Wikipedija mtwiki https://mt.wikipedia.org/wiki/Il-Pa%C4%A1na_prin%C4%8Bipali MediaWiki 1.47.0-wmf.23 first-letter Medja Speċjali Diskussjoni Utent Diskussjoni utent Wikipedija Diskussjoni Wikipedija Stampa Diskussjoni stampa MediaWiki Diskussjoni MediaWiki Mudell Diskussjoni mudell Għajnuna Diskussjoni għajnuna Kategorija Diskussjoni kategorija Portal Diskussjoni portal TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Renju Unit 0 1574 332728 321953 2026-10-12T14:26:16Z JovalQC 21720 Bidla fil-Prim Ministru 332728 wikitext text/x-wiki {{Użioħra|Renju Unit}} {{Infobox Pajjiż |isem_twil_konvenzjonali = Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq<br />''United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'' |isem_nattiv = |isem_komuni = Renju Unit |stampa_bandiera = Flag of the United Kingdom.svg |stampa_emblema = Royal Coat of Arms of the United Kingdom.svg |stampa_mappa = Europe-UK.svg |deskrizzjoni_mappa = |ħolqa_bandiera = Bandiera tar-Renju Unit |ħolqa_emblema = Emblema tar-Renju Unit |ħolqa_demografija = Demografija tar-Renju Unit |mottu_nazzjonali = |innu_nazzjonali = ''[[God Save the King]]''<br /><small>Alla jsalva r-Re</small><center>[[File:United States Navy Band - God Save the Queen.ogg]]</center> |lingwi_uffiċjali = [[Lingwa Ingliża|Ingliż]] |lingwi_reġjonali = [[Lingwa Galliża|Galliż]]{{,}}[[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]]{{,}}[[Ingliż-Skoċċiż ta' Ulster]]{{,}}[[Ingliż-Skoċċiż]]{{,}}[[Gaeliku Skoċċiż]]{{,}}[[Gaeliku Korniku]]</small> |gruppi_etniċi = 85.67% [[Brittanniċi Bojod]],<br />6.47% [[Bojod Oħrajn]],<br />4.00% [[Brittanniċi Ażjatiċi|Ażjatiċi min-Nofsinhar]], <br /> 2.00% [[Brittanniċi Suwed|Suwed]], <br /> 1.20% [[Brittanniċi Mħalltin|Razza Mħallta]], <br /> 0.80% [[Brittanniċi Orjentali|Ażjatiċi tal-Lvant]] u [[Gruppijiet Etniċi Oħrajn (Ċensiment tar-Renju Unit)|Oħrajn]] |sena_gruppi_etniċi = 2001 |kapitali = [[Londra]] | latd=51 |latm=30 |latNS=N |lonġd=0 |lonġm=7 |lonġEW=W |l-ikbar_belt = [[Londra]] |tip_gvern = [[Monarkija kostituzzjonali]] [[Demokrazija Parlamentari|parlamentari]] [[Stat Unitarju|unitarja]] |titlu_kap1 = [[Monarkija tar-Renju Unit|Monarkija]] |titlu_kap2 = [[Prim Ministru tar-Renju Unit|Prim Ministru]] |isem_kap1 = [[Karlu III]] |isem_kap2 = [[Andy Burnham]] |data_sħubija_UE = 1 ta' Jannar, 1973 |żona_kklassifika = 80 |poż_erja = 80 <!--pożizzjoni bbażata fuq l-istati sovrani biss--> |erja_km2 = 243,610 |erja_mi_kw = 94,060 |perċentwal_ilma = 1.34 |sena_stima_popolazzjoni =2023 |stima_popolazzjoni =68,265,209 |poż_stima_popolazzjoni = 21 |sena_ċensiment_popolazzjoni = 2021 |ċensiment_popolazzjoni = 66,940,559 |densità_popolazzjoni_km2 = 281 |densità_popolazzjoni_mi_kw = 727.8 |poż_densità_popolazzjoni = 51 <!--pożizzjoni bbażata fuq l-istati sovrani biss--> |sena_PGD_PSX = 2012 |PGD_PSX = $2.316 triljun<ref name="imf2">{{ċita web |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=56&pr.y=7&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=112&s=NGDP%2CNGDPD%2CNGDPPC%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= |titlu=Report for Selected Countries and Subjects - United Kingdom|pubblikatur=International Monetary Fund |data=2012 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20130117105947/http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=56&pr.y=7&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=112&s=NGDP%2CNGDPD%2CNGDPPC%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= |arkivju-data=2013-01-17 |lingwa=en}}</ref> |poż_PGD_PSX = 8 |PGD_PSX_per_capita = $36,728<ref name=imf2/> |poż_PGD_PSX_per_capita = |sena_IŻU = 2011 |IŻU = {{increase}} 0.875<ref name="HDI">{{ċita rapport |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/reports/271/hdr_2011_en_complete.pdf |titlu=Human Development Report 2011 - Sustainability and Equity: A Better Future for All |data=2011 |pubblikatur=United Nations Development Program |data-aċċess=2013-03-14 |paġni=127-130 |isbn=9780230363311 |lingwa=en}}</ref> |poż_IŻU = 26 |kategorija_IŻU = <span style="color:#090;">għoli ħafna</span> |tip_sovranità = [[Storja tal-Irlanda|Indipendenza]] {{nobold|mir-[[Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda|Renju Unit]]}} |avveniment_stabbilit1 = [[Atti tal-Unjoni 1707]] |data_stabbilit1 = 1 ta' Mejju 1707 |avveniment_stabbilit2 = [[Atti tal-Unjoni 1800]] |data_stabbilit2 = 1 ta' Jannar 1801 |avveniment_stabbilit3 = [[Trattat Anglo-Irlandiż]] |data_stabbilit3 = 6 ta' Diċembru 1922 |avveniment_stabbilit4 = Sbuħija fl-[[Unjoni Ewropea]] |data_stabbilit4 = 1 ta' Jannar 1973 |valuta = [[Lira sterlina]] |kodiċi_valuta = GBP |żona_ħin = [[Ħin Meridjan ta' Greenwich|GMT]] |differenza_ħku = +0 |żona_ħin_legali = [[Ħin Brittanniku tas-Sajf|BST]] |differenza_żona_ħin_legali = +1 |cctld = [[.uk]] |kodiċi_telefoniku = +44 |sena_PGD_nominali = 2012 |PGD_nominali = $2.434 triljun<ref name=imf2/> |poż_PGD_nominali = 6 |PGD_nominali_per_capita = $38,591<ref name=imf2/> |poż_PGD_nominali_per_capita = |nota1 = }} '''Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq''', aktar magħrufa bħala '''Ir-Renju Unit''' <ref>Ara [[Gżejjer Brittaniċi (terminoloġija)]]</ref> huwa [[Pajjiżi gżejjer|pajjiż]] <ref>{{ċita enċiklopedija |kunjom1=Prestwich |isem1=Michael Charles |titlu=United Kingdom |enċiklopedija=Britannica |url=https://www.britannica.com/place/United-Kingdom |lingwa=en}}</ref><ref>{{ċita web |titlu=Countries within a country |sit=10 Downing Street |url=http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050211195601/http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp |arkivju-data=2005-02-11 |lingwa=en}}</ref> [[Sovranità|sovran]] li jinsab fil-Majjistral tal-[[Ewropa]] ħdejn l-[[Ewropa Kontinentali]]. Ir-Renju Unit jinkludi l-gżira tal-[[Gran Brittanja]] u l-parti tal-Grigal tal-gżira tal-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]] u ħafna gżejjer żgħar oħra. L-[[Irlanda ta' Fuq]] hija l-unika parti tar-Renju Unit li għandha fruntieri ma' pajjiż barra mir-Renju Unit. L-Irlanda ta' Fuq taqsam il-gżira tal-Majjistral mar-[[Repubblika tal-Irlanda]]. Ir-Renju Unit huwa imdawwar mill-[[Oċean Atlantiku]], il-[[Baħar ta' Fuq]], il-[[Fliegu tal-Manika]], il-[[Baħar Ċeltik]] u l-[[Baħar Irlandiż]]. L-ikbar gżira, il-Gran Brittanja għandha aċċess għal [[Franza]] permezz ta' [[kanal taħt il-Manika]]. Ir-Renju Unit huwa [[Stat unitarju|unjoni]]<ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Macwhirter |isem=Iain |titlu=The break-up of the union now appears inevitable |url=http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2008/jan/10/scotland.politics |data=2008-01-10 |pubblikatur=The Guardian |lingwa=en}}</ref><ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Enright |isem1=Simon |titlu=An Act of Disunion |data=2007-01-16 |pubblikatur=BBC |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/programmes/newsnight/6267799.stm |lingwa=en}}</ref> ta' erba' [[pajjiżi kostitwenti]]: l-[[Ingilterra]], l-[[Irlanda ta' Fuq]], l-[[Skozja|Iskozja]] u [[Wales]]. Ir-Renju Unit huwa gvernat permezz ta' [[sistema parlamentari]], bi [[gvern ċentrali]] li jinsab f'[[Londra]], il-[[belt kapitali]], u b'[[monarkija kostituzzjonali]] bir-[[Karlu III|Re Karlu III]] bħala l-[[kap tal-istat]]. Il-[[Gżejjer tal-Kanal]] u l-[[Gżira ta' Man]] huma [[Dipendenzi tal-Kuruna]] u mhumiex parti mir-Renju Unit, imma jiffurmaw tip ta' federazzjoni aktar indipendenti mill-pajjiżi l-oħra.<ref>{{ċita web |titlu=Key facts about the United Kingdom |url=http://www.direct.gov.uk/en/Governmentcitizensandrights/LivingintheUK/DG_10012517 |arkivju-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20121003003526/http://www.direct.gov.uk/en/Governmentcitizensandrights/LivingintheUK/DG_10012517 |arkivju-data=2012-10-03 |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=dead }}</ref> Ir-Renju Unit għandu erbatax-il [[territorju barra l-pajjiż]],<ref>{{ċita web |titlu=FCO global network |url=http://www.fco.gov.uk/en/fco-in-action/global-network/ |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20080406174844/http://www.fco.gov.uk/en/fco-in-action/global-network/ |arkivju-data=2008-04-06 |lingwa=en |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=dead }}</ref> li kollha kienu parti mill-[[Imperu Brittanniku]], li fl-aqwa tiegħu kellu taħtu kważi kwart tad-dinja, u għalhekk kien [[L-ikbar imperi ta' kull żmien|l-akbar imperu fl-istorja]]. L-influwenza diretta tiegħu nistgħu narawha fil-lingwa u l-kulturi tal-istati tal-[[Kanada]], l-[[Awstralja]], [[New Zealand]], l-[[Indja]], il-[[Pakistan]], l-[[Afrika t'Isfel]], [[Singapor]], l-[[Stati Uniti|Istati Uniti]] u ħafna pajjizi oħra. Ir-Reġina Eliżabetta II għadha l-kap tal-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet]] u kap tas-Saltniet fil-Commonwealth. Ir-Renju Unit huwa [[pajjiż żviluppat]], bil-[[lista ta' pajjiżi skont il-PGD (nominali)|ħames]] (PGD nominali) jew is-[[lista ta' pajjiżi skont il-PGD (PPA)|sitt]] (PGD PPA) l-akbar [[Ekonomija tar-Renju Unit|ekonomija]] tad-dinja. Kien l-ewwel pajjiż [[industrijalizzazzjoni|industrijalizzat]] fid-dinja u l-ikbar potenz fid-dinja matul is-seklu dsatax u kmieni fis-seklu għoxrin, imma d-dannu ta' żewġ gwerer dinjija u d-deterjorazzjoni tal-Imperu Brittanniku fl-aħħar tas-seklu għoxrin ħallew effett kbir fuq il-pajjiż u b'hekk ma baqax l-akbar potenza fl-affarijiet globali. Madankollu r-Renju Unit għad għandu influwenza ekonomika, kulturali, militari u politika qawwija u hu [[qawwa nukleari]] bit-tieni jew it-tielet l-ikbar infieq fuq id-difiża fid-dinja. Ir-Renju Unit għandu siġġu permanenti fil-[[Kunsill tas-Sigurtà tal-Ġnus Magħquda]], u hu membru tal-[[G8]], [[NATO]], [[WTO]], l-[[Unjoni Ewropea]] u l-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet]]. Ir-Renju Unit għandu 499 km mal-[[Irlanda]] permezz tal-Irlanda ta' Fuq u qasam fruntiera ma' [[Ċipru]] mill-1960 permezz tal-bażijiet Brittaniċi ta' Akrotiri (48 km) u Dhekelia (108 km). Il-Gran Brittanja hija t-tielet l-aktar gżira popolata fid-dinja (u l-aktar popolata fl-Ewropa) b'66 miljun ruħ. L-Gżira ta' Usnt fil-Gżejjer Shetland (Iskozja) hija l-aktar gżira fit-Tramuntana tar-Renju Unit. L-Imperu Brittaniku sar l-akbar Imperu fid-dinja f'termini ta' territorju u l-firxa massima tiegħu kienet fl-1920 meta kkontrolla 35.5 miljun kilometru kwadru fl-[[Asja]], l-[[Ewropa]], l-[[Amerika]], l-[[Oċeanja]] u l-Afrika), Il-paragun bejn l-Imperu Mongol u l-Mongolja attwali 2443 kilometru kwadru, tista' tiġi osservata differenza ta' 99.31%. == Storja == {{artiklu prinċipali|Storja tar-Renju Unit|Storja tal-formazzjoni tar-Renju Unit}} <ref>{{ċita web |titlu=The Treaty (or Act) of Union, 1707 |url=http://personal.pitnet.net/primarysources/act.html |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050207175511/http://personal.pitnet.net/primarysources/act.html |arkivju-data=2005-02-07}}</ref>. Kważi seklu wara, bl-[[Att tal-Unjoni 1800]] inħolqot unjoni oħra bejn ir-[[Renju tal-Irlanda]] u r-[[Renju tal-Gran Brittanja]]. <ref>{{ċita web |kunjom1=Bardon |isem1=Jonathan |titlu=The Act of Union |sit=Act of Union Virtual Library |url=http://www.actofunion.ac.uk/actofunion.htm#act |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20051219093127/http://www.actofunion.ac.uk/actofunion.htm |arkivju-data=2005-12-19 |lingwa=en}}</ref> Mis-seklu disgħa sal-[[1707]], l-Ingilterra u l-iSkozja kienu jeżistu bħala żewġ pajjiżi separati independenti u sovrani bil-monarkija u politika rispettiva tagħhom. Minkejja li meta fl-1603 ir-Re Skoċċiż, [[Ġakmu I tal-Ingilterra|Ġakmu VI]], sar Re tal-Ingilterra wkoll u għalhekk ħoloq [[relazzjonijiet personali]] bejn iż-żewġ saltniet, xorta waħda baqgħu żewġ renji separati. Min-naħa l-oħra, dik li kienet darba l-[[Prinċipalità ta' Wales]], stat independenti, waqgħet taħt il-kontroll tal-monarkija Inġliża bl-[[Statut ta' Rhuddlan]] fl-1284 u għalhekk inħakmet mill-Ingilterra taħt il-[[Liġijiet tal-Atti ta' Wales]] tal-1535 u 1542. L-Irlanda ġiet ukoll taħt il-kontroll tal-Inġliżi bejn l-1541 u [[It-Trattat ta' Limerick|1691]], madankollu kellu jkun fl-1801 li ssieħbu sabiex jifformaw [[Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda]]. [[Stampa:Sadler, Battle of Waterloo.jpg|250 px|thumb|left|Il-[[Battalja ta' Waterloo]] immarkat it-tmiem tal-[[Gwerer Napoljoniċi]].]] [[Stampa:British Empire 1897.jpg|thumb|250px|left|L-[[Imperu Brittanniku]] fl- 1897. Sa 1920 sar l- [[Lista tal-akbar Imperi|akbar imperu fl-istorja]]]] [[Stampa:Supermarinespitfire.JPG|thumb|250px|left|Il-[[Battalja tal-Brittanja]]. Ir-Renju Unit kien l-uniku pajjiż [[Alleati tat-tieni Gwerra Dinjija|Alleat]] fl-[[Ewropa]] li baqa' mhux okkupat fit-[[Tieni Gwerra Dinija]]]] Fl-ewwel seklu tal-eżistenza tiegħu, Ir-Renju Unit kellu sehem importanti fl-iżvilupp kemm tal-ideat tal-[[Dinja tal-Punent|Punent]] ta' [[Sistema Parlamentari|demokrazija parlamentari]] kif ukoll fil-kontribuzzjonijiet sinjifikattivi fil-[[letteratura]], l-[[arti]] u x-[[xjenza]]. Ir-[[Rivoluzzjoni Industrijali]] li trawmet fir-Renju Unit, ittrasformat il-pajjiż u tagħat spinta 'l [[Imperu Brittanniku]]. F'dan iż-żmien, bħal ħafna [[Potenzi kbar]], ir-Renju Unit kien involut l-isfruttar tal-kolonji, li inkludiet il-[[Kummerċ tal-iskjavi tal-Atlantiku|kummerċ tal-iskjavi]], però l-[[L-Att tal-Kummerċ tal-Iskjavi 1807|l-att tal-kummerċ tal-iskjavi]] pprojbixxa aktar kummerċ tal-iskjavi. B'hekk ir-Renju Unit kien l-ewwel pajjiż li pprojbixxa dan it-tip ta' kummerċ. Wara li [[Napuljun I ta' Franza|Napuljun]] ġie megħlub fil-[[Gwerer Napoljoniċi]], ir-Renju Unit sar l-aqwa potenza navali tas-seklu dsatax. Għalkemm tilef il-vantaġġ industrijali lejn l-aħħar tar-renju tar-reġina Vittorja, ir-Renju Unit baqa' potenza eminenti u l-imperu espanda għad-daqs massimu fl-1921 u wara l-[[L-Ewwel Gwerra Dinjija|Ewwel Gwerra Dinjija]], is-[[Soċjetà tan-Nazzjonijiet]] tagħat il-mandat tagħha biex ir-Renju Unit jieħu l-kolonji li kienu tal-Ġermaniżi u l-Ottomani. Snin twal ta' tensjoni fl-Irlanda wasslu għall-[[Att tal-Gvern tal-Irlanda 1920|qsim]] tal-gżira fl-1920, sabiex sentejn wara fl-1922, l-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda ħielsa]] kisbet l-independenza. Sitt ''counties'' minn disgħa mill-provinċja ta' [[Ulster]] baqgħu fir-Renju Unit, li nbidel għall-isem kurrenti fl-1927, dak tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq. <ref>{{ċita web |titlu=The Anglo-Irish Treaty, 6 December 1921 |sit=CAIN Archive - Conflict and Politics in Northern Ireland |url=http://cain.ulst.ac.uk/issues/politics/docs/ait1921.htm |lingwa=en |data-aċċess=1 July 2008 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20120514145108/http://cain.ulst.ac.uk/issues/politics/docs/ait1921.htm |arkivju-data=14 May 2012 |url-status=dead }}</ref> Wara l-Ewwel Gwerra Dinija, l-ewwel xandir fuq skala internazzjonali, [[BBC]] ġie inawgurat. Fit-[[Tieni Gwerra Dinija]] l-Brittanja iġġieldet kontra l-[[Ġermanja Nażista]], flimkien mal-alleati tal-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] li jinkludu l-[[Kanada]], [[New Zealand]], l-[[Afrika t'Isfel]] u l-[[Indja]]. Aktar tard daħlu aktar [[Alleati tat-Tieni Gwerra Dinija|alleati]] bħall-[[Istati Uniti]]. [[Winston Churchill]], il-Prim Ministru tal-Ingilterra waqt il-Gwerra u s-suċċessur tiegħu [[Clement Attlee]] għenu fl-ippjanar tad-dinja ta' wara l-gwerra bħala parti mill-"Big Three". It-tieni gwerra dinjija ħalliet lir-Renju Unit fi stat finanzjarju ħażin. Is-[[self]] li ngħata waqt it-tieni gwerra dinjija mill-Istati Uniti u l-Kanada kienu jqum ħafna ekonomikament. Però, bl-għajnuna tal-[[Pjan Marshall]], ir-Renju Unit beda t-triq għall-fejqan. L-ewwel snin wara l-Gwerra raw it-twaqqif tal-i[[Stat ta' Għajnuna Soċjali]] Brittanniku, li inkluda wieħed mill-ewwel [[Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali|Servizzi tas-Saħħa]] pubbliċi, filwaqt li l-bżonnijiet tal-ekonomija li kienet qiegħda tirkupra ġabet aktar nies minn madwar il-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u b'hekk inħolqot Brittanja [[Multi-Kulturali]]. Għalkemm wara il-gwerra il-qawwa politika tal-Brittanija kienet limitata kif kien ikkonfermat bil-[[Kriżi tal-Suez]] tal-1956, it-tixrid mad-dinja kollha tal-[[Lingwa Ingliża|lingwa]] fisser li kellha impatt kontinwu fil-letteratura u l-[[kultura]], waqt li mill-1960ijiet il-[[kultura popolari]] kellha influwenza barra l-pajjiż. Wara perjodu ta' instabbiltà fl-ekonomija globali u konflitt industrijali fis-snin sebgħin, fis-snin tmenin kien hemm fawra sustanzjali ta' [[Żejt tal-Baħar tat-Tramuntana|dħul miż-żejt]] u tkabbir ekonomiku. [[Margaret Thatcher]] ħadet il-pajjiż f'direzzjoni sinjifikattivament differenti mit-triq politka u ekonomika aċċettata ta' wara l-gwerra, li anki l-gvern tal-[[Labour il-ġdid]] ta' [[Tony Blair]] ma żvijax minnha fl-1997. Ir-Renju Unit kien wieħed mit-tnax-il membru fundaturi tal-[[Unjoni Ewropea]] fl-inawgurazzjoni tagħha fl-1992 fejn il-membri iffirmaw it-[[Trattat tal-Unjoni Ewropea]]. Qabel l-Unjoni Ewropea, ir-Renju Unit kien parti wkoll tal-predeċċessur tal-Unjoni Ewropea jiġifieri il-[[Komunità Ekonomika Ewropea]], mil-1973. L-attitudini preżenti tal-Gvern [[Partit Laburista (UK)|Laburista]] lejn aktar integrazzjoni fl-organizzazzjoni hija imħawwda <ref name="europewins">{{ċita aħbar |titlu=Europe wins the power to jail British citizens |kunjom1=Browne |isem1=Anthony |data=2005-09-14 |url=https://www.thetimes.co.uk/article/europe-wins-the-power-to-jail-british-citizens-7lp0996n99g |pubblikatur=The Times |lingwa=en}}</ref>, waqt li l-[[Partit Konservattiv (UK)|konservattivi]] jappoġġja r-ritorn ta' ċerta poteri u kompetenzi lura fl-istat <ref>{{ċita web |titlu=European Constitution: bad for Britain, bad for Europe |sit=Conservatives.com |url=http://www.conservatives.com/tile.do?def=europe.news.campaigns.display.page&obj_id=73417 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20051101160745/http://www.conservatives.com/tile.do?def=europe.news.campaigns.display.page&obj_id=73417 |arkivju-data=2005-10-20 |lingwa=en}}</ref>, u dawk [[Partit Demokratiku Liberali (UK)|liberali]] jappoġġaw is-sħubija kurrenti. Lejn l-aħħar tas-seklu għoxrin rajna bidla sustanzjali fil-gvern tar-Renju Unit bid-[[devoluzzjoni]] f'parlamenti separati għall-i[[Skozja]] u [[Wales]] li twaqqfu fl-1999. Il-ħolqien tal-[[parlament Skoċċiż]] partikularment, b'poteri li jista' jilleġiżla f'bosta temi, ħoloq firdit bejn il-[[pajjiżi kostitwenti]] fir-Renju Unit. Dan ġabet mistoqsija importanti magħrufa bħala il-[[West Lothian question]]. F'2007, [[Il-Partit Nazzjonali Skoċċiż]] rebaħ [[Elezzjoni Parlamentari Skoċċiża, 2007|l-elezzjoni parlamentari skoċċiż]] u fforma [[gvern fil-minoranza]]. [[Prim Ministru|L-Ewwel Ministru]] [[Alex Salmond]], qiegħed jitama li jwettaq referendum rigward jekk "m'għandhomx jinegozjaw mal-gvern tar-Renju Unit sabiex jġibu [[L-Independenza Skoċċiża|l-independenza għall-iSkozja]]" qabel l-2011. == Gvern u Politika == {{Main|Politika tar-Renju Unit|Monarkija tar-Renju Unit}} Ir-Renju Unit huwa magħmul minn [[monarkija kostituzzjonali]] bir-[[Karlu III|Re Karlu III]] bħala kap tal-istat. Il-[[Monarkija tar-Renju Unit]] isservi wkoll bħala l-Kap tal-istat tal- [[Nazzjonijiet tal-Commonwealth|ħmistax-il pajjiż l-oħra tal-Commonwealth]], u b'hekk toħloq [[unjoni personali]] ma' dawn in-nazzjonijiet. Il-[[Kuruna Brittanika|Kuruna]] għandha sovranità fuq [[Gżira ta' Man]] u l-[[Balliji]] ta' [[Jersey]] u [[Guernsey]]. Flimkien dawn it-tliet territorji jissejħu d-[[dependenza fuq il-kuruna]] però għalkemm huma propjeta tal-[[monarkija Brittanika]] xorta waħda m'humiex parti mir-Renju Unit u b'hekk m'humiex parti mill-[[Unjoni Ewropea]]. Il-Parlament tar-Renju Unit xorta waħda għandu l-awtorità li jagħmel liġijiet għal dawn id-dependenzi, u l-gvern Brittanniku jmexxi l-affarijiet barranin u d-difiża ta' dawn il-pajjiżi. Ir-Renju Unit għandu [[Territorji Brittanniċi Barranin|erbatax-il territorju]] madwar id-dinja, l-aħħar territorji tal-[[Imperu Brittanniku]]. Dawn it-territorji m'humiex meqjusin parti mir-Renju Unit, iżda f'ħafna każijiet, il-popolazzjoni lokali għandha ċittadinanza Brittanika u d-dritt ta' moviment fir-Renju Unit. Dan kien il-każ mill-2002. Ir-Renju Unit għandu [[Sistema Parlamentari|gvern parlamentari]] ibbażat fuq tradizzjonijiet demokratiċi b'saħħithom: [[Is-Sistema ta' Westminster]] ġiet adottata minn ħafna pajjiżi madwar id-dinja. Il-[[Kostituzzjoni tar-Renju Unit]] tigverna l-istruttura legali tal-pajjiż u tinkonsisti f'ħafna dokumenti miktubin, li jinkludu [[statut]]i, liġijiet ta' preċedenza, u trattati internazzjonali. Peress li m'hemmx differenza teknika bejn statuti ordinarji u l-[[liġi]] konsidrat bħala "liġi kostituzzjonali," il-[[Parlament tar-Renju Unit|parlament Brittanniku]] jista' jagħmel "riformi kostituzzjonali" sempliċiment billi jgħaddihom b'[[Atti tal-Parlament]] u għalhekk għandu l-awtorità li jneħħi kull element miktub jew mhux miktub fil-kostituzzjoni. Iżda, l-ebda parlament ma jista' jgħaddi liġijiet li l-parlamenti tal-futur ma jistgħux ibiddlu <ref>{{ċita web |titlu=Parliamentary sovereignty |url=http://www.parliament.uk/about/how/laws/sovereignty.cfm |arkivju-url=http://archive.is/20120628214950/http://www.parliament.uk/about/how/laws/sovereignty.cfm |arkivju-data=2012-06-28 |lingwa=en}}</ref>. Ir-Renju Unit huwa wieħed mit-tliet pajjiżi fid-dinja li m'għandhomx kodiċi ta' [[kostituzzjoni]] (l-oħrajn huma [[New Zealand]] u l-[[Iżrael]]). <ref>{{ċita web |kunjom1=Carter |isem1=Sarah |titlu=A Guide to the UK Legal System - Updated |sit=LLRX.com |data=2002-10-01 |url=http://www.llrx.com/features/uk2.htm#UK%20Legal%20System |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050206215602/http://www.llrx.com/features/uk2.htm |arkivju-data=2005-02-06 |lingwa=en}}</ref> Il-pożizzjoni tal-[[Prim Ministru tar-Renju Unit|Prim Ministru]], il-[[Kap tal-gvern]] tar-Renju Unit, li tappartieni lill-[[Lista tal- Prim Ministri tar-Renju Unit|kap]] tal-partit politiku li għandu l-appoġġ tal-maġġoranza fil-[[Kamra tal-Komuni tal-Brittanja|Kamra tal-Komuni]]. Il-Prim Ministru u l-kabinett huma maħtura mill-monarka biex joħolqu l-[[Gvern tal-Kuruna]]. Minkejja, il-Prim Ministru jagħżel il-kabinett, u hemm konvenzjoni li r-Reġina tirrespeta l-għażla tal-Prim Ministru. Il-[[Kabinett tar-Renju Unit|Kabinett]] huwa tradizzjonalment magħżul mill-partit politiku tal-Prim Ministru fiż-żewġ kmamar tad-deputati. Il-Prim Ministru u l-kabinett jiġu maħtura mill-[[Kunsill Reali]], u isiru [[Ministri tal-Kuruna]]. [[Gordon Brown]], il-kap tal-[[partit laburista (UK)|partit laburista]], ilu Prim Ministru (L-ewwel Sinjur tal-Borża) u Ministru għas-Servizzi Ċivili mis-[[27 ta' Ġunju]] [[2007]] wara li serva bħala Ministru tal-Finanzi. [[Stampa:Westminster palace.jpg|thumb|250px|Il-[[Kmamar tal-parlament]]]] Il-[[Parlament tar-Renju Unit]] li jiltaqa' fil-[[Palazz ta' Westminster]], huwa l-aqwa awtorita leġislattiva fir-Renju Unit. Però, il-parlament iddevolva fl-i[[Parlament tal-iSkozja|Skozja]], filwaqt hemm ukoll kunsilli fl-[[Kunsill tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] u fil-[[Kunsill ta' Wales|Wales]] li kienu stabiliti wara l-appoġġ tal-pubbliku f'[[Referendum|referenda]], dawn mhux sovrani u għalhekk jistgħu jiġu mneħħija mill-parlament tar-Renju Unit. Il-parlament tar-Renju huwa magħmul minn żewġ kmamar dak li jiġi eletti jiġifieri l-[[Kamra tal-Komuni tal- Brittanja|Kamra tal-Komuni]] u dik li hija appontata jiġifieri l-[[Kamra tal-Lords]], u kull liġi biex tgħaddi mill-parlament trid l-approvazzjoni tar-Reġina. Għall-elezzjonijiet għall-Kamra tal-Komuni, ir-Renju Unit huwa maqsum f' [[Lista ta' distretti Parlamentari fir-Renju Unit|646 distrett]], b'529 fl-ingiliterra, 18 fl-Irlanda ta' Fuq, 59 fl-iSkozja u 40 f'Wales. Kull distrett għandu s-setgħa li jtella' membru tal-parlament wieħed b'[[sistema elettorali ta' maġġoranza|sistema ta' maġġoranza sempliċi]]. L-elezzjonijiet ġenerali huma msejjħa mill-monarka meta l-Prim Ministru jagħtija l-parir. Għalkemm m'hemmx terminu minimu għall-parlament, elezzjonijiet ġodda għandhom jiġu msejħa kull ħames snin mill-elezzjoni preċedenti. Għall-Elezzjonijiet għall-[[Parlament Ewropew]], ir-Renju Unit għandu 78 MPE, li jiġu eletti minn 12 -il distrett b'aktar minn membru wieħed. Dubji dwar is-sovranità tar-Renju Unit tqajmu minħabba s-sħubija tar-Renju Unit fl-[[Unjoni Ewropea]]. <ref name="europewins" /> It-Tliet [[Lista ta' partiti politiki fir-Renju Unit|partiti politiki kbar]] tar-Renju Unit huma l-[[Partit Laburista (UK)|Partit Laburista]], il-[[Partit Konservattiv (UK)|Partit Konservattiv]] u d-[[Demokratiki Liberali]] li bejniethom għandhom 616 minn 646 siġġijiet fil-Kamra tal-Komuni fl-[[elezzjoni tal-2005]]. Ħafna mill-bqija tas-siġġijiet rebħuhom il-partiti lokali bħal [[Partit Nazzjonali Skoċċiż]] (Fl-iSkozja biss), [[Plaid Cymru]] (f'Wales biss) u l-[[Partit Demokratiku Unjonista]] (l-Irlanda ta' Fuq biss). === Amministrazzjoni Nazzjonali === {{main|Assemblea tal-Irlanda ta' Fuq|Parlament tal-iSkozja|Assemblea Nazzjonali ta' Wales}} [[Stampa:Edinburgh Scottish Parliament01 2006-04-29.jpg|thumb|250px|Il-[[Parlament Skoċċiż]] huwa l-awtorita leġislativa tal-iSkozja]] L-[[Irlanda ta' Fuq]], l-i[[Skozja]] u [[Wales]] għandhom leġiżlatura devoluta b'kamra waħda u b'[[gvern]] eżekuttiv, li huwa mmexxi mill-[[Prim Ministru|ewwel Ministru]]. L-Ingilterra, minkejja li hija l-akbar pajjiż fir-Renju Unit, m'għandhiex eżukuttiv u leġiżlatura devoluta u hija gvernata direttament mill-gvern u l-leġiżlatura tar-Renju Unit. Din is-sitwazzjoni ħolqot dik li hija magħrufa bħala l-[[West Lothian question]] li tikkonċerna l-fatt li membri parlamentari mill-Irlanda ta' Fuq, l-iSkozja u Wales għandhom id-dritt li jivvotaw fuq il-liġijiet li japplikaw għall-Ingilterra, filwaqt li viċi-versa le. Il-[[Parlament Skoċċiż]] għandu bosta poteri leġiżlattivi fuq kwistjonijiet li m'humiex speċifikament ikkonsidrati mill-parlament tar-Renju Unit. Dawn jinkludu l-[[Edukazzjoni fl-iSkozja|edukazzjoni]], is-[[Is-servizzi tas-saħħa fl-iSkozja|saħħa]] u l-[[Gvern Lokali fl-iSkozja|gvern lokali]]. Wara l-[[Elezzjonijiet għall-Parlament Skoċċiż 2007|elezzjonijiet 2007]], [[Alex Salmond]], kap tal-[[Partit Nazzjonali Skoċċiż]], sar [[L-ewwel Ministru tal-iSkozja]] bħala kap ta' [[Gvern ta' tielet Parlament Skoċċiż|gvern]] fil-minoranza. Ir-reazzjoni tal-partiti favur l-unjoni lejn is-suċċess elettorali tal-Partit Nazzjonali Skoċċiż kien il-ħolqien ta' [[Kummissjoni Kostituzzjonali Skoċċiż|kummissjoni]] sabiex jaraw jekk mhux hemmx argumenti favur id-deċentrament ta' iżjed poteri mingħajr l-[[Independenza Skoċċiża]] bħala għażla.<ref>{{ċita aħbar |titlu=Devolution review body launched |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/scotland/7311840.stm |pubblikatur=BBC News |data=2008-03-25 |lingwa=en}}</ref> Il-Kap tal-partit laburista skoċċiż, Wendy Alexander, qalet li l-partit laburista se jappoġġja l-proposta li l-independenza titpoġġa quddiem il-poplu f'referendum bit-tama li l-proposta tiġi mċaħda u b'hekk il-kwistjoni kostituzzjonali tiġi solvuta għall-ġenerazzjoni. Ħafna mill-polls ta' opinjoni juru li hemm minoranza favur l-independenza għalkemm l-appoġġ ivarja skont in-natura tal-mistoqsija. Madankollu, poll f'April 2008 li użat it-terminoloġija tar-referendem proposta sabet appoġġ <ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Hutcheon |isem1=Paul |titlu=41% of Scots back the break-up of the union |pubblikatur=Sunday Herald |data=2008-04-18 |url=http://www.sundayherald.com/news/heraldnews/display.var.2192965.0.0.php |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20080418104046/http://www.sundayherald.com/news/heraldnews/display.var.2192965.0.0.php |arkivju-data=2008-04-18 |lingwa=en |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=live }}</ref> ta' 41% filwaqt 40% jappoġġjaw l-Unjoni. L-[[Assemblea Nazzjonali ta' Wales]] għandha poteri aktar limitati minn dawk li ġew devoluti fl-iSkozja għalkemm il-poteri jiżdiedu skont l-[[Ordnijiet ta' Kompetenza Leġislattiva]]. L-[[Assemblea Nazzjonali tal-Irlanda ta' Fuq]] għandha poteri viċin dawk li huma stabiliti fl-iSkozja. === Gvern Lokali === {{main|Gvern Lokali tar-Renju Unit}} [[Stampa:ManchesterTownHall OwlofDoom.jpg|thumb|250px|upright|Il-[[Pjazza tal-Belt]] ta' [[Manchester]] fejn jiltaqa' l-[[Kunsill Lokali ta' Manchester]].]] Kull pajjiż tar-Renju Unit għandu s-sistema tiegħu ta' gvern lokali, bill-poter fuq il-gvern lokali fl-Iskożżja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq deċentrilizzat. Għal skopijiet ċerimonjali, ir-Reġina taħtar [[Sinjur-Lieutenant]] bħala rappreżentant personali tagħha f'distretti differenti tar-Renju Unit. L-i[[Statut ta' Belt fir-Renju Unit|Statut ta' Belt]] (fir-Renju Unit jiddistingwu bejn Belt u Raħal), li hija gvernata mill-''[[Royal Charter]]'', tista' tiġi kkonsidrata separata mill-klassifikazjoni ta' gvern lokali. Għalkemm hemm sitta u sittin ''city'' fir-Renju Unit - ħamsin fl-Ingilterra, sitta fl-iSkozja, ħamsa f' Wales u ħamsa fl-Irlanda ta' Fuq - numru minnhom ma jiffurmawx gvernijiet lokali separati. L-Ingilterra tinqasam f'disa' [[Distretti tal-Ingilterra|distretti]] fin-naħa ta' fuq tad-[[Diviżjonijiet tal-Ingilterra]] u huma magħrufin ukoll bħala l-reġjun tal-uffiċju tal-gvern tal-Unjoni Ewropea. Kull reġjun huwa magħmul minn [[counties metropolitani u mhux metropolitani tal-Ingilterra|counties]] u [[postijiet unitarji tal-awtorita]], aparti minn [[Londra]], li tinkonsisti minn 32 [[postijiet magħquda ma' Londra]]. Londra ivvotat favur li jkollha assemblea fil-1998 u kien minn hemm li r-reġjunijiet l-oħra ngħataw l-[[Assemblei fl-Ingilterra|assemblea reġjonali]] tagħhom, iżda b'referendum fl-[[Referendums fl-Ingilterra ta' Fuq dwar devoluzzjoni, 2004|2004]] dwar assemblea, din ma ġietx aċċettata mir-reġjun tal-[[Grigal tal-Ingilterra|Grigal]] u b'hekk waqfet il-proposta. Taħt il-livell tar-reġjun u teskludi Londra, L-Ingilterra għandha kemm [[kunsilli tal-counties]] u kunsilli għad-Distretti jew [[awtoritajiet unitarji]]. L-[[Gvernijiet lokali fl-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] hija bħalissa maqsuma f'26 distrett għall-iskop ta' gvern lokali għalkemm dawn il-kunsilli m'għandhomx l-istess ammont ta' funzjonijiet kif inhu l-każ fir-Renju Unit. Madankollu, f'13 ta' Marzu 2008, l-eżekuttiv aċċetta proposti li jinħolqu 11-il kunsill ġdid sabiex titbiddel is-sistema kurrenti. L-iSkozja hija maqsuma f'[[diviżjonijiet tal-iSkozja|32 żoni ta' kunsilli]] b'varjazzjoni kbira ta' kemm fid-daqs kif ukoll fil-popolazzjoni. Il-Bliet ta' [[Glasgow]], [[Edinburgu]], [[Aberdeen]] u [[Dundee]] huma żoni seperati fiż-żoni ta' kunsilli kif ukoll fil-[[Kunsill tal-Għoljiet]] li jinkludi terz taż-żona tal-iSkozja iżda b'ftit aktar minn popolazzjoni ta' 200,000. Il-poter investit f' dawn l-awtoritajiet lokali huwa amministrat minn kunsillieri eletti, li bħalissa hemm 1,222 u jitħallsu salarju part-time. Elezzjonijiet huma kondotti b' [[Single Transferable Vote]] fejn jkun hemm aktar minn membru wieħed u huma eletti tlieta jew erba' kunsilliera. Kull kunsill jeleġi [[Provost (ċivil)|Provost]] jew [[Konvenor]] biex jkun il-president tal-kunsill. [[Gvern Lokali ta' Wales]] għandu 22 awtoritajiet unitarji, li jinkludu l-Bliet ta' [[Kardiff]], [[Swansea]] u [[Newport]] li huma awtoritajiet separati unitarji. == Organizzazzjoni territorjali == <gallery> Stampa:EnglandSubdivisions.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Ingilterra) Stampa:Wales Administrative Map 2009.png|Organizzazzjoni territorjali (Wales) Stampa:ScotlandLabelled.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Iskozja) Stampa:Northern Ireland counties + districts.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Irlanda ta' Fuq) </gallery> == Relazzjonijiet Barranin u Forzi Armati == {{main|Relazzjonijiet Barranin tar-Renju Unit|Forzi Armati Brittanniċi}} [[Stampa:Chelsea Barracks - geograph.org.uk - 812156.jpg|thumb|left|250px|Chelsea Barracks, kif inbniet mill-ġdid fis-sittinijiet]] [[Stampa:HMS Illustrious 1.jpg|thumb|right|250px|[[HMS Illustrious (R06)|HMS ''Illustrious'']]. Żewġ [[Ġarrejja tal-Ajruplani tal- Klassi Invincible]] u [[HMS Ocean (L12)|ġarrejja tal-elikotteri]] huma bħalissa fis-servizz filwaqt li it-tielet [[Ġarrejja tal-Ajruplani tal-Klassi Invincible|Ġarrejja]] hija fir-riżerva]] [[Stampa:RAF Halton-Geograph-135448-by-Jarvis-Docherty.jpg|thumb|left|Daħla għal RAF Halton Base, hija waħda mill-akbar bażijiet tar-Royal Air Force fir-Renju Unit.]] [[Stampa:Trident II missile image.jpg|thumb|250px|it-[[Trident II]] [[SLBM]] ġie sparata minn wieħed mill-erba' [[Sottomarini ta' Klassi Vanguard]] tal-[[Flotta Rjali]] bħala prova. Hija tinsab ħdejn il-villaġġ ta 'Halton, ħdejn Wendover, Buckinghamshire.]] [[Stampa:Eurofighter-1.jpg|thumb|right|250px|Il-Eurofighter [[Eurofighter|Uragan]] [[Forza Rjali tal-Arja|Forza tal-Arja]] huwa ajruplan ġellied avvanzat u t-tieni l-aktar għali wara l-[[F-22]].]] [[Stampa:Carlton House Terrace London.JPG|thumb|left|Terrazzin tad-dar Carlton (Carlton House Terrace), id-dar oriġinali tal-attivitajiet ta' propaganda tad-Dipartiment tar-Riċerka tal-Informazzjoni (Information Research Department, IRD) (1948-1977), [[Londra]]]] [[Stampa:SIS building (26327425611).jpg|thumb|Bini tas-SIS, il-kwartieri ġenerali tal-MI6 f'[[Londra]]]] Ir-Renju Unit huwa membru permanenti tal-[[Kunsill tas-sekurta tal-Ġnus Mgħaquda]], membru tal-[[G8]] u tan-[[NATO]], u stat membru tal-[[Unjoni Ewropea]]. Ir-Renju Unit għandu “[[Relazzjoni Speċjali]]” mal-[[Stati Uniti|Istati Uniti]]. Minbarra mill-Istati Uniti u l-[[Ewropa]], il-Brittanja għandha wkoll fost l-alleatii viċini ħafna man-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Nazzjonijiet tal-Commonwealth]], l-[[Reppublika tal-Irlanda|Irlanda]] u [[Anglosfera|Pajjiżi li jitkellmu bl-Ingliż]]. Il-preżenza globali tal-Brittanja u l-influwenza tagħha hija msaħħa mir-relazzjonijiet tagħha fil-qasam tal-kummerċ u l-forzi armati tagħha, li għandhom madwar tmenin bażi militari u arranġamenti oħrajn madwar id-dinja. L-[[Armata Brittanika|Armata]], il-[[Servizz tal-Flotta|Flotta]] u l-[[Forza Reali tal-Arja|Forza tal-Arja]] flimkien huma magħrufa bħala l-Forzi Armati Brittanniċi u uffiċjalment il-Forzi Armati tal-Kuruna. Il-[[Ġeneralissimu]] hija l-monarka, ir-[[Reġina Eliżabetta II]] filwaqt li huma mmexxija mill-[[Ministeru tad-Difiża (Renju Unit)|Ministeru tad-Difiża]]. Il-Forzi Armati huma kkontrollati mill-[[Kunsill tad-Difiża tar-Renju Unit|Kunsill tad-Difiża]], li jitmmexxa mill-[[Kap tal-uffiċjali tad-Difiża (Renju Unit)|kap tal-uffiċjali tad-difiża]]. Ir-Renju Unit għandu wieħed mill-aktar forzi armati imħarrġa tajjeb u avvanzati teknoloġikament tad-dinja. skont varji tgħarrif, li jinkludi l-[[Ministeru tad-Difiża (Renju Unit)|Ministeru tad-Difiża]], ir-Renju Unit għandu t-tieni l-ogħla [[Lista ta' pajjiżi u federazzjonijiet skont is-spiża militari|spiża militari]] minkejja għandha biss is-27 l-akbar forza militari jekk inqisu n-numru [[Lista ta' pajjiżi skont in-numru ta' truppi attivi|truppi]]. L-ispiża totali fil-qasam ta' difiża bħalissa tammonta għal 2.2% tal-[[GDP]] totali nazzjonali, ikkomparat mal-4.4% lejn l-aħħar tal-[[Gwerra Bierda]]. Hija t-tieni pajjiż li tonfoq fuq ix-xjenza, inġenerija u teknoloġija militari. Il-Flotta Rjali hija kkonsidrata li waħda mit-tliet [[flotta tal-baħar ikħal|flotot tal-baħar ikħal]] flimkien ma' dik ta' [[Marine Nationale|Franza]] u tal-[[Il-Flotta tal-Istati Uniti|Istati Uniti]]. Il-Forzi Armati Brittaniċi huma armati bl-aktar sistema avvanzata tal-armi, fosthom it-tankijiet [[Challenger 2]] u l-[[Eurofighter Typhoon]]. Il-Ministeru tad-Difiża ikkonfermaw l-akwist ta' żewġ [[ġarrejja eċċeżżjonali]] tal-[[Ġarrejja tal-ajruplani ta' daqs ir-Reġina Eliżabetta|ajruplani]] fil- [[25 Lulju]] [[2007]]. Ir-Renju Unit huwa wieħed mill-[[Lista ta' pajjiżi fil-pussess ta' armi nukleari|ħames pajjiżi rikonixxuti]] li għandhom armi nukleari, u li jagħmlu użu ta' [[sottomarini ta' klassi Vanguard]]-ibbażati fuq is-sistema ballistika tal-missili ta' [[Trident missili|Trident II]]. Il-Forzi Armati tal-Brittanja għandhom id-dmir li jipproteġġu r-Renju Unit u [[Territorji Brittaniċi Barranin|territorji barranin]], u b'hekk jippromovu s-sekurta globali fl-interessi tar-Renju Unit, u jieħdu ħsieb il-paċi ta' madwar id-dinja. Huma attivi u parteċipanti regolari fin-[[NATO]], li jinkludi l-[[Korp ta' Reazzjoni Malajr tal-Alleati]], kif ukoll il-[[Ħames Arranġamenti tal-Poter tad-Difiża]] u operazzjonijiet ta' koalizzjonijiet ta' madwar id-dinja. Gwarniġjuni u faċilitajiet barranin huma miżmuma fil-[[Gżira ta' Ascension]], [[Militar ta' Beliż|Beliż]], [[Forzi Militari bbażati fil-Brunei|Brunei]], il-[[Armati Brittanniċi ta' Taħriġ f'Suffield|Kanada]], [[Diego Garsia]], il-[[Militar tal-Ġżejjer ta' Falkland|Ġzejjer ta' Falkland]], il-[[Forzi Brittanniċi f'Ġermanja|Ġermanja]], il-[[Forzi Brittanniċi f'Ġibiltà|Ġibiltà]], il-[[Kenya]], u f'[[Żoni Sovrani tal-Basijiet|Ċipru]]. Fl-2005 intqal li l-[[Armata Brittanika]] għandha saħħa ta' 102,440 ruħ, il-[[Forzi Rjali tal-Arja]] saħħa ta' 49,210 u l-[[Flotta Rjali]] saħħa ta' 36,320, li jinkludu l-[[Marini Rjali]], li jipprovdu [[kommandi]] li jispeċjalizzaw fil-[[gwerrer anfibji]]. Il-[[Forzi Speċjali tar-Renju Unit]], jipprovdu truppi li huma mħarrġa għar-respons militari ta' malajr kontra t-terroriżmu, fl-art, fuq il-baħar u f'[[Gwerrer tal-art u tal-baħar|operazzjonijiet anfibji]], l-aktar fejn tattiċi strateġiċi u sekretezza huma meħtieġa. Hemm forzi riżervi li jagħtu sapport lil militar regolari. Dawn jinkludu l-[[Armati Territorjali]], ir-[[Riżervi Navali Rjali]], ir-[[Riżervi Navali Rjali]], ir-[[Riżervi Marittmi Rjali]] u l-[[Forzi Reali tal-Arja Aussiljari]]. Dan jpoġġi l-popolazzjoni tal-militar attiv u tar-riżerva għal madwar 429,500 li huma maqsuma f'tmenin pajjiż. Minkejja l-kapaċitajiet militari tar-Renju Unit, il-politika pragmatika riċenti tad-difiża sostnit li "l-aktar operazzjonijiet ta' importanza" se jidħlu għalihom se tkun permezz ta' koalizzjoni. Minbarra l-[[Operazzjoni Palliser|intervezzjonijiet f'Sierra Leone]], operazzjonijiet fil-[[Gwerra tal-Bosnja|Bosnja]], [[Gwerra tal-Kosovo|Kosovo]], [[Afganistan]] u l-[[Operazzjoni Telik|Iraq]] li jistgħu jitqiesu bħala preċedenti. L-aħħar Gwerra li l-forzi Brittanniċi ġġieldu waħidhom kien fil-[[Gwerra tal-Falklands]] ta' 1982, fejn kienu rebbieħa. == Liġi u Ġustizzja Kriminali == {{main|Liġi tar-Renju Unit|Liġi Ingliża|Liġi Skoċċiża|Liġi tal-Irlanda ta' Fuq}} Billi ġie maħluq bl-għaqda politika ta' pajjiżi li qabel kienu independenti u fit-[[Trattat ta'l-Unjoni]] hemm garanzija li s-sistema legali seperata tal-iSkozja tkompli, ir-Renju Unit m'għandux sistema legali waħda. Illum ir-Renju Unit għandu tliet [[sistemi ta' liġijiet]] distinti: il-[[Liġi Ingliża]] u l-[[Qrati tal-Irlanda ta' Fuq|liġi tal-Irlanda ta' Fuq]] li huma bbażati fuq il-prinċipji ta' [[Liġi Komuni|liġi-komuni]] kif ukoll il-[[Liġi Skoċċiża]] li hija bbażata fuq sistema mħallta ta' liġijiet-komuni u prinċipji ta' [[Liġi Ċivili (sistema legali)|liġi ċivili]]. Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] (aktar spiss magħruf bħala l-“Kamra tal-Lords”) hija bħalissal-ogħla qorti għal kemm każijiet ċivili kif ukoll kriminali fl-[[Ingilterra]], il-[[Wales]], u l-[[Irlanda ta' Fuq]], u għal każijiet ċivili taħt il-liġi skoċċiża. Tibdil riċenti fil-kostituzzjoni fisser li l-poteri tal-Kamra tal-Lords se jiġu transferuti għall-[[Qorti Suprema tar-Renju]] l-ġdida. Il-[[Kumitat tal-Ġustizzja tal-Kunsill tar-Reali]], (li jinkludi l-istess membri tal-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]]), huwa l-ogħla qorti tal-appell għal bosta pajjiżi independenti tal-Commonwealth, it-territorji barranin tar-Renju Unit, u d-dependenzi tal-Kuruna tal-Brittanja. Il-[[Liġijiet Ingliżi]] japplikaw għall-Ingilterra u Wales. Il-fatt li l-liġijiet komuni ingliżi huma magħmulin minn [[imħallfin]] li jippresiedu fil-[[qrati]] stess, u b'hekk jagħmlu użu mill-għerf u sens komun fil-[[preċedenza legali]] (''[[stare decisis]]'') tal-fatti quddiemu. Is-[[Qrati tal-Ingilterra u ta' Wales|sistema tal-qorti]] hija mmexxija mill-qorti suprema tal-ġustizzja tal-Ingilterra u ta' Wales, li tinkonsisti mill-[[Qorti tal-Appell tal-Ingilterra u tal-Wales|Qorti tal-Appell]], il-[[Qorti Suprem tal-Ġustizzja]] (għal każijiet ċivili) u l-[[Qorti tal-Kuruna]] (għal każijiet kriminali). Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] huwa preżentament l-ogħla qorti kemm għal każijiet ċivili kif ukoll kriminali fl-[[Ingilterra]], f'[[Wales]], u fl-[[Irlanda ta' Fuq]]. Deċiżjoni mill-ogħla [[qorti tal-appell]] fl-Ingilterra u f'Wales, il-[[Funżjonijiet tal-Ġustizzja tal-Kamra tal-Lords|Kamra tal-Lords]] hija finali għal kull ieħor [[Qrati tal-Ingilterra u ta' Wales|fil-ġerarkija]], u huma ssegwu d-direzzjonijiet tagħha. Il-kriminalità fl-Ingilterra u f'Wales żdiedet fil-perjodu bejn l-1981 u l-1995 għalkemm, minn dik l-ogħla rata, il-kriminalità naqset b'42% mill-1995 sa 2006/7. Minkejja li r-rati tal-kriminalità naqqsu, il-popolazzjoni tal-ħabsin fl-Ingilterra u f'Wales kważi rdoppjat fl-istess perijodu, għal aktar minn 80,000, l-għola rata ta' priġunieri fl-Ewropa tal-Punent b'147 minn kull 100,000 ruħ. Is-[[Servizz tal-Ħabs tal-Kuruna]], li jirraporta lill-[[Ministeru tal-Ġustizzja (Renju Unit)|Ministeru tal-Ġustizzja]], jieħu ħsieb il-biċċa l-kbira tal-[[ħabsijiet]] fl-Ingilterra u f'Wales. Il-[[Liġi Skoċċiża]] tapplika' fl-i[[Skozja]]. Il-Qrati supremi huma l-[[Qorti tal-Sessjoni]], għal każijiet ċivili, u l-[[Qorti Suprem għall-Ġustizzja]], għal każijiet kriminali, filwaqt li l-[[Qorti tax-Xeriff]] jieħu ħsieb kważi kull funżjoni tal-qorti tal-‘'County'' Ingliż imma jagħmel ukoll [[kawżi]] fil-qorti bil-ġurija (Qorti solenni tax-Xeriff) jew inkella b'Xeriff iżda bla ġurija (qorti qasir tax-Xeriff). Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] bħal issa sservi bħala l-ogħla qorti tal-appell għal każijiet ċivili taħt il-liġijiet Skoċċiżi. Is-sistemaa legali Skoċċiża hija unika mihabba li hemm tlett [[verdett]]i possibli f'kawża kriminali: "[[Ħati (liġi)|Ħati]]", "[[mhux ħati]]" u "[[mhux ippruvat ħati]]". Kemm “mhux ħati” u “mhux ippruvat ħati” jiriżultaw f'[[maħfra]] bl-ebda ċans tal-[[Kawża mill-Ġdid]]. Is-Servizz tal-Ħabs Skoċċiż jieħu ħsieb il-ħabs tal-iSkozja bis-[[Segretarju tal-Kabinett għall-Ġustizzja]] responsabbli għas-servizz tal-ħabs tal-iSkozja fil-gvern tal-Iskozja. == Ġeografija == {{main|Ġeografija tar-Renju Unit|Klima tar-Renju Unit}} [[Stampa:uk topo en.jpg|thumb|left|Topografija tar-Renju Unit]] [[Stampa:MODIS - Great Britain and Ireland - 2012-06-04 during heat wave.jpg|thumb|Gżejjer Brittaniċi]] [[Stampa:British Isles (orthographic_projection).svg|thumb|left|Post ta' Gżejjer Brittaniċi]] [[Stampa:United Kingdom adm location map.svg|thumb|Mappa ta' Renju Unit]] Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq hu kompost mill-Ġżira tal-Gran Brittanja (l-aktar l-Ingilterra, l-iSkozja u Wales) u l-biċċa tal-grigal tal-Ġżira tal-Irlanda (l-Irlanda ta' Fuq), flimkien mal-ġżejjer żgħar ta' madwar. L-Art prinċipali tinsab bejn il-latitudni ta' 49° u ta' 59° N (Il-Gżejjer ta' Shetland jilħqu kważi 61° N), u lonġitudini ta' bejn 8° W u 2° E. L-Osservatorju Rjali ta' Greenwich, ħdejn Londra, hija l-punt definit bħala l-[[Meridjan Prim]]. Ir-Renju Unit jinsab sewwa sew bejn L-Oċean Atlantiku tat-Tramuntana u l-Baħar tat-Tramuntana, u hu 35 kilometru (22 mil) 'l bogħod mill-kosta tal-majjistral ta' Franza fejn bejnithom jinsab il-[[Fliegu tal-Manika]]. L-Irlanda ta' Fuq taqsam 360 kilometri (224 mil) ta' art mal-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]]. It-Tunnel tal-Fliegu ("Chunnel") issa jagħqad ir-Renju Unit ma' Franza taħt il-Fliegu tal-Manika. L-akbar distanza bejn żewġ postijiet fir-Renju Unit huwa ta' 1,350 kilometru (224 mil) bejn [[Land's End]] f'[[Cornwall]] (ħdejn [[Penzance]]) u [[John O'Groats]] f'[[Caithness]] (ħdejn [[Thurso]]), vjaġġ ta' jumejn bil-karozza. Meta tiġi mkejla direttament mit-tramuntana – għan-nofs inhar hija ftit aktar minn 1,100 kilometru (700 mil) fid-daqs u hija kemm kemm iżgħar minn 500 kilometru (300 mil) fil-wisa'. L-arja totali tar-Renju Unit hija bejn wieħed u ieħor 245,000 kilometru kwadru (94,600 mil kwadru). Il-[[Klima]] tar-Renju Unit hija pjutost ddominata mix-xita matul is-sena kollha. It-temperatura tvarja matul l-istaġuni però rari tinżel taħt −10&nbsp;°C (14.0&nbsp;°F) jew titla' 'l fuq minn 35&nbsp;°C (95&nbsp;°F). L-aktar riħ komuni huwa mix-xlokk, u minħabba l-oċean Atlantiku jkun hemm temp x'aktarx niedi u kalm. In-naħħat tal-Lvant huma l-aktar mkenna minn dan ir-riħ u għalhekk l-aktar xotti. Il-kurrenti mill-Atlantiku, jissaħħnu mil-[[Kurrent tal-Golf]], li jġib temp kalm, speċjalment fil-punent fejn ix-xitwa tkun waħda pjutost nieda, speċjalment fl-għoljiet. Is-sjuf huma l-aktar sħan fix-xlokk tal-Ingilterra, li hu l-aktar viċin lejn l-art prinċipali tal-Ewropa, u l-aktar kiesha fit-trumuntana. Il-borra tista' tinżel fix-xitwa u fil-bidu tar-rebbiegħa, għalkemm ma tantx issibha 'l bogħod mill-għoljiet. L-Ingilterra tammonta għal ftit aktar min-nofs tal-arja totali tar-Renju Unit u tkopri 130,410 kilometru kwadru (50,350 mil kwadru). Il-Pajjiż l-aktar li jikkonsisti huwa terren baxx, u terren muntanjuż fil-majjistral tal-[[Tees-Exe line]]. Hemm katini ta' muntanji fil-majjistral ([[Muntanji ta' Cumbria]] u Distrett ta' Lagi), fit-trumuntana (it-tirmiġġa tal-għolja tal-[[Pennines]] u l-għoljiet tal-[[ġebla tal-ġir]] tal-[[Peak District]]) u fl-ilbiċ ([[Exmoor]] u [[Dartmoor]]). Ktajjen iżjed baxxi jinkludu l-għoljiet ta' [[ġebla tal-ġir]] tal-[[Gżira ta' Purbeck]], [[Cotswolds]] u [[Lincolnshire Wolds]], u d-''downs'' tal-ġips tal-[[Formazzjoni tal-ġips tan-Nofs Inhar tal-Ingilterra]]. Ix-xmajjar u l-estwarji ewlenin huma it-[[Thames]], is-[[Severn]] u l-[[Humber|estwarju tal-Humber]]. L-Għola muntanja tal-Ingilterra hija [[Scafell Pike]], li hija fid-[[Distrett ta' Lagi]] 978 metri (3,209 piedi). L-Ingilterra għandha numru kbir ta' rħula kbar u bliet u, f'termini ta' [[Żoni Urbani Kbar fl-Unjoni Ewropea|żoni urbani kbar]], għandha sitta mill-50 l-akbar żoni fl-Unjoni Ewropea. [[Stampa:White Cliffs of Dover, Kent.jpg|thumb|left|The White Cliffs of Dover, Kent]] [[Stampa:BenNevis2005.jpg|thumb|[[Ben Nevis]], fil- [[Muntanji ta' Grampia (Skozja)|Muntanji ta' Grampia hija l-aktar punt għolja fil-Gżejjer Brittanniċi]]]] L-iSkozja tammonta għal madwar terz tal-arja totali tar-Renju Unit, u tkopri 78,789 kilometri kwadri (30,420 mil kwadru). It-topografija tal-iSkozja hija magħrufa għal-[[Highland Boundary Fault]] – [[qasma ġeoloġika|qasma geoloġika fil-blata]] – li taqsam l-art prinċipali tal-iSkozja minn [[Helensburgh]] sa [[Stonehaven]]. Il-Qasma tissepara żewġ reġjuni differenti totalment differenti, bħall-[[Għoljiet Skoċċiżi|għoljiet]] fit-tramuntana u l-punent filwaqt fin-nofs inhar u l-lvant jinsabu l-[[Witjiet Skoċċiżi|witjiet]]. L-iktar reġjun imħatteb jinsabu l-aktar postijiet ħorox tat-terran tal-iSkozja, li jinkludi l-aktar post għoli [[Ben Nevis]], 1344 metru, (4,409 pied). Żoni witja, fin-nofs inhar tal-iSkozja, huma aktar ċatti u hawnhekk jinsab il-biċċa kbira tal-popolazzjoni, speċjalment fil-parti irqiqa bejn [[Firth of Clyde]] u [[Firth of Forth]] li huma magħrufa bħala l- [[Witijiet Ċentrali|Ċinturin Ċentrali]]. [[Glasgow]] hija l-akbar belt tal-iSkozja, għalkemm [[Edinburgu]] hija l-[[Belt Kapitali|kapitali]] u ċ-ċentru politiku tal-pajjiż. L-iSkozja anki għandha kważi tmien mitt [[Lista ta' Ġżejjer fl-iSkozja|gżira]], l-aktar fil-punent u fit-tramuntana tal-art prinċipali, l-aktar magħrufa huma l-[[Hebrides]], [[Il-Ġżejjer ta' Orkney]] u l-[[Ġżejjer ta' Shetland]]. Wales jammonta għal inqas minn għaxar tal-arja totali tar-Renju Unit, u tkopri biss 20,758 kilometru kwadru (8,010 mil kwadru). Wales huwa ddominat mill-muntanji għalkemm fin-[[Nofs Inhar ta' Wales]] hemm inqas muntanji mit-tramuntana u fin-nofs ta' Wales. Il-popolazzjoni u l-industrija prinċipali tinsab fin-[[Nofs Inhar ta' Wales]] u fejn sewwa sew jinsabu l-bliet ta' [[Cardiff]], [[Swansea]] u [[Newport]] u [[Widien tan-Nofs inhar ta' Wales]]. L-għola muntanji f'Wales qegħdin f'[[Snowdonia]], u jinkludu [[Snowdon]] (''Yr Wyddfa'' bil-Galliż), 1,085 metru (3,560 pied) li hija l-għola punt ta' Wales. Il-14(jew 15 possibli) muntanji ta' Wales għola minn 3,000 pied (914 metru) huma flimkien magħrufa bħala l-[[Welsh 3000s]]. Wales għandu l-fruntieri tiegħu mal-Ingilterra fl-Ilvant u l-baħar fuq it-tlett naħħat l-oħra: Il-[[Fliegu ta' Bristol]] fin-nofs inhar, il-[[Fliegu ta' San Ġorġ]] fil-punent, u l-[[Baħar Irlandiż]] fit-tramuntana. Wales għandu l-fuq minn 1,200 kilometru (750 mil) ta' kosta. Hemm bosta [[ġżejjer]] ħdejn l-art prinċipali ta' Wales, l-akbar waħda hija [[Anglesey]] (''Ynys Môn'') fil-majjistral. L-Irlanda ta' Fuq jammonta biss għal 14,160 kilometru kwadru (5,470 mil kwadru) u hija mimlija bl-għoljiet. Hija tinkludi l-[[Lough Neagh]] u tilħaq 388 kilometru kwadru (150 mil kwadru), l-akbar ammont ta' ilma fir-Renju Unit u l-[[Irlanda]]. L-Għola punt hija [[Slieve Donard]] li hija għolja 849 metru (2,785 pied) fil-provinċja tal-[[Muntanji ta' Mourne]]. === Bliet u Rħula === {{main|Lista tal-akbar postijiet abitati fir-Renju Unit|Lista ta' postijiet urbani fir-Renju Unit}} Il-Kapitali tal-pajjiżi individwali tar-Renju Unit huma:[[Belfast]] (Irlanda ta' Fuq), [[Cardiff]] (Wales), [[Edinburgu]] (Skozja) u [[Londra]] (Ingilterra), li hija wkoll il-belt kapitali tar-Renju Unit. {{Bliet fir-Renju Unit}} <gallery> File:London Skyline (125508655).jpeg|[[Londra]] File:Birmingham-Skyline-from-Edgbaston-crop.jpg|Birmingham File:Birmingham -UK -Skyline.jpg|Birmingham File:Birmingham Town Hall from Chamberlain Square crop.jpg|Birmingham File:St Philips Cathedral, Birmingham from the east.jpg|Birmingham File:Old Joe and University of Birmingham from Bournbrook crop.jpg|Birmingham File:Glasgow Montage.png|Glasgow File:Liverpool-Montage.jpg|Liverpool File:Leeds Town Hall (2).jpg|[[Leeds]] File:Sheffield City.jpg|Sheffield File:EdinburghMontage.png|Edinburgh File:Bristol landmarks collage.png|Bristol File:Manchester Montage 2017.jpg|Manchester File:Aerial-Leicester 2017.jpg|Leicester File:Broadgate and Precincts - geograph.org.uk - 554599.jpg|Coventry File:Queen's Gardens and Hull Maritime Museum.jpg|Kingston upon Hull File:Bradford Town Hall.jpg|Bradford File:Cardiff Montage.png|Cardiff File:Wikibelfast1.jpg|Belfast File:St Peter's Church, Wolverhampton.jpg|Wolverhampton File:NottinghamMontageSkyline.png|Nottingham File:Hanley City - geograph.org.uk - 155173.jpg|Stoke-on-Trent File:Plymouth Hoe from Mount Batten (crop).jpg|Plymouth File:Southampton2.jpg|Southampton </gallery> L-Akbar żoni urbani huma:: * [[Żona Urbana ta' Londra]] - 8.28 miljun * [[Żona Urbana tal-Midlands tal-Punent]] - 2.28 miljun * [[Żona Urbana ta' Manchester]] - 2.24 miljun * [[Żona Urbana ta' Yorkshire tal-Punent]] - 1.50 miljun * [[Żona ta' Glasgow]] - 1.17 miljun == Demografija == {{main|Demografija Tar-Renju Unit|Gruppi Etniki fir-Renju Unit}} === Popolazzjoni, migrazzjoni u etnika === [[Stampa:Populations of the nations in the United Kingdom.svg|right|thumb|Il-popolazzjonijiet u perċentaġġi tal-poplazzjoni total tal-erba' nazzjonijiet fir-Renju Unit.]] skont iċ-[[Ċensiment tar-Renju Unit, 2001|ċensiment ta' April 2001]], il-popolazzjoni totali tar-Renju Unit kienet ta' 58,789,194, it-tielet l-akbar fl-[[Unjoni Ewropea]] (wara l-[[Ġermanja]] u [[Franza]]), il-ħames l-akbar fil-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u fl-ewwel u għoxrin post fost in-nazzjonijiet kollha tad-dinja. Huwa stmat li sa nofs l-2006, il-popolazzjoni żdiedet għal 60,587,300. Il-biċċa kbira ta' din iż-żieda kienet minħabba l-[[immigrazzjoni]] iżda wkoll minħabba iż-żieda fir-[[Lista ta' pajjiżi u territorji skont ir-rata ta' fertilità|rata tat-twelid]] u l-fatt li n-nies qegħdin jgħixu ħajja itwal. Il-popolazzjoni tal-Ingilterra sa nofs l-2006 kienet stmata li hija 50,762,900 u b'hekk tagħmilha waħda mill-pajjiżi fejn hemm densità għolja b'383 persuna f' kilometru kwadru. Madwar kwart tal-popolazzjoni tar-Renju Unit jgħixu fix-xlokk tal-Ingilterra fejn huwa pjutost urban u suburban. Sa nofs 2006, kien stmat li l-popolazzjoni tal-iSkozja hija 5,116,900, Filwaqt li il-popolazzjoni ta' Wales kienet stmata 2,965,900 u dik tal-Irlanda ta' Fuq 1,741,600 b' densità ferm aktar baxxa minn dik tal-Ingilterra. Ikkomparata mad-densità tal-Ingilterra, il-figuri korrespondenti huma 142 għal Wales, 125 għall-Irlanda ta' Fuq u 65 għall-iSkozja. Fl-2006, Il-medja tar-[[rata tal-fertilità totali]] (RTF) madwar ir-Renju Unit kienet ta' 1.84 ulied għal kull mara, inqas mir-rata li żżomm il-popolazzjoni l-istess, iżda ogħla mill-rata tal-2001 fejn laħqet rekord baxxa ta' 1.63. Fir-Renju Unit, l-Ingilterra u Wales, b'1.83, kienu t-tnejn viċin għall-medja tar-Renju Unit, iżda tal-iSkozja kienet aktar baxxa b'1.67 biss. Ir-RTF tar-Renju Unit kien ferm aktar fil-‘baby boom' tal-1960ijiet, fejn laħqet 2.95 ulied għal kull mara fl-1964. Fil-ġurnata preżenti l-popolazzjoni tar-Renju Unit hija mfassla minn gruppijiet etniċi differenti iżda l-aktar mill-:[[(Nies)Krutni|pre-Ċeltiċi]], [[Ġeltiċi]], -[[Rumani]], [[Anglo-Sassuni]], u [[Normanni]]. Minn 1945, ir-relazzjonijiet internazzjonali li inħolqu mill-[[Imperu Brittanniku]] ħejjew it-triq għall-immigrazzjoni sustanzjali, speċjalment mill-[[Afrika]], il-[[Karabew]] u minn [[Nofs inhar tal-Asja]]. Minħabba li ċ-ċittadini tal-UE huma ħielsa li jgħixu u jaħdmu f'pajjiżi oħra tal-UE, l-aċċess tal-pajjiżi membri ġodda tal-2004 mill-[[Ewropa Ċentrali]] u tal-[[Ewropa tal-Ilvant|Ilvant]] irriżulta f'aktar immigrazzjoni minn dawn il-pajjiżi. Mill-[[Ċensiment Brittannika tal-2001|2001]], 91.1% tal-popolazzjoni identifikaw ruħhom bħala bojjod, u b'hekk il-bqija, 7.9% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit, jidentifikaw ruħhom bħala ta' razza mħallta jew [[gruppi etniċi minuri]] oħrajn. Id-diversità etnika tvarja sinnifikament madwar ir-Renju Unit. 30.4 fil-mija tal-popolazzjoni ta' Londra u 37.4 fil-mija ta' [[Leicester]] kien stmat li m'humiex bojjod f'Ġunju 2005, filwaqt li inqas minn 5 fil-mija tal-popolazzjoni tal-[[Grigal tal-Ingilterra]], Wales u l-[[Lbiċ tal-Ingilterra]] kien minn etnika minuri skont iċ-ċensiment tal-2001. Mill-2007, 22% tat-tfal ta' skejjel primarji u 17.7% tat-tfal li jattendu skejjel sekondarji fl-Ingilterra kienu minn familji ta' etnika minuri. {| class="wikitable sortable" style="text-align:right; font-size:95%;" !width="200px"| [[Gruppi etniċi]] !! [[Popolazzjoni]] !! % mit-total* |- | align = "left"| [[Brittaniċi Bojod]] || {{commas|50366497}} || 85.7%</tr> | align = "left"| [[Nies Irlandiżi|Irlandiżi]] Bojod || {{commas|691232}} || 1.2%</tr> | align = "left"| [[Bojod Oħrajn (Ċensiment Renju Unit)|Bojjod (oħrajn)]] || {{commas|3096169}} || 5.3%</tr> | align = "left"| [[Razza Mħallta]] || {{commas|677117}} || 1.2%</tr> | align = "left"| [[Indjani]] || {{commas|1053411}} || 1.8%</tr> | align = "left"| [[Pakistan]]i || {{commas|747285}} || 1.3%</tr> | align = "left"| [[Nies mill-Bangladexx|Bangladexxi]] || {{commas|283063}} || 0.5%</tr> | align = "left"| [[Asjatiċi Brittaniċi|Asjatiċi]] Oħrajn (mhux Ċiniżi) || {{commas|247644}} || 0.4%</tr> | align = "left"| Suwed mill-[[Karibew]] || {{commas|565876}} || 1.0%</tr> | align = "left"| [[Afrikani Suwed]] || {{commas|485277}} || 0.8%</tr> | align = "left"| [[Nies Suwed|Suwed]] (oħrajn) || {{commas|97585}} || 0.2%</tr> | align = "left"| [[Nies Ċiniżi|Ċiniżi]] || {{commas|247403}} || 0.4%</tr> | align = "left"| Oħrajn || {{commas|230615}} || 0.4%</tr> |- |colspan="3" align="left"| {{Resize|* Perċentaġġ tal-popolazzjoni totali tar-Renju Unit}} |} Fir-Renju Unit hemm rata ta' [[popolazzjoni ta' twielet barranin fir-Renju Unit, 2001|twelid-barrani]] għoli, għal kuntrast mal-pajjiżi Ewropej oħrajn, l-immigrazzjoni qiegħda tikkontribwixxi għal din l-popolazzjoni li qiegħda tikber, u tammonta għal nofs iż-żieda fil-popolazzjoni mill-1991 sa 2001. L-aktar figura riċenti (2006) turi li l-immigrazzjoni netta għar-Renju Unit kienet ta' 191,000 (591,000 immigrant u 400,000 emigrant), żdieda miċ-ċifra ta' 185,000 tal-2005 (fl-aħħar mill-aħħar, kien hemm telfa' ta' 126,000 Brittanniċi u żieda ta' 316,000 ċittadini barranin) Wieħed minn sitta kienu minn pajjiżi tal-[[Ewropa tal-Ilvant]], b'numru akbar ġejjin mill-pajjiżi tal-[[Commonwealth il-ġdida]]. Żewġ terżi tal-immigrazzjoni netta huma mill-[[Subkontinent Indjan]], bosta minnhom sabiex jingħaqdu mal-familja tagħhom. Filwaqt, li mill-inqas 5.5 miljun persuna imwielet Brittanniku qiegħed jgħix barra mir-Renju Unit. L-aktar postijiet popolari għall-emigranti huma [[Awstralja]], [[Spanja]], [[Franza]], [[New Zealand]] u L-i[[Stati Uniti]]. Madankollu, studju ta' tbassir demografiku għall-bliet wera li l-figuri kkwotati tal-immigrazzjoni m'humiex ta' min torbot fuqhom u l-immigrazzjoni netta għal 2005 kienet madwar 400,000. Madankollu, fir-Renju Unit il-proporzjon ta' persuni mwielda barra hu ftit aktar baxx minn f'pajjiżi oħra Ewropej. Fl-2004, in-numru ta' persuni li saru ċittadini Brittanniċi kiber għal rekord ta' 140,795 - żieda ta' 12% mis-sena ta' qabel. Dan in-numru żdied drastikament mill-2000. Il-maġġoranża kbira taċ-ċittadini ġodda ġew mill-[[Afrika]] (32%) u l-[[Asja]] (40%), filwaqt li l-akbar tliet gruppi huma nies mill-[[Pakistan]], l-[[Indja]] u s-[[Somalja]]. Fl-2006, kien hemm 149,035 applikazzjoni għaċ-ċittadinanża Brittannika, 32% inqas mill-2005. In-numru ta' persuni li ġew mogħtija ċ-ċittidinanża matul l-2006 kien 154,095, 5% inqas mill-2005. L-akbar grupp ta' persuni li ġew mogħtija ċ-ċittadinanża Brittannika kienu mill-Indja, l-Pakistan, is-Somalja u mill-Fillipini. Fl-2006, 21.9% ta' trabi li twieldu fl-Ingiltterra u f'Wales ġew imwielda minn ommijiet li twieldu barra mir-Renju Unit, (146,956 minn 669,601), skont l-istatistiċi uffiċjali maħruġa fl-2007 li juru wkoll l-ogħla [[Lista ta' pajjiżi u territorji skont ir-rata ta' fertilità|rata tat-twelid] f'26 sena. Iżda bħall-pajjiżi oħra tal-Unjoni Ewropej, ir-rata tat-tweliet baqgħet taħt ir-rata li żżomm il-popolazzjoni l-istess. Meta l-UE tkabbret aktar lejn l-ilvant fl-2004 u fl-2007, ħolqot id-dritt li nies minn pajjiżi bħall-[[Polonja]], is-[[Slovakkja]], u l-[[Litwanja]], u aktar riċentament ir-[[Rumanija]] u l-[[Bulgarija]] li joqgħodu fir-Renju Unit. Iċ-ċifri ppublikati f'Awissu 2007 juru li 682,940 persuna applikaw għas-[[Skema ta' reġistrazzjoni għal-ħaddiema]] (għaċ-ċittadini ta' pajjiżi miċ-ċentru u mill-ilvant tal-Ewropa li ssieħbu fl-UE f'Mejju 2004) bejn l-[[1 ta' Mejju]] [[2004]] u t-[[30 ta' Ġunju]] [[2007]], li 656,395 ġew aċċettati. Il-ħaddiema li huma impjegati minnhom stess u persuni li m'humiex qegħdin jaħdmu (jinkludu studenti) m'humiex obligati li jirreġistraw taħt din l-iskema għalhekk din iċ-ċifra turi repreżentazzjoni baxxa tad-dħul tal-immigranti. Dawn il-figuri ma jurux in-numru ta' immigranti iżda dawk li marru lura lejn darhom. Madankollu 56% tal-applikanti fit-12-il xahar sat-30 ta' Ġunju 2007 li rraportaw pjannijiet li jibqgħu għal massimu ta' tliet xhur, b'immigrazzjoni netta fl-2005 minn pajjiżi ġodda tal-UE ta' 64,000. Ir-riċerka turi li total ta' miljun persuna marru joqgħodu r-Renju Unit sa April 2008, iżda nofs dan in-numru s'issa marru lura jew inkella marru f'pajjiż ieħor. Informazzjoni tan-[[Numru Nazzjonali ta' Assikurazzjoni]] juri li 2.5 miljun ħaddiem barrani mar fir-Renju Unit għax-xogħol (jinkludi dawk li marru għal perjodi qosra), il-maġġoranza minn pajjiżi tal-UE, bejn l-2002 u l-2007. Il-Gvern tar-Renju Unit bħalissa qiegħed joħloq [[Sistema ta' immigrazzjoni ibbażata fuq il-Punti (Renju Unit)|sistema ta' immigrazzjoni ibbażata fuq il-punti]] sabiex tieħu post is-skema kurrenti għall-immigrazzjoni minn barra ż-[[Żona Ewropea Ekonomika]]. === Lingwi === {{main|Lingwi tar-Renju Unit}} [[Stampa:Anglospeak (subnational version).svg|thumb|250px|Pajjiżi fejn l-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] għandu ''de facto'' jew ''de jure'' statut ta' lingwa uffiċjali.]] Minkejja r-Renju Unit m'għandux ''[[de jure]]'' lingwa uffiċjali, il-[[lingwa mitkellma]] predominanti hija l-[[lingwa inġliża|Ingliż]], lingwa [[Ġermanika tal-Ilvant]] li għandha l-għeruq tagħha fl-[[Inġliż Qadim]] li għandu ammont kbir ta' self mill-[[iSkandinavu Qadim]], [[Lingwa Franċiża|Franċiż]] [[Lingwa Normanna|Normann]] u l-[[Lingwa Latina|Latin]]. Il-Lingwa Ingliża hija imxerrda mad d-dinja (minħabba l-Imperu Brittanniku u l-qawwa tal-i[[Stati Uniti]]) u għalhekk saret il-[[Lingwa Internazzjonali tal-kummerċ|lingwa tal-kummerċ tad-dinja]]. Hija l-aktar [[It-Tgħallim tal-lingwa Ingliża|lingwa mgħallma bħala t-tieni lingwa]] madwar id-dinja. Il-Lingwi l-indiġeni l-oħrajn tar-Renju Unit huma l-[[Lingwa Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]] (li hija abbenata viċin ħafna mal-Ingliż) u erba' [[lingwi Ċeltiċi]]. Il-lingwi Ċeltiċi jinqasmu f'żewġ gruppi: żewġ lingwi Ċeltiċi tat-tip P ([[Lingwa Galliża|Galliż]] u [[Lingwa Kornika|Korniku]]); u żewġ lingwi Ċeltiċi tat-tip Q ([[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]] u [[Gaeliku Skoċċiż]]). Id-djaletti Ċeltiċi kellhom influwenza persistenti mill-[[Kumbriku]] fit-tramuntana tal-Ingilterra għal sekli, l-aktar famuż fis-sett ta' numri użati sabiex jgħoddu l-mogħoż (ara [[Yan Tan Tethera]]). skont iċ-ċensiment tal-2001, hemm ftit aktar minn 20% tal-popolazzjoni ta' Wales li jgħidu li jafu jitkellmu bil-Galliż, żieda żgħira mill-1991. Aktar minn hekk, huwa stmat li hemm 200,000 li jistgħu jitħaddu bil-Galliż u li jgħixu l-Ingilterra. Il-Galliż u l-Gaeliku Skoċċiż huma mitkellma fost gruppi żgħar madwar id-dinja, xi ftit [[Gaeliku Skoċċiż fil- Kanada|Gaeliku]] għadu mitkellem fin-[[Nova Skozja]] u l-[[Kanada]], filwaqt l-Galliż għadu mitkellem fil-[[Patagonja]] u fl-[[Arġentina]]. Il-lingwi tal-immigranti jikontribwixxu għal 10% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit, il-[[Lingwa Franċiża|Franċiż]] huwa mitkellem minn 2.3% tal-popolazzjoni tal-pajjiż, 1.0% tal-Brittanniċi jitkellmu bil-[[Lingwa Polakka|Polakk]] li juri l-migrazzjoni tal-masses riċenti għar-Renju Unit. 0.9% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit jitkellmu bil-[[Lingwa Ġermaniża|Ġermaniż]] u 0.8% l-[[Lingwa Spanjola|Ispanjol]]. L-akbar ammont ta' lingwi barranin oħra mitkellma fir-Renju Unit għandhom l-oriġni tagħhom mill-[[Ewropa]], l-[[Asja]] u l-[[Afrika]]. Perċentaġġ akbar ta' immigranti fir-Renju Unit jiġu minn pajjiżi [[Anglofoni]] (bħan-[[Niġerja]], l-[[Ġamajka]], [[Hong Kong]] u l-[[Filippini]]), għalhekk ma tantx hemm diversità kbira bejn ftit komunitajiet etniċi minuri. === Reliġjon === {{Main|Reliġjon fir-Renju Unit}} Għalkemm ir-Renju Unit għandu tradizzjoni antika [[Kristjaneżmu|Nisranija]] u għad hemm rabta bejn il-knisja u l-istat, is-soċjetà tar-Renju Unit hija prevalentament [[sekulari]] b'38% li jsostnu f'twemmin f'xi [[Alla]] u dawk li jidentifikaw ruħhom ma' reliġjon partikolari. Il-[[Kristjaneżmu]] huwa l-aktar ipprattikat segwit mill-[[Islam]], il-[[Hinduiżmu]], is-[[Sikhiżmu]] u l-[[Ġudaiżmu]]. ==== Kristjaneżmu ==== [[Stampa:Westminster abbey west.jpg|thumb|upright|250px|left|[[Westminster Abbey]] huwa użat għall-[[kurunazzjoni]] tal-[[Monarka Brittaniku]], meta jinħatar ukoll kap tal-Knisja tal-Ingilterra.]] [[Stampa:Westminster Abbey St Peter.jpg|thumb|[[Westminster Abbey]] huwa użat għall-[[kurunazzjoni]] tal-[[Monarka Brittaniku]], meta jinħatar ukoll kap tal-Knisja tal-Ingilterra.]] [[Stampa:St Pauls aerial (cropped).jpg|thumb|left|Katidral ta' San Pablo (St Paul's Cathedral), Id-dedikazzjoni tagħha f'ġieħ l-appostlu Pawlu tmur lura għall-knisja oriġinali f'dan is-sit, imwaqqfa fis-sena 604 wara Kristu. L-istruttura attwali, li tlestiet fl-1710, hija bini elenkat ta' Grad I li kien iddisinjat fl-istil Barokk Ingliż. minn Sir Christopher Wren.]] Il-[[Kristjaneżmu]] huwa r-reliġjon l-aktar ippratikata fir-Renju Unit b'ħafna [[knejjes]], [[denominazzjonijiet]], u [[gruppi]] nsara. Is-Survey ta' [[Tearfund]] fl-2007 wera li 53% iqisu ruħhom bħala nsara. Dan jaqbel ħafna mas-Survey tax-Xeħta Soċjali Brittanika tal-2004, u sal-2001 iċ-ċensiment tar-Renju Unit sab li 71.6% huma nsara għalkemm dik tal-2001 kienet "mistoqsija aktar bil-ħlewwa". Il-Knisja tal-Ingilterra, li nfirdet minn [[Knisja tal-Kattoliċiżmu Ruman|Ruma]] fl-1534 (ara [[Reforma Inġliża]]) hija, illum, il-Knisja '[[Knisja Stabbilita|stabbilita]]' tal-Ingilterra u parti integrali mill-[[Komunità Anglikana]]. Il-[[Monarka Brittanniku]] jrid ikun membru tal-Knisja tal-Ingilterra taħt l-[[Att tal-Stabbiliment 1701]] u hu l-[[Gvernatur tal-Knisja tal-Ingilterra|Gvernatur Suprem]] tagħha. L-[[Arċisqof ta' Canterbury]] huwa l-għola isqof tal-knisja. L-influwenza diretta tal-[[Knisja tal-Ingilterra]] naqset ħafna matul dawn l-aħħar snin, però għandha [[Is-Sinjur Spiritwali|rappreżentazzjoni]] fil-[[Parlament tar-Renju Unit]] u d-dritt li tipproponi leġiżlatura (ġeneralment fl-amministrazzjoni li għandha x'jaqsam mar-reliġjon), permezz tas-[[Sinodu Ġenerali]], li tista' ssir liġi, iżda mhux irreveduta mill-Parlament. Il-[[Knisja tal-iSkozja]] (magħrufa informalment bħala l-[[Kirk]]), li infirdet minn Ruma fl-1560 (ara [[Reforma Skoċċiża]]) hija knisja [[Presbiterjana]], magħrufa bħala l-[[knisja nazzjonali]] tal-iSkozja, u hija independenti mill-istat. Il-Monarka Brittanniku hu membru ordinarju, u jrid jieħdu ġurament li “jiddefendi s-sikurta” tal-Knisja fil-Kurunazzjoni. Il-[[Knisja Episkopali Skoċċiża]], li issa hija parti mill-Komunità Anglikana, ġejja miż-żminijiet tal-istabbiliment finali tal-presbiterjaniżmu fl-iSkozja fl-1690, meta nfirdet mill-Knisja tal-iSkozja u m'hijiex parti mill-Knisja Anglikana. Firdiet oħra fil-Knisja tal-iSkozja, speċjalment fis-seklu dsatax, ħolqu knejjes varji oħra presbiterjani fl-iSkozja, li jinkludu l- [[Knisja Ħielsa tal-iSkozja]]. Fl-1920ijiet, il-[[Knisja ta' Wales]] infirdet mill-Knisja tal-Ingilterra u ma baqgħetx stabbilita. Il-Knisja ta' Wales għadha fil-[[Komunità Anglikana]]. Il-[[metodiżmu]] u knejjes independenti oħrajn huma tradizzjonalment b'saħħithom f' Wales. Il-[[Knisja tal-Irlanda]] Anglikana ma baqgħetx stabbilita mis-seklu dsatax. Il-Knisja tkopri l-ġżira kollha tal-[[Irlanda]] (kemm l-[[Irlanda ta' Fuq]] u l-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]]). Fl-Irlanda ta' Fuq il-[[Knisja Kattolika Rumana fl-Irlanda|Knisja Kattolika fl-Irlanda]] hija l-akbar denominazzjoni, għalkemm il-[[Protestanti]] huma fil-maġġorita. Il-[[Knisja Presbiterjana fl-Irlanda]] hija l-akbar demominazzjoni protestanta u hija fit-teoloġija u storja tagħha viċin ħafna għall-Knisja tal-iSkozja. Il-[[Knisja Kattolika Rumana tal-Gran Brittanja|Knisja Kattolika Rumana]] hija t-tieni l-akbar denominazzjoni ta' Kristjaneżmu fir-Renju Unit. Wara r-[[Reforma Protestanta]], għaddew liġijiet ħorox kontra l-Kattoliċi; dawn ġew imneħħija mill-liġijiet tal-[[Emanċipazzjoni Kattolika]] fl-1829. Hemm ġerarkiji Kattoliċi separati għall-[[Knisja Kattolika Rumana tal-Ingilterra u Wales|Ingilterra u Wales]], [[Knisja Kattolika Rumana fl-iSkozja|l-iSkozja]] u [[Knisja Kattolika Rumana tal-Irlanda|l-Irlanda]]. Hemm gruppi oħra nsara fostom il-[[Metodisti]] (li twaqqfu minn [[John Wesley]] f'Londra) u l-[[Battisti]]. Hemm ukoll knejjes [[Evanġeliżmu|Evanġeliċi]] u [[Pentekostali]], li bosta minnhom kibru bl-[[Immigrazzjoni għar-Renju Unit|immigrazzjoni]] minn madwar il-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u postijiet oħra. Il-Knejjes Pentekostali huma fit-tielet post fl-attendenza wara l-Knisja tal-Ingilterra u l-Knisja Kattolika Rumana . ==== Reliġjonijiet Oħrajn ==== [[Stampa:ELM and LMC Angled View 1.jpg|thumb|left|250px|[[Moskeja fil-Lvant ta' Londra]], hija waħda mill-akbar postijiet ta' qima mawmettana fil-pajjiż.]] Huwa maħsub li n-numru ta' [[Iżlam|Mussulmani]] fir-Renju Unit jammonta għal 1.8 miljun. Hemm [[Moskej]] f'ħafna mir-reġjuni: L-akbar gruppijiet huma ta' oriġni [[Pakistani Brittanniċi|Pakistana]], [[Bangladexxi Brittanniċi|Bangladexxa]] u [[Indjani Brittanniċi|Indjana]]. Aktar riċenti, [[refuġjati]] mis-[[Somalia]], [[Repubblika Torka taċ-Ċipru ta' Fuq|Ċipru ta' Fuq]], il-[[Balkani]] u [[Għarab]] żdiedu u b'hekk il-popolazzjoni mussulmana Brittanika żdiedet. Fl-2006 il-kummenti tal-politiku [[Jack Straw (politikant)|Jack Straw]] qajmu kontroversja dwar l-lbies tal-velu jew [[burka]] minn nisa mussulmani li tirrefleti l-firda fost il-Brittanniċi dwar l-integrazzjoni tal-mussulmani fis-soċjeta Brittanika. Ir-[[Reliġjonijiet Indjani|reliġjonijiet ta' Oriġni Indjana]], bħall-[[Hinduiżmu]], [[Sikhiżmu]], [[Buddiżmu]] u [[Ġaniżmu]], għandhom segwaċi fil-Brittanja. Fiċ-ċensiment tal-2001, kien hemm madwar 560,000 ruħ li jemmnu fil-Hinduiżmu filwaqt 340,000 li jemmnu fis-Sikhiżmu. Il-[[Buddiżmu]] huwa ppratikat minn madwar 150,000 ruħ. X'aktarx li dawn il-figuri żdiedu mill-2001. Wieħed mill-[[Organizzazzjonijiet mhux govermentali]], jestima li hemm 800,000 li jemmnu fil-Hinduiżmu fir-Renju Unit. Hemm madwar 270,000 [[Lhudi]] fil-Brittanja, skont iċ-ċensiment tal-2001. Ir-Renju Unit għandu popolazzjoni kbira ta' [[atej]] u [[anjostiċi]] b'13,626,00 (23.2% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit) jew jgħidu li m'għandhomx reliġjon jew ma jirrispondux il-mistoqsija dwar ir-reliġjon fiċ-ċensiment tal-2001. == Ekonomija == {{main|Ekonomija tar-Renju Unit}} [[Stampa:London.bankofengland.arp.jpg|thumb|[[Bank of England]]; il- [[Bank Ċentrali]] tar-Renju Unit.]] L-Ekonomija tar-Renju Unit hija magħmula (mill-kbir għaż-żgħir) mill-ekonomiji tal-[[Ekonomija tal-Ingilterra|Ingilterra]], l-i[[Ekonomija tal-iSkozja|Skozja]], il-[[Ekonomija ta' Wales|Wales]] u tal-[[Ekonomija tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]]. Il-Brittanniċi bdew [[Ir-Rivoluzzjoni Industrijali]] u bħal ħafna pajjiżi li kienu qegħdin jgħaddu minn dan il-proċess, fil-bidu kkonċentraw fuq l-industrija tqila bħall-[[bini tal-vapuri]], it-[[tħaffir għall-faħam]], produzzjoni tal-[[azzar]] u t-[[tessili]]. L-Imperu ħoloq suq barrani għal prodotti Brittanniċi, u bih ir-Renju Unit setgħa jiddomina l-kummerċ internazzjonali fis-seklu dsatax. Madankollu, meta n-nazzjonijiet l-oħra bdew jindustrijalizzaw, flimkien mad-deterjorazzjoni fl-ekonomija wara ż-żewġ gwerrer dinjin, ir-Renju Unit beda' jitlef il-vantaġġ kompetittiv u l-industrija bdiet tmur lura matul is-seklu għoxrin. Is-settur tas-servizzi Brittanniku, madankollu, xorta waħda kiber sustanzjalment, u issa jagħmel madwar 73% tal-[[GDP]]. Is-settur tas-servizzi tar-Renju Unit huwa ddominat mis-servizzi finanzjarji, speċjalment fil-qasam tal-banek u dawk tal-assigurazzjoni. Londra hija l-akbar ċentru tal-finanzi fid-dinja bil-[[Stock Exchange]] ta' Londra, [[London International Financial Futures and Options Exchange]], u l-[[Lloyd's of London]] Negozju tal-assigurazzjoni kollha ibbażati fil- [[Londra|Belt ta'Londra]]. Ir-Renju Unit għandu l-akbar ammont ta' banek barranin fid-dinja. Fl-aħħar għaxar snin, ċentru rivali tal-finanzi kiber fiż-żona tad-[[Docklands ta' Londra|Docklands]] f'Londra u [[HSBC]] u [[Barclays plc|Barclays Bank]] stabilixxew l-uffiċji prinċipali tagħhom hemmhekk. Ħafna kumpaniji multinazzjonali li m'humiex primarjament mir-Renju Unit għażlu 'l Londra bħala l-post fejn jistabilixxu l-uffiċji prinċipali tagħhom għall-Ewropa jew għall-bqija tad-dinja: eżempju huwa [[Citigroup]], organizzazzjoni tal-finanzi mill-[[Istati Uniti]]. [[Londra]] hija ċentru kbir ta' negozju u kummerċ mondjali u hija l-mexxeja tal-ekonomija globali flimkien ma' [[New York City]] u [[Tokyo]]. Riċentament, l-ekonomija tar-Renju Unit ġiet imexxija minn prinċipji ta' liberalizzazzjoni tas-suq, taxxa u regulazzjoni baxxi. skont ir-[[rati tal-kambju]], ir-Renju Unit hu l-ħames l-akbar ekonomija fid-dinja u t-tieni l-akbar fl-Ewropa wara l-[[Ġermanja]]. It-[[Turiżma fir-Renju Unit|Turiżmu]] huwa vera importanti għall-ekonomija Brittanika. B'madwar 27 miljun turist fis-sena, ir-Renju Unit huwa s-sitt l-aktar destinazzjoni favurita mat-turisti fid-dinja. Is-Settur tal-manufattura, madankollu, mar lura sinjifikattivament mit-tieni Gwerra dinjija u fl-2003 kienet responsabbli għal sitt mill-prodott nazzjonali. L-Industrija tal-Karozzi hija parti sinjifikattiva ta' dan is-settur, minkejja li ddeterjorat ħafna minħabba l-falliment ta' [[MG Rover]] u ħafna mill-industrija hija barranija. Il-produzzjoni ta' Ajruplani kemm għaċ-ċivil kif ukoll għad-difiża hija pillastru tal-manufattura fir-Renju Unit. Eżempji huma [[BAE Systems]] u l-organizzazzjoni [[EADS]] li huma l-propjetarji tal-[[Airbus]]. [[Rolls-Royce plc|Rolls-Royce]] għandhom saħħa kbira fin-negozju tal-magni tal-ajruplani. L-industrija tal-kimika u u tal-farmaċewtiċi hija b'saħħita fir-Renju Unit, bit-tieni u s-sitt l-akbar organizzazzjonijiet fid-dinja ġewwa r-Renju Unit. Dawn huma [[GlaxoSmithKline]] u [[AstraZeneca]] rispettivament. L-[[Industriji Kreativi]] li jammontaw għal 7.3% GVA fl-2004 li kibru b'medja ta' 5% fis-sena bejn 1997 u 2004. Is-settur tal-agrikultura tar-Renju Unit jammonta għal 0.9% tal-GDP tal-pajjiż. Ir-Renju Unit għandu industrija zgħira ta' riservi tal-faham, gas naturali u żejt. L-partiċipazzjoni tal-gvern fl-ekonomija hija imwettqa mill-"[[Chancellor of the Exchequer]]" (bħalissa [[Alistair Darling]]) li huwa l-Kap tal-[[Borża tal-Ingilterra]]. Minkejja dan kollu l-[[Prim Ministru]] (bħalissa [[Gordon Brown]]) huwa [[L-ewwel Sinjur tal-Borza]]; Il- "Chancellor of the Exchequer" huwa [[It-tieni Sinjur tal-Borza]]. Madankollu mill-1997, Il-[[Bank of England]], imexxi mill-[[Gvernatur tal-Bank of England]], għandu kontroll tar-rati tal-interessi u affarijiet oħra finanzjarji. Mill-2007, id-[[Dejn Nazzjonali|dejn nazzjonali]] tela' għal 43.3% tal-[[GDP]]. Il-munita tar-Renju Unit hija l-lira sterlina (pound sterling), irrepreżentata bis-simbolu '''[[Pound sign|£]]'''. [[Bank of England]] huwa il- [[bank ċentrali]], responsabbli sabiex jirregula l-ammont tal-ħruġ tal-muniti. Il-banek fl-iSkozja jżommu d-dritt li joħorġu l-flus tagħhom, b'kundizzjoni li jżommu biżżejjed flus tal-"Bank of England" fir-riżerva. Ir-Renju Unit għażel li ma jitħolx fiż-[[Żona Ewro]], u l-Prim Ministru tar-Renju Unit, [[Gordon Brown]], eskluda sħubija fil-futur immedjat. Il-gvern ta' qablu dak ta' [[Tony Blair]] ta l-kelma li jagħmel referendum pubbliku biex jiddeċiedu jekk il-[[ħames kriterji tal-ekonomija]] jintlaħqux. Fl-2005, aktar minn 55% tar-Renju Unit kien kontra l-addozzjoni tal-munita, filwaqt li 30% kienu favur. == Edukazzjoni == {{main|Edukazzjoni fir-Renju Unit}} [[Stampa:KingsCollegeChapelWest.jpg|thumb|left|[[Il-Kulleġġ ta' King, Cambridge|Il-Kulleġġ ta' King]] huwa parti mill-[[Universita ta' Cambridge]], [[Ingilterra]].]] [[Stampa:Cambridge Science Park Napp fountain.jpg|thumb|Park tax-xjenza ta' Cambridge fl-Ingilterra (Cambridge Science Park in England)]] [[Stampa:Royal Society 20040420.jpg|thumb|left|Terrazzin tad-dar Carlton (Carlton House Terrace), 6-9, St James's Borough, kwartieri ġenerali ta' Londra tal-Royal Society ta' Londra għall-Avvanz tax-Xjenza Naturali]] [[Stampa:Royal Society entrance.jpg|thumb|Dħul għar-Royal Society f'6–9 Carlton House Terrace, Londra]] Kull Pajjiż tar-Renju Unit għandu sistema tal-edukazzjoni separata, bl-awtorità fuq l-edukazzjoni fl-iSkozja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq devoluta. Ir-rata uffiċjali ta' nies litterati fir-Renju Unit hija (99%) li hija normali bin-normi ta' pajjiż żvillupat. Il-[[Programm għal l-Assesjar tal-Istudenti Internazzjonali]] poġġiet lil Renju Unit fl-erbatax-il post fl-2006 għal-livell ta' xjenza, fejn skont l-istatistiċi hija aktar għolja mill-medja tal-OECD. [http://www.oecd.org/dataoecd/42/8/39700724.pdf] [[Edukazzjoni fir-Renju Unit]] hija responsabbiltà tas-[[Segretarju tal-Istat tat-Tfal, Skejjel u Familji]] u tas-[[Segretarju tal-Istat tat-Innovazzjoni, Universitajiet u Kapaċitajiet]], għalkemm l-amministrazzjoni u ġbir għall-iskejjel tal-istat hija responsabbiltà tal-[[Awtorità tal-Edukazzjoni Lokali|awtoritajiet tal-edukazzjoni lokali]]. L-edukazzjoni statali universali fl-Ingilterra u Wales ġiet introdotta għal-livell primarju fil-1870 u għal dak sekondarju fil-1900. L-edukazzjoni hija mandatorja mill-etajiet ta' ħamsa sa sittax (15 jekk twieldu fl-aħħar ta' Lulju jew f'Awwissu). Il-maġġoranza tat-tfal huma edukati fl-iskejjel tal-istat, ftit huma dawk li jagħżlu triq oħra. Minkejja li n-numru ta' studenti naqas, n-numru ta' tfal li jattendu [[skejjel privati]] żdied b'aktar minn 7%. Aktar minn nofs l-istudenti tal-aqwa universitajiet ta' Cambridge u Oxford, kienu jattendu skejjel tal-istat. L-iskejjel tal-istat li mħollija jagħżlu l-istudenti skont l-intelligenża u l-abbilitajiet akademiċi tagħhom jistgħu jġibu marki komparabbli ma' dawk li jmorru skejjel privati: Mill-aqwa għaxar skejjel fir-riżultati tal-GCSE fl-2006, tnejn kienu [[Grammar Schools]] immexxija mill-istat. L-Ingilterra għandha x'uħud mill-aqwa universitajiet tad-dinja bl-[[Università ta' Cambridge|Cambridge]], l-[[Università ta' Oxford|Oxford]], u l-[[Università ta' Londra|Londra]] fost l-aqwa għoxrin tal-[[THES - Rankings tal-Universitajiet tad-dinja]] fl-2007. Hemm biża', però, li minħabba n-nuqqas ta' studenti li qegħdin jistudjaw lingwi barranin fl-Ingilterra, se jkolla effett ħażin fuq il-kummerċ, u qajjmet pressjoni biex lingwi jingħataw aktar importanza. Ir-Renju Unit għandu aktar minn 150 istituzzjoni ta' edukazzjoni għolja Fl-Iskozja, is-[[Segratarju tal-Kabinett għall-Edukazzjoni u Tgħallim għall-Ħajja]] hu responsabbli