्री (लोकसभा मतदारसंघ)|फतेहपूर सिक्री]] || [[बाबू लाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फिरोझाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|फिरोझाबाद]] || [[अक्षय यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गौतम बुद्ध नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|गौतम बुद्ध नगर]] || डॉ [[महेश शर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझियाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझियाबाद]] || [[व्ही.के. सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गाझीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गाझीपूर]] || [[मनोज सिंहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[घोसी (लोकसभा मतदारसंघ)|घोसी]] || [[हरिनारायण राजभार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोंदा (लोकसभा मतदारसंघ)|गोंदा]] || [[कीर्ती वर्धन सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[गोरखपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|गोरखपूर]] || [[आदित्यनाथ]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हमीरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|हमीरपूर]] || [[अनुराग सिंग ठाकुर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हरडोई (लोकसभा मतदारसंघ)|हरडोई]] || [[अंशुल वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[हाथरस (लोकसभा मतदारसंघ)|हाथरस]] || [[राजेश कुमार दिवाकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जलौन (लोकसभा मतदारसंघ)|जलौन]] || [[भानु प्रताप सिंग वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[जौनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जौनपूर]] || [[कृष्ण प्रताप]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[झांसी (लोकसभा मतदारसंघ)|झांसी]] || [[उमा भारती]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैराना (लोकसभा मतदारसंघ)|कैराना]] || [[हुकुम सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कैसरगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|कैसरगंज]] || [[ब्रिज भूषण शरण सिंग]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कनौज (लोकसभा मतदारसंघ)|कनौज]] || [[डिम्पल यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|कानपूर]] || [[मुरली मनोहर जोशी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कौशंबी (लोकसभा मतदारसंघ)|कौशंबी]] || [[विनोद कुमार सोनकर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[खेरी (लोकसभा मतदारसंघ)|खेरी]] || [[अजय (राजकारणी|अजय]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[कुशी नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कुशी नगर]] || [[राजेश पांडे]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|लालगंज]] || [[नीलम (राजकारणी|नीलम]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[लखनौ (लोकसभा मतदारसंघ)|लखनौ]] || [[राजनाथ सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मछलीशहर (लोकसभा मतदारसंघ)|मछलीशहर]] || [[राम चरित्र निषाद]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[महाराजगंज (उत्तर प्रदेश लोकसभा मतदारसंघ)|महाराजगंज]] || [[पंकज (राजकारणी|पंकज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मैनपुरी (लोकसभा मतदारसंघ)|मैनपुरी]] || [[मुलायम सिंह यादव]] || [[समाजवादी पक्ष|समाजवादी पार्टी]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मथुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरा]] || [[हेमा मालिनी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मेरठ (लोकसभा मतदारसंघ)|मेरठ]] || [[राजेंद्र अग्रवाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिर्झापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मिर्झापूर]] || [[अनुप्रिया पटेल|अनुप्रिया सिंह पटेल]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मिसरिख (लोकसभा मतदारसंघ)|मिसरिख]] || [[अंजू बाला]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोहनलालगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|मोहनलालगंज]] || [[कौशल किशोर]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मोरादाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मोरादाबाद]] || [[कुंवर सर्वेश कुमार]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[मुझफ्फरपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मुझफ्फरपूर]] || डॉ. [[संजीव कुमार बालियान]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[नगीना (लोकसभा मतदारसंघ)|नगीना]] || डॉ. [[यशवंत सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[फुलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|फुलपूर]] || [[केशव प्रसाद मौर्य]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[पीलीभीत (लोकसभा मतदारसंघ)|पीलीभीत]] || [[मेनका गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[प्रतापगढ (लोकसभा मतदारसंघ)|प्रतापगढ]] || [[कुंवर हरिवंश सिंह]] || [[अपना दल]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[राय बरेली (लोकसभा मतदारसंघ)|राय बरेली]] || [[सोनिया गांधी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|रामपूर]] || डॉ. [[नेपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[रॉबर्ट्सगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रॉबर्ट्सगंज]] || [[छोटेलाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सहारनपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सहारनपूर]] || [[राघव लखनपाल]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सलीमपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सलीमपूर]] || [[रविंद्र कुशवाहा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संभल (लोकसभा मतदारसंघ)|संभल]] || [[सत्यपाल सिंह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[संत कबीर नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|संत कबीर नगर]] || [[शरद त्रिपाठी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[शाहजहानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|शाहजहानपूर]] || [[कृष्ण राज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[श्रावस्ती (लोकसभा मतदारसंघ)|श्रावस्ती]] || [[दद्दन मिश्रा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सीतापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सीतापूर]] || [[राजेश वर्मा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[सुलतानपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|सुलतानपूर]] || [[वरुण गांधी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[उन्नाव (लोकसभा मतदारसंघ)|उन्नाव]] || [[साक्षी महाराज]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तर प्रदेश]] || [[वाराणसी (लोकसभा मतदारसंघ)|वाराणसी]] || [[नरेंद्र मोदी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == उत्तराखंड == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[उत्तराखंड]] || [[अलमोडा (लोकसभा मतदारसंघ)|अलमोडा]] || [[अजय टामटा]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|गढवाल]] || [[भुवन चंद्र खांदुरी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[हरिद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|हरिद्वार]] || [[रमेश पोखरियाल निशंक]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[नैनिताल-उधमसिंह नगर (लोकसभा मतदारसंघ)|नैनिताल-उधमसिंह नगर]] || [[भगत सिंग कोशियारी]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[उत्तराखंड]] || [[टिहरी गढवाल (लोकसभा मतदारसंघ)|टिहरी गढवाल]] || [[माला राज्य लक्ष्मी शाह]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |} == पश्चिम बंगाल == {| class="wikitable sortable" style="font-size: 85%" |- ! राज्य ! मतदारसंघ ! खासदार ! राजकीय पक्ष |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[अलिपूरद्वार (लोकसभा मतदारसंघ)|अलिपूरद्वार]] || [[दसरथ तिरकी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आरामबाग (लोकसभा मतदारसंघ)|आरामबाग]] || [[अपरूपा पोद्दार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[आसनसोल (लोकसभा मतदारसंघ)|आसनसोल]] || [[बाबुल सुप्रियो]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बहरामपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बहरामपूर]] || [[अधिर रंजन चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बालुरघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बालुरघाट]] || [[अर्पिता घोष]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बनगांव (लोकसभा मतदारसंघ)|बनगांव]] || [[कपिल कृष्ण ठाकुर]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बांकुरा (लोकसभा मतदारसंघ)|बांकुरा]] || [[मून मून सेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बारासात (लोकसभा मतदारसंघ)|बारासात]] || डॉ. [[काकाली घोषदोस्तिदार]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान-दुर्गापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान-दुर्गापूर]] || डॉ. [[ममताझ संघमिता]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बर्धमान पूर्व (लोकसभा मतदारसंघ)|बर्धमान पूर्ब]] || [[सुनिल कुमार मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बराकपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बराकपूर]] || [[दिनेश त्रिवेदी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बशीरहाट (लोकसभा मतदारसंघ)|बशीरहाट]] || [[इद्रीस अली]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बीरभूम (लोकसभा मतदारसंघ)|बीरभूम]] || [[शताब्दी रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[विष्णूपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|विष्णूपूर]] || [[सौमित्र खान]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[बोलपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|बोलपूर]] || [[अनुपम हर्झा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कूच बिहार (लोकसभा मतदारसंघ)|कूच बिहार]] || [[रेणुका सिंहा]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दार्जीलिंग (लोकसभा मतदारसंघ)|दार्जीलिंग]] || [[एस.एस. अहलुवालिया]] || bgcolor=#FF9933|[[भारतीय जनता पक्ष]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[डायमंड हार्बर (लोकसभा मतदारसंघ)|डायमंड हार्बर]] || [[अभिषेक बॅनरजी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[दम दम (लोकसभा मतदारसंघ)|दम दम]] || [[सौगता रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[घाटल (लोकसभा मतदारसंघ)|घाटल]] || [[दीपक अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हूगळी (लोकसभा मतदारसंघ)|हूगळी]] || डॉ. [[रत्ना डे]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[हावरा (लोकसभा मतदारसंघ)|हावरा]] || [[प्रसुन बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जाधवपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जाधवपूर]] || [[सुगता बोस]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जलपाइगुडी (लोकसभा मतदारसंघ)|जलपाइगुडी]] || [[बिजॉय चंद्र बर्मन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जंगीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|जंगीपूर]] || [[अभिजीत मुखर्जी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[झारग्राम (लोकसभा मतदारसंघ)|झारग्राम]] || [[उमा सरेन]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[जॉयनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|जॉयनगर]] || [[प्रतिमा मोंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कांठी (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[शिशिर कमार अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता दक्षिण]] || [[सुबर्ता बक्षी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कोलकाता उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|कोलकाता उत्तर]] || [[सुदीप बंदोपाध्याय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[कृष्णनगर (लोकसभा मतदारसंघ)|कांठी]] || [[तापस पॉल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा दक्षिण (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा दक्षिण]] || [[अबू हसम खान चौधरी]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मालदा उत्तर (लोकसभा मतदारसंघ)|मालदा उत्तर]] || [[मौसम नूर]] || [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मथुरापूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मथुरापूर]] || [[चौधरी मोहन जटुआ]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मेदिनीपूर (लोकसभा मतदारसंघ)|मेदिनीपूर]] || [[संध्या रॉय]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[मुर्शिदाबाद (लोकसभा मतदारसंघ)|मुर्शिदाबाद]] || [[बदरुद्दोझा खान]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[पुरुलिया (लोकसभा मतदारसंघ)|पुरुलिया]] || [[मृगांको माहतो]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[रायगंज (लोकसभा मतदारसंघ)|रायगंज]] || [[मोहम्मद सलीम]] || [[भारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[राणाघाट (लोकसभा मतदारसंघ)|राणाघाट]] || [[तापस मंडल]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[सेरामपोर (लोकसभा मतदारसंघ)|सेरामपोर]] || [[कल्याण बॅनर्जी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[तामलुक (लोकसभा मतदारसंघ)|तामलुक]] || [[सुवेंदू अधिकारी]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |- | [[पश्चिम बंगाल]] || [[उलुबेरिया (लोकसभा मतदारसंघ)|उलुबेरिया]] || [[सुलतान अहमद]] || [[तृणमूल काँग्रेस]] |} == हे सुद्धा पहा == [[सोळावी लोकसभा]] {{संदर्भयादी}} {{भारतीय संसद}} [[वर्ग:१६ वी लोकसभा|सदस्य]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य|*]] [[वर्ग:लोकसभा सदस्य]] e6ouod0hx51nh9ndjfrd6s9h3u0yz10 कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ 0 179179 2687910 2203661 2026-06-06T08:39:25Z Abhijitsathe 4193 /* खासदार */ 2687910 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Kallakurichi lok sabha constituency.png|250 px|इवलेसे|तमिळनाडूच्या नकाशावर कल्लकुरिची मतदारसंघ]] '''कल्लकुरिची''' हा [[भारत]]ाच्या [[तमिळनाडू]] राज्यातील एक [[लोकसभा]] मतदारसंघ आहे. २००९ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आलेल्या कल्लकुरिची मतदारसंघामध्ये [[विलुपुरम जिल्हा|विलुपुरम जिल्ह्यातील]] ३, तर [[सेलम जिल्हा|सेलम जिल्ह्यातील]] ३, असे एकूण ६ [[विधानसभा]] मतदारसंघ आहेत. == खासदार == {{लोकसभा मतदारसंघ खासदार सूची‎ |खा१५=आदि शंकर |प१५= [[द्रमुक]] |खा१६= [[कालीतिर्थन कामराज]] |प१६= [[अण्णा द्रमुक]] |खा१७= [[गौतम सिगमणी]] |प१७= [[द्रमुक]] |खा१८ = [[मलैयारासन डी]] |प१८ = [[द्रमुक]] }} == बाह्य दुवे == * [http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/kallakurichi.html संपूर्ण माहिती] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924041415/http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/kallakurichi.html |date=2015-09-24 }} {{तमिळनाडूतील लोकसभा मतदारसंघ}} [[वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ]] 3rao7el7g8t3v6a85hmk25poc5fvnzt 2687911 2687910 2026-06-06T09:03:16Z Abhijitsathe 4193 2687911 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Kallakurichi lok sabha constituency.png|250 px|इवलेसे|तमिळनाडूच्या नकाशावर कल्लकुरिची मतदारसंघ]] '''कल्लकुरिची''' हा [[भारत]]ाच्या [[तमिळनाडू]] राज्यातील एक [[लोकसभा]] मतदारसंघ आहे. २००९ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आलेल्या कल्लकुरिची मतदारसंघामध्ये [[विलुपुरम जिल्हा|विलुपुरम जिल्ह्यातील]] ३, तर [[कल्लाकुरिची जिल्हा|कल्लाकुरिची जिल्ह्यातील]] ३, असे एकूण ६ [[विधानसभा]] मतदारसंघ आहेत. == खासदार == {{लोकसभा मतदारसंघ खासदार सूची‎ |खा१५=आदि शंकर |प१५= [[द्रमुक]] |खा१६= [[कालीतिर्थन कामराज]] |प१६= [[अण्णा द्रमुक]] |खा१७= [[गौतम सिगमणी]] |प१७= [[द्रमुक]] |खा१८ = [[मलैयारासन डी]] |प१८ = [[द्रमुक]] }} == बाह्य दुवे == * [http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/kallakurichi.html संपूर्ण माहिती] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150924041415/http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/kallakurichi.html |date=2015-09-24 }} {{तमिळनाडूतील लोकसभा मतदारसंघ}} [[वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ]] k6bnklui7nqyjk8jacizg468b9yr0uu विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ 0 179190 2687925 2201168 2026-06-06T09:40:13Z Abhijitsathe 4193 2687925 wikitext text/x-wiki [[चित्र:Viluppuram lok sabha constituency.png|250 px|इवलेसे|तमिळनाडूच्या नकाशावर विलुपुरम मतदारसंघ]] '''विलुपुरम''' हा [[भारत]]ाच्या [[तमिळनाडू]] राज्यातील एक [[लोकसभा]] मतदारसंघ आहे. २००९ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान निर्माण करण्यात आलेल्या विलुपुरम मतदारसंघामध्ये [[विलुपुरम जिल्हा|विलुपुरम जिल्ह्यातील]] ६ [[विधानसभा]] मतदारसंघ आहेत. == खासदार == {{लोकसभा मतदारसंघ खासदार सूची‎ |खा१५=के. आनंदन |प१५= [[अण्णा द्रमुक]] |खा१६= [[एस. राजेंद्रन]] |प१६= [[अण्णा द्रमुक]] |खा१७= [[डी. रविकुमार]] |प१७= [[द्रमुक]] |खा१८= [[डी. रविकुमार]] |प१८= [[द्रमुक]] }} ==बाह्य दुवे== *[http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/viluppuram.html संपूर्ण माहिती] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150913040351/http://www.elections.in/tamil-nadu/parliamentary-constituencies/viluppuram.html |date=2015-09-13 }} {{तमिळनाडूतील लोकसभा मतदारसंघ}} [[वर्ग:तमिळनाडूमधील लोकसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:लोकसभा मतदारसंघ]] d8eldb6ye5fu5bw97myf9d86tpl94hb विकिपीडिया:मुखपृष्ठ अलीकडील मृत्यू 4 179533 2687814 2687624 2026-06-05T16:21:36Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687814 wikitext text/x-wiki '''[[विकिपीडिया:मुखपृष्ठ अलीकडील मृत्यू|अलीकडील मृत्यू]]''' : {{*}} [[एन. भास्कर राव]] (२२ एप्रिल २०२६), {{*}} [[भरत कपूर]] (२७ एप्रिल २०२६), {{*}} [[दीपिंदर सिंग]] (२८ एप्रिल २०२६), {{*}} [[रवी पंडित]] (८ मे २०२६), {{*}} [[आनंद नाडकर्णी]] (१५ मे, २०२६), {{*}} [[भुवनचंद्र खंडुरी]] (१९ मे, २०२६), {{*}} [[शिरीन रत्नागर]] (२६ मे, २०२६), {{*}} [[बशीर बद्र]] (२८ मे, २०२६), {{*}} [[सुमन कल्याणपूर]] (३१ मे, २०२६), {{*}} [[पहलाज निहलानी]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[अनंतराव थोपटे]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[रबिलाल टुडू]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[सुभाष सी. कश्यप]] (४ जून, २०२६) <noinclude> [[वर्ग:विकिपीडिया निर्वाह]] [[वर्ग:मुखपृष्ठ]] </noinclude> krzo8u4pprpwz1csn1c9dfeefhnmqiy 2687815 2687814 2026-06-05T16:21:47Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687815 wikitext text/x-wiki '''[[विकिपीडिया:मुखपृष्ठ अलीकडील मृत्यू|अलीकडील मृत्यू]]''' : {{*}} [[भरत कपूर]] (२७ एप्रिल २०२६), {{*}} [[दीपिंदर सिंग]] (२८ एप्रिल २०२६), {{*}} [[रवी पंडित]] (८ मे २०२६), {{*}} [[आनंद नाडकर्णी]] (१५ मे, २०२६), {{*}} [[भुवनचंद्र खंडुरी]] (१९ मे, २०२६), {{*}} [[शिरीन रत्नागर]] (२६ मे, २०२६), {{*}} [[बशीर बद्र]] (२८ मे, २०२६), {{*}} [[सुमन कल्याणपूर]] (३१ मे, २०२६), {{*}} [[पहलाज निहलानी]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[अनंतराव थोपटे]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[रबिलाल टुडू]] (४ जून, २०२६), {{*}} [[सुभाष सी. कश्यप]] (४ जून, २०२६) <noinclude> [[वर्ग:विकिपीडिया निर्वाह]] [[वर्ग:मुखपृष्ठ]] </noinclude> i22rlusuhyc2lnr6v93uwziga5619ro पी. विठ्ठल 0 209265 2687821 2440144 2026-06-05T16:40:01Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687821 wikitext text/x-wiki {{बदल}} '''डॉ. पी. विठ्ठल''' ( जन्म : १ जून १९७५) (शिक्षण: एम.ए., नेट, पीएच.डी.) हे [[स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ|नांदेड]] विद्यापीठातील भाषा संकुलात मराठीचे विषयाचे प्राध्यापक आहेत. तसेच ललित व प्रयोगजीवी कला संकुलाचे माजी संचालक आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर अध्यासन न व अभ्यास केंद्राचे प्रमुखही आहेत. नांदेडला येण्यापूर्वी पी. विठ्ठल हे औरंगाबाद येथील मराठवाड़ा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या देवगिरी महाविद्यालयात १६ डिसेंबर २००४ ते २८ जानेवारी २००९ पर्यंत पूर्णवेळ व्याख्याता होते. त्याआधी २००१ पासून त्यांनी शिवछत्रपती महाविद्यालयात अध्यापन केले आहे. नांदेड विद्यापीठात मराठी विषयात पीएच.डी. आणि एम.फिल. करणाऱ्यासाठी डाॅ. पी. विठ्ठल हे संशोधक मार्गदर्शक आहेत. त्यांच्याकडे आठ विद्यार्थ्यांनी पीएच.डी केली आहे, तर सहा विद्यार्थ्यांनी एम.फिल केले आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या मराठी भाषा सल्लागार समितीचे आणि शासन व्यवहारकोश उपसमितीचे ते सदस्य आहेत. महाराष्ट्रातील विविध विद्यापीठांच्या आणि स्वायत्त महाविद्यालयांच्या अभ्यास मंडळाचे ते सदस्य आहेत. एकोणीसशे नव्वदनंतरच्या पिढीतील एक महत्त्वाचे कवी म्हणून पी. विठ्ठल यांची ओळख आहे. त्यांना बडोदा येथील अभिरुची गौरव पुरस्कार, अहमदनगर येथील संजीवनी खोजे काव्य पुरस्कार, नांदेड येथील प्रसाद बन ग्रंथ गौरव पुरस्कार, अमरावती येथील स्व. सूर्यकांतादेवी पोटे पुरस्कार. कोल्हापूर येथील धम्मपाल रत्नाकर पुरस्कार, महारष्ट्र कामगार साहित्य परिषदेचा गदिमा पुरस्कार, पुणे , मनोरमा साहित्य पुरस्कार, सोलापूर, विदर्भ साहित्य संघाचा कवी श्रीधर शनवारे काव्य पुरस्कार, जळगाव येथील स्व. गणेश चौधरी काव्य पुरस्कार, महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचा शंकर पाटील पुरस्कार, आपटे वाचन मंदिराचा सर्वोत्तम कादंबरी पुरस्कारासह अनेक महत्त्वाचे सन्मान मिळाले आहेत. ==प्रकाशित पुस्तके== * 'माझ्या वर्तमानाची नोंद' (कवितासंग्रह, गोदा प्रकाशन, औरंगाबाद,२०११ दुसरी आवृत्ती, लोकवाड्मयगृह मुंबई, २०१७ ) कवितासंग्रह * 'शून्य एक मी' (कवितासंग्रह, कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन, पुणे,२०१७) कवितासंग्रह * मी सार्वकालिक सर्वत्र (कवितासंग्रह , गोल्डनपेज पब्लिकेशन्स, पुणे, २०२२ कवितासंग्रह * * 'करुणेचा अंतःस्वर' (लेखसंग्रह, कैलास पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१६) लेखसंग्रह * 'जनवादी साहित्यिक : अण्णा भाऊ साठे' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१७) संपादन * 'जागतिकीकरण, बदलते सामाजिक वास्तव आणि समकालीन मराठी कविता' (पुस्तिका) (अक्षरवाङ्&zwnj;मय प्रकाशन, पुणे, २०१७) समीक्षा * 'वाङ्मयीन प्रवृत्ती : तत्त्वशोध' (प्रतिमा प्रकाशन, पुणे २००७) संपादन * 'विशाखा : एक परिशीलन' (संपादित, चिन्मय प्रकाशन, औरंगाबाद, २००७) संपादन * 'संदर्भ : मराठी भाषा' (लेखसंग्रह, २०१४ मीरा बुक्स, औरंगाबाद ) लेखसंग्रह *'मराठी कविता: समकालीन परिदृश्य', (समीक्षा, कैलाश पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१९) समीक्षा * 'सर्वदर्शी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१६) संपादन *वर्तमानाचा उच्चार, (लेखसंग्रह, गोल्डनपेज पब्लिकेशन, पुणे २०२१) लेखसंग्रह *समन्वयाचे क्षेत्र, (लेखसंग्रह, इसाप प्रकाशन, नांदेड २०२१) लेखसंग्रह *समकालीन मराठी कविता: दोन लेख, (समीक्षा, सौरव प्रकाशन औरंगाबाद, २०२१) समीक्षा *वैचारिक साहित्य (संपादन, अथर्व पब्लिकेशन्स, जळगाव २०२१) संपादन *विश्लेषण, वैचारिक लेखसंग्रह (ग्रंथाली प्रकाशन, मुंबई, २०२२ ) समीक्षा *'संभ्रमाची' गोष्ट (राजहंस प्रकाशन, पुणे २०२३ ) कादंबरी इत्यादी पुस्तके प्रकाशित आहेत. पी. विठ्ठल यांनी नाशिकच्या यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठाच्या आणि नांदेड विद्यापीठाच्या मराठी विषयाच्या काही पुस्तकांचे लेखन केले आहे. औरंगाबाद विद्यापीठाच्या बी.ए. द्वितीय वर्षाच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांच्या कवितेचा समावेश होता. याशिवाय मुंबई, अमरावती, जळगाव, गडचिरोली, नांदेड येथील विद्यापीठात त्यांच्या कवितांचा अभ्यासक्रमात समावेश आहे. काही काळ त्यांनी विश्वकोशाचे (कुमार चरित्र -अपूर्ण राहिले) अभ्यागत संपादक म्हणूनही काम केले आहे. ==इतर== मराठवाडा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या 'आशय' या मुखपत्राचे ते पहिले संपादक आहेत. याशिवाय 'भाषाभान' या त्रैमासिकाचे त्यांनी काही काळ संपादन केले आहे. पी. विठ्ठल हे मराठी भाषा अध्यापक परिषदेचे सहसचिव असून, मराठीतील बहुतेक सर्वच महत्त्वाच्या वाङ्&zwnj;मयीन नियतकालिकांमधून व वर्तमानपत्रांतून (उदा० अस्मितादर्श, आशय, ऊर्मी, कविता-रती, काव्याग्रह, खेळ, दक्षिण महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, पंचधारा, परिवर्तनाचा वाटसरू, पुण्यनगरी, प्रतिष्ठान, महाराष्ट्र टाइम्स, महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, मौज, युगवाणी, लोकमत, लोकसत्ता, सकाळ, सांकृतिक कालनिर्णय, साक्षात, वगैरे) त्यांचे लेखन प्रकाशित झाले आहे. साहित्य अकादमीच्या Indian Literatureच्या ३०१ व्या अंकात त्यांच्या कवितांचा इंग्रजी अनुवाद प्रसिद्ध झाला आहे. याशिवाय त्यांच्या काही कवितांचे हिंदी अनुवादही (अनुवादकः प्रकाश भातंब्रेकर, सुनिता डागा, युवराज सोनटक्के, महेश लीला पंडित ) प्रसिद्ध झाले आहेत. याशिवाय डॉ. सतपाल भिकी यांनी त्यांच्या कवितांचे अनुवाद पंजाबी भाषेत केला आहे. विविध विद्यापीठातील उजळणी वर्गांत आणि विविध चर्चासत्रांत त्यांनी व्याख्याने दिली आहेत. अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनात अनेकदा कवी व वक्ता म्हणून पी. विठ्ठल यांना निमंत्रित करण्यात आले आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या www.mahanews.gov.in वेबपोर्टलवर त्यांनी 'आपली मराठी' या नावाखाली केलेले लिखाण आणि, दैनिक पुण्यनगरीच्या मराठवाडा आवृत्तीत 'करुणेचा अंतःस्वर' व दैनिक सकाळ मध्ये 'सम-विषम' ही सदरे सदर प्रचंड वाचकप्रिय ठरली होती. दैनिक आपलं महानगर (मुंबई ) या वर्तमानपत्रातील 'वर्तमानाचा उच्चार' हे त्यांचे सदरही वाचकप्रिय ठरले आहे. सूर्योदय सर्वसमावेशक मंडळ जळगाव आयोजित राज्यस्तरीय सूर्योदय मराठी साहित्य संमेलनाचे उद्घाटक - २०२२, नाशिक [[वर्ग:मराठी लेखक]] [[वर्ग:मराठी कवी]] [[वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] ngfrv537c461ekevtp2f2dfrr9ol041 2687826 2687821 2026-06-05T16:56:38Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687826 wikitext text/x-wiki {{बदल}} {{संदर्भहीन लेख}} '''डॉ. पी. विठ्ठल''' ( जन्म : १ जून १९७५) हे [[स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ|नांदेड]] विद्यापीठातील भाषा संकुलात मराठीचे विषयाचे प्राध्यापक आहेत. तसेच ललित व प्रयोगजीवी कला संकुलाचे माजी संचालक आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर अध्यासन न व अभ्यास केंद्राचे प्रमुखही आहेत. नांदेडला येण्यापूर्वी पी. विठ्ठल हे औरंगाबाद येथील मराठवाड़ा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या देवगिरी महाविद्यालयात १६ डिसेंबर २००४ ते २८ जानेवारी २००९ पर्यंत पूर्णवेळ व्याख्याता होते. त्याआधी २००१ पासून त्यांनी शिवछत्रपती महाविद्यालयात अध्यापन केले आहे.{{संदर्भ हवा}} महाराष्ट्र शासनाच्या मराठी भाषा सल्लागार समितीचे आणि शासन व्यवहारकोश उपसमितीचे ते सदस्य आहेत. महाराष्ट्रातील विविध विद्यापीठांच्या आणि स्वायत्त महाविद्यालयांच्या अभ्यास मंडळाचे ते सदस्य आहेत.{{संदर्भ हवा}} त्यांना बडोदा येथील अभिरुची गौरव पुरस्कार, अहमदनगर येथील संजीवनी खोजे काव्य पुरस्कार, नांदेड येथील प्रसाद बन ग्रंथ गौरव पुरस्कार, अमरावती येथील स्व. सूर्यकांतादेवी पोटे पुरस्कार. कोल्हापूर येथील धम्मपाल रत्नाकर पुरस्कार, महारष्ट्र कामगार साहित्य परिषदेचा गदिमा पुरस्कार, पुणे , मनोरमा साहित्य पुरस्कार, सोलापूर, विदर्भ साहित्य संघाचा कवी श्रीधर शनवारे काव्य पुरस्कार, जळगाव येथील स्व. गणेश चौधरी काव्य पुरस्कार, महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचा शंकर पाटील पुरस्कार, आपटे वाचन मंदिराचा सर्वोत्तम कादंबरी पुरस्कारासह अनेक सन्मान मिळाले आहेत.{{संदर्भ हवा}} ==प्रकाशित पुस्तके== * 'माझ्या वर्तमानाची नोंद' (कवितासंग्रह, गोदा प्रकाशन, औरंगाबाद,२०११ दुसरी आवृत्ती, लोकवाड्मयगृह मुंबई, २०१७ ) कवितासंग्रह * 'शून्य एक मी' (कवितासंग्रह, कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन, पुणे,२०१७) कवितासंग्रह * मी सार्वकालिक सर्वत्र (कवितासंग्रह , गोल्डनपेज पब्लिकेशन्स, पुणे, २०२२ कवितासंग्रह * * 'करुणेचा अंतःस्वर' (लेखसंग्रह, कैलास पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१६) लेखसंग्रह * 'जनवादी साहित्यिक : अण्णा भाऊ साठे' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१७) संपादन * 'जागतिकीकरण, बदलते सामाजिक वास्तव आणि समकालीन मराठी कविता' (पुस्तिका) (अक्षरवाङ्&zwnj;मय प्रकाशन, पुणे, २०१७) समीक्षा * 'वाङ्मयीन प्रवृत्ती : तत्त्वशोध' (प्रतिमा प्रकाशन, पुणे २००७) संपादन * 'विशाखा : एक परिशीलन' (संपादित, चिन्मय प्रकाशन, औरंगाबाद, २००७) संपादन * 'संदर्भ : मराठी भाषा' (लेखसंग्रह, २०१४ मीरा बुक्स, औरंगाबाद ) लेखसंग्रह *'मराठी कविता: समकालीन परिदृश्य', (समीक्षा, कैलाश पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१९) समीक्षा * 'सर्वदर्शी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१६) संपादन *वर्तमानाचा उच्चार, (लेखसंग्रह, गोल्डनपेज पब्लिकेशन, पुणे २०२१) लेखसंग्रह *समन्वयाचे क्षेत्र, (लेखसंग्रह, इसाप प्रकाशन, नांदेड २०२१) लेखसंग्रह *समकालीन मराठी कविता: दोन लेख, (समीक्षा, सौरव प्रकाशन औरंगाबाद, २०२१) समीक्षा *वैचारिक साहित्य (संपादन, अथर्व पब्लिकेशन्स, जळगाव २०२१) संपादन *विश्लेषण, वैचारिक लेखसंग्रह (ग्रंथाली प्रकाशन, मुंबई, २०२२ ) समीक्षा *'संभ्रमाची' गोष्ट (राजहंस प्रकाशन, पुणे २०२३ ) कादंबरी इत्यादी पुस्तके प्रकाशित आहेत. पी. विठ्ठल यांनी नाशिकच्या यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठाच्या आणि नांदेड विद्यापीठाच्या मराठी विषयाच्या काही पुस्तकांचे लेखन केले आहे. औरंगाबाद विद्यापीठाच्या बी.ए. द्वितीय वर्षाच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांच्या कवितेचा समावेश होता. याशिवाय मुंबई, अमरावती, जळगाव, गडचिरोली, नांदेड येथील विद्यापीठात त्यांच्या कवितांचा अभ्यासक्रमात समावेश आहे. काही काळ त्यांनी विश्वकोशाचे (कुमार चरित्र -अपूर्ण राहिले) अभ्यागत संपादक म्हणूनही काम केले आहे. ==इतर== मराठवाडा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या 'आशय' या मुखपत्राचे ते पहिले संपादक आहेत. याशिवाय 'भाषाभान' या त्रैमासिकाचे त्यांनी काही काळ संपादन केले आहे. पी. विठ्ठल हे मराठी भाषा अध्यापक परिषदेचे सहसचिव असून, मराठीतील बहुतेक सर्वच महत्त्वाच्या वाङ्&zwnj;मयीन नियतकालिकांमधून व वर्तमानपत्रांतून (उदा० अस्मितादर्श, आशय, ऊर्मी, कविता-रती, काव्याग्रह, खेळ, दक्षिण महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, पंचधारा, परिवर्तनाचा वाटसरू, पुण्यनगरी, प्रतिष्ठान, महाराष्ट्र टाइम्स, महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, मौज, युगवाणी, लोकमत, लोकसत्ता, सकाळ, सांकृतिक कालनिर्णय, साक्षात, वगैरे) त्यांचे लेखन प्रकाशित झाले आहे. साहित्य अकादमीच्या Indian Literatureच्या ३०१ व्या अंकात त्यांच्या कवितांचा इंग्रजी अनुवाद प्रसिद्ध झाला आहे. याशिवाय त्यांच्या काही कवितांचे हिंदी अनुवादही (अनुवादकः प्रकाश भातंब्रेकर, सुनिता डागा, युवराज सोनटक्के, महेश लीला पंडित ) प्रसिद्ध झाले आहेत. याशिवाय डॉ. सतपाल भिकी यांनी त्यांच्या कवितांचे अनुवाद पंजाबी भाषेत केला आहे. विविध विद्यापीठातील उजळणी वर्गांत आणि विविध चर्चासत्रांत त्यांनी व्याख्याने दिली आहेत. अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनात अनेकदा कवी व वक्ता म्हणून पी. विठ्ठल यांना निमंत्रित करण्यात आले आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या www.mahanews.gov.in वेबपोर्टलवर त्यांनी 'आपली मराठी' या नावाखाली केलेले लिखाण आणि, दैनिक पुण्यनगरीच्या मराठवाडा आवृत्तीत 'करुणेचा अंतःस्वर' व दैनिक सकाळ मध्ये 'सम-विषम' ही सदरे सदर प्रचंड वाचकप्रिय ठरली होती. दैनिक आपलं महानगर (मुंबई ) या वर्तमानपत्रातील 'वर्तमानाचा उच्चार' हे त्यांचे सदरही वाचकप्रिय ठरले आहे. सूर्योदय सर्वसमावेशक मंडळ जळगाव आयोजित राज्यस्तरीय सूर्योदय मराठी साहित्य संमेलनाचे उद्घाटक - २०२२, नाशिक [[वर्ग:मराठी लेखक]] [[वर्ग:मराठी कवी]] [[वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] eldyb9zj54sbwi6ykj0q5xoa8bk8lhd 2687827 2687826 2026-06-05T16:56:52Z संतोष गोरे 135680 2687827 wikitext text/x-wiki {{बदल}} {{संदर्भहीन लेख}} '''डॉ. पी. विठ्ठल''' ( जन्म : १ जून १९७५) हे [[स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ|नांदेड]] विद्यापीठातील भाषा संकुलात मराठीचे विषयाचे प्राध्यापक आहेत. तसेच ललित व प्रयोगजीवी कला संकुलाचे माजी संचालक आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर अध्यासन न व अभ्यास केंद्राचे प्रमुखही आहेत. नांदेडला येण्यापूर्वी पी. विठ्ठल हे औरंगाबाद येथील मराठवाड़ा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या देवगिरी महाविद्यालयात १६ डिसेंबर २००४ ते २८ जानेवारी २००९ पर्यंत पूर्णवेळ व्याख्याता होते. त्याआधी २००१ पासून त्यांनी शिवछत्रपती महाविद्यालयात अध्यापन केले आहे.{{संदर्भ हवा}} महाराष्ट्र शासनाच्या मराठी भाषा सल्लागार समितीचे आणि शासन व्यवहारकोश उपसमितीचे ते सदस्य आहेत. महाराष्ट्रातील विविध विद्यापीठांच्या आणि स्वायत्त महाविद्यालयांच्या अभ्यास मंडळाचे ते सदस्य आहेत.{{संदर्भ हवा}} त्यांना बडोदा येथील अभिरुची गौरव पुरस्कार, अहमदनगर येथील संजीवनी खोजे काव्य पुरस्कार, नांदेड येथील प्रसाद बन ग्रंथ गौरव पुरस्कार, अमरावती येथील स्व. सूर्यकांतादेवी पोटे पुरस्कार. कोल्हापूर येथील धम्मपाल रत्नाकर पुरस्कार, महारष्ट्र कामगार साहित्य परिषदेचा गदिमा पुरस्कार, पुणे , मनोरमा साहित्य पुरस्कार, सोलापूर, विदर्भ साहित्य संघाचा कवी श्रीधर शनवारे काव्य पुरस्कार, जळगाव येथील स्व. गणेश चौधरी काव्य पुरस्कार, महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचा शंकर पाटील पुरस्कार, आपटे वाचन मंदिराचा सर्वोत्तम कादंबरी पुरस्कारासह अनेक सन्मान मिळाले आहेत.{{संदर्भ हवा}} ==प्रकाशित पुस्तके{{संदर्भ हवा}}== * 'माझ्या वर्तमानाची नोंद' (कवितासंग्रह, गोदा प्रकाशन, औरंगाबाद,२०११ दुसरी आवृत्ती, लोकवाड्मयगृह मुंबई, २०१७ ) कवितासंग्रह * 'शून्य एक मी' (कवितासंग्रह, कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन, पुणे,२०१७) कवितासंग्रह * मी सार्वकालिक सर्वत्र (कवितासंग्रह , गोल्डनपेज पब्लिकेशन्स, पुणे, २०२२ कवितासंग्रह * * 'करुणेचा अंतःस्वर' (लेखसंग्रह, कैलास पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१६) लेखसंग्रह * 'जनवादी साहित्यिक : अण्णा भाऊ साठे' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१७) संपादन * 'जागतिकीकरण, बदलते सामाजिक वास्तव आणि समकालीन मराठी कविता' (पुस्तिका) (अक्षरवाङ्&zwnj;मय प्रकाशन, पुणे, २०१७) समीक्षा * 'वाङ्मयीन प्रवृत्ती : तत्त्वशोध' (प्रतिमा प्रकाशन, पुणे २००७) संपादन * 'विशाखा : एक परिशीलन' (संपादित, चिन्मय प्रकाशन, औरंगाबाद, २००७) संपादन * 'संदर्भ : मराठी भाषा' (लेखसंग्रह, २०१४ मीरा बुक्स, औरंगाबाद ) लेखसंग्रह *'मराठी कविता: समकालीन परिदृश्य', (समीक्षा, कैलाश पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१९) समीक्षा * 'सर्वदर्शी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१६) संपादन *वर्तमानाचा उच्चार, (लेखसंग्रह, गोल्डनपेज पब्लिकेशन, पुणे २०२१) लेखसंग्रह *समन्वयाचे क्षेत्र, (लेखसंग्रह, इसाप प्रकाशन, नांदेड २०२१) लेखसंग्रह *समकालीन मराठी कविता: दोन लेख, (समीक्षा, सौरव प्रकाशन औरंगाबाद, २०२१) समीक्षा *वैचारिक साहित्य (संपादन, अथर्व पब्लिकेशन्स, जळगाव २०२१) संपादन *विश्लेषण, वैचारिक लेखसंग्रह (ग्रंथाली प्रकाशन, मुंबई, २०२२ ) समीक्षा *'संभ्रमाची' गोष्ट (राजहंस प्रकाशन, पुणे २०२३ ) कादंबरी इत्यादी पुस्तके प्रकाशित आहेत. पी. विठ्ठल यांनी नाशिकच्या यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठाच्या आणि नांदेड विद्यापीठाच्या मराठी विषयाच्या काही पुस्तकांचे लेखन केले आहे. औरंगाबाद विद्यापीठाच्या बी.ए. द्वितीय वर्षाच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांच्या कवितेचा समावेश होता. याशिवाय मुंबई, अमरावती, जळगाव, गडचिरोली, नांदेड येथील विद्यापीठात त्यांच्या कवितांचा अभ्यासक्रमात समावेश आहे. काही काळ त्यांनी विश्वकोशाचे (कुमार चरित्र -अपूर्ण राहिले) अभ्यागत संपादक म्हणूनही काम केले आहे. ==इतर== मराठवाडा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या 'आशय' या मुखपत्राचे ते पहिले संपादक आहेत. याशिवाय 'भाषाभान' या त्रैमासिकाचे त्यांनी काही काळ संपादन केले आहे. पी. विठ्ठल हे मराठी भाषा अध्यापक परिषदेचे सहसचिव असून, मराठीतील बहुतेक सर्वच महत्त्वाच्या वाङ्&zwnj;मयीन नियतकालिकांमधून व वर्तमानपत्रांतून (उदा० अस्मितादर्श, आशय, ऊर्मी, कविता-रती, काव्याग्रह, खेळ, दक्षिण महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, पंचधारा, परिवर्तनाचा वाटसरू, पुण्यनगरी, प्रतिष्ठान, महाराष्ट्र टाइम्स, महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, मौज, युगवाणी, लोकमत, लोकसत्ता, सकाळ, सांकृतिक कालनिर्णय, साक्षात, वगैरे) त्यांचे लेखन प्रकाशित झाले आहे. साहित्य अकादमीच्या Indian Literatureच्या ३०१ व्या अंकात त्यांच्या कवितांचा इंग्रजी अनुवाद प्रसिद्ध झाला आहे. याशिवाय त्यांच्या काही कवितांचे हिंदी अनुवादही (अनुवादकः प्रकाश भातंब्रेकर, सुनिता डागा, युवराज सोनटक्के, महेश लीला पंडित ) प्रसिद्ध झाले आहेत. याशिवाय डॉ. सतपाल भिकी यांनी त्यांच्या कवितांचे अनुवाद पंजाबी भाषेत केला आहे. विविध विद्यापीठातील उजळणी वर्गांत आणि विविध चर्चासत्रांत त्यांनी व्याख्याने दिली आहेत. अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनात अनेकदा कवी व वक्ता म्हणून पी. विठ्ठल यांना निमंत्रित करण्यात आले आहे. महाराष्ट्र शासनाच्या www.mahanews.gov.in वेबपोर्टलवर त्यांनी 'आपली मराठी' या नावाखाली केलेले लिखाण आणि, दैनिक पुण्यनगरीच्या मराठवाडा आवृत्तीत 'करुणेचा अंतःस्वर' व दैनिक सकाळ मध्ये 'सम-विषम' ही सदरे सदर प्रचंड वाचकप्रिय ठरली होती. दैनिक आपलं महानगर (मुंबई ) या वर्तमानपत्रातील 'वर्तमानाचा उच्चार' हे त्यांचे सदरही वाचकप्रिय ठरले आहे. सूर्योदय सर्वसमावेशक मंडळ जळगाव आयोजित राज्यस्तरीय सूर्योदय मराठी साहित्य संमेलनाचे उद्घाटक - २०२२, नाशिक [[वर्ग:मराठी लेखक]] [[वर्ग:मराठी कवी]] [[वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] j1kzel5gd6crn7duh3rmozjb2qctrk5 2687828 2687827 2026-06-05T16:58:35Z संतोष गोरे 135680 2687828 wikitext text/x-wiki {{बदल}} {{संदर्भहीन लेख}} '''डॉ. पी. विठ्ठल''' ( जन्म : १ जून १९७५) हे [[स्वामी रामानंद तीर्थ मराठवाडा विद्यापीठ|नांदेड]] विद्यापीठातील भाषा संकुलात मराठीचे विषयाचे प्राध्यापक आहेत. तसेच ललित व प्रयोगजीवी कला संकुलाचे माजी संचालक आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर अध्यासन न व अभ्यास केंद्राचे प्रमुखही आहेत. नांदेडला येण्यापूर्वी पी. विठ्ठल हे औरंगाबाद येथील मराठवाड़ा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या देवगिरी महाविद्यालयात १६ डिसेंबर २००४ ते २८ जानेवारी २००९ पर्यंत पूर्णवेळ व्याख्याता होते. त्याआधी २००१ पासून त्यांनी शिवछत्रपती महाविद्यालयात अध्यापन केले आहे.{{संदर्भ हवा}} महाराष्ट्र शासनाच्या मराठी भाषा सल्लागार समितीचे आणि शासन व्यवहारकोश उपसमितीचे ते सदस्य आहेत. महाराष्ट्रातील विविध विद्यापीठांच्या आणि स्वायत्त महाविद्यालयांच्या अभ्यास मंडळाचे ते सदस्य आहेत.{{संदर्भ हवा}} त्यांना बडोदा येथील अभिरुची गौरव पुरस्कार, अहमदनगर येथील संजीवनी खोजे काव्य पुरस्कार, नांदेड येथील प्रसाद बन ग्रंथ गौरव पुरस्कार, अमरावती येथील स्व. सूर्यकांतादेवी पोटे पुरस्कार. कोल्हापूर येथील धम्मपाल रत्नाकर पुरस्कार, महारष्ट्र कामगार साहित्य परिषदेचा गदिमा पुरस्कार, पुणे , मनोरमा साहित्य पुरस्कार, सोलापूर, विदर्भ साहित्य संघाचा कवी श्रीधर शनवारे काव्य पुरस्कार, जळगाव येथील स्व. गणेश चौधरी काव्य पुरस्कार, महाराष्ट्र साहित्य परिषदेचा शंकर पाटील पुरस्कार, आपटे वाचन मंदिराचा सर्वोत्तम कादंबरी पुरस्कारासह अनेक सन्मान मिळाले आहेत.{{संदर्भ हवा}} ==प्रकाशित पुस्तके{{संदर्भ हवा}}== * 'माझ्या वर्तमानाची नोंद' (कवितासंग्रह, गोदा प्रकाशन, औरंगाबाद,२०११ दुसरी आवृत्ती, लोकवाड्मयगृह मुंबई, २०१७ ) कवितासंग्रह * 'शून्य एक मी' (कवितासंग्रह, कॉन्टिनेन्टल प्रकाशन, पुणे,२०१७) कवितासंग्रह * मी सार्वकालिक सर्वत्र (कवितासंग्रह , गोल्डनपेज पब्लिकेशन्स, पुणे, २०२२ कवितासंग्रह * * 'करुणेचा अंतःस्वर' (लेखसंग्रह, कैलास पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१६) लेखसंग्रह * 'जनवादी साहित्यिक : अण्णा भाऊ साठे' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१७) संपादन * 'जागतिकीकरण, बदलते सामाजिक वास्तव आणि समकालीन मराठी कविता' (पुस्तिका) (अक्षरवाङ्&zwnj;मय प्रकाशन, पुणे, २०१७) समीक्षा * 'वाङ्मयीन प्रवृत्ती : तत्त्वशोध' (प्रतिमा प्रकाशन, पुणे २००७) संपादन * 'विशाखा : एक परिशीलन' (संपादित, चिन्मय प्रकाशन, औरंगाबाद, २००७) संपादन * 'संदर्भ : मराठी भाषा' (लेखसंग्रह, २०१४ मीरा बुक्स, औरंगाबाद ) लेखसंग्रह *'मराठी कविता: समकालीन परिदृश्य', (समीक्षा, कैलाश पब्लिकेशन्स, औरंगाबाद, २०१९) समीक्षा * 'सर्वदर्शी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' (संपादित, डायमंड प्रकाशन, पुणे २०१६) संपादन *वर्तमानाचा उच्चार, (लेखसंग्रह, गोल्डनपेज पब्लिकेशन, पुणे २०२१) लेखसंग्रह *समन्वयाचे क्षेत्र, (लेखसंग्रह, इसाप प्रकाशन, नांदेड २०२१) लेखसंग्रह *समकालीन मराठी कविता: दोन लेख, (समीक्षा, सौरव प्रकाशन औरंगाबाद, २०२१) समीक्षा *वैचारिक साहित्य (संपादन, अथर्व पब्लिकेशन्स, जळगाव २०२१) संपादन *विश्लेषण, वैचारिक लेखसंग्रह (ग्रंथाली प्रकाशन, मुंबई, २०२२ ) समीक्षा *'संभ्रमाची' गोष्ट (राजहंस प्रकाशन, पुणे २०२३ ) कादंबरी इत्यादी पुस्तके प्रकाशित आहेत. पी. विठ्ठल यांनी नाशिकच्या यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठाच्या आणि नांदेड विद्यापीठाच्या मराठी विषयाच्या काही पुस्तकांचे लेखन केले आहे. औरंगाबाद विद्यापीठाच्या बी.ए. द्वितीय वर्षाच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांच्या कवितेचा समावेश होता. याशिवाय मुंबई, अमरावती, जळगाव, गडचिरोली, नांदेड येथील विद्यापीठात त्यांच्या कवितांचा अभ्यासक्रमात समावेश आहे. काही काळ त्यांनी विश्वकोशाचे (कुमार चरित्र -अपूर्ण राहिले) अभ्यागत संपादक म्हणूनही काम केले आहे. ==इतर== मराठवाडा शिक्षण प्रसारक मंडळाच्या 'आशय' या मुखपत्राचे ते पहिले संपादक आहेत. याशिवाय 'भाषाभान' या त्रैमासिकाचे त्यांनी काही काळ संपादन केले आहे. पी. विठ्ठल हे मराठी भाषा अध्यापक परिषदेचे सहसचिव असून, मराठीतील बहुतेक सर्वच महत्त्वाच्या वाङ्&zwnj;मयीन नियतकालिकांमधून व वर्तमानपत्रांतून (उदा० अस्मितादर्श, आशय, ऊर्मी, कविता-रती, काव्याग्रह, खेळ, दक्षिण महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, पंचधारा, परिवर्तनाचा वाटसरू, पुण्यनगरी, प्रतिष्ठान, महाराष्ट्र टाइम्स, महाराष्ट्र साहित्य पत्रिका, मौज, युगवाणी, लोकमत, लोकसत्ता, सकाळ, सांकृतिक कालनिर्णय, साक्षात, वगैरे) त्यांचे लेखन प्रकाशित झाले आहे.{{संदर्भ हवा}} साहित्य अकादमीच्या Indian Literatureच्या ३०१ व्या अंकात त्यांच्या कवितांचा इंग्रजी अनुवाद प्रसिद्ध झाला आहे. याशिवाय त्यांच्या काही कवितांचे हिंदी अनुवादही (अनुवादकः प्रकाश भातंब्रेकर, सुनिता डागा, युवराज सोनटक्के, महेश लीला पंडित ) प्रसिद्ध झाले आहेत. याशिवाय डॉ. सतपाल भिकी यांनी त्यांच्या कवितांचे अनुवाद पंजाबी भाषेत केला आहे.{{संदर्भ हवा}} विविध विद्यापीठातील उजळणी वर्गांत आणि विविध चर्चासत्रांत त्यांनी व्याख्याने दिली आहेत. अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनात अनेकदा कवी व वक्ता म्हणून पी. विठ्ठल यांना निमंत्रित करण्यात आले आहे.{{संदर्भ हवा}} महाराष्ट्र शासनाच्या www.mahanews.gov.in वेबपोर्टलवर त्यांनी 'आपली मराठी' या नावाखाली केलेले लिखाण आणि, दैनिक पुण्यनगरीच्या मराठवाडा आवृत्तीत 'करुणेचा अंतःस्वर' व दैनिक सकाळ मध्ये 'सम-विषम' ही सदरे सदर प्रचंड वाचकप्रिय ठरली होती. दैनिक आपलं महानगर (मुंबई ) या वर्तमानपत्रातील 'वर्तमानाचा उच्चार' हे त्यांचे सदरही वाचकप्रिय ठरले आहे.{{संदर्भ हवा}} सूर्योदय सर्वसमावेशक मंडळ जळगाव आयोजित राज्यस्तरीय सूर्योदय मराठी साहित्य संमेलनाचे उद्घाटक - २०२२, नाशिक{{संदर्भ हवा}} [[वर्ग:मराठी लेखक]] [[वर्ग:मराठी कवी]] [[वर्ग:इ.स. १९७५ मधील जन्म]] [[वर्ग:एक ही संदर्भ नसलेले लेख]] m1v04n11j8nslwj8zf5edwbnkhowlel कर्नाटक विधानसभा मतदारसंघांची यादी 0 219952 2687753 2687746 2026-06-05T13:09:23Z Dharmadhyaksha 28394 2687753 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} '''कर्नाटक विधानसभेमध्ये''' २२४ मतदारसंघांतून निवडून गेलेले सदस्य असतात. याशिवाय [[कर्नाटकचे राज्यपाल]] एक [[ॲंग्लो-इंडियन]] समाजातील व्यक्तीला नामांकित करतात. विधानसभेच्या बैठका राज्याची राजधानी [[बंगळूर]] येथे होतात. या सभेचे प्रमुख विधानसभा अध्यक्ष तथा स्पीकर असतात. सभेत बहुमत सिद्ध केलेल्या पक्षातर्फे मुख्यमंत्र्यांची निवड केली जाते. कर्नाटक विधानसभेसाठीची [[१९५१ कर्नाटक विधानसभा निवडणूक|पहिली निवडणूक १९५१]] साली झाली. त्यात [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस|भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षास]] बहुमत मिळून [[के. चंगलराया रेड्डी]] राज्याचे मुख्यमंत्री झाले. ==मतदारसंघ== {|class="wikitable sortable" !क्र. !!मतदारसंघ !!आरक्षण<br>([[अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमाती|अनुसूचित जाती]]/[[अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमाती|अनुसूचित जमाती]]) !!जिल्हा !!लोकसभा<br>मतदारसंघ |- | २ || [[चिक्कोडी-सादलगा विधानसभा मतदारसंघ|चिक्कोडी-सादलगा]] || - || || |- | ३ || [[अथणी विधानसभा मतदारसंघ|अथणी]] || - || || |- | ७ || [[हुक्केरी विधानसभा मतदारसंघ|हुक्केरी]] || - || || |- | ८ || [[अराभावी विधानसभा मतदारसंघ|अराभावी]] || - || [[बेळगांव जिल्हा|बेळगांव]] || [[बेळगांव लोकसभा मतदारसंघ|बेळगांव]] |- | ९ || [[गोकाक विधानसभा मतदारसंघ|गोकाक]] || - || || |- | १० || [[येमकानमार्डी विधानसभा मतदारसंघ|येमकानमार्डी]] || bgcolor=#fdcdb0 | [[अनुसूचित जमाती]] - एस.टी. || || |- | ११ || [[बेळगांव उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव उत्तर]] || - || || |- | १२ || [[बेळगांव दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव दक्षिण]] || - || || |- | १३ || [[बेळगांव ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव ग्रामीण]] || - || || |- | १६ || [[बैलहोंगल विधानसभा मतदारसंघ|बैलहोंगल]] || - || || |- | २१ || [[जमखंडी विधानसभा मतदारसंघ|जमखंडी]] || - || || |- | २२ || [[बिळगी विधानसभा मतदारसंघ|बिळगी]] || - || || |- | २३ || [[बादामी विधानसभा मतदारसंघ|बादामी]] || - || || |- | २४ || [[बागलकोट विधानसभा मतदारसंघ|बागलकोट]] || - || || |- | २५ || [[हुनगुंद विधानसभा मतदारसंघ|हुनगुंद]] || - || || |- | २७ || [[देवर हिप्परगी विधानसभा मतदारसंघ|देवर हिप्परगी]] || - || || |- | २८ || [[बसवन बागेवाडी विधानसभा मतदारसंघ|बसवन बागेवाडी]] || - || || |- | २९ || [[बाबलेश्वर विधानसभा मतदारसंघ|बाबलेश्वर]] || - || || |- | ३० || [[विजापूर शहर विधानसभा मतदारसंघ|विजापूर शहर]] || - || || |- | ३२ || [[इंदी विधानसभा मतदारसंघ|इंदी]] || - || || |- | ३४ || [[अफझलपूर विधानसभा मतदारसंघ|अफझलपूर]] || - || [[कलबुर्गी जिल्हा|कलबुर्गी]] || [[गुलबर्गा लोकसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा ]] |- | ३५ || [[जवरगी विधानसभा मतदारसंघ|जवरगी]] || - || || |- | ३८ || [[यादगीर विधानसभा मतदारसंघ|यादगीर]] || - || || |- | ३९ || [[गुरमितकल विधानसभा मतदारसंघ|गुरमितकल]] || - || || |- | ४० || [[चित्तापूर विधानसभा मतदारसंघ|चित्तापूर]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ४२ || [[चिंचोली विधानसभा मतदारसंघ|चिंचोली]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ४३ || [[गुलबर्गा ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा ग्रामीण]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ४४ || [[गुलबर्गा दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा]] || - || || |- | ४५ || [[गुलबर्गा उत्तर]] || - || || |- | ४६ || [[आळंद विधानसभा मतदारसंघ|आळंद]] || - || [[कलबुर्गी जिल्हा|कलबुर्गी]] || [[बीदर लोकसभा मतदारसंघ|बीदर]] |- | ४७ || [[बसवकल्याण विधानसभा मतदारसंघ|बसवकल्याण]] || - || || |- | ४८ || [[हुमनाबाद विधानसभा मतदारसंघ|हुमनाबाद]] || - || || |- | ४९ || [[बीदर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बीदर दक्षिण]] || - || || |- | ५० || [[बीदर विधानसभा मतदारसंघ|बीदर]] || - || || |- | ५१ || [[भालकी विधानसभा मतदारसंघ|भालकी]] || - || || |- | ५२ || [[औराड विधानसभा मतदारसंघ|औराड विधानसभा मतदारसंघ]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ५६ || [[देवदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|देवदुर्ग]] || bgcolor=#fdcdb0 | [[अनुसूचित जमाती]] - एस.टी. || || |- | ५७ || [[लिंगुसुर विधानसभा मतदारसंघ|लिंगुसुर]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ६२ || [[गंगावती विधानसभा मतदारसंघ|गंगावती]] || - || || |- | ६३ || [[येलबुर्गा विधानसभा मतदारसंघ|येलबुर्गा]] || - || || |- | ६६ || [[गदग विधानसभा मतदारसंघ|गदग]] || - || || |- | ७१ || [[धारवाड विधानसभा मतदारसंघ|धारवाड]] || - || || |- | ७२ || [[हुबळी-धारवाड पूर्व]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ७३ || [[हुबळी-धारवाड मध्य विधानसभा मतदारसंघ|हुबळी-धारवाड मध्य]] || - || || |- | ७४ || [[हुबळी-धारवाड पश्चिम]] || - || || |- | ७६ || [[हल्याळ विधानसभा मतदारसंघ|हल्याळ]] || - || || |- | ७९ || [[भटकळ विधानसभा मतदारसंघ|भटकळ]] || - || || |- | ८१ || [[येल्लापूर विधानसभा मतदारसंघ|येल्लापूर]] || - || || |- | ८२ || [[हंगल विधानसभा मतदारसंघ|हंगल]] || - || || |- | ८४ || [[हावेरी विधानसभा मतदारसंघ|हावेरी]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ८५ || [[ब्याडगी विधानसभा मतदारसंघ|ब्याडगी]] || - || || |- | ८६ || [[हिरेकेरुर विधानसभा मतदारसंघ|हिरेकेरुर]] || - || || |- | ८८ || [[हूविना हदगळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|हूविना हदगळ्ळी]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ८९ || [[हगरीबोम्मनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|हगरीबोम्मनहळ्ळी]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | ९० || [[विजयनगर विधानसभा मतदारसंघ|विजयनगर]] || - || || |- | ९३ || [[बेळ्ळारी विधानसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी]] || bgcolor=#fdcdb0 | [[अनुसूचित जमाती]] - एस.टी. || || |- | ९४ || [[बेळ्ळारी शहर विधानसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी शहर]] || - || || |- | ९८ || [[चल्लाकेरे विधानसभा मतदारसंघ|चल्लाकेरे]] || bgcolor=#fdcdb0 | [[अनुसूचित जमाती]] - एस.टी. || || |- | ९९ || [[चित्रदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|चित्रदुर्ग]] || - || || |- | १०० || [[हिरियुर विधानसभा मतदारसंघ|हिरियुर]] || - || || |- | १०१ || [[होसादुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|होसादुर्ग]] || - || || |- | १०२ || [[होलाळकेरे विधानसभा मतदारसंघ|होलाळकेरे]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १०३ || [[जगलूर विधानसभा मतदारसंघ|जगलूर]] || - || || |- | १०४ || [[हरपनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|हरपनहळ्ळी]] || - || || |- | १०५ || [[हरिहर विधानसभा मतदारसंघ|हरिहर]] || - || || |- | १०६ || [[दावणगेरे उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|दावणगेरे उत्तर]] || - || || |- | १०७ || [[दावणगेरे दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|दावणगेरे दक्षिण]] || - || || |- | १०९ || [[चन्नागिरी विधानसभा मतदारसंघ|चन्नागिरी]] || - || || |- | ११० || [[होन्नाळी विधानसभा मतदारसंघ|होन्नाळी]] || - || || |- | ११२ || [[भद्रावती विधानसभा मतदारसंघ|भद्रावती]] || - || || |- | ११८ || [[बैंदूर विधानसभा मतदारसंघ|बैंदूर]] || - || || |- | १२० || [[उडुपी विधानसभा मतदारसंघ|उडुपी]] || - || || |- | १२५ || [[चिकमगळूर विधानसभा मतदारसंघ|चिकमगळूर]] || - || || |- | १२८ || [[चिकनायकहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|चिकनायकहळ्ळी]] || - || || |- | १३५ || [[गुब्बी विधानसभा मतदारसंघ|गुब्बी]] || - || || |- | १३७ || [[पावागडा विधानसभा मतदारसंघ|पावागडा]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १३९ || [[गौरीबिदनूर विधानसभा मतदारसंघ|गौरीबिदनूर]] || - || || |- | १४० || [[बागेपल्ली विधानसभा मतदारसंघ|बागेपल्ली]] || - || || |- | १४१ || [[चिक्कबळ्ळपूर विधानसभा मतदारसंघ|चिक्कबळ्ळपूर]] || - || || |- | १४३ || [[चिंतामणी विधानसभा मतदारसंघ|चिंतामणी]] || - || || |- | १४७ || [[बंगारपेट दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बंगारपेट]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १५० || [[येलहंका विधानसभा मतदारसंघ|येलहंका]] || - || || |- | १५२ || [[बैतारायण्णापुरा विधानसभा मतदारसंघ|बैतारायण्णापुर]] || - || || |- | १५३ || [[यशवंतपूर विधानसभा मतदारसंघ|यशवंतपूर]] || - || || |- | १५५ || [[दसराहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|दसराहळ्ळी]] || - || || |- | १५८ || [[हेब्बळ विधानसभा मतदारसंघ|हेब्बळ]] || - || || |- | १५९ || [[पुलकेशीनगर विधानसभा मतदारसंघ|पुलकेशीनगर]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १६१ || [[सी.व्ही रामन नगर विधानसभा मतदारसंघ|सी.व्ही. रामन नगर]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १६४ || [[गांधीनगर सिंधनूर विधानसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] || - || || |- | १६६ || [[गोविंदराज नगर विधानसभा मतदारसंघ|गोविंदराज नगर]] || - || || |- | १६७ || [[विजय नगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ|विजय नगर (बंगळूर)]] || - || || |- | १६८ || [[चामराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|चामराजपेट]] || - || || |- | १६९ || [[चिकपेट विधानसभा मतदारसंघ|चिकपेट]] || - || || |- | १७० || [[बसवनगुडी विधानसभा मतदारसंघ|बसवनगुडी]] || - || || |- | १७१ || [[पद्मनाभ नगर विधानसभा मतदारसंघ|पद्मनाभ नगर]] || - || || |- | १७२ || [[बीटीएम लेआउट विधानसभा मतदारसंघ|बीटीएम लेआउट]] || - || || |- | १७३ || [[जयनगर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|जयनगर]] || - || || |- | १७५ || [[बोम्मनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|बोम्मनहळ्ळी]] || - || || |- | १७६ || [[बंगळूर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बंगळूर दक्षिण]] || - || || |- | १७७ || [[अनेकल विधानसभा मतदारसंघ|अनेकल]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || [[बंगळूर शहर जिल्हा|बंगळूर शहर]] || [[बंगळूर ग्रामीण लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर ग्रामीण]] |- | १७८ || [[होसाकोटे विधानसभा मतदारसंघ|होसाकोटे]] || - || || |- | १७९ || [[देवनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|देवनहळ्ळी]] || style="background:#ffee6f;" |[[अनुसूचित जाती]] - एस.सी. || || |- | १८० || [[दोड्डबल्लापूर विधानसभा मतदारसंघ|दोड्डबल्लापूर]] || - || || |- | १८५ || [[चन्नपटना विधानसभा मतदारसंघ|चन्नपटना]] || - || || |- | १९४ || [[अरसीकेरे विधानसभा मतदारसंघ|अरसीकेरे]] || - || || |- | १९५ || [[बेलुर विधानसभा मतदारसंघ|बेलुर]] || - || || |- | १९६ || [[हासन विधानसभा मतदारसंघ|हासन]] || - || || |- | १९७ || [[होलेनरसीपूर विधानसभा मतदारसंघ|होलेनरसीपूर]] |- | १९८ || [[अर्कलगुड विधानसभा मतदारसंघ|अर्कलगुड]] || - || || |- | २०० || [[बेलतानगडी विधानसभा मतदारसंघ|बेलतानगडी]] || - || || |- | २०५ || [[बंतवळ विधानसभा मतदारसंघ|बंतवळ]] || - || || |- | २०६ || [[पुट्टुर विधानसभा मतदारसंघ|पुट्टुर]] || - || || |- | २०९ || [[विराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|विराजपेट]] || - || || |- | २१० || [[पेरियापटना विधानसभा मतदारसंघ|पेरियापटना]] || - || || |- | २१२ || [[हुन्सुर विधानसभा मतदारसंघ|हुन्सुर]] || - || || |- | २१३ || [[हेग्गडदेवनकोटे विधानसभा मतदारसंघ|हेग्गडदेवनकोटे]] || bgcolor=#fdcdb0 | [[अनुसूचित जमाती]] - एस.टी. || || |- | २१५ || [[चामुंडेश्वरी विधानसभा मतदारसंघ|चामुंडेश्वरी]] || - || || |- | २१७ || [[चामराज विधानसभा मतदारसंघ|चामराज]] || - || || |- | २१९ || [[वारुणा विधानसभा मतदारसंघ|वारुणा]] || - || || |- | २२१ || [[हण्णुर विधानसभा मतदारसंघ|हण्णुर]] || - || || |- | २२३ || [[चामराजनगर विधानसभा मतदारसंघ|चामराजनगर]] || - || || |- | २२४ || [[गुंडलपेट विधानसभा मतदारसंघ|गुंडुलपेट]] || - || || |- |[[के.आर. पुरम विधानसभा मतदारसंघ|के.आर. पुरम]] |- |[[कदुर विधानसभा मतदारसंघ|कदुर]] |- |[[कागवाड विधानसभा मतदारसंघ|कागवाड]] |- |[[कलघाटगी विधानसभा मतदारसंघ|कलघाटगी]] |- |[[कांपली विधानसभा मतदारसंघ|कांपली]] |- |[[कनकगिरी विधानसभा मतदारसंघ|कनकगिरी]] |- |[[कनकपुरा विधानसभा मतदारसंघ|कनकपुरा]] |- |[[कापु विधानसभा मतदारसंघ|कापु]] |- |[[करकळ विधानसभा मतदारसंघ|करकळ]] |- |[[कारवार विधानसभा मतदारसंघ|कारवार]] |- |[[खानापूर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|खानापूर]] |- |[[कित्तूर विधानसभा मतदारसंघ|कित्तूर]] |- |[[कोलार विधानसभा मतदारसंघ|कोलार]] |- |[[कोलार विधानसभा मतदारसंघ|कोलार गोल्ड फील्ड]] |- |[[कोल्लेगळ विधानसभा मतदारसंघ|कोल्लेगळ]] |- |[[कोप्पळ विधानसभा मतदारसंघ|कोप्पळ]] |- |[[कोरटगेरे विधानसभा मतदारसंघ|कोरटगेरे]] |- |[[कृष्णराज विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराज]] |- |[[कृष्णराजनगर विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराजनगर]] |- |[[कृष्णराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराजपेट]] |- |[[कुडची विधानसभा मतदारसंघ|कुडची]] |- |[[कुडलिगी विधानसभा मतदारसंघ|कुडलिगी]] |- |[[कुमटा विधानसभा मतदारसंघ|कुमटा]] |- |[[कुंदापूर विधानसभा मतदारसंघ|कुंदापूर]] |- |[[कुंदगोळ विधानसभा मतदारसंघ|कुंदगोळ]] |- |[[कुनीगल विधानसभा मतदारसंघ|कुनीगल]] |- |[[कुष्टगी विधानसभा मतदारसंघ|कुष्टगी]] |- |[[मद्दुर विधानसभा मतदारसंघ|मद्दुर]] |- |[[मधुगिरी विधानसभा मतदारसंघ|मधुगिरी]] |- |[[मडिकेरी विधानसभा मतदारसंघ|मडिकेरी]] |- |[[मागदी विधानसभा मतदारसंघ|मागदी]] |- |[[महादेवपूर विधानसभा मतदारसंघ|महादेवपूर]] |- |[[महालक्ष्मी लेआउट विधानसभा मतदारसंघ|महालक्ष्मी लेआउट]] |- |[[मलवल्ली विधानसभा मतदारसंघ|मलवल्ली]] |- |[[मल्लेश्वरम विधानसभा मतदारसंघ|मल्लेश्वरम]] |- |[[मलुर विधानसभा मतदारसंघ|मलुर]] |- |[[मंड्या विधानसभा मतदारसंघ|मंड्या]] |- |[[मंगळूर विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर]] |- |[[मंगळूर शहर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर शहर दक्षिण]] |- |[[मंगळूर शहर उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर शहर उत्तर]] |- |[[मनवी विधानसभा मतदारसंघ|मनवी]] |- |[[मस्की विधानसभा मतदारसंघ|मस्की]] |- |[[मायाकोंडा विधानसभा मतदारसंघ|मायाकोंडा]] |- |[[मेळूकोटे विधानसभा मतदारसंघ|मेळूकोटे]] |- |[[मोलकलमुरू विधानसभा मतदारसंघ|मोलकलमुरू]] |- |[[मूडबिदरी विधानसभा मतदारसंघ|मूडबिदरी]] |- |[[मुद्देबिहाळ विधानसभा मतदारसंघ|मुद्देबिहाळ]] |- |[[मुधोळ विधानसभा मतदारसंघ|मुधोळ]] |- |[[मुदीगेरे विधानसभा मतदारसंघ|मुदीगेरे]] |- |[[मुलबागल विधानसभा मतदारसंघ|मुलबागल]] |- |[[नागमंगला विधानसभा मतदारसंघ|नागमंगला]] |- |[[नागठाण विधानसभा मतदारसंघ|नागठाण]] |- |[[नंजनगुड विधानसभा मतदारसंघ|नंजनगुड]] |- |[[नरसिंहराज विधानसभा मतदारसंघ|नरसिंहराज]] |- |[[नरगुंद विधानसभा मतदारसंघ|नरगुंद]] |- |[[नवलगुंद विधानसभा मतदारसंघ|नवलगुंद]] |- |[[नीलमंगल विधानसभा मतदारसंघ|नीलमंगल]] |- |[[निपाणी विधानसभा मतदारसंघ|निपाणी]] |- |[[रायचूर विधानसभा मतदारसंघ|रायचूर]] |- |[[रायचूर ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|रायचूर ग्रामीण]] |- |[[राजाी नगर विधानसभा मतदारसंघ|राजाजी नगर]] |- |[[राज राजेश्वरी नगर विधानसभा मतदारसंघ|राज राजेश्वरी नगर]] |- |[[रामनगरम विधानसभा मतदारसंघ|रामनगरम]] |- |[[रामदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|रामदुर्ग]] |- |[[राणीबेण्णुर विधानसभा मतदारसंघ|राणीबेण्णुर]] |- |[[रायबाग विधानसभा मतदारसंघ|रायबाग]] |- |[[रोण विधानसभा मतदारसंघ|रोण]] |- |[[सागर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|सागर]] |- |[[सकलेशपूर विधानसभा मतदारसंघ|सकलेशपूर]] |- |[[संदुरु विधानसभा मतदारसंघ|संदुरु]] |- |[[सर्वज्ञनगर विधानसभा मतदारसंघ|सर्वज्ञनगर]] |- |[[सौंदत्ती येल्लम्मा विधानसभा मतदारसंघ|सौंदत्ती येल्लम्मा]] |- |[[सेडम विधानसभा मतदारसंघ|सेडम]] |- |[[शहापूर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|शहापूर]] |- |[[शांतीनगर विधानसभा मतदारसंघ|शांतीनगर]] |- |[[शिग्गांव विधानसभा मतदारसंघ|शिग्गांव]] |- |[[शिकारीपूर विधानसभा मतदारसंघ|शिकारीपूर]] |- |[[शिमोगा विधानसभा मतदारसंघ|शिमोगा]] |- |[[शिमोगा ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|शिमोगा ग्रामीण]] |- |[[शिरहट्टी विधानसभा मतदारसंघ|शिरहट्टी]] |- |[[शिवाजीनगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ|शिवाजीनगर]] |- |[[शोरापूर विधानसभा मतदारसंघ|शोरापूर]] |- |[[श्रवणबेळगोळ विधानसभा मतदारसंघ|श्रवणबेळगोळ]] |- |[[श्रीरंगपट्टण विधानसभा मतदारसंघ|श्रीरंगपट्टण]] |- |[[सिदलाघट्टा विधानसभा मतदारसंघ|सिदलाघट्टा]] |- |[[सिंदगी विधानसभा मतदारसंघ|सिंदगी]] |- |[[सिंधनुर विधानसभा मतदारसंघ|सिंधनुर]] |- |[[सिरा विधानसभा मतदारसंघ|सिरा]] |- |[[शिरसी विधानसभा मतदारसंघ|शिरसी]] |- |[[सिरुगुप्पा विधानसभा मतदारसंघ|सिरुगुप्पा]] |- |[[सोराब विधानसभा मतदारसंघ|सोराब]] |- |[[श्रृंगेरी विधानसभा मतदारसंघ|श्रृंगेरी]] |- |[[श्रीनिवासपूर विधानसभा मतदारसंघ|श्रीनिवापूर]] |- |[[सुल्लिया विधानसभा मतदारसंघ|सुल्लिया]] |- |[[नरसीपूर विधानसभा मतदारसंघ|नरसीपूर]] |- |[[तारीकेरे विधानसभा मतदारसंघ|तारीकेरे]] |- |[[तेरडाल विधानसभा मतदारसंघ|तेरडाल]] |- |[[तिप्तूर विधानसभा मतदारसंघ|तिप्तूर]] |- |[[तीर्थहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|तीर्थहळ्ळी]] |- |[[तुमकुर शहर विधानसभा मतदारसंघ|तुमकुर शहर]] |- |[[तुमकुर ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|तुमकुर ग्रामीण]] |- |[[तुरुवेकेरे विधानसभा मतदारसंघ|तुरुवेकेरे]] |- |} == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{भारताची विधिमंडळे}} [[वर्ग:भारतातील विधानसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:कर्नाटक विधानसभा|*]] lxzpvu2fvznje7ddvfeol3xmdeu9gbg शिदनाक महार 0 221814 2687846 2045315 2026-06-05T20:42:32Z ~2026-33467-06 183933 2687846 wikitext text/x-wiki '''शिदनाक महार''' हे साताऱ्याजवळील कळंबी गावचे वतनदार होते. [[औरंगजेब]]च्या हातून [[संभाजी महाराज]]ांची हत्या करण्यात आली तेव्हा महाराष्ट्रभर बंडाळी माजली त्यात शिदनाक महार यांनी पलटन जमवून मुघलांविरुद्ध काही काळ संघर्ष केला. [[शाहू महाराज]] कैदेतून सुटुन पुन्हा राज्यात आले तेव्हा यांची निष्ठा शाहू राजांना सामिल झाले. शाहू महाराजांनी यांना कळंबी गाव इनाम दिला. १७९५ - १८१८ या काळात यांचा नातू शिदनाक होऊन गेला. सिद्धनाक महार यांच्याबद्दलच्या लोककथा आणि ऐतिहासिक लोकश्रुतींमध्ये त्यांचे पराक्रम <nowiki>###</nowiki> **सिद्धनाक महारांचे पराक्रम** लोकपरंपरेत सिद्धनाक यांचा उल्लेख एक अतिशय शूर, स्वाभिमानी आणि प्रबळ योद्धा म्हणून केला जातो. त्यांचे पराक्रम मुख्यत्वे खालील गोष्टींशी जोडलेले आहेत: <nowiki/>* **शौर्य आणि निडरता:** सिद्धनाक हे अन्यायाविरुद्ध लढणारे एक योद्धा होते. कठीण प्रसंगात आपल्या समाजाचे आणि गावाचे रक्षण करण्यात त्यांनी नेहमीच पुढाकार घेतला होता. <nowiki/>* **न्यायप्रियता:** लोककथांनुसार, सिद्धनाक हे केवळ शारीरिक बळानेच नव्हे, तर आपल्या बुद्धीचा वापर करून गावातील तंटे सोडवणारे आणि न्यायाची बाजू घेणारे व्यक्ती होते. <nowiki/>* **अध्यात्म आणि शक्ती:** अनेक कथांमध्ये त्यांना दैवी शक्ती प्राप्त असलेला 'सिद्ध' पुरुष मानले जाते. 'सिद्धनाक' हे नावच त्यांच्यातील त्या सिध्दी आणि ध्येयधुरंधर वृत्तीचा निदर्शक मानले जाते. <nowiki/>* **अन्यायाविरुद्ध लढा:** तत्कालीन प्रस्थापित अन्यायी व्यवस्थेला आव्हान देऊन, स्वाभिमानाने जगण्याचा संदेश त्यांनी दिला होता. त्यांचे हे धैर्य आजही समाजासाठी प्रेरणादायी मानले जाते. <nowiki>###</nowiki> **कांबळे आडनावाशी असलेला संबंध** सिद्धनाक आणि कांबळे आडनावाचा संबंध अत्यंत दृढ आहे. अनेक ऐतिहासिक संशोधक आणि समाजातील ज्येष्ठ जाणकारांच्या मते: <nowiki/>* **मूळ पुरुष:** कांबळे आडनावाच्या अनेक शाखांमध्ये 'सिद्धनाक' यांना आपला मूळ पुरुष किंवा 'कुलपुरुष' मानले जाते. कांबळे समाजाच्या अनेक उपशाखांची वंशावळ सिद्धनाक यांच्यापासून सुरू होते, अशी श्रद्धा आहे. <nowiki/>* **सांस्कृतिक वारसा:** आजही कांबळे समाजातील अनेक कुटुंबामध्ये सिद्धनाक यांना कुलदैवत मानून त्यांची पूजा केली जाते. विशेषतः लग्नसराई किंवा शुभ कार्यांत 'कुलधर्मा'च्या वेळी सिद्धनाक यांचे स्मरण आणि पूजन केले जाते. <nowiki/>* **आस्था:** कांबळे नावाच्या मागे असलेला जो स्वाभिमान आणि लढाऊ बाणा आहे, तो सिद्धनाक यांच्याच पराक्रमातून आला आहे, अशी भावना या समाजात मोठ्या प्रमाणात दिसून येते. <nowiki>###</nowiki> **महत्त्वाची नोंद:** सिद्धनाक यांचा इतिहास हा प्रामुख्याने **'लोक-इतिहास' (Oral History)** आहे. मौखिक परंपरेने पिढ्यानपिढ्या या कथा जतन केल्या गेल्या आहेत. त्यामुळे लेखी ऐतिहासिक पुराव्यांपेक्षाही त्या समाजाच्या 'सांस्कृतिक स्मृती'मध्ये अधिक जिवंत आहेत. कांबळे समाजातील काही घराण्यांकडे याबद्दलच्या अधिक सविस्तर वंशावळी किंवा कुलपरंपरेच्या माहितीचे हस्तलिखित कागदपत्र असू शकतात, जी प्रत्येक कुळाच्या परंपरेनुसार थोडी वेगळी असू शकतात. [[वर्ग:मराठा साम्राज्य]] [[वर्ग:इ.स. १६९७ मधील जन्म]] [[वर्ग:दलित व्यक्ती]] dg0sgmk4sam8nxuic9volcd7vfqh67t 2687847 2687846 2026-06-05T20:42:36Z KiranBOT II 140753 शुद्धलेखन ([[सदस्य:KiranBOT II/typos#गट १|अधिक माहिती]]) 2687847 wikitext text/x-wiki '''शिदनाक महार''' हे साताऱ्याजवळील कळंबी गावचे वतनदार होते. [[औरंगजेब]]च्या हातून [[संभाजी महाराज]]ांची हत्या करण्यात आली तेव्हा महाराष्ट्रभर बंडाळी माजली त्यात शिदनाक महार यांनी पलटन जमवून मुघलांविरुद्ध काही काळ संघर्ष केला. [[शाहू महाराज]] कैदेतून सुटुन पुन्हा राज्यात आले तेव्हा यांची निष्ठा शाहू राजांना सामिल झाले. शाहू महाराजांनी यांना कळंबी गाव इनाम दिला. १७९५ - १८१८ या काळात यांचा नातू शिदनाक होऊन गेला. सिद्धनाक महार यांच्याबद्दलच्या लोककथा आणि ऐतिहासिक लोकश्रुतींमध्ये त्यांचे पराक्रम <nowiki>###</nowiki> **सिद्धनाक महारांचे पराक्रम** लोकपरंपरेत सिद्धनाक यांचा उल्लेख एक अतिशय शूर, स्वाभिमानी आणि प्रबळ योद्धा म्हणून केला जातो. त्यांचे पराक्रम मुख्यत्वे खालील गोष्टींशी जोडलेले आहेत: <nowiki/>* **शौर्य आणि निडरता:** सिद्धनाक हे अन्यायाविरुद्ध लढणारे एक योद्धा होते. कठीण प्रसंगात आपल्या समाजाचे आणि गावाचे रक्षण करण्यात त्यांनी नेहमीच पुढाकार घेतला होता. <nowiki/>* **न्यायप्रियता:** लोककथांनुसार, सिद्धनाक हे केवळ शारीरिक बळानेच नव्हे, तर आपल्या बुद्धीचा वापर करून गावातील तंटे सोडवणारे आणि न्यायाची बाजू घेणारे व्यक्ती होते. <nowiki/>* **अध्यात्म आणि शक्ती:** अनेक कथांमध्ये त्यांना दैवी शक्ती प्राप्त असलेला 'सिद्ध' पुरुष मानले जाते. 'सिद्धनाक' हे नावच त्यांच्यातील त्या सिद्धी आणि ध्येयधुरंधर वृत्तीचा निदर्शक मानले जाते. <nowiki/>* **अन्यायाविरुद्ध लढा:** तत्कालीन प्रस्थापित अन्यायी व्यवस्थेला आव्हान देऊन, स्वाभिमानाने जगण्याचा संदेश त्यांनी दिला होता. त्यांचे हे धैर्य आजही समाजासाठी प्रेरणादायी मानले जाते. <nowiki>###</nowiki> **कांबळे आडनावाशी असलेला संबंध** सिद्धनाक आणि कांबळे आडनावाचा संबंध अत्यंत दृढ आहे. अनेक ऐतिहासिक संशोधक आणि समाजातील ज्येष्ठ जाणकारांच्या मते: <nowiki/>* **मूळ पुरुष:** कांबळे आडनावाच्या अनेक शाखांमध्ये 'सिद्धनाक' यांना आपला मूळ पुरुष किंवा 'कुलपुरुष' मानले जाते. कांबळे समाजाच्या अनेक उपशाखांची वंशावळ सिद्धनाक यांच्यापासून सुरू होते, अशी श्रद्धा आहे. <nowiki/>* **सांस्कृतिक वारसा:** आजही कांबळे समाजातील अनेक कुटुंबामध्ये सिद्धनाक यांना कुलदैवत मानून त्यांची पूजा केली जाते. विशेषतः लग्नसराई किंवा शुभ कार्यांत 'कुलधर्मा'च्या वेळी सिद्धनाक यांचे स्मरण आणि पूजन केले जाते. <nowiki/>* **आस्था:** कांबळे नावाच्या मागे असलेला जो स्वाभिमान आणि लढाऊ बाणा आहे, तो सिद्धनाक यांच्याच पराक्रमातून आला आहे, अशी भावना या समाजात मोठ्या प्रमाणात दिसून येते. <nowiki>###</nowiki> **महत्त्वाची नोंद:** सिद्धनाक यांचा इतिहास हा प्रामुख्याने **'लोक-इतिहास' (Oral History)** आहे. मौखिक परंपरेने पिढ्यानपिढ्या या कथा जतन केल्या गेल्या आहेत. त्यामुळे लेखी ऐतिहासिक पुराव्यांपेक्षाही त्या समाजाच्या 'सांस्कृतिक स्मृती'मध्ये अधिक जिवंत आहेत. कांबळे समाजातील काही घराण्यांकडे याबद्दलच्या अधिक सविस्तर वंशावळी किंवा कुलपरंपरेच्या माहितीचे हस्तलिखित कागदपत्र असू शकतात, जी प्रत्येक कुळाच्या परंपरेनुसार थोडी वेगळी असू शकतात. [[वर्ग:मराठा साम्राज्य]] [[वर्ग:इ.स. १६९७ मधील जन्म]] [[वर्ग:दलित व्यक्ती]] 5t3iqp4axd6smgvuztgzxwjvwa8425e 2687849 2687847 2026-06-05T20:57:28Z ~2026-33467-06 183933 /* */ 2687849 wikitext text/x-wiki '''शिदनाक महार''' हे साताऱ्याजवळील कळंबी गावचे वतनदार होते. [[औरंगजेब]]च्या हातून [[संभाजी महाराज]]ांची हत्या करण्यात आली तेव्हा महाराष्ट्रभर बंडाळी माजली त्यात शिदनाक महार यांनी पलटन जमवून मुघलांविरुद्ध काही काळ संघर्ष केला. [[शाहू महाराज]] कैदेतून सुटुन पुन्हा राज्यात आले तेव्हा यांची निष्ठा शाहू राजांना सामिल झाले. शाहू महाराजांनी यांना कळंबी गाव इनाम दिला. १७९५ - १८१८ या काळात यांचा नातू शिदनाक होऊन गेला. सिद्धनाक महार यांच्याबद्दलच्या लोककथा आणि ऐतिहासिक लोकश्रुतींमध्ये त्यांचे पराक्रम <nowiki>###</nowiki> **सिद्धनाक महारांचे पराक्रम** लोकपरंपरेत सिद्धनाक यांचा उल्लेख एक अतिशय शूर, स्वाभिमानी आणि प्रबळ योद्धा म्हणून केला जातो. त्यांचे पराक्रम मुख्यत्वे खालील गोष्टींशी जोडलेले आहेत: <nowiki/>* **शौर्य आणि निडरता:** सिद्धनाक हे अन्यायाविरुद्ध लढणारे एक योद्धा होते. कठीण प्रसंगात आपल्या समाजाचे आणि गावाचे रक्षण करण्यात त्यांनी नेहमीच पुढाकार घेतला होता. <nowiki/>* **न्यायप्रियता:** लोककथांनुसार, सिद्धनाक हे केवळ शारीरिक बळानेच नव्हे, तर आपल्या बुद्धीचा वापर करून गावातील तंटे सोडवणारे आणि न्यायाची बाजू घेणारे व्यक्ती होते. <nowiki/>* **अध्यात्म आणि शक्ती:** अनेक कथांमध्ये त्यांना दैवी शक्ती प्राप्त असलेला 'सिद्ध' पुरुष मानले जाते. 'सिद्धनाक' हे नावच त्यांच्यातील त्या सिद्धी आणि ध्येयधुरंधर वृत्तीचा निदर्शक मानले जाते. <nowiki>*</nowiki> **अन्यायाविरुद्ध लढा:** तत्कालीन प्रस्थापित अन्यायी व्यवस्थेला आव्हान देऊन, स्वाभिमानाने जगण्याचा संदेश त्यांनी दिला होता. त्यांचे हे धैर्य आजही समाजाासाठी प्रेरणादाई आहे <nowiki/>* **वंशपरंपरा:** शिदनाक महार यांचे वंशज आजही स्वतःला 'कांबळे' आडनावाने ओळखतात. ऐतिहासिक काळात महार समाजातील व्यक्तींना त्यांच्या पराक्रमामुळे किंवा विशिष्ट गावी इनाम मिळाल्यामुळे जे नाव मिळाले, ते पुढे त्यांचे घराण्याचे नाव (आडनाव) बनले. शिदनाक महार यांच्या वंशजांनी 'कांबळे' हे आडनाव स्वीकारले आणि ते आजही त्याच नावाने ओळखले जातात. <nowiki/>* **इनामदार कांबळे:** शिदनाक महार यांना छत्रपती शाहू महाराजांनी सांगली जिल्ह्यातील 'कळंबी' गाव इनाम दिले होते. त्या काळातील नोंदीनुसार, या घराण्यातील व्यक्तींना 'शिदनाक इनामदार कांबळे' म्हणून ओळखले जाई. 'कांबळे' हे त्यांचे मूळ किंवा नंतर धारण केलेले आडनाव असून 'इनामदार' हा त्यांना मिळालेला किताब होता. <nowiki/>* **सामाजिक आणि कौटुंबिक ओळख:** आजही कळंबी (ता. मिरज, जि. सांगली) येथे शिदनाक महार यांचे वंशज मोठ्या संख्येने राहतात आणि ते प्रामुख्याने 'कांबळे' आडनावाचे आहेत. आपल्या पूर्वजांच्या पराक्रमाचा अभिमान म्हणून हे कुटुंब पिढ्यानपिढ्या कांबळे आडनाव लावतात. थोडक्यात सांगायचे तर, **शिदनाक महार हे या घराण्याचे मूळ पुरुष (वीर पूर्वज) आहेत आणि 'कांबळे' हे त्यांच्या वंशजांचे घराण्याचे आडनाव आहे.** त्यामुळेच, शिदनाक महार यांना 'शिदनाक कांबळे' म्हणूनही आदराने संबोधले जाते <nowiki/>* **मूळ पुरुष:** कांबळे आडनावाच्या अनेक शाखांमध्ये 'सिद्धनाक' यांना आपला मूळ पुरुष किंवा 'कुलपुरुष' मानले जाते. कांबळे समाजाच्या अनेक उपशाखांची वंशावळ सिद्धनाक यांच्यापासून सुरू होते, अशी श्रद्धा आहे. <nowiki/>* **सांस्कृतिक वारसा:** आजही कांबळे समाजातील अनेक कुटुंबामध्ये सिद्धनाक यांना कुलदैवत मानून त्यांची पूजा केली जाते. विशेषतः लग्नसराई किंवा शुभ कार्यांत 'कुलधर्मा'च्या वेळी सिद्धनाक यांचे स्मरण आणि पूजन केले जाते. <nowiki/>* **आस्था:** कांबळे नावाच्या मागे असलेला जो स्वाभिमान आणि लढाऊ बाणा आहे, तो सिद्धनाक यांच्याच पराक्रमातून आला आहे, अशी भावना या समाजात मोठ्या प्रमाणात दिसून येते. <nowiki>###</nowiki> **महत्त्वाची नोंद:** सिद्धनाक यांचा इतिहास हा प्रामुख्याने **'लोक-इतिहास' (Oral History)** आहे. मौखिक परंपरेने पिढ्यानपिढ्या या कथा जतन केल्या गेल्या आहेत. त्यामुळे लेखी ऐतिहासिक पुराव्यांपेक्षाही त्या समाजाच्या 'सांस्कृतिक स्मृती'मध्ये अधिक जिवंत आहेत. कांबळे समाजातील काही घराण्यांकडे याबद्दलच्या अधिक सविस्तर वंशावळी किंवा कुलपरंपरेच्या माहितीचे हस्तलिखित कागदपत्र असू शकतात, जी प्रत्येक कुळाच्या परंपरेनुसार थोडी वेगळी असू शकतात. [[वर्ग:मराठा साम्राज्य]] [[वर्ग:इ.स. १६९७ मधील जन्म]] [[वर्ग:दलित व्यक्ती]] 4wz2bjrl7a46gevl12n35k3g5quey0e 2687850 2687849 2026-06-05T20:58:47Z Divinations 168284 [[Special:Contributions/~2026-33467-06|~2026-33467-06]] ([[User talk:~2026-33467-06|चर्चा]]) यांनी केलेले बदल [[User:KiranBOT II|KiranBOT II]] यांच्या आवृत्तीकडे पूर्वपदास नेले. 2687847 wikitext text/x-wiki '''शिदनाक महार''' हे साताऱ्याजवळील कळंबी गावचे वतनदार होते. [[औरंगजेब]]च्या हातून [[संभाजी महाराज]]ांची हत्या करण्यात आली तेव्हा महाराष्ट्रभर बंडाळी माजली त्यात शिदनाक महार यांनी पलटन जमवून मुघलांविरुद्ध काही काळ संघर्ष केला. [[शाहू महाराज]] कैदेतून सुटुन पुन्हा राज्यात आले तेव्हा यांची निष्ठा शाहू राजांना सामिल झाले. शाहू महाराजांनी यांना कळंबी गाव इनाम दिला. १७९५ - १८१८ या काळात यांचा नातू शिदनाक होऊन गेला. सिद्धनाक महार यांच्याबद्दलच्या लोककथा आणि ऐतिहासिक लोकश्रुतींमध्ये त्यांचे पराक्रम <nowiki>###</nowiki> **सिद्धनाक महारांचे पराक्रम** लोकपरंपरेत सिद्धनाक यांचा उल्लेख एक अतिशय शूर, स्वाभिमानी आणि प्रबळ योद्धा म्हणून केला जातो. त्यांचे पराक्रम मुख्यत्वे खालील गोष्टींशी जोडलेले आहेत: <nowiki/>* **शौर्य आणि निडरता:** सिद्धनाक हे अन्यायाविरुद्ध लढणारे एक योद्धा होते. कठीण प्रसंगात आपल्या समाजाचे आणि गावाचे रक्षण करण्यात त्यांनी नेहमीच पुढाकार घेतला होता. <nowiki/>* **न्यायप्रियता:** लोककथांनुसार, सिद्धनाक हे केवळ शारीरिक बळानेच नव्हे, तर आपल्या बुद्धीचा वापर करून गावातील तंटे सोडवणारे आणि न्यायाची बाजू घेणारे व्यक्ती होते. <nowiki/>* **अध्यात्म आणि शक्ती:** अनेक कथांमध्ये त्यांना दैवी शक्ती प्राप्त असलेला 'सिद्ध' पुरुष मानले जाते. 'सिद्धनाक' हे नावच त्यांच्यातील त्या सिद्धी आणि ध्येयधुरंधर वृत्तीचा निदर्शक मानले जाते. <nowiki/>* **अन्यायाविरुद्ध लढा:** तत्कालीन प्रस्थापित अन्यायी व्यवस्थेला आव्हान देऊन, स्वाभिमानाने जगण्याचा संदेश त्यांनी दिला होता. त्यांचे हे धैर्य आजही समाजासाठी प्रेरणादायी मानले जाते. <nowiki>###</nowiki> **कांबळे आडनावाशी असलेला संबंध** सिद्धनाक आणि कांबळे आडनावाचा संबंध अत्यंत दृढ आहे. अनेक ऐतिहासिक संशोधक आणि समाजातील ज्येष्ठ जाणकारांच्या मते: <nowiki/>* **मूळ पुरुष:** कांबळे आडनावाच्या अनेक शाखांमध्ये 'सिद्धनाक' यांना आपला मूळ पुरुष किंवा 'कुलपुरुष' मानले जाते. कांबळे समाजाच्या अनेक उपशाखांची वंशावळ सिद्धनाक यांच्यापासून सुरू होते, अशी श्रद्धा आहे. <nowiki/>* **सांस्कृतिक वारसा:** आजही कांबळे समाजातील अनेक कुटुंबामध्ये सिद्धनाक यांना कुलदैवत मानून त्यांची पूजा केली जाते. विशेषतः लग्नसराई किंवा शुभ कार्यांत 'कुलधर्मा'च्या वेळी सिद्धनाक यांचे स्मरण आणि पूजन केले जाते. <nowiki/>* **आस्था:** कांबळे नावाच्या मागे असलेला जो स्वाभिमान आणि लढाऊ बाणा आहे, तो सिद्धनाक यांच्याच पराक्रमातून आला आहे, अशी भावना या समाजात मोठ्या प्रमाणात दिसून येते. <nowiki>###</nowiki> **महत्त्वाची नोंद:** सिद्धनाक यांचा इतिहास हा प्रामुख्याने **'लोक-इतिहास' (Oral History)** आहे. मौखिक परंपरेने पिढ्यानपिढ्या या कथा जतन केल्या गेल्या आहेत. त्यामुळे लेखी ऐतिहासिक पुराव्यांपेक्षाही त्या समाजाच्या 'सांस्कृतिक स्मृती'मध्ये अधिक जिवंत आहेत. कांबळे समाजातील काही घराण्यांकडे याबद्दलच्या अधिक सविस्तर वंशावळी किंवा कुलपरंपरेच्या माहितीचे हस्तलिखित कागदपत्र असू शकतात, जी प्रत्येक कुळाच्या परंपरेनुसार थोडी वेगळी असू शकतात. [[वर्ग:मराठा साम्राज्य]] [[वर्ग:इ.स. १६९७ मधील जन्म]] [[वर्ग:दलित व्यक्ती]] 5t3iqp4axd6smgvuztgzxwjvwa8425e 2687851 2687850 2026-06-06T00:20:07Z संतोष गोरे 135680 Restored revision 2045315 by [[Special:Contributions/KiranBOT II|KiranBOT II]] ([[User talk:KiranBOT II|talk]]): कृत्रिम बुद्धिमत्ता वापरून निर्माण केलेला मजकूर (TwinkleGlobal) 2687851 wikitext text/x-wiki '''शिदनाक महार''' हे साताऱ्याजवळील कळंबी गावचे वतनदार होते. [[औरंगजेब]]च्या हातून [[संभाजी महाराज]]ांची हत्या करण्यात आली तेव्हा महाराष्ट्रभर बंडाळी माजली त्यात शिदनाक महार यांनी पलटन जमवून मुघलांविरुद्ध काही काळ संघर्ष केला. [[शाहू महाराज]] कैदेतून सुटुन पुन्हा राज्यात आले तेव्हा यांची निष्ठा शाहू राजांना सामिल झाली. यात शाहू महाराजांनी यांना कळंबी गाव इनाम दिला. १७९५ - १८१८ या काळात यांचा नातू शिदनाक होऊन गेला. तो खर्ड्याच्या लढाईत होता. छावणित याच्या तंबू भोवती ब्राम्हण, सरदार यांचे तंबू होते. त्यांनी विनंती केली केली की महाराचा तंबू दूर करावा. सरदार पाटणकरांनी परस्पर उत्तर दिले की, ही जेवणाची पंगत नाही. ही शुर-विरांची पंगत आहे. यात जातिपातीचा विचार नाही. महाराचा तंबू हलवण्याची गरज नाही. निकराच्या हल्ल्याच्या दिवशी महाराने पेशव्यास हात जोडून विनंती केली की, मी महार आहे म्हणून सारे माझा तिरस्कार करतात, आज मी काय कामगिरी करतो ती उघड्या डोळ्यांनी पहावी. त्या लढाईत त्याने तलवार गाजवली. पटवर्धन मंडळी खुश झाली. इनाम दिले. पेशवाई बुडाल्यावर हा बराच वर्षे होता. चिंतामणराव पटवर्धन आजारी असता हा त्याच्या समाचारास गेला तेव्हा मोठा समारंभ करून सऱ्यांना त्याची हयात ओळख पटवर्धनानी करून दिली. [[वर्ग:मराठा साम्राज्य]] [[वर्ग:इ.