lejn il-[[Parlament Skoċċiż]] għall-edukazzjoni, waqt li l-amministrazzjoni u l-ġbir ta' fondi għall-iskejjel tal-istat huma r-responsabbiltà tal-Awtoritajiet Lokali. L-Iskozja leġiżlat l-ewwel darba dwar il-proviżjoni universali tal-edukazzjoni fl-1696. In-numru ta' tfal li jattendu l-iskejjel privati huwa inqas minn 4% għalkemm qiegħed jikber bilmod dan l-aħħar. L-istudenti li jattendu universitajiet skoċċiżi ma jħallsux flus għall-edukazzjoni u lanqas għal-gradwazzjoni għax il-ħlas għall-edukazzjoni ġie mneħħi fl-2001 filwaqt li l-ħlas għall-gradwazzjoni ġie imneħħi fl-2008. L-[[Assemblea Nazzjonali ta' Wales]] hija responsabbli għall-[[edukazzjoni f'Wales]]. Numru sinjifikattiv ta' studenti fil-Galles huma edukati għal kollox jew il-biċċa l-kbira permezz tal-[[Lingwa Galliża|Galliż]] u l-lezzjonijiet b'din il-lingwa jibqgħu mandatorji sa' l-età ta' sittax. Hemm pjannijiet biex tiżdied il-proviżjoni ta' skejjel li jużaw il-Galliż billi hemm pjan li Wales issir bilingwali. L-[[Assemblea Nazzjonali tal-Irlanda ta' Fuq]] hija responsabbli għall-[[edukazzjoni fl-Irlanda ta' Fuq]] għalkemm ir-responsabbiltà fil-livell lokali hija amministrata minn 5 bordijiet tal-edukazzjoni u libreriji li jkopru żoni ġeografikament differenti. == Servizzi tas-Saħħa == {{main|Servizzi tas-Saħħa fir-Renju Unit}} [[Stampa:NorfolkAndNorwichUniversityHospital(KatyAppleton)Aug2005.jpg|thumb|right|[[Sptar ta' Norfolk u l-Università ta' Norwich]], l-ewwel sptar fondata mill- [[Iniżjativa Privata tal-Finanzi|IPF]], u ġie mibni fl-2001]] Kull pajjiż fir-Renju Unit għandu sistema seperata tas-servizzi tas-saħħa pubblika, bil-poteri dwar is-servizzi tas-saħħa fl-Iskozja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq ġew devoluti. Sistema medikali privata iżgħar teżisti wkoll. Kull sistema pubblika tipprovdi servizzi tas-saħħa li huma b'xejn sa ċertu punt (jiġu fondati mill-taxxa ġenerali). Minkejja din l-assimilazzjoni, bosta differenzi qegħdin jiġu żvillupati bejn sistema u oħra. Ir-Renju Unit u l-gvernijiet devoluti jieħdu l-rwol ta' kemm tal-proviżta tas-servizzi ta' saħħa kif ukoll tal-gruppijiet li jaraw il-kwalità tal-proviżti, dawn jinkludu [[NICE]] u [[CHI]]. Bordijiet varji regolatorji huma organizzati f'bażi nazzjonali fir-Renju Unit bħal il-[[Kunsill Medikali Ġenerali]], il-[[Kunsill tal-Imraddà u tal-Qabla]] u dawk li m'humiex tal-gvern (eż. [[Kulleġġ Rjali]]). Madwar ir-Renju Unit, hemm numru kbir ta' [[skejjel medikali]] u [[skejjel dentistarji]], u bosta stabbilimenti ta' taħriġ għal-[[imraddà]] u professjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-mediċina. Għalkemm is-sistemi tas-saħħa pubblika huma aktar magħrufa bħala l-SSN madwar ir-Renju Unit, is-[[Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Ingilterra)|servizzi tas-saħħa nazzjonali]] jkopri l-Ingilterra biss. L-SSN ġie inseħħ mill-[[Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali tal-1946]] u ġie b'effett fil-5 ta' Lulju 1948. Is-[[Segretarju tas-Saħħa għall-Istat]] huwa l-uffiċjal li jirrispondi mistoqsijiet fil-Parlament tar-Renju Unit għal funzjonar tad-[[Dipartiment tas-saħħa]] u għax-xogħol tal-SSN (fl-Ingilterra). Il-SSN huwa wieħed mill-akbar organizzazzjonijiet uniti ta' kull tip fid-dinja u jimpjegaw aktar minn 1.3 miljun persuna. Is-Settur tas-saħħa pubbliku huwa maqsum f'livelli ta' servizzi, primarji ([[Prattika Ġenerali]]), sekondarji ([[Sptar Ġenerali tad-Distrett]]) u terzjarji ([[Tgħallim tal-Isptar]]). Hemm bosta kommunikazzjoni u taħdit bejn il-livelli varji. Is-[[SSN tal-Iskozja]] tipprovdi servizzi tas-saħħa pubblika għall-Iskozja bis-[[Segretarju tal-Kabinett għas-Saħħa]] responsabbli fil-parlament skoċċiż. Is-servizz ġie maħluq mill-Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Skozja) 1947 (aktar tard ġiet irreveduta mill-Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Skozja) 1978) u ġie b'effett fil-5 ta' Lulju 1948 sabiex tibda' eżatt ma' dik tal-Ingilterra u ta' Wales. Fl-2006, Is-SSN tal-Iskozja kella madwar 158,000 impjegat li jinkludu aktar minn 47,500 imraddà, qbula u visitaturi tas-saħħa u 'l fuq minn 3,800 konsulent. Kien hemm ukoll aktar minn 12,000 tobba, prattikanti tal-familja u professuri tas-saħħa alleata, li jinkludu dentisti, optixins u spiżjara tal-komunità, li jopperaw ma' kontraturi independenti li jipprovdu bosta servizzi fis-SSN għall-prezz u għas-sussidji. Is-[[SSN ta' Wales]] oriġinarjament kien format bħala parti mill-istess struttura li nħolqot mill-[[Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali tal-1946]] iżda poteri fuq is-SSN ta' Wales ġew taħt is-Segretarju tal-Istat ta' Wales fl-1969. Ir-Responsabbilita tas-SSN f'Wales ġiet mogħtija lill-Assemblea ta' Wales u l-Esekuttiv taħt id-devoluzzjoni tal-1999. Is-SSN ta' Wales jipprovdu servizzi tas-saħħa pubbliki f'Wales u jimpjegaw madwar 90,000 impjegat, u b'hekk tagħmila l-akbar ħaddiem f'Wales. Il-Ministru tas-Saħħa u Servizzi Soċjali huwa l-persuna ġewwa l-Gvern tal-Assemblea ta'Wales li jġorr ir-responsabbilita għal kemm l-affarijiet dwar is-saħħa kif ukoll għal-kura soċjali f'Wales. Id-[[Dipartiment tas-Saħħa, Servizzi Soċjali u Sikurta Pubblika]] tipprovdi servizzi tas-saħħa fl-Irlanda ta' Fuq. == Mezzi ta' Trasport == {{main|Mezzi ta' Trasport fir-Renju Unit}} [[Stampa:Bb-forthrailbridge.jpg|thumb|right|Il-[[Pont tar-Rixtellu tal-Forth|Pont tal-Forth]], Skozzja]] [[Stampa:Heathrow Airport radar tower P1180333.jpg|thumb|L-[[Ajruport ta' Heathrow]] huwa l-ajruport [[L-Ajruport l-aktar mehdi fid-Dinja skont it-traffiku ta' passiġġieri internazzjonali|l-aktar mehdi fid-dinja]] f'termini ta' traffiku ta' passiġġieri internazzjonali.]] Kull pajjiż kostitwent tar-Renju Unit għandu sistema ta' trasport għalih u hija r-responsabilita' tagħhom li jieħdu ħsieba. In-Network ta' [[trasport]] Ingliż jaqa' taħt ir-responsabilita tad-[[Dipartiment għat-Trasport]] (li għandha wkoll responsabbilita għal-affarijiet tat-trasport tal-i[[Skozja]], [[Wales]] u l-[[Irlanda ta' Fuq]] li m'humiex devoluti.) Fl-Iskozja, L-[[Enteprisa tal-Gvern Skoċċiż, Trasport u d-Dipartiment tat-tgħallim għall-ħajja]] hija responsabbli għan-network tat-[[trasport]] Skoċċiż bit-[[Trasport Skozja]] bħalha l-[[Lista ta' aġenżiji tal-esekutiv Skoċċiż|Aġenzija Esekutiva]] li taqa' taħt is-[[Segratarju tal-Kabinett għall-Finanzi u Tkabbir sustannibli]]. Toroq prinċipali huma mgħaqudin b'network radjali ta' toroq b' 46,904 kilometru (29,145 mil) li hija ċentrata f' [[Londra]], [[Edinburgu]], [[Kardiff]] u [[Belfast]], filwaqt, fil-[[Gran Brittanja]], network ta' toroq ta' 3,497 kilometri (2,173 mil) li hija ċentrata f' [[Birmingham]], [[Manchester]] u Londra. Hemm aktar minn 213,750 kilometru (132,818 mil) ta' trejqet oħra. In-Network tal-[[Ferrovija Nazzjonali]] ta' 16,116 kilometru (10,072 mil) fil-Gran Brittanja u 303 kilometru ta' rotta (189 mil ta' rotta) fl-[[Irlanda ta' Fuq]] jġorr il-fuq minn 18,000 passiġġieri u 1,000 tagħbija kull jum. Networks ta' ferroviji urbani huma pjutost żvillupati f'Londra u bliet oħra. Darba kien hemm 48,000 kilometru ta' rotta (30,000 mil ta' rotta) ta' network ta' ferrovija fir-Renju Unit, però ħafna minn din ir-rotta ġiet mqassra bejn il-perjodu ta' 1955 u 1975, wara rapport mill-konsulent tal-gvern [[Richard Beeching]] f'nofs l-1960ijiet (magħrufa bħala il-[[Beeching Axe]]). L-[[Ajruport ta' Heathrow]] huwa l-aktar [[ajruport]] internazzjonali mehdi u, minħabba li r-Renju Unit huwa pajjiż gżira, ir-Renju Unit għandu numru tajjeb ta' portijiet tal-baħar. Id-Dipartiment għat-Trasport jgħid li l-[[konġessjoni tat-traffiku]] huwa wieħed mill-aktar problemi serji tat-trasport u tista' toħloq spiża ta' £22 biljun aktar lil Ingilterra minħabba l-ħin mitluf sa 2025 jekk tibqa' mhux irreveduta. skont ir-[[Studju ta' Eddington dwar it-Trasport|Rapport ta'Eddington]] li ġiet iffondata mill-gvern fl-2006, il-konġessjoni qiegħda fil-periklu li toħloq problemi lil ekonomija, jekk mhux sejiġu indirizzati permezz ta' [[prezzijiet tat-toroq]] u espansjoni tan-network kurrenti tat-trasport. == Sports == {{main|Sport fir-Renju Unit}} [[Sport]]s li bdew fir-Renju Unit, jinkludu: [[Assoċjazzjoni tal-Futbol|Futbol]], [[Futbol Rugbi|Rugbi]], [[Kriket]], [[Tennis]] u [[Golf]]. === Futbol === {{main|Futbol fl-Ingilterra|Futbol fl-Irlanda ta' Fuq|Futbol fl-Iskozja|Futbol f'Wales}} [[Stampa:Wembley Stadium closeup.jpg|thumb|right|L-Istadium il-ġdid tal-Ingilterra [[Wembley]]]] Kull pajjiż kostitwent tar-Renju Unit għandu l-Assoċjazzjoni tal-Futbol tiegħu, tim nazzjonali tiegħu u [[sistema tal-lig]] separata, għal eċċezzjoni ta' ftit klabbs li jilgħabu barra mis-sistema tal-pajjiż tagħhom stess għar-raġunijiet storiċi u loġistiċi. Il-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol|Futbol]] ġie żvillupat fir-Renju Unit u huwa bla dubju l-aktar sport popolari. Fi kompetizzjonijiet internazzjonali, L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Ingilterra|Ingilterra]], L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Iskozja|Iskozja]], [[Tim nazzjonali tal-futbol ta' Wales|Wales]] u L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] jikkompetu bħala pajjiżi separati, għalhekk ir-Renju Unit ma jikkompetix bħala tim wieħed f'avvenimenti tal-futbol bħal [[Logħob Olimpiku]]. Għalkemm li hemm [[Tim nazzjonali tal-futbol tar-Renju Unit|proposti sabiex jkun hemm tim tar-Renju Unit]] fil-[[Logħob Olimpiku tas-Sajf, 2012]], li se ssir f'Londra, l-assoċjazzjonijiet tal-futbol tal-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol tal-Skozja|iSkozja]], ta' [[Assoċjazzjoni tal-Futbol ta' Wales|Wales]] u dak tal-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol tal-Irlanda|Irlanda ta' Fuq]] ma aċċetawx li jieħdu sehem, minħabba l-biża' li tista' taffetwa l-istatut tagħhom ta' pajjiż independenti – biża' li ġiet konfermata mill-president tal-FIFA Sepp Blatter. L-Ingilterra kienet l-aktar nazzjon li akwistat suċċess, bir-rebħa tat-[[Tazza tad-Dinja tal-Futbol|Tazza tad-Dinja]] tal-1966. [[Stampa:Hampden Stadium.jpg|thumb|right|[[Hampden Park]], Skozja]] Is-[[Sistema tal-futbol tal-lig Ingliż]] tinkludi mijiet ta' ligs magħqudin, li jinkonsistu f'eluf ta' diviżjonijiet. Il-[[Kampjonat Premier Ingliż|Kampjonat Premier]] huwa fil-quċċata, segwut mill-[[Lig tal-Futbol]] u fl-aħħar mill-[[Konferenza tal-Futbol]], fejn l-istruttura tibda' ssir reġjonali u tinkludi l-[[Kampjonat tat-Trumuntana]], il-[[Kampjonat tan-Nofs Inhar tal-Futbol|Kampjonat tan-Nofs Inhar]], u l-[[Kampjonat tal-Istmjan]] u ħafna oħra. Il-[[Kampjonat Premier Ingliż|Kampjonat Premier]] huwa l-aktar kampjonat bl-akbar udjenża fid-dinja u partikularment popolari fl-[[Asja]]; fir-[[Repubblika taċ-Ċina]], il-logħbiet jilħqu udjenża ta' 100 miljun 360 miljun, aktar minn sport barrani ieħor. L-Ingilterra hija d-dar tal-klabbs tal-futbol ta' [[Liverpool FC|Liverpool]], [[Manchester United FC|Manchester United]], [[Chelsea F.C.|Chelsea]], u [[Arsenal FC|Arsenal]]. Timijiet Ingliżi kellhom suċċess f'kompetizzjonijiet tal-Ewropa bosta saru ċampjin tat-Tazza Ewropea/il-Lig taċ-Ċampjins: [[Liverpool FC|Liverpool]] (ħames darbiet), [[Manchester United FC|Manchester United]] (tliet darbiet), [[Nottingham Forest FC|Nottingham Forest]] (darbtejn) u [[Aston Villa FC|Aston Villa]]. Klabbs mill-Ingilterra rebħu l-aktar Tazzez tal-Ewropa (erba' darbiet fejn komparat mal-Italja, il-Ġermanja u l-Olanda li rebħuwa tlett darbiet). L-Ingilterra hija t-tieni fir-ranks tal-klabbs Ewropej li rebħu l-aktar Trofej b'35, waħda wara l-Italja b'36. L- i[[Stadium ta' Wembley]] huwa l-istadium prinċipali tal-Ingilterra. [[Stampa:Millennium Stadium North.jpg|thumb|100px|Il-[[Millennium Stadium]] ta' [[Kardiff]],huwa l-istadium nazzjonali ta' [[Wales]]]] Is-[[Sistema tal-Lig tal-Iskozja]] hija ferm iżgħar, b'żewġ kampjonati nazzjonali: l-[[Kampjonat Premier Skoċċiż]] u l-[[Lig tal-Futbol Skoċċiż]] li fihom hemm tliet diviżjonijiet. Minkejja dan, hemm kampjonati oħrajn reġjonali li m'humiex parti mis-sistema nazzjonali, l-aktar magħruf huwa l-[[Lig tal-Futbol tal-Għoljiet]]. Klabb Ingliż, [[Berwick Rangers F.C.|Berwick Rangers]], jilgħabu fis-sistema skoċċiża. L-Iskozja hija id-dar tal-klabbs rinomati bħal [[Rangers F.C.|Rangers]] u [[Celtic F.C.|Celtic]]. Timijiet Skoċċiżi li għamlu suċċess f'kompetizzjonijiet Ewropea jinkludu [[Celtic F.C.|Celtic]] (Tazza Ewropea fl-1967), [[Rangers F.C.|Rangers]] (Tazza Ewropea tat-Tazza tar-Rebbieħi fl-1972) u [[Aberdeen F.C.|Aberdeen]] (Tazza Ewropea tat-Tazza tar-Rebbieħi u s-[[Tazza Ewropea Superjuri]] fl-1983). Is-[[Sistema tal-Lig ta' Wales]] tinkludi l-[[Kampjonat Premier Galliż]] u l-kampjonati reġjonali. Il-Klabbs tal-Premier ta' Wales [[The New Saints F.C.|The New Saints]] jilgħabu l-logħob tad-dar tagħhom fuq in-naħa Ingliża tal-fruntieri f'[[Oswestry]]. Il-Klabbs Galliżi ta' [[Cardiff City F.C.|Cardiff City]], [[Colwyn Bay F.C.|Colwyn Bay]], [[Merthyr Tydfil F.C.|Merthyr Tydfil]], [[Newport County A.F.C.|Newport County]], [[Swansea City A.F.C.|Swansea City]] u [[Wrexham F.C.|Wrexham]] jilgħabu fis-sistem ingliża. Il-[[Millennium Stadium]] ta' Kardiff li jesgħa 73,000 persuna huwa l-istadium prinċipali ta' Wales. Is-[[Sistema tal-Lig tal-Irlanda ta' Fuq]] tinkludi l-[[Lig Irlandiż tal-Futbol]]. Wieħed mill-klabbs tal-Irlanda ta' Fuq, [[Derry City F.C.|Derry City]], jilgħabu l-futbol tagħhom barra mir-Renju Unit fil- [[Lig tal-Irlanda|Sistema tal-Lig tar-Repubblika tal-Irlanda]]. === Sports Oħrajn === [[Stampa:Wimbledon Grojean 2004 RJL.JPG|thumb|Il-Kampjonat tal-[[Kampjonat, Wimbledon|Wimbledon]], Turnament tal-[[Grand Slam (tennis)|Grand Slam]], li jsir f'[[Wimbledon, Londra]] kull Lulju.]] [[Stampa:Royal & Ancient Clubhouse.jpg|thumb|[[Il-Klabb Antik u Rjali tal-Golf ta' San Andrews]], ġeneralment magħrufa bħala “Id-Dar tal-Golf” tad-dinja.]] Iż-Żewġ forom tar-rugbi huma meqjusa bħala sports nazzjonali. Il-[[Kampjonat tar-Rugbi]] joriġina u jiġi l-aktar pratikat fit-[[Tramuntana tal-Ingilterra]], filwaqt li l-[[unjoni tar-rugbi]] huwa pratikat madwar ir-Renju Unit. Għalkemm suppost ġie inseħħ mill-azzjonijiet ta' [[William Webb Ellis]] fl-iskola tar-[[Rugbi, Warwickshire|Rugbi]], issa huwa magħruf bħala sport nazzjonali f'Wales ukoll. Fil-[[Kampjonat tar-Rugbi]] r-Renju Unit ġie rrepreżentat minn tim wieħed, dak tal-'Gran Brittanja' iżda mit-Tazza tad-Dinja tal-Kampjonat tar-Rugbi tal-2008, L-Iskozja, L-Ingilterra u L-Irlanda se jinkompetu bħala nazzjonijiet separati. Din taġġorna ruħa mas-sitwazzjoni preżenti tal-unjoni tar-rugbi fejn L-Ingilterra, L-Iskozja, Wales u l-Irlanda (li tinkonsisti f'plejers mill-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]] u L-Irlanda ta' Fuq) diġa jikompetu f'kompetizzjonijiet internazzjonali. Għalkemm, kull erba' snin it-tim tal-[[Iljuni Brittanniċi u Irlandiżi]] dduru mal-Awstralja, New Zealand jew L-Afrika t'Isfel, magħmul minn plejers magħżulin mill-plejers ta' kull nazzjon. M'hemmx tim tal-[[kriket]] tar-Renju Unit. Il-Logħba ġiet invintata fl-[[Ingilterra]] u t-Tim tal-Kriket tal-Ingilterra, teknikament it-tim tal-Ingilterra u ta' Wales, huwa l-uniku tim nazzjonali tar-Renju Unit b'statut ta' testjar. Plejers [[Kriket fl-Irlanda|Irlandiżi]] u [[Kriket fl-Iskozzja|Skoċċiżi]] lgħabu għall-[[Ingilterra]] minħabba li l-ebda minnhom m'għandhom statut ta' testjar u jilgħabu f'logħob internazzjonali li ddumu ġurnata. Mill-2006, timijiet li jirrepreżentaw l-i[[Tim nazzjonali tal-Iskozja tal-Kriket|Skozja]], l-[[Tim nazzjonali tal-Ingilterra tal-Kriket|Ingilterra (u Wales)]], u l-[[Tim nazzjonali tal-Irlanda tal-Kriket|Irlanda]] (inkluża l-Irlanda ta' Fuq) jikompetu f'livell internazzjonali ta' ġurnata. L-Ingilterra u Wales għandha [[Kampjonat taż-Żoni|kampjonat]] professjonali. [[Snooker]] hija wkoll waħda mill-logħbiet li sabet posta fl-isport tal-Gran Brittanja. Logħba ta' livell għoli simili għal dik tal-[[biljard]] iżda ferm aktar komplessa, l-kampjonati tad-dinja ssiru kull sena f'[[Sheffield]]. Filwaqt li l-isport kompla jsir aktar popolari madwar id-dinja, speċjalment fiċ-Ċina. Il-Logħba tat-[[tennis]] oriġinat mill-Belt ta' [[Birmingham]] bejn l-1859 u l-1865. Il-[[Kampjonati tal-Wimbledon]] huma avvenimenti internazzjonali tat-[[tennis]] li ssiru f'[[Wimbledon, Londra|Wimbledon]] fin-nofs inhar ta' Londra kull sajf u hume meqjusa bħala avveniment prestiġjus fil-kalendarju globali tat-tennis. [[Tiġrijiet ta' Thoroughbred]] huwa popolari fir-Renju Unit. Kellu l-oriġini tiegħu taħt is-saltna ta' [[Charles II tal-Ingilterra]] bħala "Slatan tal-Isports" u kien passatemp rjali għal dak iż-żminijiet. Tiġrijiet famużi madwar id-dinja jinkludu l-[[Gran Naazzjonali]], id-[[Derby ta' Epsom]] u l-[[Ascot Rjali]]. ir-Raħal ta' [[Newmarket, Suffolk|Newmarket]] huwa kkonsidrat bħalha iċ-ċentru tat-tiġrijiet ingliżi, l-aktar minħabba l-[[Korsa tat-Tiġrija ta' Newmarket]]. ir-Renju Unit kellu suċċess fl-isport internazzjonali tarl-[[moqdif (sport)|moqdif]]. [[Steven Redgrave]] huwa konsidrat bħalha l-aqwa f'dan l-isport u rebaħ ħames medalji tad-deheb u medalja tal-bronż f'ħames [[Logħbiet Olimpiċi]] wara xulxin, kif ukoll ħafna rebħiet fil-[[Kampjonati tal-Moqdifa tad-Dinja]] u r-[[Regatta ta' Henley Rjali]]. Golf huwa wieħed mill-aktar sports popolari fir-Renju Unit, b' [[San Andrews]] fl-Iskozja l-korsa konsidrata bħala id-dar tal-isport. [[Shinti|Shinti (jew ''camanachd'')]] (Sport derivat mill-istess għeruq tal-[[hurling]] [[Irlanda|Irlandiż]] hu simili għal [[bandi]]) huwa popolari fl-[[Għoljiet Skoċċiżi]], xi kultant tiġbor follol ta' eluf fl-aktar postijiet mhux abitati fir-Renju Unit. Il-Pajjiż huwa magħruf għall-i[[Sports tal-Muturi]]. Ħafna timijiet u sewwieqa tal-[[Formula 1]] (F1) huma bbażati fir-Renju Unit u sewwieqa mill-Brittanja rebħu l-aktar titli mondjali fid-dinja. Il-pajjiż jilqgħu f'ħdanu tiġrijiet tal-F1 u l-[[Kampjonat tar-Ralli Mondjali]] u għandu l-kampjonat tat-[[Tiġrijiet tal-Karozzi]], l-[[Kampjonat tat-Tiġrijiet Brittanniċi tal-Karozzi]]. Il-[[Grand Prix tal-Brittanja]] jsir f'[[Ċirkwit ta' Silverstone|Silverstone]] kull Lulju. L-i[[Sport taż-Żfin]] jew żfin kompetitiv tal-Ballroom għandha l-oriġini tagħha fir-Renju Unit. Ir-Renju Unit baqgħa ċentru maġġuri għal dan l-isport u dan iż-żfin ġeneralment flimkien mal-Empress Ballrrom fil-[[Ġonna tax-Xitwa]] f'[[Blackpool]] huwa lok popolari għal kompetizzjonijiet maġġuri. == Kultura == {{main|Kultura tar-Renju Unit}} L-oriġini tar-Renju Unit bħala [[unjoni politku]] ta' pajjiżi formalment [[Independenza|independenti]] wassal għaż-żamm ta' kulturi distinti f'kull [[nazzjon]]. Għal aktar dettalji, ara l-artikli fuq:[[Kultura tal-Ingilterra]], [[Kultura tal-Iskozja]], [[Kultura ta' Wales]], [[Kultura tal-Irlanda ta' Fuq]]. === Ċinema === {{main|Ċinema fir-Renju Unit}} Ir-Renju Unit kien importanti ħafna għaż-żvillup taċ-ċinema. [[Studjos ta' Ealing]] jsostnu li huma l-eqdem studjos fid-dinja. Minkejja fl-istorja ta' produzzjonijiet importanti li kellhom suċċess, l-industrija hija karaterizzata bid-dibatitu dwar l-identità tagħha, u l-influwenzi taċ-ċinema Ewropea u Amerikana. Il-[[BFI Top 100 British films]] hija poll immexxija mill-[[Istitut Brittanniku tal-Films]] li tirrankja dak li jitqiesu bħala l-aqwa 100 film Brittanniku li qatt saru. === Letteratura === {{main|Letteratura Brittannika}} [[Stampa:Shakespeare2.jpg|thumb|upright|Ir-[[Ritratt ta' Chandos]], huwa maħsub li huwa [[William Shakespeare]].]] [[Stampa:Robert burns.jpg|thumb|upright|[[Robert Burns]]]] Il-kittieb u poeta [[William Shakespeare]] huwa meqjus bħala l-aqwa drammaturgu li qatt eżista. Fost l-aktar kittieba bikrin Ingliżi insibu 'l [[Geoffrey of Monmouth]], [[Geoffrey Chaucer]], u [[Thomas Malory]]. Fis-seklu 19, insibu kittieba kbar bħal [[Jane Austen]], l-[[Brontë|aħwa Brontë]], [[Charles Dickens]], in-[[naturaliżmu (letteratura)|naturalista]] [[Thomas Hardy]], il-poeta viżjunarju [[William Blake]] u l-poeta romantiku [[William Wordsworth]]. Fost il-kittieba tas-seklu għoxrin insibu r-rumanzier tal-fantaxjenza [[H. G. Wells]], ir-rumanzier kontoversjali [[D. H. Lawrence]], il-[[Modernisti|modernista]] [[Virginia Woolf]], ir-rumanzier profetiku [[George Orwell]] u l-poeta [[John Betjeman]]. Riċentament, is-sensiela ta' kotba tal-fantasija għat-tfal ta' [[Harry Potter]] miktuba minn [[J. K. Rowling]] irrepetiet il-popolarita li gawda [[J.R.R. Tolkien]]. Il-Kontribuzzjonijiet tal-iSkozja jinkludu l-kittieb tar-rumanzi pulizjeski [[Arthur Conan Doyle]], il-letteratura romantika ta' [[Sir Walter Scott]], l-avventuri epiċi ta' [[Robert Louis Stevenson]] u l-poeta [[Robert Burns]]. Aktar riċentament, il-modernista u nazzjonalista [[Hugh MacDiarmid]] u [[Neil M. Gunn]] ikkontribwixxew għar-[[Rinaxximent Skoċċiż]]. L-istejjer ta' [[Ian Rankin]] u l-kumidji psikoloġiċi tal-biża' ta' [[Iain Banks]] ukoll kellhom sehemhom. Il-Kapitali ta'l-iSkozja [[Edinburgu]], kienet l-ewwel Belt UNESCO tal-letteratura tad-dinja. Fil-perjodu medjovali bikri, kittieba Galliżi ħolqu l-[[Mabinogion]]. F'żminijiet moderni, poeti bħal [[R.S. Thomas]] u [[Dylan Thomas]] wasslu l-kultura Galliża f'idejn udjenża internazzjonali. Awturi minn pajjiżi oħrajn, partikularment mill-Irlanda, jew mill-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]], għexu u ħaddmu fir-Renju Unit. Eżempji sinijfikanti tul is-sekli jinkludu [[Jonathan Swift]], [[Oscar Wilde]], [[Bram Stoker]], [[George Bernard Shaw]], [[Joseph Conrad]], [[T. S. Eliot]] u [[Ezra Pound]], u aktar riċentament awturi Brittanniċi li twieldu barra mill-pajjiż bħal [[Kazuo Ishiguro]] u Sir [[Salman Rushdie]]. Fit-Teatru, Kontemporanji ta' Shakespeare bħal [[Christopher Marlowe]] u [[Ben Jonson]] żiedu aktar kwalita. Aktar riċċentament [[Alan Ayckbourn]], [[Harold Pinter]], [[Michael Frayn]], [[Tom Stoppard]] u [[David Edgar (teatru)|David Edgar]] ikkombinaw elementi ta' suraliżmu, realiżmu u radikaliżmu. === Medja === {{main|Medja fir-Renju Unit}} L-Għarfien tal-lingwa inġliża tagħti l-medja inġliża dimenżjoni internazzjonali. ==== Xandir ==== {{main|Televixon fir-Renju Unit}} [[Stampa:Channel 4 Building - Horseferry Road - London - 310504.jpg|thumb|Il-Bini ta' Channel 4.]] [[Stampa:BBC Television Centre.JPG|thumb|[[Ċentru ta'Televixon BBC]]]] Hemm ħames kanali nazzjonali fir-Renju Unit: [[BBC One]], [[BBC Two]], [[ITV1]], [[Channel 4]] u [[Five (channel)|Five]] – bħalissa huma trasmessa permezz ta' "analogue terrestrial" u "free-to-air signals". L-aħħar tlett kanali huma fondati mir-reklami kummerċjali. Ir-raba' kanal ta' Wales, [[S4/C]] jieħu post Channel 4, li jkopri programmi bil-lingwa nattiva ta' Wales f'ħinijiet fejn ikun hemm l-aktar telespettaturi. Il-Kanal jitrassmeti wkoll programmi mill- Channel 4 f'ħinijiet oħra. Il-[[BBC]] hija l-korporazzjoni ta' xandir li hija mmexxija mill-istat u xandar permezz tar-[[radju]], it-[[televixon]] u l-[[internet]], filwaqt li hija l-eqdem u l-akbar xandar fid-dinja. Hija tħaddem bosta [[Televixon BBC|kanali tat-televixon]] u [[Radju BBC|kanali tar-radju]] kemm fir-Renju Unit kif ukoll barra mir-Renju Unit. Is-servizz tal-aħbarijiet tat-televixon internazzjonali tal-BBC, [[BBC World]], huwa mxandar madwar id-dinja u l-[[BBC World Service]] huwa mxandar f'tlieta u tletin lingwa globali, kif ukoll b'servizzi li jinkludu servizzi fil-lingwa nattiva ta' Wales fuq [[Radju BBC Cymru]] u programmi bil-lingwa nattiva tal-Iskozja u bl-Irlandiż fl-Irlanda ta' Fuq. Is-servizzi domestiċi tal-BBC huma mwaqqfin mill-[[liċenżja tat-televixon]] u b'hekk kull familja li għandha l-apparat sabiex tirċievi x-xandir għandha l-obbligu legali li tħallas din il-liċenżja, sew jekk tara l-BBC jew le. Kull residenża li hija dar ta' xi ħadd fuq is-75 sena hija eżentata u l-obbligu ma jestendix għas-semmija tar-radju. Ir-Radju BBC World Service huwa mwaqqaf mill-[[Uffiċju tal-Affarijiet Barranin u tal-Commonwealth]] u l-kanali tat-televixon huma operati mill-[[BBC Worldwide]] fuq bażi ta' abbonament kummerċjali fuq servizzi tal-kabil u dawk tas-satellita. Hija din is-sezzjoni kummerċjali tal-BBC flimkien ma' [[Medja Virgin]] li tifforma nofs it-[[TVRU]]. Ir-Renju Unit issa għandu numru kbir ta' stazzjonijiet ta' kanali terrestrali diġitali li jinkludu sitta oħra mill-BBC, ħamsa mill-ITV u tlieta mill-Channel 4, u wieħed mill-S4/C li huwa biss bil-lingwa nattiva ta' Wales, fost ta' varjetà oħra. Il-maġġuranża vasta ta' servizzi diġitali tal-[[Televixon Kabil|kabil]] huma provduti mill-[[Medja Virgin]] filwaqt li tas-[[Televixon Satellita|satellita]] huma provduti mill-[[BSkyB]] u [[free-to-air]] televixon terrestrali diġitali mill-[[Wiri b'Xejn (Renju Unit)|wiri b'xejn]]. Il-Pajjiż kollu huwa mistenni li jwettaq il-[[Bidla għad-diġitali fir-Renju Unit|bidla għad-diġitali]] sa 2012. [[Radju fir-Renju Unit]] huwa ddominat mir-[[Radju BBC]], li topera għaxar networks nazzjonali u l-fuq minn erbgħin stazzjon lokali tar-radju. L-aktar stazzjonijiet popolari tar-radju skont in-numru ta' semmija huwa [[Radju BBC 2]], filwaqt li ftit warajh jinsab [[Radju BBC 1]]. Hemm mijiet ta' radji kummerċjali lokali madwar il-pajjiż li joffru varjetà ta' mużika u diskussjonijiet. ==== Stampa ==== Tradizzjonalment, [[Lista ta' Gazzetti fir-Renju Unit|gazzetti Brittanniċi]] jistgħu jinqasmu f'dawk li huma ta' ''Kwalita'' (magħrufa aktar bħala "[[broadsheets]]" minħabba li huma ħoxnin), iġġiefieri dawk il-gazzetti li huma serji u dawk li huma aktar popolari jiġġiefieri varjeta ''[[tabloid]]''. Għal konvenjenza tal-qari, ħafna mill-broadsheets bidlu għal format ta' daqs aktar [[Kompatt (gazzetta)|kompatta]], tradizzjonalment użata mill-[[tabloid]]s. [[The Sun (gazzetta)|''The Sun'']] għandha l-ogħla ċirkulazzjoni mill-gazzetti kollha ta' kuljum tar-Renju Unit, u hija stimata li għandha kwart mill-kummerċ; il- gazzetta kuġina tagħha, ''[[The News of The World]]'' ukoll għandha l-ogħla kummerċ fil-gazzetti tal-Ħadd, u tradizzjonalment tiffoka fuq storji importanti. ''[[The Daily Telegraph]]'' , gazzetta broadsheet tal-[[Politika Leminija|ideoloġija leminija]], għaddiet ''[[The Times]]'' (format tad-daqs ta' tabloid) bħala l-ogħla bejjieħa tal-broadsheet "Kwalita". Il- ''[[Financial Times]]'' hija l-gazzetta prinċipali tal-kummerċ, u tiġi stampata fuq karta distinta ta' roża-salamun. L-ewwel darba li ġiet printjata fl-1737, il-''[[The News Letter|Belfast News Letter]]'' hija l-eqdem gazzetta ingliża ta' kull jum li għadha tiġi ppublikata sal-lum. Waħda mill-kompetituri tagħha tal-Irlanda ta' Fuq, ''[[The Irish News]]'', ġie klassifikat darbtejn l-aqwa gazzetta reġjonali fir-Renju Unit fl-2006 u fl-2007. Magażins u ġurnali li jinkludu ''[[The Economist]]'' u ''[[Nature (journal)|Nature]]'' issa qegħdin f'ċirkulazzjoni madwar id-dinja. === Mużika === {{main|Mużika Brittanika}} [[Stampa:Beatles logo.png|thumb|[[The Beatles]] kienu u għadhom meqjusin bħalha wieħed mill-aqwa gruppijiet fid-dinja]] '''Mużika Klassika:''' Fost il-kompożituri magħrufa mir-Renju Unit hemm [[William Byrd]], [[Henry Purcell]], [[Sir Edward Elgar]], [[Sir Arthur Sullivan]] (kien l-aktar famuż għax ħadem mal- librar [[Sir W. S. Gilbert]]), [[Ralph Vaughan Williams]], u [[Benjamin Britten]], pijunier tal-[[opra]] moderna Brittanika. Londra hi waħda mill-kapitali maġġuri tad-dinja għall-[[mużika klassika]]. '''Mużika Popolari:''' Kontribuzzjonijiet Prominenti għall-iżvilupp tal-[[mużika rock]] fir-Renju Unit fil-1960 u 1970 kienu [[The Beatles]], [[Pink Floyd]], [[Eric Clapton]], [[The Rolling Stones]], [[Led Zeppelin]], [[The Who]], [[Queen (grupp)|Queen]], u [[Black Sabbath]]. [[Heavy metal]], [[hard rock]], [[punk rock]] u [[New Wave (mużika)|New Wave]] kienu fost il-varjazzjonijiet li ssegwew. Kmieni fil-1980, gruppi mir-Renju Unit mix-xena [[New Romantic]] bħal [[Duran Duran]], [[Depeche Mode]], [[Spandau Ballet]], [[Soft Cell]] u [[Ultravox]] kienu prominenti. Fl-1990ijiet, gruppi tal-[[Britpop]] u mużika [[elettronika]] attirat suċċess internazzjonali. Aktar attijiet tal-pop riċenti, jinkludu [[The Smiths]], [[Oasis (grupp)|Oasis]], [[Amy Winehouse]], [[Coldplay]], u l-i[[Spice Girls]], saħħew il-kontribuzzjoni tar-Renju Unit fil-mużika poplari. === Filosofija === Ir-Renju Unit huwa famuż għat-tradizzjoni ta' “Empiriċiżmu Brittanniku,” parti mill-filosofija tal-intelliġenża li tgħid li intelliġenża ivverfikata mill-esperjenża biss hija valida. L-aktar filosfi famużi ta' din it-tradizzjoni huma [[John Locke]], [[George Berkeley]] u [[David Hume]]. Il-Brittanja hija magħrufa għat-teorija tal-filosofija morali, l-Utilitarjaniżmu, li ġiet użata għall-ewwel darba minn [[Jeremy Bentham]] u aktar tard minn [[John Stuart Mill]], fil-kitba qasira tiegħu “[[Utilitarianism (ktieb)|Utilitarianism]]”. Filosfi oħra eminenti mir-Renju Unit jinkludu [[William of Ockham]], [[Thomas Hobbes]], [[Bertrand Russell]], [[Adam Smith]] u [[Alfred Ayer]]. Filosfi barranin li għexu fl-Ingilterra jinkludu [[Isaiah Berlin]], [[Karl Marx]], [[Karl Popper]], u [[Ludwig Wittgenstein]]. === Xjenza, Inġenerija u Innovazzjoni === [[Stampa:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|thumb|right|[[Sir Isaac Newton]]]] [[Stampa:Charles Darwin aged 51.jpg|thumb|right|[[Charles Darwin]]]] Il-Metodi xjentifiki kienu mqanqla mill-filosofu Inġliż [[Francis Bacon]] fil-bidu tas-seklu sbatax, u l-avvanzi li saru wara minn xjenzati u inġenira Brittanniċi jinkludu: * Il-[[Liġijiet tal-muviment ta' Newton|liġijiet tal-muviment]] u l-ispjegazzjoni tal-[[gravità]], ta' [[Sir Isaac Newton]] fl-aħħar tas-seklu sbatax. * L-unifikazzjoni tal-elettromanjetiżmu, minn [[James Clerk Maxwell]] * L-iskoperta tal-[[idroġenu]], minn [[Henry Cavendish]] * Il-[[lokomotiva bl-istim]], ta' [[Richard Trevithick]] u [[Andrew Vivian]] * It-[[telefon]], minn [[Alexander Graham Bell]] * Evoluzzjoni bis-[[selezzjoni naturali]], ta' [[Charles Darwin]] * Il-[[magna Turing]], ta' [[Alan Turing]], il-bażi tal-kompjuters moderni illum. * L-istruttura tal-[[DNA|Aċtu Deossiribonuklejku]] (DNA), ta' [[Francis Crick]] u oħrajn * L-iżvillup tal-[[World Wide Web#Origins|World Wide Web]], huwa ikkreditat ħafna lil [[Tim Berners-Lee]] Proġetti notevoli ta' [[inġenerija ċivili]], li l-pijunieri tagħhom jinkludu [[Isambard Kingdom Brunel]], ikkontribwixxew għall-ewwel sistema ta' trasport nazzjonali bil-ferrovija tad-dinja. Avvanzi oħrajn jinkludu l-[[kronometru tal-baħar]], it-[[televiżżjoni]], il-[[magna tal-jet|magna tal-''jet'']], ir-[[rota]] moderna, id-[[dawl elettriku]], il-[[mutur tal-elettriku]], l-i-[[skrun]], il-[[mutur bil-kombustjoni interna]], ir-[[radar]] militari, il-[[kompjuter]] elettroniku, it-[[tilqim]] u l-[[antibijotiċi]]. Il-Ġurnali Xjentifiki ippubblikati fir-Renju Unit jinkludu ''[[Nature (gurnal)|Nature]]'', il-''[[British Medical Journal]]'' u ''[[The Lancet]]''. Fl-2006, kien irraportat li r-Renju Unit jipprovdi 9% tal-artikli tar-riċerka xjentifika tad-dinja u 12% sehem taċ-ċitazzjonijiet. === Arti Viżivi === {{main|Arti fir-Renju Unit}} [[Stampa:Joseph Mallord William Turner - Flint Castle.jpg|thumb|''[[Flint Castle]]'', ta' [[J. M. W. Turner]] ([[Madwar|c.]]1775 – 1851).]] L-[[Akkademja Rjali]] tinsab ġewwa Londra. Skejjel maġġuri oħrajn tal-arti jinkludu l-i[[Skola Slade tal-Arti]]; is-sitt-skejjel [[Università tal-Arti, Londra]], li jinkludu l-[[Kulleġġ ċentrali ta' San Martin tal-Arti u Disin]] u l-[[Kulleġġ ta' Chelsea tal-Arti u Disin]]; L-[[Iskola ta' Glasgow tal-Arti]], u [[Goldsmiths, Università ta' Londra]]. Dan il-proġett kummerċjali huwa wieħed mill-aqwa organizzazzjonijiet Brittanniċi tal-arti viżivi. Artisti maġġuri Brittanniċi jinkludu [[Sir Joshua Reynolds]], [[Thomas Gainsborough]], [[John Constable]], [[William Blake]], [[J. M. W. Turner]], [[William Morris]], [[L.S. Lowry]], [[Francis Bacon]], [[Lucian Freud]], [[David Hockney]], [[Gilbert and George]], [[Richard Hamilton]], [[Peter Blake]], [[Howard Hodgkin]], [[Antony Gormley]], u [[Anish Kapoor]]. Matul lejn l-aħħar tal-1980ijiet u fl-1990ijiet, il-[[Gallarija Saatchi]] f'Londra ġabet attenżjoni pubblika ta' grupp ta' diversi suġġetti li saru magħrufa bħala l-[[Artisti Brittanniċi Żagħżaragħ]]. [[Damien Hirst]], [[Chris Ofili]], [[Rachel Whiteread]], [[Tracy Emin]], [[Mark Wallinger]], [[Steve McQueen (artist)|Steve McQueen]], [[Sam Taylor-Wood]], u [[Chapman Brothers]] huma fost l-aktar magħrufa f'dan il-muviment. == Simboli == {{main|Simboli tar-Renju Unit, Il-Gżejjer tal-Fliegu u Isle of Man}} * Il-[[Bandiera tar-Renju Unit]] hija l-[[Bandiera tal-Unjoni]] aktar magħrufa bħalha l- "Union Jack". Ġiet maħluqa permezz ta' taħlita bejn is-[[Salib ta' San Gorġ]] tal-[[Bandiera tal-Ingilterra|Ingilterra]] u s-[[Salib ta' San Andrew]] tal-i[[Bandiera tal-Iskozzja|Skozzja]] bis-[[Salib ta' San Patrick]], biex tirrepreżenta L-Irlanda u li ġie miżjud fil-1801. [[Wales]] m'għandux repreżentazzjoni fil-Bandiera tal-Unjoni minħabba li Wales ġiet maħkuma mill-Ingilterra qabel il-formazzjoni tar-Renju Unit. Madankollu, għad hemm il-possibilita li l-Bandiera tal-Unjoni terġa tiġi disinjata sabiex tinkludi 'l Wales. * L-[[innu nazzjonali]] tar-Renju Unit hija "[[God Save the King]]", bil-kelma "King" issir "Queen" fil-lirika kull meta l-monarkija hija femminili. Minkejja dan l-isem tal-Innu tibqa' "God Save the King". [[Stampa:Britannia-Statue.jpg|thumb|L-Istatwa tal-[[Brittanja]] f'[[Plymouth]].]] * [[Britannja]] hija l-[[personifikazzjoni nazzjonali|personifikazzjoni]] tar-Renju Unit, li toriġina miż-[[Żmien ta' Ħakma Rumana tal-Brittanja|żmien tar-Rumani]] fin-nofs inhar u fiċ-ċentru tal-Gran Brittanja. Brittanja hija simbolizzata bħalha mara żgħżugħa b'xagħra jew tad-deher jew kannella, libsa [[helmet Korintjana]] u ħwejjeġ bojjod. Hi żżomm il-foxna ta' [[Poseidon]] b'tliet ponnot u [[tarka]], li fuqa hemm il-Bandiera tal-Unjoni. Xi kultant hija mpenġija rikba d-dahar tal-iljun. Miż-Żmien tal-Imperu Brittanniku, il-Brittanja ġiet assoċjatta ma' dominanża maritima, kif tinsab fid-diska patrijottika ta' ''[[Rule Britannia]]''. * Is-Simbolu tal-[[iljun]] huwa mpenġi wara l-Brittanja fuq il-[[Munita ta' fifty pence tal-Brittanja|munita tal- 50 pence]] u oħra hija mpenġija kurunata fuq in-naħa ta' wara tal-munita ta' [[10p|10 pence]]. Hija wkoll użata bħala simbolu fuq il-bandiera mhux-ċeremonjali tal-[[Armata Brittannika]]. * Il-[[buldog]] huwa xi kultant użat bħala simbolu tal-[[Gran Brittanja]], u ġieta assoċjata mal-isfida ta' [[Winston Churchill]] kontra Ġermanja Nażista. === Simboli Nazzjonali fir-Renju Unit === {{main|Simboli Nazzjonali fl-iSkozzja}} * Numru ta' 'innijiet nazzjonali' huma użati f'pajjiżi individwali tar-Renju Unit iżda mhux kollha huma popolari daqs xulxin, l-aktar popolari huma: [[Flower of Scotland]] għall-Iskozzja, [[Hen Wlad Fy Nhadau]] f'Wales, [[Londonderry Air]] fl-Irlanda ta' Fuq u [[And did those feet in ancient time|Jerusalem]] fl-Ingilterra. * [[iljun]]i ġew użati mill-[[araldika tal-armi]], li tinkludi l-armi rjali tas-saltni tal-[[Emblema tal-Ingilterra|Ingilterra]], l-i[[Emblema tal-Iskozzja|Skozzja]] u s-[[Saltna ta' Gwynedd]] f'[[Wales]]. L-iljun jinsab fl-emblema tat-[[tim nazzjonali tal-futbol tal-Ingilterra]], li żieded il-popolarita tal-innu popolari tal-futbol ''[[Tliet Iljuni]]'', u fit-[[Tim nazzjonali tal-Kriket tal-Ingilterra]]. It- "tliet iljuni" fuq l-emblema ingliża oriġinarjament kienu żewġ leopardi. Leopard ieħor ġie miżjud minn [[Richard the Lionheart]] u bl-għajnuna ta' ismu, saru magħrufa bħala it-tliet iljuni. Issa huma aktar mpenġija bħala ljuni. Leopardi huma tradizzjonalment impenġija bilqiegħda filwaqt li l-iljuni huma mpenġija bil-wieqfa fuq l-erba' saqajn u feroċi, kif hemm fl-[[Iljun Rampant]] Skoċċiż. * L-Ingilterra (u xi kultant il-Brittanja) għandha karrattru personifikat ta' [[John Bull]], għalkemm dan il-karratru ma tantx għadu jintuża f'żminijiet moderni. * Is-siġra tal-[[oak]] u l-[[warda]], ilhom ħafna meqjusa għal repreżentazzjoni viżivi għall-identita ingliża. Il-warda ħamra hija l-emblema tat-[[Tim tal-unjoni nazzjonali tar-rugbi tal-Ingilterra]] u l-[[Unjoni tal-Futbol Rugbi]]. * Iż-[[Żannur]] huwa użat ħafna bħala simbolu skoċċiż. * In-[[Narċis]] jew [[leek]] huma użati bħala simbolu Galliż. {| class="wikitable" |- ! Bandiera !! Pajjiż !! Il-Qaddis tal-Knisja !! Fjura |- | {{flagicon|Ingilterra}} || [[Ingilterra]] || [[San Ġorġ]] || [[Warda ta' Tudor]] |- | {{flagicon|Skozja}} || [[Skozzja]] || [[San Indrija]] || [[Żannur]] |- | {{flagicon|Wales}} || [[Wales]] || [[San David]] || [[Leek]]/[[Narċis]] |- | || [[Irlanda ta' Fuq]] || [[San Patrizju]] || [[Xamrok]]/[[Kittien]] |} M'hemmx [[Bandiera tal-Irlanda ta' Fuq|bandiera uffiċjali tal-Irlanda ta' Fuq]] wara l-[[Atti tal-Kostituzzjoni tal-Irlanda ta' Fuq 1973]] jew bandiera mhux uffiċjali li hija popolari fl-Irlanda ta' Fuq. L-użu ta' bosta bnadar fl-Irlanda ta' Fuq hija ferm komuni. Madanakollu, il-[[Bandiera ta' Ulster]] hija wżata f'ħafna avvenimenti sportivi. Ara [[Kwistjoni tal-Bnadar tal-Irlanda ta' Fuq]] u l-[http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20080521055656/http://www.parliament.uk/commons/lib/research/notes/snpc-04474.pdf Bnadar tal-Unjoni u Bnadar tar-Renju Unit] == Aktar informazzjoni == * [[Frekwenza]] tal-mobajl: GSM 900, GSM 1800, UMTS 2100 * [[Teknoloġija]] tal-mobajl: [[Global System for Mobile Communications|GSM]]/[[General Packet Radio Service|GPRS]]/[[Enhanced Data Rates for Global Evolution|EDGE]]/[[Universal Mobile Telecommunications System|UMTS]]/[[HSDPA]] * Format tal-[[Data tal-Kalendarju|Data]]: DD/MM/YY (pereżempju: 22/12/05) jew 22 ta' Diċembru 2005 (22 ta' Diċembru 2005 l-aktar użata jekk id-data hija miktuba bil-kliem) * Format tal-[[Ħin]]: Ġeneralment format ta' 12-il siegħa fit-taħdit jew fil-kitba (eżempju: 5:15 pm), format ta' 24 siegħa l-aktar użat f'dokumentazzjoni uffiċjali, orarji u mill-militar (eżempju: 17:15 jew 1715). [[Perijodu]] jista' jintuża minflok iż-żewġ punti meta jinkiteb il-ħin; pereżempju, 5.15 pm. * Is-separazzjoni [[deċimali]] hija l-perjodu: 123.45 * Eluf huma separati b'virgola - 10,000 - jew bi spazju - 10&nbsp;000. * Fil-Brittanja. biljun huwa użat biex jirrepreżenta 1,000,000,000,000 (10<sup>12</sup> jew miljun għal miljun darba) iżda dan m'għadux jintuża u biljun huwa l-aktar użat biex juri 1,000,000,000 (10<sup>9</sup> jew miljun għal elf darba, li qabel kien magħruf bħala [[miljard]]). Ara wkoll [[Skali twal u qosra]]. * [[Voltaġġ]]: 230V (+10% / -6%), 50&nbsp;Hz; [[Elettriċita AC, Plakkek u plugs#Tipp# G (3-pin tal-Brittanja; anki f' Ċipru, l-Irlanda, Malta, Malażja, Singapore u l-kolonji antiki tal-Brittanja)|3-pin tal-Brittanja plakkek u plugs]] * [[Kodiċi tal-Posta]]: [[Kodiċi tal-Posta fir-Renju Unit]] * Sewqan huwa fuq in-naħa tax-[[Sewqan fuq ix-xellug jew fuq il-lemin#ir-Renju Unit|xellug]]. * Kejl: [[Sistema Metrika|Metriku]]; minbarra trasportazzjoni fuq it-toroq (distanzi u veloċità, u restrizzjonijiet fuq id-daqs huma kollha sinjalati bil-[[kejl Imperjali]]) u birra u sidru, mibjugħa fil-''pubs'', irridu jiġu mibjugħa f'kwantitajiet ta' 1/3 ta' pinta, 1/2 ta' pinta, jew kwantitajiet relatati. == Ara wkoll == {{Suġġetti dwar ir-Renju Unit}} == Referenzi == {{reflist|2}} == Noti == * Fir-Renju Unit u d-dependenzi, il-[[Lingwi fir-Renju Unit|lingwi oħrajn]] uffiċjalment rikonixxuti bħala leġitimi huma l-[[Lingwi Reġjonali|lingwi (reġjonali)]] u l-[[lingwi aboriġini]] taħt il-[[Patenta Ewropea għall-lingwi reġjonali jew minoratorji]]. F'kull każ, l-isem uffiċjali tar-Renju Unit huwa:<br />[[Korniku]]: Rywvaneth Unys Breten Veur ha Kledhbarth Iwerdhon; [[Irlandiż]]:Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann; [[Ingliż-Skoċċiż]]: Unitit Kinrick o Graet Breetain an Northren Irland; [[Gaeliku Skoċċiż]]: Rìoghachd Aonaichte Bhreatainn Mhòir agus Èireann a Tuath; [[Galliż]]:Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon. * "Dieu et mon droit" hija l-motto rjali. Fl-iSkozzja, il-motto rjali hija l-frażi bl-[[Lingwa Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]], [[In My Defens God Me Defend]] (imqasra għal "IN DEFENS"). Hemm bosta emblemi differenti tal-iSkozzja; ara [[Emblema tar-Renju Unit]]. * l-innu "God Save the Queen" huwa l-[[de facto]] [[Innu Nazzjonali]] kif ukoll l-[[Innu Rjali]] għal bosta pajjiżi oħra. * L-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] huwa stabilit għall-użu uffiċjali. F'[[WAles]], il-[[Bord tal-Lingwa Galliża|Bwrdd yr Iaith Gymraeg]] għandu d-dmir li jara li, "fit-tmexxija ta' stabbilimenti pubbliċi u l-amministrazzjoni tal-Ġustizzja, l-lingwa Ingliża u dik [[Lingwa Galliża|Galliża]] għandhom jiġu meqjusa daqs xulxin. Il-[[Bord tal-Lingwa Gaeliku Skoċċiż|Bòrd na Gàidhlig]] għandu d-dmir li jara li "l-istatut tal-lingwa [[Lingwa Gaelika Skoċċiż|Gaelika]] jibqa' dak ta' [[lingwa uffiċjali]] tal-[[iSkozzja]] u għandha l-istess rispett bħal-lingwa Ingliża. * skont il-[[Patenta Ewropea għall-lingwi reġjonali jew minoratorji]], il-lingwi: Galliż, Gaeliku Skoċċiż,[[Lingwa Kornika|Korniku]], l-[[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]], l-[[Ingliż-Skoċċiż ta' Ulster]] u l-[[Lingwa tal-Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]] huma uffiċjalment meqjusa bħala Lingwi [[Lingwa Reġjonali|Reġjonali]] jew [[Lingwi Minoratorji|Minoratorji]] skont il-[[Gvern tar-Renju Unit]]. Ara wkoll [[Lingwi tar-Renju Unit]]. * [https://web.archive.org/web/20210102141059/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/uk.html#Econ CIA Factbook]. Stima Uffiċjali tal-Ċensiment tal-2001 hija provduta mill-[[Uffiċju tal-Statistiċi Nazzjonali]]. * [[ISO 3166-1 alpha-2]] hija l-[[Gran Brittanja|GB]], però [[.gb]] mhux użata. Id-dominju [[.eu]] hija maqsuma mal-membri tal-[[Unjoni Ewropea]]. == Ħoloq esterni == * [http://www.royal.gov.uk/ Sit uffiċjali tal-Monarkija tar-Renju Unit] * [http://www.direct.gov.uk/ Sit uffiċjali tal-Gvern tar-Renju Unit] * [http://www.visitbritain.com/ Gwida uffiċjali għal Brittanja għat-turisti] * [http://www.statistics.gov.uk/StatBase/Product.asp?vlnk=5703 Il-ktieb ta' kull sena uffiċjali tar-Renju Unit] * [http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp "Pajjiżi fil-Pajjiż"] mis-[http://www.number-10.gov.uk Sit uffiċjali tal-Prim Ministru tar-Renju Unit] * [https://web.archive.org/web/20081010152137/http://dataranking.com/country.cgi?LG=e&CO=29 Informazzjoni tal-klassifika tal-Ekonomija u dik soċjali/ Renju Unit] * [[wikivoyage:United Kingdom|Gwida għall-ivvjaġġar għar-Renju Unit]] fuq Wikivoyage {{Ewropa}} {{Pajjiżi tal-Commonwealth}} {{NATO}} [[Kategorija:Renju Unit]] [[Kategorija:Monarkiji kostituzzjonali]] [[Kategorija:Pajjiżi tal-G8]] [[Kategorija:Pajjiżi gżejjer]] [[Kategorija:Commonwealth tan-Nazzjonijiet]] [[Kategorija:Pajjiżi stabbiliti fl-1801]] 7yyb0x20oe6vjn5cr4vwi10o41z74i9 332733 332728 2026-10-12T15:02:16Z JovalQC 21720 Monarkija link 332733 wikitext text/x-wiki {{Użioħra|Renju Unit}} {{Infobox Pajjiż |isem_twil_konvenzjonali = Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq<br />''United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland'' |isem_nattiv = |isem_komuni = Renju Unit |stampa_bandiera = Flag of the United Kingdom.svg |stampa_emblema = Royal Coat of Arms of the United Kingdom.svg |stampa_mappa = Europe-UK.svg |deskrizzjoni_mappa = |ħolqa_bandiera = Bandiera tar-Renju Unit |ħolqa_emblema = Emblema tar-Renju Unit |ħolqa_demografija = Demografija tar-Renju Unit |mottu_nazzjonali = |innu_nazzjonali = ''[[God Save the King]]''<br /><small>Alla jsalva r-Re</small><center>[[File:United States Navy Band - God Save the Queen.ogg]]</center> |lingwi_uffiċjali = [[Lingwa Ingliża|Ingliż]] |lingwi_reġjonali = [[Lingwa Galliża|Galliż]]{{,}}[[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]]{{,}}[[Ingliż-Skoċċiż ta' Ulster]]{{,}}[[Ingliż-Skoċċiż]]{{,}}[[Gaeliku Skoċċiż]]{{,}}[[Gaeliku Korniku]]</small> |gruppi_etniċi = 85.67% [[Brittanniċi Bojod]],<br />6.47% [[Bojod Oħrajn]],<br />4.00% [[Brittanniċi Ażjatiċi|Ażjatiċi min-Nofsinhar]], <br /> 2.00% [[Brittanniċi Suwed|Suwed]], <br /> 1.20% [[Brittanniċi Mħalltin|Razza Mħallta]], <br /> 0.80% [[Brittanniċi Orjentali|Ażjatiċi tal-Lvant]] u [[Gruppijiet Etniċi Oħrajn (Ċensiment tar-Renju Unit)|Oħrajn]] |sena_gruppi_etniċi = 2001 |kapitali = [[Londra]] | latd=51 |latm=30 |latNS=N |lonġd=0 |lonġm=7 |lonġEW=W |l-ikbar_belt = [[Londra]] |tip_gvern = [[Monarkija kostituzzjonali]] [[Demokrazija Parlamentari|parlamentari]] [[Stat Unitarju|unitarja]] |titlu_kap1 = [[Lista ta' monarki Brittaniċi|Monarkija]] |titlu_kap2 = [[Prim Ministru tar-Renju Unit|Prim Ministru]] |isem_kap1 = [[Karlu III]] |isem_kap2 = [[Andy Burnham]] |data_sħubija_UE = 1 ta' Jannar, 1973 |żona_kklassifika = 80 |poż_erja = 80 <!--pożizzjoni bbażata fuq l-istati sovrani biss--> |erja_km2 = 243,610 |erja_mi_kw = 94,060 |perċentwal_ilma = 1.34 |sena_stima_popolazzjoni =2023 |stima_popolazzjoni =68,265,209 |poż_stima_popolazzjoni = 21 |sena_ċensiment_popolazzjoni = 2021 |ċensiment_popolazzjoni = 66,940,559 |densità_popolazzjoni_km2 = 281 |densità_popolazzjoni_mi_kw = 727.8 |poż_densità_popolazzjoni = 51 <!--pożizzjoni bbażata fuq l-istati sovrani biss--> |sena_PGD_PSX = 2012 |PGD_PSX = $2.316 triljun<ref name="imf2">{{ċita web |url=http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=56&pr.y=7&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=112&s=NGDP%2CNGDPD%2CNGDPPC%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= |titlu=Report for Selected Countries and Subjects - United Kingdom|pubblikatur=International Monetary Fund |data=2012 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20130117105947/http://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2012/02/weodata/weorept.aspx?pr.x=56&pr.y=7&sy=2012&ey=2012&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=112&s=NGDP%2CNGDPD%2CNGDPPC%2CNGDPDPC%2CPPPGDP%2CPPPPC&grp=0&a= |arkivju-data=2013-01-17 |lingwa=en}}</ref> |poż_PGD_PSX = 8 |PGD_PSX_per_capita = $36,728<ref name=imf2/> |poż_PGD_PSX_per_capita = |sena_IŻU = 2011 |IŻU = {{increase}} 0.875<ref name="HDI">{{ċita rapport |url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/reports/271/hdr_2011_en_complete.pdf |titlu=Human Development Report 2011 - Sustainability and Equity: A Better Future for All |data=2011 |pubblikatur=United Nations Development Program |data-aċċess=2013-03-14 |paġni=127-130 |isbn=9780230363311 |lingwa=en}}</ref> |poż_IŻU = 26 |kategorija_IŻU = <span style="color:#090;">għoli ħafna</span> |tip_sovranità = [[Storja tal-Irlanda|Indipendenza]] {{nobold|mir-[[Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda|Renju Unit]]}} |avveniment_stabbilit1 = [[Atti tal-Unjoni 1707]] |data_stabbilit1 = 1 ta' Mejju 1707 |avveniment_stabbilit2 = [[Atti tal-Unjoni 1800]] |data_stabbilit2 = 1 ta' Jannar 1801 |avveniment_stabbilit3 = [[Trattat Anglo-Irlandiż]] |data_stabbilit3 = 6 ta' Diċembru 1922 |avveniment_stabbilit4 = Sbuħija fl-[[Unjoni Ewropea]] |data_stabbilit4 = 1 ta' Jannar 1973 |valuta = [[Lira sterlina]] |kodiċi_valuta = GBP |żona_ħin = [[Ħin Meridjan ta' Greenwich|GMT]] |differenza_ħku = +0 |żona_ħin_legali = [[Ħin Brittanniku tas-Sajf|BST]] |differenza_żona_ħin_legali = +1 |cctld = [[.uk]] |kodiċi_telefoniku = +44 |sena_PGD_nominali = 2012 |PGD_nominali = $2.434 triljun<ref name=imf2/> |poż_PGD_nominali = 6 |PGD_nominali_per_capita = $38,591<ref name=imf2/> |poż_PGD_nominali_per_capita = |nota1 = }} '''Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq''', aktar magħrufa bħala '''Ir-Renju Unit''' <ref>Ara [[Gżejjer Brittaniċi (terminoloġija)]]</ref> huwa [[Pajjiżi gżejjer|pajjiż]] <ref>{{ċita enċiklopedija |kunjom1=Prestwich |isem1=Michael Charles |titlu=United Kingdom |enċiklopedija=Britannica |url=https://www.britannica.com/place/United-Kingdom |lingwa=en}}</ref><ref>{{ċita web |titlu=Countries within a country |sit=10 Downing Street |url=http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050211195601/http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp |arkivju-data=2005-02-11 |lingwa=en}}</ref> [[Sovranità|sovran]] li jinsab fil-Majjistral tal-[[Ewropa]] ħdejn l-[[Ewropa Kontinentali]]. Ir-Renju Unit jinkludi l-gżira tal-[[Gran Brittanja]] u l-parti tal-Grigal tal-gżira tal-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]] u ħafna gżejjer żgħar oħra. L-[[Irlanda ta' Fuq]] hija l-unika parti tar-Renju Unit li għandha fruntieri ma' pajjiż barra mir-Renju Unit. L-Irlanda ta' Fuq taqsam il-gżira tal-Majjistral mar-[[Repubblika tal-Irlanda]]. Ir-Renju Unit huwa imdawwar mill-[[Oċean Atlantiku]], il-[[Baħar ta' Fuq]], il-[[Fliegu tal-Manika]], il-[[Baħar Ċeltik]] u l-[[Baħar Irlandiż]]. L-ikbar gżira, il-Gran Brittanja għandha aċċess għal [[Franza]] permezz ta' [[kanal taħt il-Manika]]. Ir-Renju Unit huwa [[Stat unitarju|unjoni]]<ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Macwhirter |isem=Iain |titlu=The break-up of the union now appears inevitable |url=http://www.guardian.co.uk/commentisfree/2008/jan/10/scotland.politics |data=2008-01-10 |pubblikatur=The Guardian |lingwa=en}}</ref><ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Enright |isem1=Simon |titlu=An Act of Disunion |data=2007-01-16 |pubblikatur=BBC |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/programmes/newsnight/6267799.stm |lingwa=en}}</ref> ta' erba' [[pajjiżi kostitwenti]]: l-[[Ingilterra]], l-[[Irlanda ta' Fuq]], l-[[Skozja|Iskozja]] u [[Wales]]. Ir-Renju Unit huwa gvernat permezz ta' [[sistema parlamentari]], bi [[gvern ċentrali]] li jinsab f'[[Londra]], il-[[belt kapitali]], u b'[[monarkija kostituzzjonali]] bir-[[Karlu III|Re Karlu III]] bħala l-[[kap tal-istat]]. Il-[[Gżejjer tal-Kanal]] u l-[[Gżira ta' Man]] huma [[Dipendenzi tal-Kuruna]] u mhumiex parti mir-Renju Unit, imma jiffurmaw tip ta' federazzjoni aktar indipendenti mill-pajjiżi l-oħra.<ref>{{ċita web |titlu=Key facts about the United Kingdom |url=http://www.direct.gov.uk/en/Governmentcitizensandrights/LivingintheUK/DG_10012517 |arkivju-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20121003003526/http://www.direct.gov.uk/en/Governmentcitizensandrights/LivingintheUK/DG_10012517 |arkivju-data=2012-10-03 |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=dead }}</ref> Ir-Renju Unit għandu erbatax-il [[territorju barra l-pajjiż]],<ref>{{ċita web |titlu=FCO global network |url=http://www.fco.gov.uk/en/fco-in-action/global-network/ |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20080406174844/http://www.fco.gov.uk/en/fco-in-action/global-network/ |arkivju-data=2008-04-06 |lingwa=en |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=dead }}</ref> li kollha kienu parti mill-[[Imperu Brittanniku]], li fl-aqwa tiegħu kellu taħtu kważi kwart tad-dinja, u għalhekk kien [[L-ikbar imperi ta' kull żmien|l-akbar imperu fl-istorja]]. L-influwenza diretta tiegħu nistgħu narawha fil-lingwa u l-kulturi tal-istati tal-[[Kanada]], l-[[Awstralja]], [[New Zealand]], l-[[Indja]], il-[[Pakistan]], l-[[Afrika t'Isfel]], [[Singapor]], l-[[Stati Uniti|Istati Uniti]] u ħafna pajjizi oħra. Ir-Reġina Eliżabetta II għadha l-kap tal-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet]] u kap tas-Saltniet fil-Commonwealth. Ir-Renju Unit huwa [[pajjiż żviluppat]], bil-[[lista ta' pajjiżi skont il-PGD (nominali)|ħames]] (PGD nominali) jew is-[[lista ta' pajjiżi skont il-PGD (PPA)|sitt]] (PGD PPA) l-akbar [[Ekonomija tar-Renju Unit|ekonomija]] tad-dinja. Kien l-ewwel pajjiż [[industrijalizzazzjoni|industrijalizzat]] fid-dinja u l-ikbar potenz fid-dinja matul is-seklu dsatax u kmieni fis-seklu għoxrin, imma d-dannu ta' żewġ gwerer dinjija u d-deterjorazzjoni tal-Imperu Brittanniku fl-aħħar tas-seklu għoxrin ħallew effett kbir fuq il-pajjiż u b'hekk ma baqax l-akbar potenza fl-affarijiet globali. Madankollu r-Renju Unit għad għandu influwenza ekonomika, kulturali, militari u politika qawwija u hu [[qawwa nukleari]] bit-tieni jew it-tielet l-ikbar infieq fuq id-difiża fid-dinja. Ir-Renju Unit għandu siġġu permanenti fil-[[Kunsill tas-Sigurtà tal-Ġnus Magħquda]], u hu membru tal-[[G8]], [[NATO]], [[WTO]], l-[[Unjoni Ewropea]] u l-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet]]. Ir-Renju Unit għandu 499 km mal-[[Irlanda]] permezz tal-Irlanda ta' Fuq u qasam fruntiera ma' [[Ċipru]] mill-1960 permezz tal-bażijiet Brittaniċi ta' Akrotiri (48 km) u Dhekelia (108 km). Il-Gran Brittanja hija t-tielet l-aktar gżira popolata fid-dinja (u l-aktar popolata fl-Ewropa) b'66 miljun ruħ. L-Gżira ta' Usnt fil-Gżejjer Shetland (Iskozja) hija l-aktar gżira fit-Tramuntana tar-Renju Unit. L-Imperu Brittaniku sar l-akbar Imperu fid-dinja f'termini ta' territorju u l-firxa massima tiegħu kienet fl-1920 meta kkontrolla 35.5 miljun kilometru kwadru fl-[[Asja]], l-[[Ewropa]], l-[[Amerika]], l-[[Oċeanja]] u l-Afrika), Il-paragun bejn l-Imperu Mongol u l-Mongolja attwali 2443 kilometru kwadru, tista' tiġi osservata differenza ta' 99.31%. == Storja == {{artiklu prinċipali|Storja tar-Renju Unit|Storja tal-formazzjoni tar-Renju Unit}} <ref>{{ċita web |titlu=The Treaty (or Act) of Union, 1707 |url=http://personal.pitnet.net/primarysources/act.html |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050207175511/http://personal.pitnet.net/primarysources/act.html |arkivju-data=2005-02-07}}</ref>. Kważi seklu wara, bl-[[Att tal-Unjoni 1800]] inħolqot unjoni oħra bejn ir-[[Renju tal-Irlanda]] u r-[[Renju tal-Gran Brittanja]]. <ref>{{ċita web |kunjom1=Bardon |isem1=Jonathan |titlu=The Act of Union |sit=Act of Union Virtual Library |url=http://www.actofunion.ac.uk/actofunion.htm#act |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20051219093127/http://www.actofunion.ac.uk/actofunion.htm |arkivju-data=2005-12-19 |lingwa=en}}</ref> Mis-seklu disgħa sal-[[1707]], l-Ingilterra u l-iSkozja kienu jeżistu bħala żewġ pajjiżi separati independenti u sovrani bil-monarkija u politika rispettiva tagħhom. Minkejja li meta fl-1603 ir-Re Skoċċiż, [[Ġakmu I tal-Ingilterra|Ġakmu VI]], sar Re tal-Ingilterra wkoll u għalhekk ħoloq [[relazzjonijiet personali]] bejn iż-żewġ saltniet, xorta waħda baqgħu żewġ renji separati. Min-naħa l-oħra, dik li kienet darba l-[[Prinċipalità ta' Wales]], stat independenti, waqgħet taħt il-kontroll tal-monarkija Inġliża bl-[[Statut ta' Rhuddlan]] fl-1284 u għalhekk inħakmet mill-Ingilterra taħt il-[[Liġijiet tal-Atti ta' Wales]] tal-1535 u 1542. L-Irlanda ġiet ukoll taħt il-kontroll tal-Inġliżi bejn l-1541 u [[It-Trattat ta' Limerick|1691]], madankollu kellu jkun fl-1801 li ssieħbu sabiex jifformaw [[Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda]]. [[Stampa:Sadler, Battle of Waterloo.jpg|250 px|thumb|left|Il-[[Battalja ta' Waterloo]] immarkat it-tmiem tal-[[Gwerer Napoljoniċi]].]] [[Stampa:British Empire 1897.jpg|thumb|250px|left|L-[[Imperu Brittanniku]] fl- 1897. Sa 1920 sar l- [[Lista tal-akbar Imperi|akbar imperu fl-istorja]]]] [[Stampa:Supermarinespitfire.JPG|thumb|250px|left|Il-[[Battalja tal-Brittanja]]. Ir-Renju Unit kien l-uniku pajjiż [[Alleati tat-tieni Gwerra Dinjija|Alleat]] fl-[[Ewropa]] li baqa' mhux okkupat fit-[[Tieni Gwerra Dinija]]]] Fl-ewwel seklu tal-eżistenza tiegħu, Ir-Renju Unit kellu sehem importanti fl-iżvilupp kemm tal-ideat tal-[[Dinja tal-Punent|Punent]] ta' [[Sistema Parlamentari|demokrazija parlamentari]] kif ukoll fil-kontribuzzjonijiet sinjifikattivi fil-[[letteratura]], l-[[arti]] u x-[[xjenza]]. Ir-[[Rivoluzzjoni Industrijali]] li trawmet fir-Renju Unit, ittrasformat il-pajjiż u tagħat spinta 'l [[Imperu Brittanniku]]. F'dan iż-żmien, bħal ħafna [[Potenzi kbar]], ir-Renju Unit kien involut l-isfruttar tal-kolonji, li inkludiet il-[[Kummerċ tal-iskjavi tal-Atlantiku|kummerċ tal-iskjavi]], però l-[[L-Att tal-Kummerċ tal-Iskjavi 1807|l-att tal-kummerċ tal-iskjavi]] pprojbixxa aktar kummerċ tal-iskjavi. B'hekk ir-Renju Unit kien l-ewwel pajjiż li pprojbixxa dan it-tip ta' kummerċ. Wara li [[Napuljun I ta' Franza|Napuljun]] ġie megħlub fil-[[Gwerer Napoljoniċi]], ir-Renju Unit sar l-aqwa potenza navali tas-seklu dsatax. Għalkemm tilef il-vantaġġ industrijali lejn l-aħħar tar-renju tar-reġina Vittorja, ir-Renju Unit baqa' potenza eminenti u l-imperu espanda għad-daqs massimu fl-1921 u wara l-[[L-Ewwel Gwerra Dinjija|Ewwel Gwerra Dinjija]], is-[[Soċjetà tan-Nazzjonijiet]] tagħat il-mandat tagħha biex ir-Renju Unit jieħu l-kolonji li kienu tal-Ġermaniżi u l-Ottomani. Snin twal ta' tensjoni fl-Irlanda wasslu għall-[[Att tal-Gvern tal-Irlanda 1920|qsim]] tal-gżira fl-1920, sabiex sentejn wara fl-1922, l-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda ħielsa]] kisbet l-independenza. Sitt ''counties'' minn disgħa mill-provinċja ta' [[Ulster]] baqgħu fir-Renju Unit, li nbidel għall-isem kurrenti fl-1927, dak tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq. <ref>{{ċita web |titlu=The Anglo-Irish Treaty, 6 December 1921 |sit=CAIN Archive - Conflict and Politics in Northern Ireland |url=http://cain.ulst.ac.uk/issues/politics/docs/ait1921.htm |lingwa=en |data-aċċess=1 July 2008 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20120514145108/http://cain.ulst.ac.uk/issues/politics/docs/ait1921.htm |arkivju-data=14 May 2012 |url-status=dead }}</ref> Wara l-Ewwel Gwerra Dinija, l-ewwel xandir fuq skala internazzjonali, [[BBC]] ġie inawgurat. Fit-[[Tieni Gwerra Dinija]] l-Brittanja iġġieldet kontra l-[[Ġermanja Nażista]], flimkien mal-alleati tal-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] li jinkludu l-[[Kanada]], [[New Zealand]], l-[[Afrika t'Isfel]] u l-[[Indja]]. Aktar tard daħlu aktar [[Alleati tat-Tieni Gwerra Dinija|alleati]] bħall-[[Istati Uniti]]. [[Winston Churchill]], il-Prim Ministru tal-Ingilterra waqt il-Gwerra u s-suċċessur tiegħu [[Clement Attlee]] għenu fl-ippjanar tad-dinja ta' wara l-gwerra bħala parti mill-"Big Three". It-tieni gwerra dinjija ħalliet lir-Renju Unit fi stat finanzjarju ħażin. Is-[[self]] li ngħata waqt it-tieni gwerra dinjija mill-Istati Uniti u l-Kanada kienu jqum ħafna ekonomikament. Però, bl-għajnuna tal-[[Pjan Marshall]], ir-Renju Unit beda t-triq għall-fejqan. L-ewwel snin wara l-Gwerra raw it-twaqqif tal-i[[Stat ta' Għajnuna Soċjali]] Brittanniku, li inkluda wieħed mill-ewwel [[Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali|Servizzi tas-Saħħa]] pubbliċi, filwaqt li l-bżonnijiet tal-ekonomija li kienet qiegħda tirkupra ġabet aktar nies minn madwar il-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u b'hekk inħolqot Brittanja [[Multi-Kulturali]]. Għalkemm wara il-gwerra il-qawwa politika tal-Brittanija kienet limitata kif kien ikkonfermat bil-[[Kriżi tal-Suez]] tal-1956, it-tixrid mad-dinja kollha tal-[[Lingwa Ingliża|lingwa]] fisser li kellha impatt kontinwu fil-letteratura u l-[[kultura]], waqt li mill-1960ijiet il-[[kultura popolari]] kellha influwenza barra l-pajjiż. Wara perjodu ta' instabbiltà fl-ekonomija globali u konflitt industrijali fis-snin sebgħin, fis-snin tmenin kien hemm fawra sustanzjali ta' [[Żejt tal-Baħar tat-Tramuntana|dħul miż-żejt]] u tkabbir ekonomiku. [[Margaret Thatcher]] ħadet il-pajjiż f'direzzjoni sinjifikattivament differenti mit-triq politka u ekonomika aċċettata ta' wara l-gwerra, li anki l-gvern tal-[[Labour il-ġdid]] ta' [[Tony Blair]] ma żvijax minnha fl-1997. Ir-Renju Unit kien wieħed mit-tnax-il membru fundaturi tal-[[Unjoni Ewropea]] fl-inawgurazzjoni tagħha fl-1992 fejn il-membri iffirmaw it-[[Trattat tal-Unjoni Ewropea]]. Qabel l-Unjoni Ewropea, ir-Renju Unit kien parti wkoll tal-predeċċessur tal-Unjoni Ewropea jiġifieri il-[[Komunità Ekonomika Ewropea]], mil-1973. L-attitudini preżenti tal-Gvern [[Partit Laburista (UK)|Laburista]] lejn aktar integrazzjoni fl-organizzazzjoni hija imħawwda <ref name="europewins">{{ċita aħbar |titlu=Europe wins the power to jail British citizens |kunjom1=Browne |isem1=Anthony |data=2005-09-14 |url=https://www.thetimes.co.uk/article/europe-wins-the-power-to-jail-british-citizens-7lp0996n99g |pubblikatur=The Times |lingwa=en}}</ref>, waqt li l-[[Partit Konservattiv (UK)|konservattivi]] jappoġġja r-ritorn ta' ċerta poteri u kompetenzi lura fl-istat <ref>{{ċita web |titlu=European Constitution: bad for Britain, bad for Europe |sit=Conservatives.com |url=http://www.conservatives.com/tile.do?def=europe.news.campaigns.display.page&obj_id=73417 |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20051101160745/http://www.conservatives.com/tile.do?def=europe.news.campaigns.display.page&obj_id=73417 |arkivju-data=2005-10-20 |lingwa=en}}</ref>, u dawk [[Partit Demokratiku Liberali (UK)|liberali]] jappoġġaw is-sħubija kurrenti. Lejn l-aħħar tas-seklu għoxrin rajna bidla sustanzjali fil-gvern tar-Renju Unit bid-[[devoluzzjoni]] f'parlamenti separati għall-i[[Skozja]] u [[Wales]] li twaqqfu fl-1999. Il-ħolqien tal-[[parlament Skoċċiż]] partikularment, b'poteri li jista' jilleġiżla f'bosta temi, ħoloq firdit bejn il-[[pajjiżi kostitwenti]] fir-Renju Unit. Dan ġabet mistoqsija importanti magħrufa bħala il-[[West Lothian question]]. F'2007, [[Il-Partit Nazzjonali Skoċċiż]] rebaħ [[Elezzjoni Parlamentari Skoċċiża, 2007|l-elezzjoni parlamentari skoċċiż]] u fforma [[gvern fil-minoranza]]. [[Prim Ministru|L-Ewwel Ministru]] [[Alex Salmond]], qiegħed jitama li jwettaq referendum rigward jekk "m'għandhomx jinegozjaw mal-gvern tar-Renju Unit sabiex jġibu [[L-Independenza Skoċċiża|l-independenza għall-iSkozja]]" qabel l-2011. == Gvern u Politika == {{Main|Politika tar-Renju Unit|Monarkija tar-Renju Unit}} Ir-Renju Unit huwa magħmul minn [[monarkija kostituzzjonali]] bir-[[Karlu III|Re Karlu III]] bħala kap tal-istat. Il-[[Monarkija tar-Renju Unit]] isservi wkoll bħala l-Kap tal-istat tal- [[Nazzjonijiet tal-Commonwealth|ħmistax-il pajjiż l-oħra tal-Commonwealth]], u b'hekk toħloq [[unjoni personali]] ma' dawn in-nazzjonijiet. Il-[[Kuruna Brittanika|Kuruna]] għandha sovranità fuq [[Gżira ta' Man]] u l-[[Balliji]] ta' [[Jersey]] u [[Guernsey]]. Flimkien dawn it-tliet territorji jissejħu d-[[dependenza fuq il-kuruna]] però għalkemm huma propjeta tal-[[monarkija Brittanika]] xorta waħda m'humiex parti mir-Renju Unit u b'hekk m'humiex parti mill-[[Unjoni Ewropea]]. Il-Parlament tar-Renju Unit xorta waħda għandu l-awtorità li jagħmel liġijiet għal dawn id-dependenzi, u l-gvern Brittanniku jmexxi l-affarijiet barranin u d-difiża ta' dawn il-pajjiżi. Ir-Renju Unit għandu [[Territorji Brittanniċi Barranin|erbatax-il territorju]] madwar id-dinja, l-aħħar territorji tal-[[Imperu Brittanniku]]. Dawn it-territorji m'humiex meqjusin parti mir-Renju Unit, iżda f'ħafna każijiet, il-popolazzjoni lokali għandha ċittadinanza Brittanika u d-dritt ta' moviment fir-Renju Unit. Dan kien il-każ mill-2002. Ir-Renju Unit għandu [[Sistema Parlamentari|gvern parlamentari]] ibbażat fuq tradizzjonijiet demokratiċi b'saħħithom: [[Is-Sistema ta' Westminster]] ġiet adottata minn ħafna pajjiżi madwar id-dinja. Il-[[Kostituzzjoni tar-Renju Unit]] tigverna l-istruttura legali tal-pajjiż u tinkonsisti f'ħafna dokumenti miktubin, li jinkludu [[statut]]i, liġijiet ta' preċedenza, u trattati internazzjonali. Peress li m'hemmx differenza teknika bejn statuti ordinarji u l-[[liġi]] konsidrat bħala "liġi kostituzzjonali," il-[[Parlament tar-Renju Unit|parlament Brittanniku]] jista' jagħmel "riformi kostituzzjonali" sempliċiment billi jgħaddihom b'[[Atti tal-Parlament]] u għalhekk għandu l-awtorità li jneħħi kull element miktub jew mhux miktub fil-kostituzzjoni. Iżda, l-ebda parlament ma jista' jgħaddi liġijiet li l-parlamenti tal-futur ma jistgħux ibiddlu <ref>{{ċita web |titlu=Parliamentary sovereignty |url=http://www.parliament.uk/about/how/laws/sovereignty.cfm |arkivju-url=http://archive.is/20120628214950/http://www.parliament.uk/about/how/laws/sovereignty.cfm |arkivju-data=2012-06-28 |lingwa=en}}</ref>. Ir-Renju Unit huwa wieħed mit-tliet pajjiżi fid-dinja li m'għandhomx kodiċi ta' [[kostituzzjoni]] (l-oħrajn huma [[New Zealand]] u l-[[Iżrael]]). <ref>{{ċita web |kunjom1=Carter |isem1=Sarah |titlu=A Guide to the UK Legal System - Updated |sit=LLRX.com |data=2002-10-01 |url=http://www.llrx.com/features/uk2.htm#UK%20Legal%20System |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20050206215602/http://www.llrx.com/features/uk2.htm |arkivju-data=2005-02-06 |lingwa=en}}</ref> Il-pożizzjoni tal-[[Prim Ministru tar-Renju Unit|Prim Ministru]], il-[[Kap tal-gvern]] tar-Renju Unit, li tappartieni lill-[[Lista tal- Prim Ministri tar-Renju Unit|kap]] tal-partit politiku li għandu l-appoġġ tal-maġġoranza fil-[[Kamra tal-Komuni tal-Brittanja|Kamra tal-Komuni]]. Il-Prim Ministru u l-kabinett huma maħtura mill-monarka biex joħolqu l-[[Gvern tal-Kuruna]]. Minkejja, il-Prim Ministru jagħżel il-kabinett, u hemm konvenzjoni li r-Reġina tirrespeta l-għażla tal-Prim Ministru. Il-[[Kabinett tar-Renju Unit|Kabinett]] huwa tradizzjonalment magħżul mill-partit politiku tal-Prim Ministru fiż-żewġ kmamar tad-deputati. Il-Prim Ministru u l-kabinett jiġu maħtura mill-[[Kunsill Reali]], u isiru [[Ministri tal-Kuruna]]. [[Gordon Brown]], il-kap tal-[[partit laburista (UK)|partit laburista]], ilu Prim Ministru (L-ewwel Sinjur tal-Borża) u Ministru għas-Servizzi Ċivili mis-[[27 ta' Ġunju]] [[2007]] wara li serva bħala Ministru tal-Finanzi. [[Stampa:Westminster palace.jpg|thumb|250px|Il-[[Kmamar tal-parlament]]]] Il-[[Parlament tar-Renju Unit]] li jiltaqa' fil-[[Palazz ta' Westminster]], huwa l-aqwa awtorita leġislattiva fir-Renju Unit. Però, il-parlament iddevolva fl-i[[Parlament tal-iSkozja|Skozja]], filwaqt hemm ukoll kunsilli fl-[[Kunsill tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] u fil-[[Kunsill ta' Wales|Wales]] li kienu stabiliti wara l-appoġġ tal-pubbliku f'[[Referendum|referenda]], dawn mhux sovrani u għalhekk jistgħu jiġu mneħħija mill-parlament tar-Renju Unit. Il-parlament tar-Renju huwa magħmul minn żewġ kmamar dak li jiġi eletti jiġifieri l-[[Kamra tal-Komuni tal- Brittanja|Kamra tal-Komuni]] u dik li hija appontata jiġifieri l-[[Kamra tal-Lords]], u kull liġi biex tgħaddi mill-parlament trid l-approvazzjoni tar-Reġina. Għall-elezzjonijiet għall-Kamra tal-Komuni, ir-Renju Unit huwa maqsum f' [[Lista ta' distretti Parlamentari fir-Renju Unit|646 distrett]], b'529 fl-ingiliterra, 18 fl-Irlanda ta' Fuq, 59 fl-iSkozja u 40 f'Wales. Kull distrett għandu s-setgħa li jtella' membru tal-parlament wieħed b'[[sistema elettorali ta' maġġoranza|sistema ta' maġġoranza sempliċi]]. L-elezzjonijiet ġenerali huma msejjħa mill-monarka meta l-Prim Ministru jagħtija l-parir. Għalkemm m'hemmx terminu minimu għall-parlament, elezzjonijiet ġodda għandhom jiġu msejħa kull ħames snin mill-elezzjoni preċedenti. Għall-Elezzjonijiet għall-[[Parlament Ewropew]], ir-Renju Unit għandu 78 MPE, li jiġu eletti minn 12 -il distrett b'aktar minn membru wieħed. Dubji dwar is-sovranità tar-Renju Unit tqajmu minħabba s-sħubija tar-Renju Unit fl-[[Unjoni Ewropea]]. <ref name="europewins" /> It-Tliet [[Lista ta' partiti politiki fir-Renju Unit|partiti politiki kbar]] tar-Renju Unit huma l-[[Partit Laburista (UK)|Partit Laburista]], il-[[Partit Konservattiv (UK)|Partit Konservattiv]] u d-[[Demokratiki Liberali]] li bejniethom għandhom 616 minn 646 siġġijiet fil-Kamra tal-Komuni fl-[[elezzjoni tal-2005]]. Ħafna mill-bqija tas-siġġijiet rebħuhom il-partiti lokali bħal [[Partit Nazzjonali Skoċċiż]] (Fl-iSkozja biss), [[Plaid Cymru]] (f'Wales biss) u l-[[Partit Demokratiku Unjonista]] (l-Irlanda ta' Fuq biss). === Amministrazzjoni Nazzjonali === {{main|Assemblea tal-Irlanda ta' Fuq|Parlament tal-iSkozja|Assemblea Nazzjonali ta' Wales}} [[Stampa:Edinburgh Scottish Parliament01 2006-04-29.jpg|thumb|250px|Il-[[Parlament Skoċċiż]] huwa l-awtorita leġislativa tal-iSkozja]] L-[[Irlanda ta' Fuq]], l-i[[Skozja]] u [[Wales]] għandhom leġiżlatura devoluta b'kamra waħda u b'[[gvern]] eżekuttiv, li huwa mmexxi mill-[[Prim Ministru|ewwel Ministru]]. L-Ingilterra, minkejja li hija l-akbar pajjiż fir-Renju Unit, m'għandhiex eżukuttiv u leġiżlatura devoluta u hija gvernata direttament mill-gvern u l-leġiżlatura tar-Renju Unit. Din is-sitwazzjoni ħolqot dik li hija magħrufa bħala l-[[West Lothian question]] li tikkonċerna l-fatt li membri parlamentari mill-Irlanda ta' Fuq, l-iSkozja u Wales għandhom id-dritt li jivvotaw fuq il-liġijiet li japplikaw għall-Ingilterra, filwaqt li viċi-versa le. Il-[[Parlament Skoċċiż]] għandu bosta poteri leġiżlattivi fuq kwistjonijiet li m'humiex speċifikament ikkonsidrati mill-parlament tar-Renju Unit. Dawn jinkludu l-[[Edukazzjoni fl-iSkozja|edukazzjoni]], is-[[Is-servizzi tas-saħħa fl-iSkozja|saħħa]] u l-[[Gvern Lokali fl-iSkozja|gvern lokali]]. Wara l-[[Elezzjonijiet għall-Parlament Skoċċiż 2007|elezzjonijiet 2007]], [[Alex Salmond]], kap tal-[[Partit Nazzjonali Skoċċiż]], sar [[L-ewwel Ministru tal-iSkozja]] bħala kap ta' [[Gvern ta' tielet Parlament Skoċċiż|gvern]] fil-minoranza. Ir-reazzjoni tal-partiti favur l-unjoni lejn is-suċċess elettorali tal-Partit Nazzjonali Skoċċiż kien il-ħolqien ta' [[Kummissjoni Kostituzzjonali Skoċċiż|kummissjoni]] sabiex jaraw jekk mhux hemmx argumenti favur id-deċentrament ta' iżjed poteri mingħajr l-[[Independenza Skoċċiża]] bħala għażla.<ref>{{ċita aħbar |titlu=Devolution review body launched |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/scotland/7311840.stm |pubblikatur=BBC News |data=2008-03-25 |lingwa=en}}</ref> Il-Kap tal-partit laburista skoċċiż, Wendy Alexander, qalet li l-partit laburista se jappoġġja l-proposta li l-independenza titpoġġa quddiem il-poplu f'referendum bit-tama li l-proposta tiġi mċaħda u b'hekk il-kwistjoni kostituzzjonali tiġi solvuta għall-ġenerazzjoni. Ħafna mill-polls ta' opinjoni juru li hemm minoranza favur l-independenza għalkemm l-appoġġ ivarja skont in-natura tal-mistoqsija. Madankollu, poll f'April 2008 li użat it-terminoloġija tar-referendem proposta sabet appoġġ <ref>{{ċita aħbar |kunjom1=Hutcheon |isem1=Paul |titlu=41% of Scots back the break-up of the union |pubblikatur=Sunday Herald |data=2008-04-18 |url=http://www.sundayherald.com/news/heraldnews/display.var.2192965.0.0.php |arkivju-url=https://web.archive.org/web/20080418104046/http://www.sundayherald.com/news/heraldnews/display.var.2192965.0.0.php |arkivju-data=2008-04-18 |lingwa=en |data-aċċess=2008-07-01 |url-status=live }}</ref> ta' 41% filwaqt 40% jappoġġjaw l-Unjoni. L-[[Assemblea Nazzjonali ta' Wales]] għandha poteri aktar limitati minn dawk li ġew devoluti fl-iSkozja għalkemm il-poteri jiżdiedu skont l-[[Ordnijiet ta' Kompetenza Leġislattiva]]. L-[[Assemblea Nazzjonali tal-Irlanda ta' Fuq]] għandha poteri viċin dawk li huma stabiliti fl-iSkozja. === Gvern Lokali === {{main|Gvern Lokali tar-Renju Unit}} [[Stampa:ManchesterTownHall OwlofDoom.jpg|thumb|250px|upright|Il-[[Pjazza tal-Belt]] ta' [[Manchester]] fejn jiltaqa' l-[[Kunsill Lokali ta' Manchester]].]] Kull pajjiż tar-Renju Unit għandu s-sistema tiegħu ta' gvern lokali, bill-poter fuq il-gvern lokali fl-Iskożżja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq deċentrilizzat. Għal skopijiet ċerimonjali, ir-Reġina taħtar [[Sinjur-Lieutenant]] bħala rappreżentant personali tagħha f'distretti differenti tar-Renju Unit. L-i[[Statut ta' Belt fir-Renju Unit|Statut ta' Belt]] (fir-Renju Unit jiddistingwu bejn Belt u Raħal), li hija gvernata mill-''[[Royal Charter]]'', tista' tiġi kkonsidrata separata mill-klassifikazjoni ta' gvern lokali. Għalkemm hemm sitta u sittin ''city'' fir-Renju Unit - ħamsin fl-Ingilterra, sitta fl-iSkozja, ħamsa f' Wales u ħamsa fl-Irlanda ta' Fuq - numru minnhom ma jiffurmawx gvernijiet lokali separati. L-Ingilterra tinqasam f'disa' [[Distretti tal-Ingilterra|distretti]] fin-naħa ta' fuq tad-[[Diviżjonijiet tal-Ingilterra]] u huma magħrufin ukoll bħala l-reġjun tal-uffiċju tal-gvern tal-Unjoni Ewropea. Kull reġjun huwa magħmul minn [[counties metropolitani u mhux metropolitani tal-Ingilterra|counties]] u [[postijiet unitarji tal-awtorita]], aparti minn [[Londra]], li tinkonsisti minn 32 [[postijiet magħquda ma' Londra]]. Londra ivvotat favur li jkollha assemblea fil-1998 u kien minn hemm li r-reġjunijiet l-oħra ngħataw l-[[Assemblei fl-Ingilterra|assemblea reġjonali]] tagħhom, iżda b'referendum fl-[[Referendums fl-Ingilterra ta' Fuq dwar devoluzzjoni, 2004|2004]] dwar assemblea, din ma ġietx aċċettata mir-reġjun tal-[[Grigal tal-Ingilterra|Grigal]] u b'hekk waqfet il-proposta. Taħt il-livell tar-reġjun u teskludi Londra, L-Ingilterra għandha kemm [[kunsilli tal-counties]] u kunsilli għad-Distretti jew [[awtoritajiet unitarji]]. L-[[Gvernijiet lokali fl-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] hija bħalissa maqsuma f'26 distrett għall-iskop ta' gvern lokali għalkemm dawn il-kunsilli m'għandhomx l-istess ammont ta' funzjonijiet kif inhu l-każ fir-Renju Unit. Madankollu, f'13 ta' Marzu 2008, l-eżekuttiv aċċetta proposti li jinħolqu 11-il kunsill ġdid sabiex titbiddel is-sistema kurrenti. L-iSkozja hija maqsuma f'[[diviżjonijiet tal-iSkozja|32 żoni ta' kunsilli]] b'varjazzjoni kbira ta' kemm fid-daqs kif ukoll fil-popolazzjoni. Il-Bliet ta' [[Glasgow]], [[Edinburgu]], [[Aberdeen]] u [[Dundee]] huma żoni seperati fiż-żoni ta' kunsilli kif ukoll fil-[[Kunsill tal-Għoljiet]] li jinkludi terz taż-żona tal-iSkozja iżda b'ftit aktar minn popolazzjoni ta' 200,000. Il-poter investit f' dawn l-awtoritajiet lokali huwa amministrat minn kunsillieri eletti, li bħalissa hemm 1,222 u jitħallsu salarju part-time. Elezzjonijiet huma kondotti b' [[Single Transferable Vote]] fejn jkun hemm aktar minn membru wieħed u huma eletti tlieta jew erba' kunsilliera. Kull kunsill jeleġi [[Provost (ċivil)|Provost]] jew [[Konvenor]] biex jkun il-president tal-kunsill. [[Gvern Lokali ta' Wales]] għandu 22 awtoritajiet unitarji, li jinkludu l-Bliet ta' [[Kardiff]], [[Swansea]] u [[Newport]] li huma awtoritajiet separati unitarji. == Organizzazzjoni territorjali == <gallery> Stampa:EnglandSubdivisions.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Ingilterra) Stampa:Wales Administrative Map 2009.png|Organizzazzjoni territorjali (Wales) Stampa:ScotlandLabelled.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Iskozja) Stampa:Northern Ireland counties + districts.png|Organizzazzjoni territorjali (l-Irlanda ta' Fuq) </gallery> == Relazzjonijiet Barranin u Forzi Armati == {{main|Relazzjonijiet Barranin tar-Renju Unit|Forzi Armati Brittanniċi}} [[Stampa:Chelsea Barracks - geograph.org.uk - 812156.jpg|thumb|left|250px|Chelsea Barracks, kif inbniet mill-ġdid fis-sittinijiet]] [[Stampa:HMS Illustrious 1.jpg|thumb|right|250px|[[HMS Illustrious (R06)|HMS ''Illustrious'']]. Żewġ [[Ġarrejja tal-Ajruplani tal- Klassi Invincible]] u [[HMS Ocean (L12)|ġarrejja tal-elikotteri]] huma bħalissa fis-servizz filwaqt li it-tielet [[Ġarrejja tal-Ajruplani tal-Klassi Invincible|Ġarrejja]] hija fir-riżerva]] [[Stampa:RAF Halton-Geograph-135448-by-Jarvis-Docherty.jpg|thumb|left|Daħla għal RAF Halton Base, hija waħda mill-akbar bażijiet tar-Royal Air Force fir-Renju Unit.]] [[Stampa:Trident II missile image.jpg|thumb|250px|it-[[Trident II]] [[SLBM]] ġie sparata minn wieħed mill-erba' [[Sottomarini ta' Klassi Vanguard]] tal-[[Flotta Rjali]] bħala prova. Hija tinsab ħdejn il-villaġġ ta 'Halton, ħdejn Wendover, Buckinghamshire.]] [[Stampa:Eurofighter-1.jpg|thumb|right|250px|Il-Eurofighter [[Eurofighter|Uragan]] [[Forza Rjali tal-Arja|Forza tal-Arja]] huwa ajruplan ġellied avvanzat u t-tieni l-aktar għali wara l-[[F-22]].]] [[Stampa:Carlton House Terrace London.JPG|thumb|left|Terrazzin tad-dar Carlton (Carlton House Terrace), id-dar oriġinali tal-attivitajiet ta' propaganda tad-Dipartiment tar-Riċerka tal-Informazzjoni (Information Research Department, IRD) (1948-1977), [[Londra]]]] [[Stampa:SIS building (26327425611).jpg|thumb|Bini tas-SIS, il-kwartieri ġenerali tal-MI6 f'[[Londra]]]] Ir-Renju Unit huwa membru permanenti tal-[[Kunsill tas-sekurta tal-Ġnus Mgħaquda]], membru tal-[[G8]] u tan-[[NATO]], u stat membru tal-[[Unjoni Ewropea]]. Ir-Renju Unit għandu “[[Relazzjoni Speċjali]]” mal-[[Stati Uniti|Istati Uniti]]. Minbarra mill-Istati Uniti u l-[[Ewropa]], il-Brittanja għandha wkoll fost l-alleatii viċini ħafna man-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Nazzjonijiet tal-Commonwealth]], l-[[Reppublika tal-Irlanda|Irlanda]] u [[Anglosfera|Pajjiżi li jitkellmu bl-Ingliż]]. Il-preżenza globali tal-Brittanja u l-influwenza tagħha hija msaħħa mir-relazzjonijiet tagħha fil-qasam tal-kummerċ u l-forzi armati tagħha, li għandhom madwar tmenin bażi militari u arranġamenti oħrajn madwar id-dinja. L-[[Armata Brittanika|Armata]], il-[[Servizz tal-Flotta|Flotta]] u l-[[Forza Reali tal-Arja|Forza tal-Arja]] flimkien huma magħrufa bħala l-Forzi Armati Brittanniċi u uffiċjalment il-Forzi Armati tal-Kuruna. Il-[[Ġeneralissimu]] hija l-monarka, ir-[[Reġina Eliżabetta II]] filwaqt li huma mmexxija mill-[[Ministeru tad-Difiża (Renju Unit)|Ministeru tad-Difiża]]. Il-Forzi Armati huma kkontrollati mill-[[Kunsill tad-Difiża tar-Renju Unit|Kunsill tad-Difiża]], li jitmmexxa mill-[[Kap tal-uffiċjali tad-Difiża (Renju Unit)|kap tal-uffiċjali tad-difiża]]. Ir-Renju Unit għandu wieħed mill-aktar forzi armati imħarrġa tajjeb u avvanzati teknoloġikament tad-dinja. skont varji tgħarrif, li jinkludi l-[[Ministeru tad-Difiża (Renju Unit)|Ministeru tad-Difiża]], ir-Renju Unit għandu t-tieni l-ogħla [[Lista ta' pajjiżi u federazzjonijiet skont is-spiża militari|spiża militari]] minkejja għandha biss is-27 l-akbar forza militari jekk inqisu n-numru [[Lista ta' pajjiżi skont in-numru ta' truppi attivi|truppi]]. L-ispiża totali fil-qasam ta' difiża bħalissa tammonta għal 2.2% tal-[[GDP]] totali nazzjonali, ikkomparat mal-4.4% lejn l-aħħar tal-[[Gwerra Bierda]]. Hija t-tieni pajjiż li tonfoq fuq ix-xjenza, inġenerija u teknoloġija militari. Il-Flotta Rjali hija kkonsidrata li waħda mit-tliet [[flotta tal-baħar ikħal|flotot tal-baħar ikħal]] flimkien ma' dik ta' [[Marine Nationale|Franza]] u tal-[[Il-Flotta tal-Istati Uniti|Istati Uniti]]. Il-Forzi Armati Brittaniċi huma armati bl-aktar sistema avvanzata tal-armi, fosthom it-tankijiet [[Challenger 2]] u l-[[Eurofighter Typhoon]]. Il-Ministeru tad-Difiża ikkonfermaw l-akwist ta' żewġ [[ġarrejja eċċeżżjonali]] tal-[[Ġarrejja tal-ajruplani ta' daqs ir-Reġina Eliżabetta|ajruplani]] fil- [[25 Lulju]] [[2007]]. Ir-Renju Unit huwa wieħed mill-[[Lista ta' pajjiżi fil-pussess ta' armi nukleari|ħames pajjiżi rikonixxuti]] li għandhom armi nukleari, u li jagħmlu użu ta' [[sottomarini ta' klassi Vanguard]]-ibbażati fuq is-sistema ballistika tal-missili ta' [[Trident missili|Trident II]]. Il-Forzi Armati tal-Brittanja għandhom id-dmir li jipproteġġu r-Renju Unit u [[Territorji Brittaniċi Barranin|territorji barranin]], u b'hekk jippromovu s-sekurta globali fl-interessi tar-Renju Unit, u jieħdu ħsieb il-paċi ta' madwar id-dinja. Huma attivi u parteċipanti regolari fin-[[NATO]], li jinkludi l-[[Korp ta' Reazzjoni Malajr tal-Alleati]], kif ukoll il-[[Ħames Arranġamenti tal-Poter tad-Difiża]] u operazzjonijiet ta' koalizzjonijiet ta' madwar id-dinja. Gwarniġjuni u faċilitajiet barranin huma miżmuma fil-[[Gżira ta' Ascension]], [[Militar ta' Beliż|Beliż]], [[Forzi Militari bbażati fil-Brunei|Brunei]], il-[[Armati Brittanniċi ta' Taħriġ f'Suffield|Kanada]], [[Diego Garsia]], il-[[Militar tal-Ġżejjer ta' Falkland|Ġzejjer ta' Falkland]], il-[[Forzi Brittanniċi f'Ġermanja|Ġermanja]], il-[[Forzi Brittanniċi f'Ġibiltà|Ġibiltà]], il-[[Kenya]], u f'[[Żoni Sovrani tal-Basijiet|Ċipru]]. Fl-2005 intqal li l-[[Armata Brittanika]] għandha saħħa ta' 102,440 ruħ, il-[[Forzi Rjali tal-Arja]] saħħa ta' 49,210 u l-[[Flotta Rjali]] saħħa ta' 36,320, li jinkludu l-[[Marini Rjali]], li jipprovdu [[kommandi]] li jispeċjalizzaw fil-[[gwerrer anfibji]]. Il-[[Forzi Speċjali tar-Renju Unit]], jipprovdu truppi li huma mħarrġa għar-respons militari ta' malajr kontra t-terroriżmu, fl-art, fuq il-baħar u f'[[Gwerrer tal-art u tal-baħar|operazzjonijiet anfibji]], l-aktar fejn tattiċi strateġiċi u sekretezza huma meħtieġa. Hemm forzi riżervi li jagħtu sapport lil militar regolari. Dawn jinkludu l-[[Armati Territorjali]], ir-[[Riżervi Navali Rjali]], ir-[[Riżervi Navali Rjali]], ir-[[Riżervi Marittmi Rjali]] u l-[[Forzi Reali tal-Arja Aussiljari]]. Dan jpoġġi l-popolazzjoni tal-militar attiv u tar-riżerva għal madwar 429,500 li huma maqsuma f'tmenin pajjiż. Minkejja l-kapaċitajiet militari tar-Renju Unit, il-politika pragmatika riċenti tad-difiża sostnit li "l-aktar operazzjonijiet ta' importanza" se jidħlu għalihom se tkun permezz ta' koalizzjoni. Minbarra l-[[Operazzjoni Palliser|intervezzjonijiet f'Sierra Leone]], operazzjonijiet fil-[[Gwerra tal-Bosnja|Bosnja]], [[Gwerra tal-Kosovo|Kosovo]], [[Afganistan]] u l-[[Operazzjoni Telik|Iraq]] li jistgħu jitqiesu bħala preċedenti. L-aħħar Gwerra li l-forzi Brittanniċi ġġieldu waħidhom kien fil-[[Gwerra tal-Falklands]] ta' 1982, fejn kienu rebbieħa. == Liġi u Ġustizzja Kriminali == {{main|Liġi tar-Renju Unit|Liġi Ingliża|Liġi Skoċċiża|Liġi tal-Irlanda ta' Fuq}} Billi ġie maħluq bl-għaqda politika ta' pajjiżi li qabel kienu independenti u fit-[[Trattat ta'l-Unjoni]] hemm garanzija li s-sistema legali seperata tal-iSkozja tkompli, ir-Renju Unit m'għandux sistema legali waħda. Illum ir-Renju Unit għandu tliet [[sistemi ta' liġijiet]] distinti: il-[[Liġi Ingliża]] u l-[[Qrati tal-Irlanda ta' Fuq|liġi tal-Irlanda ta' Fuq]] li huma bbażati fuq il-prinċipji ta' [[Liġi Komuni|liġi-komuni]] kif ukoll il-[[Liġi Skoċċiża]] li hija bbażata fuq sistema mħallta ta' liġijiet-komuni u prinċipji ta' [[Liġi Ċivili (sistema legali)|liġi ċivili]]. Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] (aktar spiss magħruf bħala l-“Kamra tal-Lords”) hija bħalissal-ogħla qorti għal kemm każijiet ċivili kif ukoll kriminali fl-[[Ingilterra]], il-[[Wales]], u l-[[Irlanda ta' Fuq]], u għal każijiet ċivili taħt il-liġi skoċċiża. Tibdil riċenti fil-kostituzzjoni fisser li l-poteri tal-Kamra tal-Lords se jiġu transferuti għall-[[Qorti Suprema tar-Renju]] l-ġdida. Il-[[Kumitat tal-Ġustizzja tal-Kunsill tar-Reali]], (li jinkludi l-istess membri tal-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]]), huwa l-ogħla qorti tal-appell għal bosta pajjiżi independenti tal-Commonwealth, it-territorji barranin tar-Renju Unit, u d-dependenzi tal-Kuruna tal-Brittanja. Il-[[Liġijiet Ingliżi]] japplikaw għall-Ingilterra u Wales. Il-fatt li l-liġijiet komuni ingliżi huma magħmulin minn [[imħallfin]] li jippresiedu fil-[[qrati]] stess, u b'hekk jagħmlu użu mill-għerf u sens komun fil-[[preċedenza legali]] (''[[stare decisis]]'') tal-fatti quddiemu. Is-[[Qrati tal-Ingilterra u ta' Wales|sistema tal-qorti]] hija mmexxija mill-qorti suprema tal-ġustizzja tal-Ingilterra u ta' Wales, li tinkonsisti mill-[[Qorti tal-Appell tal-Ingilterra u tal-Wales|Qorti tal-Appell]], il-[[Qorti Suprem tal-Ġustizzja]] (għal każijiet ċivili) u l-[[Qorti tal-Kuruna]] (għal każijiet kriminali). Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] huwa preżentament l-ogħla qorti kemm għal każijiet ċivili kif ukoll kriminali fl-[[Ingilterra]], f'[[Wales]], u fl-[[Irlanda ta' Fuq]]. Deċiżjoni mill-ogħla [[qorti tal-appell]] fl-Ingilterra u f'Wales, il-[[Funżjonijiet tal-Ġustizzja tal-Kamra tal-Lords|Kamra tal-Lords]] hija finali għal kull ieħor [[Qrati tal-Ingilterra u ta' Wales|fil-ġerarkija]], u huma ssegwu d-direzzjonijiet tagħha. Il-kriminalità fl-Ingilterra u f'Wales żdiedet fil-perjodu bejn l-1981 u l-1995 għalkemm, minn dik l-ogħla rata, il-kriminalità naqset b'42% mill-1995 sa 2006/7. Minkejja li r-rati tal-kriminalità naqqsu, il-popolazzjoni tal-ħabsin fl-Ingilterra u f'Wales kważi rdoppjat fl-istess perijodu, għal aktar minn 80,000, l-għola rata ta' priġunieri fl-Ewropa tal-Punent b'147 minn kull 100,000 ruħ. Is-[[Servizz tal-Ħabs tal-Kuruna]], li jirraporta lill-[[Ministeru tal-Ġustizzja (Renju Unit)|Ministeru tal-Ġustizzja]], jieħu ħsieb il-biċċa l-kbira tal-[[ħabsijiet]] fl-Ingilterra u f'Wales. Il-[[Liġi Skoċċiża]] tapplika' fl-i[[Skozja]]. Il-Qrati supremi huma l-[[Qorti tal-Sessjoni]], għal każijiet ċivili, u l-[[Qorti Suprem għall-Ġustizzja]], għal każijiet kriminali, filwaqt li l-[[Qorti tax-Xeriff]] jieħu ħsieb kważi kull funżjoni tal-qorti tal-‘'County'' Ingliż imma jagħmel ukoll [[kawżi]] fil-qorti bil-ġurija (Qorti solenni tax-Xeriff) jew inkella b'Xeriff iżda bla ġurija (qorti qasir tax-Xeriff). Il-Kumitat tal-Appell tal-[[Kamra tal-Lords]] bħal issa sservi bħala l-ogħla qorti tal-appell għal każijiet ċivili taħt il-liġijiet Skoċċiżi. Is-sistemaa legali Skoċċiża hija unika mihabba li hemm tlett [[verdett]]i possibli f'kawża kriminali: "[[Ħati (liġi)|Ħati]]", "[[mhux ħati]]" u "[[mhux ippruvat ħati]]". Kemm “mhux ħati” u “mhux ippruvat ħati” jiriżultaw f'[[maħfra]] bl-ebda ċans tal-[[Kawża mill-Ġdid]]. Is-Servizz tal-Ħabs Skoċċiż jieħu ħsieb il-ħabs tal-iSkozja bis-[[Segretarju tal-Kabinett għall-Ġustizzja]] responsabbli għas-servizz tal-ħabs tal-iSkozja fil-gvern tal-Iskozja. == Ġeografija == {{main|Ġeografija tar-Renju Unit|Klima tar-Renju Unit}} [[Stampa:uk topo en.jpg|thumb|left|Topografija tar-Renju Unit]] [[Stampa:MODIS - Great Britain and Ireland - 2012-06-04 during heat wave.jpg|thumb|Gżejjer Brittaniċi]] [[Stampa:British Isles (orthographic_projection).svg|thumb|left|Post ta' Gżejjer Brittaniċi]] [[Stampa:United Kingdom adm location map.svg|thumb|Mappa ta' Renju Unit]] Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq hu kompost mill-Ġżira tal-Gran Brittanja (l-aktar l-Ingilterra, l-iSkozja u Wales) u l-biċċa tal-grigal tal-Ġżira tal-Irlanda (l-Irlanda ta' Fuq), flimkien mal-ġżejjer żgħar ta' madwar. L-Art prinċipali tinsab bejn il-latitudni ta' 49° u ta' 59° N (Il-Gżejjer ta' Shetland jilħqu kważi 61° N), u lonġitudini ta' bejn 8° W u 2° E. L-Osservatorju Rjali ta' Greenwich, ħdejn Londra, hija l-punt definit bħala l-[[Meridjan Prim]]. Ir-Renju Unit jinsab sewwa sew bejn L-Oċean Atlantiku tat-Tramuntana u l-Baħar tat-Tramuntana, u hu 35 kilometru (22 mil) 'l bogħod mill-kosta tal-majjistral ta' Franza fejn bejnithom jinsab il-[[Fliegu tal-Manika]]. L-Irlanda ta' Fuq taqsam 360 kilometri (224 mil) ta' art mal-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]]. It-Tunnel tal-Fliegu ("Chunnel") issa jagħqad ir-Renju Unit ma' Franza taħt il-Fliegu tal-Manika. L-akbar distanza bejn żewġ postijiet fir-Renju Unit huwa ta' 1,350 kilometru (224 mil) bejn [[Land's End]] f'[[Cornwall]] (ħdejn [[Penzance]]) u [[John O'Groats]] f'[[Caithness]] (ħdejn [[Thurso]]), vjaġġ ta' jumejn bil-karozza. Meta tiġi mkejla direttament mit-tramuntana – għan-nofs inhar hija ftit aktar minn 1,100 kilometru (700 mil) fid-daqs u hija kemm kemm iżgħar minn 500 kilometru (300 mil) fil-wisa'. L-arja totali tar-Renju Unit hija bejn wieħed u ieħor 245,000 kilometru kwadru (94,600 mil kwadru). Il-[[Klima]] tar-Renju Unit hija pjutost ddominata mix-xita matul is-sena kollha. It-temperatura tvarja matul l-istaġuni però rari tinżel taħt −10&nbsp;°C (14.0&nbsp;°F) jew titla' 'l fuq minn 35&nbsp;°C (95&nbsp;°F). L-aktar riħ komuni huwa mix-xlokk, u minħabba l-oċean Atlantiku jkun hemm temp x'aktarx niedi u kalm. In-naħħat tal-Lvant huma l-aktar mkenna minn dan ir-riħ u għalhekk l-aktar xotti. Il-kurrenti mill-Atlantiku, jissaħħnu mil-[[Kurrent tal-Golf]], li jġib temp kalm, speċjalment fil-punent fejn ix-xitwa tkun waħda pjutost nieda, speċjalment fl-għoljiet. Is-sjuf huma l-aktar sħan fix-xlokk tal-Ingilterra, li hu l-aktar viċin lejn l-art prinċipali tal-Ewropa, u l-aktar kiesha fit-trumuntana. Il-borra tista' tinżel fix-xitwa u fil-bidu tar-rebbiegħa, għalkemm ma tantx issibha 'l bogħod mill-għoljiet. L-Ingilterra tammonta għal ftit aktar min-nofs tal-arja totali tar-Renju Unit u tkopri 130,410 kilometru kwadru (50,350 mil kwadru). Il-Pajjiż l-aktar li jikkonsisti huwa terren baxx, u terren muntanjuż fil-majjistral tal-[[Tees-Exe line]]. Hemm katini ta' muntanji fil-majjistral ([[Muntanji ta' Cumbria]] u Distrett ta' Lagi), fit-trumuntana (it-tirmiġġa tal-għolja tal-[[Pennines]] u l-għoljiet tal-[[ġebla tal-ġir]] tal-[[Peak District]]) u fl-ilbiċ ([[Exmoor]] u [[Dartmoor]]). Ktajjen iżjed baxxi jinkludu l-għoljiet ta' [[ġebla tal-ġir]] tal-[[Gżira ta' Purbeck]], [[Cotswolds]] u [[Lincolnshire Wolds]], u d-''downs'' tal-ġips tal-[[Formazzjoni tal-ġips tan-Nofs Inhar tal-Ingilterra]]. Ix-xmajjar u l-estwarji ewlenin huma it-[[Thames]], is-[[Severn]] u l-[[Humber|estwarju tal-Humber]]. L-Għola muntanja tal-Ingilterra hija [[Scafell Pike]], li hija fid-[[Distrett ta' Lagi]] 978 metri (3,209 piedi). L-Ingilterra għandha numru kbir ta' rħula kbar u bliet u, f'termini ta' [[Żoni Urbani Kbar fl-Unjoni Ewropea|żoni urbani kbar]], għandha sitta mill-50 l-akbar żoni fl-Unjoni Ewropea. [[Stampa:White Cliffs of Dover, Kent.jpg|thumb|left|The White Cliffs of Dover, Kent]] [[Stampa:BenNevis2005.jpg|thumb|[[Ben Nevis]], fil- [[Muntanji ta' Grampia (Skozja)|Muntanji ta' Grampia hija l-aktar punt għolja fil-Gżejjer Brittanniċi]]]] L-iSkozja tammonta għal madwar terz tal-arja totali tar-Renju Unit, u tkopri 78,789 kilometri kwadri (30,420 mil kwadru). It-topografija tal-iSkozja hija magħrufa għal-[[Highland Boundary Fault]] – [[qasma ġeoloġika|qasma geoloġika fil-blata]] – li taqsam l-art prinċipali tal-iSkozja minn [[Helensburgh]] sa [[Stonehaven]]. Il-Qasma tissepara żewġ reġjuni differenti totalment differenti, bħall-[[Għoljiet Skoċċiżi|għoljiet]] fit-tramuntana u l-punent filwaqt fin-nofs inhar u l-lvant jinsabu l-[[Witjiet Skoċċiżi|witjiet]]. L-iktar reġjun imħatteb jinsabu l-aktar postijiet ħorox tat-terran tal-iSkozja, li jinkludi l-aktar post għoli [[Ben Nevis]], 1344 metru, (4,409 pied). Żoni witja, fin-nofs inhar tal-iSkozja, huma aktar ċatti u hawnhekk jinsab il-biċċa kbira tal-popolazzjoni, speċjalment fil-parti irqiqa bejn [[Firth of Clyde]] u [[Firth of Forth]] li huma magħrufa bħala l- [[Witijiet Ċentrali|Ċinturin Ċentrali]]. [[Glasgow]] hija l-akbar belt tal-iSkozja, għalkemm [[Edinburgu]] hija l-[[Belt Kapitali|kapitali]] u ċ-ċentru politiku tal-pajjiż. L-iSkozja anki għandha kważi tmien mitt [[Lista ta' Ġżejjer fl-iSkozja|gżira]], l-aktar fil-punent u fit-tramuntana tal-art prinċipali, l-aktar magħrufa huma l-[[Hebrides]], [[Il-Ġżejjer ta' Orkney]] u l-[[Ġżejjer ta' Shetland]]. Wales jammonta għal inqas minn għaxar tal-arja totali tar-Renju Unit, u tkopri biss 20,758 kilometru kwadru (8,010 mil kwadru). Wales huwa ddominat mill-muntanji għalkemm fin-[[Nofs Inhar ta' Wales]] hemm inqas muntanji mit-tramuntana u fin-nofs ta' Wales. Il-popolazzjoni u l-industrija prinċipali tinsab fin-[[Nofs Inhar ta' Wales]] u fejn sewwa sew jinsabu l-bliet ta' [[Cardiff]], [[Swansea]] u [[Newport]] u [[Widien tan-Nofs inhar ta' Wales]]. L-għola muntanji f'Wales qegħdin f'[[Snowdonia]], u jinkludu [[Snowdon]] (''Yr Wyddfa'' bil-Galliż), 1,085 metru (3,560 pied) li hija l-għola punt ta' Wales. Il-14(jew 15 possibli) muntanji ta' Wales għola minn 3,000 pied (914 metru) huma flimkien magħrufa bħala l-[[Welsh 3000s]]. Wales għandu l-fruntieri tiegħu mal-Ingilterra fl-Ilvant u l-baħar fuq it-tlett naħħat l-oħra: Il-[[Fliegu ta' Bristol]] fin-nofs inhar, il-[[Fliegu ta' San Ġorġ]] fil-punent, u l-[[Baħar Irlandiż]] fit-tramuntana. Wales għandu l-fuq minn 1,200 kilometru (750 mil) ta' kosta. Hemm bosta [[ġżejjer]] ħdejn l-art prinċipali ta' Wales, l-akbar waħda hija [[Anglesey]] (''Ynys Môn'') fil-majjistral. L-Irlanda ta' Fuq jammonta biss għal 14,160 kilometru kwadru (5,470 mil kwadru) u hija mimlija bl-għoljiet. Hija tinkludi l-[[Lough Neagh]] u tilħaq 388 kilometru kwadru (150 mil kwadru), l-akbar ammont ta' ilma fir-Renju Unit u l-[[Irlanda]]. L-Għola punt hija [[Slieve Donard]] li hija għolja 849 metru (2,785 pied) fil-provinċja tal-[[Muntanji ta' Mourne]]. === Bliet u Rħula === {{main|Lista tal-akbar postijiet abitati fir-Renju Unit|Lista ta' postijiet urbani fir-Renju Unit}} Il-Kapitali tal-pajjiżi individwali tar-Renju Unit huma:[[Belfast]] (Irlanda ta' Fuq), [[Cardiff]] (Wales), [[Edinburgu]] (Skozja) u [[Londra]] (Ingilterra), li hija wkoll il-belt kapitali tar-Renju Unit. {{Bliet fir-Renju Unit}} <gallery> File:London Skyline (125508655).jpeg|[[Londra]] File:Birmingham-Skyline-from-Edgbaston-crop.jpg|Birmingham File:Birmingham -UK -Skyline.jpg|Birmingham File:Birmingham Town Hall from Chamberlain Square crop.jpg|Birmingham File:St Philips Cathedral, Birmingham from the east.jpg|Birmingham File:Old Joe and University of Birmingham from Bournbrook crop.jpg|Birmingham File:Glasgow Montage.png|Glasgow File:Liverpool-Montage.jpg|Liverpool File:Leeds Town Hall (2).jpg|[[Leeds]] File:Sheffield City.jpg|Sheffield File:EdinburghMontage.png|Edinburgh File:Bristol landmarks collage.png|Bristol File:Manchester Montage 2017.jpg|Manchester File:Aerial-Leicester 2017.jpg|Leicester File:Broadgate and Precincts - geograph.org.uk - 554599.jpg|Coventry File:Queen's Gardens and Hull Maritime Museum.jpg|Kingston upon Hull File:Bradford Town Hall.jpg|Bradford File:Cardiff Montage.png|Cardiff File:Wikibelfast1.jpg|Belfast File:St Peter's Church, Wolverhampton.jpg|Wolverhampton File:NottinghamMontageSkyline.png|Nottingham File:Hanley City - geograph.org.uk - 155173.jpg|Stoke-on-Trent File:Plymouth Hoe from Mount Batten (crop).jpg|Plymouth File:Southampton2.jpg|Southampton </gallery> L-Akbar żoni urbani huma:: * [[Żona Urbana ta' Londra]] - 8.28 miljun * [[Żona Urbana tal-Midlands tal-Punent]] - 2.28 miljun * [[Żona Urbana ta' Manchester]] - 2.24 miljun * [[Żona Urbana ta' Yorkshire tal-Punent]] - 1.50 miljun * [[Żona ta' Glasgow]] - 1.17 miljun == Demografija == {{main|Demografija Tar-Renju Unit|Gruppi Etniki fir-Renju Unit}} === Popolazzjoni, migrazzjoni u etnika === [[Stampa:Populations of the nations in the United Kingdom.svg|right|thumb|Il-popolazzjonijiet u perċentaġġi tal-poplazzjoni total tal-erba' nazzjonijiet fir-Renju Unit.]] skont iċ-[[Ċensiment tar-Renju Unit, 2001|ċensiment ta' April 2001]], il-popolazzjoni totali tar-Renju Unit kienet ta' 58,789,194, it-tielet l-akbar fl-[[Unjoni Ewropea]] (wara l-[[Ġermanja]] u [[Franza]]), il-ħames l-akbar fil-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u fl-ewwel u għoxrin post fost in-nazzjonijiet kollha tad-dinja. Huwa stmat li sa nofs l-2006, il-popolazzjoni żdiedet għal 60,587,300. Il-biċċa kbira ta' din iż-żieda kienet minħabba l-[[immigrazzjoni]] iżda wkoll minħabba iż-żieda fir-[[Lista ta' pajjiżi u territorji skont ir-rata ta' fertilità|rata tat-twelid]] u l-fatt li n-nies qegħdin jgħixu ħajja itwal. Il-popolazzjoni tal-Ingilterra sa nofs l-2006 kienet stmata li hija 50,762,900 u b'hekk tagħmilha waħda mill-pajjiżi fejn hemm densità għolja b'383 persuna f' kilometru kwadru. Madwar kwart tal-popolazzjoni tar-Renju Unit jgħixu fix-xlokk tal-Ingilterra fejn huwa pjutost urban u suburban. Sa nofs 2006, kien stmat li l-popolazzjoni tal-iSkozja hija 5,116,900, Filwaqt li il-popolazzjoni ta' Wales kienet stmata 2,965,900 u dik tal-Irlanda ta' Fuq 1,741,600 b' densità ferm aktar baxxa minn dik tal-Ingilterra. Ikkomparata mad-densità tal-Ingilterra, il-figuri korrespondenti huma 142 għal Wales, 125 għall-Irlanda ta' Fuq u 65 għall-iSkozja. Fl-2006, Il-medja tar-[[rata tal-fertilità totali]] (RTF) madwar ir-Renju Unit kienet ta' 1.84 ulied għal kull mara, inqas mir-rata li żżomm il-popolazzjoni l-istess, iżda ogħla mill-rata tal-2001 fejn laħqet rekord baxxa ta' 1.63. Fir-Renju Unit, l-Ingilterra u Wales, b'1.83, kienu t-tnejn viċin għall-medja tar-Renju Unit, iżda tal-iSkozja kienet aktar baxxa b'1.67 biss. Ir-RTF tar-Renju Unit kien ferm aktar fil-‘baby boom' tal-1960ijiet, fejn laħqet 2.95 ulied għal kull mara fl-1964. Fil-ġurnata preżenti l-popolazzjoni tar-Renju Unit hija mfassla minn gruppijiet etniċi differenti iżda l-aktar mill-:[[(Nies)Krutni|pre-Ċeltiċi]], [[Ġeltiċi]], -[[Rumani]], [[Anglo-Sassuni]], u [[Normanni]]. Minn 1945, ir-relazzjonijiet internazzjonali li inħolqu mill-[[Imperu Brittanniku]] ħejjew it-triq għall-immigrazzjoni sustanzjali, speċjalment mill-[[Afrika]], il-[[Karabew]] u minn [[Nofs inhar tal-Asja]]. Minħabba li ċ-ċittadini tal-UE huma ħielsa li jgħixu u jaħdmu f'pajjiżi oħra tal-UE, l-aċċess tal-pajjiżi membri ġodda tal-2004 mill-[[Ewropa Ċentrali]] u tal-[[Ewropa tal-Ilvant|Ilvant]] irriżulta f'aktar immigrazzjoni minn dawn il-pajjiżi. Mill-[[Ċensiment Brittannika tal-2001|2001]], 91.1% tal-popolazzjoni identifikaw ruħhom bħala bojjod, u b'hekk il-bqija, 7.9% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit, jidentifikaw ruħhom bħala ta' razza mħallta jew [[gruppi etniċi minuri]] oħrajn. Id-diversità etnika tvarja sinnifikament madwar ir-Renju Unit. 30.4 fil-mija tal-popolazzjoni ta' Londra u 37.4 fil-mija ta' [[Leicester]] kien stmat li m'humiex bojjod f'Ġunju 2005, filwaqt li inqas minn 5 fil-mija tal-popolazzjoni tal-[[Grigal tal-Ingilterra]], Wales u l-[[Lbiċ tal-Ingilterra]] kien minn etnika minuri skont iċ-ċensiment tal-2001. Mill-2007, 22% tat-tfal ta' skejjel primarji u 17.7% tat-tfal li jattendu skejjel sekondarji fl-Ingilterra kienu minn familji ta' etnika minuri. {| class="wikitable sortable" style="text-align:right; font-size:95%;" !width="200px"| [[Gruppi etniċi]] !! [[Popolazzjoni]] !! % mit-total* |- | align = "left"| [[Brittaniċi Bojod]] || {{commas|50366497}} || 85.7%</tr> | align = "left"| [[Nies Irlandiżi|Irlandiżi]] Bojod || {{commas|691232}} || 1.2%</tr> | align = "left"| [[Bojod Oħrajn (Ċensiment Renju Unit)|Bojjod (oħrajn)]] || {{commas|3096169}} || 5.3%</tr> | align = "left"| [[Razza Mħallta]] || {{commas|677117}} || 1.2%</tr> | align = "left"| [[Indjani]] || {{commas|1053411}} || 1.8%</tr> | align = "left"| [[Pakistan]]i || {{commas|747285}} || 1.3%</tr> | align = "left"| [[Nies mill-Bangladexx|Bangladexxi]] || {{commas|283063}} || 0.5%</tr> | align = "left"| [[Asjatiċi Brittaniċi|Asjatiċi]] Oħrajn (mhux Ċiniżi) || {{commas|247644}} || 0.4%</tr> | align = "left"| Suwed mill-[[Karibew]] || {{commas|565876}} || 1.0%</tr> | align = "left"| [[Afrikani Suwed]] || {{commas|485277}} || 0.8%</tr> | align = "left"| [[Nies Suwed|Suwed]] (oħrajn) || {{commas|97585}} || 0.2%</tr> | align = "left"| [[Nies Ċiniżi|Ċiniżi]] || {{commas|247403}} || 0.4%</tr> | align = "left"| Oħrajn || {{commas|230615}} || 0.4%</tr> |- |colspan="3" align="left"| {{Resize|* Perċentaġġ tal-popolazzjoni totali tar-Renju Unit}} |} Fir-Renju Unit hemm rata ta' [[popolazzjoni ta' twielet barranin fir-Renju Unit, 2001|twelid-barrani]] għoli, għal kuntrast mal-pajjiżi Ewropej oħrajn, l-immigrazzjoni qiegħda tikkontribwixxi għal din l-popolazzjoni li qiegħda tikber, u tammonta għal nofs iż-żieda fil-popolazzjoni mill-1991 sa 2001. L-aktar figura riċenti (2006) turi li l-immigrazzjoni netta għar-Renju Unit kienet ta' 191,000 (591,000 immigrant u 400,000 emigrant), żdieda miċ-ċifra ta' 185,000 tal-2005 (fl-aħħar mill-aħħar, kien hemm telfa' ta' 126,000 Brittanniċi u żieda ta' 316,000 ċittadini barranin) Wieħed minn sitta kienu minn pajjiżi tal-[[Ewropa tal-Ilvant]], b'numru akbar ġejjin mill-pajjiżi tal-[[Commonwealth il-ġdida]]. Żewġ terżi tal-immigrazzjoni netta huma mill-[[Subkontinent Indjan]], bosta minnhom sabiex jingħaqdu mal-familja tagħhom. Filwaqt, li mill-inqas 5.5 miljun persuna imwielet Brittanniku qiegħed jgħix barra mir-Renju Unit. L-aktar postijiet popolari għall-emigranti huma [[Awstralja]], [[Spanja]], [[Franza]], [[New Zealand]] u L-i[[Stati Uniti]]. Madankollu, studju ta' tbassir demografiku għall-bliet wera li l-figuri kkwotati tal-immigrazzjoni m'humiex ta' min torbot fuqhom u l-immigrazzjoni netta għal 2005 kienet madwar 400,000. Madankollu, fir-Renju Unit il-proporzjon ta' persuni mwielda barra hu ftit aktar baxx minn f'pajjiżi oħra Ewropej. Fl-2004, in-numru ta' persuni li saru ċittadini Brittanniċi kiber għal rekord ta' 140,795 - żieda ta' 12% mis-sena ta' qabel. Dan in-numru żdied drastikament mill-2000. Il-maġġoranża kbira taċ-ċittadini ġodda ġew mill-[[Afrika]] (32%) u l-[[Asja]] (40%), filwaqt li l-akbar tliet gruppi huma nies mill-[[Pakistan]], l-[[Indja]] u s-[[Somalja]]. Fl-2006, kien hemm 149,035 applikazzjoni għaċ-ċittadinanża Brittannika, 32% inqas mill-2005. In-numru ta' persuni li ġew mogħtija ċ-ċittidinanża matul l-2006 kien 154,095, 5% inqas mill-2005. L-akbar grupp ta' persuni li ġew mogħtija ċ-ċittadinanża Brittannika kienu mill-Indja, l-Pakistan, is-Somalja u mill-Fillipini. Fl-2006, 21.9% ta' trabi li twieldu fl-Ingiltterra u f'Wales ġew imwielda minn ommijiet li twieldu barra mir-Renju Unit, (146,956 minn 669,601), skont l-istatistiċi uffiċjali maħruġa fl-2007 li juru wkoll l-ogħla [[Lista ta' pajjiżi u territorji skont ir-rata ta' fertilità|rata tat-twelid] f'26 sena. Iżda bħall-pajjiżi oħra tal-Unjoni Ewropej, ir-rata tat-tweliet baqgħet taħt ir-rata li żżomm il-popolazzjoni l-istess. Meta l-UE tkabbret aktar lejn l-ilvant fl-2004 u fl-2007, ħolqot id-dritt li nies minn pajjiżi bħall-[[Polonja]], is-[[Slovakkja]], u l-[[Litwanja]], u aktar riċentament ir-[[Rumanija]] u l-[[Bulgarija]] li joqgħodu fir-Renju Unit. Iċ-ċifri ppublikati f'Awissu 2007 juru li 682,940 persuna applikaw għas-[[Skema ta' reġistrazzjoni għal-ħaddiema]] (għaċ-ċittadini ta' pajjiżi miċ-ċentru u mill-ilvant tal-Ewropa li ssieħbu fl-UE f'Mejju 2004) bejn l-[[1 ta' Mejju]] [[2004]] u t-[[30 ta' Ġunju]] [[2007]], li 656,395 ġew aċċettati. Il-ħaddiema li huma impjegati minnhom stess u persuni li m'humiex qegħdin jaħdmu (jinkludu studenti) m'humiex obligati li jirreġistraw taħt din l-iskema għalhekk din iċ-ċifra turi repreżentazzjoni baxxa tad-dħul tal-immigranti. Dawn il-figuri ma jurux in-numru ta' immigranti iżda dawk li marru lura lejn darhom. Madankollu 56% tal-applikanti fit-12-il xahar sat-30 ta' Ġunju 2007 li rraportaw pjannijiet li jibqgħu għal massimu ta' tliet xhur, b'immigrazzjoni netta fl-2005 minn pajjiżi ġodda tal-UE ta' 64,000. Ir-riċerka turi li total ta' miljun persuna marru joqgħodu r-Renju Unit sa April 2008, iżda nofs dan in-numru s'issa marru lura jew inkella marru f'pajjiż ieħor. Informazzjoni tan-[[Numru Nazzjonali ta' Assikurazzjoni]] juri li 2.5 miljun ħaddiem barrani mar fir-Renju Unit għax-xogħol (jinkludi dawk li marru għal perjodi qosra), il-maġġoranza minn pajjiżi tal-UE, bejn l-2002 u l-2007. Il-Gvern tar-Renju Unit bħalissa qiegħed joħloq [[Sistema ta' immigrazzjoni ibbażata fuq il-Punti (Renju Unit)|sistema ta' immigrazzjoni ibbażata fuq il-punti]] sabiex tieħu post is-skema kurrenti għall-immigrazzjoni minn barra ż-[[Żona Ewropea Ekonomika]]. === Lingwi === {{main|Lingwi tar-Renju Unit}} [[Stampa:Anglospeak (subnational version).svg|thumb|250px|Pajjiżi fejn l-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] għandu ''de facto'' jew ''de jure'' statut ta' lingwa uffiċjali.]] Minkejja r-Renju Unit m'għandux ''[[de jure]]'' lingwa uffiċjali, il-[[lingwa mitkellma]] predominanti hija l-[[lingwa inġliża|Ingliż]], lingwa [[Ġermanika tal-Ilvant]] li għandha l-għeruq tagħha fl-[[Inġliż Qadim]] li għandu ammont kbir ta' self mill-[[iSkandinavu Qadim]], [[Lingwa Franċiża|Franċiż]] [[Lingwa Normanna|Normann]] u l-[[Lingwa Latina|Latin]]. Il-Lingwa Ingliża hija imxerrda mad d-dinja (minħabba l-Imperu Brittanniku u l-qawwa tal-i[[Stati Uniti]]) u għalhekk saret il-[[Lingwa Internazzjonali tal-kummerċ|lingwa tal-kummerċ tad-dinja]]. Hija l-aktar [[It-Tgħallim tal-lingwa Ingliża|lingwa mgħallma bħala t-tieni lingwa]] madwar id-dinja. Il-Lingwi l-indiġeni l-oħrajn tar-Renju Unit huma l-[[Lingwa Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]] (li hija abbenata viċin ħafna mal-Ingliż) u erba' [[lingwi Ċeltiċi]]. Il-lingwi Ċeltiċi jinqasmu f'żewġ gruppi: żewġ lingwi Ċeltiċi tat-tip P ([[Lingwa Galliża|Galliż]] u [[Lingwa Kornika|Korniku]]); u żewġ lingwi Ċeltiċi tat-tip Q ([[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]] u [[Gaeliku Skoċċiż]]). Id-djaletti Ċeltiċi kellhom influwenza persistenti mill-[[Kumbriku]] fit-tramuntana tal-Ingilterra għal sekli, l-aktar famuż fis-sett ta' numri użati sabiex jgħoddu l-mogħoż (ara [[Yan Tan Tethera]]). skont iċ-ċensiment tal-2001, hemm ftit aktar minn 20% tal-popolazzjoni ta' Wales li jgħidu li jafu jitkellmu bil-Galliż, żieda żgħira mill-1991. Aktar minn hekk, huwa stmat li hemm 200,000 li jistgħu jitħaddu bil-Galliż u li jgħixu l-Ingilterra. Il-Galliż u l-Gaeliku Skoċċiż huma mitkellma fost gruppi żgħar madwar id-dinja, xi ftit [[Gaeliku Skoċċiż fil- Kanada|Gaeliku]] għadu mitkellem fin-[[Nova Skozja]] u l-[[Kanada]], filwaqt l-Galliż għadu mitkellem fil-[[Patagonja]] u fl-[[Arġentina]]. Il-lingwi tal-immigranti jikontribwixxu għal 10% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit, il-[[Lingwa Franċiża|Franċiż]] huwa mitkellem minn 2.3% tal-popolazzjoni tal-pajjiż, 1.0% tal-Brittanniċi jitkellmu bil-[[Lingwa Polakka|Polakk]] li juri l-migrazzjoni tal-masses riċenti għar-Renju Unit. 0.9% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit jitkellmu bil-[[Lingwa Ġermaniża|Ġermaniż]] u 0.8% l-[[Lingwa Spanjola|Ispanjol]]. L-akbar ammont ta' lingwi barranin oħra mitkellma fir-Renju Unit għandhom l-oriġni tagħhom mill-[[Ewropa]], l-[[Asja]] u l-[[Afrika]]. Perċentaġġ akbar ta' immigranti fir-Renju Unit jiġu minn pajjiżi [[Anglofoni]] (bħan-[[Niġerja]], l-[[Ġamajka]], [[Hong Kong]] u l-[[Filippini]]), għalhekk ma tantx hemm diversità kbira bejn ftit komunitajiet etniċi minuri. === Reliġjon === {{Main|Reliġjon fir-Renju Unit}} Għalkemm ir-Renju Unit għandu tradizzjoni antika [[Kristjaneżmu|Nisranija]] u għad hemm rabta bejn il-knisja u l-istat, is-soċjetà tar-Renju Unit hija prevalentament [[sekulari]] b'38% li jsostnu f'twemmin f'xi [[Alla]] u dawk li jidentifikaw ruħhom ma' reliġjon partikolari. Il-[[Kristjaneżmu]] huwa l-aktar ipprattikat segwit mill-[[Islam]], il-[[Hinduiżmu]], is-[[Sikhiżmu]] u l-[[Ġudaiżmu]]. ==== Kristjaneżmu ==== [[Stampa:Westminster abbey west.jpg|thumb|upright|250px|left|[[Westminster Abbey]] huwa użat għall-[[kurunazzjoni]] tal-[[Monarka Brittaniku]], meta jinħatar ukoll kap tal-Knisja tal-Ingilterra.]] [[Stampa:Westminster Abbey St Peter.jpg|thumb|[[Westminster Abbey]] huwa użat għall-[[kurunazzjoni]] tal-[[Monarka Brittaniku]], meta jinħatar ukoll kap tal-Knisja tal-Ingilterra.]] [[Stampa:St Pauls aerial (cropped).jpg|thumb|left|Katidral ta' San Pablo (St Paul's Cathedral), Id-dedikazzjoni tagħha f'ġieħ l-appostlu Pawlu tmur lura għall-knisja oriġinali f'dan is-sit, imwaqqfa fis-sena 604 wara Kristu. L-istruttura attwali, li tlestiet fl-1710, hija bini elenkat ta' Grad I li kien iddisinjat fl-istil Barokk Ingliż. minn Sir Christopher Wren.]] Il-[[Kristjaneżmu]] huwa r-reliġjon l-aktar ippratikata fir-Renju Unit b'ħafna [[knejjes]], [[denominazzjonijiet]], u [[gruppi]] nsara. Is-Survey ta' [[Tearfund]] fl-2007 wera li 53% iqisu ruħhom bħala nsara. Dan jaqbel ħafna mas-Survey tax-Xeħta Soċjali Brittanika tal-2004, u sal-2001 iċ-ċensiment tar-Renju Unit sab li 71.6% huma nsara għalkemm dik tal-2001 kienet "mistoqsija aktar bil-ħlewwa". Il-Knisja tal-Ingilterra, li nfirdet minn [[Knisja tal-Kattoliċiżmu Ruman|Ruma]] fl-1534 (ara [[Reforma Inġliża]]) hija, illum, il-Knisja '[[Knisja Stabbilita|stabbilita]]' tal-Ingilterra u parti integrali mill-[[Komunità Anglikana]]. Il-[[Monarka Brittanniku]] jrid ikun membru tal-Knisja tal-Ingilterra taħt l-[[Att tal-Stabbiliment 1701]] u hu l-[[Gvernatur tal-Knisja tal-Ingilterra|Gvernatur Suprem]] tagħha. L-[[Arċisqof ta' Canterbury]] huwa l-għola isqof tal-knisja. L-influwenza diretta tal-[[Knisja tal-Ingilterra]] naqset ħafna matul dawn l-aħħar snin, però għandha [[Is-Sinjur Spiritwali|rappreżentazzjoni]] fil-[[Parlament tar-Renju Unit]] u d-dritt li tipproponi leġiżlatura (ġeneralment fl-amministrazzjoni li għandha x'jaqsam mar-reliġjon), permezz tas-[[Sinodu Ġenerali]], li tista' ssir liġi, iżda mhux irreveduta mill-Parlament. Il-[[Knisja tal-iSkozja]] (magħrufa informalment bħala l-[[Kirk]]), li infirdet minn Ruma fl-1560 (ara [[Reforma Skoċċiża]]) hija knisja [[Presbiterjana]], magħrufa bħala l-[[knisja nazzjonali]] tal-iSkozja, u hija independenti mill-istat. Il-Monarka Brittanniku hu membru ordinarju, u jrid jieħdu ġurament li “jiddefendi s-sikurta” tal-Knisja fil-Kurunazzjoni. Il-[[Knisja Episkopali Skoċċiża]], li issa hija parti mill-Komunità Anglikana, ġejja miż-żminijiet tal-istabbiliment finali tal-presbiterjaniżmu fl-iSkozja fl-1690, meta nfirdet mill-Knisja tal-iSkozja u m'hijiex parti mill-Knisja Anglikana. Firdiet oħra fil-Knisja tal-iSkozja, speċjalment fis-seklu dsatax, ħolqu knejjes varji oħra presbiterjani fl-iSkozja, li jinkludu l- [[Knisja Ħielsa tal-iSkozja]]. Fl-1920ijiet, il-[[Knisja ta' Wales]] infirdet mill-Knisja tal-Ingilterra u ma baqgħetx stabbilita. Il-Knisja ta' Wales għadha fil-[[Komunità Anglikana]]. Il-[[metodiżmu]] u knejjes independenti oħrajn huma tradizzjonalment b'saħħithom f' Wales. Il-[[Knisja tal-Irlanda]] Anglikana ma baqgħetx stabbilita mis-seklu dsatax. Il-Knisja tkopri l-ġżira kollha tal-[[Irlanda]] (kemm l-[[Irlanda ta' Fuq]] u l-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]]). Fl-Irlanda ta' Fuq il-[[Knisja Kattolika Rumana fl-Irlanda|Knisja Kattolika fl-Irlanda]] hija l-akbar denominazzjoni, għalkemm il-[[Protestanti]] huma fil-maġġorita. Il-[[Knisja Presbiterjana fl-Irlanda]] hija l-akbar demominazzjoni protestanta u hija fit-teoloġija u storja tagħha viċin ħafna għall-Knisja tal-iSkozja. Il-[[Knisja Kattolika Rumana tal-Gran Brittanja|Knisja Kattolika Rumana]] hija t-tieni l-akbar denominazzjoni ta' Kristjaneżmu fir-Renju Unit. Wara r-[[Reforma Protestanta]], għaddew liġijiet ħorox kontra l-Kattoliċi; dawn ġew imneħħija mill-liġijiet tal-[[Emanċipazzjoni Kattolika]] fl-1829. Hemm ġerarkiji Kattoliċi separati għall-[[Knisja Kattolika Rumana tal-Ingilterra u Wales|Ingilterra u Wales]], [[Knisja Kattolika Rumana fl-iSkozja|l-iSkozja]] u [[Knisja Kattolika Rumana tal-Irlanda|l-Irlanda]]. Hemm gruppi oħra nsara fostom il-[[Metodisti]] (li twaqqfu minn [[John Wesley]] f'Londra) u l-[[Battisti]]. Hemm ukoll knejjes [[Evanġeliżmu|Evanġeliċi]] u [[Pentekostali]], li bosta minnhom kibru bl-[[Immigrazzjoni għar-Renju Unit|immigrazzjoni]] minn madwar il-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]] u postijiet oħra. Il-Knejjes Pentekostali huma fit-tielet post fl-attendenza wara l-Knisja tal-Ingilterra u l-Knisja Kattolika Rumana . ==== Reliġjonijiet Oħrajn ==== [[Stampa:ELM and LMC Angled View 1.jpg|thumb|left|250px|[[Moskeja fil-Lvant ta' Londra]], hija waħda mill-akbar postijiet ta' qima mawmettana fil-pajjiż.]] Huwa maħsub li n-numru ta' [[Iżlam|Mussulmani]] fir-Renju Unit jammonta għal 1.8 miljun. Hemm [[Moskej]] f'ħafna mir-reġjuni: L-akbar gruppijiet huma ta' oriġni [[Pakistani Brittanniċi|Pakistana]], [[Bangladexxi Brittanniċi|Bangladexxa]] u [[Indjani Brittanniċi|Indjana]]. Aktar riċenti, [[refuġjati]] mis-[[Somalia]], [[Repubblika Torka taċ-Ċipru ta' Fuq|Ċipru ta' Fuq]], il-[[Balkani]] u [[Għarab]] żdiedu u b'hekk il-popolazzjoni mussulmana Brittanika żdiedet. Fl-2006 il-kummenti tal-politiku [[Jack Straw (politikant)|Jack Straw]] qajmu kontroversja dwar l-lbies tal-velu jew [[burka]] minn nisa mussulmani li tirrefleti l-firda fost il-Brittanniċi dwar l-integrazzjoni tal-mussulmani fis-soċjeta Brittanika. Ir-[[Reliġjonijiet Indjani|reliġjonijiet ta' Oriġni Indjana]], bħall-[[Hinduiżmu]], [[Sikhiżmu]], [[Buddiżmu]] u [[Ġaniżmu]], għandhom segwaċi fil-Brittanja. Fiċ-ċensiment tal-2001, kien hemm madwar 560,000 ruħ li jemmnu fil-Hinduiżmu filwaqt 340,000 li jemmnu fis-Sikhiżmu. Il-[[Buddiżmu]] huwa ppratikat minn madwar 150,000 ruħ. X'aktarx li dawn il-figuri żdiedu mill-2001. Wieħed mill-[[Organizzazzjonijiet mhux govermentali]], jestima li hemm 800,000 li jemmnu fil-Hinduiżmu fir-Renju Unit. Hemm madwar 270,000 [[Lhudi]] fil-Brittanja, skont iċ-ċensiment tal-2001. Ir-Renju Unit għandu popolazzjoni kbira ta' [[atej]] u [[anjostiċi]] b'13,626,00 (23.2% tal-popolazzjoni tar-Renju Unit) jew jgħidu li m'għandhomx reliġjon jew ma jirrispondux il-mistoqsija dwar ir-reliġjon fiċ-ċensiment tal-2001. == Ekonomija == {{main|Ekonomija tar-Renju Unit}} [[Stampa:London.bankofengland.arp.jpg|thumb|[[Bank of England]]; il- [[Bank Ċentrali]] tar-Renju Unit.]] L-Ekonomija tar-Renju Unit hija magħmula (mill-kbir għaż-żgħir) mill-ekonomiji tal-[[Ekonomija tal-Ingilterra|Ingilterra]], l-i[[Ekonomija tal-iSkozja|Skozja]], il-[[Ekonomija ta' Wales|Wales]] u tal-[[Ekonomija tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]]. Il-Brittanniċi bdew [[Ir-Rivoluzzjoni Industrijali]] u bħal ħafna pajjiżi li kienu qegħdin jgħaddu minn dan il-proċess, fil-bidu kkonċentraw fuq l-industrija tqila bħall-[[bini tal-vapuri]], it-[[tħaffir għall-faħam]], produzzjoni tal-[[azzar]] u t-[[tessili]]. L-Imperu ħoloq suq barrani għal prodotti Brittanniċi, u bih ir-Renju Unit setgħa jiddomina l-kummerċ internazzjonali fis-seklu dsatax. Madankollu, meta n-nazzjonijiet l-oħra bdew jindustrijalizzaw, flimkien mad-deterjorazzjoni fl-ekonomija wara ż-żewġ gwerrer dinjin, ir-Renju Unit beda' jitlef il-vantaġġ kompetittiv u l-industrija bdiet tmur lura matul is-seklu għoxrin. Is-settur tas-servizzi Brittanniku, madankollu, xorta waħda kiber sustanzjalment, u issa jagħmel madwar 73% tal-[[GDP]]. Is-settur tas-servizzi tar-Renju Unit huwa ddominat mis-servizzi finanzjarji, speċjalment fil-qasam tal-banek u dawk tal-assigurazzjoni. Londra hija l-akbar ċentru tal-finanzi fid-dinja bil-[[Stock Exchange]] ta' Londra, [[London International Financial Futures and Options Exchange]], u l-[[Lloyd's of London]] Negozju tal-assigurazzjoni kollha ibbażati fil- [[Londra|Belt ta'Londra]]. Ir-Renju Unit għandu l-akbar ammont ta' banek barranin fid-dinja. Fl-aħħar għaxar snin, ċentru rivali tal-finanzi kiber fiż-żona tad-[[Docklands ta' Londra|Docklands]] f'Londra u [[HSBC]] u [[Barclays plc|Barclays Bank]] stabilixxew l-uffiċji prinċipali tagħhom hemmhekk. Ħafna kumpaniji multinazzjonali li m'humiex primarjament mir-Renju Unit għażlu 'l Londra bħala l-post fejn jistabilixxu l-uffiċji prinċipali tagħhom għall-Ewropa jew għall-bqija tad-dinja: eżempju huwa [[Citigroup]], organizzazzjoni tal-finanzi mill-[[Istati Uniti]]. [[Londra]] hija ċentru kbir ta' negozju u kummerċ mondjali u hija l-mexxeja tal-ekonomija globali flimkien ma' [[New York City]] u [[Tokyo]]. Riċentament, l-ekonomija tar-Renju Unit ġiet imexxija minn prinċipji ta' liberalizzazzjoni tas-suq, taxxa u regulazzjoni baxxi. skont ir-[[rati tal-kambju]], ir-Renju Unit hu l-ħames l-akbar ekonomija fid-dinja u t-tieni l-akbar fl-Ewropa wara l-[[Ġermanja]]. It-[[Turiżma fir-Renju Unit|Turiżmu]] huwa vera importanti għall-ekonomija Brittanika. B'madwar 27 miljun turist fis-sena, ir-Renju Unit huwa s-sitt l-aktar destinazzjoni favurita mat-turisti fid-dinja. Is-Settur tal-manufattura, madankollu, mar lura sinjifikattivament mit-tieni Gwerra dinjija u fl-2003 kienet responsabbli għal sitt mill-prodott nazzjonali. L-Industrija tal-Karozzi hija parti sinjifikattiva ta' dan is-settur, minkejja li ddeterjorat ħafna minħabba l-falliment ta' [[MG Rover]] u ħafna mill-industrija hija barranija. Il-produzzjoni ta' Ajruplani kemm għaċ-ċivil kif ukoll għad-difiża hija pillastru tal-manufattura fir-Renju Unit. Eżempji huma [[BAE Systems]] u l-organizzazzjoni [[EADS]] li huma l-propjetarji tal-[[Airbus]]. [[Rolls-Royce plc|Rolls-Royce]] għandhom saħħa kbira fin-negozju tal-magni tal-ajruplani. L-industrija tal-kimika u u tal-farmaċewtiċi hija b'saħħita fir-Renju Unit, bit-tieni u s-sitt l-akbar organizzazzjonijiet fid-dinja ġewwa r-Renju Unit. Dawn huma [[GlaxoSmithKline]] u [[AstraZeneca]] rispettivament. L-[[Industriji Kreativi]] li jammontaw għal 7.3% GVA fl-2004 li kibru b'medja ta' 5% fis-sena bejn 1997 u 2004. Is-settur tal-agrikultura tar-Renju Unit jammonta għal 0.9% tal-GDP tal-pajjiż. Ir-Renju Unit għandu industrija zgħira ta' riservi tal-faham, gas naturali u żejt. L-partiċipazzjoni tal-gvern fl-ekonomija hija imwettqa mill-"[[Chancellor of the Exchequer]]" (bħalissa [[Alistair Darling]]) li huwa l-Kap tal-[[Borża tal-Ingilterra]]. Minkejja dan kollu l-[[Prim Ministru]] (bħalissa [[Gordon Brown]]) huwa [[L-ewwel Sinjur tal-Borza]]; Il- "Chancellor of the Exchequer" huwa [[It-tieni Sinjur tal-Borza]]. Madankollu mill-1997, Il-[[Bank of England]], imexxi mill-[[Gvernatur tal-Bank of England]], għandu kontroll tar-rati tal-interessi u affarijiet oħra finanzjarji. Mill-2007, id-[[Dejn Nazzjonali|dejn nazzjonali]] tela' għal 43.3% tal-[[GDP]]. Il-munita tar-Renju Unit hija l-lira sterlina (pound sterling), irrepreżentata bis-simbolu '''[[Pound sign|£]]'''. [[Bank of England]] huwa il- [[bank ċentrali]], responsabbli sabiex jirregula l-ammont tal-ħruġ tal-muniti. Il-banek fl-iSkozja jżommu d-dritt li joħorġu l-flus tagħhom, b'kundizzjoni li jżommu biżżejjed flus tal-"Bank of England" fir-riżerva. Ir-Renju Unit għażel li ma jitħolx fiż-[[Żona Ewro]], u l-Prim Ministru tar-Renju Unit, [[Gordon Brown]], eskluda sħubija fil-futur immedjat. Il-gvern ta' qablu dak ta' [[Tony Blair]] ta l-kelma li jagħmel referendum pubbliku biex jiddeċiedu jekk