स. १६९७ मधील जन्म]] [[वर्ग:दलित व्यक्ती]] 32e7v220lop4txooyav94w4tvcckjkt महिकावती 0 228054 2687858 2650016 2026-06-06T02:43:21Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687858 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार= |इतर_नाव=| स्थानिक_नाव ='''महिकावती''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = 19.66 | रेखांश = 72.71 | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=| जिल्हा = [[पालघर जिल्हा|पालघर]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =सरपंच/उपसरपंच | नेता_नाव =प्रिती अरुण पाटील/नरोत्तम |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = १६२८९ | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४०१४०२| एसटीडी_कोड = ०२५२५ | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच४८ |संकेतस्थळ=goo.gl/maps/qzV5jFzuJMH2 | तळटिपा =बोलीभाषा:[[वाडवळी भाषा]],[[भंडारी भाषा]], [[मांगेली भाषा]] }} '''महिकावती''' ऊर्फ '''केळवा-माहीम''' ऊर्फ '''माहीम (पालघर)''' हे ठिकाण [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रातील]] उत्तर कोकणातील [[पालघर जिल्हा|पालघर जिल्ह्यातील]] [[पालघर तालुका|पालघर तालुक्यातील]] [[पालघर रेल्वे स्थानक|पालघर रेल्वे स्थानकापासून]] सुमारे ८ किलोमीटर (५ मैल) अंतरावर समुद्रकिनारी वसलेले एक गाव आहे. ==प्रास्ताविक== मुख्यतः शेती व बागायती व्यवसाय असलेल्या या ठिकाणी [[नारळ]], [[पोफळी]], [[आंबा]], [[फणस]], [[केळी]], [[पानवेल]], [[चाफा]], [[भोकर]], [[रिठा]], पांढरी व काळी [[जांभळे]], [[करवंदे]], पोफणीस उर्फ [[पपनस]], [[बदाम]], [[अननस]], [[कारली]], [[मिरची]], [[कांदे]], [[गवार]], [[दुधी]], [[शिराळे]], [[भोपळा]], [[पडवळ]], [[हळद]], [[आले]], इत्यादी पिके घेतली जातात. हे नगर देवळांसाठी खास प्रसिद्ध आहे कारण येथे फार पुरातन काळापासून [[राम मंदिर]], लक्ष्मण, सीता, [[दत्त मंदिर]], [[महिकावती मंदिर]], [[कालिका मंदिर]], [[व्यंकटेश मंदिर]], [[शिव मंदिर]],[[सिद्धेश्वर मंदिर]], [[महेश्वरी मंदिर]], [[मारुती मंदिर]], [[सूर्य नारायण मंदिर ]], गणपती, इत्यादी देवदेवतांची [[मंदिरे]] आहेत आणि प्रत्येक ठिकाणी प्रत्येक वर्षी भारतीय पंचांग तिथीनुसार [[यात्रा]]/[[पालखी सोहळा]] परंपरागत रीतीने साजरा होतो. {{बदल}} या महिकावती उर्फ माहीम नगराला फार थोर पुरुषांनी जन्म घेऊन पावन केलेले आहे. ब्रम्हीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज]]<ref>#प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४.</ref> [[स्वामी प्रज्ञानंद सरस्वती]] ऊर्फ पूर्वाश्रमीचे दत्तात्रय नारायण कर्वे, ह.भ.प. शंकर वामन तथा [[सोनोपंत तथा मामासाहेब दांडेकर]], केशवनाथ स्वामीचे वंशज [[भुवनेश कीर्तने ऊर्फ भुवनेश्वर महाराज]], अशा अनेक संतमहंतानी माहीमनगरीला त्यांच्या पदस्पर्शाने पवित्र केले आहे. महाराष्ट्रात जिवंत समाधी घेतलेली दोनच पुण्यस्थाने आहेत आणि त्यातील एक माहीमनगरीत [[केशवाश्रम]] येथे दत्तमंदिरात आहे. इसवी सन १८७३ साली ह्याच ठिकाणी ब्रह्मीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज|केशवनाथ स्वामी महाराजांनी]] [[जिवंत समाधी]] घेतलेली आहे. == नाव == माहीम उर्फ महिकावती हे नाव [[महिकावती]] या देवीवरून पडले आहे.[[महिकावती मंदिर]] गावाच्या उत्तरेला [[शिरगाव]] कडे जाणाऱ्या रस्त्यावर महिकावती खाडीच्या पलीकडच्या किनाऱ्यावर उजवीकडे आहे. == इतिहास == शके १०६० मध्ये [[चालुक्य]] राजाचा [[मांडलिक]] राजा [[गोवर्धन बिंब]] याने आपला भाऊ प्रताप बिंब यास दहा हजार घोडेस्वार देऊन उत्तर कोकणावर स्वारी करण्यास फर्माविले. त्याप्रमाणे त्याने प्रथम [[दमण]] व नंतर [[तारापूर]] घेऊन, [[शिरगाव]] मार्गे तो महिकावतीस आला. सन १९१८ पर्यंत [[माहीम]] हा तालुका होता व [[पालघर]] हे एक छोटे [[खेडेगाव]] होते. सन १८९३ मध्ये आताची [[पश्चिम रेल्वे]] म्हणजे अगोदरची [[बीबीसीआय रेल्वे]] पालघरहून जात असल्याने पालघर रेल्वे स्थानक झाले.१८९० च्या सुमारास केळवा माहीमला प्लेग मलेरियाची भयंकर साथ आली व माहीम गावातील दांडेकर वगैरे श्रीमंत लोक पालघरला स्थायिक झाले व पालघर वाढू लागले.पालघरला रेल्वेचीही सोय असल्याने १० मार्च १९१८ साली माहीम तालुका [[कचेरी]] पालघरला हलविण्यात आली.सन १९२३ साली पालघर [[ग्रामपंचायत]] स्थापन झाली व माहीमचे महत्त्व पालघरला प्राप्त झाले. == भूगोल == माहीमच्या उत्तरेस [[ शिरगाव तर्फे सातपाटी ]] गाव आहे तर दक्षिणेस [[केळवे ]] गाव आहे. पूर्वेस [[पालघर ]] गाव तालुका व जिल्ह्याचे ठिकाण आहे. माहीमच्या पश्चिमेस अरबी समुद्र आहे.माहीम, शिरगाव येथे पोर्तुगीज काळातील [[भुईकोट]] [[किल्ले]] आहेत. माहीममध्ये दक्षिणेकडे फणसभट, पाटे,बाजार, शिपाळभट,नारळवाडी,रेवाळे, पोंडा, पूर्वेकडे आंबेडकरआळी, पाटीलवाडी, [[वागूळसार]], [[हरणवाळी]], पश्चिमेकडे गिलगोडी, खारोडी, पाणशेत,टेंभी व उत्तरेकडे पंगळदार,गदोडी, फारोडी,कंदोडी, शेत्रोडी,दुगारी,[[वडराई]], साखरेपाडा तर मध्यभागी पाटलोडी, माच, लालभट, राऊतआळी, ब्राह्मणवाडी, वारेख, हालोडी, हरदोडी, मांगोळी, असे विभाग आहेत. [[माहीम]]-[[मनोर]] राज्यमार्गावर मुख्यतः [[देवखोप]], [[सज्जनपाडा]], [[आदिवासीपाडा]], [[चहाडे]], [[कोकणेर]], [[मासवण]], [[काटाळे]], [[निहे]], [[नागझरी तर्फे बोईसर]], [[गोवाडे]],[[दुखटण|धुुुकटण ऊर्फ दुुुखटण]], [[बहाडोली]],[[खामलोळी]] वगैरे गावे लागतात पालघर-बोईसर राज्यमार्गाने [[मोरेकुरण]], [[दापोली]],[[कोळगाव तर्फे पालघर]], [[पंचाळी]],[[उमरोळी]],[[सरावली]],[[बेटेगाव]] गावांना जाता येते. शेकाट्या|शेकोट्या|[[शेकाटया]] हा [[स्थलांतरित पक्षी]] पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यात [[माकुणसार]], [[केळवे]], [[महिकावती|माहीम]], [[खारेकुरण]] येथील मिठागरात हल्ली दिसू लागला आहे.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार दिनांक १ आगस्ट २०२३</ref> == हवामान == माहीमला पावसाळ्यात - भरपूर प्रमाणात पाऊस, हिवाळ्यात - गुलाबी थंडी तर उन्हाळ्यात - फारच गरमी अनुभवायला मिळते.येथील हवामान [[भातशेती]], [[बागायती]], [[फळभाजी]], [[फुलभाजी]],[[नारळ]], [[आंबा]], [[केळी]], [[फणस]], [[जांब]], [[काळी जांभुळ]], [[पपई]],[[पपनस]], [[अननस]],[[पानवेल]],[[सुपारी]],[[हळद]], [[आले]], [[टोमॅटो]], [[कांदा]],[[मिरची]],[[हरभरा]] इत्यादी पिके व फळांसाठी फारच अनुकूल आहे. येथील मांगेले लोक मासेमारी करतात. मुख्यतः पापलेट, सरंगा, बोंबील, मांदेळी, सुरमई, रावस, कोलंबी हे मासे पकडले जातात. ह्याशिवाय निवटी, खरबी, शिसवी खरबी, काळा दामा, पोपटी, सिताडू, वरडोल्या, बोय, जिभटी, पोपा, घोडा, टोंगली, नाव्हेडा, चरबट, खरवड, मुरडी, शिंगाळी, अवरा, ढोंडेरा, काटी, वाव, पाला, खाजरी, कटला, शिडगुल, मोडका, कोती, चिंबोरी हे मासे पकडले जातात. == वाहतूक व्यवस्था == माहीमवरून पालघरला जाण्यासाठी एसटी बस मिळते.तसेच रिक्षा सुद्धा दिवसभर उपलब्ध असतात. == नागरी सुविधा == माहीम ग्रामपंचायतीने प्रत्येक आळीत सार्वजनिक पाणी नळाची सुविधा उपलब्ध केलेली आहे. काही ठिकाणी व्यक्तिगत पाण्याची सोयसुद्धा आहे. ग्रामपंचायत मार्फत रस्ता, दिवाबत्ती, सार्वजनिक स्वच्छता, आरोग्यसुविधा पुरविण्यात आल्या आहेत. तसेच घाणपाण्याचा व पावसाळ्यात पडणाऱ्या पाण्याचा निचरा होण्यासाठी सिमेंटची गटारे बांधलेली आहेत. गावात बाजारात राष्ट्रीयकृत बँकेच्या दोन शाखा आहेत -१ बँक ऑफ बडोदा आणि २.देना बँक. शाखेच्या ठिकाणी दोन्ही बँकांची वेगवेगळी रोख पैशांची देवघेव करणारी स्वयंचलित यंत्रे आहेत. गावात बाजारात पोलीस चौकी आहे. सरकारी दवाखाना माहीम किल्ल्याच्या परिसरात आहे.गावात दोन [[रेशन दुकान|रेशन दुकाने]] आहेत.गावात [[माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था, मर्यादित]] आहे. == लोकजीवन == हे मोठ्या आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २४६२ कुटुंबे राहतात. एकूण १०३४३ लोकसंख्येपैकी ५०८६ पुरुष तर ५२५७ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ७५.९४ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ८२.७९ आहे तर स्त्री साक्षरता ६९.३६ आहे. गावातील शून्य ते सहा वर्षे वयाच्या लहान मुलांची संख्या १०८२ आहे. ती एकूण लोकसंख्येच्या १०.४६ टक्के आहे. मुख्यतः [[वाडवळ समाज]], [[भंडारी समाज]], [[मांगेला समाज]] आणि [[आदिवासी समाज|आदिवासी समाजातील]] लोक येथे राहतात. [[शेती]], [[बागायती]] हा मुख्य व्यवसाय आहे.येथील लोक प्रामाणिक, कष्टाळू, अंगमेहनत करणारे, शांत, सुसंस्कृत, सुस्वभावी, आदरातिथ्यशील, संकटकाळी आपणहून मदत करणारे, धार्मिक प्रवृत्तीचे, उदारमतवादी आहेत. येथे वेगवेगळ्या पंथाचे लोक गुण्यागोविंदाने राहतात व गावाच्या विकासासाठी अहर्निश झटत राहतात.गावातील प्रत्येक देवता मंदिराची प्रत्येक वर्षी [[जत्रा]] भरत असते. गावातील सगळे लोक जत्रेत आवर्जून सहभागी होतात. पूर्वी स्वयंपाक घरात [[पाटा]],[[वरवंटा]],[[खलबत्ता]] ह्यांचा वापर केला जात असे. हल्ली त्याऐवजी मिक्सर, ग्राइंडर वापरतात.पाटा,वरवंटा वापरून बनवलेली चटणी सरस, चवदार लागायची. ठेचण आणि वाटण ह्या दोन प्रक्रिया होतात. वापरून गुळगुळीत झालेल्या पाट्या वरवंट्याला परत टाके/टाचे मारावे लागत असत. ते काम [[पाथरवट]] करीत असत. लोकांची वस्ती मुख्यतः [[गावठाण]] भागात आहे.जेथे वस्ती आहे त्या परिसराला आळी म्हणले जाते.येथे प्रत्येक आळीत विशिष्ट आडनावाची कुटुंबे पिढ्यानपिढ्या राहतात. उदाहरणार्थ : [[वर्तक]],[[पाटील]],[[ठाकूर]] आडनावाची दुगारी; पाटील आडनावाची गदोडी; ठाकूर,राऊत आडनावाची पंगळदार; राऊत आडनावाची लालभाट; राऊत, ठाकूर, पाटील आडनावाची माच; [[सावे]],[[वर्तक]] आडनावाची [[हालोडी]] व [[वारेख]]; पाटील आडनावाची पाटलोडी; पाटील आडनावाची गिलगोडी;इत्यादी. प्रत्येक आळीत एकाच कुटुंबातील माणसे असल्याने जरी ती विभक्त संसार करीत असली तरी लग्न, वाढदिवस, श्राद्ध, किंवा कुठल्याही कौटुंबिक कार्यक्रम असला की सर्व एकत्र येऊन एकमेकांच्या सहकार्याने साजरा करतात. गावात [[हिंदू]] आणि [[मुसलमान]] गुण्यागोविंदाने व सुखासमाधानाने राहतात.पूर्वी गावात [[सिधवा]] नावाचे [[पारशी]] कुटुंब सुद्धा होते. ते मुंबईत स्थायिक झाले. येथील लोक अनेक सण साजरे करतात:- #[[मकरसंक्रांत]] मकरसंक्रांत सण तिळगुळ बनवून व घरोघरी देऊन साजरा केला जातो. तिळगुळ देताना 'तिळगूळ घ्या आणि गोड गोड बोला' हे हमखास सांगितले जाते.मकरसंक्रांत सणाच्या दिवशी येथील लोक [[उकडहंडी]] बनवतात.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, बुधवार, दिनांक १५ जानेवारी २०२५ </ref> ==प्रसिद्ध ठिकाणे== #[[माहीम|महिकावती]][[किल्ला]] #[[व्यंकटेश मंदिर]] #[[महिकावती मंदिर]] #[[हनुमान मंदिर]] #[[राम मंदिर]] #[[केशवनाथ स्वामी महाराज]] [[संजीवन समाधी]] #[[सूर्य नारायण मंदिर]] #[[देवी]] [[अहिल्याबाई होळकर]] काळातील भव्य [[तलाव]] #[[महेश्वरी शिवमंदिर]] #[[सिद्धेश्वर मंदिर]] #[[महाकालिका मंदिर]] ==जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव== इसवी सन १८९३ मध्ये लोकमान्य टिळकांनी सार्वजनिक गणेशोत्सवाची स्थापना केली.त्यानंतर बऱ्याच ठिकाणी सार्वजनिक गणेशोत्सव साजरा करण्यात येऊ लागला.इसवी सन १८९४ मध्ये तत्कालीन इंग्रज काळात असलेल्या तहसील माहीम ([[महिकावती|माहीम]]) येथे श्री गणेशमूर्तीची सार्वजनिक स्थापना करण्यात आली व गणेशोत्सव साजरा करण्यास सुरुवात झाली.हा जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव होता.माहीम तहसील निसर्गसंपन्न असल्याने इंग्रजांनी समुद्रकिनारी एक चौकी बांधलेली होती. शेती व मासेमारी व्यवसाय चांगला असल्यामुळे शेतकरी आणि मच्छीमार लोक समाधानी,धार्मिक आणि भक्तिभावाने ओथंबलेले होते. इसवी सन १९०५ मध्ये तत्कालीन माहीम तहसील मध्ये [[प्लेग|प्लेगची]] महाभयंकर साथ आली तेव्हा [[पालघर]] येथे नवीन गाव वसविण्यात आले.पालघर येथील नवीन गावात हा तत्कालीन तहसील माहीम येथील सार्वजनिक गणेशोत्सव तिथे गेलेल्या लोकांबरोबर साजरा होऊ लागला.तेथे त्याचे [[पालघर मुख्य सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ]] असे नवीन नामकरण झाले. बरेच वर्षे हे सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ पालघर येथील प्रतिष्ठित व्यक्ती सांभाळत होते.कालांतराने म्हणजे साधारणपणे चाळीस-पंचेचाळीस वर्षांपासून त्या मंडळाची देखभाल शिवसेना शहर शाखा करीत आहे आणि साहजिकच हल्ली त्याला शिवसेनेचा गणपती म्हणून ओळखले जाते. हे मंडळाचे [[१३१ वे वर्ष]] आहे.<ref>महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार,२ सप्टेंबर २०२५</ref> == हे सुद्धा पहा == [[केळवे]]; [[शिरगाव]],[[एडवण]],[[दांडा]],[[माकुणसार]],[[मधुकरनगर]] == संदर्भ == #उत्तर कोंकण सामाजिक जीवन आणि परंपरा : श्री.ल.राऊत. #श्री सिद्धेश्वर मंदिर जीर्णोद्धार व प्राणप्रतिष्ठा महोत्सव स्मरणिका सोमवार २६/०१/२०१५ :जीर्णोद्धार समिती, माहीम, पालघर ४०१४०२. #https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html #http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc #https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html #https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/ #http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036 #https://palghar.gov.in/ #https://palghar.gov.in/tourism/ #गुरुवर्य महाराज :माहीम शिक्षण संस्था, माहीम, ता.जि.पालघर,महाराष्ट्र.मुद्रक-आनंद प्रिंटींग प्रेस, पालघर.२७ डिसेंबर२००९. #श्री सूर्यनारायण मंदिर शतक महोत्सव स्मरणिका:श्री सूर्यनारायण सेवा संघ, रजि. नं.ए११३ ठाणे, श्रीक्षेत्र के.माहीम, ता.जि.पालघर ४०१४०२.०४/०२/२००६. #गुरू कृपा सुमनांजली:चंद्रकांत शंकरराव लोमटे,निवाळी रोड, सैफी कॉलनी, मु.पो. सेंधवा, जिल्हा बडवानी, म.प्र.४५१६६६.रामनवमी १३/०४/२००८. #प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४. #आशापुरी माऊली :रमाकांत पाटील. प्रकाशन २१/०९/२०१४ पालघर तालुका मराठी साहित्य मंडळ, मु.पो.केळवे बीच, ता.जि.पालघर.४०१४०१. #निर्माल्याच्या गंधामधुनी :भा.मु.राऊत माहीम, पालघर ४०१४०२. #शतकोत्तर पंचवर्षिय सोहळा १९१३-२०१८,स्मरणिका माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था मर्यादित, माहीम ४०१४०२. #http://www.suryanarayanmandirkelvemahim.com == बाह्य दुवे == [[वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे]] 4156z7ap4199bsep7xwvgj0tebbz8hf 2687859 2687858 2026-06-06T02:44:31Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687859 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार= |इतर_नाव=| स्थानिक_नाव ='''महिकावती''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = 19.66 | रेखांश = 72.71 | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=| जिल्हा = [[पालघर जिल्हा|पालघर]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =सरपंच/उपसरपंच | नेता_नाव =प्रिती अरुण पाटील/नरोत्तम |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = १६२८९ | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी= | क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४०१४०२| एसटीडी_कोड = ०२५२५ | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच४८ |संकेतस्थळ=goo.gl/maps/qzV5jFzuJMH2 | तळटिपा =बोलीभाषा:[[वाडवळी भाषा]],[[भंडारी भाषा]], [[मांगेली भाषा]]. }} '''महिकावती''' ऊर्फ '''केळवा-माहीम''' ऊर्फ '''माहीम (पालघर)''' हे ठिकाण [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रातील]] उत्तर कोकणातील [[पालघर जिल्हा|पालघर जिल्ह्यातील]] [[पालघर तालुका|पालघर तालुक्यातील]] [[पालघर रेल्वे स्थानक|पालघर रेल्वे स्थानकापासून]] सुमारे ८ किलोमीटर (५ मैल) अंतरावर समुद्रकिनारी वसलेले एक गाव आहे. ==प्रास्ताविक== मुख्यतः शेती व बागायती व्यवसाय असलेल्या या ठिकाणी [[नारळ]], [[पोफळी]], [[आंबा]], [[फणस]], [[केळी]], [[पानवेल]], [[चाफा]], [[भोकर]], [[रिठा]], पांढरी व काळी [[जांभळे]], [[करवंदे]], पोफणीस उर्फ [[पपनस]], [[बदाम]], [[अननस]], [[कारली]], [[मिरची]], [[कांदे]], [[गवार]], [[दुधी]], [[शिराळे]], [[भोपळा]], [[पडवळ]], [[हळद]], [[आले]], इत्यादी पिके घेतली जातात. हे नगर देवळांसाठी खास प्रसिद्ध आहे कारण येथे फार पुरातन काळापासून [[राम मंदिर]], लक्ष्मण, सीता, [[दत्त मंदिर]], [[महिकावती मंदिर]], [[कालिका मंदिर]], [[व्यंकटेश मंदिर]], [[शिव मंदिर]],[[सिद्धेश्वर मंदिर]], [[महेश्वरी मंदिर]], [[मारुती मंदिर]], [[सूर्य नारायण मंदिर ]], गणपती, इत्यादी देवदेवतांची [[मंदिरे]] आहेत आणि प्रत्येक ठिकाणी प्रत्येक वर्षी भारतीय पंचांग तिथीनुसार [[यात्रा]]/[[पालखी सोहळा]] परंपरागत रीतीने साजरा होतो. {{बदल}} या महिकावती उर्फ माहीम नगराला फार थोर पुरुषांनी जन्म घेऊन पावन केलेले आहे. ब्रम्हीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज]]<ref>#प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४.</ref> [[स्वामी प्रज्ञानंद सरस्वती]] ऊर्फ पूर्वाश्रमीचे दत्तात्रय नारायण कर्वे, ह.भ.प. शंकर वामन तथा [[सोनोपंत तथा मामासाहेब दांडेकर]], केशवनाथ स्वामीचे वंशज [[भुवनेश कीर्तने ऊर्फ भुवनेश्वर महाराज]], अशा अनेक संतमहंतानी माहीमनगरीला त्यांच्या पदस्पर्शाने पवित्र केले आहे. महाराष्ट्रात जिवंत समाधी घेतलेली दोनच पुण्यस्थाने आहेत आणि त्यातील एक माहीमनगरीत [[केशवाश्रम]] येथे दत्तमंदिरात आहे. इसवी सन १८७३ साली ह्याच ठिकाणी ब्रह्मीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज|केशवनाथ स्वामी महाराजांनी]] [[जिवंत समाधी]] घेतलेली आहे. == नाव == माहीम उर्फ महिकावती हे नाव [[महिकावती]] या देवीवरून पडले आहे.[[महिकावती मंदिर]] गावाच्या उत्तरेला [[शिरगाव]] कडे जाणाऱ्या रस्त्यावर महिकावती खाडीच्या पलीकडच्या किनाऱ्यावर उजवीकडे आहे. == इतिहास == शके १०६० मध्ये [[चालुक्य]] राजाचा [[मांडलिक]] राजा [[गोवर्धन बिंब]] याने आपला भाऊ प्रताप बिंब यास दहा हजार घोडेस्वार देऊन उत्तर कोकणावर स्वारी करण्यास फर्माविले. त्याप्रमाणे त्याने प्रथम [[दमण]] व नंतर [[तारापूर]] घेऊन, [[शिरगाव]] मार्गे तो महिकावतीस आला. सन १९१८ पर्यंत [[माहीम]] हा तालुका होता व [[पालघर]] हे एक छोटे [[खेडेगाव]] होते. सन १८९३ मध्ये आताची [[पश्चिम रेल्वे]] म्हणजे अगोदरची [[बीबीसीआय रेल्वे]] पालघरहून जात असल्याने पालघर रेल्वे स्थानक झाले.१८९० च्या सुमारास केळवा माहीमला प्लेग मलेरियाची भयंकर साथ आली व माहीम गावातील दांडेकर वगैरे श्रीमंत लोक पालघरला स्थायिक झाले व पालघर वाढू लागले.पालघरला रेल्वेचीही सोय असल्याने १० मार्च १९१८ साली माहीम तालुका [[कचेरी]] पालघरला हलविण्यात आली.सन १९२३ साली पालघर [[ग्रामपंचायत]] स्थापन झाली व माहीमचे महत्त्व पालघरला प्राप्त झाले. == भूगोल == माहीमच्या उत्तरेस [[ शिरगाव तर्फे सातपाटी ]] गाव आहे तर दक्षिणेस [[केळवे ]] गाव आहे. पूर्वेस [[पालघर ]] गाव तालुका व जिल्ह्याचे ठिकाण आहे. माहीमच्या पश्चिमेस अरबी समुद्र आहे.माहीम, शिरगाव येथे पोर्तुगीज काळातील [[भुईकोट]] [[किल्ले]] आहेत. माहीममध्ये दक्षिणेकडे फणसभट, पाटे,बाजार, शिपाळभट,नारळवाडी,रेवाळे, पोंडा, पूर्वेकडे आंबेडकरआळी, पाटीलवाडी, [[वागूळसार]], [[हरणवाळी]], पश्चिमेकडे गिलगोडी, खारोडी, पाणशेत,टेंभी व उत्तरेकडे पंगळदार,गदोडी, फारोडी,कंदोडी, शेत्रोडी,दुगारी,[[वडराई]], साखरेपाडा तर मध्यभागी पाटलोडी, माच, लालभट, राऊतआळी, ब्राह्मणवाडी, वारेख, हालोडी, हरदोडी, मांगोळी, असे विभाग आहेत. [[माहीम]]-[[मनोर]] राज्यमार्गावर मुख्यतः [[देवखोप]], [[सज्जनपाडा]], [[आदिवासीपाडा]], [[चहाडे]], [[कोकणेर]], [[मासवण]], [[काटाळे]], [[निहे]], [[नागझरी तर्फे बोईसर]], [[गोवाडे]],[[दुखटण|धुुुकटण ऊर्फ दुुुखटण]], [[बहाडोली]],[[खामलोळी]] वगैरे गावे लागतात पालघर-बोईसर राज्यमार्गाने [[मोरेकुरण]], [[दापोली]],[[कोळगाव तर्फे पालघर]], [[पंचाळी]],[[उमरोळी]],[[सरावली]],[[बेटेगाव]] गावांना जाता येते. शेकाट्या|शेकोट्या|[[शेकाटया]] हा [[स्थलांतरित पक्षी]] पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यात [[माकुणसार]], [[केळवे]], [[महिकावती|माहीम]], [[खारेकुरण]] येथील मिठागरात हल्ली दिसू लागला आहे.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार दिनांक १ आगस्ट २०२३</ref> == हवामान == माहीमला पावसाळ्यात - भरपूर प्रमाणात पाऊस, हिवाळ्यात - गुलाबी थंडी तर उन्हाळ्यात - फारच गरमी अनुभवायला मिळते.येथील हवामान [[भातशेती]], [[बागायती]], [[फळभाजी]], [[फुलभाजी]],[[नारळ]], [[आंबा]], [[केळी]], [[फणस]], [[जांब]], [[काळी जांभुळ]], [[पपई]],[[पपनस]], [[अननस]],[[पानवेल]],[[सुपारी]],[[हळद]], [[आले]], [[टोमॅटो]], [[कांदा]],[[मिरची]],[[हरभरा]] इत्यादी पिके व फळांसाठी फारच अनुकूल आहे. येथील मांगेले लोक मासेमारी करतात. मुख्यतः पापलेट, सरंगा, बोंबील, मांदेळी, सुरमई, रावस, कोलंबी हे मासे पकडले जातात. ह्याशिवाय निवटी, खरबी, शिसवी खरबी, काळा दामा, पोपटी, सिताडू, वरडोल्या, बोय, जिभटी, पोपा, घोडा, टोंगली, नाव्हेडा, चरबट, खरवड, मुरडी, शिंगाळी, अवरा, ढोंडेरा, काटी, वाव, पाला, खाजरी, कटला, शिडगुल, मोडका, कोती, चिंबोरी हे मासे पकडले जातात. == वाहतूक व्यवस्था == माहीमवरून पालघरला जाण्यासाठी एसटी बस मिळते.तसेच रिक्षा सुद्धा दिवसभर उपलब्ध असतात. == नागरी सुविधा == माहीम ग्रामपंचायतीने प्रत्येक आळीत सार्वजनिक पाणी नळाची सुविधा उपलब्ध केलेली आहे. काही ठिकाणी व्यक्तिगत पाण्याची सोयसुद्धा आहे. ग्रामपंचायत मार्फत रस्ता, दिवाबत्ती, सार्वजनिक स्वच्छता, आरोग्यसुविधा पुरविण्यात आल्या आहेत. तसेच घाणपाण्याचा व पावसाळ्यात पडणाऱ्या पाण्याचा निचरा होण्यासाठी सिमेंटची गटारे बांधलेली आहेत. गावात बाजारात राष्ट्रीयकृत बँकेच्या दोन शाखा आहेत -१ बँक ऑफ बडोदा आणि २.देना बँक. शाखेच्या ठिकाणी दोन्ही बँकांची वेगवेगळी रोख पैशांची देवघेव करणारी स्वयंचलित यंत्रे आहेत. गावात बाजारात पोलीस चौकी आहे. सरकारी दवाखाना माहीम किल्ल्याच्या परिसरात आहे.गावात दोन [[रेशन दुकान|रेशन दुकाने]] आहेत.गावात [[माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था, मर्यादित]] आहे. == लोकजीवन == हे मोठ्या आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २४६२ कुटुंबे राहतात. एकूण १०३४३ लोकसंख्येपैकी ५०८६ पुरुष तर ५२५७ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ७५.९४ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ८२.७९ आहे तर स्त्री साक्षरता ६९.३६ आहे. गावातील शून्य ते सहा वर्षे वयाच्या लहान मुलांची संख्या १०८२ आहे. ती एकूण लोकसंख्येच्या १०.४६ टक्के आहे. मुख्यतः [[वाडवळ समाज]], [[भंडारी समाज]], [[मांगेला समाज]] आणि [[आदिवासी समाज|आदिवासी समाजातील]] लोक येथे राहतात. [[शेती]], [[बागायती]] हा मुख्य व्यवसाय आहे.येथील लोक प्रामाणिक, कष्टाळू, अंगमेहनत करणारे, शांत, सुसंस्कृत, सुस्वभावी, आदरातिथ्यशील, संकटकाळी आपणहून मदत करणारे, धार्मिक प्रवृत्तीचे, उदारमतवादी आहेत. येथे वेगवेगळ्या पंथाचे लोक गुण्यागोविंदाने राहतात व गावाच्या विकासासाठी अहर्निश झटत राहतात.गावातील प्रत्येक देवता मंदिराची प्रत्येक वर्षी [[जत्रा]] भरत असते. गावातील सगळे लोक जत्रेत आवर्जून सहभागी होतात. पूर्वी स्वयंपाक घरात [[पाटा]],[[वरवंटा]],[[खलबत्ता]] ह्यांचा वापर केला जात असे. हल्ली त्याऐवजी मिक्सर, ग्राइंडर वापरतात.पाटा,वरवंटा वापरून बनवलेली चटणी सरस, चवदार लागायची. ठेचण आणि वाटण ह्या दोन प्रक्रिया होतात. वापरून गुळगुळीत झालेल्या पाट्या वरवंट्याला परत टाके/टाचे मारावे लागत असत. ते काम [[पाथरवट]] करीत असत. लोकांची वस्ती मुख्यतः [[गावठाण]] भागात आहे.जेथे वस्ती आहे त्या परिसराला आळी म्हणले जाते.येथे प्रत्येक आळीत विशिष्ट आडनावाची कुटुंबे पिढ्यानपिढ्या राहतात. उदाहरणार्थ : [[वर्तक]],[[पाटील]],[[ठाकूर]] आडनावाची दुगारी; पाटील आडनावाची गदोडी; ठाकूर,राऊत आडनावाची पंगळदार; राऊत आडनावाची लालभाट; राऊत, ठाकूर, पाटील आडनावाची माच; [[सावे]],[[वर्तक]] आडनावाची [[हालोडी]] व [[वारेख]]; पाटील आडनावाची पाटलोडी; पाटील आडनावाची गिलगोडी;इत्यादी. प्रत्येक आळीत एकाच कुटुंबातील माणसे असल्याने जरी ती विभक्त संसार करीत असली तरी लग्न, वाढदिवस, श्राद्ध, किंवा कुठल्याही कौटुंबिक कार्यक्रम असला की सर्व एकत्र येऊन एकमेकांच्या सहकार्याने साजरा करतात. गावात [[हिंदू]] आणि [[मुसलमान]] गुण्यागोविंदाने व सुखासमाधानाने राहतात.पूर्वी गावात [[सिधवा]] नावाचे [[पारशी]] कुटुंब सुद्धा होते. ते मुंबईत स्थायिक झाले. येथील लोक अनेक सण साजरे करतात:- #[[मकरसंक्रांत]] मकरसंक्रांत सण तिळगुळ बनवून व घरोघरी देऊन साजरा केला जातो. तिळगुळ देताना 'तिळगूळ घ्या आणि गोड गोड बोला' हे हमखास सांगितले जाते.मकरसंक्रांत सणाच्या दिवशी येथील लोक [[उकडहंडी]] बनवतात.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, बुधवार, दिनांक १५ जानेवारी २०२५ </ref> ==प्रसिद्ध ठिकाणे== #[[माहीम|महिकावती]][[किल्ला]] #[[व्यंकटेश मंदिर]] #[[महिकावती मंदिर]] #[[हनुमान मंदिर]] #[[राम मंदिर]] #[[केशवनाथ स्वामी महाराज]] [[संजीवन समाधी]] #[[सूर्य नारायण मंदिर]] #[[देवी]] [[अहिल्याबाई होळकर]] काळातील भव्य [[तलाव]] #[[महेश्वरी शिवमंदिर]] #[[सिद्धेश्वर मंदिर]] #[[महाकालिका मंदिर]] ==जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव== इसवी सन १८९३ मध्ये लोकमान्य टिळकांनी सार्वजनिक गणेशोत्सवाची स्थापना केली.त्यानंतर बऱ्याच ठिकाणी सार्वजनिक गणेशोत्सव साजरा करण्यात येऊ लागला.इसवी सन १८९४ मध्ये तत्कालीन इंग्रज काळात असलेल्या तहसील माहीम ([[महिकावती|माहीम]]) येथे श्री गणेशमूर्तीची सार्वजनिक स्थापना करण्यात आली व गणेशोत्सव साजरा करण्यास सुरुवात झाली.हा जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव होता.माहीम तहसील निसर्गसंपन्न असल्याने इंग्रजांनी समुद्रकिनारी एक चौकी बांधलेली होती. शेती व मासेमारी व्यवसाय चांगला असल्यामुळे शेतकरी आणि मच्छीमार लोक समाधानी,धार्मिक आणि भक्तिभावाने ओथंबलेले होते. इसवी सन १९०५ मध्ये तत्कालीन माहीम तहसील मध्ये [[प्लेग|प्लेगची]] महाभयंकर साथ आली तेव्हा [[पालघर]] येथे नवीन गाव वसविण्यात आले.पालघर येथील नवीन गावात हा तत्कालीन तहसील माहीम येथील सार्वजनिक गणेशोत्सव तिथे गेलेल्या लोकांबरोबर साजरा होऊ लागला.तेथे त्याचे [[पालघर मुख्य सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ]] असे नवीन नामकरण झाले. बरेच वर्षे हे सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ पालघर येथील प्रतिष्ठित व्यक्ती सांभाळत होते.कालांतराने म्हणजे साधारणपणे चाळीस-पंचेचाळीस वर्षांपासून त्या मंडळाची देखभाल शिवसेना शहर शाखा करीत आहे आणि साहजिकच हल्ली त्याला शिवसेनेचा गणपती म्हणून ओळखले जाते. हे मंडळाचे [[१३१ वे वर्ष]] आहे.<ref>महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार,२ सप्टेंबर २०२५</ref> == हे सुद्धा पहा == [[केळवे]]; [[शिरगाव]],[[एडवण]],[[दांडा]],[[माकुणसार]],[[मधुकरनगर]] == संदर्भ == #उत्तर कोंकण सामाजिक जीवन आणि परंपरा : श्री.ल.राऊत. #श्री सिद्धेश्वर मंदिर जीर्णोद्धार व प्राणप्रतिष्ठा महोत्सव स्मरणिका सोमवार २६/०१/२०१५ :जीर्णोद्धार समिती, माहीम, पालघर ४०१४०२. #https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html #http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc #https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html #https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/ #http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036 #https://palghar.gov.in/ #https://palghar.gov.in/tourism/ #गुरुवर्य महाराज :माहीम शिक्षण संस्था, माहीम, ता.जि.पालघर,महाराष्ट्र.मुद्रक-आनंद प्रिंटींग प्रेस, पालघर.२७ डिसेंबर२००९. #श्री सूर्यनारायण मंदिर शतक महोत्सव स्मरणिका:श्री सूर्यनारायण सेवा संघ, रजि. नं.ए११३ ठाणे, श्रीक्षेत्र के.माहीम, ता.जि.पालघर ४०१४०२.०४/०२/२००६. #गुरू कृपा सुमनांजली:चंद्रकांत शंकरराव लोमटे,निवाळी रोड, सैफी कॉलनी, मु.पो. सेंधवा, जिल्हा बडवानी, म.प्र.४५१६६६.रामनवमी १३/०४/२००८. #प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४. #आशापुरी माऊली :रमाकांत पाटील. प्रकाशन २१/०९/२०१४ पालघर तालुका मराठी साहित्य मंडळ, मु.पो.केळवे बीच, ता.जि.पालघर.४०१४०१. #निर्माल्याच्या गंधामधुनी :भा.मु.राऊत माहीम, पालघर ४०१४०२. #शतकोत्तर पंचवर्षिय सोहळा १९१३-२०१८,स्मरणिका माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था मर्यादित, माहीम ४०१४०२. #http://www.suryanarayanmandirkelvemahim.com == बाह्य दुवे == [[वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे]] k5u9nb1maecodmm2dsl5rxjb5pz8d4u 2687861 2687859 2026-06-06T02:45:23Z ~2026-24679-89 182431 /* नाव */ 2687861 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार= |इतर_नाव=| स्थानिक_नाव ='''महिकावती''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = 19.66 | रेखांश = 72.71 | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=| जिल्हा = [[पालघर जिल्हा|पालघर]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =सरपंच/उपसरपंच | नेता_नाव =प्रिती अरुण पाटील/नरोत्तम |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = १६२८९ | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी= | क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४०१४०२| एसटीडी_कोड = ०२५२५ | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच४८ |संकेतस्थळ=goo.gl/maps/qzV5jFzuJMH2 | तळटिपा =बोलीभाषा:[[वाडवळी भाषा]],[[भंडारी भाषा]], [[मांगेली भाषा]]. }} '''महिकावती''' ऊर्फ '''केळवा-माहीम''' ऊर्फ '''माहीम (पालघर)''' हे ठिकाण [[महाराष्ट्र|महाराष्ट्रातील]] उत्तर कोकणातील [[पालघर जिल्हा|पालघर जिल्ह्यातील]] [[पालघर तालुका|पालघर तालुक्यातील]] [[पालघर रेल्वे स्थानक|पालघर रेल्वे स्थानकापासून]] सुमारे ८ किलोमीटर (५ मैल) अंतरावर समुद्रकिनारी वसलेले एक गाव आहे. ==प्रास्ताविक== मुख्यतः शेती व बागायती व्यवसाय असलेल्या या ठिकाणी [[नारळ]], [[पोफळी]], [[आंबा]], [[फणस]], [[केळी]], [[पानवेल]], [[चाफा]], [[भोकर]], [[रिठा]], पांढरी व काळी [[जांभळे]], [[करवंदे]], पोफणीस उर्फ [[पपनस]], [[बदाम]], [[अननस]], [[कारली]], [[मिरची]], [[कांदे]], [[गवार]], [[दुधी]], [[शिराळे]], [[भोपळा]], [[पडवळ]], [[हळद]], [[आले]], इत्यादी पिके घेतली जातात. हे नगर देवळांसाठी खास प्रसिद्ध आहे कारण येथे फार पुरातन काळापासून [[राम मंदिर]], लक्ष्मण, सीता, [[दत्त मंदिर]], [[महिकावती मंदिर]], [[कालिका मंदिर]], [[व्यंकटेश मंदिर]], [[शिव मंदिर]],[[सिद्धेश्वर मंदिर]], [[महेश्वरी मंदिर]], [[मारुती मंदिर]], [[सूर्य नारायण मंदिर ]], गणपती, इत्यादी देवदेवतांची [[मंदिरे]] आहेत आणि प्रत्येक ठिकाणी प्रत्येक वर्षी भारतीय पंचांग तिथीनुसार [[यात्रा]]/[[पालखी सोहळा]] परंपरागत रीतीने साजरा होतो. {{बदल}} या महिकावती उर्फ माहीम नगराला फार थोर पुरुषांनी जन्म घेऊन पावन केलेले आहे. ब्रम्हीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज]]<ref>#प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४.</ref> [[स्वामी प्रज्ञानंद सरस्वती]] ऊर्फ पूर्वाश्रमीचे दत्तात्रय नारायण कर्वे, ह.भ.प. शंकर वामन तथा [[सोनोपंत तथा मामासाहेब दांडेकर]], केशवनाथ स्वामीचे वंशज [[भुवनेश कीर्तने ऊर्फ भुवनेश्वर महाराज]], अशा अनेक संतमहंतानी माहीमनगरीला त्यांच्या पदस्पर्शाने पवित्र केले आहे. महाराष्ट्रात जिवंत समाधी घेतलेली दोनच पुण्यस्थाने आहेत आणि त्यातील एक माहीमनगरीत [[केशवाश्रम]] येथे दत्तमंदिरात आहे. इसवी सन १८७३ साली ह्याच ठिकाणी ब्रह्मीभूत [[अनिऋद्धेंद्र सरस्वती]] उर्फ [[केशवनाथ स्वामी महाराज|केशवनाथ स्वामी महाराजांनी]] [[जिवंत समाधी]] घेतलेली आहे. == नाव == माहीम उर्फ महिकावती हे नाव [[महिकावती]] या देवीवरून पडले आहे. [[महिकावती मंदिर]] गावाच्या उत्तरेला [[शिरगाव]]कडे जाणाऱ्या रस्त्यावर महिकावती खाडीच्या पलीकडच्या किनाऱ्यावर उजवीकडे आहे. == इतिहास == शके १०६० मध्ये [[चालुक्य]] राजाचा [[मांडलिक]] राजा [[गोवर्धन बिंब]] याने आपला भाऊ प्रताप बिंब यास दहा हजार घोडेस्वार देऊन उत्तर कोकणावर स्वारी करण्यास फर्माविले. त्याप्रमाणे त्याने प्रथम [[दमण]] व नंतर [[तारापूर]] घेऊन, [[शिरगाव]] मार्गे तो महिकावतीस आला. सन १९१८ पर्यंत [[माहीम]] हा तालुका होता व [[पालघर]] हे एक छोटे [[खेडेगाव]] होते. सन १८९३ मध्ये आताची [[पश्चिम रेल्वे]] म्हणजे अगोदरची [[बीबीसीआय रेल्वे]] पालघरहून जात असल्याने पालघर रेल्वे स्थानक झाले.१८९० च्या सुमारास केळवा माहीमला प्लेग मलेरियाची भयंकर साथ आली व माहीम गावातील दांडेकर वगैरे श्रीमंत लोक पालघरला स्थायिक झाले व पालघर वाढू लागले.पालघरला रेल्वेचीही सोय असल्याने १० मार्च १९१८ साली माहीम तालुका [[कचेरी]] पालघरला हलविण्यात आली.सन १९२३ साली पालघर [[ग्रामपंचायत]] स्थापन झाली व माहीमचे महत्त्व पालघरला प्राप्त झाले. == भूगोल == माहीमच्या उत्तरेस [[ शिरगाव तर्फे सातपाटी ]] गाव आहे तर दक्षिणेस [[केळवे ]] गाव आहे. पूर्वेस [[पालघर ]] गाव तालुका व जिल्ह्याचे ठिकाण आहे. माहीमच्या पश्चिमेस अरबी समुद्र आहे.माहीम, शिरगाव येथे पोर्तुगीज काळातील [[भुईकोट]] [[किल्ले]] आहेत. माहीममध्ये दक्षिणेकडे फणसभट, पाटे,बाजार, शिपाळभट,नारळवाडी,रेवाळे, पोंडा, पूर्वेकडे आंबेडकरआळी, पाटीलवाडी, [[वागूळसार]], [[हरणवाळी]], पश्चिमेकडे गिलगोडी, खारोडी, पाणशेत,टेंभी व उत्तरेकडे पंगळदार,गदोडी, फारोडी,कंदोडी, शेत्रोडी,दुगारी,[[वडराई]], साखरेपाडा तर मध्यभागी पाटलोडी, माच, लालभट, राऊतआळी, ब्राह्मणवाडी, वारेख, हालोडी, हरदोडी, मांगोळी, असे विभाग आहेत. [[माहीम]]-[[मनोर]] राज्यमार्गावर मुख्यतः [[देवखोप]], [[सज्जनपाडा]], [[आदिवासीपाडा]], [[चहाडे]], [[कोकणेर]], [[मासवण]], [[काटाळे]], [[निहे]], [[नागझरी तर्फे बोईसर]], [[गोवाडे]],[[दुखटण|धुुुकटण ऊर्फ दुुुखटण]], [[बहाडोली]],[[खामलोळी]] वगैरे गावे लागतात पालघर-बोईसर राज्यमार्गाने [[मोरेकुरण]], [[दापोली]],[[कोळगाव तर्फे पालघर]], [[पंचाळी]],[[उमरोळी]],[[सरावली]],[[बेटेगाव]] गावांना जाता येते. शेकाट्या|शेकोट्या|[[शेकाटया]] हा [[स्थलांतरित पक्षी]] पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यात [[माकुणसार]], [[केळवे]], [[महिकावती|माहीम]], [[खारेकुरण]] येथील मिठागरात हल्ली दिसू लागला आहे.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार दिनांक १ आगस्ट २०२३</ref> == हवामान == माहीमला पावसाळ्यात - भरपूर प्रमाणात पाऊस, हिवाळ्यात - गुलाबी थंडी तर उन्हाळ्यात - फारच गरमी अनुभवायला मिळते.येथील हवामान [[भातशेती]], [[बागायती]], [[फळभाजी]], [[फुलभाजी]],[[नारळ]], [[आंबा]], [[केळी]], [[फणस]], [[जांब]], [[काळी जांभुळ]], [[पपई]],[[पपनस]], [[अननस]],[[पानवेल]],[[सुपारी]],[[हळद]], [[आले]], [[टोमॅटो]], [[कांदा]],[[मिरची]],[[हरभरा]] इत्यादी पिके व फळांसाठी फारच अनुकूल आहे. येथील मांगेले लोक मासेमारी करतात. मुख्यतः पापलेट, सरंगा, बोंबील, मांदेळी, सुरमई, रावस, कोलंबी हे मासे पकडले जातात. ह्याशिवाय निवटी, खरबी, शिसवी खरबी, काळा दामा, पोपटी, सिताडू, वरडोल्या, बोय, जिभटी, पोपा, घोडा, टोंगली, नाव्हेडा, चरबट, खरवड, मुरडी, शिंगाळी, अवरा, ढोंडेरा, काटी, वाव, पाला, खाजरी, कटला, शिडगुल, मोडका, कोती, चिंबोरी हे मासे पकडले जातात. == वाहतूक व्यवस्था == माहीमवरून पालघरला जाण्यासाठी एसटी बस मिळते.तसेच रिक्षा सुद्धा दिवसभर उपलब्ध असतात. == नागरी सुविधा == माहीम ग्रामपंचायतीने प्रत्येक आळीत सार्वजनिक पाणी नळाची सुविधा उपलब्ध केलेली आहे. काही ठिकाणी व्यक्तिगत पाण्याची सोयसुद्धा आहे. ग्रामपंचायत मार्फत रस्ता, दिवाबत्ती, सार्वजनिक स्वच्छता, आरोग्यसुविधा पुरविण्यात आल्या आहेत. तसेच घाणपाण्याचा व पावसाळ्यात पडणाऱ्या पाण्याचा निचरा होण्यासाठी सिमेंटची गटारे बांधलेली आहेत. गावात बाजारात राष्ट्रीयकृत बँकेच्या दोन शाखा आहेत -१ बँक ऑफ बडोदा आणि २.देना बँक. शाखेच्या ठिकाणी दोन्ही बँकांची वेगवेगळी रोख पैशांची देवघेव करणारी स्वयंचलित यंत्रे आहेत. गावात बाजारात पोलीस चौकी आहे. सरकारी दवाखाना माहीम किल्ल्याच्या परिसरात आहे.गावात दोन [[रेशन दुकान|रेशन दुकाने]] आहेत.गावात [[माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था, मर्यादित]] आहे. == लोकजीवन == हे मोठ्या आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात २४६२ कुटुंबे राहतात. एकूण १०३४३ लोकसंख्येपैकी ५०८६ पुरुष तर ५२५७ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ७५.९४ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ८२.७९ आहे तर स्त्री साक्षरता ६९.३६ आहे. गावातील शून्य ते सहा वर्षे वयाच्या लहान मुलांची संख्या १०८२ आहे. ती एकूण लोकसंख्येच्या १०.४६ टक्के आहे. मुख्यतः [[वाडवळ समाज]], [[भंडारी समाज]], [[मांगेला समाज]] आणि [[आदिवासी समाज|आदिवासी समाजातील]] लोक येथे राहतात. [[शेती]], [[बागायती]] हा मुख्य व्यवसाय आहे.येथील लोक प्रामाणिक, कष्टाळू, अंगमेहनत करणारे, शांत, सुसंस्कृत, सुस्वभावी, आदरातिथ्यशील, संकटकाळी आपणहून मदत करणारे, धार्मिक प्रवृत्तीचे, उदारमतवादी आहेत. येथे वेगवेगळ्या पंथाचे लोक गुण्यागोविंदाने राहतात व गावाच्या विकासासाठी अहर्निश झटत राहतात.गावातील प्रत्येक देवता मंदिराची प्रत्येक वर्षी [[जत्रा]] भरत असते. गावातील सगळे लोक जत्रेत आवर्जून सहभागी होतात. पूर्वी स्वयंपाक घरात [[पाटा]],[[वरवंटा]],[[खलबत्ता]] ह्यांचा वापर केला जात असे. हल्ली त्याऐवजी मिक्सर, ग्राइंडर वापरतात.पाटा,वरवंटा वापरून बनवलेली चटणी सरस, चवदार लागायची. ठेचण आणि वाटण ह्या दोन प्रक्रिया होतात. वापरून गुळगुळीत झालेल्या पाट्या वरवंट्याला परत टाके/टाचे मारावे लागत असत. ते काम [[पाथरवट]] करीत असत. लोकांची वस्ती मुख्यतः [[गावठाण]] भागात आहे.जेथे वस्ती आहे त्या परिसराला आळी म्हणले जाते.येथे प्रत्येक आळीत विशिष्ट आडनावाची कुटुंबे पिढ्यानपिढ्या राहतात. उदाहरणार्थ : [[वर्तक]],[[पाटील]],[[ठाकूर]] आडनावाची दुगारी; पाटील आडनावाची गदोडी; ठाकूर,राऊत आडनावाची पंगळदार; राऊत आडनावाची लालभाट; राऊत, ठाकूर, पाटील आडनावाची माच; [[सावे]],[[वर्तक]] आडनावाची [[हालोडी]] व [[वारेख]]; पाटील आडनावाची पाटलोडी; पाटील आडनावाची गिलगोडी;इत्यादी. प्रत्येक आळीत एकाच कुटुंबातील माणसे असल्याने जरी ती विभक्त संसार करीत असली तरी लग्न, वाढदिवस, श्राद्ध, किंवा कुठल्याही कौटुंबिक कार्यक्रम असला की सर्व एकत्र येऊन एकमेकांच्या सहकार्याने साजरा करतात. गावात [[हिंदू]] आणि [[मुसलमान]] गुण्यागोविंदाने व सुखासमाधानाने राहतात.पूर्वी गावात [[सिधवा]] नावाचे [[पारशी]] कुटुंब सुद्धा होते. ते मुंबईत स्थायिक झाले. येथील लोक अनेक सण साजरे करतात:- #[[मकरसंक्रांत]] मकरसंक्रांत सण तिळगुळ बनवून व घरोघरी देऊन साजरा केला जातो. तिळगुळ देताना 'तिळगूळ घ्या आणि गोड गोड बोला' हे हमखास सांगितले जाते.मकरसंक्रांत सणाच्या दिवशी येथील लोक [[उकडहंडी]] बनवतात.<ref>#महाराष्ट्र टाईम्स, बुधवार, दिनांक १५ जानेवारी २०२५ </ref> ==प्रसिद्ध ठिकाणे== #[[माहीम|महिकावती]][[किल्ला]] #[[व्यंकटेश मंदिर]] #[[महिकावती मंदिर]] #[[हनुमान मंदिर]] #[[राम मंदिर]] #[[केशवनाथ स्वामी महाराज]] [[संजीवन समाधी]] #[[सूर्य नारायण मंदिर]] #[[देवी]] [[अहिल्याबाई होळकर]] काळातील भव्य [[तलाव]] #[[महेश्वरी शिवमंदिर]] #[[सिद्धेश्वर मंदिर]] #[[महाकालिका मंदिर]] ==जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव== इसवी सन १८९३ मध्ये लोकमान्य टिळकांनी सार्वजनिक गणेशोत्सवाची स्थापना केली.त्यानंतर बऱ्याच ठिकाणी सार्वजनिक गणेशोत्सव साजरा करण्यात येऊ लागला.इसवी सन १८९४ मध्ये तत्कालीन इंग्रज काळात असलेल्या तहसील माहीम ([[महिकावती|माहीम]]) येथे श्री गणेशमूर्तीची सार्वजनिक स्थापना करण्यात आली व गणेशोत्सव साजरा करण्यास सुरुवात झाली.हा जिल्ह्यातील पहिला सार्वजनिक गणेशोत्सव होता.माहीम तहसील निसर्गसंपन्न असल्याने इंग्रजांनी समुद्रकिनारी एक चौकी बांधलेली होती. शेती व मासेमारी व्यवसाय चांगला असल्यामुळे शेतकरी आणि मच्छीमार लोक समाधानी,धार्मिक आणि भक्तिभावाने ओथंबलेले होते. इसवी सन १९०५ मध्ये तत्कालीन माहीम तहसील मध्ये [[प्लेग|प्लेगची]] महाभयंकर साथ आली तेव्हा [[पालघर]] येथे नवीन गाव वसविण्यात आले.पालघर येथील नवीन गावात हा तत्कालीन तहसील माहीम येथील सार्वजनिक गणेशोत्सव तिथे गेलेल्या लोकांबरोबर साजरा होऊ लागला.तेथे त्याचे [[पालघर मुख्य सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ]] असे नवीन नामकरण झाले. बरेच वर्षे हे सार्वजनिक गणेशोत्सव मंडळ पालघर येथील प्रतिष्ठित व्यक्ती सांभाळत होते.कालांतराने म्हणजे साधारणपणे चाळीस-पंचेचाळीस वर्षांपासून त्या मंडळाची देखभाल शिवसेना शहर शाखा करीत आहे आणि साहजिकच हल्ली त्याला शिवसेनेचा गणपती म्हणून ओळखले जाते. हे मंडळाचे [[१३१ वे वर्ष]] आहे.<ref>महाराष्ट्र टाईम्स, वसई विरार पुरवणी, मंगळवार,२ सप्टेंबर २०२५</ref> == हे सुद्धा पहा == [[केळवे]]; [[शिरगाव]],[[एडवण]],[[दांडा]],[[माकुणसार]],[[मधुकरनगर]] == संदर्भ == #उत्तर कोंकण सामाजिक जीवन आणि परंपरा : श्री.ल.राऊत. #श्री सिद्धेश्वर मंदिर जीर्णोद्धार व प्राणप्रतिष्ठा महोत्सव स्मरणिका सोमवार २६/०१/२०१५ :जीर्णोद्धार समिती, माहीम, पालघर ४०१४०२. #https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html #http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc #https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html #https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/ #http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036 #https://palghar.gov.in/ #https://palghar.gov.in/tourism/ #गुरुवर्य महाराज :माहीम शिक्षण संस्था, माहीम, ता.जि.पालघर,महाराष्ट्र.मुद्रक-आनंद प्रिंटींग प्रेस, पालघर.२७ डिसेंबर२००९. #श्री सूर्यनारायण मंदिर शतक महोत्सव स्मरणिका:श्री सूर्यनारायण सेवा संघ, रजि. नं.ए११३ ठाणे, श्रीक्षेत्र के.माहीम, ता.जि.पालघर ४०१४०२.०४/०२/२००६. #गुरू कृपा सुमनांजली:चंद्रकांत शंकरराव लोमटे,निवाळी रोड, सैफी कॉलनी, मु.पो. सेंधवा, जिल्हा बडवानी, म.प्र.४५१६६६.रामनवमी १३/०४/२००८. #प्रसाद:मोरेश्वर रामचंद्र चौधरी, वासळई,वसई, जि.पालघर. चैत्र शुद्ध दशमी,१८९६.०२/०४/१९७४. #आशापुरी माऊली :रमाकांत पाटील. प्रकाशन २१/०९/२०१४ पालघर तालुका मराठी साहित्य मंडळ, मु.पो.केळवे बीच, ता.जि.पालघर.४०१४०१. #निर्माल्याच्या गंधामधुनी :भा.मु.राऊत माहीम, पालघर ४०१४०२. #शतकोत्तर पंचवर्षिय सोहळा १९१३-२०१८,स्मरणिका माहीम विविध कार्यकारी सहकारी संस्था मर्यादित, माहीम ४०१४०२. #http://www.suryanarayanmandirkelvemahim.com == बाह्य दुवे == [[वर्ग:पालघर तालुक्यातील गावे]] pib829gnnrmxzb10m6p7bqn06dlvxq2 गौतम सिगमणी 0 246279 2687912 2032326 2026-06-06T09:08:16Z Abhijitsathe 4193 2687912 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = डॉ. गौतम सिगमणी | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१९ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०२४ | मागील = [[कालीतिर्थन कामराज]] | पुढील = [[मलैयारासन डी]] | जन्मदिनांक = {{जन्म_दिनांक_आणि_वय|1974|8|21}} | जन्मस्थान = [[विलुपुरम]] | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''डॉ. गौतम सिगमणी''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: எஸ். செம்மலை) हे एक भारतीय राजकारणी व माजी [[लोकसभा]] सदस्य आहेत. ते २०१९ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[द्रविड मुन्नेत्र कळघम|द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] मतदारसंघातून [[१७वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१७ वी लोकसभा सदस्य]] 0qfknq1r0wcgpv41nid4lridekqnufz एस. राजेंद्रन 0 247299 2687919 2150565 2026-06-06T09:31:32Z Abhijitsathe 4193 Abhijitsathe ने लेख [[राजेंद्र एस.]] वरुन [[एस. राजेंद्रन]] ला हलविला 2033499 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट संसद सदस्य | नाव = राजेन्द्र एस. | लघुचित्र= | पद = [[संसद सदस्य]] | कार्यकाळ_आरंभ = [[२३ मे]], [[इ.स. २०१४]] | कार्यकाळ_समाप्ती = | राष्ट्रपती = [[प्रणव मुखर्जी]], [[रामनाथ कोविंद]] | मागील = | पुढील = | जन्मदिनांक = <!-- {{जन्म दिनांक आणि वय|1955|11|29}} --> | जन्मस्थान = | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = | नाते = | पती = | पत्नी = | अपत्ये = | निवास = | मतदारसंघ = [[ (लोकसभा मतदारसंघ)| ]] | व्यवसाय = | धर्म = | सही = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''राजेन्द्र एस.''' ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे [[ लोकसभा मतदारसंघ|मतदारसंघातून]] भाजपतर्फे [[१६वी लोकसभा|१६व्या लोकसभेवर]] निवडून गेले. {{DEFAULTSORT:*}} [[वर्ग:चे खासदार]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] pfrldtyfbh1vtlscrecgo5ruv51dg9w 2687921 2687919 2026-06-06T09:34:57Z Abhijitsathe 4193 2687921 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. राजेंद्रन | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१४ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१९ | मागील = आदि शंकर | पुढील = [[गौतम सिगमणी]] | जन्मदिनांक = {{जन्म दिनांक|1956|6|1}} | जन्मस्थान = [[विलुपुरम जिल्हा]] | मृत्युदिनांक = {{मृत्यू दिनांक आणि वय|2019|2|23|1956|6|1}} | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''एस. राजेंद्रन''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: சு. இராசேந்திரன்) हे एक भारतीय राजकारणी व [[लोकसभा]] सदस्य होते. ते २०१४ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] मतदारसंघातून [[१६वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले होते. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] kqt2a55d724p8mhtcvorz28acelpb6v 2687922 2687921 2026-06-06T09:37:00Z Abhijitsathe 4193 2687922 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. राजेंद्रन | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१४ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१९ | मागील = [[के. मुरुगेशन आनंदन]] | पुढील = [[डी. रवीकुमार]] | जन्मदिनांक = {{जन्म दिनांक|1956|6|1}} | जन्मस्थान = [[विलुपुरम जिल्हा]] | मृत्युदिनांक = {{मृत्यू दिनांक आणि वय|2019|2|23|1956|6|1}} | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''एस. राजेंद्रन''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: சு. இராசேந்திரன்) हे एक भारतीय राजकारणी व [[लोकसभा]] सदस्य होते. ते २०१४ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] मतदारसंघातून [[१६वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले होते. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] 4podeddi8zifzo4bxkmh3288dym0bqu 2687923 2687922 2026-06-06T09:37:51Z Abhijitsathe 4193 2687923 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. राजेंद्रन | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१४ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१९ | मागील = [[के. मुरुगेशन आनंदन]] | पुढील = [[डी. रविकुमार]] | जन्मदिनांक = {{जन्म दिनांक|1956|6|1}} | जन्मस्थान = [[विलुपुरम जिल्हा]] | मृत्युदिनांक = {{मृत्यू दिनांक आणि वय|2019|2|23|1956|6|1}} | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''एस. राजेंद्रन''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: சு. இராசேந்திரன்) हे एक भारतीय राजकारणी व [[लोकसभा]] सदस्य होते. ते २०१४ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[विलुपुरम लोकसभा मतदारसंघ|विलुपुरम]] मतदारसंघातून [[१६वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले होते. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] ksce9e2emnoqvszvlgsixplj3ex16bs बल्लाळगड 0 254206 2687852 2685578 2026-06-06T02:39:41Z ~2026-24679-89 182431 /* */ 2687852 wikitext text/x-wiki {{गल्लत|बल्लारपूर किल्ला}} {{किल्ला |नाव= बल्लाळगड |चित्र= |चित्रशीर्षक= |चित्ररुंदी= |उंची= ५०० मीटर |प्रकार=गिरिदुर्ग |श्रेणी=मध्यम |ठिकाण= [[तलासरी तालुका]], [[पालघर जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] |डोंगररांग= |अवस्था= मध्यम |गाव= }} '''बल्लाळगड''' हा [[महाराष्ट्र]] आणि [[गुजरात]]च्या सीमेवरील एक डोंगरी किल्ला आहे. पालघर जिल्ह्यात आणि तलासरी तालुक्यात, मुंबई - अहमदाबाद महामार्गाला खेटून बल्लाळगड किल्ला आहे. * महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेजवळ सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोन किल्ले आहे. काजळी गावातील छोट्याश्या टेकडीवर बल्लाळगड हा टेहळणीचा किल्ला होता. या भागात असणाऱ्या इतर किल्ल्यांच्या मानाने (सेगवा, असावा, अशेरीगड इत्यादी) बल्लाळगडाची उंची पायथ्याच्या काजळी गावापासून कमी असल्याने अर्ध्या तासात किल्ला सहज पाहून होतो. सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोनही किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. काजळी गावात गोरखचिंचेचे (African Baobab) अनेक अवाढव्य वृक्ष पाहायला मिळतात. पोर्तुगीजांनी भारतात आणलेली ही दीर्घायुष्यी झाडे वसई परिसरातील किल्ल्यांच्या आसपास दिसून येतात. ==इतिहास:== केळवे माहीमचे मूळ नाव मत्स्यमत्‌, त्याचे पुढे झाले महकावती व नंतरच्या काळात माहीम. प्राचीन काळी प्रतापबिंब राजाने दमणपासून वाळुकेश्वरापर्यंतच्या (आजची मुंबई) समुद्र किनाऱ्यावर आपले राज्य स्थापन करून त्याची राजधानी म्हणून महिकावतीची निवड केली. * त्याच काळात बल्लाळगड किल्ला बांधण्यात आला असावा. १४व्या शतकात गुजरातच्या सुलतानाने हा परिसर घेतला, तेंव्हा हा गडही त्याचा ताब्यात गेला असावा. पुढील काळात या भागावर रामनगरच्या कोळी राजांची मालकी होती. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी इ.स. १६७२ ते १६७७ या काळात मोरोपंताना ६०००ची फौज देऊन उत्तर कोकणात पाठवले. इ.स. १६७७ला रामनगरच्या कोळी राजाच्या ताब्यात असलेला प्रांत महाराजांच्या अधिपत्याखाली आला. * त्याच काळात बल्लाळगड स्वराज्यात दाखल झाला असावा. इ.स. १६८३पासून पुढील ६६ वर्ष हा किल्ला पोर्तुगीज आणि रामनगर यांच्याकडे होता. * चिमाजी आप्पानी काढलेल्या वसई मोहिमेत इ.स. १७३९मध्ये [[कृष्णाजी महादेव चासकर]] यानी सेगवागड जिंकून घेतला, तेव्हा बल्लाळगड जिंकला असावा. पुन्हा इ.स. १७५४मधे हा किल्ला रामनगरच्या कोळी राजाकडे गेला. इ.स. १८०२मधे झालेल्या तहात सेगवा किल्ला पेशव्यांकडे आला. इ.स. १८१७मधे गोगार्डच्या अधिपत्याखालील इंग्रज सैन्याने बल्लाळगड जिंकला. ==पाहण्याची ईतर ठिकाणे== बल्लाळगडाच्या माथ्याच्या अलीकडे एका झाडाखाली एक वीरगळ ठेवलेला आहे. महाराष्ट्रात अनेक वीरगळ आहेत त्याहून हा वीरगळ वेगळा आहे. या वीरगळावर एक योद्धा घोड्यावर बसलेला दाखवलेला आहे. हा घोडा काठेवाडी पद्धतीचा आहे. सुंदर सजवलेला आहे. त्या वीरगळावर सूर्य चंद्र दाखवलेले आहेत. महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेवर असलेल्या या किल्ल्यावर वीरमरण आलेल्या वीराचा वीरगळ पाहाण्यासारखा आहे. वीरगड पाहून बलाळगडाच्या माथ्याकडे चालत गेल्यास चार बुरुजांनी व तटबंदीने संरक्षित केलेला बल्लाळगडाचा माथा लागतो. त्यावरच्या ४ बुरुजांचे आणि तटबंदीचे अवशेष आज २१व्या शतकातही पाहायला मिळतात. तटबंदी १५ फ़ूट उंच असून ५ फ़ूट रुंद आहे. प्रचंड मोठे दगड वापरून ती तटबंदी बनवलेली आहे. तटबंदीमधे शौचकूप बनवलेले पाहायला मिळतात. तटबंदीच्या आत दोन मोठे हौद आहेत. त्यात दगड आणि पालापाचोळा पडल्याने ते भरून गेले आहेत. त्यांचे नक्की प्रयोजन कळत नाही. कदाजित धान्य किंवा दारुगोळा यांच्या साठवणुकीसाठी त्यांचा वापर झाला असावा. हौदांची साफ़सफ़ाई झाल्यास त्यांचे नक्की प्रयोजन कळू शकेल. ==पोहोचण्याच्या वाटा== काजळी हे बल्लाळगडाच्या पायथ्याचे गाव आहे. तेथे जाण्यासाठी मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील १३० किमी वरील तलासरी गाठावे लागते. त्यापुढे अंदाजे १९ किमीवर (मुंबई पासून १४९ किमीवर) काजळी गाव आहे. पण या गावाचा बोर्ड महामार्गावर न लावल्यामुळे, गाव आल्याचे कळत नाही. या गावाबाहेरच्या महामार्गालगत (मुंबईकडून अहमादाबादला जाताना डाव्या बाजूला) काजळी गावाकडे जाणारा फाटा आहे. या फ़ाट्यावराुन पुढे गेल्यावर गावातील शाळेपाशी पोहोचता येते. या शाळेसमोरील टेकडीवर बल्लाळगड आहे. रेल्वेने तलासरी / अच्छाड/ भिलाड/ संजाण यांपैकी कुठल्याही रेल्वे स्थानकावर उतरून, स्टेशनाबाहेर मिळणाऱ्या खाजगी जीप/ओमनी या वाहनांनी काजळी फाट्यावर उतरावे लागते. तेथून चालत ५ मिनिटात माणूस गावातील शाळेजवळ पोहोचतो. शाळेसमोर हातपंप आहे. त्याचे पाणी पिण्यायोग्य आहे. त्यातून पाणी भरून गड चढतात, कारण गडावर पाणी मिळत नाही. काजळी गावाच्या मागे बल्लाळगड आहे. गावाच्या शाळेसमोर एक गोरखचिंचेच झाड आहे. त्याच्या उजव्या बाजूने एक कच्चा रस्ता टेकडीवर जातो. परंतु या रस्त्याने न जाता डाव्या बाजूच्या मळलेल्या पायवाटेन १० मिनिटाचा खडा चढ चढून माणूस गडावर पोहोचतो. ==राहाण्याची सोय== गडावर राहाण्याची सोय नाही. गावातील शाळेत होऊ शकते. जेवणाची सोय : मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील हॉटेलात होते. पाण्याची सोय : गडावर पिण्याचे पाणी नाही. जाण्यासाठी लागणारा वेळ : काजळी गावातून १० मिनिटांत बल्लाळगडावर पोहोचता येते. जाण्यासाठी उत्तम काळ : सप्टेंबर ते मार्च सूचना : १) सेगवा आणि बल्लाळगड हे किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. २) सेगवागडची माहिती साईटवर दिलेली आहे. मनोज बल्लाळकर [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] hsrhfehxh0vwz58j5dhuj3y7g2m3ee3 2687856 2687852 2026-06-06T02:41:40Z ~2026-24679-89 182431 /* इतिहास: */ 2687856 wikitext text/x-wiki {{गल्लत|बल्लारपूर किल्ला}} {{किल्ला |नाव= बल्लाळगड |चित्र= |चित्रशीर्षक= |चित्ररुंदी= |उंची= ५०० मीटर |प्रकार=गिरिदुर्ग |श्रेणी=मध्यम |ठिकाण= [[तलासरी तालुका]], [[पालघर जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] |डोंगररांग= |अवस्था= मध्यम |गाव= }} '''बल्लाळगड''' हा [[महाराष्ट्र]] आणि [[गुजरात]]च्या सीमेवरील एक डोंगरी किल्ला आहे. पालघर जिल्ह्यात आणि तलासरी तालुक्यात, मुंबई - अहमदाबाद महामार्गाला खेटून बल्लाळगड किल्ला आहे. * महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेजवळ सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोन किल्ले आहे. काजळी गावातील छोट्याश्या टेकडीवर बल्लाळगड हा टेहळणीचा किल्ला होता. या भागात असणाऱ्या इतर किल्ल्यांच्या मानाने (सेगवा, असावा, अशेरीगड इत्यादी) बल्लाळगडाची उंची पायथ्याच्या काजळी गावापासून कमी असल्याने अर्ध्या तासात किल्ला सहज पाहून होतो. सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोनही किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. काजळी गावात गोरखचिंचेचे (African Baobab) अनेक अवाढव्य वृक्ष पाहायला मिळतात. पोर्तुगीजांनी भारतात आणलेली ही दीर्घायुष्यी झाडे वसई परिसरातील किल्ल्यांच्या आसपास दिसून येतात. ==इतिहास:== केळवे माहीमचे मूळ नाव मत्स्यमत्‌, त्याचे पुढे झाले [[महकावती]] व नंतरच्या काळात [[माहीम]]. प्राचीन काळी प्रतापबिंब राजाने दमणपासून वाळुकेश्वरापर्यंतच्या (आजची मुंबई) समुद्र किनाऱ्यावर आपले राज्य स्थापन करून त्याची राजधानी म्हणून महिकावतीची निवड केली. * त्याच काळात बल्लाळगड किल्ला बांधण्यात आला असावा. १४व्या शतकात गुजरातच्या सुलतानाने हा परिसर घेतला, तेंव्हा हा गडही त्याचा ताब्यात गेला असावा. पुढील काळात या भागावर रामनगरच्या कोळी राजांची मालकी होती. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी इ.स. १६७२ ते १६७७ या काळात मोरोपंताना ६०००ची फौज देऊन उत्तर कोकणात पाठवले. इ.स. १६७७ला रामनगरच्या कोळी राजाच्या ताब्यात असलेला प्रांत महाराजांच्या अधिपत्याखाली आला. * त्याच काळात बल्लाळगड स्वराज्यात दाखल झाला असावा. इ.स. १६८३पासून पुढील ६६ वर्ष हा किल्ला पोर्तुगीज आणि रामनगर यांच्याकडे होता. * चिमाजी आप्पानी काढलेल्या वसई मोहिमेत इ.स. १७३९मध्ये [[कृष्णाजी महादेव चासकर]] यानी सेगवागड जिंकून घेतला, तेव्हा बल्लाळगड जिंकला असावा. पुन्हा इ.स. १७५४मधे हा किल्ला रामनगरच्या कोळी राजाकडे गेला. इ.स. १८०२मधे झालेल्या तहात सेगवा किल्ला पेशव्यांकडे आला. इ.स. १८१७मधे गोगार्डच्या अधिपत्याखालील इंग्रज सैन्याने बल्लाळगड जिंकला. ==पाहण्याची ईतर ठिकाणे== बल्लाळगडाच्या माथ्याच्या अलीकडे एका झाडाखाली एक वीरगळ ठेवलेला आहे. महाराष्ट्रात अनेक वीरगळ आहेत त्याहून हा वीरगळ वेगळा आहे. या वीरगळावर एक योद्धा घोड्यावर बसलेला दाखवलेला आहे. हा घोडा काठेवाडी पद्धतीचा आहे. सुंदर सजवलेला आहे. त्या वीरगळावर सूर्य चंद्र दाखवलेले आहेत. महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेवर असलेल्या या किल्ल्यावर वीरमरण आलेल्या वीराचा वीरगळ पाहाण्यासारखा आहे. वीरगड पाहून बलाळगडाच्या माथ्याकडे चालत गेल्यास चार बुरुजांनी व तटबंदीने संरक्षित केलेला बल्लाळगडाचा माथा लागतो. त्यावरच्या ४ बुरुजांचे आणि तटबंदीचे अवशेष आज २१व्या शतकातही पाहायला मिळतात. तटबंदी १५ फ़ूट उंच असून ५ फ़ूट रुंद आहे. प्रचंड मोठे दगड वापरून ती तटबंदी बनवलेली आहे. तटबंदीमधे शौचकूप बनवलेले पाहायला मिळतात. तटबंदीच्या आत दोन मोठे हौद आहेत. त्यात दगड आणि पालापाचोळा पडल्याने ते भरून गेले आहेत. त्यांचे नक्की प्रयोजन कळत नाही. कदाजित धान्य किंवा दारुगोळा यांच्या साठवणुकीसाठी त्यांचा वापर झाला असावा. हौदांची साफ़सफ़ाई झाल्यास त्यांचे नक्की प्रयोजन कळू शकेल. ==पोहोचण्याच्या वाटा== काजळी हे बल्लाळगडाच्या पायथ्याचे गाव आहे. तेथे जाण्यासाठी मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील १३० किमी वरील तलासरी गाठावे लागते. त्यापुढे अंदाजे १९ किमीवर (मुंबई पासून १४९ किमीवर) काजळी गाव आहे. पण या गावाचा बोर्ड महामार्गावर न लावल्यामुळे, गाव आल्याचे कळत नाही. या गावाबाहेरच्या महामार्गालगत (मुंबईकडून अहमादाबादला जाताना डाव्या बाजूला) काजळी गावाकडे जाणारा फाटा आहे. या फ़ाट्यावराुन पुढे गेल्यावर गावातील शाळेपाशी पोहोचता येते. या शाळेसमोरील टेकडीवर बल्लाळगड आहे. रेल्वेने तलासरी / अच्छाड/ भिलाड/ संजाण यांपैकी कुठल्याही रेल्वे स्थानकावर उतरून, स्टेशनाबाहेर मिळणाऱ्या खाजगी जीप/ओमनी या वाहनांनी काजळी फाट्यावर उतरावे लागते. तेथून चालत ५ मिनिटात माणूस गावातील शाळेजवळ पोहोचतो. शाळेसमोर हातपंप आहे. त्याचे पाणी पिण्यायोग्य आहे. त्यातून पाणी भरून गड चढतात, कारण गडावर पाणी मिळत नाही. काजळी गावाच्या मागे बल्लाळगड आहे. गावाच्या शाळेसमोर एक गोरखचिंचेच झाड आहे. त्याच्या उजव्या बाजूने एक कच्चा रस्ता टेकडीवर जातो. परंतु या रस्त्याने न जाता डाव्या बाजूच्या मळलेल्या पायवाटेन १० मिनिटाचा खडा चढ चढून माणूस गडावर पोहोचतो. ==राहाण्याची सोय== गडावर राहाण्याची सोय नाही. गावातील शाळेत होऊ शकते. जेवणाची सोय : मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील हॉटेलात होते. पाण्याची सोय : गडावर पिण्याचे पाणी नाही. जाण्यासाठी लागणारा वेळ : काजळी गावातून १० मिनिटांत बल्लाळगडावर पोहोचता येते. जाण्यासाठी उत्तम काळ : सप्टेंबर ते मार्च सूचना : १) सेगवा आणि बल्लाळगड हे किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. २) सेगवागडची माहिती साईटवर दिलेली आहे. मनोज बल्लाळकर [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] 7a3q8zeydzq0wnwzy7ovai3e9qeolhv 2687857 2687856 2026-06-06T02:42:22Z ~2026-24679-89 182431 /* इतिहास: */ 2687857 wikitext text/x-wiki {{गल्लत|बल्लारपूर किल्ला}} {{किल्ला |नाव= बल्लाळगड |चित्र= |चित्रशीर्षक= |चित्ररुंदी= |उंची= ५०० मीटर |प्रकार=गिरिदुर्ग |श्रेणी=मध्यम |ठिकाण= [[तलासरी तालुका]], [[पालघर जिल्हा]], [[महाराष्ट्र]] |डोंगररांग= |अवस्था= मध्यम |गाव= }} '''बल्लाळगड''' हा [[महाराष्ट्र]] आणि [[गुजरात]]च्या सीमेवरील एक डोंगरी किल्ला आहे. पालघर जिल्ह्यात आणि तलासरी तालुक्यात, मुंबई - अहमदाबाद महामार्गाला खेटून बल्लाळगड किल्ला आहे. * महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेजवळ सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोन किल्ले आहे. काजळी गावातील छोट्याश्या टेकडीवर बल्लाळगड हा टेहळणीचा किल्ला होता. या भागात असणाऱ्या इतर किल्ल्यांच्या मानाने (सेगवा, असावा, अशेरीगड इत्यादी) बल्लाळगडाची उंची पायथ्याच्या काजळी गावापासून कमी असल्याने अर्ध्या तासात किल्ला सहज पाहून होतो. सेगवा आणि बल्लाळगड हे दोनही किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. काजळी गावात गोरखचिंचेचे (African Baobab) अनेक अवाढव्य वृक्ष पाहायला मिळतात. पोर्तुगीजांनी भारतात आणलेली ही दीर्घायुष्यी झाडे वसई परिसरातील किल्ल्यांच्या आसपास दिसून येतात. ==इतिहास:== केळवे-माहीमचे मूळ नाव मत्स्यमत्‌, त्याचे पुढे झाले [[महिकावती]] व नंतरच्या काळात [[माहीम]]. प्राचीन काळी प्रतापबिंब राजाने दमणपासून वाळुकेश्वरापर्यंतच्या (आजची मुंबई) समुद्र किनाऱ्यावर आपले राज्य स्थापन करून त्याची राजधानी म्हणून महिकावतीची निवड केली. * त्याच काळात बल्लाळगड किल्ला बांधण्यात आला असावा. १४व्या शतकात गुजरातच्या सुलतानाने हा परिसर घेतला, तेंव्हा हा गडही त्याचा ताब्यात गेला असावा. पुढील काळात या भागावर रामनगरच्या कोळी राजांची मालकी होती. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी इ.स. १६७२ ते १६७७ या काळात मोरोपंताना ६०००ची फौज देऊन उत्तर कोकणात पाठवले. इ.स. १६७७ला रामनगरच्या कोळी राजाच्या ताब्यात असलेला प्रांत महाराजांच्या अधिपत्याखाली आला. * त्याच काळात बल्लाळगड स्वराज्यात दाखल झाला असावा. इ.स. १६८३पासून पुढील ६६ वर्ष हा किल्ला पोर्तुगीज आणि रामनगर यांच्याकडे होता. * चिमाजी आप्पानी काढलेल्या वसई मोहिमेत इ.स. १७३९मध्ये [[कृष्णाजी महादेव चासकर]] यानी सेगवागड जिंकून घेतला, तेव्हा बल्लाळगड जिंकला असावा. पुन्हा इ.स. १७५४मधे हा किल्ला रामनगरच्या कोळी राजाकडे गेला. इ.स. १८०२मधे झालेल्या तहात सेगवा किल्ला पेशव्यांकडे आला. इ.स. १८१७मधे गोगार्डच्या अधिपत्याखालील इंग्रज सैन्याने बल्लाळगड जिंकला. ==पाहण्याची ईतर ठिकाणे== बल्लाळगडाच्या माथ्याच्या अलीकडे एका झाडाखाली एक वीरगळ ठेवलेला आहे. महाराष्ट्रात अनेक वीरगळ आहेत त्याहून हा वीरगळ वेगळा आहे. या वीरगळावर एक योद्धा घोड्यावर बसलेला दाखवलेला आहे. हा घोडा काठेवाडी पद्धतीचा आहे. सुंदर सजवलेला आहे. त्या वीरगळावर सूर्य चंद्र दाखवलेले आहेत. महाराष्ट्र गुजरातच्या सीमेवर असलेल्या या किल्ल्यावर वीरमरण आलेल्या वीराचा वीरगळ पाहाण्यासारखा आहे. वीरगड पाहून बलाळगडाच्या माथ्याकडे चालत गेल्यास चार बुरुजांनी व तटबंदीने संरक्षित केलेला बल्लाळगडाचा माथा लागतो. त्यावरच्या ४ बुरुजांचे आणि तटबंदीचे अवशेष आज २१व्या शतकातही पाहायला मिळतात. तटबंदी १५ फ़ूट उंच असून ५ फ़ूट रुंद आहे. प्रचंड मोठे दगड वापरून ती तटबंदी बनवलेली आहे. तटबंदीमधे शौचकूप बनवलेले पाहायला मिळतात. तटबंदीच्या आत दोन मोठे हौद आहेत. त्यात दगड आणि पालापाचोळा पडल्याने ते भरून गेले आहेत. त्यांचे नक्की प्रयोजन कळत नाही. कदाजित धान्य किंवा दारुगोळा यांच्या साठवणुकीसाठी त्यांचा वापर झाला असावा. हौदांची साफ़सफ़ाई झाल्यास त्यांचे नक्की प्रयोजन कळू शकेल. ==पोहोचण्याच्या वाटा== काजळी हे बल्लाळगडाच्या पायथ्याचे गाव आहे. तेथे जाण्यासाठी मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील १३० किमी वरील तलासरी गाठावे लागते. त्यापुढे अंदाजे १९ किमीवर (मुंबई पासून १४९ किमीवर) काजळी गाव आहे. पण या गावाचा बोर्ड महामार्गावर न लावल्यामुळे, गाव आल्याचे कळत नाही. या गावाबाहेरच्या महामार्गालगत (मुंबईकडून अहमादाबादला जाताना डाव्या बाजूला) काजळी गावाकडे जाणारा फाटा आहे. या फ़ाट्यावराुन पुढे गेल्यावर गावातील शाळेपाशी पोहोचता येते. या शाळेसमोरील टेकडीवर बल्लाळगड आहे. रेल्वेने तलासरी / अच्छाड/ भिलाड/ संजाण यांपैकी कुठल्याही रेल्वे स्थानकावर उतरून, स्टेशनाबाहेर मिळणाऱ्या खाजगी जीप/ओमनी या वाहनांनी काजळी फाट्यावर उतरावे लागते. तेथून चालत ५ मिनिटात माणूस गावातील शाळेजवळ पोहोचतो. शाळेसमोर हातपंप आहे. त्याचे पाणी पिण्यायोग्य आहे. त्यातून पाणी भरून गड चढतात, कारण गडावर पाणी मिळत नाही. काजळी गावाच्या मागे बल्लाळगड आहे. गावाच्या शाळेसमोर एक गोरखचिंचेच झाड आहे. त्याच्या उजव्या बाजूने एक कच्चा रस्ता टेकडीवर जातो. परंतु या रस्त्याने न जाता डाव्या बाजूच्या मळलेल्या पायवाटेन १० मिनिटाचा खडा चढ चढून माणूस गडावर पोहोचतो. ==राहाण्याची सोय== गडावर राहाण्याची सोय नाही. गावातील शाळेत होऊ शकते. जेवणाची सोय : मुंबई - अहमदाबाद महामार्गावरील हॉटेलात होते. पाण्याची सोय : गडावर पिण्याचे पाणी नाही. जाण्यासाठी लागणारा वेळ : काजळी गावातून १० मिनिटांत बल्लाळगडावर पोहोचता येते. जाण्यासाठी उत्तम काळ : सप्टेंबर ते मार्च सूचना : १) सेगवा आणि बल्लाळगड हे किल्ले एका दिवसात पाहून होतात. २) सेगवागडची माहिती साईटवर दिलेली आहे. मनोज बल्लाळकर [[वर्ग:महाराष्ट्रातील किल्ले]] g0y5z4d0p7a7rokerjehg4oom4r6rb8 त्वचेची काळजी 0 255155 2687778 2380959 2026-06-05T14:10:20Z Stelar26 183775 SPF history added 2687778 wikitext text/x-wiki {{मट्रा}} '''त्वचेची काळजी''' ही अशा पद्धतींची श्रेणी आहे जी त्वचेच्या अखंडतेचे समर्थन करते, त्याचे स्वरूप वाढवते आणि त्वचेची काळजी घेते . त्यामध्ये पौष्टिकता, जास्त सूर्यप्रकाशापासून बचाव करणे यांचा समावेश असू शकतो. चेहऱ्याच्या देखावा वाढविण्याच्या पद्धतींमध्ये सौंदर्यप्रसाधने, बोटुलिनम, एक्सफोलिएशन, फिलर्स, लेसर रीसर्फेकिंग, मायक्रोडर्माब्रॅशन, साले, रेटिनॉल थेरपी आणि अल्ट्रासोनिक त्वचा उपचार यांचा समावेश आहे {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200408135858/https://silkytreat.com/ |date=2020-04-08 }} . <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.elle.com/beauty/makeup-skin-care/a19686286/ultrasonic-face-spatula-how-to/|title=Ultrasonic Face De-Gunking Spatulas Are a Thing and You're Going to Want One|last=Rodulfo|first=Kristina|date=2018-04-06|website=ELLE|language=en-US|access-date=2020-03-08}}</ref> त्वचेची काळजी ही बऱ्याच लोकांमध्ये नेहमीची एक प्रक्रिया असते, जसे की ज्यांची त्वचा एकतर कोरडी किंवा खूप ओलसर असते आणि त्वचारोगाचा प्रतिबंध करते आणि त्वचेच्या जखमांना प्रतिबंध करते. == पार्श्वभूमी == त्वचा देखभाल सौंदर्यप्रसाधनांच्या इंटरफेसवर आहे, <ref name="Kessler2015">Kessler R. More than Cosmetic Changes: Taking Stock of Personal Care Product Safety. Environ Health Perspect; DOI:10.1289/ehp.123-A120 </ref> आणि त्वचाविज्ञान, पारंपारिक वैद्यकीय शाखा; <ref name="randomHouse">''Random House Webster's Unabridged Dictionary.'' Random House, Inc. 2001. Page 537. {{ISBN|0-375-72026-X}}.</ref> या प्रत्येक विषयासह काही प्रमाणात आच्छादित आहे.   फेडरल फूड, ड्रग आणि कॉस्मेटिक ऍक्ट प्रमाणे सौंदर्यप्रसाधन म्हणजे शुद्धीकरण किंवा सुशोभित करणे होय. (उदाहरणार्थ, शॅम्पू आणि लिपस्टिक). औषधासाठी स्वतंत्र श्रेणी अस्तित्वात आहे, ज्याचा हेतू रोगाचे निदान, बरे करणे, कमी करणे, उपचार करणे किंवा रोगाचा प्रतिबंध करणे किंवा शरीराच्या संरचनेवर किंवा कार्यावर परिणाम करण्यासाठी आहे (उदाहरणार्थ सनस्क्रीन आणि मुरुमांच्या क्रीम), मॉइश्चरायझिंगसारखी काही उत्पादने सनस्क्रीन आणि अँटी-डँड्रफ शैम्पू, दोन्ही प्रकारात नियमित केले जातात. <ref name="Kessler2015">Kessler R. More than Cosmetic Changes: Taking Stock of Personal Care Product Safety. Environ Health Perspect; DOI:10.1289/ehp.123-A120 </ref> <ref>FDA. ''Cosmetics: Guidance & Regulation; Laws & Regulations. Prohibited & Restricted Ingredients''. [website]. U.S. Food and Drug Administration, Silver Spring, MD. Updated 26 January 2015. </ref> {{Short description|सन प्रोटेक्शन फॅक्टरची गणना करण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या गणितीय मॉडेल्सचा ऐतिहासिक विकास}} {{Use dmy dates|date=June 2026}} '''सन प्रोटेक्शन फॅक्टर (SPF) गणितीय मॉडेलिंगचा इतिहास''' हा प्रयोगशाळेतील मोजमाप आणि मानवी त्वचेला होणारे प्रत्यक्ष जैविक नुकसान यांच्यात सुसंगतता आणण्यासाठी त्वचाविज्ञान (dermatology) आणि प्रसाधनशास्त्र (cosmetic science) क्षेत्रात झालेल्या निरंतर प्रयत्नांचा इतिहास आहे. गेल्या जवळपास पाच दशकांत, वैज्ञानिक समुदायाने साध्या प्रयोगशाळेतील सिद्धांतांपासून पुढे जात संपूर्ण अतिनील स्पेक्ट्रम (UV spectrum), पर्यावरणीय घटक आणि अंतरिक्षीय परिस्थितीचा विचार करणाऱ्या गुंतागुंतीच्या गणितीय एकात्मतेकडे (mathematical integrations) वाटचाल केली आहे.<ref name="Lokapure2026"/> == सुरुवातीचा पाया आणि इन व्हिव्हो विरुद्ध इन विट्रो चाचण्या (१९७० चे दशक) == [[सन प्रोटेक्शन फॅक्टर]] (SPF) ची मूळ संकल्पना '[[इन व्हिव्हो]]' (in vivo - थेट मानवी स्वयंसेवकांवर) चाचण्यांद्वारे परिभाषित केली गेली होती. यामध्ये सनस्क्रीन लावलेल्या आणि न लावलेल्या मानवी त्वचेवर अतिनील किरणांमुळे (UV radiation) त्वचेचा लालसरपणा (erythema/sunburn) येण्यासाठी लागणाऱ्या वेळेची तुलना केली जात असे. तथापि, मानवी त्वचेच्या वेगवेगळ्या प्रकारांमुळे (skin phototypes) या चाचण्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर त्रुटी येत असत, तसेच या पद्धती अत्यंत खर्चिक आणि नैतिकदृष्ट्या आव्हानात्मक होत्या. १९७९ मध्ये, सायरे आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी (Sayre et al.) 'फोटोकॅमिस्ट्री अँड फोटॉबायोलॉजी' या नियतकालिकात *''"A comparison of in vivo and in vitro testing of sunscreening formulas"''* नावाचा एक महत्त्वपूर्ण तुलनात्मक अभ्यास प्रकाशित केला.<ref name="Sayre1979">{{cite journal |last1=Sayre |first1=R.M. |last2=Agin |first2=P.P. |last3=LeVee |first3=G.J. |last4=Marlowe |first4=E. |date=1979 |title=A comparison of in vivo and in vitro testing of sunscreening formulas |journal=Photochemistry and Photobiology |volume=29 |issue=3 |pages=559–566 |doi=10.1111/j.1751-1097.1979.tb07736.x}}</ref> === मुख्य योगदान आणि मर्यादा === * '''पद्धतीमधील बदल:''' या अभ्यासामुळे मानवी क्लिनिकल चाचण्यांना एक विश्वासार्ह आणि अत्यंत अचूक पर्याय म्हणून '[[इन विट्रो]]' (in vitro - स्पेक्ट्रोफोटोमेट्रिक उपकरणांद्वारे) चाचण्यांचा पाया रचला गेला.<ref name="Sayre1979"/> * '''पर्यावरणीय घटकांचा अभाव:''' सायरे आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांच्या लक्षात आले की, सुरुवातीची समान वजनन फलन (uniform weighting functions)—जी सर्व अतिनील लहरींना समान जैविक महत्त्व देत असत—मानवी क्लिनिकल डेटाशी तंतोतंत जुळत नव्हती. * '''भौगोलिक मर्यादा:''' या सुरुवातीच्या मॉडेल्समध्ये भौगोलिक स्थान, समुद्रसपाटीपासूनची उंची, ऋतू बदल किंवा पृथ्वीवरील वेगवेगळ्या भागांतील सौर स्पेक्ट्रममधील बदल यांसारख्या पर्यावरणीय घटकांचा विचार केला गेला नव्हता. == मन्सूर स्पेक्ट्रोफोटोमेट्रिक पद्धत (१९८६) == प्रयोगशाळेत सुलभ आणि प्रमाणित पद्धतीची गरज ओळखून, जे. एस. मन्सूर (J.S. Mansur) आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांनी १९८६ मध्ये एक सुलभ गणितीय पद्धत विकसित केली. 'अनाइस ब्राझिलेरोस डी डर्मेटॉलॉझिया' (Anais Brasileiros de Dermatologia) या जर्नलमध्ये प्रकाशित झालेल्या त्यांच्या शोधनिबंधांद्वारे त्यांनी हे मॉडेल मांडले, जे जागतिक स्तरावर '''मन्सूर समीकरण (Mansur Equation)''' म्हणून ओळखले गेले.<ref name="Mansur1986">{{cite journal |last1=Mansur |first1=J.S. |last2=Breder |first2=M.N. |last3=Mansur |first3=M.C. |last4=Azulay |first4=R.D. |date=1986 |title=Determinação do fator de proteção solar por espectrofotometria |journal=An Bras Dermatol |volume=61 |pages=121–124}}</ref><ref name="MansurCorrelation1986">{{cite journal |last1=Mansur |first1=J.S. |last2=Breder |first2=M.N. |last3=Mansur |first3=M.C. |last4=Azulay |first4=R.D. |date=1986 |title=Correlação entre a determinação do fator de proteção solar em seres humanos e por espectrofotometria |journal=An Bras Dermatol |volume=61 |pages=167–172}}</ref> === मन्सूर समीकरण === मन्सूर पद्धतीमुळे संशोधकांना केवळ [[UVB]] श्रेणीवर (२९०-३२० nm) लक्ष केंद्रित करून प्रमाणित अतिनील स्पेक्ट्रोफोटोमीटरचा वापर करून SPF ची गणना करणे शक्य झाले: :<math>SPF_{\text{spectrophotometric}} = CF \times \sum_{290}^{320} EE(\lambda) \times I(\lambda) \times Abs(\lambda)</math> येथे: * <math>CF</math> हा कॅलिब्रेशन गुणांक आहे (सहसा याची किंमत १० असते). * <math>EE(\lambda)</math> हे एरिथेमल कार्यक्षमता स्पेक्ट्रम (erythema efficiency spectrum) आहे. * <math>I(\lambda)</math> हे सौर तीव्रता स्पेक्ट्रम (solar intensity spectrum) आहे. * <math>Abs(\lambda)</math> हे सनस्क्रीन उत्पादनाचे स्पेक्ट्रोफोटोमेट्रिक शोषण (absorbance) आहे. === प्रभाव आणि मर्यादा === अनेक दशकांपर्यंत मन्सूर पद्धत सनस्क्रीनच्या प्राथमिक चाचण्यांसाठी जागतिक प्रयोगशाळा मानक बनली, कारण ती सनबर्न रोखण्याच्या मानवी क्लिनिकल डेटाशी सुसंगत होती.<ref name="MansurCorrelation1986"/> तथापि, या पद्धतीची मुख्य मर्यादा अशी होती की ती केवळ UVB किरणांपुरती (२९०-३२० nm) मर्यादित होती. यात [[UVA]] किरणांचा (३२०-४०० nm) समावेश नसल्यामुळे व्यापक-स्पेक्ट्रम (broad-spectrum) संरक्षणाच्या आवश्यकतेकडे दुर्लक्ष झाले. UVB किरण त्वचेवर तात्काळ सनबर्न निर्माण करतात, तर UVA किरण त्वचेच्या आत खोलवर प्रवेश करून अकाली वृद्धत्व (photoaging), पेशींचे नुकसान आणि त्वचेच्या कर्करोगास ([[carcinogenesis]]) कारणीभूत ठरतात.<ref name="Lokapure2026"/> == आधुनिक बदल: लोकापुरे समीकरण (२०२६) == UVA किरणांमुळे त्वचेच्या खोल पेशींना होणाऱ्या नुकसानाचा वैज्ञानिक अभ्यास जसजसा पुढे गेला, तसतसे सनस्क्रीनचे मूल्यमापन करणाऱ्या गणितीय मॉडेल्समध्ये सुधारणा करणे आवश्यक बनले. २०२६ मध्ये, संशोधक सचिन लोकापुरे (Sachin Gangadhar Lokapure) यांनी सायरे आणि मन्सूर या दोन्ही मॉडेल्सच्या मर्यादा दूर करणारे एक व्यापक गणितीय मॉडेल सादर केले.<ref name="Lokapure2026">{{cite journal |last=Lokapure |first=Sachin Gangadhar |date=2026 |title=A New Sun Protection Factor Equation-Integrating Erythemal and Photoaging Risks across Biological and Space UV Exposure |journal=Research Journal of Topical and Cosmetic Sciences |volume=17 |issue=1 |pages=11-14 |doi=10.52711/2321-5844.2026.00003 |url=https://rjtcsonline.com/AbstractView.aspx?PID=2026-17-1-3}}</ref> === १. संपूर्ण स्पेक्ट्रम एकात्मता (Full Spectrum Integration) === केवळ ३२० nm (UVB) पर्यंत मर्यादित न राहता, लोकापुरे समीकरण संपूर्ण पार्थिव अतिनील स्पेक्ट्रमचा (२९०-४०० nm) विचार करते, ज्यामुळे मॉडेलमध्ये UVA मुळे होणाऱ्या जोखमींचीही अचूक गणना होते: :<math>SPF = K \int_{290}^{400} E_{\text{eff}}(\lambda) \times [1 - T(\lambda)] \, d\lambda</math> येथे: * <math>K</math> हा कॅलिब्रेशन स्थिरांक आहे. * <math>E_{\text{eff}}(\lambda)</math> हे स्पेक्ट्रल वजनन फलन (spectral weighting function) आहे, जे ठराविक तरंगलांबीवर अतिनील किरणांची जैविक प्रभावीता दर्शवते. * <math>T(\lambda)</math> ही सनस्क्रीनची पारदर्शकता (transmittance) आहे. === २. एकत्रित जैविक वजनन फलन (Combined Biological Weighting Function) === आधुनिक सूर्य संरक्षणाचा उद्देश केवळ त्वचेचा लालसरपणा रोखणे हा नसून वृद्धत्व रोखणे देखील आहे, हे लक्षात घेऊन लोकापुरे यांनी एक संयुक्त वजनन गुणांक (<math>E_{\text{eff}}</math>) लागू केला, जो सनबर्न आणि अकाली वृद्धत्व (photoaging) या दोन्ही घटकांचा गणितीय समतोल साधतो: :<math>E_{\text{eff}}(\lambda) = w_1 E_{\text{ery}}(\lambda) + w_2 E_{\text{age}}(\lambda)</math> यात बदलता येणारे वजनन सहगुणक (<math>w_1, w_2</math>) वापरून, हे समीकरण सनस्क्रीन तात्काळ लालसरपणा (<math>E_{\text{ery}}</math>) आणि दीर्घकालीन सुरकुत्या किंवा वृद्धत्व (<math>E_{\text{age}}</math>) या दोन्हीपासून त्वचेचे किती रक्षण करते याचे अचूक मॉडेलिंग करते.<ref name="Lokapure2026"/> === ३. अंतरिक्षीय विस्तार (SPF space) === पृथ्वीच्या सीमांच्या पलीकडे जात, लोकापुरे यांनी [[अंतराळ संशोधन]] क्षेत्रातील आव्हानात्मक वातावरणासाठी या समीकरणाचे रूपांतर केले. अंतराळात ओझोनचे कवच नसल्यामुळे अत्यंत घातक असे [[UVC]] किरण (२००-२८० nm) DNA चे गंभीर नुकसान करू शकतात. अंतराळासाठी डिझाइन केलेल्या या विशेष समीकरणात मोजमापाची मर्यादा २०० nm पर्यंत वाढवण्यात आली आहे: :<math>SPF_{\text{space}} = K_s \int_{200}^{400} E_{\text{space}}(\lambda) \times [1 - T(\lambda)] \, d\lambda</math> == ऐतिहासिक विकासाचा सारांश == {| class="wikitable sortable" |- ! काळ / मॉडेल !! मुख्य स्पेक्ट्रल श्रेणी !! मुख्य नाविन्य !! प्रमुख मर्यादा / त्रुटी |- | '''सायरे आणि सहकारी (१९७९)''' || बदलती श्रेणी || सुरुवातीचा 'इन विट्रो' आणि 'इन व्हिव्हो' संबंधांचा अभ्यास. || एकसमान वजनन पद्धत; भौगोलिक आणि त्वचेच्या प्रकारांमधील बदलांकडे दुर्लक्ष. |- | '''मन्सूर पद्धत (१९८६)''' || २९०–३२० nm (UVB) || सामान्य प्रयोगशाळा उपकरणांसाठी अत्यंत सुलभ गणितीय पद्धत. || संपूर्ण UVA स्पेक्ट्रमचा अभाव; फोटोएजिंग आणि त्वचेच्या खोल नुकसानाच्या जोखमींकडे दुर्लक्ष. |- | '''लोकापुरे समीकरण (२०२६)''' || २९०–४०० nm (पृथ्वी)<br>२००–४०० nm (अंतराळ) || संपूर्ण स्पेक्ट्रम अतिनील किरणांचा समावेश; सनबर्न आणि वृद्धत्वासाठी दुहेरी सहगुणक; UVC अंतराळ वातावरणासाठी विस्तार. || यासाठी अधिक संगणकीय गणना आणि विशेष विस्तृत-स्पेक्ट्रम डेटाची आवश्यकता असते. |} == नवजात == नवजात त्वचेची काळजी घेण्यासाठी मार्गदर्शक तत्त्वे विकसित केली गेली आहेत. तथापि, बालरोगविषयक आणि त्वचाविज्ञानविषयक समुदाय सर्वोत्तम शुद्धीकरणाच्या पद्धतींवर एकमत झाले नाहीत, कारण दर्जेदार शास्त्रीय पुरावा फारच कमी आहे. पाण्यात विसर्जन करून वापरणे हे जसेच्या तसे धुण्यापेक्षा चांगले दिसते आणि सिंथेटिक डिटर्जंट्स किंवा सौम्य लिक्विड बेबी क्लीन्सरचा वापर एकट्या पाण्यापेक्षा तुलनात्मक किंवा त्यापेक्षा श्रेष्ठ वाटतो. <ref name="Lund">{{जर्नल स्रोत|vauthors=Lund C, Kuller J, Lane A, Lott JW, Raines DA|year=1999|title=Neonatal skin care: the scientific basis for practice|url=|journal=Neonatal Netw|volume=18|issue=4|pages=15–27|doi=10.1891/0730-0832.18.4.15|pmid=10633681}}</ref> <ref name="PMID 22988452">{{जर्नल स्रोत|last=Telofski LS, Morello AP 3rd, Mack Correa MC, Stamatas GN|year=2012|title=The infant skin barrier: can we preserve, protect, and enhance the barrier?|journal=Dermatol Res Pract|volume=2012|pages=1–18|doi=10.1155/2012/198789|pmc=3439947|pmid=22988452}}</ref> <ref name="Lund"/> वरून जोडा [[चित्र:Woman_applying_sunscreen.jpg|इवलेसे| सनस्क्रीन लावताना एक महिला ]] सूर्य संरक्षण ही त्वचेच्या काळजीची एक महत्त्वाची बाब आहे. मानवी शरीराला व्हिटॅमिन डीचा दररोज डोस मिळविण्यासाठी सूर्य फायद्याचा असला तरीही असुरक्षित सूर्यप्रकाशामुळे त्वचेला अत्यंत नुकसान होऊ शकते. सूर्याच्या किरणांमधील [[अतिनील किरण|अल्ट्राव्हायोलेट]] (यूव्हीए आणि यूव्हीबी) किरणोत्सर्गामुळे वेगवेगळ्या प्रमाणात सनबर्न ‍(त्वचा भाजणे / जळणे) होऊ शकतो, त्वचा लवकर वृद्ध होणे /सैल पडणे आणि त्वचेच्या कर्करोगाचा धोका वाढू शकतो. <ref name="PMID 2620876">{{जर्नल स्रोत|vauthors=Clark A, Hessler JL|date=Aug 2015|title=Skin Care.|journal=Facial Plast Surg Clin North Am|volume=23|issue=3|pages=285–95|doi=10.1016/j.fsc.2015.04.002|pmid=26208767}}</ref> अतिनील एक्सपोजरमुळे ‍(त्वचा उन्हात उघडी राहणे) त्वचेच्या असमान टोनचे ठिपके होऊ शकतात आणि त्वचा कोरडी होऊ शकते. हे त्वचेची लवचिकता कमी करू शकते आणि सॅगिंग (कोमेजने)आणि सुरकुत्या तयार करण्यास प्रोत्साहित करू शकते. सनस्क्रीन सूर्याच्या नुकसानीपासून त्वचेचे रक्षण करू शकते; एक्सपोजरच्या किमान 20 मिनिटांपूर्वी सनस्क्रीन लागू केली जावी आणि दर चार तासांनी पुन्हा लागू करावी. सनस्क्रीन त्वचेच्या सर्व भागात लागू पाहिजे जे सूर्यप्रकाशास सामोरे जातील आणि किमान एक चमचे (25) &nbsp; मि.ली.) संपूर्ण कव्हरेज सुनिश्चित करण्यासाठी प्रत्येक अंग, चेहरा, छाती आणि मागे लागू केले पाहिजे. अनेक टिन्टेड मॉइश्चरायझर्स, फाउंडेशन आणि प्राइमरमध्ये (निरनिराळे सौंदर्य प्रसाधनाची साधने) आता एसपीएफचे काही प्रकार आहेत. सनस्क्रीन क्रीम, जेल किंवा लोशनच्या(पातळ, घट्ट) स्वरूपात येऊ शकतात; त्यांचा एसपीएफ क्रमांक सूर्याच्या किरणोत्सर्गापासून त्वचेचे संरक्षण करण्यासाठी त्यांची प्रभावीता दर्शवितो. प्रत्येक त्वचेच्या प्रकारासाठी सनस्क्रीन उपलब्ध आहेत; विशेषतः तेलकट त्वचेला असणा-या नॉन-कॉमेडोजेनिक सनस्क्रीनची निवड करावी; कोरडे कातडे असलेल्यांनी त्वचेला हायड्रेट (ओलसर आणि निरोगी)ठेवण्यास मदत करण्यासाठी मॉइश्चरायझर्ससह सनस्क्रीन निवडले पाहिजेत आणि संवेदनशील त्वचेवर असुरक्षित, हायपोअलर्जेनिक सनस्क्रीन आणि स्पॉट-टेस्ट एखाद्या विसंगत ठिकाणी (जसे की कोपरच्या आतल्या किंवा कानाच्या मागे लावून पारखून घ्यावे) निवडले पाहिजे. त्यामुळे त्वचेला त्रास होत नाही. == वृद्ध == त्वचेची वृद्धत्व हे त्वचेच्या वाढत्या असुरक्षतेशी संबंधित आहे . प्रुरिटससह ‍(त्वचेवरची खाज) त्वचेची समस्या वयोवृद्धांमध्ये सामान्य आहे परंतु बऱ्याचदा अपुरीपणे लक्ष दिले जाते. वृद्धांमधील त्वचेच्या अखंडतेची देखभाल केल्या जाणाऱ्या अभ्यासाचे साहित्य पुनरावलोकन हे सर्वात कमी प्रमाण असल्याचे आढळले परंतु आढावा निष्कर्ष काढला की कृत्रिम डिटर्जंट्स किंवा अँफोटेरिक सर्फॅक्टंट्ससह त्वचा-स्वच्छता साबण आणि पाणी वापरण्यापेक्षा त्वचा कोरडेपणा कमी करते. हुमेक्टंट्ससह मॉइश्चरायझर्समुळे त्वचा कोरडे होण्यास मदत होते आणि त्वचेच्या अडथळ्यामुळे त्वचेच्या जखम कमी होतात. == पुरळ == अमेरिकन अकॅडमी ऑफ डर्मॅटोलॉजीच्या मते, दर वर्षी 40 ते 50 दशलक्ष अमेरिकन लोकांना मुरुमांचा त्रास होतो. <ref name="aad.org">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.aad.org/practicecenter/quality/clinical-guidelines/acne|title=Acne clinical guideline|date=2018|publisher=American Academy of Dermatology}}</ref> शक्यतो मुरुमे पौगंडावस्थेत येत असले तरी , मुरुम कोणत्याही वयात उद्भवू शकते, यामागे आनुवंशिकता, हार्मोन्स, मासिक पाळी, अन्न आणि भावनिक ताण यासह कारणे आहेत.