il-[[ħames kriterji tal-ekonomija]] jintlaħqux. Fl-2005, aktar minn 55% tar-Renju Unit kien kontra l-addozzjoni tal-munita, filwaqt li 30% kienu favur. == Edukazzjoni == {{main|Edukazzjoni fir-Renju Unit}} [[Stampa:KingsCollegeChapelWest.jpg|thumb|left|[[Il-Kulleġġ ta' King, Cambridge|Il-Kulleġġ ta' King]] huwa parti mill-[[Universita ta' Cambridge]], [[Ingilterra]].]] [[Stampa:Cambridge Science Park Napp fountain.jpg|thumb|Park tax-xjenza ta' Cambridge fl-Ingilterra (Cambridge Science Park in England)]] [[Stampa:Royal Society 20040420.jpg|thumb|left|Terrazzin tad-dar Carlton (Carlton House Terrace), 6-9, St James's Borough, kwartieri ġenerali ta' Londra tal-Royal Society ta' Londra għall-Avvanz tax-Xjenza Naturali]] [[Stampa:Royal Society entrance.jpg|thumb|Dħul għar-Royal Society f'6–9 Carlton House Terrace, Londra]] Kull Pajjiż tar-Renju Unit għandu sistema tal-edukazzjoni separata, bl-awtorità fuq l-edukazzjoni fl-iSkozja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq devoluta. Ir-rata uffiċjali ta' nies litterati fir-Renju Unit hija (99%) li hija normali bin-normi ta' pajjiż żvillupat. Il-[[Programm għal l-Assesjar tal-Istudenti Internazzjonali]] poġġiet lil Renju Unit fl-erbatax-il post fl-2006 għal-livell ta' xjenza, fejn skont l-istatistiċi hija aktar għolja mill-medja tal-OECD. [http://www.oecd.org/dataoecd/42/8/39700724.pdf] [[Edukazzjoni fir-Renju Unit]] hija responsabbiltà tas-[[Segretarju tal-Istat tat-Tfal, Skejjel u Familji]] u tas-[[Segretarju tal-Istat tat-Innovazzjoni, Universitajiet u Kapaċitajiet]], għalkemm l-amministrazzjoni u ġbir għall-iskejjel tal-istat hija responsabbiltà tal-[[Awtorità tal-Edukazzjoni Lokali|awtoritajiet tal-edukazzjoni lokali]]. L-edukazzjoni statali universali fl-Ingilterra u Wales ġiet introdotta għal-livell primarju fil-1870 u għal dak sekondarju fil-1900. L-edukazzjoni hija mandatorja mill-etajiet ta' ħamsa sa sittax (15 jekk twieldu fl-aħħar ta' Lulju jew f'Awwissu). Il-maġġoranza tat-tfal huma edukati fl-iskejjel tal-istat, ftit huma dawk li jagħżlu triq oħra. Minkejja li n-numru ta' studenti naqas, n-numru ta' tfal li jattendu [[skejjel privati]] żdied b'aktar minn 7%. Aktar minn nofs l-istudenti tal-aqwa universitajiet ta' Cambridge u Oxford, kienu jattendu skejjel tal-istat. L-iskejjel tal-istat li mħollija jagħżlu l-istudenti skont l-intelligenża u l-abbilitajiet akademiċi tagħhom jistgħu jġibu marki komparabbli ma' dawk li jmorru skejjel privati: Mill-aqwa għaxar skejjel fir-riżultati tal-GCSE fl-2006, tnejn kienu [[Grammar Schools]] immexxija mill-istat. L-Ingilterra għandha x'uħud mill-aqwa universitajiet tad-dinja bl-[[Università ta' Cambridge|Cambridge]], l-[[Università ta' Oxford|Oxford]], u l-[[Università ta' Londra|Londra]] fost l-aqwa għoxrin tal-[[THES - Rankings tal-Universitajiet tad-dinja]] fl-2007. Hemm biża', però, li minħabba n-nuqqas ta' studenti li qegħdin jistudjaw lingwi barranin fl-Ingilterra, se jkolla effett ħażin fuq il-kummerċ, u qajjmet pressjoni biex lingwi jingħataw aktar importanza. Ir-Renju Unit għandu aktar minn 150 istituzzjoni ta' edukazzjoni għolja Fl-Iskozja, is-[[Segratarju tal-Kabinett għall-Edukazzjoni u Tgħallim għall-Ħajja]] hu responsabbli lejn il-[[Parlament Skoċċiż]] għall-edukazzjoni, waqt li l-amministrazzjoni u l-ġbir ta' fondi għall-iskejjel tal-istat huma r-responsabbiltà tal-Awtoritajiet Lokali. L-Iskozja leġiżlat l-ewwel darba dwar il-proviżjoni universali tal-edukazzjoni fl-1696. In-numru ta' tfal li jattendu l-iskejjel privati huwa inqas minn 4% għalkemm qiegħed jikber bilmod dan l-aħħar. L-istudenti li jattendu universitajiet skoċċiżi ma jħallsux flus għall-edukazzjoni u lanqas għal-gradwazzjoni għax il-ħlas għall-edukazzjoni ġie mneħħi fl-2001 filwaqt li l-ħlas għall-gradwazzjoni ġie imneħħi fl-2008. L-[[Assemblea Nazzjonali ta' Wales]] hija responsabbli għall-[[edukazzjoni f'Wales]]. Numru sinjifikattiv ta' studenti fil-Galles huma edukati għal kollox jew il-biċċa l-kbira permezz tal-[[Lingwa Galliża|Galliż]] u l-lezzjonijiet b'din il-lingwa jibqgħu mandatorji sa' l-età ta' sittax. Hemm pjannijiet biex tiżdied il-proviżjoni ta' skejjel li jużaw il-Galliż billi hemm pjan li Wales issir bilingwali. L-[[Assemblea Nazzjonali tal-Irlanda ta' Fuq]] hija responsabbli għall-[[edukazzjoni fl-Irlanda ta' Fuq]] għalkemm ir-responsabbiltà fil-livell lokali hija amministrata minn 5 bordijiet tal-edukazzjoni u libreriji li jkopru żoni ġeografikament differenti. == Servizzi tas-Saħħa == {{main|Servizzi tas-Saħħa fir-Renju Unit}} [[Stampa:NorfolkAndNorwichUniversityHospital(KatyAppleton)Aug2005.jpg|thumb|right|[[Sptar ta' Norfolk u l-Università ta' Norwich]], l-ewwel sptar fondata mill- [[Iniżjativa Privata tal-Finanzi|IPF]], u ġie mibni fl-2001]] Kull pajjiż fir-Renju Unit għandu sistema seperata tas-servizzi tas-saħħa pubblika, bil-poteri dwar is-servizzi tas-saħħa fl-Iskozja, Wales u l-Irlanda ta' Fuq ġew devoluti. Sistema medikali privata iżgħar teżisti wkoll. Kull sistema pubblika tipprovdi servizzi tas-saħħa li huma b'xejn sa ċertu punt (jiġu fondati mill-taxxa ġenerali). Minkejja din l-assimilazzjoni, bosta differenzi qegħdin jiġu żvillupati bejn sistema u oħra. Ir-Renju Unit u l-gvernijiet devoluti jieħdu l-rwol ta' kemm tal-proviżta tas-servizzi ta' saħħa kif ukoll tal-gruppijiet li jaraw il-kwalità tal-proviżti, dawn jinkludu [[NICE]] u [[CHI]]. Bordijiet varji regolatorji huma organizzati f'bażi nazzjonali fir-Renju Unit bħal il-[[Kunsill Medikali Ġenerali]], il-[[Kunsill tal-Imraddà u tal-Qabla]] u dawk li m'humiex tal-gvern (eż. [[Kulleġġ Rjali]]). Madwar ir-Renju Unit, hemm numru kbir ta' [[skejjel medikali]] u [[skejjel dentistarji]], u bosta stabbilimenti ta' taħriġ għal-[[imraddà]] u professjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-mediċina. Għalkemm is-sistemi tas-saħħa pubblika huma aktar magħrufa bħala l-SSN madwar ir-Renju Unit, is-[[Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Ingilterra)|servizzi tas-saħħa nazzjonali]] jkopri l-Ingilterra biss. L-SSN ġie inseħħ mill-[[Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali tal-1946]] u ġie b'effett fil-5 ta' Lulju 1948. Is-[[Segretarju tas-Saħħa għall-Istat]] huwa l-uffiċjal li jirrispondi mistoqsijiet fil-Parlament tar-Renju Unit għal funzjonar tad-[[Dipartiment tas-saħħa]] u għax-xogħol tal-SSN (fl-Ingilterra). Il-SSN huwa wieħed mill-akbar organizzazzjonijiet uniti ta' kull tip fid-dinja u jimpjegaw aktar minn 1.3 miljun persuna. Is-Settur tas-saħħa pubbliku huwa maqsum f'livelli ta' servizzi, primarji ([[Prattika Ġenerali]]), sekondarji ([[Sptar Ġenerali tad-Distrett]]) u terzjarji ([[Tgħallim tal-Isptar]]). Hemm bosta kommunikazzjoni u taħdit bejn il-livelli varji. Is-[[SSN tal-Iskozja]] tipprovdi servizzi tas-saħħa pubblika għall-Iskozja bis-[[Segretarju tal-Kabinett għas-Saħħa]] responsabbli fil-parlament skoċċiż. Is-servizz ġie maħluq mill-Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Skozja) 1947 (aktar tard ġiet irreveduta mill-Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali (Skozja) 1978) u ġie b'effett fil-5 ta' Lulju 1948 sabiex tibda' eżatt ma' dik tal-Ingilterra u ta' Wales. Fl-2006, Is-SSN tal-Iskozja kella madwar 158,000 impjegat li jinkludu aktar minn 47,500 imraddà, qbula u visitaturi tas-saħħa u 'l fuq minn 3,800 konsulent. Kien hemm ukoll aktar minn 12,000 tobba, prattikanti tal-familja u professuri tas-saħħa alleata, li jinkludu dentisti, optixins u spiżjara tal-komunità, li jopperaw ma' kontraturi independenti li jipprovdu bosta servizzi fis-SSN għall-prezz u għas-sussidji. Is-[[SSN ta' Wales]] oriġinarjament kien format bħala parti mill-istess struttura li nħolqot mill-[[Atti tas-Servizzi tas-Saħħa Nazzjonali tal-1946]] iżda poteri fuq is-SSN ta' Wales ġew taħt is-Segretarju tal-Istat ta' Wales fl-1969. Ir-Responsabbilita tas-SSN f'Wales ġiet mogħtija lill-Assemblea ta' Wales u l-Esekuttiv taħt id-devoluzzjoni tal-1999. Is-SSN ta' Wales jipprovdu servizzi tas-saħħa pubbliki f'Wales u jimpjegaw madwar 90,000 impjegat, u b'hekk tagħmila l-akbar ħaddiem f'Wales. Il-Ministru tas-Saħħa u Servizzi Soċjali huwa l-persuna ġewwa l-Gvern tal-Assemblea ta'Wales li jġorr ir-responsabbilita għal kemm l-affarijiet dwar is-saħħa kif ukoll għal-kura soċjali f'Wales. Id-[[Dipartiment tas-Saħħa, Servizzi Soċjali u Sikurta Pubblika]] tipprovdi servizzi tas-saħħa fl-Irlanda ta' Fuq. == Mezzi ta' Trasport == {{main|Mezzi ta' Trasport fir-Renju Unit}} [[Stampa:Bb-forthrailbridge.jpg|thumb|right|Il-[[Pont tar-Rixtellu tal-Forth|Pont tal-Forth]], Skozzja]] [[Stampa:Heathrow Airport radar tower P1180333.jpg|thumb|L-[[Ajruport ta' Heathrow]] huwa l-ajruport [[L-Ajruport l-aktar mehdi fid-Dinja skont it-traffiku ta' passiġġieri internazzjonali|l-aktar mehdi fid-dinja]] f'termini ta' traffiku ta' passiġġieri internazzjonali.]] Kull pajjiż kostitwent tar-Renju Unit għandu sistema ta' trasport għalih u hija r-responsabilita' tagħhom li jieħdu ħsieba. In-Network ta' [[trasport]] Ingliż jaqa' taħt ir-responsabilita tad-[[Dipartiment għat-Trasport]] (li għandha wkoll responsabbilita għal-affarijiet tat-trasport tal-i[[Skozja]], [[Wales]] u l-[[Irlanda ta' Fuq]] li m'humiex devoluti.) Fl-Iskozja, L-[[Enteprisa tal-Gvern Skoċċiż, Trasport u d-Dipartiment tat-tgħallim għall-ħajja]] hija responsabbli għan-network tat-[[trasport]] Skoċċiż bit-[[Trasport Skozja]] bħalha l-[[Lista ta' aġenżiji tal-esekutiv Skoċċiż|Aġenzija Esekutiva]] li taqa' taħt is-[[Segratarju tal-Kabinett għall-Finanzi u Tkabbir sustannibli]]. Toroq prinċipali huma mgħaqudin b'network radjali ta' toroq b' 46,904 kilometru (29,145 mil) li hija ċentrata f' [[Londra]], [[Edinburgu]], [[Kardiff]] u [[Belfast]], filwaqt, fil-[[Gran Brittanja]], network ta' toroq ta' 3,497 kilometri (2,173 mil) li hija ċentrata f' [[Birmingham]], [[Manchester]] u Londra. Hemm aktar minn 213,750 kilometru (132,818 mil) ta' trejqet oħra. In-Network tal-[[Ferrovija Nazzjonali]] ta' 16,116 kilometru (10,072 mil) fil-Gran Brittanja u 303 kilometru ta' rotta (189 mil ta' rotta) fl-[[Irlanda ta' Fuq]] jġorr il-fuq minn 18,000 passiġġieri u 1,000 tagħbija kull jum. Networks ta' ferroviji urbani huma pjutost żvillupati f'Londra u bliet oħra. Darba kien hemm 48,000 kilometru ta' rotta (30,000 mil ta' rotta) ta' network ta' ferrovija fir-Renju Unit, però ħafna minn din ir-rotta ġiet mqassra bejn il-perjodu ta' 1955 u 1975, wara rapport mill-konsulent tal-gvern [[Richard Beeching]] f'nofs l-1960ijiet (magħrufa bħala il-[[Beeching Axe]]). L-[[Ajruport ta' Heathrow]] huwa l-aktar [[ajruport]] internazzjonali mehdi u, minħabba li r-Renju Unit huwa pajjiż gżira, ir-Renju Unit għandu numru tajjeb ta' portijiet tal-baħar. Id-Dipartiment għat-Trasport jgħid li l-[[konġessjoni tat-traffiku]] huwa wieħed mill-aktar problemi serji tat-trasport u tista' toħloq spiża ta' £22 biljun aktar lil Ingilterra minħabba l-ħin mitluf sa 2025 jekk tibqa' mhux irreveduta. skont ir-[[Studju ta' Eddington dwar it-Trasport|Rapport ta'Eddington]] li ġiet iffondata mill-gvern fl-2006, il-konġessjoni qiegħda fil-periklu li toħloq problemi lil ekonomija, jekk mhux sejiġu indirizzati permezz ta' [[prezzijiet tat-toroq]] u espansjoni tan-network kurrenti tat-trasport. == Sports == {{main|Sport fir-Renju Unit}} [[Sport]]s li bdew fir-Renju Unit, jinkludu: [[Assoċjazzjoni tal-Futbol|Futbol]], [[Futbol Rugbi|Rugbi]], [[Kriket]], [[Tennis]] u [[Golf]]. === Futbol === {{main|Futbol fl-Ingilterra|Futbol fl-Irlanda ta' Fuq|Futbol fl-Iskozja|Futbol f'Wales}} [[Stampa:Wembley Stadium closeup.jpg|thumb|right|L-Istadium il-ġdid tal-Ingilterra [[Wembley]]]] Kull pajjiż kostitwent tar-Renju Unit għandu l-Assoċjazzjoni tal-Futbol tiegħu, tim nazzjonali tiegħu u [[sistema tal-lig]] separata, għal eċċezzjoni ta' ftit klabbs li jilgħabu barra mis-sistema tal-pajjiż tagħhom stess għar-raġunijiet storiċi u loġistiċi. Il-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol|Futbol]] ġie żvillupat fir-Renju Unit u huwa bla dubju l-aktar sport popolari. Fi kompetizzjonijiet internazzjonali, L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Ingilterra|Ingilterra]], L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Iskozja|Iskozja]], [[Tim nazzjonali tal-futbol ta' Wales|Wales]] u L-[[Tim nazzjonali tal-futbol tal-Irlanda ta' Fuq|Irlanda ta' Fuq]] jikkompetu bħala pajjiżi separati, għalhekk ir-Renju Unit ma jikkompetix bħala tim wieħed f'avvenimenti tal-futbol bħal [[Logħob Olimpiku]]. Għalkemm li hemm [[Tim nazzjonali tal-futbol tar-Renju Unit|proposti sabiex jkun hemm tim tar-Renju Unit]] fil-[[Logħob Olimpiku tas-Sajf, 2012]], li se ssir f'Londra, l-assoċjazzjonijiet tal-futbol tal-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol tal-Skozja|iSkozja]], ta' [[Assoċjazzjoni tal-Futbol ta' Wales|Wales]] u dak tal-[[Assoċjazzjoni tal-Futbol tal-Irlanda|Irlanda ta' Fuq]] ma aċċetawx li jieħdu sehem, minħabba l-biża' li tista' taffetwa l-istatut tagħhom ta' pajjiż independenti – biża' li ġiet konfermata mill-president tal-FIFA Sepp Blatter. L-Ingilterra kienet l-aktar nazzjon li akwistat suċċess, bir-rebħa tat-[[Tazza tad-Dinja tal-Futbol|Tazza tad-Dinja]] tal-1966. [[Stampa:Hampden Stadium.jpg|thumb|right|[[Hampden Park]], Skozja]] Is-[[Sistema tal-futbol tal-lig Ingliż]] tinkludi mijiet ta' ligs magħqudin, li jinkonsistu f'eluf ta' diviżjonijiet. Il-[[Kampjonat Premier Ingliż|Kampjonat Premier]] huwa fil-quċċata, segwut mill-[[Lig tal-Futbol]] u fl-aħħar mill-[[Konferenza tal-Futbol]], fejn l-istruttura tibda' ssir reġjonali u tinkludi l-[[Kampjonat tat-Trumuntana]], il-[[Kampjonat tan-Nofs Inhar tal-Futbol|Kampjonat tan-Nofs Inhar]], u l-[[Kampjonat tal-Istmjan]] u ħafna oħra. Il-[[Kampjonat Premier Ingliż|Kampjonat Premier]] huwa l-aktar kampjonat bl-akbar udjenża fid-dinja u partikularment popolari fl-[[Asja]]; fir-[[Repubblika taċ-Ċina]], il-logħbiet jilħqu udjenża ta' 100 miljun 360 miljun, aktar minn sport barrani ieħor. L-Ingilterra hija d-dar tal-klabbs tal-futbol ta' [[Liverpool FC|Liverpool]], [[Manchester United FC|Manchester United]], [[Chelsea F.C.|Chelsea]], u [[Arsenal FC|Arsenal]]. Timijiet Ingliżi kellhom suċċess f'kompetizzjonijiet tal-Ewropa bosta saru ċampjin tat-Tazza Ewropea/il-Lig taċ-Ċampjins: [[Liverpool FC|Liverpool]] (ħames darbiet), [[Manchester United FC|Manchester United]] (tliet darbiet), [[Nottingham Forest FC|Nottingham Forest]] (darbtejn) u [[Aston Villa FC|Aston Villa]]. Klabbs mill-Ingilterra rebħu l-aktar Tazzez tal-Ewropa (erba' darbiet fejn komparat mal-Italja, il-Ġermanja u l-Olanda li rebħuwa tlett darbiet). L-Ingilterra hija t-tieni fir-ranks tal-klabbs Ewropej li rebħu l-aktar Trofej b'35, waħda wara l-Italja b'36. L- i[[Stadium ta' Wembley]] huwa l-istadium prinċipali tal-Ingilterra. [[Stampa:Millennium Stadium North.jpg|thumb|100px|Il-[[Millennium Stadium]] ta' [[Kardiff]],huwa l-istadium nazzjonali ta' [[Wales]]]] Is-[[Sistema tal-Lig tal-Iskozja]] hija ferm iżgħar, b'żewġ kampjonati nazzjonali: l-[[Kampjonat Premier Skoċċiż]] u l-[[Lig tal-Futbol Skoċċiż]] li fihom hemm tliet diviżjonijiet. Minkejja dan, hemm kampjonati oħrajn reġjonali li m'humiex parti mis-sistema nazzjonali, l-aktar magħruf huwa l-[[Lig tal-Futbol tal-Għoljiet]]. Klabb Ingliż, [[Berwick Rangers F.C.|Berwick Rangers]], jilgħabu fis-sistema skoċċiża. L-Iskozja hija id-dar tal-klabbs rinomati bħal [[Rangers F.C.|Rangers]] u [[Celtic F.C.|Celtic]]. Timijiet Skoċċiżi li għamlu suċċess f'kompetizzjonijiet Ewropea jinkludu [[Celtic F.C.|Celtic]] (Tazza Ewropea fl-1967), [[Rangers F.C.|Rangers]] (Tazza Ewropea tat-Tazza tar-Rebbieħi fl-1972) u [[Aberdeen F.C.|Aberdeen]] (Tazza Ewropea tat-Tazza tar-Rebbieħi u s-[[Tazza Ewropea Superjuri]] fl-1983). Is-[[Sistema tal-Lig ta' Wales]] tinkludi l-[[Kampjonat Premier Galliż]] u l-kampjonati reġjonali. Il-Klabbs tal-Premier ta' Wales [[The New Saints F.C.|The New Saints]] jilgħabu l-logħob tad-dar tagħhom fuq in-naħa Ingliża tal-fruntieri f'[[Oswestry]]. Il-Klabbs Galliżi ta' [[Cardiff City F.C.|Cardiff City]], [[Colwyn Bay F.C.|Colwyn Bay]], [[Merthyr Tydfil F.C.|Merthyr Tydfil]], [[Newport County A.F.C.|Newport County]], [[Swansea City A.F.C.|Swansea City]] u [[Wrexham F.C.|Wrexham]] jilgħabu fis-sistem ingliża. Il-[[Millennium Stadium]] ta' Kardiff li jesgħa 73,000 persuna huwa l-istadium prinċipali ta' Wales. Is-[[Sistema tal-Lig tal-Irlanda ta' Fuq]] tinkludi l-[[Lig Irlandiż tal-Futbol]]. Wieħed mill-klabbs tal-Irlanda ta' Fuq, [[Derry City F.C.|Derry City]], jilgħabu l-futbol tagħhom barra mir-Renju Unit fil- [[Lig tal-Irlanda|Sistema tal-Lig tar-Repubblika tal-Irlanda]]. === Sports Oħrajn === [[Stampa:Wimbledon Grojean 2004 RJL.JPG|thumb|Il-Kampjonat tal-[[Kampjonat, Wimbledon|Wimbledon]], Turnament tal-[[Grand Slam (tennis)|Grand Slam]], li jsir f'[[Wimbledon, Londra]] kull Lulju.]] [[Stampa:Royal & Ancient Clubhouse.jpg|thumb|[[Il-Klabb Antik u Rjali tal-Golf ta' San Andrews]], ġeneralment magħrufa bħala “Id-Dar tal-Golf” tad-dinja.]] Iż-Żewġ forom tar-rugbi huma meqjusa bħala sports nazzjonali. Il-[[Kampjonat tar-Rugbi]] joriġina u jiġi l-aktar pratikat fit-[[Tramuntana tal-Ingilterra]], filwaqt li l-[[unjoni tar-rugbi]] huwa pratikat madwar ir-Renju Unit. Għalkemm suppost ġie inseħħ mill-azzjonijiet ta' [[William Webb Ellis]] fl-iskola tar-[[Rugbi, Warwickshire|Rugbi]], issa huwa magħruf bħala sport nazzjonali f'Wales ukoll. Fil-[[Kampjonat tar-Rugbi]] r-Renju Unit ġie rrepreżentat minn tim wieħed, dak tal-'Gran Brittanja' iżda mit-Tazza tad-Dinja tal-Kampjonat tar-Rugbi tal-2008, L-Iskozja, L-Ingilterra u L-Irlanda se jinkompetu bħala nazzjonijiet separati. Din taġġorna ruħa mas-sitwazzjoni preżenti tal-unjoni tar-rugbi fejn L-Ingilterra, L-Iskozja, Wales u l-Irlanda (li tinkonsisti f'plejers mill-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]] u L-Irlanda ta' Fuq) diġa jikompetu f'kompetizzjonijiet internazzjonali. Għalkemm, kull erba' snin it-tim tal-[[Iljuni Brittanniċi u Irlandiżi]] dduru mal-Awstralja, New Zealand jew L-Afrika t'Isfel, magħmul minn plejers magħżulin mill-plejers ta' kull nazzjon. M'hemmx tim tal-[[kriket]] tar-Renju Unit. Il-Logħba ġiet invintata fl-[[Ingilterra]] u t-Tim tal-Kriket tal-Ingilterra, teknikament it-tim tal-Ingilterra u ta' Wales, huwa l-uniku tim nazzjonali tar-Renju Unit b'statut ta' testjar. Plejers [[Kriket fl-Irlanda|Irlandiżi]] u [[Kriket fl-Iskozzja|Skoċċiżi]] lgħabu għall-[[Ingilterra]] minħabba li l-ebda minnhom m'għandhom statut ta' testjar u jilgħabu f'logħob internazzjonali li ddumu ġurnata. Mill-2006, timijiet li jirrepreżentaw l-i[[Tim nazzjonali tal-Iskozja tal-Kriket|Skozja]], l-[[Tim nazzjonali tal-Ingilterra tal-Kriket|Ingilterra (u Wales)]], u l-[[Tim nazzjonali tal-Irlanda tal-Kriket|Irlanda]] (inkluża l-Irlanda ta' Fuq) jikompetu f'livell internazzjonali ta' ġurnata. L-Ingilterra u Wales għandha [[Kampjonat taż-Żoni|kampjonat]] professjonali. [[Snooker]] hija wkoll waħda mill-logħbiet li sabet posta fl-isport tal-Gran Brittanja. Logħba ta' livell għoli simili għal dik tal-[[biljard]] iżda ferm aktar komplessa, l-kampjonati tad-dinja ssiru kull sena f'[[Sheffield]]. Filwaqt li l-isport kompla jsir aktar popolari madwar id-dinja, speċjalment fiċ-Ċina. Il-Logħba tat-[[tennis]] oriġinat mill-Belt ta' [[Birmingham]] bejn l-1859 u l-1865. Il-[[Kampjonati tal-Wimbledon]] huma avvenimenti internazzjonali tat-[[tennis]] li ssiru f'[[Wimbledon, Londra|Wimbledon]] fin-nofs inhar ta' Londra kull sajf u hume meqjusa bħala avveniment prestiġjus fil-kalendarju globali tat-tennis. [[Tiġrijiet ta' Thoroughbred]] huwa popolari fir-Renju Unit. Kellu l-oriġini tiegħu taħt is-saltna ta' [[Charles II tal-Ingilterra]] bħala "Slatan tal-Isports" u kien passatemp rjali għal dak iż-żminijiet. Tiġrijiet famużi madwar id-dinja jinkludu l-[[Gran Naazzjonali]], id-[[Derby ta' Epsom]] u l-[[Ascot Rjali]]. ir-Raħal ta' [[Newmarket, Suffolk|Newmarket]] huwa kkonsidrat bħalha iċ-ċentru tat-tiġrijiet ingliżi, l-aktar minħabba l-[[Korsa tat-Tiġrija ta' Newmarket]]. ir-Renju Unit kellu suċċess fl-isport internazzjonali tarl-[[moqdif (sport)|moqdif]]. [[Steven Redgrave]] huwa konsidrat bħalha l-aqwa f'dan l-isport u rebaħ ħames medalji tad-deheb u medalja tal-bronż f'ħames [[Logħbiet Olimpiċi]] wara xulxin, kif ukoll ħafna rebħiet fil-[[Kampjonati tal-Moqdifa tad-Dinja]] u r-[[Regatta ta' Henley Rjali]]. Golf huwa wieħed mill-aktar sports popolari fir-Renju Unit, b' [[San Andrews]] fl-Iskozja l-korsa konsidrata bħala id-dar tal-isport. [[Shinti|Shinti (jew ''camanachd'')]] (Sport derivat mill-istess għeruq tal-[[hurling]] [[Irlanda|Irlandiż]] hu simili għal [[bandi]]) huwa popolari fl-[[Għoljiet Skoċċiżi]], xi kultant tiġbor follol ta' eluf fl-aktar postijiet mhux abitati fir-Renju Unit. Il-Pajjiż huwa magħruf għall-i[[Sports tal-Muturi]]. Ħafna timijiet u sewwieqa tal-[[Formula 1]] (F1) huma bbażati fir-Renju Unit u sewwieqa mill-Brittanja rebħu l-aktar titli mondjali fid-dinja. Il-pajjiż jilqgħu f'ħdanu tiġrijiet tal-F1 u l-[[Kampjonat tar-Ralli Mondjali]] u għandu l-kampjonat tat-[[Tiġrijiet tal-Karozzi]], l-[[Kampjonat tat-Tiġrijiet Brittanniċi tal-Karozzi]]. Il-[[Grand Prix tal-Brittanja]] jsir f'[[Ċirkwit ta' Silverstone|Silverstone]] kull Lulju. L-i[[Sport taż-Żfin]] jew żfin kompetitiv tal-Ballroom għandha l-oriġini tagħha fir-Renju Unit. Ir-Renju Unit baqgħa ċentru maġġuri għal dan l-isport u dan iż-żfin ġeneralment flimkien mal-Empress Ballrrom fil-[[Ġonna tax-Xitwa]] f'[[Blackpool]] huwa lok popolari għal kompetizzjonijiet maġġuri. == Kultura == {{main|Kultura tar-Renju Unit}} L-oriġini tar-Renju Unit bħala [[unjoni politku]] ta' pajjiżi formalment [[Independenza|independenti]] wassal għaż-żamm ta' kulturi distinti f'kull [[nazzjon]]. Għal aktar dettalji, ara l-artikli fuq:[[Kultura tal-Ingilterra]], [[Kultura tal-Iskozja]], [[Kultura ta' Wales]], [[Kultura tal-Irlanda ta' Fuq]]. === Ċinema === {{main|Ċinema fir-Renju Unit}} Ir-Renju Unit kien importanti ħafna għaż-żvillup taċ-ċinema. [[Studjos ta' Ealing]] jsostnu li huma l-eqdem studjos fid-dinja. Minkejja fl-istorja ta' produzzjonijiet importanti li kellhom suċċess, l-industrija hija karaterizzata bid-dibatitu dwar l-identità tagħha, u l-influwenzi taċ-ċinema Ewropea u Amerikana. Il-[[BFI Top 100 British films]] hija poll immexxija mill-[[Istitut Brittanniku tal-Films]] li tirrankja dak li jitqiesu bħala l-aqwa 100 film Brittanniku li qatt saru. === Letteratura === {{main|Letteratura Brittannika}} [[Stampa:Shakespeare2.jpg|thumb|upright|Ir-[[Ritratt ta' Chandos]], huwa maħsub li huwa [[William Shakespeare]].]] [[Stampa:Robert burns.jpg|thumb|upright|[[Robert Burns]]]] Il-kittieb u poeta [[William Shakespeare]] huwa meqjus bħala l-aqwa drammaturgu li qatt eżista. Fost l-aktar kittieba bikrin Ingliżi insibu 'l [[Geoffrey of Monmouth]], [[Geoffrey Chaucer]], u [[Thomas Malory]]. Fis-seklu 19, insibu kittieba kbar bħal [[Jane Austen]], l-[[Brontë|aħwa Brontë]], [[Charles Dickens]], in-[[naturaliżmu (letteratura)|naturalista]] [[Thomas Hardy]], il-poeta viżjunarju [[William Blake]] u l-poeta romantiku [[William Wordsworth]]. Fost il-kittieba tas-seklu għoxrin insibu r-rumanzier tal-fantaxjenza [[H. G. Wells]], ir-rumanzier kontoversjali [[D. H. Lawrence]], il-[[Modernisti|modernista]] [[Virginia Woolf]], ir-rumanzier profetiku [[George Orwell]] u l-poeta [[John Betjeman]]. Riċentament, is-sensiela ta' kotba tal-fantasija għat-tfal ta' [[Harry Potter]] miktuba minn [[J. K. Rowling]] irrepetiet il-popolarita li gawda [[J.R.R. Tolkien]]. Il-Kontribuzzjonijiet tal-iSkozja jinkludu l-kittieb tar-rumanzi pulizjeski [[Arthur Conan Doyle]], il-letteratura romantika ta' [[Sir Walter Scott]], l-avventuri epiċi ta' [[Robert Louis Stevenson]] u l-poeta [[Robert Burns]]. Aktar riċentament, il-modernista u nazzjonalista [[Hugh MacDiarmid]] u [[Neil M. Gunn]] ikkontribwixxew għar-[[Rinaxximent Skoċċiż]]. L-istejjer ta' [[Ian Rankin]] u l-kumidji psikoloġiċi tal-biża' ta' [[Iain Banks]] ukoll kellhom sehemhom. Il-Kapitali ta'l-iSkozja [[Edinburgu]], kienet l-ewwel Belt UNESCO tal-letteratura tad-dinja. Fil-perjodu medjovali bikri, kittieba Galliżi ħolqu l-[[Mabinogion]]. F'żminijiet moderni, poeti bħal [[R.S. Thomas]] u [[Dylan Thomas]] wasslu l-kultura Galliża f'idejn udjenża internazzjonali. Awturi minn pajjiżi oħrajn, partikularment mill-Irlanda, jew mill-[[Commonwealth tan-Nazzjonijiet|Commonwealth]], għexu u ħaddmu fir-Renju Unit. Eżempji sinijfikanti tul is-sekli jinkludu [[Jonathan Swift]], [[Oscar Wilde]], [[Bram Stoker]], [[George Bernard Shaw]], [[Joseph Conrad]], [[T. S. Eliot]] u [[Ezra Pound]], u aktar riċentament awturi Brittanniċi li twieldu barra mill-pajjiż bħal [[Kazuo Ishiguro]] u Sir [[Salman Rushdie]]. Fit-Teatru, Kontemporanji ta' Shakespeare bħal [[Christopher Marlowe]] u [[Ben Jonson]] żiedu aktar kwalita. Aktar riċċentament [[Alan Ayckbourn]], [[Harold Pinter]], [[Michael Frayn]], [[Tom Stoppard]] u [[David Edgar (teatru)|David Edgar]] ikkombinaw elementi ta' suraliżmu, realiżmu u radikaliżmu. === Medja === {{main|Medja fir-Renju Unit}} L-Għarfien tal-lingwa inġliża tagħti l-medja inġliża dimenżjoni internazzjonali. ==== Xandir ==== {{main|Televixon fir-Renju Unit}} [[Stampa:Channel 4 Building - Horseferry Road - London - 310504.jpg|thumb|Il-Bini ta' Channel 4.]] [[Stampa:BBC Television Centre.JPG|thumb|[[Ċentru ta'Televixon BBC]]]] Hemm ħames kanali nazzjonali fir-Renju Unit: [[BBC One]], [[BBC Two]], [[ITV1]], [[Channel 4]] u [[Five (channel)|Five]] – bħalissa huma trasmessa permezz ta' "analogue terrestrial" u "free-to-air signals". L-aħħar tlett kanali huma fondati mir-reklami kummerċjali. Ir-raba' kanal ta' Wales, [[S4/C]] jieħu post Channel 4, li jkopri programmi bil-lingwa nattiva ta' Wales f'ħinijiet fejn ikun hemm l-aktar telespettaturi. Il-Kanal jitrassmeti wkoll programmi mill- Channel 4 f'ħinijiet oħra. Il-[[BBC]] hija l-korporazzjoni ta' xandir li hija mmexxija mill-istat u xandar permezz tar-[[radju]], it-[[televixon]] u l-[[internet]], filwaqt li hija l-eqdem u l-akbar xandar fid-dinja. Hija tħaddem bosta [[Televixon BBC|kanali tat-televixon]] u [[Radju BBC|kanali tar-radju]] kemm fir-Renju Unit kif ukoll barra mir-Renju Unit. Is-servizz tal-aħbarijiet tat-televixon internazzjonali tal-BBC, [[BBC World]], huwa mxandar madwar id-dinja u l-[[BBC World Service]] huwa mxandar f'tlieta u tletin lingwa globali, kif ukoll b'servizzi li jinkludu servizzi fil-lingwa nattiva ta' Wales fuq [[Radju BBC Cymru]] u programmi bil-lingwa nattiva tal-Iskozja u bl-Irlandiż fl-Irlanda ta' Fuq. Is-servizzi domestiċi tal-BBC huma mwaqqfin mill-[[liċenżja tat-televixon]] u b'hekk kull familja li għandha l-apparat sabiex tirċievi x-xandir għandha l-obbligu legali li tħallas din il-liċenżja, sew jekk tara l-BBC jew le. Kull residenża li hija dar ta' xi ħadd fuq is-75 sena hija eżentata u l-obbligu ma jestendix għas-semmija tar-radju. Ir-Radju BBC World Service huwa mwaqqaf mill-[[Uffiċju tal-Affarijiet Barranin u tal-Commonwealth]] u l-kanali tat-televixon huma operati mill-[[BBC Worldwide]] fuq bażi ta' abbonament kummerċjali fuq servizzi tal-kabil u dawk tas-satellita. Hija din is-sezzjoni kummerċjali tal-BBC flimkien ma' [[Medja Virgin]] li tifforma nofs it-[[TVRU]]. Ir-Renju Unit issa għandu numru kbir ta' stazzjonijiet ta' kanali terrestrali diġitali li jinkludu sitta oħra mill-BBC, ħamsa mill-ITV u tlieta mill-Channel 4, u wieħed mill-S4/C li huwa biss bil-lingwa nattiva ta' Wales, fost ta' varjetà oħra. Il-maġġuranża vasta ta' servizzi diġitali tal-[[Televixon Kabil|kabil]] huma provduti mill-[[Medja Virgin]] filwaqt li tas-[[Televixon Satellita|satellita]] huma provduti mill-[[BSkyB]] u [[free-to-air]] televixon terrestrali diġitali mill-[[Wiri b'Xejn (Renju Unit)|wiri b'xejn]]. Il-Pajjiż kollu huwa mistenni li jwettaq il-[[Bidla għad-diġitali fir-Renju Unit|bidla għad-diġitali]] sa 2012. [[Radju fir-Renju Unit]] huwa ddominat mir-[[Radju BBC]], li topera għaxar networks nazzjonali u l-fuq minn erbgħin stazzjon lokali tar-radju. L-aktar stazzjonijiet popolari tar-radju skont in-numru ta' semmija huwa [[Radju BBC 2]], filwaqt li ftit warajh jinsab [[Radju BBC 1]]. Hemm mijiet ta' radji kummerċjali lokali madwar il-pajjiż li joffru varjetà ta' mużika u diskussjonijiet. ==== Stampa ==== Tradizzjonalment, [[Lista ta' Gazzetti fir-Renju Unit|gazzetti Brittanniċi]] jistgħu jinqasmu f'dawk li huma ta' ''Kwalita'' (magħrufa aktar bħala "[[broadsheets]]" minħabba li huma ħoxnin), iġġiefieri dawk il-gazzetti li huma serji u dawk li huma aktar popolari jiġġiefieri varjeta ''[[tabloid]]''. Għal konvenjenza tal-qari, ħafna mill-broadsheets bidlu għal format ta' daqs aktar [[Kompatt (gazzetta)|kompatta]], tradizzjonalment użata mill-[[tabloid]]s. [[The Sun (gazzetta)|''The Sun'']] għandha l-ogħla ċirkulazzjoni mill-gazzetti kollha ta' kuljum tar-Renju Unit, u hija stimata li għandha kwart mill-kummerċ; il- gazzetta kuġina tagħha, ''[[The News of The World]]'' ukoll għandha l-ogħla kummerċ fil-gazzetti tal-Ħadd, u tradizzjonalment tiffoka fuq storji importanti. ''[[The Daily Telegraph]]'' , gazzetta broadsheet tal-[[Politika Leminija|ideoloġija leminija]], għaddiet ''[[The Times]]'' (format tad-daqs ta' tabloid) bħala l-ogħla bejjieħa tal-broadsheet "Kwalita". Il- ''[[Financial Times]]'' hija l-gazzetta prinċipali tal-kummerċ, u tiġi stampata fuq karta distinta ta' roża-salamun. L-ewwel darba li ġiet printjata fl-1737, il-''[[The News Letter|Belfast News Letter]]'' hija l-eqdem gazzetta ingliża ta' kull jum li għadha tiġi ppublikata sal-lum. Waħda mill-kompetituri tagħha tal-Irlanda ta' Fuq, ''[[The Irish News]]'', ġie klassifikat darbtejn l-aqwa gazzetta reġjonali fir-Renju Unit fl-2006 u fl-2007. Magażins u ġurnali li jinkludu ''[[The Economist]]'' u ''[[Nature (journal)|Nature]]'' issa qegħdin f'ċirkulazzjoni madwar id-dinja. === Mużika === {{main|Mużika Brittanika}} [[Stampa:Beatles logo.png|thumb|[[The Beatles]] kienu u għadhom meqjusin bħalha wieħed mill-aqwa gruppijiet fid-dinja]] '''Mużika Klassika:''' Fost il-kompożituri magħrufa mir-Renju Unit hemm [[William Byrd]], [[Henry Purcell]], [[Sir Edward Elgar]], [[Sir Arthur Sullivan]] (kien l-aktar famuż għax ħadem mal- librar [[Sir W. S. Gilbert]]), [[Ralph Vaughan Williams]], u [[Benjamin Britten]], pijunier tal-[[opra]] moderna Brittanika. Londra hi waħda mill-kapitali maġġuri tad-dinja għall-[[mużika klassika]]. '''Mużika Popolari:''' Kontribuzzjonijiet Prominenti għall-iżvilupp tal-[[mużika rock]] fir-Renju Unit fil-1960 u 1970 kienu [[The Beatles]], [[Pink Floyd]], [[Eric Clapton]], [[The Rolling Stones]], [[Led Zeppelin]], [[The Who]], [[Queen (grupp)|Queen]], u [[Black Sabbath]]. [[Heavy metal]], [[hard rock]], [[punk rock]] u [[New Wave (mużika)|New Wave]] kienu fost il-varjazzjonijiet li ssegwew. Kmieni fil-1980, gruppi mir-Renju Unit mix-xena [[New Romantic]] bħal [[Duran Duran]], [[Depeche Mode]], [[Spandau Ballet]], [[Soft Cell]] u [[Ultravox]] kienu prominenti. Fl-1990ijiet, gruppi tal-[[Britpop]] u mużika [[elettronika]] attirat suċċess internazzjonali. Aktar attijiet tal-pop riċenti, jinkludu [[The Smiths]], [[Oasis (grupp)|Oasis]], [[Amy Winehouse]], [[Coldplay]], u l-i[[Spice Girls]], saħħew il-kontribuzzjoni tar-Renju Unit fil-mużika poplari. === Filosofija === Ir-Renju Unit huwa famuż għat-tradizzjoni ta' “Empiriċiżmu Brittanniku,” parti mill-filosofija tal-intelliġenża li tgħid li intelliġenża ivverfikata mill-esperjenża biss hija valida. L-aktar filosfi famużi ta' din it-tradizzjoni huma [[John Locke]], [[George Berkeley]] u [[David Hume]]. Il-Brittanja hija magħrufa għat-teorija tal-filosofija morali, l-Utilitarjaniżmu, li ġiet użata għall-ewwel darba minn [[Jeremy Bentham]] u aktar tard minn [[John Stuart Mill]], fil-kitba qasira tiegħu “[[Utilitarianism (ktieb)|Utilitarianism]]”. Filosfi oħra eminenti mir-Renju Unit jinkludu [[William of Ockham]], [[Thomas Hobbes]], [[Bertrand Russell]], [[Adam Smith]] u [[Alfred Ayer]]. Filosfi barranin li għexu fl-Ingilterra jinkludu [[Isaiah Berlin]], [[Karl Marx]], [[Karl Popper]], u [[Ludwig Wittgenstein]]. === Xjenza, Inġenerija u Innovazzjoni === [[Stampa:GodfreyKneller-IsaacNewton-1689.jpg|thumb|right|[[Sir Isaac Newton]]]] [[Stampa:Charles Darwin aged 51.jpg|thumb|right|[[Charles Darwin]]]] Il-Metodi xjentifiki kienu mqanqla mill-filosofu Inġliż [[Francis Bacon]] fil-bidu tas-seklu sbatax, u l-avvanzi li saru wara minn xjenzati u inġenira Brittanniċi jinkludu: * Il-[[Liġijiet tal-muviment ta' Newton|liġijiet tal-muviment]] u l-ispjegazzjoni tal-[[gravità]], ta' [[Sir Isaac Newton]] fl-aħħar tas-seklu sbatax. * L-unifikazzjoni tal-elettromanjetiżmu, minn [[James Clerk Maxwell]] * L-iskoperta tal-[[idroġenu]], minn [[Henry Cavendish]] * Il-[[lokomotiva bl-istim]], ta' [[Richard Trevithick]] u [[Andrew Vivian]] * It-[[telefon]], minn [[Alexander Graham Bell]] * Evoluzzjoni bis-[[selezzjoni naturali]], ta' [[Charles Darwin]] * Il-[[magna Turing]], ta' [[Alan Turing]], il-bażi tal-kompjuters moderni illum. * L-istruttura tal-[[DNA|Aċtu Deossiribonuklejku]] (DNA), ta' [[Francis Crick]] u oħrajn * L-iżvillup tal-[[World Wide Web#Origins|World Wide Web]], huwa ikkreditat ħafna lil [[Tim Berners-Lee]] Proġetti notevoli ta' [[inġenerija ċivili]], li l-pijunieri tagħhom jinkludu [[Isambard Kingdom Brunel]], ikkontribwixxew għall-ewwel sistema ta' trasport nazzjonali bil-ferrovija tad-dinja. Avvanzi oħrajn jinkludu l-[[kronometru tal-baħar]], it-[[televiżżjoni]], il-[[magna tal-jet|magna tal-''jet'']], ir-[[rota]] moderna, id-[[dawl elettriku]], il-[[mutur tal-elettriku]], l-i-[[skrun]], il-[[mutur bil-kombustjoni interna]], ir-[[radar]] militari, il-[[kompjuter]] elettroniku, it-[[tilqim]] u l-[[antibijotiċi]]. Il-Ġurnali Xjentifiki ippubblikati fir-Renju Unit jinkludu ''[[Nature (gurnal)|Nature]]'', il-''[[British Medical Journal]]'' u ''[[The Lancet]]''. Fl-2006, kien irraportat li r-Renju Unit jipprovdi 9% tal-artikli tar-riċerka xjentifika tad-dinja u 12% sehem taċ-ċitazzjonijiet. === Arti Viżivi === {{main|Arti fir-Renju Unit}} [[Stampa:Joseph Mallord William Turner - Flint Castle.jpg|thumb|''[[Flint Castle]]'', ta' [[J. M. W. Turner]] ([[Madwar|c.]]1775 – 1851).]] L-[[Akkademja Rjali]] tinsab ġewwa Londra. Skejjel maġġuri oħrajn tal-arti jinkludu l-i[[Skola Slade tal-Arti]]; is-sitt-skejjel [[Università tal-Arti, Londra]], li jinkludu l-[[Kulleġġ ċentrali ta' San Martin tal-Arti u Disin]] u l-[[Kulleġġ ta' Chelsea tal-Arti u Disin]]; L-[[Iskola ta' Glasgow tal-Arti]], u [[Goldsmiths, Università ta' Londra]]. Dan il-proġett kummerċjali huwa wieħed mill-aqwa organizzazzjonijiet Brittanniċi tal-arti viżivi. Artisti maġġuri Brittanniċi jinkludu [[Sir Joshua Reynolds]], [[Thomas Gainsborough]], [[John Constable]], [[William Blake]], [[J. M. W. Turner]], [[William Morris]], [[L.S. Lowry]], [[Francis Bacon]], [[Lucian Freud]], [[David Hockney]], [[Gilbert and George]], [[Richard Hamilton]], [[Peter Blake]], [[Howard Hodgkin]], [[Antony Gormley]], u [[Anish Kapoor]]. Matul lejn l-aħħar tal-1980ijiet u fl-1990ijiet, il-[[Gallarija Saatchi]] f'Londra ġabet attenżjoni pubblika ta' grupp ta' diversi suġġetti li saru magħrufa bħala l-[[Artisti Brittanniċi Żagħżaragħ]]. [[Damien Hirst]], [[Chris Ofili]], [[Rachel Whiteread]], [[Tracy Emin]], [[Mark Wallinger]], [[Steve McQueen (artist)|Steve McQueen]], [[Sam Taylor-Wood]], u [[Chapman Brothers]] huma fost l-aktar magħrufa f'dan il-muviment. == Simboli == {{main|Simboli tar-Renju Unit, Il-Gżejjer tal-Fliegu u Isle of Man}} * Il-[[Bandiera tar-Renju Unit]] hija l-[[Bandiera tal-Unjoni]] aktar magħrufa bħalha l- "Union Jack". Ġiet maħluqa permezz ta' taħlita bejn is-[[Salib ta' San Gorġ]] tal-[[Bandiera tal-Ingilterra|Ingilterra]] u s-[[Salib ta' San Andrew]] tal-i[[Bandiera tal-Iskozzja|Skozzja]] bis-[[Salib ta' San Patrick]], biex tirrepreżenta L-Irlanda u li ġie miżjud fil-1801. [[Wales]] m'għandux repreżentazzjoni fil-Bandiera tal-Unjoni minħabba li Wales ġiet maħkuma mill-Ingilterra qabel il-formazzjoni tar-Renju Unit. Madankollu, għad hemm il-possibilita li l-Bandiera tal-Unjoni terġa tiġi disinjata sabiex tinkludi 'l Wales. * L-[[innu nazzjonali]] tar-Renju Unit hija "[[God Save the King]]", bil-kelma "King" issir "Queen" fil-lirika kull meta l-monarkija hija femminili. Minkejja dan l-isem tal-Innu tibqa' "God Save the King". [[Stampa:Britannia-Statue.jpg|thumb|L-Istatwa tal-[[Brittanja]] f'[[Plymouth]].]] * [[Britannja]] hija l-[[personifikazzjoni nazzjonali|personifikazzjoni]] tar-Renju Unit, li toriġina miż-[[Żmien ta' Ħakma Rumana tal-Brittanja|żmien tar-Rumani]] fin-nofs inhar u fiċ-ċentru tal-Gran Brittanja. Brittanja hija simbolizzata bħalha mara żgħżugħa b'xagħra jew tad-deher jew kannella, libsa [[helmet Korintjana]] u ħwejjeġ bojjod. Hi żżomm il-foxna ta' [[Poseidon]] b'tliet ponnot u [[tarka]], li fuqa hemm il-Bandiera tal-Unjoni. Xi kultant hija mpenġija rikba d-dahar tal-iljun. Miż-Żmien tal-Imperu Brittanniku, il-Brittanja ġiet assoċjatta ma' dominanża maritima, kif tinsab fid-diska patrijottika ta' ''[[Rule Britannia]]''. * Is-Simbolu tal-[[iljun]] huwa mpenġi wara l-Brittanja fuq il-[[Munita ta' fifty pence tal-Brittanja|munita tal- 50 pence]] u oħra hija mpenġija kurunata fuq in-naħa ta' wara tal-munita ta' [[10p|10 pence]]. Hija wkoll użata bħala simbolu fuq il-bandiera mhux-ċeremonjali tal-[[Armata Brittannika]]. * Il-[[buldog]] huwa xi kultant użat bħala simbolu tal-[[Gran Brittanja]], u ġieta assoċjata mal-isfida ta' [[Winston Churchill]] kontra Ġermanja Nażista. === Simboli Nazzjonali fir-Renju Unit === {{main|Simboli Nazzjonali fl-iSkozzja}} * Numru ta' 'innijiet nazzjonali' huma użati f'pajjiżi individwali tar-Renju Unit iżda mhux kollha huma popolari daqs xulxin, l-aktar popolari huma: [[Flower of Scotland]] għall-Iskozzja, [[Hen Wlad Fy Nhadau]] f'Wales, [[Londonderry Air]] fl-Irlanda ta' Fuq u [[And did those feet in ancient time|Jerusalem]] fl-Ingilterra. * [[iljun]]i ġew użati mill-[[araldika tal-armi]], li tinkludi l-armi rjali tas-saltni tal-[[Emblema tal-Ingilterra|Ingilterra]], l-i[[Emblema tal-Iskozzja|Skozzja]] u s-[[Saltna ta' Gwynedd]] f'[[Wales]]. L-iljun jinsab fl-emblema tat-[[tim nazzjonali tal-futbol tal-Ingilterra]], li żieded il-popolarita tal-innu popolari tal-futbol ''[[Tliet Iljuni]]'', u fit-[[Tim nazzjonali tal-Kriket tal-Ingilterra]]. It- "tliet iljuni" fuq l-emblema ingliża oriġinarjament kienu żewġ leopardi. Leopard ieħor ġie miżjud minn [[Richard the Lionheart]] u bl-għajnuna ta' ismu, saru magħrufa bħala it-tliet iljuni. Issa huma aktar mpenġija bħala ljuni. Leopardi huma tradizzjonalment impenġija bilqiegħda filwaqt li l-iljuni huma mpenġija bil-wieqfa fuq l-erba' saqajn u feroċi, kif hemm fl-[[Iljun Rampant]] Skoċċiż. * L-Ingilterra (u xi kultant il-Brittanja) għandha karrattru personifikat ta' [[John Bull]], għalkemm dan il-karratru ma tantx għadu jintuża f'żminijiet moderni. * Is-siġra tal-[[oak]] u l-[[warda]], ilhom ħafna meqjusa għal repreżentazzjoni viżivi għall-identita ingliża. Il-warda ħamra hija l-emblema tat-[[Tim tal-unjoni nazzjonali tar-rugbi tal-Ingilterra]] u l-[[Unjoni tal-Futbol Rugbi]]. * Iż-[[Żannur]] huwa użat ħafna bħala simbolu skoċċiż. * In-[[Narċis]] jew [[leek]] huma użati bħala simbolu Galliż. {| class="wikitable" |- ! Bandiera !! Pajjiż !! Il-Qaddis tal-Knisja !! Fjura |- | {{flagicon|Ingilterra}} || [[Ingilterra]] || [[San Ġorġ]] || [[Warda ta' Tudor]] |- | {{flagicon|Skozja}} || [[Skozzja]] || [[San Indrija]] || [[Żannur]] |- | {{flagicon|Wales}} || [[Wales]] || [[San David]] || [[Leek]]/[[Narċis]] |- | || [[Irlanda ta' Fuq]] || [[San Patrizju]] || [[Xamrok]]/[[Kittien]] |} M'hemmx [[Bandiera tal-Irlanda ta' Fuq|bandiera uffiċjali tal-Irlanda ta' Fuq]] wara l-[[Atti tal-Kostituzzjoni tal-Irlanda ta' Fuq 1973]] jew bandiera mhux uffiċjali li hija popolari fl-Irlanda ta' Fuq. L-użu ta' bosta bnadar fl-Irlanda ta' Fuq hija ferm komuni. Madanakollu, il-[[Bandiera ta' Ulster]] hija wżata f'ħafna avvenimenti sportivi. Ara [[Kwistjoni tal-Bnadar tal-Irlanda ta' Fuq]] u l-[http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20080521055656/http://www.parliament.uk/commons/lib/research/notes/snpc-04474.pdf Bnadar tal-Unjoni u Bnadar tar-Renju Unit] == Aktar informazzjoni == * [[Frekwenza]] tal-mobajl: GSM 900, GSM 1800, UMTS 2100 * [[Teknoloġija]] tal-mobajl: [[Global System for Mobile Communications|GSM]]/[[General Packet Radio Service|GPRS]]/[[Enhanced Data Rates for Global Evolution|EDGE]]/[[Universal Mobile Telecommunications System|UMTS]]/[[HSDPA]] * Format tal-[[Data tal-Kalendarju|Data]]: DD/MM/YY (pereżempju: 22/12/05) jew 22 ta' Diċembru 2005 (22 ta' Diċembru 2005 l-aktar użata jekk id-data hija miktuba bil-kliem) * Format tal-[[Ħin]]: Ġeneralment format ta' 12-il siegħa fit-taħdit jew fil-kitba (eżempju: 5:15 pm), format ta' 24 siegħa l-aktar użat f'dokumentazzjoni uffiċjali, orarji u mill-militar (eżempju: 17:15 jew 1715). [[Perijodu]] jista' jintuża minflok iż-żewġ punti meta jinkiteb il-ħin; pereżempju, 5.15 pm. * Is-separazzjoni [[deċimali]] hija l-perjodu: 123.45 * Eluf huma separati b'virgola - 10,000 - jew bi spazju - 10&nbsp;000. * Fil-Brittanja. biljun huwa użat biex jirrepreżenta 1,000,000,000,000 (10<sup>12</sup> jew miljun għal miljun darba) iżda dan m'għadux jintuża u biljun huwa l-aktar użat biex juri 1,000,000,000 (10<sup>9</sup> jew miljun għal elf darba, li qabel kien magħruf bħala [[miljard]]). Ara wkoll [[Skali twal u qosra]]. * [[Voltaġġ]]: 230V (+10% / -6%), 50&nbsp;Hz; [[Elettriċita AC, Plakkek u plugs#Tipp# G (3-pin tal-Brittanja; anki f' Ċipru, l-Irlanda, Malta, Malażja, Singapore u l-kolonji antiki tal-Brittanja)|3-pin tal-Brittanja plakkek u plugs]] * [[Kodiċi tal-Posta]]: [[Kodiċi tal-Posta fir-Renju Unit]] * Sewqan huwa fuq in-naħa tax-[[Sewqan fuq ix-xellug jew fuq il-lemin#ir-Renju Unit|xellug]]. * Kejl: [[Sistema Metrika|Metriku]]; minbarra trasportazzjoni fuq it-toroq (distanzi u veloċità, u restrizzjonijiet fuq id-daqs huma kollha sinjalati bil-[[kejl Imperjali]]) u birra u sidru, mibjugħa fil-''pubs'', irridu jiġu mibjugħa f'kwantitajiet ta' 1/3 ta' pinta, 1/2 ta' pinta, jew kwantitajiet relatati. == Ara wkoll == {{Suġġetti dwar ir-Renju Unit}} == Referenzi == {{reflist|2}} == Noti == * Fir-Renju Unit u d-dependenzi, il-[[Lingwi fir-Renju Unit|lingwi oħrajn]] uffiċjalment rikonixxuti bħala leġitimi huma l-[[Lingwi Reġjonali|lingwi (reġjonali)]] u l-[[lingwi aboriġini]] taħt il-[[Patenta Ewropea għall-lingwi reġjonali jew minoratorji]]. F'kull każ, l-isem uffiċjali tar-Renju Unit huwa:<br />[[Korniku]]: Rywvaneth Unys Breten Veur ha Kledhbarth Iwerdhon; [[Irlandiż]]:Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann; [[Ingliż-Skoċċiż]]: Unitit Kinrick o Graet Breetain an Northren Irland; [[Gaeliku Skoċċiż]]: Rìoghachd Aonaichte Bhreatainn Mhòir agus Èireann a Tuath; [[Galliż]]:Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon. * "Dieu et mon droit" hija l-motto rjali. Fl-iSkozzja, il-motto rjali hija l-frażi bl-[[Lingwa Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]], [[In My Defens God Me Defend]] (imqasra għal "IN DEFENS"). Hemm bosta emblemi differenti tal-iSkozzja; ara [[Emblema tar-Renju Unit]]. * l-innu "God Save the Queen" huwa l-[[de facto]] [[Innu Nazzjonali]] kif ukoll l-[[Innu Rjali]] għal bosta pajjiżi oħra. * L-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] huwa stabilit għall-użu uffiċjali. F'[[WAles]], il-[[Bord tal-Lingwa Galliża|Bwrdd yr Iaith Gymraeg]] għandu d-dmir li jara li, "fit-tmexxija ta' stabbilimenti pubbliċi u l-amministrazzjoni tal-Ġustizzja, l-lingwa Ingliża u dik [[Lingwa Galliża|Galliża]] għandhom jiġu meqjusa daqs xulxin. Il-[[Bord tal-Lingwa Gaeliku Skoċċiż|Bòrd na Gàidhlig]] għandu d-dmir li jara li "l-istatut tal-lingwa [[Lingwa Gaelika Skoċċiż|Gaelika]] jibqa' dak ta' [[lingwa uffiċjali]] tal-[[iSkozzja]] u għandha l-istess rispett bħal-lingwa Ingliża. * skont il-[[Patenta Ewropea għall-lingwi reġjonali jew minoratorji]], il-lingwi: Galliż, Gaeliku Skoċċiż,[[Lingwa Kornika|Korniku]], l-[[Lingwa Irlandiża|Irlandiż]], l-[[Ingliż-Skoċċiż ta' Ulster]] u l-[[Lingwa tal-Ingliż-Skoċċiż|Ingliż-Skoċċiż]] huma uffiċjalment meqjusa bħala Lingwi [[Lingwa Reġjonali|Reġjonali]] jew [[Lingwi Minoratorji|Minoratorji]] skont il-[[Gvern tar-Renju Unit]]. Ara wkoll [[Lingwi tar-Renju Unit]]. * [https://web.archive.org/web/20210102141059/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/uk.html#Econ CIA Factbook]. Stima Uffiċjali tal-Ċensiment tal-2001 hija provduta mill-[[Uffiċju tal-Statistiċi Nazzjonali]]. * [[ISO 3166-1 alpha-2]] hija l-[[Gran Brittanja|GB]], però [[.gb]] mhux użata. Id-dominju [[.eu]] hija maqsuma mal-membri tal-[[Unjoni Ewropea]]. == Ħoloq esterni == * [http://www.royal.gov.uk/ Sit uffiċjali tal-Monarkija tar-Renju Unit] * [http://www.direct.gov.uk/ Sit uffiċjali tal-Gvern tar-Renju Unit] * [http://www.visitbritain.com/ Gwida uffiċjali għal Brittanja għat-turisti] * [http://www.statistics.gov.uk/StatBase/Product.asp?vlnk=5703 Il-ktieb ta' kull sena uffiċjali tar-Renju Unit] * [http://www.number-10.gov.uk/output/Page823.asp "Pajjiżi fil-Pajjiż"] mis-[http://www.number-10.gov.uk Sit uffiċjali tal-Prim Ministru tar-Renju Unit] * [https://web.archive.org/web/20081010152137/http://dataranking.com/country.cgi?LG=e&CO=29 Informazzjoni tal-klassifika tal-Ekonomija u dik soċjali/ Renju Unit] * [[wikivoyage:United Kingdom|Gwida għall-ivvjaġġar għar-Renju Unit]] fuq Wikivoyage {{Ewropa}} {{Pajjiżi tal-Commonwealth}} {{NATO}} [[Kategorija:Renju Unit]] [[Kategorija:Monarkiji kostituzzjonali]] [[Kategorija:Pajjiżi tal-G8]] [[Kategorija:Pajjiżi gżejjer]] [[Kategorija:Commonwealth tan-Nazzjonijiet]] [[Kategorija:Pajjiżi stabbiliti fl-1801]] j117n9oj3z2lnnkkw11na6tad0k5tz2 Immanuel Mifsud 0 2851 332730 311845 2026-10-12T14:59:41Z EnriqueTabone 15661 Intro ahjar 332730 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Wikifikazzjoni}} {{Infobox bijografija|image=[[Stampa:Immanuel mifsud.jpg|Immanuel Mifsud]]}} '''Immanuel Mifsud''' (imwieled fit-12 ta' Settembru 1967 f'Raħal Ġdid) huwa poeta, kittieb u akkademiku Malti. Kiteb poeżija, novelli, rumanzi u xogħlijiet għal-letteratura tat-tfal, kif ukoll xogħlijiet għat-teatru. Huwa professur assoċjat fl-Università ta' Malta, fejn jgħallem u jirriċerka l-letteratura Maltija u t-teorija letterarja.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil ta' Immanuel Mifsud, Università ta' Malta]</ref> Fl-2011, Mifsud rebaħ il-Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għax-xogħol tiegħu ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. B'dan il-premju, sar l-ewwel awtur Malti li ngħata dan ir-rikonoxximent Ewropew.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> == Xogħlijiet == === Proża === * ''Stejjer ta' Nies Koroh'', 1991 * ''Il-Ktieb tas-Sibt Filghaxija'', 1993 * ''Il-Ktieb tal-Maħbubin Midruba'', 1999 * ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut'', 2002 (rebaħ il-Premju Nazzjonali għal-Letteratura fl-2002) * ''Kimika'', 2005 * ''Happy Weekend'' (bl-Ingliż), 2006 * ''Stejjer li ma kellhomx jinkitbu'', 2008 === Poeżija === * ''Fid-Dar ta' Clara'', 1998 * ''Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri'', 2001 * ''Polska-Slovensko'', 2004 * ''km'', 2005 * ''Confidential Reports'', 2005 === Letteratura għat-tfal === * ''Stejjer li Kibru fl-Art'', 2004 == Referenzi == {{Referenzi}} == Ħoloq esterni == {{Commonscat}} * [http://www.immanuelmifsud.com Sit uffiċjali] * [http://sibtblobb.blogspot.com Blogg tal-kittieb] {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Mifsud, Immanuel}} [[Kategorija:Twieldu fl-1967]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bl-Ingliż]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Poeti bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti bl-Ingliż]] [[Kategorija:Novellisti Maltin]] [[Kategorija:Nies minn Raħal Ġdid]] f93qapdhv3zwwt9r09a3tszpm6hkar6 332732 332730 2026-10-12T15:01:37Z EnriqueTabone 15661 +Ħajja u edukazzjoni 332732 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Wikifikazzjoni}} {{Infobox bijografija|image=[[Stampa:Immanuel mifsud.jpg|Immanuel Mifsud]]}} '''Immanuel Mifsud''' (imwieled fit-12 ta' Settembru 1967 f'Raħal Ġdid) huwa poeta, kittieb u akkademiku Malti. Kiteb poeżija, novelli, rumanzi u xogħlijiet għal-letteratura tat-tfal, kif ukoll xogħlijiet għat-teatru. Huwa professur assoċjat fl-Università ta' Malta, fejn jgħallem u jirriċerka l-letteratura Maltija u t-teorija letterarja.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil ta' Immanuel Mifsud, Università ta' Malta]</ref> Fl-2011, Mifsud rebaħ il-Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għax-xogħol tiegħu ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. B'dan il-premju, sar l-ewwel awtur Malti li ngħata dan ir-rikonoxximent Ewropew.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Mifsud twieled Malta fl-1967 u beda jikteb il-poeżija meta kellu sittax-il sena. F'dan il-perjodu kien ukoll wieħed mill-fundaturi tal-grupp letterarju Versarti. Aktar tard ħa sehem fit-twaqqif ta' gruppi teatrali u ħadem fid-direzzjoni ta' produzzjonijiet teatrali.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Bijografija ta' Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> Studja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb il-lawrji fil-qasam tal-edukazzjoni. Fl-1995 beda jaħdem bħala lettur fil-Kulleġġ tal-Università ta' Malta u, aktar tard, beda jgħallem fil-Fakultà tal-Arti u fil-Fakultà tal-Edukazzjoni. Fl-2012 kiseb id-dottorat mill-Università ta' Malta b'teżi dwar ix-xbihat tal-ġisem fil-poeżija Maltija tas-seklu għoxrin.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil akkademiku, Università ta' Malta]</ref> L-interessi akkademiċi tiegħu jinkludu r-rappreżentazzjoni tal-ġisem fil-letteratura u fl-arti viżiva, ir-relazzjoni bejn il-ġeneru u l-letteratura, u l-letteratura Maltija moderna u kontemporanja.<ref>[https://malti.mt/department-members/immanuelmifsud Immanuel Mifsud, Dipartiment tal-Malti]</ref> == Xogħlijiet == === Proża === * ''Stejjer ta' Nies Koroh'', 1991 * ''Il-Ktieb tas-Sibt Filghaxija'', 1993 * ''Il-Ktieb tal-Maħbubin Midruba'', 1999 * ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut'', 2002 (rebaħ il-Premju Nazzjonali għal-Letteratura fl-2002) * ''Kimika'', 2005 * ''Happy Weekend'' (bl-Ingliż), 2006 * ''Stejjer li ma kellhomx jinkitbu'', 2008 === Poeżija === * ''Fid-Dar ta' Clara'', 1998 * ''Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri'', 2001 * ''Polska-Slovensko'', 2004 * ''km'', 2005 * ''Confidential Reports'', 2005 === Letteratura għat-tfal === * ''Stejjer li Kibru fl-Art'', 2004 == Referenzi == {{Referenzi}} == Ħoloq esterni == {{Commonscat}} * [http://www.immanuelmifsud.com Sit uffiċjali] * [http://sibtblobb.blogspot.com Blogg tal-kittieb] {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Mifsud, Immanuel}} [[Kategorija:Twieldu fl-1967]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bl-Ingliż]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Poeti bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti bl-Ingliż]] [[Kategorija:Novellisti Maltin]] [[Kategorija:Nies minn Raħal Ġdid]] ss4kydy16z2yfpsizimuu03ql3uo1dw 332734 332732 2026-10-12T15:05:20Z EnriqueTabone 15661 +Premjijiet u rikonoxximenti 332734 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Wikifikazzjoni}} {{Infobox bijografija|image=[[Stampa:Immanuel mifsud.jpg|Immanuel Mifsud]]}} '''Immanuel Mifsud''' (imwieled fit-12 ta' Settembru 1967 f'Raħal Ġdid) huwa poeta, kittieb u akkademiku Malti. Kiteb poeżija, novelli, rumanzi u xogħlijiet għal-letteratura tat-tfal, kif ukoll xogħlijiet għat-teatru. Huwa professur assoċjat fl-Università ta' Malta, fejn jgħallem u jirriċerka l-letteratura Maltija u t-teorija letterarja.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil ta' Immanuel Mifsud, Università ta' Malta]</ref> Fl-2011, Mifsud rebaħ il-Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għax-xogħol tiegħu ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. B'dan il-premju, sar l-ewwel awtur Malti li ngħata dan ir-rikonoxximent Ewropew.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Mifsud twieled Malta fl-1967 u beda jikteb il-poeżija meta kellu sittax-il sena. F'dan il-perjodu kien ukoll wieħed mill-fundaturi tal-grupp letterarju Versarti. Aktar tard ħa sehem fit-twaqqif ta' gruppi teatrali u ħadem fid-direzzjoni ta' produzzjonijiet teatrali.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Bijografija ta' Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> Studja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb il-lawrji fil-qasam tal-edukazzjoni. Fl-1995 beda jaħdem bħala lettur fil-Kulleġġ tal-Università ta' Malta u, aktar tard, beda jgħallem fil-Fakultà tal-Arti u fil-Fakultà tal-Edukazzjoni. Fl-2012 kiseb id-dottorat mill-Università ta' Malta b'teżi dwar ix-xbihat tal-ġisem fil-poeżija Maltija tas-seklu għoxrin.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil akkademiku, Università ta' Malta]</ref> L-interessi akkademiċi tiegħu jinkludu r-rappreżentazzjoni tal-ġisem fil-letteratura u fl-arti viżiva, ir-relazzjoni bejn il-ġeneru u l-letteratura, u l-letteratura Maltija moderna u kontemporanja.<ref>[https://malti.mt/department-members/immanuelmifsud Immanuel Mifsud, Dipartiment tal-Malti]</ref> == Xogħlijiet == === Proża === * ''Stejjer ta' Nies Koroh'', 1991 * ''Il-Ktieb tas-Sibt Filghaxija'', 1993 * ''Il-Ktieb tal-Maħbubin Midruba'', 1999 * ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut'', 2002 (rebaħ il-Premju Nazzjonali għal-Letteratura fl-2002) * ''Kimika'', 2005 * ''Happy Weekend'' (bl-Ingliż), 2006 * ''Stejjer li ma kellhomx jinkitbu'', 2008 === Poeżija === * ''Fid-Dar ta' Clara'', 1998 * ''Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri'', 2001 * ''Polska-Slovensko'', 2004 * ''km'', 2005 * ''Confidential Reports'', 2005 === Letteratura għat-tfal === * ''Stejjer li Kibru fl-Art'', 2004 == Premjijiet u rikonoxximenti == Mifsud irċieva diversi premjijiet għall-kitba tiegħu. Fost l-aktar importanti hemm: 2002: [[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għal ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut''. 2011: Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għal ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. 2014: Ingħata l-ġieħ ta' Membru tal-Ordni tal-Mertu tar-Repubblika ta' Malta. 2017: Sar l-ewwel kittieb u akkademiku Malti li ta qari pubbliku fil-Librerija tal-Kungress tal-Istati Uniti f'Washington, D.C. <ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Università ta' Malta]</ref><ref>[https://www.immanuelmifsud.com/news.html Aħbarijiet u rikonoxximenti, sit uffiċjali tal-awtur]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} == Ħoloq esterni == {{Commonscat}} * [http://www.immanuelmifsud.com Sit uffiċjali] * [http://sibtblobb.blogspot.com Blogg tal-kittieb] {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Mifsud, Immanuel}} [[Kategorija:Twieldu fl-1967]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bl-Ingliż]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Poeti bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti bl-Ingliż]] [[Kategorija:Novellisti Maltin]] [[Kategorija:Nies minn Raħal Ġdid]] 8i7r9oljwe4kbwa11xlkorf17m21t4x 332735 332734 2026-10-12T15:05:55Z EnriqueTabone 15661 - stub 332735 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija|image=[[Stampa:Immanuel mifsud.jpg|Immanuel Mifsud]]}} '''Immanuel Mifsud''' (imwieled fit-12 ta' Settembru 1967 f'Raħal Ġdid) huwa poeta, kittieb u akkademiku Malti. Kiteb poeżija, novelli, rumanzi u xogħlijiet għal-letteratura tat-tfal, kif ukoll xogħlijiet għat-teatru. Huwa professur assoċjat fl-Università ta' Malta, fejn jgħallem u jirriċerka l-letteratura Maltija u t-teorija letterarja.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil ta' Immanuel Mifsud, Università ta' Malta]</ref> Fl-2011, Mifsud rebaħ il-Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għax-xogħol tiegħu ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. B'dan il-premju, sar l-ewwel awtur Malti li ngħata dan ir-rikonoxximent Ewropew.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Mifsud twieled Malta fl-1967 u beda jikteb il-poeżija meta kellu sittax-il sena. F'dan il-perjodu kien ukoll wieħed mill-fundaturi tal-grupp letterarju Versarti. Aktar tard ħa sehem fit-twaqqif ta' gruppi teatrali u ħadem fid-direzzjoni ta' produzzjonijiet teatrali.<ref>[https://euprizeliterature.eu/en/prize-author/immanuel-mifsud Bijografija ta' Immanuel Mifsud, European Union Prize for Literature]</ref> Studja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb il-lawrji fil-qasam tal-edukazzjoni. Fl-1995 beda jaħdem bħala lettur fil-Kulleġġ tal-Università ta' Malta u, aktar tard, beda jgħallem fil-Fakultà tal-Arti u fil-Fakultà tal-Edukazzjoni. Fl-2012 kiseb id-dottorat mill-Università ta' Malta b'teżi dwar ix-xbihat tal-ġisem fil-poeżija Maltija tas-seklu għoxrin.<ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Profil akkademiku, Università ta' Malta]</ref> L-interessi akkademiċi tiegħu jinkludu r-rappreżentazzjoni tal-ġisem fil-letteratura u fl-arti viżiva, ir-relazzjoni bejn il-ġeneru u l-letteratura, u l-letteratura Maltija moderna u kontemporanja.<ref>[https://malti.mt/department-members/immanuelmifsud Immanuel Mifsud, Dipartiment tal-Malti]</ref> == Xogħlijiet == === Proża === * ''Stejjer ta' Nies Koroh'', 1991 * ''Il-Ktieb tas-Sibt Filghaxija'', 1993 * ''Il-Ktieb tal-Maħbubin Midruba'', 1999 * ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut'', 2002 (rebaħ il-Premju Nazzjonali għal-Letteratura fl-2002) * ''Kimika'', 2005 * ''Happy Weekend'' (bl-Ingliż), 2006 * ''Stejjer li ma kellhomx jinkitbu'', 2008 === Poeżija === * ''Fid-Dar ta' Clara'', 1998 * ''Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri'', 2001 * ''Polska-Slovensko'', 2004 * ''km'', 2005 * ''Confidential Reports'', 2005 === Letteratura għat-tfal === * ''Stejjer li Kibru fl-Art'', 2004 == Premjijiet u rikonoxximenti == Mifsud irċieva diversi premjijiet għall-kitba tiegħu. Fost l-aktar importanti hemm: 2002: [[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għal ''L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut''. 2011: Premju tal-Unjoni Ewropea għal-Letteratura għal ''Fl-Isem tal-Missier (tal-iben)''. 2014: Ingħata l-ġieħ ta' Membru tal-Ordni tal-Mertu tar-Repubblika ta' Malta. 2017: Sar l-ewwel kittieb u akkademiku Malti li ta qari pubbliku fil-Librerija tal-Kungress tal-Istati Uniti f'Washington, D.C. <ref>[https://www.um.edu.mt/profile/immanuelmifsud Università ta' Malta]</ref><ref>[https://www.immanuelmifsud.com/news.html Aħbarijiet u rikonoxximenti, sit uffiċjali tal-awtur]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} == Ħoloq esterni == {{Commonscat}} * [http://www.immanuelmifsud.com Sit uffiċjali] * [http://sibtblobb.blogspot.com Blogg tal-kittieb] {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Mifsud, Immanuel}} [[Kategorija:Twieldu fl-1967]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bl-Ingliż]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Poeti bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti bl-Ingliż]] [[Kategorija:Novellisti Maltin]] [[Kategorija:Nies minn Raħal Ġdid]] fctahin04uqcbw1hwesh88dqb8lajde Maria Grech Ganado 0 2961 332736 326075 2026-10-12T15:15:53Z EnriqueTabone 15661 intro ahjar 332736 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. Studjat fl-universitajiet ta' [[Università ta' Malta|Malta]], [[Università ta' Cambridge|Cambridge]] u [[Università ta' Heidelberg|Heidelberg]]<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Kienet l-ewwel mara Maltija li nħatret full-time lecturer fl-Università ta' Malta fl-[[1971]]. Iżżewġet fl-[[1972]] lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom [[Xandru Grech]]. Fl-[[1995]], wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-[[2003]].<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''[[Iżda Mhux Biss]]'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''[[Skond Eva]]'' (2001) u ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha [[Jum San Valentin|''Jum San Valenti''n]]. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. [[Jum San Valentin]] hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} m60z6l9d1sn847agg5x2laxcut2ma4i 332737 332736 2026-10-12T15:22:24Z EnriqueTabone 15661 +Ħajja u edukazzjoni 332737 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} r7e5qi0o9o2dnx1kkry86vrlidooj07 332738 332737 2026-10-12T15:26:31Z EnriqueTabone 15661 +xoghol 332738 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Xogħol letterarju == Grech Ganado tħaddem il-poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż. Il-kitba tagħha hija marbuta, fost temi oħra, mal-esperjenza femminili, mal-identità u mar-relazzjonijiet bejn l-individwu u s-soċjetà. Il-bilingwiżmu tagħha huwa karatteristika importanti tal-produzzjoni letterarja tagħha, li tinkludi ġabriet ippubblikati fiż-żewġ lingwi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Under-the-spell-of-literature.629507|titlu=Under the spell of literature}}</ref> == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} pb9566zjbu5yfkg0j8tntarrxyfwnmm 332739 332738 2026-10-12T15:27:52Z EnriqueTabone 15661 + Poeta Laureata ta' Malta 332739 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Xogħol letterarju == Grech Ganado tħaddem il-poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż. Il-kitba tagħha hija marbuta, fost temi oħra, mal-esperjenza femminili, mal-identità u mar-relazzjonijiet bejn l-individwu u s-soċjetà. Il-bilingwiżmu tagħha huwa karatteristika importanti tal-produzzjoni letterarja tagħha, li tinkludi ġabriet ippubblikati fiż-żewġ lingwi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Under-the-spell-of-literature.629507|titlu=Under the spell of literature}}</ref> == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Poeta Laureata ta' Malta == Fl-2019, il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb ta lil Grech Ganado t-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, wara l-kontribut tagħha fil-poeżija u r-rebħ tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fil-kategorija tal-poeżija. Din kienet l-ewwel darba li ngħata dan it-titlu f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref> Fil-11 ta' Lulju 2023, il-President ta' Malta, George Vella, laqagħha fil-Palazz ta' Sant'Anton waqt ċerimonja li fiha ġiet ippreżentata wkoll il-ġabra tagħha ''The Bell'', ippubblikata minn Kotba Calleja. F'din il-ġabra, il-qanpiena tintuża bħala simbolu tal-ħin u tal-kelma poetika.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/120373 ''The inauguration of Malta's first Poet Laureate'', Malta Today, 16 ta' Lulju 2023]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} jul9f1kvf5ifh15t6m5tvyffsevei3n 332740 332739 2026-10-12T15:31:53Z EnriqueTabone 15661 +Premjijiet u rikonoxximenti 332740 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Xogħol letterarju == Grech Ganado tħaddem il-poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż. Il-kitba tagħha hija marbuta, fost temi oħra, mal-esperjenza femminili, mal-identità u mar-relazzjonijiet bejn l-individwu u s-soċjetà. Il-bilingwiżmu tagħha huwa karatteristika importanti tal-produzzjoni letterarja tagħha, li tinkludi ġabriet ippubblikati fiż-żewġ lingwi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Under-the-spell-of-literature.629507|titlu=Under the spell of literature}}</ref> == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Poeta Laureata ta' Malta == Fl-2019, il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb ta lil Grech Ganado t-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, wara l-kontribut tagħha fil-poeżija u r-rebħ tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fil-kategorija tal-poeżija. Din kienet l-ewwel darba li ngħata dan it-titlu f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref> Fil-11 ta' Lulju 2023, il-President ta' Malta, George Vella, laqagħha fil-Palazz ta' Sant'Anton waqt ċerimonja li fiha ġiet ippreżentata wkoll il-ġabra tagħha ''The Bell'', ippubblikata minn Kotba Calleja. F'din il-ġabra, il-qanpiena tintuża bħala simbolu tal-ħin u tal-kelma poetika.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/120373 ''The inauguration of Malta's first Poet Laureate'', Malta Today, 16 ta' Lulju 2023]</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Grech Ganado rċeviet diversi premjijiet u rikonoxximenti għall-kontribut tagħha fil-letteratura u fl-akkademja. Fosthom hemm: 2000: Midalja għall-Qadi tar-Repubblika. 2015: Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u l-Letteratura, mogħti mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]]. 2019: Inħatret l-ewwel Poeta Laureata ta' Malta. 2023: Ingħatat dottorat onorarju (Doctor of Letters, honoris causa) mill-Università ta' Malta. Hija rebħet il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fil-kategorija tal-poeżija erba' darbiet.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref><ref>[https://newsbook.com.mt/ritratti-il-premju-nazzjonali-tal-ktieb-taht-l-awspici-tal-president-tar-repubblika/ Ara min rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} fccvwm6byfmumdwotjosgebyu3qip73 332741 332740 2026-10-12T15:34:02Z EnriqueTabone 15661 {{Bżonn referenza}} 332741 wikitext text/x-wiki {{stub|Bijografija}} {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. {{Bżonn referenza}} Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Xogħol letterarju == Grech Ganado tħaddem il-poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż. Il-kitba tagħha hija marbuta, fost temi oħra, mal-esperjenza femminili, mal-identità u mar-relazzjonijiet bejn l-individwu u s-soċjetà. Il-bilingwiżmu tagħha huwa karatteristika importanti tal-produzzjoni letterarja tagħha, li tinkludi ġabriet ippubblikati fiż-żewġ lingwi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Under-the-spell-of-literature.629507|titlu=Under the spell of literature}}</ref> == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Poeta Laureata ta' Malta == Fl-2019, il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb ta lil Grech Ganado t-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, wara l-kontribut tagħha fil-poeżija u r-rebħ tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fil-kategorija tal-poeżija. Din kienet l-ewwel darba li ngħata dan it-titlu f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref> Fil-11 ta' Lulju 2023, il-President ta' Malta, George Vella, laqagħha fil-Palazz ta' Sant'Anton waqt ċerimonja li fiha ġiet ippreżentata wkoll il-ġabra tagħha ''The Bell'', ippubblikata minn Kotba Calleja. F'din il-ġabra, il-qanpiena tintuża bħala simbolu tal-ħin u tal-kelma poetika.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/120373 ''The inauguration of Malta's first Poet Laureate'', Malta Today, 16 ta' Lulju 2023]</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Grech Ganado rċeviet diversi premjijiet u rikonoxximenti għall-kontribut tagħha fil-letteratura u fl-akkademja. Fosthom hemm: 2000: Midalja għall-Qadi tar-Repubblika. 2015: Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u l-Letteratura, mogħti mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]]. 2019: Inħatret l-ewwel Poeta Laureata ta' Malta. 2023: Ingħatat dottorat onorarju (Doctor of Letters, honoris causa) mill-Università ta' Malta. Hija rebħet il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fil-kategorija tal-poeżija erba' darbiet.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref><ref>[https://newsbook.com.mt/ritratti-il-premju-nazzjonali-tal-ktieb-taht-l-awspici-tal-president-tar-repubblika/ Ara min rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} f9codza19m11kmo45ueejmw687av6rx 332742 332741 2026-10-12T15:39:05Z EnriqueTabone 15661 - stub box 332742 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} '''Maria Grech Ganado''' (twieldet fl-1943) hija [[poeta|poeta]], kittieba u akkademika Maltija. Kitbet poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż, u x-xogħol tagħha jittratta temi bħall-identità, il-ġeneru, ir-relazzjonijiet umani u l-esperjenza tal-mara fis-soċjetà. Hija magħrufa wkoll għall-kontribut tagħha fit-tagħlim u fit-traduzzjoni letterarja. Fl-2019 ingħatat it-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, u saret l-ewwel persuna li okkupat din il-kariga fil-pajjiż.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech Ganado twieldet fl-1943 f'Lija. Studjat il-letteratura Ingliża fl-Università ta' Malta u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Cambridge. Aktar tard kompliet l-istudji postgradwatorji tagħha b'kollaborazzjoni bejn l-Università ta' Malta u l-Università ta' Heidelberg<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2020-11-01/newspaper-lifestyleculture/Marie-Benoit-s-Diary-Covid-19-and-me-poet-Maria-Grech-Ganado-has-her-say-6736228305|titlu=Marie Benoit's Diary: Covid-19 and me – poet Maria Grech Ganado has her say - The Malta Independent|sit=www.independent.com.mt|data-aċċess=2025-10-08}}</ref>. Wara li temmet l-istudji tagħha, bdiet taħdem fid-Dipartiment tal-Ingliż fl-Università ta' Malta. Kienet l-ewwel mara Maltija li serviet bħala lettur full-time fl-Università ta' Malta. Irtirat mit-tagħlim fl-2003.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/maria-grech-ganado-fil-festival-tal-ktieb-fis-sajf/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Hija bint Dr Walter Ganado u għalhekk neputija ta' Dr [[Herbert Ganado]], l-awtur ta' ''Rajt Malta Tinbidel''. Biex titħabbar it-twelid ta' Maria lil Dr Herbert Ganado li kien internat inġustament fl-Uganda, peress li ma setgħux jibagħtulu telegrammi, minflok bagħtulu lira f'isem Maria u fehem li kienet twieldet l-ewwel neputija tiegħu. {{Bżonn referenza}} Iżżewġet fl-1972 lil [[Louis Grech]] u għandha tlett itfal, fosthom Xandru Grech. Fl-1995, wara waqfa ta' iżjed minn 20 sena, reġgħet bdiet tgħallem sakemm irtirat fi Frar tal-2003.<ref name=":0" /> Maria hija poetessa bilingwi; tikteb kemm bl-[[Lingwa Ingliża|Ingliż]] u bil-[[Lingwa Malti|Malti]]. Il-poeżiji Ingliżi tagħha ġew ippubblikati f'rivisti prestiġjużi fl-[[Ingilterra]] u l-[[Awstralja]]. Ħarġet erbgħa ġabriet ta' poeżiji bil-Malti, ''Iżda Mhux Biss'' (1999), li rebaħ il-Premju Letterarju fis-sena 2000, ''Skond Eva'' (2001) u ''Fil-Ħofra Bejn Spallejha'' (2005) u ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'' (2014). Uħud mill-poeżiji tagħha jidhru wkoll f'antoloġiji Maltin kif ukoll Taljani, Franċiżi, Spanjoli, Litwani, Ceki u oħrajn . Fis-sena 2000 ingħatat il-[[Midalja għall-Qadi tar-Repubblika]].<ref>{{Ċita web|url=https://www.pressreader.com/malta/malta-independent/20171214/281685435192835?srsltid=AfmBOoosoYs-JKgDJ7lJT3Oc94X23hCqFitOOjRJ-Q8Nxby9cwoATPQ9|titlu=PressReader.com - Digital Newspaper & Magazine Subscriptions|sit=www.pressreader.com|data-aċċess=2025-10-08}}</ref> Grech Ganado kitbet ukoll poeżija ferm populari li jisimha ''Jum San Valenti''n. Din il-poeżija hija ddedikata lill-maħbub tagħha li ttradiha u hi kellha ssofri ċerti konsegwenzi minħabba dan it-tradiment. Jum San Valentin hija poeżija li bħalissa hawn ħafna studenti li qegħdin jitgħallmuha fl-iskejjel sekondarji. Monografija tal-poeżiji tagħha hi studjata wkoll għal-Livell Avvanzat tal-Matsec. == Xogħol letterarju == Grech Ganado tħaddem il-poeżija kemm bil-Malti kif ukoll bl-Ingliż. Il-kitba tagħha hija marbuta, fost temi oħra, mal-esperjenza femminili, mal-identità u mar-relazzjonijiet bejn l-individwu u s-soċjetà. Il-bilingwiżmu tagħha huwa karatteristika importanti tal-produzzjoni letterarja tagħha, li tinkludi ġabriet ippubblikati fiż-żewġ lingwi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Under-the-spell-of-literature.629507|titlu=Under the spell of literature}}</ref> == Biblijografija == * ''[[Iżda Mhux Biss]]'', 1999 * ''[[Skond Eva]]'', 2001 * ''[[Ribcage]]'', 2001 * ''[[Fil-Ħofra Bejn Spallejha]]'', 2005 * ''[[Cracked Canvas]]'', 2005 * ''[[Memory Rap]]'', 2005 * ''Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja'', 2014 * ''Framed'', 2018 == Poeta Laureata ta' Malta == Fl-2019, il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb ta lil Grech Ganado t-titlu ta' Poeta Laureata ta' Malta, wara l-kontribut tagħha fil-poeżija u r-rebħ tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fil-kategorija tal-poeżija. Din kienet l-ewwel darba li ngħata dan it-titlu f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref> Fil-11 ta' Lulju 2023, il-President ta' Malta, George Vella, laqagħha fil-Palazz ta' Sant'Anton waqt ċerimonja li fiha ġiet ippreżentata wkoll il-ġabra tagħha ''The Bell'', ippubblikata minn Kotba Calleja. F'din il-ġabra, il-qanpiena tintuża bħala simbolu tal-ħin u tal-kelma poetika.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/120373 ''The inauguration of Malta's first Poet Laureate'', Malta Today, 16 ta' Lulju 2023]</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Grech Ganado rċeviet diversi premjijiet u rikonoxximenti għall-kontribut tagħha fil-letteratura u fl-akkademja. Fosthom hemm: 2000: Midalja għall-Qadi tar-Repubblika. 2015: Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u l-Letteratura, mogħti mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]]. 2019: Inħatret l-ewwel Poeta Laureata ta' Malta. 2023: Ingħatat dottorat onorarju (Doctor of Letters, honoris causa) mill-Università ta' Malta. Hija rebħet il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fil-kategorija tal-poeżija erba' darbiet.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/136193/1/IL-PONT%2073.pdf ''Il-Pont'', Università ta' Malta]</ref><ref>[https://newsbook.com.mt/ritratti-il-premju-nazzjonali-tal-ktieb-taht-l-awspici-tal-president-tar-repubblika/ Ara min rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{DEFAULTSORT:Grech Ganado, Maria}} [[Kategorija:Twieldu fl-1943]] [[Kategorija:Kittieba Maltin]] [[Kategorija:Tradutturi Maltin]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Letteratura Kontemporanja Maltija]] {{L-ewwel bil-Malti}} sudxwnkxwyp5q7qyoaaukjakz3yppm2 Clare Azzopardi 0 2970 332783 331137 2026-10-12T20:38:37Z EnriqueTabone 15661 +intro aħjar 332783 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} '''Clare Azzopardi''' (imwielda fil-5 ta' Lulju 1977) hija kittieba, edukatriċi u traduttriċi letterarja Maltija li tikteb kemm għall-adulti kif ukoll għat-tfal u ż-żgħażagħ. Hija magħrufa għan-novelli, ir-rumanzi, id-drammi u l-kotba għat-tfal tagħha. Ix-xogħlijiet tagħha ġew tradotti f'diversi lingwi u rebħu diversi premjijiet letterarji.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/lifestyle/question_and_answer/88390/clare_azzopardi_the_most_important_lesson_life_has_taught_me_is_not_to_expect_anything_from_anyone|titlu=Clare Azzopardi: The most important lesson life has taught me is not to expect anything from anyone|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Ħajja == Hija temmet l-istudji tagħha fl-Edukazzjoni fl-[[Università ta' Malta]] fl-[[1999]]. Fl-[[2002]] bdiet l-istudji tagħha tal-Masters mal-[[:en:University_of_Sheffield|Università ta' Sheffield]], l-[[Ingilterra]]. Hija l-Kap tad-Dipartiment tal-Malti fil-[[:en:G._F._Abela_Junior_College|Kulleġġ Ġ.F. Abela]]. == Xogħlijiet == Il-poeżiji u l-istejjer qosra tagħha dehru f'diversi antoloġiji. Il-kitba tagħha nqalbet għall-Ingliż u dehret f'''In Focus'', ''Transcript'', ''Words without Borders'', ''West 47'', ''Lettre International'' (Ungerija) and ''Kulturas Forms''. Fl-2005, Azzopardi ippubblikat ''Others, Across'', żewġ stejjer qosra li nqalbu għall-Ingliż u fl-2006 ippubblikat ġabra ta' novelli'', Il-Linja l-Ħadra'' ("The Green Line"). Kitbet ukoll, fost testi oħrajn, ''In-Nisa Jafu Kif'', ''Pretty Lisa'' u ''L-Interdett Taħt is-Sodda'' li nqaleb għall-Franċiż (Éditions Théatrales) u għall-Għarbi (I-ACT). Ħadet sehem f'diversi festivals letterarji fosthom il-[[:en:Jaipur_Literature_Festival|Jaipur Literature Festival]], l-[[Indja]] u l-Vrisak Festival ġewwa [[:en:Rijeka|Rijeka]], il-[[Kroazja]]. ==Biblijografija== === Kitba għat-tfal === * Meta l-Milied ma Ġiex * Ġużeppina * Hemm dal-post telqulu l-kuluri * Mingu * Il-Qtates ta' max-xatt * Is-Sinjura Klaws * Senduq Kuluri/Buffuri * Senduq Riżorsi għall-Għalliema * Esperimenti tax-xjenza (100 attivita) * Kalejdoskopju 3-6 * 1.MT, 2.MT, 3.MT, 4.MT * Terramaxka * Tikka Malti 1a,1b, 2a, 2b, 3a, 3b, 4a, 4b * Tikka Qari (series) === Proża u poeżija għall-adulti === * Others, across * Il-Linja l-Ħadra * Din Mhix Tazza * Klijenti Antipatici u Kapuccini Kesħin * Għaraq Xort'Oħra * Kulħadd ħalla isem warajh * L-Art tal-Kliem * Castillo === Traduzzjonijiet mill-Franċiż === * Le Loup Qui Voulait Changer de Couleur * Le Loup Qui ne Voulait Plus Marcher * Berlingot est un Superhéros * Zafo Le Petit Pirate * Séraphin, Le Prince Des Dauphins * Rosetta Banana N'est Pas Craca * Crocky Le Crocodile A Mal Aux Dents * Camille Veut Une Nouvelle Famille * Les Bêtises de Manon * Manon est Malade * Le Dent de Manon * L'Anniversaire de Manon * Manon s'Habille Toute Seule * La Grande Fabrique Des Mots * Le Loup qui Avait Peur De Son Ombre * Le Loup Qui S'amait Beaucoup Trop * Le Loup Qui Decouvrait Le Pays Des Contes * Le Loup Qui Encûetait au Musée * P'tit loup va sur le pot * P'tit loup n'aime que les pâtes === Teatru === * L-Esperimenti ta' Fiona * L-Interdett taħt is-Sodda * In-Nisa Maltin Jafu Kif * Pretty Lisa {{DEFAULTSORT:Azzopardi, Clare}} [[Category:Twieldu fl-1977]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Category:Letteratura Kontemporanja Maltija]] [[Kategorija:Azzopardi (kunjom)|Clare]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Franċiż għall-Malti]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Ingliż għall-Malti]] 3v5oke4gf7797m02tdgbr77vstyu7dm 332784 332783 2026-10-12T20:42:38Z EnriqueTabone 15661 Ħajja 332784 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} '''Clare Azzopardi''' (imwielda fil-5 ta' Lulju 1977) hija kittieba, edukatriċi u traduttriċi letterarja Maltija li tikteb kemm għall-adulti kif ukoll għat-tfal u ż-żgħażagħ. Hija magħrufa għan-novelli, ir-rumanzi, id-drammi u l-kotba għat-tfal tagħha. Ix-xogħlijiet tagħha ġew tradotti f'diversi lingwi u rebħu diversi premjijiet letterarji.