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.dermatologydiaries.com/acne-treatment/|title=Acne treatment|website=Dr Niketa Sonavane|url-status=live}}</ref> प्रक्षोभक मुरुम (सूज ,लालसरपणा)असलेल्यांनी सावधगिरीने मुरुमांचा उपचार केला पाहिजे कारण प्रक्रियेमुळे परिस्थिती आणखी बिघडू शकते आणि उपचार करण्यापूर्वी त्वचारोग तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा. <ref name="aad.org"/> काही अँटी ऍक्ने क्रिममध्ये बेंझॉयल पेरोक्साइड (2.5 - 10%च्या सांद्रता मध्ये) कोरडे एजंट असतात. <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=http://www.accessdata.fda.gov/scripts/cdrh/cfdocs/cfcfr/CFRSearch.cfm?fr=333.310|title=Topical Acne Drug Products|date=1 April 2018|publisher=CFR - Code of Federal Regulations, Title 21, U.S. Food and Drug Administration}}</ref> == त्वचेचा अल्सर - व्रण पडणे == त्वचेवर दीर्घकाळापर्यंत दबाव म्हणून त्वचेवर आणि अंतर्निहित ऊतींना दुखापत होतात. त्वचेचा अल्सर - व्रण पडणे एक ज्ञात उदाहरण म्हणजे बेडसोर म्हणजे प्रेशर अल्सर. == स्टोमा (जखम - छिद्र) == स्टोमा (जखम - छिद्र) क्षेत्राची साफसफाई करताना, स्टोमाभोवती हळूवारपणे स्वच्छ करण्यासाठी साधे गरम पाणी वापरावे आणि कोरडे पुसले पाहिजे. हळूवारपणे पुसा आणि क्षेत्राला घासणार नाही याची खात्री करा. डिस्पोजेबल बॅगमध्ये सर्व वापरलेले वाइप (पुसलेले कापड) घाला आणि नंतर आपले हात धुवा. == जखम भरणे == जखमेच्या उपचार हा एक जटिल आणि नाजूक प्रक्रिया आहे ज्यात त्वचा दुखापतीनंतर स्वतःच दुरुस्त होते. * == विकिरण == रेडिएशनमुळे त्वचेवर उपचार केलेल्या भागात विपरीत परिणाम होऊ शकतात , विशेषतः काख , डोके आणि मान, पेरिनियम (अवघड जागा) आणि त्वचेच्या पट क्षेत्रांमध्ये. मॉइस्चरायझिंग, एंटी-इंफ्लेमेटरी, अँटी-मायक्रोबियल आणि जखमेच्या उपचार हा गुणधर्म असलेले फॉर्म्युलेशन बहुतेक वेळा वापरले जातात, परंतु कोणताही प्राधान्यक्रम किंवा वैयक्तिक उत्पादन सर्वोत्तम सराव म्हणून ओळखले जाऊ शकत नाही. मऊ सिलिकॉन ड्रेसिंग्ज जे घर्षणात अडथळे म्हणून काम करतात ते उपयुक्त ठरू शकतात. स्तनांच्या कर्करोगात, कॅलेंडुला क्रीम डार्क स्पॉट सुधारकर्तावरील किरणे प्रभावांच्या तीव्रतेस कमी करू शकते. विकिरण उपचार पूर्ण केल्यानंतर दुर्गंधीनाशक वापर विवादित आहे परंतु आता सराव करण्याची शिफारस केली जाते. <ref name="Aistars2006">{{जर्नल स्रोत|last=Aistars J|date=Aug 2006|title=The validity of skin care protocols followed by women with breast cancer receiving external radiation.|journal=Clin J Oncol Nurs|volume=10|issue=4|pages=487–92|doi=10.1188/06.CJON.487-492|pmid=16927902}}</ref> <ref name="PMID 20598015">{{जर्नल स्रोत|vauthors=Kumar S, Juresic E, Barton M, Shafiq J|date=Jun 2010|title=Management of skin toxicity during radiation therapy: a review of the evidence.|journal=J Med Imaging Radiat Oncol|volume=54|issue=3|pages=264–79|doi=10.1111/j.1754-9485.2010.02170.x|pmid=20598015}}</ref> <ref name="Trueman2015">{{जर्नल स्रोत|last=Trueman E|year=2015|title=Management of radiotherapy-induced skin reactions|url=|journal=Int J Palliat Nurs|volume=21|issue=4|pages=187–92|doi=10.12968/ijpn.2015.21.4.187|pmid=25901591}}</ref> <ref name="Aistars2006"/> वरून जोडा == ईजीएफआर == एपिडर्मल ग्रोथ फॅक्टर रिसेप्टर (ईजीएफआर) इनहिबिटर (कर्करोगाला प्रतिबंध करणारे) कर्करोगाच्या उपचारात वापरल्या जाणाऱ्या औषधे आहेत. ही औषधे सामान्यत: पुरळ, कोरडी त्वचा आणि पॅरोनीचियासह त्वचा आणि नखे समस्या निर्माण करतात. अनेकदा Emollient मलहमांसह प्रतिबंधात्मक गहन मॉइश्चरायझिंग, पाण्यावर आधारित क्रीम आणि पाण्याचे भिजणे टाळणे (जरी काही विशिष्ट परिस्थितीत पांढरे व्हिनेगर किंवा पोटॅशियम परमॅंगनेट भिजके मदत करू शकतात), त्वचेला जास्त प्रमाणात सूर्यप्रकाशापासून बचाव करतात आणि साबण पर्याय ज्यासाठी कमी डिहायड्रेटिंग आहे. सामान्य साबणापेक्षा त्वचेची तसेच टाळू फोलिकुलायटिसचा धोका कमी करणाऱ्या शाम्पूची शिफारस केली जाते. सामयिक प्रतिजैविक औषधोपचारांसह उपचार उपाय उपयुक्त ठरू शकतात. == संबंधित उत्पादने == कॉस्मेटिक्युटिकल्स टॉपिकली -लागू केलेली, एकत्रित उत्पादने आहेत जी सौंदर्यप्रसाधने आणि "जैविक दृष्ट्या सक्रिय घटक" एकत्र आणतात. या उत्पादनांचे फायदे समान असतात परंतु तोंडी इंजेस्ट केली जातात त्यांना न्यूट्रीकोस्मेटिक्स म्हणून ओळखले जाते. युनायटेड स्टेट्स फूड अँड ड्रग .डमिनिस्ट्रेशन ( एफडीए )च्या मते, अन्न, औषध आणि कॉस्मेटिक कायदा "अशा कोणत्याही श्रेणीला" कॉस्मेट्युटिकल्स "म्हणून मान्यता देत नाही. उत्पादन औषध, कॉस्मेटिक किंवा दोघांचे मिश्रण असू शकते परंतु कायद्यानुसार "कॉस्मेटिक" या शब्दाला काही अर्थ नाही. औषधे एफडीएच्या सघन पुनरावलोकन आणि मंजूरी प्रक्रियेच्या अधीन आहेत. सौंदर्यप्रसाधने आणि याशी संबंधित उत्पादने जरी नियमित असली तरी विक्रीपूर्वी एफडीएकडून मंजूर नसतात. == प्रक्रिया == त्वचा देखभाल प्रक्रियेत बोटुलिनमचा वापर समाविष्ट असतो; <ref>http://www.allergan.com/assets/pdf/botox_cosmetic_pi.pdf</ref> एक्सफोलिएशन; फिलर कॉस्मेटिक रीसर्फेसिंग, केस काढून टाकणे, त्वचारोग, पोर्ट-वाइन डाग आणि टॅटू काढून टाकण्यासाठी लेसर औषध ; फोटोडायनामिक थेरपी ; microdermabrasion; त्वचा सोलणे (पीलिंग ट्रीटमेंट ); रेटिनॉल थेरपी == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:सौंदर्यशास्त्र]] hkurj96vw37yyuwhbgz8vgz1bec2icj कोल्हेवाडी (लांजा) 0 258852 2687831 2687748 2026-06-05T17:03:27Z संतोष गोरे 135680 2687831 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=| एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. प्रस्तावना :- कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. ==भौगोलिक स्थान== कोल्हेवाडी (लांजा) हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> अधिकृत पिनकोड व टपाल क्षेत्राचे स्पष्टीकरण (Official Postal Jurisdiction) सरकारी महसूल नकाशा आणि 'गुगल मॅप्स' (Google Maps) वरील अधिकृत डिजिटल सीमांकनानुसार (Dotted Line Boundary) कोल्हेवाडी गावाचा नोंदणीकृत मुख्य पिनकोड ४१५८०२ (415802) हाच आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावचे टपाल क्षेत्र व पिनकोड सीमांकन]</ref> हे गाव शिपोशी मुख्य पोस्ट ऑफिस (अंतर: ४.५ किलोमीटर) अंतर्गत समाविष्ट असल्यामुळे हा पिनकोड गावची मूळ डिजिटल ओळख दर्शवतो शासकीय कामांसाठी विशेष नोंद: भौगोलिकदृष्ट्या कोल्हेवाडी गावाच्या सर्वात जवळ 'पालू पोस्ट ऑफिस' (पिनकोड: ४१६७०१, अंतर: ३.५ किलोमीटर) हे केंद्र आहे त्यामुळे, व्यावहारिक सुलभतेसाठी आणि जलद प्रशासकीय/शासकीय टपाल व्यवहारांसाठी स्थानिक पातळीवर पालू पोस्ट पिनकोड ४१६७०१ (416701) देखील वापरला जातो (थोडक्यात: गावाचा मूळ व नकाशावरील अधिकृत पिनकोड ४१५८०२ हाच आहे, तर व्यावहारिक शासकीय सोयीसाठी ४१६७०१ हा पिनकोड देखील ग्राह्य धरला जातो ) २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी (लांजा), महाराष्ट्र (पिनकोड: ४१५८०२) गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर (hectares) आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी 'गुरव' समाजाकडे आहे. ​श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी: ऐतिहासिक वारसा आणि स्थापत्य ​'''श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी''' हे सुमारे ३५० ते ४०० वर्षे जुने असून, गावाच्या अस्मितेचे, संस्कृतीचे आणि अखंड श्रद्धेचे ते एक जिवंत प्रतीक आहे. ​=== १. स्वयंभू महिमा आणि स्थापना === हे मंदिर मानवनिर्मित नसून, ते '''स्वयंभू''' आहे. श्री केदारलिंगाचे अस्तित्व स्वतःहून प्रगट झाले आहे. प्राचीन काळी दैवी शक्तीच्या रूपाने हे लिंग जमिनीतून प्रगट झाल्यानंतर, ग्रामस्थांनी अत्यंत भक्तीभावाने त्या ठिकाणी मंदिराची उभारणी केली. तेव्हापासून हे मंदिर कोल्हेवाडी गावाच्या कल्याणाचे आणि संरक्षणाचे केंद्र बनले आहे. ​=== २. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी आणि कुलपरंपरा === श्री केदारलिंग देवस्थानाचा इतिहास कोल्हेवाडी गावाच्या निर्मितीशी आणि मूळ वस्तीशी घट्ट विणलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, या प्रदेशात मानवी वस्तीची सुरुवात होताना खालील घराण्यांचे मूळ पुरुष (पूर्वज) अग्रक्रमाने उपस्थित होते: ​=== ३. स्तंभांचे ऐतिहासिक महत्त्व === मंदिराचे मुख्य चार स्तंभ या प्राचीन वास्तूचे प्रमुख आधारस्तंभ असून, ते गावाच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक परंपरेची साक्ष देतात: ​'''नागशिल्प व पारंपारिक नक्षीकाम:''' स्तंभांच्या पृष्ठभागावर 'नागशिल्पांच्या प्रतिमा' आणि अत्यंत सूक्ष्म असे पारंपारिक '''काष्ठशिल्प (Wood Carving)''' करण्यात आले आहे. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] lofcvh790h4ikz2v4x0rn98ap5gku7y 2687832 2687831 2026-06-05T17:05:21Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687832 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. ==भौगोलिक स्थान== कोल्हेवाडी (लांजा) हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> अधिकृत पिनकोड व टपाल क्षेत्राचे स्पष्टीकरण (Official Postal Jurisdiction) सरकारी महसूल नकाशा आणि 'गुगल मॅप्स' (Google Maps) वरील अधिकृत डिजिटल सीमांकनानुसार (Dotted Line Boundary) कोल्हेवाडी गावाचा नोंदणीकृत मुख्य पिनकोड ४१५८०२ (415802) हाच आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावचे टपाल क्षेत्र व पिनकोड सीमांकन]</ref> हे गाव शिपोशी मुख्य पोस्ट ऑफिस (अंतर: ४.५ किलोमीटर) अंतर्गत समाविष्ट असल्यामुळे हा पिनकोड गावची मूळ डिजिटल ओळख दर्शवतो शासकीय कामांसाठी विशेष नोंद: भौगोलिकदृष्ट्या कोल्हेवाडी गावाच्या सर्वात जवळ 'पालू पोस्ट ऑफिस' (पिनकोड: ४१६७०१, अंतर: ३.५ किलोमीटर) हे केंद्र आहे त्यामुळे, व्यावहारिक सुलभतेसाठी आणि जलद प्रशासकीय/शासकीय टपाल व्यवहारांसाठी स्थानिक पातळीवर पालू पोस्ट पिनकोड ४१६७०१ (416701) देखील वापरला जातो (थोडक्यात: गावाचा मूळ व नकाशावरील अधिकृत पिनकोड ४१५८०२ हाच आहे, तर व्यावहारिक शासकीय सोयीसाठी ४१६७०१ हा पिनकोड देखील ग्राह्य धरला जातो ) २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी (लांजा), महाराष्ट्र (पिनकोड: ४१५८०२) गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर (hectares) आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी 'गुरव' समाजाकडे आहे. ​श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी: ऐतिहासिक वारसा आणि स्थापत्य ​'''श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी''' हे सुमारे ३५० ते ४०० वर्षे जुने असून, गावाच्या अस्मितेचे, संस्कृतीचे आणि अखंड श्रद्धेचे ते एक जिवंत प्रतीक आहे. ​=== १. स्वयंभू महिमा आणि स्थापना === हे मंदिर मानवनिर्मित नसून, ते '''स्वयंभू''' आहे. श्री केदारलिंगाचे अस्तित्व स्वतःहून प्रगट झाले आहे. प्राचीन काळी दैवी शक्तीच्या रूपाने हे लिंग जमिनीतून प्रगट झाल्यानंतर, ग्रामस्थांनी अत्यंत भक्तीभावाने त्या ठिकाणी मंदिराची उभारणी केली. तेव्हापासून हे मंदिर कोल्हेवाडी गावाच्या कल्याणाचे आणि संरक्षणाचे केंद्र बनले आहे. ​=== २. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी आणि कुलपरंपरा === श्री केदारलिंग देवस्थानाचा इतिहास कोल्हेवाडी गावाच्या निर्मितीशी आणि मूळ वस्तीशी घट्ट विणलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, या प्रदेशात मानवी वस्तीची सुरुवात होताना खालील घराण्यांचे मूळ पुरुष (पूर्वज) अग्रक्रमाने उपस्थित होते: ​=== ३. स्तंभांचे ऐतिहासिक महत्त्व === मंदिराचे मुख्य चार स्तंभ या प्राचीन वास्तूचे प्रमुख आधारस्तंभ असून, ते गावाच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक परंपरेची साक्ष देतात: ​'''नागशिल्प व पारंपारिक नक्षीकाम:''' स्तंभांच्या पृष्ठभागावर 'नागशिल्पांच्या प्रतिमा' आणि अत्यंत सूक्ष्म असे पारंपारिक '''काष्ठशिल्प (Wood Carving)''' करण्यात आले आहे. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] nc4w7pt2c04o9r0iv7q5xnt30e8c178 2687833 2687832 2026-06-05T17:07:30Z संतोष गोरे 135680 2687833 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी 'गुरव' समाजाकडे आहे. ​श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी: ऐतिहासिक वारसा आणि स्थापत्य ​'''श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी''' हे सुमारे ३५० ते ४०० वर्षे जुने असून, गावाच्या अस्मितेचे, संस्कृतीचे आणि अखंड श्रद्धेचे ते एक जिवंत प्रतीक आहे. ​=== १. स्वयंभू महिमा आणि स्थापना === हे मंदिर मानवनिर्मित नसून, ते '''स्वयंभू''' आहे. श्री केदारलिंगाचे अस्तित्व स्वतःहून प्रगट झाले आहे. प्राचीन काळी दैवी शक्तीच्या रूपाने हे लिंग जमिनीतून प्रगट झाल्यानंतर, ग्रामस्थांनी अत्यंत भक्तीभावाने त्या ठिकाणी मंदिराची उभारणी केली. तेव्हापासून हे मंदिर कोल्हेवाडी गावाच्या कल्याणाचे आणि संरक्षणाचे केंद्र बनले आहे. ​=== २. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी आणि कुलपरंपरा === श्री केदारलिंग देवस्थानाचा इतिहास कोल्हेवाडी गावाच्या निर्मितीशी आणि मूळ वस्तीशी घट्ट विणलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, या प्रदेशात मानवी वस्तीची सुरुवात होताना खालील घराण्यांचे मूळ पुरुष (पूर्वज) अग्रक्रमाने उपस्थित होते: ​=== ३. स्तंभांचे ऐतिहासिक महत्त्व === मंदिराचे मुख्य चार स्तंभ या प्राचीन वास्तूचे प्रमुख आधारस्तंभ असून, ते गावाच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक परंपरेची साक्ष देतात: ​'''नागशिल्प व पारंपारिक नक्षीकाम:''' स्तंभांच्या पृष्ठभागावर 'नागशिल्पांच्या प्रतिमा' आणि अत्यंत सूक्ष्म असे पारंपारिक '''काष्ठशिल्प (Wood Carving)''' करण्यात आले आहे. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] bh5wsm9dukda62guxpcldyclvnxqy6g 2687841 2687833 2026-06-05T17:35:22Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* */ गावाबद्दलची प्राथमिक माहिती (प्रस्तावना) जोडली. 2687841 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.) ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी 'गुरव' समाजाकडे आहे. ​श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी: ऐतिहासिक वारसा आणि स्थापत्य ​'''श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी''' हे सुमारे ३५० ते ४०० वर्षे जुने असून, गावाच्या अस्मितेचे, संस्कृतीचे आणि अखंड श्रद्धेचे ते एक जिवंत प्रतीक आहे. ​=== १. स्वयंभू महिमा आणि स्थापना === हे मंदिर मानवनिर्मित नसून, ते '''स्वयंभू''' आहे. श्री केदारलिंगाचे अस्तित्व स्वतःहून प्रगट झाले आहे. प्राचीन काळी दैवी शक्तीच्या रूपाने हे लिंग जमिनीतून प्रगट झाल्यानंतर, ग्रामस्थांनी अत्यंत भक्तीभावाने त्या ठिकाणी मंदिराची उभारणी केली. तेव्हापासून हे मंदिर कोल्हेवाडी गावाच्या कल्याणाचे आणि संरक्षणाचे केंद्र बनले आहे. ​=== २. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी आणि कुलपरंपरा === श्री केदारलिंग देवस्थानाचा इतिहास कोल्हेवाडी गावाच्या निर्मितीशी आणि मूळ वस्तीशी घट्ट विणलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, या प्रदेशात मानवी वस्तीची सुरुवात होताना खालील घराण्यांचे मूळ पुरुष (पूर्वज) अग्रक्रमाने उपस्थित होते: ​=== ३. स्तंभांचे ऐतिहासिक महत्त्व === मंदिराचे मुख्य चार स्तंभ या प्राचीन वास्तूचे प्रमुख आधारस्तंभ असून, ते गावाच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक परंपरेची साक्ष देतात: ​'''नागशिल्प व पारंपारिक नक्षीकाम:''' स्तंभांच्या पृष्ठभागावर 'नागशिल्पांच्या प्रतिमा' आणि अत्यंत सूक्ष्म असे पारंपारिक '''काष्ठशिल्प (Wood Carving)''' करण्यात आले आहे. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] c8p5r4mhqvqgmu3w62bdfhz1vmxk62j 2687842 2687841 2026-06-05T17:35:23Z KiranBOT II 140753 शुद्धलेखन — लेखनभेद ([[सदस्य:KiranBOT II/typos#लेखनभेद|अधिक माहिती]]) 2687842 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.) ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी 'गुरव' समाजाकडे आहे. ​श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी: ऐतिहासिक वारसा आणि स्थापत्य ​'''श्री केदारलिंग देवस्थान, कोल्हेवाडी''' हे सुमारे ३५० ते ४०० वर्षे जुने असून, गावाच्या अस्मितेचे, संस्कृतीचे आणि अखंड श्रद्धेचे ते एक जिवंत प्रतीक आहे. ​=== १. स्वयंभू महिमा आणि स्थापना === हे मंदिर मानवनिर्मित नसून, ते '''स्वयंभू''' आहे. श्री केदारलिंगाचे अस्तित्व स्वतःहून प्रगट झाले आहे. प्राचीन काळी दैवी शक्तीच्या रूपाने हे लिंग जमिनीतून प्रगट झाल्यानंतर, ग्रामस्थांनी अत्यंत भक्तीभावाने त्या ठिकाणी मंदिराची उभारणी केली. तेव्हापासून हे मंदिर कोल्हेवाडी गावाच्या कल्याणाचे आणि संरक्षणाचे केंद्र बनले आहे. ​=== २. ऐतिहासिक पार्श्वभूमी आणि कुलपरंपरा === श्री केदारलिंग देवस्थानाचा इतिहास कोल्हेवाडी गावाच्या निर्मितीशी आणि मूळ वस्तीशी घट्ट विणलेला आहे. ऐतिहासिक परंपरेनुसार, या प्रदेशात मानवी वस्तीची सुरुवात होताना खालील घराण्यांचे मूळ पुरुष (पूर्वज) अग्रक्रमाने उपस्थित होते: ​=== ३. स्तंभांचे ऐतिहासिक महत्त्व === मंदिराचे मुख्य चार स्तंभ या प्राचीन वास्तूचे प्रमुख आधारस्तंभ असून, ते गावाच्या ऐतिहासिक आणि सामाजिक परंपरेची साक्ष देतात: ​'''नागशिल्प व पारंपारिक नक्षीकाम:''' स्तंभांच्या पृष्ठभागावर 'नागशिल्पांच्या प्रतिमा' आणि अत्यंत सूक्ष्म असे पारंपारिक '''काष्ठशिल्प (Wood Carving)''' करण्यात आले आहे. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] 6jm6qnbc1bxa2i8uojjva5xut7n6gf6 2687844 2687842 2026-06-05T18:25:27Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी */ श्री केदारलिंग देवस्थानचा ऐतिहासिक वारसा, स्थापत्य आणि मानकरी परंपरेची माहिती जोडली. 2687844 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.) ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] corido6nyxcr3dwvwoyl2vwyb2mj4rp 2687845 2687844 2026-06-05T20:36:34Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* */ गावाचे नवीन फोटो जोडले." 2687845 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.)<hiero> [[File:Shri Kedarling Temple, Kolhewadi.jpg|thumb|Shri Kedarling Temple, Kolhewadi.lanja]] </hiero> ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] g6tv9k4pfkhcmhbibb5l0exkc7u1bth 2687848 2687845 2026-06-05T20:46:35Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* */ कोल्हेवाडी गावाचे फोटो जोडले 2687848 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.)<hiero> [[File:Shri Kedarling Temple, Kolhewadi.jpg|thumb|श्री केदारलिंग मंदिर, कोल्हेवाडी]] </hiero> ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] g600rv10cdk9viug07mmpwrqh6gocls 2687869 2687848 2026-06-06T04:03:47Z Kolhewadi tushar 1806 183645 2687869 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.)<hiero> [[File:Shri Kedarling Temple, Kolhewadi.jpg|thumb|श्री केदारलिंग मंदिर, कोल्हेवाडी, लांजा]] </hiero> ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] kglex6ckta0bjti0orxlwtmuhcudm6z 2687889 2687869 2026-06-06T06:49:01Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* */ 2687889 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.) ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] 29coamxprpr9l0kf9ozsj7by98pr87e 2687926 2687889 2026-06-06T11:09:23Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* लोकजीवन */ "२०११ च्या जनगणनेनुसार कोल्हेवाडी गावाच्या लोकसंख्येची अधिकृत माहिती आणि संदर्भ जोडला" 2687926 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''कोल्हेवाडी''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=लांजा| जिल्हा = [[रत्नागिरी जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=४१५८०२ | एसटीडी_कोड = | पिन कोड = | आरटीओ_कोड = एमएच/०८ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ = | तळटिपा =}} ''' कोल्हेवाडी''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[रत्‍नागिरी जिल्हा|रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील]] [[लांजा तालुका|लांजा तालुक्यातील]] एक गाव आहे. '''प्रस्तावना''' कोल्हेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यातील एक मुख्य आणि स्वतंत्र गाव आहे. गावाच्या शासकीय अधिकृत नकाशावर तसेच गुगल नकाशावर (Google Maps) या गावाचा पिन कोड ४१५८०२ (415802) असा नोंदवला गेला आहे. भौगोलिकदृष्ट्या हे गाव केळवली आणि पालू या गावांच्या लगत वसलेले असून, गुगल नकाशावर गावाची स्वतंत्र हद्द स्पष्ट दिसून येते. गावाला स्वतःची स्वतंत्र ओळख असून 'निर्मल ग्रामपंचायत कोल्हेवाडी' अंतर्गत गावाचा स्थानिक कारभार चालतो. 'श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान मंदिर' हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आणि प्रमुख श्रद्धास्थान आहे. कोकणच्या निसर्गरम्य वातावरणात वसलेल्या या गावातील लोकांचा मुख्य व्यवसाय प्रामुख्याने शेती असून, येथे आंबा, काजू आणि भाताचे पीक घेतले जाते. नोकरी-व्यवसायानिमित्त मुंबई किंवा इतर शहरांत (परगावी) स्थायिक झालेली सर्व ग्रामस्थ व चाकरमानी मंडळी गावातील प्रमुख सण-उत्सवांना, विशेषतः वार्षिक शिमगोत्सवाला आवर्जून एकत्र येतात. '''कोल्हेवाडी''' ('''Kolhewadi''') हे '''लांजा''' ('''Lanja''') तालुक्यातील एक '''ऐतिहासिक गाव''' आहे. सरकारी दस्तऐवजांमध्ये 'कोल्हेवाडी' हेच नाव अधिकृत म्हणून नोंदवलेले आहे. गावच्या '''मौखिक परंपरेनुसार''' आणि ज्येष्ठ नागरिकांच्या माहितीनुसार, हे गाव अतिशय प्राचीन काळापासून अस्तित्वात असून, '''ब्रिटिश काळातील महसूल नोंदींमध्येही''' याच नावाची नोंद आढळते. स्थानिक बोलीभाषेतील उच्चारानुसार गावाला '''कोलेवाडी''' असेही संबोधले जाते. (बोलीभाषेत गावाला ओळखले जाते.) ==भौगोलिक स्थान== हे एक निसर्गरम्य आणि प्रगतशील गाव आहे हे गाव मुख्यत्वे येथील उच्च साक्षरता दर, आदर्श लिंगगुणोत्तर आणि पारंपरिक कोकणी आदरातिथ्यासाठी ओळखले जाते <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्सवर कोल्हेवाडी गावचे मुख्य स्थान]</ref> १. भौगोलिक स्थान आणि चतुःसीमा कोल्हेवाडी हे गाव कोकण प्रशासकीय विभागातील, रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील लांजा तालुक्यात वसलेले आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra महसूल नकाशा आणि गुगल मॅप्स आधारित स्थान]</ref> गावाची भौगोलिक रचना, दिशांनुसार निश्चित झालेली चतुःसीमा, अधिकृत टपाल क्षेत्र आणि वाहतूक मार्ग खालीलप्रमाणे आहेत: उत्तर दिशा: या दिशेला केळवली गाव असून, या गावाची विस्तृत सीमा कोल्हेवाडी गावाला लागून आहे दक्षिण ते पूर्व दिशा: दक्षिण दिशेपासून ते पूर्व दिशेपर्यंतचा संपूर्ण मोठा भूभाग पालू गावच्या सीमेने व्यापलेला आहे उत्तर-पश्चिम (वायव्य) दिशा: या कोपऱ्यात शिपोशी गावाची सीमा लागते, जी साधारण २० मीटर लांबीपर्यंत कोल्हेवाडी गावाच्या सीमेला स्पर्श करते पश्चिम दिशा: पश्चिम दिशेला गोविल गावाची सीमा असून, ही सीमा साधारण १ किलोमीटर अंतरापर्यंत पसरलेली आहे उत्तर-पूर्व (ईशान्य) दिशा: या कोपऱ्यात कोचरी या गावाची संक्षिप्त सीमा स्पर्श करते. <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी गावची चतुःसीमा]</ref> २. प्रमुख वाहतूक मार्ग आणि संपर्क कोल्हेवाडी हे गाव वाहतुकीच्या दृष्टीने अत्यंत मोक्याच्या ठिकाणी वसलेले आहे रत्‍नागिरी-नागपूर राष्ट्रीय महामार्ग १६६ (NH 166) कडून येणारा राज्य महामार्ग १७५ (SH 175) हा मुख्य रस्ता थेट कोल्हेवाडी गावातूनच पुढे जातो <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी रस्ता दळणवळण मार्ग]</ref> हा मार्ग पुढे जाऊन थेट प्रमुख मुंबई-गोवा राष्ट्रीय महामार्ग ६६ (NH 66) ला मिळतो त्यामुळे गावाला उत्तम रस्ते दळणवळण लाभले आहे रेल्वे संपर्क: रेल्वे प्रवासासाठी गावाला विलवडे रेल्वे स्थानक (१५ किलोमीटर) आणि आडवली रेल्वे स्थानक (१७ किलोमीटर) ही दोन जवळची स्थानके लाभली आहेत अंतर: हे गाव लांजा तालुक्यापासून गोविल फाटा मार्गे २० किलोमीटर अंतरावर आहे, दुसऱ्या बाजूने दाभोळे तिठा मार्गे ३० किलोमीटर अंतरावर आहे, तर कोर्ले तिठा पासून हे अंतर २२ किलोमीटर आहे <ref>[https://www.google.com/maps/search/?api=1&query=VJXV%2BGF+Kolhewadi,+Maharashtra गुगल मॅप्स: कोल्हेवाडी ते लांजा तालुका अंतर, कोर्ले तिठा व पर्यायी मार्ग]</ref> रत्‍नागिरी जिल्हा मुख्यालयापासून गाव साधारण ४८ किलोमीटर अंतरावर स्थित आहे कोल्हेवाडी गावाचे एकूण भौगोलिक क्षेत्र ५३९.५७ हेक्टर आहे. ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]], [[नागली]]शेती केली जाते. ==लोकजीवन== २०११ च्या अधिकृत जनगणनेची आकडेवारी विचारात घेतल्यास, <nowiki>'''कोल्हेवाडी'''</nowiki> गावाची एकूण लोकसंख्या ४४४ नोंदवण्यात आली आहे. या लोकसंख्येत २०० पुरुष आणि २४४ स्त्रियांचा समावेश असून, गावाची लिंगगुणोत्तर रचना दर १००० पुरुषांमागे १२२० स्त्रिया अशी अनुकूल आहे. गावाची एकूण १२५ कुटुंबे असून, वयोगटानुसार पाहता ० ते ६ या वयोगटात एकूण २० बालके आहेत. साक्षरतेच्या निकषावर विचार करता, गावात ३४६ व्यक्ती साक्षर आहेत, तर निरक्षर नागरिकांची संख्या ९८ इतकी आहे.<ref>[https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja/kolhewadi/ कोल्हेवाडी जनगणना माहिती - Villageinfo.in]</ref> ==प्रेक्षणीय स्थळे== ===प्राचीन - श्री स्वयंभू केदारलिंग देवस्थान=== हे कोल्हेवाडी गावाचे मुख्य ग्रामदैवत आहे. येथील मुख्य शिवलिंग हे मानवनिर्मित नसून भूगर्भातून स्वतःहून अवतरलेली (प्रकटलेली) म्हणजेच 'स्वयंभू पिंड' आहे. हे अतिशय जागृत स्थान मानले जाते. हे मंदिर गावाच्या चतुर सीमेवर वसलेले मुख्य रक्षक स्थान व प्रमुख आकर्षण आहे. === कोल्हेवाडी व प्रभानवल्ली देवस्थान संबंध (बहीण-भावाचे नाते) === * '''संबंधित गावे:''' कोल्हेवाडी आणि प्रभानवल्ली * '''आराध्य दैवते:''' श्री स्वयंभू केदारलिंग देव (कोल्हेवाडी) आणि आई महालक्ष्मी देवी (प्रभानवल्ली) ==== ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा ==== कोल्हेवाडी येथील श्री केदारलिंग देवाचा शिमगोत्सव, ढोल-ताशांच्या गजरात डोलणारी पालखी आणि प्रभानवल्ली येथील आई महालक्ष्मी सोबत दर तीन वर्षांनी संपन्न होणारा ऐतिहासिक पालखी भेट सोहळा हे कोल्हेवाडी कोकणच्या समृद्ध सांस्कृतिक परंपरेचे परम वैभव मानले जाते. ==== स्वयंभू देवस्थान आणि ऐतिहासिक नोंदी ==== कोल्हेवाडीचे श्री धनी स्वयंभू केदारलिंग हे एक प्राचीन व 'स्वयंभू' देवस्थान आहे. या देवस्थानाचे ऐतिहासिक महत्त्व आणि संदर्भ जुन्या सनदा तसेच स्थानिक महसुली नोंदींमध्ये अधिकृतपणे आढळतात. === मुख्य मंदिरातील देवींची स्थाने === याच मुख्य देवस्थान परिसरात '''गावदेवी आई, धनीन देवी, विठ्ठलाई देवी, जुगाई देवी आणि काळकाई देवी''' यांची पवित्र स्थाने व गाभारे असून, हे संपूर्ण मंदिर परिसर ग्रामस्थांच्या अढळ श्रद्धेचे मुख्य केंद्र आहे. === गावातील इतर मंदिरे === या मुख्य देवस्थानाव्यतिरिक्त कोल्हेवाडी गावात '''श्री दत्त मंदिर, श्री गणेश मंदिर, राधाकृष्ण मंदिर, विठ्ठल रुक्माई मंदिर आणि महादेव मंदिर''' ही इतर दर्शनीय मंदिरे आहेत. == देवस्थान व्यवस्थापन आणि पारंपरिक मानकरी == * '''पूजा-अर्चा परंपरा:''' मुख्य देवस्थान आणि गावदेवीची पारंपरिक दैनंदिन पूजा-अर्चा व धार्मिक विधी पाहण्याची महत्त्वाची जबाबदारी '''गुरव''' समाजाकडे असून, ते पिढ्यानपिढ्या ही सेवा अत्यंत श्रद्धेने पार पाडतात. === '''पारंपरिक मानकरी व सण-उत्सव:''' === गावातील प्रमुख सण आणि विशेषतः 'होळी व शिमगोत्सवामध्ये' गावातील प्रमुख मानकरी म्हणून '''सावंत (दोन विशिष्ट मानकरी कुटुंबे)''' तसेच '''पाष्टे, मोरे, जोईल, पांचाळ आणि राजिवले (या प्रत्येक आडनावातील प्रत्येकी एक मानकरी कुटुंब)''' यांना अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा पारंपरिक मान असतो. गावाचे प्रमुख आणि हे सर्व अधिकृत मानकरी यांच्या मार्गदर्शनाखाली व उपस्थितीत गावातील सर्व सांस्कृतिक व धार्मिक उत्सव परंपरेनुसार संपन्न होतात. === जवळील प्रेक्षणीय व दर्शनीय स्थाने === * '''श्री देव धावबा मंदिर (सालपे):''' ५.४ किमी * '''मुचकुंद ऋषींची गुहा:''' १३ किमी * '''माचाळ (Machal) - मिनी महाबळेश्वर (थंड हवेचे ठिकाण):''' १४ किमी * '''प्रभाणवल्ली / खोर्निंको धरण:''' १७ किमी * '''श्रीक्षेत्र नाणिजधाम मठ (पाली):''' २५ किमी * '''श्री क्षेत्र मार्लेश्वर मंदिर:''' ४० किमी * '''राजापूरची गंगा:''' ४० किमी * '''ऐतिहासिक विशाळगड किल्ला:''' पायवाटेने २ ते ३ तास (रोड मार्गे ५६ किमी) * ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== [[तळवडे]], कुरचुंब, येरवंडे, आसगे, हसोळ, गोविळ, गुरववाडी, वाडगाव, बेनी खुर्द, खेरवसे, धुंदरे ही जवळपासची गावे आहेत.कोल्हेवाडी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.<ref>#https://villageinfo.in/maharashtra/ratnagiri/lanja.html</ref> ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:लांजा तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील गावे]] 1zzwv5oxhdmipjrxtjptcdac70m87gq दिगावळे 0 261320 2687783 2516922 2026-06-05T15:48:14Z ~2026-33382-11 183921 /* प्रेक्षणीय स्थळे */ 2687783 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार=गाव |इतर_नाव= | स्थानिक_नाव ='''दिगवळे''' | आकाशदेखावा = | आकाशदेखावा_शीर्षक = | शोधक_स्थान= right | अक्षांश = | रेखांश = | उंची = | राज्य_नाव = महाराष्ट्र |जवळचे_शहर=कणकवली | जिल्हा = [[सिंधुदुर्ग जिल्हा]] |अधिकृत_भाषा=मराठी | नेता_पद =[[सरपंच]] | नेता_नाव = |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ=|लोकसंख्या_क्रमांक=| लोकसंख्या_वर्ष = २०११ | लोकसंख्या_एकूण = | लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर=|लोकसंख्या_मेट्रो=|लोकसंख्या_शहरी=| क्षेत्रफळ_आकारमान = | क्षेत्रफळ_एकूण = |पिन_कोड=| एसटीडी_कोड = | पिन कोड = ४१६६०९ | आरटीओ_कोड = एमएच/०७ |संकेतस्थळ= |कोरे_शीर्षक_१ =[[बोलीभाषा]] |कोरे_उत्तर_१ =मालवणी | तळटिपा =}} ''' दिगवळे''' हे भारतातील [[महाराष्ट्र राज्य |महाराष्ट्र राज्यातील]] दक्षिण कोकणातील [[सिंधुदुर्ग जिल्हा|सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील]] [[कणकवली तालुका|कणकवली तालुक्यातील]] एक गाव आहे. ==भौगोलिक स्थान== ==हवामान== पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे [[तांदूळ|भातशेती]] केली जाते. ==लोकजीवन ग्रामीण == ==प्रेक्षणीय स्थळे== स्वर्गाहुन सुंदर आपल कोंकण कोकणा मधील एक सुंदर गाव दिगवळे हे एक मध्यम आकाराचे गाव . श्री स्वयंभू मंदिर, भैरवगड ==नागरी सुविधा== ==जवळपासची गावे== नरडवे,नाटळ,दारिस्ते ==संदर्भ== १.https://villageinfo.in/ २.https://www.census2011.co.in/ ३.http://tourism.gov.in/ ४.https://www.incredibleindia.org/ ५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism ६.https://www.mapsofindia.com/ [[वर्ग:कणकवली तालुक्यातील गावे]] [[वर्ग:सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील गावे]] kbxokbn38xkcywfr4zelspz1v9awr3d राजेन्द्र एस. 0 311039 2687924 2150566 2026-06-06T09:38:29Z Abhijitsathe 4193 पुनर्निर्देशन लक्ष्य [[राजेंद्र एस.]] पासून [[एस. राजेंद्रन]] ला बदलविले 2687924 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[एस. राजेंद्रन]] mfl9ksvngnjn2a8ehb1j8ct1x2co888 विजयनगर विधानसभा मतदारसंघ 0 313105 2687752 2399223 2026-06-05T13:02:30Z Dharmadhyaksha 28394 2687752 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|विजय नगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ}} '''विजयनगर विधानसभा मतदारसंघ''' [[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेचा]] मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ [[बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघात]] असून [[विजयनगर जिल्हा|विजयनगर जिल्ह्यात]] मोडतो. ==आमदार== {{विस्तार}} [[वर्ग:कर्नाटकमधील विधानसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:विजयनगर जिल्हा]] [[वर्ग:बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघ]] lqo8jhcfxab6bmqjbgbkn0p398kz6c0 जॅकी भगनानी 0 315154 2687836 2408585 2026-06-05T17:28:56Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687836 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''जॅकी भगनानी''' (जन्म: २५ डिसेंबर १९८४) एक भारतीय अभिनेता, चित्रपट निर्माता (पूजा एंटरटेनमेंट) आणि एक उद्योजक आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr|title=जॅकी भगनानी बायोग्राफी, फोटो, चित्रपट|website=Times of India|url-status=bot: unknown|access-date=2022-10-04|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609082908/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr}}</ref> तो [[बॉलीवूड]] निर्माता [[वाशु भगनानी]] यांचा मुलगा आणि [[दीपशिखा देशमुख]] यांचा भाऊ आहे. त्याने 2009 मध्ये ''[[कल किसने देखा]]'' या चित्रपटाद्वारे अभिनयात पदार्पण केले, 2011 मध्ये माफक प्रमाणात यशस्वी ''F.A.L.T.U'' मध्ये दिसला आणि अलीकडेच ''[[मित्रॉन (चित्रपट)|मित्रॉन]]'' या चित्रपटात मुख्य भूमिका केली. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} qew6478so7htuhnjdhg83hysojg2g9y 2687837 2687836 2026-06-05T17:29:28Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687837 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''जॅकी भगनानी''' (जन्म: २५ डिसेंबर १९८४) एक भारतीय अभिनेता, चित्रपट निर्माता (पूजा एंटरटेनमेंट) आणि एक उद्योजक आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr|title=जॅकी भगनानी बायोग्राफी, फोटो, चित्रपट|website=Times of India|url-status=bot: unknown|access-date=2022-10-04|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609082908/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr}}</ref> तो [[बॉलीवूड]] निर्माता [[वाशु भगनानी]] यांचा मुलगा आणि [[दीपशिखा देशमुख]] यांचा भाऊ आहे. त्याने 2009 मध्ये ''[[कल किसने देखा]]'' या चित्रपटाद्वारे अभिनयात पदार्पण केले, 2011 मध्ये माफक प्रमाणात यशस्वी ''F.A.L.T.U'' मध्ये दिसला आणि अलीकडेच ''[[मित्रॉन (चित्रपट)|मित्रॉन]]'' या चित्रपटात मुख्य भूमिका केली. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते]] 4223qvwc593btn6vfoeaccsvbidezs3 2687838 2687837 2026-06-05T17:29:52Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687838 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''जॅकी भगनानी''' (जन्म: २५ डिसेंबर १९८४) एक भारतीय अभिनेता, चित्रपट निर्माता (पूजा एंटरटेनमेंट) आणि एक उद्योजक आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr|title=जॅकी भगनानी बायोग्राफी, फोटो, चित्रपट|website=Times of India|url-status=bot: unknown|access-date=2022-10-04|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609082908/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr}}</ref> तो [[बॉलीवूड]] निर्माता [[वाशु भगनानी]] यांचा मुलगा आणि [[दीपशिखा देशमुख]] यांचा भाऊ आहे. त्याने 2009 मध्ये ''[[कल किसने देखा]]'' या चित्रपटाद्वारे अभिनयात पदार्पण केले, 2011 मध्ये माफक प्रमाणात यशस्वी ''F.A.L.T.U'' मध्ये दिसला आणि अलीकडेच ''[[मित्रॉन (चित्रपट)|मित्रॉन]]'' या चित्रपटात मुख्य भूमिका केली. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते]] [[वर्ग:हिंदी चित्रपट निर्माते]] awu90o6c617fjv5th9m2oqwrr8dez6d 2687839 2687838 2026-06-05T17:30:07Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687839 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''जॅकी भगनानी''' (जन्म: २५ डिसेंबर १९८४) एक भारतीय अभिनेता, चित्रपट निर्माता (पूजा एंटरटेनमेंट) आणि एक उद्योजक आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr|title=जॅकी भगनानी बायोग्राफी, फोटो, चित्रपट|website=Times of India|url-status=bot: unknown|access-date=2022-10-04|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609082908/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr}}</ref> तो [[बॉलीवूड]] निर्माता [[वाशु भगनानी]] यांचा मुलगा आणि [[दीपशिखा देशमुख]] यांचा भाऊ आहे. त्याने 2009 मध्ये ''[[कल किसने देखा]]'' या चित्रपटाद्वारे अभिनयात पदार्पण केले, 2011 मध्ये माफक प्रमाणात यशस्वी ''F.A.L.T.U'' मध्ये दिसला आणि अलीकडेच ''[[मित्रॉन (चित्रपट)|मित्रॉन]]'' या चित्रपटात मुख्य भूमिका केली. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते]] [[वर्ग:हिंदी चित्रपट निर्माते]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] 1j54j02kv6n65ze75gznzvowzkj7oha 2687840 2687839 2026-06-05T17:30:29Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687840 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''जॅकी भगनानी''' (जन्म: २५ डिसेंबर १९८४) एक भारतीय अभिनेता, चित्रपट निर्माता (पूजा एंटरटेनमेंट) आणि एक उद्योजक आहे.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr|title=जॅकी भगनानी बायोग्राफी, फोटो, चित्रपट|website=Times of India|url-status=bot: unknown|access-date=2022-10-04|archive-date=2022-06-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20220609082908/https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/jackky-bhagnani-wishes-his-dad-vasu-bhagnani-on-his-birthday-calls-him-his-go-to-person/articleshow/82157981.cms?from=mdr}}</ref> तो [[बॉलीवूड]] निर्माता [[वाशु भगनानी]] यांचा मुलगा आणि [[दीपशिखा देशमुख]] यांचा भाऊ आहे. त्याने 2009 मध्ये ''[[कल किसने देखा]]'' या चित्रपटाद्वारे अभिनयात पदार्पण केले, 2011 मध्ये माफक प्रमाणात यशस्वी ''F.A.L.T.U'' मध्ये दिसला आणि अलीकडेच ''[[मित्रॉन (चित्रपट)|मित्रॉन]]'' या चित्रपटात मुख्य भूमिका केली. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते]] [[वर्ग:हिंदी चित्रपट निर्माते]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] [[वर्ग:इ.स. १९८४ मधील जन्म]] seog3zzwmd75grzjqfbg4hln6symexr भोकर तालुका 0 318846 2687914 2664174 2026-06-06T09:13:14Z ~2026-24679-89 182431 /* प्रेक्षणीय स्थळे */ 2687914 wikitext text/x-wiki {{हा लेख|नांदेड जिल्ह्यातील भोकर तालुका|भोकर (निःसंदिग्धीकरण)}} {{माहितीचौकट भारतीय न्यायक्षेत्र |प्रकार = उपविभाग (महसुली, वन, पोलीस व न्यायालयीन) |स्थानिक_नाव = भोकर |इतर_नाव = |टोपणनाव = भोगावतीनगर |राज्य_नाव = महाराष्ट्र |अक्षांश = 19|अक्षांशमिनिटे = 13|अक्षांशसेकंद =04 |रेखांश= 77|रेखांशमिनिटे= 40|रेखांशसेकंद= 10 |मुळ_नकाशा = <!-- only if default map not wanted --> |शोधक_स्थान = <!-- left/right --> |मुळ_नकाशा_पट्टी = <!-- हो/नाही --> |आतील_नकाशा_चिन्ह = <!-- हो/नाही --> |नकाशा_शीर्षक = |क्षेत्रफळ_एकूण = |क्षेत्रफळ_आकारमान = |क्षेत्रफळ_क्रमांक = |क्षेत्रफळ_एकूण_संदर्भ = |क्षेत्रफळ_मेट्रो = |क्षेत्रफळ_मेट्रो_संदर्भ = |उंची = |उंची_संदर्भ = |समुद्री_किनारा = |हवामान = |वर्षाव = |तापमान_वार्षिक = |तापमान_हिवाळा = |तापमान_उन्हाळा = |मुख्यालय = <!-- फक्त जिल्हांसाठीच--> |मोठे_शहर = नांदेड |मोठे_मेट्रो = |जवळचे_शहर = बारड, तामसा |प्रांत = भोकर उपविभाग |विभाग = मराठवाडा |जिल्हा = नांदेड <!-- नावे --> |लोकसंख्या_एकूण = ३५,००० |लोकसंख्या_वर्ष = २०११ |लोकसंख्या_एकूण_संदर्भ = |लोकसंख्या_घनता = |लिंग_गुणोत्तर = ९८२ |साक्षरता = ८० |साक्षरता_पुरुष = ८२ |साक्षरता_स्त्री = ७८ |अधिकृत_भाषा = मराठी [[तेलुगु]] |नेता_पद_१ = आमदार |नेता_नाव_१ = श्रीजया अशोकराव चव्हाण |नेता_पद_२ = प्रशासक |नेता_नाव_२ = राजेंद्र खंदारे |संसदीय_मतदारसंघ = नांदेड |विधानसभा_मतदारसंघ = भोकर विधानसभा मतदारसंघ |तहसीलदाराचे_नाव = श्री. यादव- पाटील |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_१ = [[तहसील]] |न्यायक्षेत्र_नाव_१ = भोकर (मुख्यालय) |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_२ = [[पंचायत समिती]] |न्यायक्षेत्र_नाव_२ = भोकर शहर वगळून |न्यायक्षेत्र_शीर्षक_३ = नगरपालिका |न्यायक्षेत्र_नाव_३ = [[भोकर (शहर)]] नगर परिषद |कोरे_शीर्षक_१ = |कोरे_उत्तर_१ = |एसटीडी_कोड = +०२४६३ |पिन_कोड = ४३१८०१ |आरटीओ_कोड = MH-26 |संकेतस्थळ = |संकेतस्थळ_नाव = |दालन = |तळटिपा = |गुणक_शीर्षक = <!-- हो/नाही --> |स्वयंवर्गीत = <!-- हो/नाही --> }} {{माहितीचौकट भारतीय तालुका |तालुक्याचे_नाव =भोकर तालुका |स्थानिक_नाव = (भोकर महसूली उपविभाग) |चित्र_नकाशा = |अक्षांश-रेखांश = |राज्याचे_नाव = महाराष्ट्र |जिल्ह्याचे_नाव = [[नांदेड जिल्हा]] |जिल्हा_उपविभागाचे_नाव = [[भोकर उपविभाग]] |मुख्यालयाचे_नाव = [[भोकर]] |क्षेत्रफळ_वर्ग_किमी = १०५३ |लोकसंख्या_एकूण = ४,३९,८४२ |जनगणना_वर्ष = २००१ |लोकसंख्या_घनता = |शहरी_लोकसंख्या = |साक्षरता_दर = ६८% |लिंग_गुणोत्तर = |प्रमुख_शहरे_खेडी = पाळज, मातुळ व किनी |तहसीलदाराचे_नाव = |लोकसभा_मतदारसंघाचे_नाव = [[नांदेड (लोकसभा मतदारसंघ)]] |विधानसभा_मतदारसंघाचे_नाव = [[भोकर विधानसभा मतदारसंघ]] |आमदाराचे_नाव = [[श्रीजया अशोकराव चव्हाण]] |पर्जन्यमान_मिमी = ४८१ मिमी मुख्य पिके = उस, कापूस व सोयाबीन इ. |संकेतस्थळ = http://nashik.nic.in/htmldocs/taluka_niphad.htm }} {{विस्तार}} '''भोकर''' हा [[भारत|भारताच्या]] [[महाराष्ट्र]] राज्यातील [[नांदेड जिल्हा|नांदेड जिल्ह्याचा]] एक तालुका आहे. == तालुक्यातील गावे == <div style="height: 300px; overflow:auto; border: 1.5px solid #242424; width: 700px; background: transparent; padding: 4px; text-align: left;"> {{refbegin|2}} #[[आमदरी (भोकर)]] #[[आमदरीवाडी (भोकर)]] #[[आमठाणा (भोकर)]] #[[बाचोटी कॅम्प (भोकर)]] #[[बल्लाळ (भोकर)|बल्लाळ (गट ग्रामपंचायत)]] #[[बटाळा (भोकर)]] #[[बेंबर (भोकर)]] #[[बेंद्री (भोकर)]] #[[भोशी (भोकर)]] #[[भुरभुशी (भोकर)]] #[[बोरगाव (भोकर)]] #[[बोरवाडी (भोकर)]] #[[चिंचाळा पट्टी भोकर|चिंचाळा(प.भो.)]] #[[चिदगिरी (भोकर)]] #[[डौर (भोकर)]] #[[देवठाणा (भोकर)]] #[[देवठाणा तांडा (भोकर)]] #[[धानोरा (भोकर)]] #[[धारजनी (भोकर)]] #[[धावरी बुद्रुक (भोकर)|धावरी(बु.)]] #[[धावरी खुर्द (भोकर)|धावरी(खु.)]] #[[दिवशी खुर्द (भोकर)|दिवशी(खु.)]] #[[दिवशी बुद्रुक (भोकर)|दिवशी(बु.)]] #[[डोरली (भोकर)]] #[[गारगोटवाडी (भोकर)]] #[[गोपी तांडा (भोकर)]] #[[हाडोळी (भोकर)]] #[[हळदा (भोकर)]] #[[हरी तांडा (भोकर)]] #[[हस्सापूर (भोकर)]] #[[इळेगाव पट्टी भोकर|इळेगाव(प.भो.)]] #[[जाकापूर (भोकर)]] #[[जांभळी (भोकर)]] #[[जामदरी (भोकर)]] #[[जामदरीतांडा|जामदरी तांडा]] #[[कामणगाव]] #[[कांदळी (भोकर)|कांडली]] #[[खडकी (भोकर)]] #[[खारबी (भोकर)|खरबी]] #[[किनाळा|किन्हाळा]] #[[किणी (भोकर)]] #[[कोळगाव बुद्रुक (भोकर)|कोळगाव बु.]] #[[कोळगाव खुर्द (भोकर)|कोळगाव खु.]] #[[लगळूद]] #[[लामकणी|लामकाणी]] #[[महागाव (भोकर)]] #[[मालदारी]] #[[मासलगा (भोकर)|मसलगा]] #[[मातुळ]] #[[म्हाळसापूर (भोकर)]] #[[मोघली|मोघाळी]] #[[मोखंडी]] #[[नागापूर (भोकर)]] #[[नंदबुद्रुक|नांदा(बु.)]] #[[नंदखुर्द|नांदा(खु.)]] #[[नंदपट्टीम्हैसा|नांदा(म्है.प.)]] #[[नरवट|नारवाट]] #[[नसलापूर]] #[[नेकळी|नेकली]] #[[पाकी]] #[[पाकीतांडा|पाकी तांडा]] #[[पाळज]] #[[पांडुर्णा]] #[[पिंपळधाव|पिंपळढव]] #[[पोमनाळा]] #[[रहाटीखुर्द|रहाटी (खु.)]] #[[रायखोड]] #[[राळज|पाळज]] #[[राणापूर (भोकर)|रेणापूर]] #[[रवणगाव (भोकर)]] #[[रिठा (भोकर)]] #[[सावरगाव (भोकर)]] #[[समंदरवाडी]] #[[सावरगाव मेट]] #[[सायळ|सायाळ]] #[[सिंगारवाडी (भोकर)]] #[[सोमठाणा पट्टी भोकर|सोमठाणा(प.भो.)]] #[[सोनारी (भोकर)]] #[[ताटकळवाडी]] #[[थेरबन]] #[[वाकड (भोकर)]] {{refend}} </diV> ==भौगोलिक स्थान== * राज्याचा सीमावर्ती भाग * अक्षांश रेखांश ==हवामान== नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. ==लोकजीवन== आदिवासीबहुल भाग == प्रेक्षणीय स्थळे == * कैलासगड, भोकर * श्रृंग ऋषी आश्रम, रेणापूर * सुधा प्रकल्प (धरण) * पाळज (लाकडी) गणेशमुर्ती * गुड्डा महादेव ([[महाराष्ट्र वन विभाग]]ने वसविलेले) * बालाजी मंदीर प्रतिष्ठान, नवा मोंढा ==नागरी सुविधा== * सार्वजनिक शौचालय (नगरपालिके तर्फे) ==जवळपासचे तालुके== * [[उमरी]] * [[हिमायतनगर]] * [[हदगाव]] ==संदर्भ== #https://villageinfo.in/ #https://www.census2011.co.in/ #http://tourism.gov.in/ #https://www.incredibleindia.org/ #https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism #https://www.mapsofindia.com/ #https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics #https://www.weather-atlas.com/en/india-climate {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210123203511/https://www.weather-atlas.com/en/india-climate |date=2021-01-23 }} {{नांदेड जिल्ह्यातील तालुके}} [[वर्ग:नांदेड जिल्ह्यातील तालुके]] [[वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके]] [[वर्ग:नांदेड जिल्हा]] olud05u9hsy672ev4iv64pb25uk5n30 कृष्णाईच्या लेकी 0 379615 2687905 2687708 2026-06-06T07:50:03Z ~2026-33525-71 183945 /* कलाकार */ 2687905 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट दूरचित्रवाणी कार्यक्रम | कार्यक्रम = कृष्णाईच्या लेकी | चित्र = | लोगो_चित्र_शीर्षक = | उपशीर्षक = | प्रकार = | निर्माता = सुबोध खानोलकर | निर्मिती संस्था = ओशन फिल्म्स कंपनी | दिग्दर्शक = | क्रिएटीव्ह दिग्दर्शक = | सूत्रधार = | कलाकार = [[#कलाकार|खाली पहा]] | पंच = | आवाज = | अभिवाचक = | थीम संगीत संगीतकार = | शीर्षकगीत = | अंतिम संगीत = | संगीतकार = | देश = [[भारत]] | भाषा = [[मराठी भाषा|मराठी]] | वर्ष संख्या = | एपिसोड संख्या = | कार्यकारी निर्माता = | सुपरवायझिंग निर्माता = | असोसिएट निर्माता = | सह निर्माता = | कथा संकलन = | संकलन = | स्थळ = | कॅमेरा = | चालण्याचा वेळ = दररोज संध्या. ७ वाजता | वाहिनी = [[झी मराठी]] | चित्र प्रकार = | ध्वनी प्रकार = | पहिला भाग = | प्रथम प्रसारण = १५ जून २०२६ | शेवटचे प्रसारण = चालू | आधी = [[शुभ श्रावणी]] | नंतर = [[वीण दोघांतली ही तुटेना]] | सारखे = [[लवंगी मिरची (मालिका)|लवंगी मिरची]] }} '''कृष्णाईच्या लेकी''' ही [[झी मराठी]] वाहिनीवर प्रसारित होणारी एक मालिका आहे. या मालिकेची मूळ कथा [[झी तेलुगू]]वरील राधाम्मा कुथुरू या तेलुगू मालिकेवर आधारित आहे. == कलाकार == * [[निवेदिता सराफ]] - कृष्णाई * एकता लब्दे - शारदा * ट्विंकल यादव - गौरी * नारायणी वारणे - सौदामिनी * रोहित परशुराम - शंकर * [[स्मिता सरावदे]] - सत्यभामा * साक्षी गांधी - इंदुराणी == पुनर्निर्मिती == {|class="wikitable" style="text-align:center;" ! भाषा ! नाव ! वाहिनी ! प्रकाशित |- | [[तेलुगू]] | राधाम्मा कुथुरू | [[झी तेलुगू]] | २६ ऑगस्ट २०१९ - ३ ऑगस्ट २०२४ |- | [[कन्नड]] | पुट्टाक्काना मक्कालू | [[झी कन्नडा]] | १३ डिसेंबर २०२१ - ५ मार्च २०२६ |- | [[बंगाली]] | उरॉन टुबरी | [[झी बांग्ला]] | २८ मार्च २०२२ - १६ डिसेंबर २०२२ |- | [[मल्याळम]] | कुडुंबश्री शारदा | [[झी केरळम]] | ११ एप्रिल २०२२ - चालू |- | [[उडिया]] | सुना झिया | [[झी सार्थक]] | ३० मे २०२२ - चालू |- | [[पंजाबी]] | धियान मेरियाँ | [[झी पंजाबी]] | ६ जून २०२२ - ३० मार्च २०२४ |- | [[तमिळ]] | मीनाक्षी पोन्नुगा | [[झी तमिळ]] | १ ऑगस्ट २०२२ - ३ ऑगस्ट २०२४ |- | [[मराठी]] | [[लवंगी मिरची (मालिका)|लवंगी मिरची]] | [[झी मराठी]] | १३ फेब्रुवारी २०२३ - ५ ऑगस्ट २०२३ |- | [[हिंदी]] | गंगा माई की बेटियाँ | [[झी टीव्ही]] | २२ सप्टेंबर २०२५ - चालू |- | [[बंगाली]] | अन्नपूर्णार लोक्खीरा | [[झी बांग्ला]] | १ जून २०२६ - चालू |} == बाह्य दुवे == {{झी मराठी संध्या. ७च्या मालिका}} [[वर्ग:मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका]] [[वर्ग:झी मराठी दूरचित्रवाहिनी मालिका]] l34qs6dzb91t5z4xasbcie4vd5yrf4q कर्नाटकची चौदावी विधानसभा 0 380316 2687755 2687745 2026-06-05T13:22:44Z अभय नातू 206 उपवर्गीकरण बदलले"१४" - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687755 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} [[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१३|२०१३ मध्ये झालेल्या कर्नाटक विधानसभेच्या निवडणुकांनंतर]] '''१४ व्या [[कर्नाटक विधानसभा|कर्नाटक विधानसभेची]]''' स्थापना करण्यात आली. ५ मे २०१३ रोजी २२४ मतदारसंघांमध्ये मतदान झाले; ८ मे रोजी मतमोजणी झाली; आणि ११ मे रोजी निकाल जाहीर करण्यात आले.<ref name="eci">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://old.eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/|title=Karnataka 2013 – Karnataka – Election Commission of India|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191022140739/https://eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/|archive-date=22 October 2019|access-date=13 February 2020}}</ref> == सदस्य == स्रोत. <ref name="ECresults">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=http://eciresults.nic.in/ConstituencywiseS10151.htm|title=Assembly Elections May 2013 Results : Constituency wise Result Status|website=Election Commission of India|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20130607073758/http://eciresults.nic.in/ConstituencywiseS10151.htm|archive-date=7 June 2013|access-date=10 May 2013}}</ref> {|class="wikitable sortable" width="700px" !width="50px" style="font-size:75%"| मतदारसंघ !width="150px"| पक्ष !width="100px" style="font-size:75%"| आमदार |- |[[अफझलपूर विधानसभा मतदारसंघ|अफझलपूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[मलिकय्या वेंकय्या गुत्तेदार]] |- |[[आळंद विधानसभा मतदारसंघ|आळंद]] |[[कर्नाटक जनता पक्ष]] |[[बी.आर. पाटील]] |- |[[अनेकल विधानसभा मतदारसंघ|अनेकल]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी. शिवण्णा]] |- |[[अराभावी विधानसभा मतदारसंघ|अराभावी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[बालचंद्र लक्ष्मणराव जर्कीहोळी]] |- |[[अर्कलगुड विधानसभा मतदारसंघ|अर्कलगुड]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[ए. मंजू]] |- |[[अरसीकेरे विधानसभा मतदारसंघ|अरसीकेरे]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[के.एम. शिवलिंगेगौडा]] |- |[[अथणी विधानसभा मतदारसंघ|अथणी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[लक्ष्मण संगप्पा सावडी]] |- |[[औराड विधानसभा मतदारसंघ|औराड विधानसभा मतदारसंघ]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[प्रभू चव्हाण]] |- |[[बीटीएम लेआउट विधानसभा मतदारसंघ|बीटीएम लेआउट]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रामलिंग रेड्डी]] |- |[[बाबलेश्वर विधानसभा मतदारसंघ|बाबलेश्वर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम.बी. पाटील]] |- |[[बादामी विधानसभा मतदारसंघ|बादामी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[चिम्मणकट्टी बालप्पा भीमप्पा]] |- |[[बागलकोट विधानसभा मतदारसंघ|बागलकोट]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[मेटी हुल्लप्पा यमनप्पा]] |- |[[बागेपल्ली विधानसभा मतदारसंघ|बागेपल्ली]] |अपक्ष |[[एस.एन. सुब्बा रेड्डी]] |- |[[बैलहोंगल विधानसभा मतदारसंघ|बैलहोंगल]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[विश्वनाथ आय. पाटील]] |- |[[बंगळूर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बंगळूर दक्षिण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम. कृष्णप्पा]] |- |[[बंगारपेट दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बंगारपेट]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एस.एन. नारायणस्वामी के.एम.]] |- |[[बंतवळ विधानसभा मतदारसंघ|बंतवळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी. रामनाथ पाटील]] |- |[[बसवकल्याण विधानसभा मतदारसंघ|बसवकल्याण]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[मल्लिकार्जुन सिद्रामप्पा खुबा]] |- |[[बसवन बागेवाडी विधानसभा मतदारसंघ|बसवन बागेवाडी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[शिवानंद एस. पाटील]] |- |[[बसवनगुडी विधानसभा मतदारसंघ|बसवनगुडी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[एल.ए. रवी सुब्रमण्य]] |- |[[बेळगांव दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव दक्षिण]] |अपक्ष |[[संभाजी लक्ष्मण पाटील]] |- |[[बेळगांव ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव ग्रामीण]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[संजय बी. पाटील]] |- |[[बेळगांव उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|बेळगांव उत्तर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[फैरोझ नुरुद्दीन सैथ]] |- |[[बेळ्ळारी विधानसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एन.वाय, गोपालकृष्ण]] |- |[[बेळ्ळारी शहर विधानसभा मतदारसंघ|बेळ्ळारी शहर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अनिल लाड]] |- |[[बेलतानगडी विधानसभा मतदारसंघ|बेलतानगडी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. वसंत बंगेरा]] |- |[[बेलुर विधानसभा मतदारसंघ|बेलुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रुद्रेश गौडा वाय.एन.]] |- |[[भद्रावती विधानसभा मतदारसंघ|भद्रावती]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[अप्पाजी, एम.जे.]] |- |[[भालकी विधानसभा मतदारसंघ|भालकी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[ईश्वर भीमण्णा खांद्रे]] |- |[[भटकळ विधानसभा मतदारसंघ|भटकळ]] |अपक्ष |[[मंकाला सुब्बा वैद्य]] |- |[[बीदर विधानसभा मतदारसंघ|बीदर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रहीम खान (राजकारणी)|रहीम खान]] १६ फेब्रुवारी, २०१६ च्या पोटनिवडणुकीत विजयी<ref name="infoelections">{{संकेतस्थळ स्रोत|दुवा=http://infoelections.com/infoelection/index.php/karnataka-news/7021-karnataka-bye-election.html|title=Karnataka By election Results 2016|प्रकाशक=infoelections.com|दिनांक=२०१६-०२-१६|access-date=2017-12-04|archive-date=2018-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20180221100036/http://infoelections.com/infoelection/index.php/karnataka-news/7021-karnataka-bye-election.html|url-status=dead}}</ref> |- |[[बीदर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|बीदर दक्षिण]] |[[कर्नाटक मक्कल पक्ष]] |[[अशोक खेणी]] |- |[[विजापूर शहर विधानसभा मतदारसंघ|विजापूर शहर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[मकबुल एस बागवान]] |- |[[बिळगी विधानसभा मतदारसंघ|बिळगी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जे.टी. पाटील]] |- |[[बोम्मनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|बोम्मनहळ्ळी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[सतीश रेड्डी एम.]] |- |[[ब्याडगी विधानसभा मतदारसंघ|ब्याडगी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बसवराज नीलप्पा शिवण्णानवार]] |- |[[बैतारायण्णापुरा विधानसभा मतदारसंघ|बैतारायण्णापुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[कृष्ण बैरे गौडा]] |- |[[बैंदूर विधानसभा मतदारसंघ|बैंदूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. गोपाल पूजारी]] |- |[[सी.व्ही रामन नगर विधानसभा मतदारसंघ|सी.व्ही. रामन नगर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[एस. रघु]] |- |[[चल्लाकेरे विधानसभा मतदारसंघ|चल्लाकेरे]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[टी रघुमुर्ती]] |- |[[चामराज विधानसभा मतदारसंघ|चामराज]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[वासू (राजकारणी)|वासू]] |- |[[चामराजनगर विधानसभा मतदारसंघ|चामराजनगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[सी. पुट्टरंगाशेट्टी]] |- |[[चामराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|चामराजपेट]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[बी.झेड. झमीर अहमद खान]] |- |[[चामुंडेश्वरी विधानसभा मतदारसंघ|चामुंडेश्वरी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[जी.टी. देवे गौडा]] |- |[[चन्नागिरी विधानसभा मतदारसंघ|चन्नागिरी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[वदनल राजण्णा]] |- |[[चन्नपटना विधानसभा मतदारसंघ|चन्नपटना]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[सी.पी. योगेश्वर]] |- |[[चिकपेट विधानसभा मतदारसंघ|चिकपेट]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[आर.व्ही. देवराज]] |- |[[चिक्कबळ्ळपूर विधानसभा मतदारसंघ|चिक्कबळ्ळपूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ. [[के. सुधाकर]] |- |[[चिक्कोडी-सादलगा विधानसभा मतदारसंघ|चिक्कोडी-सादलगा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[गणेश हुक्केरी]] |- |[[चिकमगळूर विधानसभा मतदारसंघ|चिकमगळूर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[सी.टी. रवी]] |- |[[चिकनायकहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|चिकनायकहळ्ळी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[सी.बी. सुरेश बाबू]] |- |[[चिंचोली विधानसभा मतदारसंघ|चिंचोली]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ [[उमेश जी. जादव]] |- |[[चिंतामणी विधानसभा मतदारसंघ|चिंतामणी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[जे.के. कृष्णरेड्डी]] |- |[[चित्रदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|चित्रदुर्ग]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[जी.एच. तिप्पारेड्डी]] |- |[[चित्तापूर विधानसभा मतदारसंघ|चित्तापूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[प्रियांक खर्गे]] |- |[[दसराहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|दसराहळ्ळी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[एस. मुनीराजू]] |- |[[दावणगेरे उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|दावणगेरे उत्तर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एस.एस. मल्लिकार्जुन]] |- |[[दावणगेरे दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|दावणगेरे दक्षिण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[शामनुर शिवशंकरप्पा]] |- |[[देवदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|देवदुर्ग]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] | [[शिवणगौडा नाइक]] (१६ फेब्रुवारी, २०१६ च्या पोटनिवडणुकीत विजयी<ref name="infoelections"/> |- |[[देवनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|देवनहळ्ळी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[पिल्ला मुनिशामप्पाPilla Munishamappa]] |- |[[देवर हिप्परगी विधानसभा मतदारसंघ|देवर हिप्परगी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[ए.एस. पाटील]] |- |[[धारवाड विधानसभा मतदारसंघ|धारवाड]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[विनय कुलकर्णी]] |- |[[दोड्डबल्लापूर विधानसभा मतदारसंघ|दोड्डबल्लापूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[टी. वेंकटरमणैया]] |- |[[गदग विधानसभा मतदारसंघ|गदग]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एच.के. पाटील]] |- |[[गांधीनगर सिंधनूर विधानसभा मतदारसंघ|गांधीनगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[दिनेश गुंडु राव]] |- |[[गंगावती विधानसभा मतदारसंघ|गंगावती]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[इकबाल अन्सारी]] |- |[[गौरीबिदनूर विधानसभा मतदारसंघ|गौरीबिदनूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[शिवशंकर रेड्डी एन.एच]] |- |[[गोकाक विधानसभा मतदारसंघ|गोकाक]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रमेश लक्ष्णराव जारीखोली]] |- |[[गोविंदराज नगर विधानसभा मतदारसंघ|गोविंदराज नगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[प्रिया कृष्ण]] |- |[[गुब्बी विधानसभा मतदारसंघ|गुब्बी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एस.आर. श्रीनिवास]] |- |[[गुलबर्गा दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[दत्तात्रय सी. पाटील रेवूर]] |- |[[गुलबर्गा ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|गुलबर्गा ग्रामीण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जी. रामकृष्ण]] |- |[[गुलबर्गा उत्तर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[कमर उल इस्लाम]] |- |[[गुंडलपेट विधानसभा मतदारसंघ|गुंडुलपेट]] | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | रिकामी ([[एच.एस. महादेव प्रसाद]]च्या मृत्यूनंतर) |- |[[गुरमितकल विधानसभा मतदारसंघ|गुरमितकल]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बाबूराव चिंचनासूर]] |- |[[हदगळ्ळी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[पी.टी. परमेश्वर नाइक]] |- |[[हगरीबोम्मनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|हगरीबोम्मनहळ्ळी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एल.बी.पी. भीमानाइक]] |- |[[हल्याळ विधानसभा मतदारसंघ|हल्याळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[आर.व्ही. देशपांडे]] |- |[[हंगल विधानसभा मतदारसंघ|हंगल]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[मनोहर तहसीलदार]] |- |[[हण्णुर विधानसभा मतदारसंघ|हण्णुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[आर. नरेंद्र]] |- |[[हरपनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|हरपनहळ्ळी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम.पी. रवींद्र]] |- |[[हरिहर विधानसभा मतदारसंघ|हरिहर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.एस. शिवशंकर]] |- |[[हासन विधानसभा मतदारसंघ|हासन]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.एस. प्रकाश]] |- |[[हावेरी विधानसभा मतदारसंघ|हावेरी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रुद्रप्पा मनप्पा लमाणी]] |- |[[हेब्बळ विधानसभा मतदारसंघ|हेब्बळ]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] | [[वाय.ए. नारायणस्वामी]] (१६ फेब्रुवारी, २०१६ च्या पोटनिवडणुकीत विजयी)<ref name="infoelections"/> |- |[[हेग्गडदेवनकोटे विधानसभा मतदारसंघ|हेग्गडदेवनकोटे]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[चिक्कमाडू एस]] |- |[[हिरेकेरुर विधानसभा मतदारसंघ|हिरेकेरुर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[यू.बी. बनकर]] |- |[[हिरियुर विधानसभा मतदारसंघ|हिरियुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[सुधारकर डी.]] |- |[[होलाळकेरे विधानसभा मतदारसंघ|होलाळकेरे]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एच. अंजनेय]] |- |[[होलेनरसीपूर विधानसभा मतदारसंघ|होलेनरसीपूर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.डी. रेवण्णा]] |- |[[हुमनाबाद विधानसभा मतदारसंघ|हुमनाबाद]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[राजशेखर बसवराज पाटील]] |- |[[होन्नाळी विधानसभा मतदारसंघ|होन्नाळी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[डीजी. शांतन गौडा]] |- |[[होसादुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|होसादुर्ग]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी.जी. गोविंदप्पा]] |- |[[होसाकोटे विधानसभा मतदारसंघ|होसाकोटे]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम.टी.बी. नागराज]] |- |[[हुबळी-धारवाड मध्य विधानसभा मतदारसंघ|हुबळी-धारवाड मध्य]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[जगदीश शेट्टर]] |- |[[हुबळी-धारवाड पूर्व]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अब्बय्या प्रसाद]] |- |[[हुबळी-धारवाड पश्चिम]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[अरविंद बेल्लाड]] |- |[[हुक्केरी विधानसभा मतदारसंघ|हुक्केरी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[उमेश विश्वनाथ कट्टी]] |- |[[हुनगुंद विधानसभा मतदारसंघ|हुनगुंद]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[विजयानंद एस. कशप्पनवार]] |- |[[हुन्सुर विधानसभा मतदारसंघ|हुन्सुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एच.पी. मंजुनाथ]] |- |[[इंदी विधानसभा मतदारसंघ|इंदी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[वाय.व्ही. पाटील]] |- |[[जगलूर विधानसभा मतदारसंघ|जगलूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एच.पी. राजेश]] |- |[[जमखंडी विधानसभा मतदारसंघ|जमखंडी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[सिद्दू बी. न्यामगौडा]] |- |[[जयनगर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|जयनगर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[बी.एन. विजय कुमार]] |- |[[जवरगी विधानसभा मतदारसंघ|जवरगी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अजय धरम सिंग]] |- |[[के.आर. पुरम विधानसभा मतदारसंघ|के.आर. पुरम]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी.ए. बसवराज]] |- |[[कदुर विधानसभा मतदारसंघ|कदुर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[वाय.एस.व्ही. दत्ता]] |- |[[कागवाड विधानसभा मतदारसंघ|कागवाड]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[भरमगौड अलगौड कागे]] |- |[[कलघाटगी विधानसभा मतदारसंघ|कलघाटगी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[संतोष एस. लाड]] |- |[[कांपली विधानसभा मतदारसंघ|कांपली]] |[[बडवार श्रमिकार रैयतार काँग्रेस पार्टी]] |[[टी.एच. सुरेश बाबू]] |- |[[कनकगिरी विधानसभा मतदारसंघ|कनकगिरी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एस.एस. तंगडगी]] |- |[[कनकपुरा विधानसभा मतदारसंघ|कनकपुरा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[डी.के. शिवकुमार]] |- |[[कापु विधानसभा मतदारसंघ|कापु]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[विनय कुमार सोराके]] |- |[[करकळ विधानसभा मतदारसंघ|करकळ]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[व्ही. सुनील कुमार]] |- |[[कारवार विधानसभा मतदारसंघ|कारवार]] |अपक्ष |[[संतीश साइल कृष्ण]] |- |[[खानापूर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|खानापूर]] |अपक्ष |[[अरविंद चंद्रकांत पाटील]] |- |[[कित्तूर विधानसभा मतदारसंघ|कित्तूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[इनामदार दनप्पागौडा बसनगौडा]] |- |[[कोलार विधानसभा मतदारसंघ|कोलार]] |अपक्ष |[[आर. वर्तुर प्रकाश]] |- |[[कोलार विधानसभा मतदारसंघ|कोलार गोल्ड फील्ड]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[रामक्का वाय.]] |- |[[कोल्लेगळ विधानसभा मतदारसंघ|कोल्लेगळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एस. जयण्ण]] |- |[[कोप्पळ विधानसभा मतदारसंघ|कोप्पळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. राघवेंद्र बसवराज हितनाळ]] |- |[[कोरटगेरे विधानसभा मतदारसंघ|कोरटगेरे]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[सुधाकर लाल पी.आर..]] |- |[[कृष्णराज विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराज]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम.के. सोमशेखर]] |- |[[कृष्णराजनगर विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराजनगर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[स.र. महेश]] |- |[[कृष्णराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|कृष्णराजपेट]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[नारायण गौडा]] |- |[[कुडची विधानसभा मतदारसंघ|कुडची]] |[[बडवार श्रमिकार रैयतार काँग्रेस पार्टी]] |[[पी. राजीव]] |- |[[कुडलिगी विधानसभा मतदारसंघ|कुडलिगी]] |अपक्ष |[[बी. नागेंद्र]] |- |[[कुमटा विधानसभा मतदारसंघ|कुमटा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[शारदा मोहन शेट्टी]] |- |[[कुंदापूर विधानसभा मतदारसंघ|कुंदापूर]] |अपक्ष |[[हळदी श्रीनिवास शेट्टी]] |- |[[कुंदगोळ विधानसभा मतदारसंघ|कुंदगोळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[चन्नबसप्पा सत्यप्पा शिवल्ली]] |- |[[कुनीगल विधानसभा मतदारसंघ|कुनीगल]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[डी. नागराजैया]] |- |[[कुष्टगी विधानसभा मतदारसंघ|कुष्टगी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[दोड्डनगौडा हणमगौडा पाटील]] |- |[[लिंगुसुर विधानसभा मतदारसंघ|लिंगुसुर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[मनप्पा डी. वज्जल]] |- |[[मद्दुर विधानसभा मतदारसंघ|मद्दुर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[डी.सी. तम्मण्णा]] |- |[[मधुगिरी विधानसभा मतदारसंघ|मधुगिरी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[क्यातासांद्र एन. राजण्णा]] |- |[[मडिकेरी विधानसभा मतदारसंघ|मडिकेरी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[अप्पाचू रंजन]] |- |[[मागदी विधानसभा मतदारसंघ|मागदी]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.सी. बालकृष्ण]] |- |[[महादेवपूर विधानसभा मतदारसंघ|महादेवपूर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[अरविंद लिंबावली]] |- |[[महालक्ष्मी लेआउट विधानसभा मतदारसंघ|महालक्ष्मी लेआउट]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[गोपालैया के..]] |- |[[मलवल्ली विधानसभा मतदारसंघ|मलवल्ली]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[पी.एम. नरेंद्र स्वामी]] |- |[[मल्लेश्वरम विधानसभा मतदारसंघ|मल्लेश्वरम]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |डॉ. [[सी।एन. अश्वत्थ नारायण]] |- |[[मलुर विधानसभा मतदारसंघ|मलुर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[के.एस. मंजुनाथगौडा]] |- |[[मंड्या विधानसभा मतदारसंघ|मंड्या]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[M. H. Ambareesh]] |- |[[मंगळूर विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[यू.टी. खादेर]] |- |[[मंगळूर शहर दक्षिण विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर शहर दक्षिण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जे.आर. लोबो]] |- |[[मंगळूर शहर उत्तर विधानसभा मतदारसंघ|मंगळूर शहर उत्तर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी.ए. मोहिउद्दीन बावा]] |- |[[मनवी विधानसभा मतदारसंघ|मनवी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जी. हंपय्या नायक बल्लटगी]] |- |[[मस्की विधानसभा मतदारसंघ|मस्की]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[प्रतापगौडा पाटील]] |- |[[मायाकोंडा विधानसभा मतदारसंघ|मायाकोंडा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. शिवमूर्ती]] |- |[[मेळूकोटे विधानसभा मतदारसंघ|मेळूकोटे]] |[[सर्वोदय कर्नाटक पक्ष]] |[[के.एस. पुट्टनैया]] |- |[[मोलकलमुरू विधानसभा मतदारसंघ|मोलकलमुरू]] |[[बडवार श्रमिकार रैयतार काँग्रेस पार्टी]] |[[एस. तिप्पेस्वामी]] |- |[[मूडबिदरी विधानसभा मतदारसंघ|मूडबिदरी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. अभयचंद्र]] |- |[[मुद्देबिहाळ विधानसभा मतदारसंघ|मुद्देबिहाळ]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अप्पाजी चन्नबसवराज शंकरराव नाडगौड]] |- |[[मुधोळ विधानसभा मतदारसंघ|मुधोळ]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[गोविंद एम. करजोल]] |- |[[मुदीगेरे विधानसभा मतदारसंघ|मुदीगेरे]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[बी.बी. निंगैया]] |- |[[मुलबागल विधानसभा मतदारसंघ|मुलबागल]] |[[अपक्ष]] |[[कोतूर जी. मंजुनाथ]] |- |[[नागमंगला विधानसभा मतदारसंघ|नागमंगला]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एन. चलुवरयस्वामी]] |- |[[नागठाण विधानसभा मतदारसंघ|नागठाण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[राजू अलगुर]] |- |[[नंजनगुड विधानसभा मतदारसंघ|नंजनगुड]] | -- |[[व्ही. श्रीनिवास प्रसाद]] २१ ऑक्टोबर, २०१६ रोजी राजीनीमा |- |[[नरसिंहराज विधानसभा मतदारसंघ|नरसिंहराज]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[तनवीर सैत]] |- |[[नरगुंद विधानसभा मतदारसंघ|नरगुंद]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी.आर. यवगल]] |- |[[नवलगुंद विधानसभा मतदारसंघ|नवलगुंद]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एन.एच. कोनारेड्डी]] |- |[[नीलमंगल विधानसभा मतदारसंघ|नीलमंगल]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |डॉ. [[के. श्रीनिवासमूर्ती]] |- |[[निपाणी विधानसभा मतदारसंघ|निपाणी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[शशिकला अण्णासाहेब जोल्ले]] |- |[[पद्मनाभ नगर विधानसभा मतदारसंघ|पद्मनाभ नगर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[आर. अशोक]] |- |[[पावागडा विधानसभा मतदारसंघ|पावागडा]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[के.एम. तिमामरायप्पा]] |- |[[पेरियापटना विधानसभा मतदारसंघ|पेरियापटना]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. वेंकटेश]] |- |[[पुलकेशीनगर विधानसभा मतदारसंघ|पुलकेशीनगर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[अखंड श्रीनिवास मूर्ती आर.]] |- |[[पुट्टुर विधानसभा मतदारसंघ|पुट्टुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[शकुंतला टी. शेट्टी]] |- |[[रायचूर विधानसभा मतदारसंघ|रायचूर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |डॉ. [[शिवराज एस. पाटील]] |- |[[रायचूर ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|रायचूर ग्रामीण]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[तिप्पराजू]] |- |[[राजाी नगर विधानसभा मतदारसंघ|राजाजी नगर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[एस. सुरेश कुमार]] |- |[[राज राजेश्वरी नगर विधानसभा मतदारसंघ|राज राजेश्वरी नगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[मुनीरत्न]] |- |[[रामनगरम विधानसभा मतदारसंघ|रामनगरम]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.डी. कुमारस्वामी]] |- |[[रामदुर्ग विधानसभा मतदारसंघ|रामदुर्ग]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अशोक महादेवप्पा पट्टण]] |- |[[राणीबेण्णुर विधानसभा मतदारसंघ|राणीबेण्णुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के.बी. कोलीवाड]] |- |[[रायबाग विधानसभा मतदारसंघ|रायबाग]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[ऐहोळे दुर्योधन महालिंगप्पा]] |- |[[रोण विधानसभा मतदारसंघ|रोण]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जी.एस. पाटील]] |- |[[सागर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|सागर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[कागोडू थिम्मप्पा]] |- |[[सकलेशपूर विधानसभा मतदारसंघ|सकलेशपूर]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एच.के. कुमारस्वामी]] |- |[[संदुरु विधानसभा मतदारसंघ|संदुरु]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[ई. तुकाराम]] |- |[[सर्वज्ञनगर विधानसभा मतदारसंघ|सर्वज्ञनगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के.जे. जॉर्ज]] |- |[[सौंदत्ती येल्लम्मा विधानसभा मतदारसंघ|सौंदत्ती येल्लम्मा]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[मामणी विश्वनाथ चंद्रशेखर]] |- |[[सेडम विधानसभा मतदारसंघ|सेडम]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ. [[शरणप्रकाश पाटील]] |- |[[शहापूर (कर्नाटक) विधानसभा मतदारसंघ|शहापूर]] |[[कर्नाटक जनता पक्ष]] |[[गुरू पाटील शिरवळ]] |- |[[शांतीनगर विधानसभा मतदारसंघ|शांतीनगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एन.ए. हॅरिस]] |- |[[शिग्गांव विधानसभा मतदारसंघ|शिग्गांव]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[बसवराज बोम्मई]] |- |[[शिकारीपूर विधानसभा मतदारसंघ|शिकारीपूर]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[बी.वाय. राघवेंद्र]] |- |[[शिमोगा विधानसभा मतदारसंघ|शिमोगा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के.बी. प्रसन्नकुमार]] |- |[[शिमोगा ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|शिमोगा ग्रामीण]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[शारदा पूर्यनाइक]] |- |[[शिरहट्टी विधानसभा मतदारसंघ|शिरहट्टी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[रामकृष्ण दोड्डमणी]] |- |[[शिवाजीनगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ|शिवाजीनगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[आर. रोशन बेग]] |- |[[शोरापूर विधानसभा मतदारसंघ|शोरापूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[राजा वेंकटप्पा नायक]] |- |[[श्रवणबेळगोळ विधानसभा मतदारसंघ|श्रवणबेळगोळ]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[सी.एन. बालकृष्ण]] |- |[[श्रीरंगपट्टण विधानसभा मतदारसंघ|श्रीरंगपट्टण]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[ए.बी. रमेश बंदीसिद्देगौडा]] |- |[[सिदलाघट्टा विधानसभा मतदारसंघ|सिदलाघट्टा]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एम. राजण्णा]] |- |[[सिंदगी विधानसभा मतदारसंघ|सिंदगी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[भुसानुर रमेश बालप्पा]] |- |[[सिंधनुर विधानसभा मतदारसंघ|सिंधनुर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बदरली हंपनगौडा]] |- |[[सिरा विधानसभा मतदारसंघ|सिरा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[टी.बी. जयचंद्र]] |- |[[शिरसी विधानसभा मतदारसंघ|शिरसी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[कागेरी विश्वेश्वर हेगडे]] |- |[[सिरुगुप्पा विधानसभा मतदारसंघ|सिरुगुप्पा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बी.एम. नागराज]] |- |[[सोराब विधानसभा मतदारसंघ|सोराब]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एस. मधू बंगारप्पा]] |- |[[श्रृंगेरी विधानसभा मतदारसंघ|श्रृंगेरी]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[डी.एन. जीवराजा]] |- |[[श्रीनिवासपूर विधानसभा मतदारसंघ|श्रीनिवापूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के.आर. रमेशकुमार]] |- |[[सुल्लिया विधानसभा मतदारसंघ|सुल्लिया]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[अंगारा एस.]] |- |[[नरसीपूर विधानसभा मतदारसंघ|नरसीपूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ. [[एच.सी. महादेवप्पा]] |- |[[तारीकेरे विधानसभा मतदारसंघ|तारीकेरे]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जी.एच. श्रीनिवास]] |- |[[तेरडाल विधानसभा मतदारसंघ|तेरडाल]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[उमाश्री (राजकारणी)|उमाश्री]] |- |[[तिप्तूर विधानसभा मतदारसंघ|तिप्तूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[के. शदाक्षरी]] |- |[[तीर्थहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ|तीर्थहळ्ळी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[किम्माने रत्नाकर]] |- |[[तुमकुर शहर विधानसभा मतदारसंघ|तुमकुर शहर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ. [[रफीक अहमद एस.]] |- |[[तुमकुर ग्रामीण विधानसभा मतदारसंघ|तुमकुर ग्रामीण]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[बी. सुरेश गौडा]] |- |[[तुरुवेकेरे विधानसभा मतदारसंघ|तुरुवेकेरे]] |[[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] |[[एम.टी. कृष्णप्पा]] |- |[[उडुपी विधानसभा मतदारसंघ|उडुपी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[प्रमोद मध्वराज]] |- |[[वारुणा विधानसभा मतदारसंघ|वारुणा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[सी.एम. सिद्ररामैया]] |- |[[विजयनगर विधानसभा मतदारसंघ|विजय नगर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एम. कृष्णप्पा]] |- |[[विराजपेट विधानसभा मतदारसंघ|विराजपेट]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[के.जी. बोपैया]] |- |[[यादगीर विधानसभा मतदारसंघ|यादगीर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |डॉ. [[मालकारेड्डी (राजकारणी)|मालकारेड्डी]] |- |[[येलहंका विधानसभा मतदारसंघ|येलहंका]] |[[भारतीय जनता पक्ष]] |[[एस.आर. विश्वनाथ]] |- |[[येलबुर्गा विधानसभा मतदारसंघ|येलबुर्गा]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[बसवराज रायारेड्डी]] |- |[[येल्लापूर विधानसभा मतदारसंघ|येल्लापूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[अरबैल शिवराम हेब्बर]] |- |[[येमकानमार्डी विधानसभा मतदारसंघ|येमकानमार्डी]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[जार्कीहोळी सतीश लक्ष्मणराव]] |- |[[यशवंतपूर विधानसभा मतदारसंघ|यशवंतपूर]] |[[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] |[[एस.टी. सोमशेखर]] |- | नामांकित |[[ॲंग्लो इंडियन]] |[[विनिशा नीरो]] |} ''स्रोत: [[भारतीय निवडणूक आयोग]]'' <ref name="eci">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://old.eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/|title=Karnataka 2013 – Karnataka – Election Commission of India|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20191022140739/https://eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/|archive-date=22 October 2019|access-date=13 February 2020}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://old.eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/ "Karnataka 2013 – Karnataka – Election Commission of India"]. [https://web.archive.org/web/20191022140739/https://eci.gov.in/files/file/3784-karnataka-2013/ Archived] from the original on 22 October 2019<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">13 February</span> 2020</span>.</cite></ref> == प्रमुख पदे == ;राज्यपाल * [[हंसराज भारद्वाज]] (२४ जून २००९ - २९ जून २०१४) * [[कोनिजेटी रोसैय्या]] (२९ जून २०१४ - ३१ ऑगस्ट २०१४) * [[वजुभाई वाला]] (१ सप्टेंबर २०१४ - १० जुलै २०२१) ; सभापती * कागोडू थिम्मप्पा, [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस|काँग्रेस,]] (३१ मे २०१३ – १९ जून २०१६) * के.बी. कोळीवाड, काँग्रेस, (५ जुलै २०१६ - १८ मे २०१८) ; उपसभापती एन.एच. शिवशंकर रेड्डी ; सभागृह नेते * [[सिद्धरामय्या]] ([[कर्नाटकचे मुख्यमंत्री|मुख्यमंत्री]]), काँग्रेस, (१३ मे २०१३ – १५ मे २०१८) ; सभागृहाचे उपनेते * [[बी.एस. येडियुरप्पा]] ([[कर्नाटकच्या उपमुख्यमंत्र्यांची यादी|उपमुख्यमंत्री]]) ; विरोधी पक्षनेते * [[एच.डी. कुमारस्वामी]], [[जनता दल (धर्मनिरपेक्ष)]] (३१ मे २०१३ – २२ जानेवारी २०१४) * [[जगदीश शेट्टर]], [[भारतीय जनता पक्ष]] (२३ जानेवारी २०१४ - १७ मे २०१८)<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=http://kla.kar.nic.in/assembly/review/previousleaderofopposition.htm|title=Leaders of the Opposition of Karnataka Legislative Assembly since 1962|website=kla.kar.nic.in|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213183916/http://kla.kar.nic.in/assembly/review/previousleaderofopposition.htm|archive-date=13 February 2020|access-date=13 February 2020}}</ref> == हे सुद्धा पहा == * [[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१३]] * [[कर्नाटक विधानसभा]] == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:कर्नाटक विधानसभा|१४]] gt7jbjdgg54kw8ur5ohvje0ado4qfn1 विजय नगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ 0 380317 2687749 2026-06-05T13:00:20Z Dharmadhyaksha 28394 "[[:en:Special:Redirect/revision/1349984160|Vijay Nagar Assembly constituency]]" पानाचे भाषांतर करुन तयार झाले 2687749 wikitext text/x-wiki '''विजय नगर विधानसभा मतदारसंघ''' हा भारताच्या दक्षिणेकडील असलेल्या [[कर्नाटक]] राज्यच्या [[कर्नाटक विधानसभा|विधानसभेतील]] २२४ मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा [[दक्षिण बंगळूर लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघाचा]] एक भाग आहे.<ref>{{स्रोत बातमी|url=http://eci.nic.in/eci_main/CurrentElections/CONSOLIDATED_ORDER%20_ECI%20.pdf|title=DELIMITATION OF PARLIAMENTARY AND ASSEMBLY CONSTITUENCIES ORDER, 2008|work=Election commission of India|access-date=9 October 2017}}</ref><ref name="Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates">{{स्रोत बातमी|last=India Today|url=https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|title=Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates|date=14 May 2023|language=en|access-date=14 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230514043110/https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|archive-date=14 May 2023}}</ref> == विधानसभेचे सदस्य == {| class="wikitable sortable" !निवडणूक !आमदार ! colspan="2" |पक्ष |- |२००८<ref>{{cite web|url=https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|title=General Election Karnataka Legislative Assembly 2008 Election Statistics|publisher=Government of Karnataka|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201232433/https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|archive-date=1 February 2021}}</ref> | rowspan="4" |एम. कृष्णप्पा|| {{Full party name with color|Indian National Congress|rowspan=4}} |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१३|२०१३]]<ref>{{cite web|url=http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|title=Statistical Report on General Election, 2013 : To the Legislative Assembly of Karnataka|website=eci.nic.in|publisher=[[Election Commission of India]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131220034253/http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|archive-date=2013-12-20|access-date=2014-04-03}}</ref> |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१८|२०१८]] |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०२३|२०२३]] |} == हे सुद्धा पहा == * [[बंगळूर शहर जिल्हा]] * [[कर्नाटक विधानसभा मतदारसंघांची यादी]] == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:बंगळूर शहर जिल्हा]] [[वर्ग:कर्नाटकमधील विधानसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:इ.स. २००८ मधील निर्मिती]] 7lyfitm11thesdpbiw58pb7lyjtspk0 2687750 2687749 2026-06-05T13:01:41Z Dharmadhyaksha 28394 2687750 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} '''विजय नगर विधानसभा मतदारसंघ''' हा भारताच्या दक्षिणेकडील असलेल्या [[कर्नाटक]] राज्यच्या [[कर्नाटक विधानसभा|विधानसभेतील]] २२४ मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा [[दक्षिण बंगळूर लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघाचा]] एक भाग आहे.<ref>{{स्रोत बातमी|url=http://eci.nic.in/eci_main/CurrentElections/CONSOLIDATED_ORDER%20_ECI%20.pdf|title=DELIMITATION OF PARLIAMENTARY AND ASSEMBLY CONSTITUENCIES ORDER, 2008|work=Election commission of India|access-date=9 October 2017}}</ref><ref name="Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates">{{स्रोत बातमी|last=India Today|url=https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|title=Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates|date=14 May 2023|language=en|access-date=14 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230514043110/https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|archive-date=14 May 2023}}</ref> == विधानसभेचे सदस्य == {| class="wikitable sortable" !निवडणूक !आमदार ! colspan="2" |पक्ष |- |२००८<ref>{{cite web|url=https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|title=General Election Karnataka Legislative Assembly 2008 Election Statistics|publisher=Government of Karnataka|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201232433/https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|archive-date=1 February 2021}}</ref> | rowspan=4 |एम. कृष्णप्पा | rowspan=4 | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | rowspan=4 style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१३|२०१३]]<ref>{{cite web|url=http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|title=Statistical Report on General Election, 2013 : To the Legislative Assembly of Karnataka|website=eci.nic.in|publisher=[[Election Commission of India]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131220034253/http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|archive-date=2013-12-20|access-date=2014-04-03}}</ref> |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१८|२०१८]] |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०२३|२०२३]] |} == हे सुद्धा पहा == * [[बंगळूर शहर जिल्हा]] * [[कर्नाटक विधानसभा मतदारसंघांची यादी]] == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:बंगळूर शहर जिल्हा]] [[वर्ग:कर्नाटकमधील विधानसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:इ.स. २००८ मधील निर्मिती]] 7anoh68dxanffgfiivs5l2tzal2nmsh 2687751 2687750 2026-06-05T13:02:27Z Dharmadhyaksha 28394 2687751 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|विजयनगर विधानसभा मतदारसंघ}} '''विजय नगर विधानसभा मतदारसंघ''' हा भारताच्या दक्षिणेकडील असलेल्या [[कर्नाटक]] राज्यच्या [[कर्नाटक विधानसभा|विधानसभेतील]] २२४ मतदारसंघांपैकी एक आहे. हा [[दक्षिण बंगळूर लोकसभा मतदारसंघ|बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघाचा]] एक भाग आहे.<ref>{{स्रोत बातमी|url=http://eci.nic.in/eci_main/CurrentElections/CONSOLIDATED_ORDER%20_ECI%20.pdf|title=DELIMITATION OF PARLIAMENTARY AND ASSEMBLY CONSTITUENCIES ORDER, 2008|work=Election commission of India|access-date=9 October 2017}}</ref><ref name="Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates">{{स्रोत बातमी|last=India Today|url=https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|title=Karnataka Election Results 2023 winners: Full list of winning candidates|date=14 May 2023|language=en|access-date=14 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230514043110/https://www.indiatoday.in/elections/karnataka-assembly-polls-2023/story/karnataka-assembly-election-results-2023-full-list-of-winners-2378524-2023-05-13|archive-date=14 May 2023}}</ref> == विधानसभेचे सदस्य == {| class="wikitable sortable" !निवडणूक !आमदार ! colspan="2" |पक्ष |- |२००८<ref>{{cite web|url=https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|title=General Election Karnataka Legislative Assembly 2008 Election Statistics|publisher=Government of Karnataka|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20210201232433/https://www.ceokarnataka.kar.nic.in/PDFS/Previous%20Elections/Election%20Statistics%202008%20Final.pdf|archive-date=1 February 2021}}</ref> | rowspan=4 |एम. कृष्णप्पा | rowspan=4 | [[भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस]] | rowspan=4 style="background-color: {{भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस/meta/color}}" | |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१३|२०१३]]<ref>{{cite web|url=http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|title=Statistical Report on General Election, 2013 : To the Legislative Assembly of Karnataka|website=eci.nic.in|publisher=[[Election Commission of India]]|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20131220034253/http://eci.nic.in/eci_main/StatisticalReports/AE2013/StatReports2013.pdf|archive-date=2013-12-20|access-date=2014-04-03}}</ref> |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०१८|२०१८]] |- |[[कर्नाटक विधानसभा निवडणूक, २०२३|२०२३]] |} == हे सुद्धा पहा == * [[बंगळूर शहर जिल्हा]] * [[कर्नाटक विधानसभा मतदारसंघांची यादी]] == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:बंगळूर शहर जिल्हा]] [[वर्ग:कर्नाटकमधील विधानसभा मतदारसंघ]] [[वर्ग:इ.स. २००८ मधील निर्मिती]] f9ar805ftcwdy9303859gcclr5grbxq कर्नाटकाची चौदावी विधानसभा 0 380318 2687754 2026-06-05T13:20:14Z अभय नातू 206 लेखनभेद 2687754 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[कर्नाटकची चौदावी विधानसभा]] 0f8bnv8xfbedg11pri5lp0nvvrq6ul0 विजयनगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ 0 380319 2687756 2026-06-05T13:24:02Z अभय नातू 206 लेखनभेद 2687756 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[विजय नगर (बंगळूर) विधानसभा मतदारसंघ]] 016we28fonc1jy7z1h4t2ap3v1cir31 साचा:राष्ट्रीय लोक समता पक्ष/meta/color 10 380320 2687779 2026-06-05T14:33:59Z Aditya tamhankar 80177 नवीन पान: <nowiki>#999966</nowiki><noinclude> == उदाहरण== {| |- style="color:{{ {{PAGENAME}} }}" | '''हे रंग''' |- style="background:{{ {{PAGENAME}} }}; color:white" | '''ह्या रंगावर पांढरा''' |- style="background:{{ {{PAGENAME}} }}; color:black" | '''ह्या रंगावर काळा''' |} == हे पण पहा == *[[साचा:Communist Party of India/meta/color]] *साचा:Communist Party of I... 2687779 wikitext text/x-wiki <nowiki>#999966</nowiki><noinclude> == उदाहरण== {| |- style="color:{{ {{PAGENAME}} }}" | '''हे रंग''' |- style="background:{{ {{PAGENAME}} }}; color:white" | '''ह्या रंगावर पांढरा''' |- style="background:{{ {{PAGENAME}} }}; color:black" | '''ह्या रंगावर काळा''' |} == हे पण पहा == *[[साचा:Communist Party of India/meta/color]] *[[साचा:Communist Party of India (Marxist)/meta/color]] *[[साचा:भारतीय जनता पार्टी/meta/color]] [[वर्ग:भारतीय राजकीय पक्ष रंग साचे|{{PAGENAME}}]] </noinclude> cw7vuddxmsax1hplaf0it8tzdl0niv1 सदस्य चर्चा:SHIVAM SHRIKANT THAKUR 3 380321 2687782 2026-06-05T15:46:42Z साहाय्य चमू 25365 नविन सदस्याच्या चर्चापानावर [[Template:Welcome|स्वागत संदेश]] टाकला 2687782 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=SHIVAM SHRIKANT THAKUR}} -- [[सदस्य:साहाय्य चमू|साहाय्य चमू]] ([[सदस्य चर्चा:साहाय्य चमू|चर्चा]]) २१:१६, ५ जून २०२६ (IST) i6qvyc65ra5kdx6khg69fkuf797czi5 सुभाष सी. कश्यप 0 380322 2687784 2026-06-05T15:52:15Z संतोष गोरे 135680 [[:en:Subhash C. Kashyap|Subhash C. Kashyap]] पासून भाषांतरित 2687784 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. ni5n9u36qc7qx60lxv10960od5shvwh 2687786 2687784 2026-06-05T15:57:10Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687786 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. lsersieo9qsd02ho96yga6gl97dpvon 2687787 2687786 2026-06-05T15:57:59Z संतोष गोरे 135680 2687787 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> mc4hs4888wh6y6xexov3cag3om2q4w6 2687788 2687787 2026-06-05T16:01:09Z संतोष गोरे 135680 /* मृत्यू */ 2687788 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) 30dkobq9j3vafdkr4wn36s2wtl3j8yh 2687790 2687788 2026-06-05T16:03:53Z संतोष गोरे 135680 /* भूषवलेली पदे */ 2687790 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील पद्मभूषण पुरस्कार (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> kgsg9rr58lzpyiq89bddmwq4jzxznt8 2687791 2687790 2026-06-05T16:04:29Z संतोष गोरे 135680 2687791 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> bk5i5dhs0frjr8rr9oweo1ekv403ire 2687792 2687791 2026-06-05T16:07:44Z संतोष गोरे 135680 /* पुरस्कार */ 2687792 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. trme5rq422nfcmoysbkyjbr2w8txyec 2687793 2687792 2026-06-05T16:07:57Z संतोष गोरे 135680 2687793 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT: }} jmiqntemwtx412byvu2mgexywg51zyg 2687794 2687793 2026-06-05T16:08:47Z संतोष गोरे 135680 2687794 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} 31wlbli3atpwqguuq2ezezcupewhg0u 2687796 2687794 2026-06-05T16:09:19Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687796 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] kn6akyewerwuk2u9f04h3fm54h6h7qc 2687797 2687796 2026-06-05T16:09:57Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687797 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] 5hcivqexickh15454m8wxdlpz6f2zf2 2687798 2687797 2026-06-05T16:10:59Z संतोष गोरे 135680 added [[Category:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 2687798 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] c65kmggul5hg21rlhg129aq965p0job 2687799 2687798 2026-06-05T16:11:52Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687799 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] cugt5y46omxgpwcs2zfziwprd3f1fip 2687800 2687799 2026-06-05T16:12:42Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687800 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] 50hy68bkwiom8qcqinech00pdbpzkfp 2687801 2687800 2026-06-05T16:12:55Z संतोष गोरे 135680 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687801 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००. # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] n8tg31p6wpnisaq23iadt4gtxw4ggjz 2687802 2687801 2026-06-05T16:15:38Z संतोष गोरे 135680 2687802 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत: # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] 2helv9i0peks49g7ufaen204k0l3cif 2687808 2687802 2026-06-05T16:16:50Z संतोष गोरे 135680 2687808 wikitext text/x-wiki '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:<ref>[http://www.allbookstores.com/Subhash-C-Kashyap/author Subhash C. Kashyap Books - List of books by Subhash C. Kashyap]</ref> # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] gxaqrr1i3ayrbctzrgviria3ibodcor 2687813 2687808 2026-06-05T16:20:34Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687813 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार == [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:<ref>[http://www.allbookstores.com/Subhash-C-Kashyap/author Subhash C. Kashyap Books - List of books by Subhash C. Kashyap]</ref> # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] 7mz6hzptqyozp7ui166w78c6affuf0t 2687816 2687813 2026-06-05T16:25:26Z संतोष गोरे 135680 2687816 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते. == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://onoe.gov.in/prohindi/Subhash%20Kashyap.pdf |title=डॉ सुभाष सी. कश्यप |लेखक= |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ= |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref>== [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:<ref>[http://www.allbookstores.com/Subhash-C-Kashyap/author Subhash C. Kashyap Books - List of books by Subhash C. Kashyap]</ref> # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] 2detv2fobizq9hhbbfzuvcc7eu95a77 2687817 2687816 2026-06-05T16:28:20Z संतोष गोरे 135680 /* */ 2687817 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://hindi.news18.com/news/nation/constitutional-expert-subhash-c-kashyap-died-at-age-97-read-his-achievement-ws-l-10541879.html |title=सुभाष सी. कश्यप: वह विद्वान जिसने संविधान को किताबों से निकालकर जन-जन तक पहुंचाया |भाषा=हिंदी |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ=News18 हिंदी |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref> == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते. == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://onoe.gov.in/prohindi/Subhash%20Kashyap.pdf |title=डॉ सुभाष सी. कश्यप |लेखक= |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ= |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref>== [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:<ref>[http://www.allbookstores.com/Subhash-C-Kashyap/author Subhash C. Kashyap Books - List of books by Subhash C. Kashyap]</ref> # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] 7flhknmhffl6938u1395zhsehj7kr70 2687819 2687817 2026-06-05T16:31:15Z संतोष गोरे 135680 2687819 wikitext text/x-wiki {{माहिती संचिका}} '''सुभाष कश्यप''' (१० मे १९२९ – ४ जून २०२६) हे १९८४ ते १९९० या काळात [[७ वी लोकसभा]], [[८ वी लोकसभा]] आणि [[९ वी लोकसभा]] तसेच लोकसभा सचिवालयाचे (भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह) सरचिटणीस होते. ते एक सुप्रसिद्ध राज्यशास्त्रज्ञ, भारतीय राज्यघटना, घटनात्मक कायदा, संसदीय तज्ज्ञ आणि एक प्रतिष्ठित विद्वान होते; १९५३ सालापासून ते भारतीय संसदेशी संबंधित होते. त्यांनी १९८३ पर्यंत जिनिव्हा येथील आंतर-संसदीय संघाच्या (IPU) आंतरराष्ट्रीय संसदीय दस्तऐवजीकरण केंद्राचे प्रमुख म्हणूनही काम पाहिले, आंतरराष्ट्रीय संस्थेचे प्रमुखपद भूषवणारे ते पहिले भारतीय होते. कश्यप हे पंचायती राज कायदे आणि संस्थांबाबत भारत सरकारचे मानद घटनात्मक सल्लागार होते. त्यांना राज्यघटना, कायदा आणि राज्यशास्त्रातील सर्वोत्तम पुस्तकांसाठी अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कार मिळाले आहेत. डॉ. कश्यप हे नवी दिल्ली येथील सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) मध्ये मानद संशोधन प्राध्यापक होते. ते 'संविधानाच्या कामकाजाचा आढावा घेण्यासाठी स्थापन करण्यात आलेल्या राष्ट्रीय आयोगा'चे सदस्य आणि त्यांच्या मसुदा व संपादकीय समितीचे अध्यक्ष होते. 'एक राष्ट्र, एक निवडणूक' या धोरणाच्या निर्मितीसाठी स्थापन करण्यात आलेल्या उच्चस्तरीय समितीच्या मुख्य सदस्यांपैकी ते एक होते. डॉ. कश्यप यांनी 'इंडियन नॅशनल बार असोसिएशन'चे अध्यक्ष म्हणूनही काम पाहिले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://hindi.news18.com/news/nation/constitutional-expert-subhash-c-kashyap-died-at-age-97-read-his-achievement-ws-l-10541879.html |title=सुभाष सी. कश्यप: वह विद्वान जिसने संविधान को किताबों से निकालकर जन-जन तक पहुंचाया |भाषा=हिंदी |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ=News18 हिंदी |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref> == कारकीर्द == कश्यप यांनी अलाहाबाद येथे पत्रकार, वकील आणि विद्यापीठीय शिक्षक म्हणून आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात केली. त्यांनी १९५३ मध्ये संसद सचिवालयात प्रवेश केला आणि ३७ वर्षांहून अधिक काळ भारतीय संसदेशी संबंधित राहिले. ३१ डिसेंबर १९८३ रोजी ते लोकसभा सरचिटणीस झाले. १९९० मध्ये त्यांनी लोकसभा आणि लोकसभा सचिवालय, भारतीय संसद, येथील सरचिटणीस पदावरून स्वेच्छानिवृत्ती घेतली. कश्यप यांची शैक्षणिक कारकीर्द अत्यंत उत्कृष्ट होती, त्यांनी भारत, अमेरिका, ब्रिटन आणि स्वित्झर्लंडमध्ये उच्च शिक्षण आणि व्यावसायिक प्रशिक्षण घेतले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://www.aajtak.in/india/news/story/subhash-c-kashyap-passes-away-padma-bhushan-constitutional-expert-mdsb-ntc-dskc-2570173-2026-06-04 |title=पद्म भूषण डॉ. सुभाष कश्यप का निधन, 97 साल की उम्र में ली आखिरी सांस |भाषा=hi |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ=आजतक |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref> == मृत्यू == कश्यप यांचे ४ जून २०२६ रोजी, वयाच्या ९७ व्या वर्षी निधन झाले.<ref>{{cite web|url=https://www.aninews.in/news/national/general-news/former-ls-secretary-general-subhash-c-kashyap-passes-away-at-97-president-murmu-vp-radhakrishnan-express-grief20260604224623/|title= Former LS Secretary-General Subhash C Kashyap passes away at 97; President Murmu, VP Radhakrishnan express grief}}</ref> == भूषवलेली पदे == * संरक्षक, इंटिग्रेटेड टॅलेंट डेव्हलपमेंट मिशन (ITDM) * मानद संशोधन प्राध्यापक, सेंटर फॉर पॉलिसी रिसर्च (CPR) * अध्यक्ष, राष्ट्रीय जागृती संस्थान * अध्यक्ष, सिटीझनशिप डेव्हलपमेंट सोसायटी * सदस्य, गव्हर्निंग बॉडी, [[ऑरोविल|ऑरोव्हिल फाऊंडेशन]] * वकील आणि सल्लागार, [[भारताचे सर्वोच्च न्यायालय|सर्वोच्च न्यायालय, भारत]] * सदस्य, इंडिया इंटरनॅशनल सेंटरची राज्यघटना विषयक तज्ज्ञ समिती * मानद संचालक, घटनात्मक सुधारणा प्रकल्प * अध्यक्ष, सचिव परिषद (१९८७, १९८९) * माजी संचालक, इन्स्टिट्यूट ऑफ कॉन्स्टिट्यूशनल अँड पार्लमेंटरी स्टडीज (पंचायती राज कायदे आणि संस्था विभाग) * अध्यक्ष, गव्हर्निंग बॉडी, देशबंधू कॉलेज (दिल्ली विद्यापीठ) * संस्थापक अध्यक्ष, अकॅडमी ऑफ ग्रासरूट स्टडीज अँड रिसर्च ऑफ इंडिया (AGRASRI) == पुरस्कार <ref>{{संकेतस्थळ स्रोत |दुवा=https://onoe.gov.in/prohindi/Subhash%20Kashyap.pdf |title=डॉ सुभाष सी. कश्यप |लेखक= |दिनांक= |प्रकाशक= |संकेतस्थळ= |अ‍ॅक्सेसदिनांक=५ जून २०२६ |विदा संकेतस्थळ दुवा= |विदा दिनांक=}}</ref>== [[file:The President, Shri Pranab Mukherjee presenting the Padma Bhushan Award to Dr. Subhash C. Kashyap, at a Civil Investiture Ceremony, at Rashtrapati Bhavan, in New Delhi on April 08, 2015.jpg|thumb|८ एप्रिल २०१५ रोजी राष्ट्रपती [[प्रणव मुखर्जी]] यांच्या हस्ते पद्मभूषण पुरस्कार स्वीकारताना]] * कश्यप यांना घटनात्मक कायद्याच्या क्षेत्रातील योगदानाबद्दल 'कमांडर' ही मानद पदवी आणि H.O.A.S.F. (ऑनररी ऑर्डर ऑफ द अकॅडमी ऑफ सॅन फ्रान्सिस्को) ही पदवी देऊन गौरवण्यात आले. त्यांना दोनदा 'मोतीलाल नेहरू पुरस्कार' मिळाला आहे, तसेच १९९६-९८ या कालावधीसाठी प्रतिष्ठित [[जवाहरलाल नेहरू फेलोशिप]] मिळाली आहे; याशिवाय त्यांना 'विदुर सन्मान', 'राजिव स्मृती सन्मान', 'विधी सेवा सन्मान', 'ग्रेट सन ऑफ द सॉईल अवॉर्ड' आणि इतर अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. * सार्वजनिक व्यवहार क्षेत्रातील [[पद्मभूषण पुरस्कार]] (२०१५)<ref>{{cite web|title=Padma Awards 2015|url=http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=114952|publisher=pib.nic.in|access-date=25 January 2015}}</ref> == प्रकाशित साहित्य == कश्यप यांनी ५०० हून अधिक संशोधन लेख आणि शोधनिबंध तसेच १०० हून अधिक पुस्तके प्रकाशित केली आहेत. त्यांची काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:<ref>[http://www.allbookstores.com/Subhash-C-Kashyap/author Subhash C. Kashyap Books - List of books by Subhash C. Kashyap]</ref> # फ्रेमिंग ऑफ इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन - अ स्टडी # कॉन्स्टिट्यूशन मेकिंग सिन्स १९५० - एन ओव्हरव्ह्यू (१९५०–२००४) # ब्लूप्रिंट ऑफ पॉलिटिकल रिफॉर्म्स, सीपीआर (CPR), शिप्रा, नवी दिल्ली, २००३. # द स्पीकर्स ऑफिस, शिप्रा, दिल्ली, २००१. # हिस्ट्री ऑफ द पार्लमेंट ऑफ इंडिया - ६ खंड, (१९९४–२०००) # पार्लमेंटरी प्रोसिजर, लॉ, प्रिव्हिलेजेस, प्रॅक्टिस अँड प्रेसिडेंट्स - २ खंड # इन्स्टिट्यूशन्स ऑफ गव्हर्नन्स इन साऊथ एशिया, कोणार्क, दिल्ली, २०००. # अंडरस्टँडिंग द कॉन्स्टिट्यूशन ऑफ इंडिया, एनसीईआरटी (NCERT), नवी दिल्ली, २०००.<ref>[http://books.rediff.com/bookshop/buyersearch.jsp?Subhash-C-Kashyap-Books&lookfor=Subhash%20C%20Kashyap&search=1 Subhash C Kashyap Books - Understanding The Constitution Of India, Subhash C Kashyap books in India, Subhash C Kashyap Books at the Online Book Store of Rediff Books]</ref> # सिटीझन्स अँड द कॉन्स्टिट्यूशन (सिटीझनशिप व्हॅल्यूज अंडर द कॉन्स्टिट्यूशन), प्रकाशन विभाग, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय, भारत सरकार, १९९७. # अँटी-डिफेक्शन लॉ अँड पार्लमेंटरी प्रिव्हिलेजेस # लेजिस्लेटिव्ह मॅनेजमेंट स्टडीज, नॅशनल, दिल्ली, १९९५. # अवर कॉन्स्टिट्यूशन - इंट्रोडक्शन टू इंडियाज कॉन्स्टिट्यूशन अँड कॉन्स्टिट्यूशनल लॉ, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९९४. # हिस्ट्री ऑफ द फ्रीडम मुव्हमेंट # डिलिंकिंग रिलिजन अँड पॉलिटिक्स # पार्लमेंटरी विट अँड ह्युमर, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # द टेन लोक सभास, शिप्रा, दिल्ली, १९९२. # हिस्ट्री ऑफ पार्लमेंटरी डेमॉक्रसी, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # ऑफिस ऑफ द स्पीकर अँड स्पीकर्स ऑफ लोकसभा, शिप्रा, दिल्ली, १९९१. # द पॉलिटिकल सिस्टम अँड इन्स्टिट्यूशन बिल्डिंग अंडर जवाहरलाल नेहरू, नॅशनल, दिल्ली, १९९०. # जवाहरलाल नेहरू, द कॉन्स्टिट्यूशन अँड द पार्लमेंट # अवर पार्लमेंट - ॲन इंट्रोडक्शन टू द पार्लमेंट ऑफ इंडिया, एनबीटी (NBT), नवी दिल्ली, १९८९ (२००० आवृत्ती). हे पुस्तक इतर अनेक भारतीय भाषांमध्येही उपलब्ध आहे. # पार्लमेंट ऑफ इंडिया - मिथ्स अँड रिॲलिटीज, नॅशनल, दिल्ली, १९८८. # गोविंद वल्लभ पंत - पार्लमेंटेरियन, स्टेट्समन अँड ॲडमिनिस्ट्रेटर, नॅशनल, नवी दिल्ली, १९८८. # द मिनिस्टर्स अँड द लेजिस्लेटर्स, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९८२. # जवाहरलाल नेहरू अँड द कॉन्स्टिट्यूशन, मेट्रोपॉलिटन, १९८२. # ह्युमन राइट्स अँड पार्लमेंट, मेट्रोपॉलिटन, नवी दिल्ली, १९७८. # पॉलिटिक्स ऑफ पॉवर, नॅशनल, दिल्ली, १९७४. # ट्रायस्ट विथ फ्रीडम, नॅशनल, १९७३. # द अननोन नीत्शे - हिज सोशिओ-पॉलिटिकल थॉट अँड लिगसी, नॅशनल, दिल्ली, १९७०. # पॉलिटिक्स ऑफ डिफेक्शन - अ स्टडी ऑफ स्टेट पॉलिटिक्स इन इंडिया, नॅशनल, दिल्ली, १९६९. # अवर पॉलिटिकल सिस्टम, नॅशनल बुक ट्रस्ट, २००८. == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:कश्यप, सुभाष सी. }} [[वर्ग:इ.स. १९२९ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. २०२६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते]] [[वर्ग:अलाहाबाद विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी]] [[वर्ग:भारतीय राजकारणी]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] a3vz6d20bq1ejhbbb8nka0i7e3pxqum सदस्य चर्चा:Prerna Dhole 3 380323 2687825 2026-06-05T16:51:31Z साहाय्य चमू 25365 नविन सदस्याच्या चर्चापानावर [[Template:Welcome|स्वागत संदेश]] टाकला 2687825 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=Prerna Dhole}} -- [[सदस्य:साहाय्य चमू|साहाय्य चमू]] ([[सदस्य चर्चा:साहाय्य चमू|चर्चा]]) २२:२१, ५ जून २०२६ (IST) 4y1twm8prpxk32u5rqql9fr486qcncv चर्चा:कोल्हेवाडी (लांजा) 1 380324 2687870 2026-06-06T04:42:32Z Kolhewadi tushar 1806 183645 /* श्री केदारलिंग मंदिर, कोल्हेवाडी, लांजा */ नवीन विभाग 2687870 wikitext text/x-wiki == [[File:Shri Kedarling Temple, Kolhewadi.jpg|thumb|श्री केदारलिंग मंदिर, कोल्हेवाडी, लांजा]] == [[चित्र:Shri_Kedarling_Temple,_Kolhewadi.jpg|इवलेसे|श्री केदारलिंग मंदिर, कोल्हेवाडी, लांजा]] @[[सदस्य:Kolhewadi tushar 1806|Kolhewadi tushar 1806]] [[सदस्य:Kolhewadi tushar 1806|Kolhewadi tushar 1806]] ([[सदस्य चर्चा:Kolhewadi tushar 1806|चर्चा]]) १०:१२, ६ जून २०२६ (IST) 0ymjij4ff7c90jcdurhcr34be5b3h4u एस. सेममलाई 0 380325 2687871 2026-06-06T05:01:02Z Abhijitsathe 4193 [[एस. सेम्मालाई]] कडे पुनर्निर्देशित 2687871 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[एस. सेम्मालाई]] jswe274cafrhb5b247e5w182yey8784 एस. सेम्मालाई 0 380326 2687873 2026-06-06T05:07:22Z Abhijitsathe 4193 नवीन पान: {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. सेम्मालाई | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २००९ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०... 2687873 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. सेम्मालाई | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २००९ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१४ | मागील = के.व्ही. थंगबाळू | पुढील = [[व्ही. पन्नीरसेल्वम]] | जन्मदिनांक = | जन्मस्थान = | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''एस. सेम्मालाई''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: எஸ். செம்மலை) हे एक भारतीय राजकारणी, माजी [[लोकसभा]] सदस्य व माजी [[तमिळनाडू विधानसभा]] सदस्य आहेत. ते २००९ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] मतदारसंघातून [[१५वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य]] enb88q8ofm40cfrzini1wa7scy9i7hn 2687882 2687873 2026-06-06T05:31:53Z अभय नातू 206 नवीन वर्ग घातला - [[WP:HC|हॉटकॅट]] वापरले 2687882 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = एस. सेम्मालाई | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २००९ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१४ | मागील = के.व्ही. थंगबाळू | पुढील = [[व्ही. पन्नीरसेल्वम]] | जन्मदिनांक = | जन्मस्थान = | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''एस. सेम्मालाई''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: எஸ். செம்மலை) हे एक भारतीय राजकारणी, माजी [[लोकसभा]] सदस्य व माजी [[तमिळनाडू विधानसभा]] सदस्य आहेत. ते २००९ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[सेलम लोकसभा मतदारसंघ|सेलम]] मतदारसंघातून [[१५वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य]] [[वर्ग:मेत्तुरचे आमदार]] 8yh3diwft790bmtejgjmo77w059hmg5 जीन पॉल गेटी 0 380327 2687874 2026-06-06T05:11:57Z अभय नातू 206 नवीन 2687874 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|धाकटा जीन पॉल गेटी|जीन पॉल गेटी तिसरा}} '''थोरला जीन पॉल गेटी''' ([[१५ डिसेंबर]], [[इ.स. १८९२|१८९२]]:[[मिनियापोलिस]], [[मिनेसोटा]], [[अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने|अमेरिका]] – [[६ जून]], [[इ.स. १९७६|१९७६]]) हे एक अमेरिकन [[खनिज तेल]] उद्योगपती होते. त्यांनी १९४२ मध्ये [[गेटी ऑइल|गेटी ऑइल कंपनी]]ची स्थापना केली. ते [[गेटी कुटुंब|गेटी कुटुंबाचे]] प्रमुख होते.<ref name=NYTobit>{{cite news |last=व्हिटमन |first=अल्डन |author-link=Alden Whitman |date=६ जून १९७६ |title=जे. पॉल गेटी यांचे ८३ व्या वर्षी निधन; तेलातून अब्जावधी कमावले |url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |department=On This Day |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180330155805/https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |archive-date=३० मार्च २०१८ |url-status=live}}</ref> ते तेल व्यवसायातील सुरुवातीच्या उद्योजक [[जॉर्ज गेटी]] यांचे पुत्र होते. १९५७ मध्ये [[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]] मासिकाने जे. पॉल गेटी यांना [[सर्वात श्रीमंत अमेरिकन (१९५७)|सर्वात श्रीमंत जिवंत अमेरिकन]] म्हणून घोषित केले,<ref>{{cite news|first=रॉबर्ट|last=लुबार|url=https://money.cnn.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|title=अजब मिस्टर गेटी: जगातील कदाचित सर्वात श्रीमंत माणूस कंजूष, सेक्सी, प्रवासाची भीती वाटणारा आणि डिटर्जंट्सची भीती बाळगणारा होता|work=[[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]]|location=न्यूयॉर्क शहर|date=१७ मार्च १९८६|access-date=३० मार्च २०१८|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170813224157/http://archive.fortune.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|archive-date=१३ ऑगस्ट २०१७}}</ref> तर १९६६ मध्ये [[गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स]]''ने त्यांना जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती (राजघराण्यात नसलेले) घोषित केले. त्यावेळी त्यांची संपत्ती अंदाजे $१.२ अब्ज डॉलर (२०२४मधील ८.८ अब्ज) इतकी होती.<ref>{{cite book|first1=नॉरिस|last1=मॅकव्हर्टर|first2=रॉस|last2=मॅकव्हर्टर|title=गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स|publisher=जिम पॅटिसन ग्रुप|location=लंडन, इंग्लंड|year=१९६६|page=२२९}}</ref> त्यांच्या मृत्यूच्या वेळी त्यांची संपत्ती $६ अब्जांपेक्षा (२०२४मधील २६ अब्ज) जास्त होती. ({{Inflation/year|US-GDP}} मध्ये अंदाजे ${{Inflation|US-GDP|6|1976|r=0}} अब्ज).<ref name="Lenzner">लेंझनर, रॉबर्ट. १९८५. ''द ग्रेट गेटी: द लाइफ अँड लव्हज ऑफ जे. पॉल गेटी, रिचेस्ट मॅन इन द वर्ल्ड''. न्यूयॉर्क: क्राउन पब्लिशर्स. {{ISBN|0-517-56222-7}}</ref> १९९६ मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका पुस्तकाने त्यांना आतापर्यंतच्या ६७ व्या क्रमांकाचे सर्वात श्रीमंत अमेरिकन म्हणले आहे (त्यांच्या संपत्तीची तुलना समकालीन [[राष्ट्रीय उत्पन्न आणि उत्पादनाचे मोजमाप|सकल राष्ट्रीय उत्पादनाशी]] करून) हा निष्कर्ष काढला गेला होता.<ref>{{cite book|first1 = मायकेल एम.|last1 = क्लेपर|first2 = रॉबर्ट ई.|last2 = गुंथर|title = द वेल्थी १००: फ्रॉम बेंजामिन फ्रँकलिन टू बिल गेट्स: अ रँकिंग ऑफ द रिचेस्ट अमेरिकन्स, पास्ट अँड प्रेझेंट|publisher = कॅरोल पब्लिशिंग ग्रुप|place = सेकॉक्स, न्यू जर्सी|year = १९९६|isbn = 0-8065-1800-6|url = https://archive.org/details/wealthy100frombe00klep}}</ref> गेटी हे कंजूस म्हणून प्रसिद्ध होते, इतके की १९७३ मध्ये जेव्हा त्यांच्या [[जॉन पॉल गेटी तिसरा|नातbeला]] ओलीस ठेवले गेले, तेव्हा त्यांनी खंडणी मागणाऱ्यांशीही घासाघीस केली होती. त्यांना पाच मुले होती आणि त्यांनी पाच वेळा घटस्फोट घेतला होता. गेटी हे कला आणि प्राचीन वस्तूंचे मोठे संग्राहक होते. त्यांच्या संग्रहाने [[लॉस एंजेलस]] मधील [[जे. पॉल गेटी म्युझियम|जे. पॉल गेटी संग्रहालयाचा]] पाया घातला; त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या संपत्तीतील $६६ कोटीपेक्षा अधिक रक्कम संग्रहालयांना दान करण्यात आली.<ref name="Lenzner" /> त्यांनी १९५३ मध्ये [[जे. पॉल गेटी ट्रस्ट]]ची स्थापना केली. जो जगातील सर्वात श्रीमंत कला संस्था असलेला हा ट्रस्ट जे. पॉल गेटी म्युझियम संकुल चालवतो: [[गेटी सेंटर]], [[गेटी व्हिला]] आणि [[गेटी फाउंडेशन]], [[गेटी रिसर्च इन्स्टिट्यूट]], आणि [[गेटी कॉन्झर्व्हेशन इन्स्टिट्यूट]] या इमारती आणि संस्था यात आहेत.<ref>{{cite news |last=वॉट |first=एडवर्ड |date=३० एप्रिल २००९ |title=गेटी फी आणि बजेटची पुनर्पडताळणी |url=https://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |location=लॉस एंजेलिस |page=C1 |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180206190152/http://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |archive-date=६ फेब्रुवारी २०१८ |url-status=live |url-access=subscription}}</ref> == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:गेटी, जीन पॉल}} [[वर्ग:अमेरिकन उद्योजक]] [[वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] nqnqsrq6r3aen4z24eec0gtpv3fg6ou 2687875 2687874 2026-06-06T05:13:55Z अभय नातू 206 दुवा 2687875 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|धाकटा जीन पॉल गेटी|जीन पॉल गेटी तिसरा}} '''थोरला जीन पॉल गेटी''' ([[१५ डिसेंबर]], [[इ.स. १८९२|१८९२]]:[[मिनियापोलिस]], [[मिनेसोटा]], [[अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने|अमेरिका]] – [[६ जून]], [[इ.स. १९७६|१९७६]]) हे एक अमेरिकन [[खनिज तेल]] उद्योगपती होते. त्यांनी १९४२ मध्ये [[गेटी ऑइल|गेटी ऑइल कंपनी]]ची स्थापना केली. ते [[गेटी कुटुंब|गेटी कुटुंबाचे]] प्रमुख होते.<ref name=NYTobit>{{cite news |last=व्हिटमन |first=अल्डन |author-link=Alden Whitman |date=६ जून १९७६ |title=जे. पॉल गेटी यांचे ८३ व्या वर्षी निधन; तेलातून अब्जावधी कमावले |url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |department=On This Day |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180330155805/https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |archive-date=३० मार्च २०१८ |url-status=live}}</ref> ते तेल व्यवसायातील सुरुवातीच्या उद्योजक [[जॉर्ज गेटी]] यांचे पुत्र होते. १९५७ मध्ये [[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]] मासिकाने जे. पॉल गेटी यांना [[सर्वात श्रीमंत अमेरिकन (१९५७)|सर्वात श्रीमंत जिवंत अमेरिकन]] म्हणून घोषित केले,<ref>{{cite news|first=रॉबर्ट|last=लुबार|url=https://money.cnn.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|title=अजब मिस्टर गेटी: जगातील कदाचित सर्वात श्रीमंत माणूस कंजूष, सेक्सी, प्रवासाची भीती वाटणारा आणि डिटर्जंट्सची भीती बाळगणारा होता|work=[[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]]|location=न्यूयॉर्क शहर|date=१७ मार्च १९८६|access-date=३० मार्च २०१८|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170813224157/http://archive.fortune.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|archive-date=१३ ऑगस्ट २०१७}}</ref> तर १९६६ मध्ये [[गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स]]''ने त्यांना जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती (राजघराण्यात नसलेले) घोषित केले. त्यावेळी त्यांची संपत्ती अंदाजे $१.२ अब्ज डॉलर (२०२४मधील ८.८ अब्ज) इतकी होती.<ref>{{cite book|first1=नॉरिस|last1=मॅकव्हर्टर|first2=रॉस|last2=मॅकव्हर्टर|title=गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स|publisher=जिम पॅटिसन ग्रुप|location=लंडन, इंग्लंड|year=१९६६|page=२२९}}</ref> त्यांच्या मृत्यूच्या वेळी त्यांची संपत्ती $६ अब्जांपेक्षा (२०२४मधील २६ अब्ज) जास्त होती. ({{Inflation/year|US-GDP}} मध्ये अंदाजे ${{Inflation|US-GDP|6|1976|r=0}} अब्ज).<ref name="Lenzner">लेंझनर, रॉबर्ट. १९८५. ''द ग्रेट गेटी: द लाइफ अँड लव्हज ऑफ जे. पॉल गेटी, रिचेस्ट मॅन इन द वर्ल्ड''. न्यूयॉर्क: क्राउन पब्लिशर्स. {{ISBN|0-517-56222-7}}</ref> १९९६ मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका पुस्तकाने त्यांना आतापर्यंतच्या ६७ व्या क्रमांकाचे सर्वात श्रीमंत अमेरिकन म्हणले आहे (त्यांच्या संपत्तीची तुलना समकालीन [[राष्ट्रीय उत्पन्न आणि उत्पादनाचे मोजमाप|सकल राष्ट्रीय उत्पादनाशी]] करून) हा निष्कर्ष काढला गेला होता.<ref>{{cite book|first1 = मायकेल एम.|last1 = क्लेपर|first2 = रॉबर्ट ई.|last2 = गुंथर|title = द वेल्थी १००: फ्रॉम बेंजामिन फ्रँकलिन टू बिल गेट्स: अ रँकिंग ऑफ द रिचेस्ट अमेरिकन्स, पास्ट अँड प्रेझेंट|publisher = कॅरोल पब्लिशिंग ग्रुप|place = सेकॉक्स, न्यू जर्सी|year = १९९६|isbn = 0-8065-1800-6|url = https://archive.org/details/wealthy100frombe00klep}}</ref> गेटी हे कंजूस म्हणून प्रसिद्ध होते, इतके की १९७३ मध्ये जेव्हा त्यांच्या [[जॉन पॉल गेटी तिसरा|नातवाला]] ओलीस ठेवले गेले, तेव्हा त्यांनी खंडणी मागणाऱ्यांशीही घासाघीस केली होती. त्यांना पाच मुले होती आणि त्यांनी पाच वेळा घटस्फोट घेतला होता. गेटी हे कला आणि प्राचीन वस्तूंचे मोठे संग्राहक होते. त्यांच्या संग्रहाने [[लॉस एंजेलस]] मधील [[जे. पॉल गेटी म्युझियम|जे. पॉल गेटी संग्रहालयाचा]] पाया घातला; त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या संपत्तीतील $६६ कोटीपेक्षा अधिक रक्कम संग्रहालयांना दान करण्यात आली.<ref name="Lenzner" /> त्यांनी १९५३ मध्ये [[जे. पॉल गेटी ट्रस्ट]]ची स्थापना केली. जो जगातील सर्वात श्रीमंत कला संस्था असलेला हा ट्रस्ट जे. पॉल गेटी म्युझियम संकुल चालवतो: [[गेटी सेंटर]], [[गेटी व्हिला]] आणि [[गेटी फाउंडेशन]], [[गेटी रिसर्च इन्स्टिट्यूट]], आणि [[गेटी कॉन्झर्व्हेशन इन्स्टिट्यूट]] या इमारती आणि संस्था यात आहेत.<ref>{{cite news |last=वॉट |first=एडवर्ड |date=३० एप्रिल २००९ |title=गेटी फी आणि बजेटची पुनर्पडताळणी |url=https://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |location=लॉस एंजेलिस |page=C1 |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180206190152/http://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |archive-date=६ फेब्रुवारी २०१८ |url-status=live |url-access=subscription}}</ref> == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:गेटी, जीन पॉल}} [[वर्ग:अमेरिकन उद्योजक]] [[वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] ita33utmqkw9jrd6v1aq2a6dd1lo8nr 2687876 2687875 2026-06-06T05:19:42Z अभय नातू 206 साचा 2687876 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|धाकटा जीन पॉल गेटी|जीन पॉल गेटी तिसरा}} '''थोरला जीन पॉल गेटी''' ([[१५ डिसेंबर]], [[इ.स. १८९२|१८९२]]:[[मिनियापोलिस]], [[मिनेसोटा]], [[अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने|अमेरिका]] – [[६ जून]], [[इ.स. १९७६|१९७६]]) हे एक अमेरिकन [[खनिज तेल]] उद्योगपती होते. त्यांनी १९४२ मध्ये [[गेटी ऑइल|गेटी ऑइल कंपनी]]ची स्थापना केली. ते [[गेटी कुटुंब|गेटी कुटुंबाचे]] प्रमुख होते.<ref name=NYTobit>{{cite news |last=व्हिटमन |first=अल्डन |author-link=Alden Whitman |date=६ जून १९७६ |title=जे. पॉल गेटी यांचे ८३ व्या वर्षी निधन; तेलातून अब्जावधी कमावले |url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |department=On This Day |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180330155805/https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |archive-date=३० मार्च २०१८ |url-status=live}}</ref> ते तेल व्यवसायातील सुरुवातीच्या उद्योजक [[जॉर्ज गेटी]] यांचे पुत्र होते. १९५७ मध्ये [[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]] मासिकाने जे. पॉल गेटी यांना [[सर्वात श्रीमंत अमेरिकन (१९५७)|सर्वात श्रीमंत जिवंत अमेरिकन]] म्हणून घोषित केले,<ref>{{cite news|first=रॉबर्ट|last=लुबार|url=https://money.cnn.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|title=अजब मिस्टर गेटी: जगातील कदाचित सर्वात श्रीमंत माणूस कंजूष, सेक्सी, प्रवासाची भीती वाटणारा आणि डिटर्जंट्सची भीती बाळगणारा होता|work=[[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]]|location=न्यूयॉर्क शहर|date=१७ मार्च १९८६|access-date=३० मार्च २०१८|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170813224157/http://archive.fortune.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|archive-date=१३ ऑगस्ट २०१७}}</ref> तर १९६६ मध्ये [[गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स]]''ने त्यांना जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती (राजघराण्यात नसलेले) घोषित केले. त्यावेळी त्यांची संपत्ती अंदाजे $१.२ अब्ज डॉलर (२०२४मधील ८.८ अब्ज) इतकी होती.<ref>{{cite book|first1=नॉरिस|last1=मॅकव्हर्टर|first2=रॉस|last2=मॅकव्हर्टर|title=गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स|publisher=जिम पॅटिसन ग्रुप|location=लंडन, इंग्लंड|year=१९६६|page=२२९}}</ref> त्यांच्या मृत्यूच्या वेळी त्यांची संपत्ती $६ अब्जांपेक्षा (२०२४मधील २६ अब्ज) जास्त होती.<ref name="Lenzner">लेंझनर, रॉबर्ट. १९८५. ''द ग्रेट गेटी: द लाइफ अँड लव्हज ऑफ जे. पॉल गेटी, रिचेस्ट मॅन इन द वर्ल्ड''. न्यूयॉर्क: क्राउन पब्लिशर्स. {{ISBN|0-517-56222-7}}</ref> १९९६ मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका पुस्तकाने त्यांना आतापर्यंतच्या ६७ व्या क्रमांकाचे सर्वात श्रीमंत अमेरिकन म्हणले आहे (त्यांच्या संपत्तीची तुलना समकालीन [[राष्ट्रीय उत्पन्न आणि उत्पादनाचे मोजमाप|सकल राष्ट्रीय उत्पादनाशी]] करून) हा निष्कर्ष काढला गेला होता.<ref>{{cite book|first1 = मायकेल एम.|last1 = क्लेपर|first2 = रॉबर्ट ई.|last2 = गुंथर|title = द वेल्थी १००: फ्रॉम बेंजामिन फ्रँकलिन टू बिल गेट्स: अ रँकिंग ऑफ द रिचेस्ट अमेरिकन्स, पास्ट अँड प्रेझेंट|publisher = कॅरोल पब्लिशिंग ग्रुप|place = सेकॉक्स, न्यू जर्सी|year = १९९६|isbn = 0-8065-1800-6|url = https://archive.org/details/wealthy100frombe00klep}}</ref> गेटी हे कंजूस म्हणून प्रसिद्ध होते, इतके की १९७३ मध्ये जेव्हा त्यांच्या [[जॉन पॉल गेटी तिसरा|नातवाला]] ओलीस ठेवले गेले, तेव्हा त्यांनी खंडणी मागणाऱ्यांशीही घासाघीस केली होती. त्यांना पाच मुले होती आणि त्यांनी पाच वेळा घटस्फोट घेतला होता. गेटी हे कला आणि प्राचीन वस्तूंचे मोठे संग्राहक होते. त्यांच्या संग्रहाने [[लॉस एंजेलस]] मधील [[जे. पॉल गेटी म्युझियम|जे. पॉल गेटी संग्रहालयाचा]] पाया घातला; त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या संपत्तीतील $६६ कोटीपेक्षा अधिक रक्कम संग्रहालयांना दान करण्यात आली.<ref name="Lenzner" /> त्यांनी १९५३ मध्ये [[जे. पॉल गेटी ट्रस्ट]]ची स्थापना केली. जो जगातील सर्वात श्रीमंत कला संस्था असलेला हा ट्रस्ट जे. पॉल गेटी म्युझियम संकुल चालवतो: [[गेटी सेंटर]], [[गेटी व्हिला]] आणि [[गेटी फाउंडेशन]], [[गेटी रिसर्च इन्स्टिट्यूट]], आणि [[गेटी कॉन्झर्व्हेशन इन्स्टिट्यूट]] या इमारती आणि संस्था यात आहेत.<ref>{{cite news |last=वॉट |first=एडवर्ड |date=३० एप्रिल २००९ |title=गेटी फी आणि बजेटची पुनर्पडताळणी |url=https://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |location=लॉस एंजेलिस |page=C1 |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180206190152/http://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |archive-date=६ फेब्रुवारी २०१८ |url-status=live |url-access=subscription}}</ref> == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:गेटी, जीन पॉल}} [[वर्ग:अमेरिकन उद्योजक]] [[वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] flvh8104isppnlddkjxxr59sxoog7x8 2687883 2687876 2026-06-06T05:35:38Z अभय नातू 206 /* संदर्भ आणि नोंदी */ 2687883 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} {{गल्लत|धाकटा जीन पॉल गेटी|जीन पॉल गेटी तिसरा}} '''थोरला जीन पॉल गेटी''' ([[१५ डिसेंबर]], [[इ.स. १८९२|१८९२]]:[[मिनियापोलिस]], [[मिनेसोटा]], [[अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने|अमेरिका]] – [[६ जून]], [[इ.स. १९७६|१९७६]]) हे एक अमेरिकन [[खनिज तेल]] उद्योगपती होते. त्यांनी १९४२ मध्ये [[गेटी ऑइल|गेटी ऑइल कंपनी]]ची स्थापना केली. ते [[गेटी कुटुंब|गेटी कुटुंबाचे]] प्रमुख होते.<ref name=NYTobit>{{cite news |last=व्हिटमन |first=अल्डन |author-link=Alden Whitman |date=६ जून १९७६ |title=जे. पॉल गेटी यांचे ८३ व्या वर्षी निधन; तेलातून अब्जावधी कमावले |url=https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |department=On This Day |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180330155805/https://archive.nytimes.com/www.nytimes.com/learning/general/onthisday/bday/1215.html |archive-date=३० मार्च २०१८ |url-status=live}}</ref> ते तेल व्यवसायातील सुरुवातीच्या उद्योजक [[जॉर्ज गेटी]] यांचे पुत्र होते. १९५७ मध्ये [[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]] मासिकाने जे. पॉल गेटी यांना [[सर्वात श्रीमंत अमेरिकन (१९५७)|सर्वात श्रीमंत जिवंत अमेरिकन]] म्हणून घोषित केले,<ref>{{cite news|first=रॉबर्ट|last=लुबार|url=https://money.cnn.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|title=अजब मिस्टर गेटी: जगातील कदाचित सर्वात श्रीमंत माणूस कंजूष, सेक्सी, प्रवासाची भीती वाटणारा आणि डिटर्जंट्सची भीती बाळगणारा होता|work=[[फॉर्च्युन (नियतकालिक)|फॉर्च्युन]]|location=न्यूयॉर्क शहर|date=१७ मार्च १९८६|access-date=३० मार्च २०१८|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20170813224157/http://archive.fortune.com/magazines/fortune/fortune_archive/1986/03/17/67242/index.htm|archive-date=१३ ऑगस्ट २०१७}}</ref> तर १९६६ मध्ये [[गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स]]''ने त्यांना जगातील सर्वात श्रीमंत व्यक्ती (राजघराण्यात नसलेले) घोषित केले. त्यावेळी त्यांची संपत्ती अंदाजे $१.२ अब्ज डॉलर (२०२४मधील ८.८ अब्ज) इतकी होती.<ref>{{cite book|first1=नॉरिस|last1=मॅकव्हर्टर|first2=रॉस|last2=मॅकव्हर्टर|title=गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्ड्स|publisher=जिम पॅटिसन ग्रुप|location=लंडन, इंग्लंड|year=१९६६|page=२२९}}</ref> त्यांच्या मृत्यूच्या वेळी त्यांची संपत्ती $६ अब्जांपेक्षा (२०२४मधील २६ अब्ज) जास्त होती.<ref name="Lenzner">लेंझनर, रॉबर्ट. १९८५. ''द ग्रेट गेटी: द लाइफ अँड लव्हज ऑफ जे. पॉल गेटी, रिचेस्ट मॅन इन द वर्ल्ड''. न्यूयॉर्क: क्राउन पब्लिशर्स. {{ISBN|0-517-56222-7}}</ref> १९९६ मध्ये प्रकाशित झालेल्या एका पुस्तकाने त्यांना आतापर्यंतच्या ६७ व्या क्रमांकाचे सर्वात श्रीमंत अमेरिकन म्हणले आहे (त्यांच्या संपत्तीची तुलना समकालीन [[राष्ट्रीय उत्पन्न आणि उत्पादनाचे मोजमाप|सकल राष्ट्रीय उत्पादनाशी]] करून) हा निष्कर्ष काढला गेला होता.<ref>{{cite book|first1 = मायकेल एम.|last1 = क्लेपर|first2 = रॉबर्ट ई.|last2 = गुंथर|title = द वेल्थी १००: फ्रॉम बेंजामिन फ्रँकलिन टू बिल गेट्स: अ रँकिंग ऑफ द रिचेस्ट अमेरिकन्स, पास्ट अँड प्रेझेंट|publisher = कॅरोल पब्लिशिंग ग्रुप|place = सेकॉक्स, न्यू जर्सी|year = १९९६|isbn = 0-8065-1800-6|url = https://archive.org/details/wealthy100frombe00klep}}</ref> गेटी हे कंजूस म्हणून प्रसिद्ध होते, इतके की १९७३ मध्ये जेव्हा त्यांच्या [[जॉन पॉल गेटी तिसरा|नातवाला]] ओलीस ठेवले गेले, तेव्हा त्यांनी खंडणी मागणाऱ्यांशीही घासाघीस केली होती. त्यांना पाच मुले होती आणि त्यांनी पाच वेळा घटस्फोट घेतला होता. गेटी हे कला आणि प्राचीन वस्तूंचे मोठे संग्राहक होते. त्यांच्या संग्रहाने [[लॉस एंजेलस]] मधील [[जे. पॉल गेटी म्युझियम|जे. पॉल गेटी संग्रहालयाचा]] पाया घातला; त्यांच्या मृत्यूनंतर त्यांच्या संपत्तीतील $६६ कोटीपेक्षा अधिक रक्कम संग्रहालयांना दान करण्यात आली.<ref name="Lenzner" /> त्यांनी १९५३ मध्ये [[जे. पॉल गेटी ट्रस्ट]]ची स्थापना केली. जो जगातील सर्वात श्रीमंत कला संस्था असलेला हा ट्रस्ट जे. पॉल गेटी म्युझियम संकुल चालवतो: [[गेटी सेंटर]], [[गेटी व्हिला]] आणि [[गेटी फाउंडेशन]], [[गेटी रिसर्च इन्स्टिट्यूट]], आणि [[गेटी कॉन्झर्व्हेशन इन्स्टिट्यूट]] या इमारती आणि संस्था यात आहेत.<ref>{{cite news |last=वॉट |first=एडवर्ड |date=३० एप्रिल २००९ |title=गेटी फी आणि बजेटची पुनर्पडताळणी |url=https://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |work=[[द न्यूयॉर्क टाइम्स]] |location=लॉस एंजेलिस |page=C1 |access-date=३० मार्च २०१८ |archive-url=https://web.archive.org/web/20180206190152/http://www.nytimes.com/2009/04/30/arts/design/30gett.html |archive-date=६ फेब्रुवारी २०१८ |url-status=live |url-access=subscription}}</ref> [[ऑक्सफर्ड डिक्शनरी ऑफ कोटेशन्स]]च्या आठव्या आवृत्तीनुसार जे. पॉल गेटी यांनी म्हणले होते की: "जर तुम्ही तुमच्याकडील पैसे मोजू शकता, तर याचा अर्थ तुम्ही काही श्रीमंत नाही."<ref>{{cite book|title=[[The Oxford Dictionary of Quotations]]|edition=8th|page=340}}</ref><ref>{{cite news|work=[[The Observer]]|date=३ नोव्हेंबर १९५७}}</ref> == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} {{DEFAULTSORT:गेटी, जीन पॉल}} [[वर्ग:अमेरिकन उद्योजक]] [[वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म]] [[वर्ग:इ.स. १९७६ मधील मृत्यू]] [[वर्ग:पुरुष चरित्रलेख]] gty4eukzgwozdad7gzxt82r4cciix14 थोरला जीन पॉल गेटी 0 380328 2687877 2026-06-06T05:20:42Z अभय नातू 206 निःसंदिग्ध शीर्षक 2687877 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[जीन पॉल गेटी]] 5rm593tjkn2s44g89okjg1sqj98nk25 जे. पॉल गेटी 0 380329 2687878 2026-06-06T05:20:56Z अभय नातू 206 नामभेद 2687878 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[जीन पॉल गेटी]] 5rm593tjkn2s44g89okjg1sqj98nk25 जीन पॉल गेटी सिनियर 0 380330 2687881 2026-06-06T05:28:59Z अभय नातू 206 नामभेद 2687881 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[जीन पॉल गेटी]] 5rm593tjkn2s44g89okjg1sqj98nk25 सेत्ते ज्युन्यो 0 380331 2687890 2026-06-06T06:51:22Z अभय नातू 206 नवीन 2687890 wikitext text/x-wiki {{विकिडेटा माहितीचौकट}} '''सेत्ते ज्युन्यो''' ([[इटालियन भाषा|इटालियन]], 'सात जून') हा एक [[माल्टा]]चा राष्ट्रीय सण आहे. दरवर्षी ७ जून रोजी साजरा केला जाणारा हा सण ७ जून १९१९ रोजी माल्टाच्या [[क्राउन कॉलनी ऑफ माल्टा|ब्रिटिश वसाहतीत]] राहणीमानाच्या वाढत्या महागाईविरुद्ध झालेल्या दंगलींच्या स्मरणार्थ हा दिवस पाळला जातो. ब्रिटिश सैन्याने या दंगली दडपून टाकल्या. यात चार जणांचा मृत्यू झाला. या दंगली आणि ब्रिटिश वसाहती प्रशासनाने दिलेली प्रतिक्रिया यामुळे माल्टी लोकांमध्ये वसाहतविरोधी भावना वाढीस लागल्या. याचवेळी [[फाशीवादी इटली]] आणि वसाहतीतील वांशिक इटालियन लोकांनी या दंगलींचे निमित्त काढून माल्टी लोकांना इटलीकडे आकर्षित करण्याचा प्रयत्न केला. == पार्श्वभूमी == [[पहिले महायुद्ध|पहिल्या महायुद्धाच्या]] समाप्तीनंतर युरोपमध्ये शेती आणि उद्योगांमध्ये निर्माण झालेल्या मंदी माल्टाच्या वसाहती सरकारला देशातील लोकांना पुरेसा अन्नाचा पुरवठा करणे कठीण झाले.<ref>Blouet, पाने १८८–१८९</ref> युद्धानंतर राहणीमानाचा खर्च मोठ्या प्रमाणात वाढला. आयात मर्यादित होती आणि अन्नाची टंचाई निर्माण झाल्यामुळे किमती वाढल्या; याचा फायदा शिल्लक साठा असलेल्या शेतकरी आणि व्यापाऱ्यांनी घेतला., त्यांना झाला. गोदी आणि सरकारी कर्मचाऱ्यांनी आपली वेतनवाढ अन्नाच्या वाढत्या किमतींच्या तुलनेत खूप कमी असल्याचे जाहीर केले.गोदी डॉकयार्ड कामगारांनी १९१६ मध्ये संघटित होउन १९१७ मध्ये १०% वेतनवाढीची मागणी करीत संप पुकारला. या वेळी माल्टातील काहीलोकांची आर्थिक स्थिती उत्तम होती. धान्य आयात करणारे आणि पिठाच्या गिरण्यांचे मालक पाव आणि इतर अन्नाच्या किमती वाढवून अतिरिक्त नफा कमावत असल्याचा समज इतरांमध्ये झाला. इतर जीवनावश्यक वस्तूंचे नियंत्रण करणाऱ्या व्यापाऱ्यांनीही किमतींवरील नियमांकडे दुर्लक्ष करून युद्धाच्या काळात मोठा नफा मिळवला.<ref>Blouet, पान १९०</ref> राजकीय घडामोडी हे देखील या उठावाचे एक मुख्य कारण होते. २५ फेब्रुवारी १९१९ रोजी झालेल्या [[माल्टाची नॅशनल असेंब्ली|नॅशनल असेंब्लीच्या]] पहिल्या बैठकीत [[व्हर्साय शांतता परिषद|व्हर्साय शांतता परिषदेने]] इतर राष्ट्रांना दिलेले सर्व हक्क माल्टासाठी राखीव ठेवण्याची मागणी करण्याचा ठराव मंजूर झाला. याचा अध्याहृत अर्थ [[ब्रिटिश साम्राज्य|ब्रिटिश साम्राज्यापासून]] पूर्ण स्वातंत्र्य मागण्याचा होता. [[एन्रिको मिझ्झी|डॉ. एन्रिको मिझ्झी]] यांच्या नेतृत्वाखालील राष्ट्रवादी गटाने हा ठराव मांडला होता.<ref>Farrugia Randon, Robert, ''Sir Filippo Sceberras; His life and times''. 1994.</ref> <ref>Ganado, पान २१६</ref> २५ फेब्रुवारी रोजी, असेंब्लीच्या बैठकीदरम्यान धंदा करीत असलेल्या दुकानांवर जमावाने हल्ला केला आणि मोठ्या प्रमाणात नासधूस केली.<ref>Ganado, पान २१७</ref> {{विस्तार}} == संदर्भ आणि नोंदी == {{संदर्भयादी}} [[वर्ग:माल्टाचा इतिहास]] soqdh54u92o7mxzrhflk0yliqsa2qlw व्हर्साय शांतता परिषद 0 380332 2687891 2026-06-06T06:52:01Z अभय नातू 206 नामभेद 2687891 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[व्हर्सायचा तह]] pmt9lwidptmopcniupsqrjnp6r3fx32 वर्ग:माल्टाचा इतिहास 14 380333 2687892 2026-06-06T06:52:27Z अभय नातू 206 नवीन 2687892 wikitext text/x-wiki * [[वर्ग:माल्टा|इतिहास]] [[वर्ग:देशानुसार इतिहास]] 279bdcnn47nxdp3w8qa81o47hqrldu8 जॉश टायरांगेल 0 380334 2687902 2026-06-06T07:48:52Z Vikrantkorde 7381 "[[:en:Special:Redirect/revision/1354439365|Josh Tyrangiel]]" पानाचे भाषांतर करुन तयार झाले 2687902 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}</ref> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}</ref> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यूयॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यूयॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] s4hb1w8ngg3xmz7gt9bsz4165xw183h 2687903 2687902 2026-06-06T07:48:54Z KiranBOT II 140753 शुद्धलेखन — शहराचे अचूक नाव ([[सदस्य:KiranBOT II/typos#शहराचे अचूक नाव|अधिक माहिती]]) 2687903 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}</ref> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}</ref> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यू यॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यू यॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] 99l4ioogkgx1ih77ttiey2blb8crt6e 2687904 2687903 2026-06-06T07:49:41Z Vikrantkorde 7381 2687904 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR" /> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}</ref> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यू यॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यू यॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] 9efueorfw915bei2t12zglaj2279u3n 2687906 2687904 2026-06-06T07:51:14Z Vikrantkorde 7381 संदर्भ सुधारले 2687906 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR" /> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff" /> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}</ref> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}</ref> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff" /> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यू यॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यू यॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] b4ciyfqdolkcgkjj75wpwtsk5ywud0u 2687907 2687906 2026-06-06T07:52:35Z Vikrantkorde 7381 संदर्भ सुधारले 2687907 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR" /> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff" /> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson" /> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}</ref> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff" /> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson" /> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यू यॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यू यॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] g6ca9k1o4f3vrrwzlb6ffom7zaldoj9 2687908 2687907 2026-06-06T07:53:15Z Vikrantkorde 7381 संदर्भ सुधारले 2687908 wikitext text/x-wiki {{माहितीचौकट व्यक्ती|caption=|जन्म_दिनांक={{Birth date and age|1972|09|25}}|शिक्षण=[[पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठ]], [[येल विद्यापीठ]]|नाव=जॉश टायरांगेल|धर्म=ज्यू धर्म|जोडीदार=सारा फाइनबर्ग|अपत्ये=२}} '''जॉश टायरांगेल''' हा एक अमेरिकन पत्रकार आहे. तो पूर्वी [[टाइम (नियतकालिक)|टाईम]] मासिकाचे उप-व्यवस्थापकीय संपादक आणि ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकचा संपादक होता. जून २०१९ मध्ये, व्हाइस न्यूज टुनाइट रद्द झाल्यानंतर जॉश टायरांगेल याने नेटवर्क सोडले.<ref name="THR" /> == बालपण आणि शिक्षण == जॉश टायरांगेलचा जन्म २५ सप्टेंबर १९७२ रोजी झाला. तो [[बाल्टिमोर|बाल्टिमोरमध्ये]] वाढला.<ref name="Pstaff" /> त्याला एक बहीण आहे.<ref name="Pstaff" /><ref name="Johnson" /> त्याने १९९० मध्ये बाल्टिमोरच्या पार्क स्कूलमधून हायस्कूलचे शिक्षण पूर्ण केले. तिथे तो फुटबॉल (सॉकर) संघात खेळत होता. विद्यार्थी सरकारमध्ये सक्रिय होता. त्याच्या वरिष्ठ वर्षाच्या प्रकल्पासाठी, त्याने [[बाल्टिमोर ओरियोल्स|बाल्टिमोर ओरिओल्सला]] फोन केला आणि ग्राउंड क्रूचा सदस्य म्हणून यशस्वीरित्या पद मिळवले, जिथे त्याने सहा महिने काम केले.<ref name="Crains" /> पार्क स्कूलमधून पदवी घेतल्यानंतर, जॉश टायरांगेल याने [[युनिव्हर्सिटी ऑफ पेनसिल्व्हेनिया|पेनसिल्व्हेनिया विद्यापीठात]] शिक्षण घेतले. जिथे त्याने [[इंग्लिश भाषा|इंग्रजी]] आणि अमेरिकन इतिहास या विषयांमध्ये पदवी मिळवली. 'द डेली पेनसिल्व्हेनियन'साठी काम केले.<ref name="Pstaff">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522|title=BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media|last=Politico Staff|date=September 25, 2018|website=POLITICO|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFPolitico_Staff2018">Politico Staff (September 25, 2018). [https://www.politico.com/story/2018/09/25/playbook-birthday-josh-tyrangiel-838522 "BIRTHDAY OF THE DAY: Josh Tyrangiel, SVP of news at Vice Media"]. ''POLITICO''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref><ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.washingtonpost.com/people/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel - The Washington Post|website=Josh Tyrangiel|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> त्याने येल विद्यापीठातून अमेरिकन स्टडीजमध्ये पदव्युत्तर पदवी मिळवली. == कारकिर्द == कॉलेजच्या शिक्षणानंतर, जॉश टायरांगेल याने 'वाइब' आणि 'रोलिंग स्टोन' मासिकांमध्ये काम केले आणि [[एमटीव्ही|एमटीव्हीमध्ये]] बातम्या तयार करण्याचे काम केले.<ref name="Crains">{{जर्नल स्रोत|last=Ipsen|first=Erik|date=October 12, 2012|title=Josh Tyrangiel, 39|url=http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel|journal=Crain's New York Business|access-date=January 13, 2015}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIpsen2012">Ipsen, Erik (October 12, 2012). [http://mycrains.crainsnewyork.com/40under40/profiles/2012/josh-tyrangiel "Josh Tyrangiel, 39"]. ''Crain's New York Business''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">January 13,</span> 2015</span>.</cite></ref> १९९९ मध्ये, तो टाईम मध्ये कर्मचारी लेखक आणि संगीत समीक्षक म्हणून रुजू झाला.<ref>No byline (August 12, 2007) [http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php Speaker Biographies] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080213190334/http://journalists.org/2007conference/archives/000756.php}} Journalists.com. Retrieved January 31, 2008</ref> त्याने मासिकाचे लंडन प्रतिनिधी आणि राष्ट्रीय संपादक म्हणूनही काम केले. २००६ मध्ये, जॉश टायरांगेल याला टाईम.कॉम वर उप-व्यवस्थापकीय संपादक म्हणून पदोन्नती मिळाली, तसेच टाईम च्या [[टाइम पर्सन ऑफ द इयर|'पर्सन ऑफ द इयर']] फ्रँचायझीची देखरेख करण्याची जबाबदारीही त्यांच्यावर सोपवण्यात आली.<ref name="Observer">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://observer.com/2006/09/josh-tyrangiel-is-named-editor-of-timecom/|title=Josh Tyrangiel is Named Editor of Time.com|last=Observer Staff|date=September 14, 2006|website=Observer|access-date=February 4, 2019}}</ref> पत्रकारितेच्या वर्तुळात, जॉश टायरांगेलला त्यावेळच्या मासिकाचा संपादक असलेला रिचर्ड स्टेंगल याचा उत्तराधिकारी मानला जात होता.<ref name="Johnson">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript|title=Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media|last=Johnson|first=Eric|date=October 31, 2016|website=Recode|access-date=February 4, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFJohnson2016">Johnson, Eric (October 31, 2016). [https://www.recode.net/2016/10/31/13411286/josh-tyrangiel-vice-news-tonight-recode-media-podcast-transcript "Full transcript: Vice News boss Josh Tyrangiel on Recode Media"]. ''Recode''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 4,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल म्हणतो की त्याला ती नोकरी हवी होती, परंतु त्याच्या लक्षात आले की त्या पदासाठी स्पर्धा आहे आणि कंपनीला नवीन दिशेने नेण्याच्या त्याच्या कल्पनांना कंपनी विरोध करू शकते.<ref name="Johnson" /> नॉर्मन पर्लस्टाईन, जो टाईम इंकमध्ये मुख्य संपादक होता आणि त्यावेळी ब्लूमबर्ग एलपीमध्ये मुख्य सामग्री अधिकारी म्हणून काम करत होता. त्याला नाश्त्यासाठी आमंत्रित केले आणि ब्लूमबर्ग एलपीने "एक डॉलर अधिक कर्ज" देऊन अधिग्रहण केल्यानंतर अडचणीत असलेल्या [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|बिझनेसवीकमध्ये]] जाण्याचा सल्ला दिला.<ref name="Johnson" /> जॉश टायरांगेलने ब्लूमबर्गसमोर कंपनीसाठी आपल्या कल्पना सादर केल्या आणि नोव्हेंबर २००९ मध्ये, जॉश टायरांगेलला मासिकाचा संपादक म्हणून नियुक्त करण्यात आले. एप्रिल २०१० मध्ये, जॉश टायरांगेलने बिझनेसवीकचे [[ब्लूमबर्ग बिझनेसवीक|ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमध्ये]] रीब्रँडिंग करण्याचे काम पाहिले आणि मासिकाच्या संपादकीय दृष्टिकोनाचे नेतृत्व केले.<ref>Klenert, Josh (April 26, 2010), [http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php "Bloomberg Businessweek Redesign"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310035607/http://www.spd.org/2010/04/bloomberg-businessweek-redesig.php}}. ''The Society of Publication Designers''. Retrieved November 22, 2014</ref> जॉश टायरांगेलच्या संपादनाखाली, ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकने अनेक मासिक पुरस्कार जिंकले, ज्यात २०१२ मध्ये सामान्य रुचीच्या मासिकांमधील सर्वसाधारण उत्कृष्टतेसाठी राष्ट्रीय मासिक पुरस्काराचा समावेश आहे.<ref>Pompeo, Joe (May 4, 2012), [http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck "At the often stodgy National Magazine Awards, best disruptor of decorum goes to a ‘lucky’ guy from Dallas"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141228230907/http://www.capitalnewyork.com/article/media/2012/05/5834908/often-stodgy-national-magazine-awards-best-disruptor-decorum-goes-luck}}. ''[[Capital New York]]''. Retrieved November 21, 2014</ref> ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकमधील त्याच्या कार्यासाठी टायरांगेलला वैयक्तिक सन्मानही मिळाले आहेत. नोव्हेंबर २०१३ मध्ये, ब्लूमबर्ग टेलिव्हिजनसाठी टेलिव्हिजन सामग्री तयार करण्यात मदत करण्यासाठी जॉश टायरांगेलला बोलावण्यात आले. ऑगस्ट २०१४ मध्ये, ब्लूमबर्गच्या मीडिया प्लॅटफॉर्मवरील सर्व सामग्रीची देखरेख करण्यासाठी टायरांगेलला पदोन्नती देण्यात आली. ऑक्टोबर २०१५ मध्ये, टायरांगेलने ब्लूमबर्ग बिझनेसवीकच्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला.<ref name="somaiya">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/02/business/media/josh-tyrangiel-leaving-as-editor-of-bloomberg-businessweek.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel Leaving as Editor of Bloomberg Businessweek|last=Somaiya, Ravi|date=October 1, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> {{Quote box | salign = right | width = 310px | align = right | quote = 'वाईस' मधील लोकांना तुम्ही तिथे येण्यापूर्वी काय केले होते, याच्याशी काहीही देणेघेणे नसते. ते तुमच्याबद्दलची माहिती विकिपीडियावर शोधत बसत नाहीत. त्यांना फक्त हे जाणून घ्यायचे असते की तुम्ही आज त्यांच्यासाठी काय करू शकता, आणि यामुळे तुमची कार्यशैली खरोखरच ताजी आणि नाविन्यपूर्ण राहते.<ref name="Frey">{{cite web |last1=Fret |first1=Angelica |title='If You Don't Shove the Audience, They'll Fall Asleep' |url=https://thebridgebk.com/if-you-dont-shove-the-audience-theyll-fall-asleep/ |website=The Bridge |access-date=4 February 2019 |date=20 September 2018}}</ref> | source = 'द ब्रिज' सोबतची मुलाखत }} २०१५ मध्ये, त्याने वाइसमध्ये सामील होण्यासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या,<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.nytimes.com/2015/10/03/business/media/josh-tyrangiel-may-be-headed-to-vice.html?ref=media|title=Josh Tyrangiel May Be Headed to Vice|last=Somaiya, Ravi|date=October 2, 2015|website=The New York Times|access-date=October 3, 2015}}</ref> कार्यक्रमाचे प्रमुख शेन स्मिथ याची भेट घेतली.<ref name="Johnson" /> बातम्यांचे वरिष्ठ उपाध्यक्ष म्हणून,<ref name="Pstaff" /> त्याने कंपनीचा डिजिटल न्यूज डेस्क चालवला.<ref name="natalie">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/vice-media-reorganize-lay-10-percent-staff-1181785|title=Vice Media to Reorganize, Lay Off 10 Percent of Staff (Exclusive)|last=Natalie|first=Jarvey|date=February 1, 2019|website=The Hollywood Reporter|access-date=February 4, 2019}}</ref> ऑक्टोबर २०१६ मध्ये त्याने व्हाइस न्यूज टुनाईट सुरू करण्याचे नेतृत्व केले <ref name="Johnson" /> एप्रिल २०१९ मध्ये, टायरांगेलचा 'द हॉलीवूड रिपोर्टर'च्या 'न्यू यॉर्कमधील माध्यमांतील ३५ सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती' या नवव्या वार्षिक यादीत समावेश करण्यात आला आणि त्याच्या मुलाखतीत त्याने सांगितले की तो अशा नवीन प्रकल्पांवर काम करत आहे जे व्हाइसच्या सामर्थ्याला पूरक ठरतील. <ref name="Barr">{{जर्नल स्रोत|last=Barr|first=Jeremy|last2=Eriq|first2=Gardner|last3=Marisa|first3=Guthrie|last4=Natalie|first4=Jarvey|last5=Michael|first5=OConnell|last6=Bryn Elise|first6=Sandberg|date=April 11, 2019|title=The 35 Most Powerful People in New York Media 2019|url=https://www.hollywoodreporter.com/lists/35-powerful-people-new-york-media-2019-1200513|journal=Hollywood Reporter|publisher=Prometheus Global Media LLC|volume=425|issue=13|access-date=14 August 2019}}</ref> तथापि, जून २०१९ मध्ये, टायरांगेल आणि व्हाइस न्यूजच्या सीईओ, नॅन्सी डुबूक, या दोघांनीही उन्हाळ्याच्या अखेरीस तो व्हाइस सोडणार असल्याची घोषणा करणारी निवेदने प्रसिद्ध केली. <ref name="THR">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028|title=Josh Tyrangiel to Depart|last=Natalie Jarvey|date=June 10, 2019|website=THR|access-date=June 10, 2019}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFNatalie_Jarvey2019">Natalie Jarvey (June 10, 2019). [https://www.hollywoodreporter.com/news/hbo-cancels-vice-news-tonight-josh-tyrangiel-depart-1217028 "Josh Tyrangiel to Depart"]. ''THR''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 10,</span> 2019</span>.</cite></ref> जॉश टायरांगेल २०२५ मध्ये द अटलांटिकमध्ये स्टाफ रायटर म्हणून रुजू झाला.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.theatlantic.com/author/josh-tyrangiel/|title=Josh Tyrangiel, The Atlantic|date=2026-02-10|website=The Atlantic|language=en|access-date=2026-02-25}}</ref> == वैयक्तिक जीवन == जॉश टायरांगेल न्यू यॉर्क शहरातील ईस्ट व्हिलेजमध्ये त्याची जोडीदार, सारा फेनबर्ग आणि त्याच्या दोन मुलांसोबत राहतो. त्याचे पूर्वी एक लग्न झाले होते.<ref>{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://www.listennotes.com/es/podcasts/bustle-our-daily/nyc-transit-president-sarah-ONw4v3-aS8A/|title=NYC Transit President Sarah Feinberg On Starting A New Job Amid A Pandemic|date=2020-05-05|website=Listen Notes|language=es|access-date=2026-02-25}}</ref> जॉश टायरांगेल ज्यू धर्माचा उपासक आहे. त्याचे आजोबा, जुडा नाडिच, [[होलोकॉस्ट]] दरम्यान [[ड्वाइट डी. आयझेनहॉवर|ड्वाइट आयझेनहॉवरचे]] ज्यू प्रकरणांवरील पहिले सल्लागार होते.<ref name="Leon">{{संकेतस्थळ स्रोत|url=https://forward.com/schmooze/218381/josh-tyrangiel-honored-by-jcrc/|title=Josh Tyrangiel Honored by JCRC|last=Leon|first=Masha|date=April 9, 2015|website=The Forward|access-date=14 August 2019}}</ref> == संदर्भ == {{संदर्भयादी}} == बाह्य दुवे ==   * {{Twitter|Tyrangiel}} * {{आय.एम.डी.बी. नाव|nm4619501}} [[वर्ग:इ.स. १९७२ मधील जन्म]] [[वर्ग:हयात व्यक्ती]] lvchtq6xzevkjz9vzr5y8jcbh21nhkg कालीतिर्थन कामराज 0 380335 2687913 2026-06-06T09:13:03Z Abhijitsathe 4193 नवीन पान: {{गल्लत|के. कामराज}} {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = डॉ. के. कामराज | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] | कार्यकाळ_आरंभ = म... 2687913 wikitext text/x-wiki {{गल्लत|के. कामराज}} {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = डॉ. के. कामराज | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१४ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१९ | मागील = आदि शंकर | पुढील = [[गौतम सिगमणी]] | जन्मदिनांक = {{जन्म_दिनांक_आणि_वय|1965|5|13}} | जन्मस्थान = [[कल्लकुरिची जिल्हा]] | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''डॉ. कालीतिर्थन कामराज''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: கலிதீர்த்தான் காமராஜ்) हे एक भारतीय राजकारणी व माजी [[लोकसभा]] सदस्य आहेत. ते २०१४ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] मतदारसंघातून [[१६वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] 9h1gzd80ln37n4pwqoilxihheu1vd9r 2687915 2687913 2026-06-06T09:14:08Z Abhijitsathe 4193 2687915 wikitext text/x-wiki {{गल्लत|के. कामराज}} {{माहितीचौकट पदाधिकारी | नाव = डॉ. के. कामराज | चित्र नाव = | चित्र आकारमान = 250px | पद = [[लोकसभा]] सदस्य | मतदारसंघ = [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] | कार्यकाळ_आरंभ = मे २०१४ | कार्यकाळ_समाप्ती = मे २०१९ | मागील = आदि शंकर | पुढील = [[गौतम सिगमणी]] | जन्मदिनांक = {{जन्म_दिनांक_आणि_वय|1965|5|13}} | जन्मस्थान = [[कल्लकुरिची जिल्हा]] | मृत्युदिनांक = | मृत्युस्थान = | पक्ष = [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] | अपत्ये = | निवास = | संकेतस्थळ = | तळटीपा = }} '''डॉ. कालीतिर्थन कामराज''' ([[तमिळ भाषा|तमिळ]]: கலிதீர்த்தான் காமராஜ்) हे एक भारतीय राजकारणी व माजी [[लोकसभा]] सदस्य आहेत. ते २०१४ लोकसभा निवडणुकीमध्ये [[अखिल भारतीय अण्णा द्रविड मुन्नेत्र कळघम|अण्णा द्रमुक]] पक्षातर्फे [[तमिळनाडू]]च्या [[कल्लकुरिची लोकसभा मतदारसंघ|कल्लकुरिची]] मतदारसंघातून [[१६वी लोकसभा|लोकसभेवर]] निवडून गेले. [[वर्ग:तमिळ राजकारणी]] [[वर्ग:१६ वी लोकसभा सदस्य]] 964w79148xv8u4rj4hidoxgp94w7wzh सदस्य चर्चा:UDYOGMANTRA MARATHI 3 380336 2687918 2026-06-06T09:25:43Z साहाय्य चमू 25365 नविन सदस्याच्या चर्चापानावर [[Template:Welcome|स्वागत संदेश]] टाकला 2687918 wikitext text/x-wiki {{Template:Welcome|realName=|name=UDYOGMANTRA MARATHI}} -- [[सदस्य:साहाय्य चमू|साहाय्य चमू]] ([[सदस्य चर्चा:साहाय्य चमू|चर्चा]]) १४:५५, ६ जून २०२६ (IST) ts7inxu458aiadz3un078fm5w8wsvs5 राजेंद्र एस. 0 380337 2687920 2026-06-06T09:31:32Z Abhijitsathe 4193 Abhijitsathe ने लेख [[राजेंद्र एस.]] वरुन [[एस. राजेंद्रन]] ला हलविला 2687920 wikitext text/x-wiki #पुनर्निर्देशन [[एस. राजेंद्रन]] mfl9ksvngnjn2a8ehb1j8ct1x2co888