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/lifestyle/question_and_answer/88390/clare_azzopardi_the_most_important_lesson_life_has_taught_me_is_not_to_expect_anything_from_anyone|titlu=Clare Azzopardi: The most important lesson life has taught me is not to expect anything from anyone|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Ħajja == Azzopardi studjat fl-[[Università ta' Malta]] u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Sheffield, fejn kisbet master's fil-qasam tal-litteriżmu. Għal 25 sena għallmet il-letteratura Maltija u għal tmien snin serviet bħala kap tad-Dipartiment tal-Malti fil-Junior College, tal-Università ta' Malta. Hija kienet ukoll membru attiv ta' Inizjamed, għaqda mhux governattiva li tippromwovi l-letteratura f'Malta u barra minnha. <ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2021-10-03/newspaper-lifestyleculture/Diary-by-CLARE-AZZOPARDI-Writing-is-what-I-do-6736237231|titlu=Diary by CLARE AZZOPARDI: Writing is what I do - Independent Malta}}</ref> == Xogħlijiet == Il-poeżiji u l-istejjer qosra tagħha dehru f'diversi antoloġiji. Il-kitba tagħha nqalbet għall-Ingliż u dehret f'''In Focus'', ''Transcript'', ''Words without Borders'', ''West 47'', ''Lettre International'' (Ungerija) and ''Kulturas Forms''. Fl-2005, Azzopardi ippubblikat ''Others, Across'', żewġ stejjer qosra li nqalbu għall-Ingliż u fl-2006 ippubblikat ġabra ta' novelli'', Il-Linja l-Ħadra'' ("The Green Line"). Kitbet ukoll, fost testi oħrajn, ''In-Nisa Jafu Kif'', ''Pretty Lisa'' u ''L-Interdett Taħt is-Sodda'' li nqaleb għall-Franċiż (Éditions Théatrales) u għall-Għarbi (I-ACT). Ħadet sehem f'diversi festivals letterarji fosthom il-[[:en:Jaipur_Literature_Festival|Jaipur Literature Festival]], l-[[Indja]] u l-Vrisak Festival ġewwa [[:en:Rijeka|Rijeka]], il-[[Kroazja]]. ==Biblijografija== === Kitba għat-tfal === * Meta l-Milied ma Ġiex * Ġużeppina * Hemm dal-post telqulu l-kuluri * Mingu * Il-Qtates ta' max-xatt * Is-Sinjura Klaws * Senduq Kuluri/Buffuri * Senduq Riżorsi għall-Għalliema * Esperimenti tax-xjenza (100 attivita) * Kalejdoskopju 3-6 * 1.MT, 2.MT, 3.MT, 4.MT * Terramaxka * Tikka Malti 1a,1b, 2a, 2b, 3a, 3b, 4a, 4b * Tikka Qari (series) === Proża u poeżija għall-adulti === * Others, across * Il-Linja l-Ħadra * Din Mhix Tazza * Klijenti Antipatici u Kapuccini Kesħin * Għaraq Xort'Oħra * Kulħadd ħalla isem warajh * L-Art tal-Kliem * Castillo === Traduzzjonijiet mill-Franċiż === * Le Loup Qui Voulait Changer de Couleur * Le Loup Qui ne Voulait Plus Marcher * Berlingot est un Superhéros * Zafo Le Petit Pirate * Séraphin, Le Prince Des Dauphins * Rosetta Banana N'est Pas Craca * Crocky Le Crocodile A Mal Aux Dents * Camille Veut Une Nouvelle Famille * Les Bêtises de Manon * Manon est Malade * Le Dent de Manon * L'Anniversaire de Manon * Manon s'Habille Toute Seule * La Grande Fabrique Des Mots * Le Loup qui Avait Peur De Son Ombre * Le Loup Qui S'amait Beaucoup Trop * Le Loup Qui Decouvrait Le Pays Des Contes * Le Loup Qui Encûetait au Musée * P'tit loup va sur le pot * P'tit loup n'aime que les pâtes === Teatru === * L-Esperimenti ta' Fiona * L-Interdett taħt is-Sodda * In-Nisa Maltin Jafu Kif * Pretty Lisa {{DEFAULTSORT:Azzopardi, Clare}} [[Category:Twieldu fl-1977]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Category:Letteratura Kontemporanja Maltija]] [[Kategorija:Azzopardi (kunjom)|Clare]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Franċiż għall-Malti]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Ingliż għall-Malti]] 6nks0ra7kzo18swyilbg7c0milnsibq 332785 332784 2026-10-12T20:45:47Z EnriqueTabone 15661 +Premjijiet u rikonoxximenti 332785 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} '''Clare Azzopardi''' (imwielda fil-5 ta' Lulju 1977) hija kittieba, edukatriċi u traduttriċi letterarja Maltija li tikteb kemm għall-adulti kif ukoll għat-tfal u ż-żgħażagħ. Hija magħrufa għan-novelli, ir-rumanzi, id-drammi u l-kotba għat-tfal tagħha. Ix-xogħlijiet tagħha ġew tradotti f'diversi lingwi u rebħu diversi premjijiet letterarji.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/lifestyle/question_and_answer/88390/clare_azzopardi_the_most_important_lesson_life_has_taught_me_is_not_to_expect_anything_from_anyone|titlu=Clare Azzopardi: The most important lesson life has taught me is not to expect anything from anyone|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Ħajja == Azzopardi studjat fl-[[Università ta' Malta]] u kompliet l-istudji tagħha fl-Università ta' Sheffield, fejn kisbet master's fil-qasam tal-litteriżmu. Għal 25 sena għallmet il-letteratura Maltija u għal tmien snin serviet bħala kap tad-Dipartiment tal-Malti fil-Junior College, tal-Università ta' Malta. Hija kienet ukoll membru attiv ta' Inizjamed, għaqda mhux governattiva li tippromwovi l-letteratura f'Malta u barra minnha. <ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2021-10-03/newspaper-lifestyleculture/Diary-by-CLARE-AZZOPARDI-Writing-is-what-I-do-6736237231|titlu=Diary by CLARE AZZOPARDI: Writing is what I do - Independent Malta}}</ref> == Xogħlijiet == Il-poeżiji u l-istejjer qosra tagħha dehru f'diversi antoloġiji. Il-kitba tagħha nqalbet għall-Ingliż u dehret f'''In Focus'', ''Transcript'', ''Words without Borders'', ''West 47'', ''Lettre International'' (Ungerija) and ''Kulturas Forms''. Fl-2005, Azzopardi ippubblikat ''Others, Across'', żewġ stejjer qosra li nqalbu għall-Ingliż u fl-2006 ippubblikat ġabra ta' novelli'', Il-Linja l-Ħadra'' ("The Green Line"). Kitbet ukoll, fost testi oħrajn, ''In-Nisa Jafu Kif'', ''Pretty Lisa'' u ''L-Interdett Taħt is-Sodda'' li nqaleb għall-Franċiż (Éditions Théatrales) u għall-Għarbi (I-ACT). Ħadet sehem f'diversi festivals letterarji fosthom il-[[:en:Jaipur_Literature_Festival|Jaipur Literature Festival]], l-[[Indja]] u l-Vrisak Festival ġewwa [[:en:Rijeka|Rijeka]], il-[[Kroazja]]. ==Biblijografija== === Kitba għat-tfal === * Meta l-Milied ma Ġiex * Ġużeppina * Hemm dal-post telqulu l-kuluri * Mingu * Il-Qtates ta' max-xatt * Is-Sinjura Klaws * Senduq Kuluri/Buffuri * Senduq Riżorsi għall-Għalliema * Esperimenti tax-xjenza (100 attivita) * Kalejdoskopju 3-6 * 1.MT, 2.MT, 3.MT, 4.MT * Terramaxka * Tikka Malti 1a,1b, 2a, 2b, 3a, 3b, 4a, 4b * Tikka Qari (series) === Proża u poeżija għall-adulti === * Others, across * Il-Linja l-Ħadra * Din Mhix Tazza * Klijenti Antipatici u Kapuccini Kesħin * Għaraq Xort'Oħra * Kulħadd ħalla isem warajh * L-Art tal-Kliem * Castillo === Traduzzjonijiet mill-Franċiż === * Le Loup Qui Voulait Changer de Couleur * Le Loup Qui ne Voulait Plus Marcher * Berlingot est un Superhéros * Zafo Le Petit Pirate * Séraphin, Le Prince Des Dauphins * Rosetta Banana N'est Pas Craca * Crocky Le Crocodile A Mal Aux Dents * Camille Veut Une Nouvelle Famille * Les Bêtises de Manon * Manon est Malade * Le Dent de Manon * L'Anniversaire de Manon * Manon s'Habille Toute Seule * La Grande Fabrique Des Mots * Le Loup qui Avait Peur De Son Ombre * Le Loup Qui S'amait Beaucoup Trop * Le Loup Qui Decouvrait Le Pays Des Contes * Le Loup Qui Encûetait au Musée * P'tit loup va sur le pot * P'tit loup n'aime que les pâtes === Teatru === * L-Esperimenti ta' Fiona * L-Interdett taħt is-Sodda * In-Nisa Maltin Jafu Kif * Pretty Lisa {{DEFAULTSORT:Azzopardi, Clare}} [[Category:Twieldu fl-1977]] [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Category:Letteratura Kontemporanja Maltija]] [[Kategorija:Azzopardi (kunjom)|Clare]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Franċiż għall-Malti]] [[Kategorija:Tradutturi mill-Ingliż għall-Malti]] == Premjijiet u rikonoxximenti == Azzopardi rebħet diversi edizzjonijiet tal[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] u tal-[[Premju Terramaxka]] għall-kotba tagħha għall-adulti u għat-tfal. Fost ix-xogħlijiet li kisbu premjijiet hemm Il-Linja l-Ħadra, Kulħadd ħalla isem warajh, Mingu u Il-Qtates ta' max-Xatt. <ref>{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/nationalbookprize/?lang=mt |titlu=Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Referenzi == <references /> 2tzzz8em11ht5v94yxsrelihcosa7ua Dragan Đokanović 0 22417 332786 298503 2026-10-12T23:12:07Z Esa Virossa 29075 332786 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Dr Djokanovic 2014.jpg|thumb|Dr Dragan Djokanovic (2014)]] '''Dragan Đokanović''' huwa politiku, pedjatra u tabib tat-trabi tat-twelid, kif ukoll atleta minn [[Bożnija u Ħerżegovina]]. Skond riċerka li saret fl-Università ta Massachusetts, it-tabib Đokanović huwa wieħed mill-aktar nies magħrufin ta origin [[Bożnija u Ħerżegovina]].<ref name="pantheon.media.mit">{{ċita web |url=http://pantheon.media.mit.edu/rankings/people/BA/all/-4000/2010/H15//|titlu=Pantheon project from the Macro Connections group at The Massachusetts Institute of Technology Media Lab}}</ref> Kien pijunier tad-demokrazija f'pajjiżu u bħalissa qed jaħdem f’[[Sarajevo]] fil-qasam professjonali tiegħu bħala pedjatra. Huwa l-fundatur ta’ “Dragan Đokanović Gymnastics Club”, kif ukoll wieħed mill-fundaturi tar-Republika ta’ Srpska.<ref name="derstandard">{{ċita web |url=http://derstandard.at/?url=/?id=3129496 |titlu= der Standard, Vienna}}</ref> Tkellem b’qawwa kbira kontra l-Gwerra Ċivili fil-Bosnja (1992-1995) u oppona r-reati tal-gwerra li seħħu matul dan il-perjodu u li x-xhieda tagħhom inqatgħu quddiem it-tribunal kriminali internazzjonali għall-ex-pajjiżi Jugoslavi. Barra l-politika, l-ispeċjalista Đokanović huwa atleta u jieħu sehem f’diversi sports. Fost is-suċċessi sportivi tiegħu, rebaħ diversi medalji fil-kampjonat nazzjonali tal-ġinnastika f’pajjiżu. F’[[Sarajevo]] twaqqaf klabb ta’ ġinnastika li ssemma għalih. Fil-karriera tiegħu bħala pedjatra, Dr Đokanović jaħdem fid-Dipartiment tal-Ostetrika fiċ-Ċentru Kliniku tal-Università ta’ [[Sarajevo]]. Huwa jamministra wkoll is-sit elettroniku “Il-Parir tal-pedjatri” .<ref name="savetipedijatra">{{ċita web|url=http://savetipedijatra.com//|titlu=Dr Dragan Djokanovic, Advices of paediatricians|data-aċċess=2014-06-13|arkivju-url=https://web.archive.org/web/20211216195739/http://savetipedijatra.com/|arkivju-data=2021-12-16|url-status=dead}}</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} [[Kategorija:Nies Bożnijaċi]] 1cpm4vuy7ghw9dl8ar8qg37hbyuqr6g Joe Friggieri 0 23921 332754 284310 2026-10-12T16:51:29Z EnriqueTabone 15661 +intro aħjar 332754 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}}{{Nebbieta|Bijografija}} '''Joe Friggieri''' Joe Friggieri (imwieled fl-20 ta' Marzu 1946 f'Lija) huwa filosfu, poeta, drammaturgu, direttur teatrali u kittieb Malti. Huwa professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta u awtur ta' xogħlijiet akkademiċi, ġabriet ta' novelli, poeżija u drammi. Fost il-kontributi tiegħu hemm In-Nisġa tal-Ħsieb, xogħol f'diversi volumi li jittratta l-istorja tal-filosofija bil-Malti.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri |titlu=Prof. Joe Friggieri |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Referenzi == <references /> {{DEFAULTSORT:Friggieri, Joe}} [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Drammaturgi Maltin]] [[Kategorija:Twieldu fl-1946]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] 8rioqg7ulzkp5b38f36pu9v6mq2ugwn 332755 332754 2026-10-12T17:23:17Z EnriqueTabone 15661 +cite 332755 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}}{{Nebbieta|Bijografija}} '''Joe Friggieri''' Joe Friggieri (imwieled fl-20 ta' Marzu 1946 f'Lija) huwa filosfu, poeta, drammaturgu, direttur teatrali u kittieb Malti. Huwa professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta u awtur ta' xogħlijiet akkademiċi, ġabriet ta' novelli, poeżija u drammi. Fost il-kontributi tiegħu hemm In-Nisġa tal-Ħsieb, xogħol f'diversi volumi li jittratta l-istorja tal-filosofija bil-Malti.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri |titlu=Prof. Joe Friggieri |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Friggieri twieled f'Lija fl-1946. Studja fil-Liċeo u fl-Università ta' Malta, fejn iggradwa fil-filosofija, fit-Taljan u fl-Ingliż. Kompla l-istudji tiegħu fil-filosofija u kiseb dottorati mill-Università Kattolika ta' Milan u mill-Università ta' Oxford. Ir-riċerka tiegħu tinkludi l-filosofija tal-lingwa, l-estetika, il-filosofija tal-moħħ u l-istorja tal-filosofija.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2022-05-01/newspaper-lifestyleculture/Dairy-by-Prof-Joe-FRIGGIERI-Time-memory-and-Plato-6736242597|titlu=Diary by Prof Joe FRIGGIERI: Time, memory and Plato}}</ref> Fl-1996, Friggieri laħaq professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta wara l-irtirar ta' Peter Serracino Inglott. Kien l-ewwel professur tal-filosofija fil-fakultà li ma kienx qassis Kattoliku.<ref name="UM" /> Matul il-karriera akkademika tiegħu, Friggieri kien studjuż mistieden u lettur f'diversi universitajiet barranin, fosthom dawk ta' Venezja, Amsterdam, St Andrews, Augsburg, Ġenova u Ruma.<ref>{{Ċita web|url=https://www.patrimonju.org//podcasts/joe-friggieri|titlu=FPM {{!}} Podcasts {{!}} Joe Friggieri|sit=www.patrimonju.org|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Referenzi == <references /> {{DEFAULTSORT:Friggieri, Joe}} [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Drammaturgi Maltin]] [[Kategorija:Twieldu fl-1946]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] npz4uzybk2wxnoecr13rtxqpin95yff 332756 332755 2026-10-12T17:28:16Z EnriqueTabone 15661 +kitba 332756 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}}{{Nebbieta|Bijografija}} '''Joe Friggieri''' Joe Friggieri (imwieled fl-20 ta' Marzu 1946 f'Lija) huwa filosfu, poeta, drammaturgu, direttur teatrali u kittieb Malti. Huwa professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta u awtur ta' xogħlijiet akkademiċi, ġabriet ta' novelli, poeżija u drammi. Fost il-kontributi tiegħu hemm In-Nisġa tal-Ħsieb, xogħol f'diversi volumi li jittratta l-istorja tal-filosofija bil-Malti.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri |titlu=Prof. Joe Friggieri |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Friggieri twieled f'Lija fl-1946. Studja fil-Liċeo u fl-Università ta' Malta, fejn iggradwa fil-filosofija, fit-Taljan u fl-Ingliż. Kompla l-istudji tiegħu fil-filosofija u kiseb dottorati mill-Università Kattolika ta' Milan u mill-Università ta' Oxford. Ir-riċerka tiegħu tinkludi l-filosofija tal-lingwa, l-estetika, il-filosofija tal-moħħ u l-istorja tal-filosofija.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2022-05-01/newspaper-lifestyleculture/Dairy-by-Prof-Joe-FRIGGIERI-Time-memory-and-Plato-6736242597|titlu=Diary by Prof Joe FRIGGIERI: Time, memory and Plato}}</ref> Fl-1996, Friggieri laħaq professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta wara l-irtirar ta' Peter Serracino Inglott. Kien l-ewwel professur tal-filosofija fil-fakultà li ma kienx qassis Kattoliku.<ref name="UM" /> Matul il-karriera akkademika tiegħu, Friggieri kien studjuż mistieden u lettur f'diversi universitajiet barranin, fosthom dawk ta' Venezja, Amsterdam, St Andrews, Augsburg, Ġenova u Ruma.<ref>{{Ċita web|url=https://www.patrimonju.org//podcasts/joe-friggieri|titlu=FPM {{!}} Podcasts {{!}} Joe Friggieri|sit=www.patrimonju.org|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Kitba filosofika == Friggieri kkontribwixxa għall-iżvilupp tal-kitba filosofika bil-Malti. Ix-xogħol ewlieni tiegħu f'dan il-qasam huwa In-Nisġa tal-Ħsieb, storja tal-filosofija bil-Malti ppubblikata f'diversi volumi. Kiteb ukoll żewġ kotba dwar il-filosfu Ingliż J. L. Austin u ġabar għażla mill-kitbiet filosofiċi tiegħu f'Selected Philosophical Essays. Fost ix-xogħlijiet tiegħu hemm ukoll Miti Platoniċi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/stories-of-spontaneity-and-unpredictability.865503|titlu=Stories of spontaneity and unpredictability|kunjom=Contributors|data=2021-04-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Il-kitba tiegħu tgħaqqad l-istudju tal-filosofija ma' interessi fil-lingwa, fl-arti u fil-ħsieb politiku. Minbarra l-pubblikazzjonijiet tiegħu, ikkontribwixxa f'kotba u f'rivisti akkademiċi Maltin u barranin.<ref>{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri|titlu=Prof. Joe Friggieri|kunjom=Malta|isem=L.-Università ta'|sit=L-Università ta' Malta|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Referenzi == <references /> {{DEFAULTSORT:Friggieri, Joe}} [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Drammaturgi Maltin]] [[Kategorija:Twieldu fl-1946]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] rvbg2y39to8tmd6phio7syt7q4fxy5l 332759 332756 2026-10-12T17:37:03Z EnriqueTabone 15661 +Premjijiet u rikonoxximenti 332759 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}}{{Nebbieta|Bijografija}} '''Joe Friggieri''' Joe Friggieri (imwieled fl-20 ta' Marzu 1946 f'Lija) huwa filosfu, poeta, drammaturgu, direttur teatrali u kittieb Malti. Huwa professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta u awtur ta' xogħlijiet akkademiċi, ġabriet ta' novelli, poeżija u drammi. Fost il-kontributi tiegħu hemm In-Nisġa tal-Ħsieb, xogħol f'diversi volumi li jittratta l-istorja tal-filosofija bil-Malti.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri |titlu=Prof. Joe Friggieri |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Friggieri twieled f'Lija fl-1946. Studja fil-Liċeo u fl-Università ta' Malta, fejn iggradwa fil-filosofija, fit-Taljan u fl-Ingliż. Kompla l-istudji tiegħu fil-filosofija u kiseb dottorati mill-Università Kattolika ta' Milan u mill-Università ta' Oxford. Ir-riċerka tiegħu tinkludi l-filosofija tal-lingwa, l-estetika, il-filosofija tal-moħħ u l-istorja tal-filosofija.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2022-05-01/newspaper-lifestyleculture/Dairy-by-Prof-Joe-FRIGGIERI-Time-memory-and-Plato-6736242597|titlu=Diary by Prof Joe FRIGGIERI: Time, memory and Plato}}</ref> Fl-1996, Friggieri laħaq professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta wara l-irtirar ta' Peter Serracino Inglott. Kien l-ewwel professur tal-filosofija fil-fakultà li ma kienx qassis Kattoliku.<ref name="UM" /> Matul il-karriera akkademika tiegħu, Friggieri kien studjuż mistieden u lettur f'diversi universitajiet barranin, fosthom dawk ta' Venezja, Amsterdam, St Andrews, Augsburg, Ġenova u Ruma.<ref>{{Ċita web|url=https://www.patrimonju.org//podcasts/joe-friggieri|titlu=FPM {{!}} Podcasts {{!}} Joe Friggieri|sit=www.patrimonju.org|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Kitba filosofika == Friggieri kkontribwixxa għall-iżvilupp tal-kitba filosofika bil-Malti. Ix-xogħol ewlieni tiegħu f'dan il-qasam huwa In-Nisġa tal-Ħsieb, storja tal-filosofija bil-Malti ppubblikata f'diversi volumi. Kiteb ukoll żewġ kotba dwar il-filosfu Ingliż J. L. Austin u ġabar għażla mill-kitbiet filosofiċi tiegħu f'Selected Philosophical Essays. Fost ix-xogħlijiet tiegħu hemm ukoll Miti Platoniċi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/stories-of-spontaneity-and-unpredictability.865503|titlu=Stories of spontaneity and unpredictability|kunjom=Contributors|data=2021-04-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Il-kitba tiegħu tgħaqqad l-istudju tal-filosofija ma' interessi fil-lingwa, fl-arti u fil-ħsieb politiku. Minbarra l-pubblikazzjonijiet tiegħu, ikkontribwixxa f'kotba u f'rivisti akkademiċi Maltin u barranin.<ref>{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri|titlu=Prof. Joe Friggieri|kunjom=Malta|isem=L.-Università ta'|sit=L-Università ta' Malta|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Premjijiet u rikonoxximenti == Friggieri rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonal]]<nowiki/>i f'ħames okkażjonijiet: fl-1993, fl-1999, fl-2003, fl-2008 u fl-2013. Waqt li fl-edizzjoni tal-2026 tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Joe Friggieri ngħata l-Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u l-Letteratura.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/18-books-win-national-book-prize-2026-awards.1134889|titlu=These are the winners of the 2026 National Book Prize awards|kunjom=Release|isem=Press|data=2026-10-01|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2007 ingħata l-[[Premju Francis Ebejer]] għall-aħjar dramm oriġinali u produzzjoni għal Caravaggio: L-Inkjesta. <ref>{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri|titlu=Prof. Joe Friggieri|kunjom=Malta|isem=L.-Università ta'|sit=L-Università ta' Malta|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> F'Diċembru tal-2008 ingħata l-ġieħ ta' Membru tal-Ordni tal-Mertu tar-Repubblika ta' Malta bħala rikonoxximent għall-kontribut tiegħu fil-ħajja kulturali tal-pajjiż. <ref>{{Ċita web|url=https://archive.maltatoday.com.mt/2008/12/14/t15.html|titlu=MaltaToday|sit=archive.maltatoday.com.mt|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Referenzi == <references /> {{DEFAULTSORT:Friggieri, Joe}} [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Drammaturgi Maltin]] [[Kategorija:Twieldu fl-1946]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] 4odnth6v8lez9zhmluqdust3cxuxxn5 332761 332759 2026-10-12T17:39:10Z EnriqueTabone 15661 - stub box 332761 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}}'''Joe Friggieri''' Joe Friggieri (imwieled fl-20 ta' Marzu 1946 f'Lija) huwa filosfu, poeta, drammaturgu, direttur teatrali u kittieb Malti. Huwa professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta u awtur ta' xogħlijiet akkademiċi, ġabriet ta' novelli, poeżija u drammi. Fost il-kontributi tiegħu hemm In-Nisġa tal-Ħsieb, xogħol f'diversi volumi li jittratta l-istorja tal-filosofija bil-Malti.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri |titlu=Prof. Joe Friggieri |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Friggieri twieled f'Lija fl-1946. Studja fil-Liċeo u fl-Università ta' Malta, fejn iggradwa fil-filosofija, fit-Taljan u fl-Ingliż. Kompla l-istudji tiegħu fil-filosofija u kiseb dottorati mill-Università Kattolika ta' Milan u mill-Università ta' Oxford. Ir-riċerka tiegħu tinkludi l-filosofija tal-lingwa, l-estetika, il-filosofija tal-moħħ u l-istorja tal-filosofija.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2022-05-01/newspaper-lifestyleculture/Dairy-by-Prof-Joe-FRIGGIERI-Time-memory-and-Plato-6736242597|titlu=Diary by Prof Joe FRIGGIERI: Time, memory and Plato}}</ref> Fl-1996, Friggieri laħaq professur tal-filosofija fl-Università ta' Malta wara l-irtirar ta' Peter Serracino Inglott. Kien l-ewwel professur tal-filosofija fil-fakultà li ma kienx qassis Kattoliku.<ref name="UM" /> Matul il-karriera akkademika tiegħu, Friggieri kien studjuż mistieden u lettur f'diversi universitajiet barranin, fosthom dawk ta' Venezja, Amsterdam, St Andrews, Augsburg, Ġenova u Ruma.<ref>{{Ċita web|url=https://www.patrimonju.org//podcasts/joe-friggieri|titlu=FPM {{!}} Podcasts {{!}} Joe Friggieri|sit=www.patrimonju.org|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Kitba filosofika == Friggieri kkontribwixxa għall-iżvilupp tal-kitba filosofika bil-Malti. Ix-xogħol ewlieni tiegħu f'dan il-qasam huwa In-Nisġa tal-Ħsieb, storja tal-filosofija bil-Malti ppubblikata f'diversi volumi. Kiteb ukoll żewġ kotba dwar il-filosfu Ingliż J. L. Austin u ġabar għażla mill-kitbiet filosofiċi tiegħu f'Selected Philosophical Essays. Fost ix-xogħlijiet tiegħu hemm ukoll Miti Platoniċi.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/stories-of-spontaneity-and-unpredictability.865503|titlu=Stories of spontaneity and unpredictability|kunjom=Contributors|data=2021-04-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Il-kitba tiegħu tgħaqqad l-istudju tal-filosofija ma' interessi fil-lingwa, fl-arti u fil-ħsieb politiku. Minbarra l-pubblikazzjonijiet tiegħu, ikkontribwixxa f'kotba u f'rivisti akkademiċi Maltin u barranin.<ref>{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri|titlu=Prof. Joe Friggieri|kunjom=Malta|isem=L.-Università ta'|sit=L-Università ta' Malta|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Premjijiet u rikonoxximenti == Friggieri rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonal]]<nowiki/>i f'ħames okkażjonijiet: fl-1993, fl-1999, fl-2003, fl-2008 u fl-2013. Waqt li fl-edizzjoni tal-2026 tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Joe Friggieri ngħata l-Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u l-Letteratura.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/18-books-win-national-book-prize-2026-awards.1134889|titlu=These are the winners of the 2026 National Book Prize awards|kunjom=Release|isem=Press|data=2026-10-01|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2007 ingħata l-[[Premju Francis Ebejer]] għall-aħjar dramm oriġinali u produzzjoni għal Caravaggio: L-Inkjesta. <ref>{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/profile/joefriggieri|titlu=Prof. Joe Friggieri|kunjom=Malta|isem=L.-Università ta'|sit=L-Università ta' Malta|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> F'Diċembru tal-2008 ingħata l-ġieħ ta' Membru tal-Ordni tal-Mertu tar-Repubblika ta' Malta bħala rikonoxximent għall-kontribut tiegħu fil-ħajja kulturali tal-pajjiż. <ref>{{Ċita web|url=https://archive.maltatoday.com.mt/2008/12/14/t15.html|titlu=MaltaToday|sit=archive.maltatoday.com.mt|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Referenzi == <references /> {{DEFAULTSORT:Friggieri, Joe}} [[Kategorija:Kittieba Maltin bil-Malti]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] [[Kategorija:Drammaturgi Maltin]] [[Kategorija:Twieldu fl-1946]] [[Kategorija:Nies ħajjin]] 4mtwsr9091vza5jz63iyamyjrq2ftxp Wallace Philip Gulia 0 30096 332763 290012 2026-10-12T18:03:37Z EnriqueTabone 15661 +intro aħjar 332763 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> Huwa twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen née Cilia. Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000. == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] 58lclhkneanw9jwp150gtcekc40j1df 332764 332763 2026-10-12T18:04:39Z EnriqueTabone 15661 +Ħajja u edukazzjoni 332764 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Gulia twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen, imwielda Cilia. Studja fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla l-edukazzjoni tiegħu fl-universitajiet ta' Malta, Londra u Manchester. Fl-1945 kiseb il-B.Sc. u l-Ph.C., fl-1949 il-B.A., u fl-1952 il-grad fil-liġi LL.D.<ref name="intervista">Christopher Spiteri, “Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia”, Id-Dritt – Law Journal, Università ta' Malta, 1990.</ref> Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000. == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] bkow1tskezqp1lru6mpb8sskun5iwd2 332765 332764 2026-10-12T18:07:05Z EnriqueTabone 15661 +Karriera akkademika u ġudizzjarja 332765 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Gulia twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen, imwielda Cilia. Studja fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla l-edukazzjoni tiegħu fl-universitajiet ta' Malta, Londra u Manchester. Fl-1945 kiseb il-B.Sc. u l-Ph.C., fl-1949 il-B.A., u fl-1952 il-grad fil-liġi LL.D.<ref name="intervista">Christopher Spiteri, “Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia”, Id-Dritt – Law Journal, Università ta' Malta, 1990.</ref> Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> == Karriera akkademika u ġudizzjarja == Gulia kien lettur fl-amministrazzjoni pubblika u soċjali u fit-teorija politika, u għallem ukoll il-liġi amministrattiva. Fil-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva bħala Avukat tal-Kuruna u okkupa karigi oħra relatati mal-amministrazzjoni u l-ġustizzja. Bejn l-1983 u l-1992 kien imħallef fil-qrati Maltin. Kien ukoll president jew ċermen ta' diversi korpi, fosthom il-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, il-Mental Health Review Tribunal, il-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u s-Soċjetà Maltija tal-Għomja. Ipparteċipa wkoll f'konferenzi internazzjonali, fosthom f'Bejrut u New Delhi.<ref name="intervista" /><ref>[https://www.maltasocietyoftheblind.org/ History, Malta Society of the Blind]</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. {{Bżonn referenza}} Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000. == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] 4sjwkcndhspfev43honlsw5k0tifw3e 332766 332765 2026-10-12T18:08:27Z EnriqueTabone 15661 +mewt 332766 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Gulia twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen, imwielda Cilia. Studja fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla l-edukazzjoni tiegħu fl-universitajiet ta' Malta, Londra u Manchester. Fl-1945 kiseb il-B.Sc. u l-Ph.C., fl-1949 il-B.A., u fl-1952 il-grad fil-liġi LL.D.<ref name="intervista">Christopher Spiteri, “Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia”, Id-Dritt – Law Journal, Università ta' Malta, 1990.</ref> Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> == Karriera akkademika u ġudizzjarja == Gulia kien lettur fl-amministrazzjoni pubblika u soċjali u fit-teorija politika, u għallem ukoll il-liġi amministrattiva. Fil-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva bħala Avukat tal-Kuruna u okkupa karigi oħra relatati mal-amministrazzjoni u l-ġustizzja. Bejn l-1983 u l-1992 kien imħallef fil-qrati Maltin. Kien ukoll president jew ċermen ta' diversi korpi, fosthom il-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, il-Mental Health Review Tribunal, il-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u s-Soċjetà Maltija tal-Għomja. Ipparteċipa wkoll f'konferenzi internazzjonali, fosthom f'Bejrut u New Delhi.<ref name="intervista" /><ref>[https://www.maltasocietyoftheblind.org/ History, Malta Society of the Blind]</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. {{Bżonn referenza}} == Mewt == Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000, fl-età ta' 74 sena. Il-mewt tiegħu ġiet imfakkra fil-kitba pubblika għall-kontribut li ta fil-qasam tal-ġustizzja, tal-kultura u tal-ħajja soċjali f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/140887 Paul Saliba, “Wara l-mewt ta' l-imħallef Prof. Wallace PH Gulia”, Leħen is-Sewwa, 24 ta' Ġunju 2000]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] hvkztw4bnxk1s5slfy42b0zk4xxpb2f 332767 332766 2026-10-12T18:12:02Z EnriqueTabone 15661 poeżija 332767 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Gulia twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen, imwielda Cilia. Studja fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla l-edukazzjoni tiegħu fl-universitajiet ta' Malta, Londra u Manchester. Fl-1945 kiseb il-B.Sc. u l-Ph.C., fl-1949 il-B.A., u fl-1952 il-grad fil-liġi LL.D.<ref name="intervista">Christopher Spiteri, “Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia”, Id-Dritt – Law Journal, Università ta' Malta, 1990.</ref> Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> == Karriera akkademika u ġudizzjarja == Gulia kien lettur fl-amministrazzjoni pubblika u soċjali u fit-teorija politika, u għallem ukoll il-liġi amministrattiva. Fil-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva bħala Avukat tal-Kuruna u okkupa karigi oħra relatati mal-amministrazzjoni u l-ġustizzja. Bejn l-1983 u l-1992 kien imħallef fil-qrati Maltin. Kien ukoll president jew ċermen ta' diversi korpi, fosthom il-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, il-Mental Health Review Tribunal, il-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u s-Soċjetà Maltija tal-Għomja. Ipparteċipa wkoll f'konferenzi internazzjonali, fosthom f'Bejrut u New Delhi.<ref name="intervista" /><ref>[https://www.maltasocietyoftheblind.org/ History, Malta Society of the Blind]</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. {{Bżonn referenza}} == Poeżija == Minbarra l-karriera tiegħu fil-liġi u fl-akkademja, Gulia kien poeta. Fost il-ġabriet tiegħu hemm: ''L-Ewwel Għanja'' (1947) ''U Alla deher lill-Bniedem'' (1974) ''Marjana'' (1984) Il-ġabra ''Poeżiji Miġbura, 1947–1972'' ġiet ippubblikata mill-Akkademja tal-Malti, u fl-1974 Karm Fenech ippubblika studju kritiku dwarha fir-rivista ''Il-Malti''.<ref>{{Ċita rivista|kunjom1=Fenech|isem1=Karm|data=1974-12|titlu=Poeżiji Miġbura, 1947-1972 ta' Wallace Ph. Gulia|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/61584|lingwa=mt}}</ref> == Mewt == Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000, fl-età ta' 74 sena. Il-mewt tiegħu ġiet imfakkra fil-kitba pubblika għall-kontribut li ta fil-qasam tal-ġustizzja, tal-kultura u tal-ħajja soċjali f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/140887 Paul Saliba, “Wara l-mewt ta' l-imħallef Prof. Wallace PH Gulia”, Leħen is-Sewwa, 24 ta' Ġunju 2000]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] grzf9fqmr0whkthyyaaw6ctqv1t2jzu 332768 332767 2026-10-12T18:16:56Z EnriqueTabone 15661 332768 wikitext text/x-wiki {{Infobox bijografija}} {{L-ewwel bil-Malti}}'''Wallace Philip Gulia''' (4 ta' Marzu 1926 – 11 ta' Ġunju 2000) kien imħallef, poeta u akkademiku Malti. Serva bħala president tal-Akkademja tal-Malti mill-1974 sal-1984 u kkontribwixxa kemm fil-qasam tal-ġustizzja kif ukoll fil-letteratura Maltija.<ref name="akkademja">[https://akkademjatalmalti.org/about/storja-tal-akkademja/il-presidenti-li-kellha/ Il-Presidenti li kellha l-Akkademja tal-Malti]</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Gulia twieled fl-4 ta' Marzu 1926, bin Salvatore u Carmen, imwielda Cilia. Studja fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla l-edukazzjoni tiegħu fl-universitajiet ta' Malta, Londra u Manchester. Fl-1945 kiseb il-B.Sc. u l-Ph.C., fl-1949 il-B.A., u fl-1952 il-grad fil-liġi LL.D.<ref name="intervista">Christopher Spiteri, “Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia”, Id-Dritt – Law Journal, Università ta' Malta, 1990.</ref> Beda l-istudji tiegħu fil-Liċeo bejn l-1936 u l-1942 u kompla fl-universitajiet ta’ Malta, Londra u Manchester fejn kiseb il-B.Sc.,Ph.C fl-1945, B.A. fl-1949 u LL.D. fl-1952.<ref name=":0">{{Ċita web|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/64224/1/Interview_with_mr_justice_professor_Wallace_PH_Gulia.pdf|titlu=Interview with Mr. Justice Professor Wallace PH. Gulia, B.A.,B.SC.,Ph.C., D.P.A., M.A. (Admin.),LL.D.|kunjom=Spiteri|isem=Christopher|data=1990|sit=Università ta' Malta - Id-Dritt - Law Journal|lingwa=en}}</ref> == Karriera akkademika u ġudizzjarja == Gulia kien lettur fl-amministrazzjoni pubblika u soċjali u fit-teorija politika, u għallem ukoll il-liġi amministrattiva. Fil-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva bħala Avukat tal-Kuruna u okkupa karigi oħra relatati mal-amministrazzjoni u l-ġustizzja. Bejn l-1983 u l-1992 kien imħallef fil-qrati Maltin. Kien ukoll president jew ċermen ta' diversi korpi, fosthom il-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, il-Mental Health Review Tribunal, il-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u s-Soċjetà Maltija tal-Għomja. Ipparteċipa wkoll f'konferenzi internazzjonali, fosthom f'Bejrut u New Delhi.<ref name="intervista" /><ref>[https://www.maltasocietyoftheblind.org/ History, Malta Society of the Blind]</ref> Ħadem favur l-[[Lingwa Maltija|ilsien Malti]] bħala Segretarju tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] fl-Università ta’ Malta, u okkupa wkoll il-kariga ta’ President tal-[[Akkademja tal-Malti]] bejn l-1974 u l-1984.<ref name=":0" /> L-Imħallef Gulia kien lecturer fl-Amministrazzjoni Pubblika u fit-Teorija Soċjali u Politika u għallem ukoll il-Liġi tal-Amministrazzjoni. Huwa kellu l-kariga ta’ Avukat tal-Kuruna u kien chairman tal-Bord tal-Arbitraġġ tal-Artijiet, tal-Mental Health Review Tribunal, tal-Kunsill tal-Istudenti Universitarji u tas-Soċjetà Maltija tal-Għomja.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltasocietyoftheblind.org/history.html|titlu=History - Malta Society of the Blind|sit=www.maltasocietyoftheblind.org|data-aċċess=2023-04-21}}</ref> Kien membru tar-Royal Institute of Public Administration tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq fl-1947 u imħallef tal-Qrati Maltin bejn l-1983 u l-1992. Huwa pparteċipa u qara karti f'konferenzi internazzjonali f'Bejrut u New Delhi. {{Bżonn referenza}} == Poeżija == Minbarra l-karriera tiegħu fil-liġi u fl-akkademja, Gulia kien poeta. Fost il-ġabriet tiegħu hemm: ''L-Ewwel Għanja'' (1947) ''U Alla deher lill-Bniedem'' (1974) ''Marjana'' (1984) Il-ġabra ''Poeżiji Miġbura, 1947–1972'' ġiet ippubblikata mill-Akkademja tal-Malti, u fl-1974 Karm Fenech ippubblika studju kritiku dwarha fir-rivista ''Il-Malti''.<ref>{{Ċita rivista|kunjom1=Fenech|isem1=Karm|data=1974-12|titlu=Poeżiji Miġbura, 1947-1972 ta' Wallace Ph. Gulia|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/61584|lingwa=mt}}</ref> Fl-1975, Wallace Philip Gulia rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] bil-Poeżiji Miġbura.<ref>{{Ċita web|url=https://www.scribd.com/document/958146716/L-Istorja-Tal-Premju-Nazzjonali-Tal-Ktieb-2023|titlu=Client Challenge|sit=www.scribd.com|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Mewt == Gulia miet fil-11 ta' Ġunju 2000, fl-età ta' 74 sena. Il-mewt tiegħu ġiet imfakkra fil-kitba pubblika għall-kontribut li ta fil-qasam tal-ġustizzja, tal-kultura u tal-ħajja soċjali f'Malta.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/140887 Paul Saliba, “Wara l-mewt ta' l-imħallef Prof. Wallace PH Gulia”, Leħen is-Sewwa, 24 ta' Ġunju 2000]</ref> == Referenzi == {{Referenzi}} {{Awtorità}} {{DEFAULTSORT:Gulia, Wallace}} [[Kategorija:Twieldu fl-1926]] [[Kategorija:Mietu fl-2000]] [[Kategorija:Ġudikatura Maltija]] [[Kategorija:Poeti Maltin]] 7n99thhw5hvhc0vmkllm08jji8qh7qm Mudell:Bżonn refererenza 10 30350 332760 293813 2026-10-12T17:37:10Z ToniSant 4257 rindirizz aħjar 332760 wikitext text/x-wiki #RINDIRIZZA [[Mudell:Bżonn referenza]] rc35bzqr4ux1ttao17df8qr6r17wcwr Premju Nazzjonali tal-Ktieb 0 32852 332743 324035 2026-10-12T15:45:03Z EnriqueTabone 15661 intro aħjar 332743 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] 0hbyzl4ajgd8dpkgnc1xylxlt8l1s9t 332744 332743 2026-10-12T15:48:35Z EnriqueTabone 15661 +storja 332744 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Storja == Il-premju twaqqaf fl-1971 bl-isem ta' Premju Letterarju, fuq inizjattiva tal-Gvern Malti, bil-għan li jinkoraġġixxi l-produzzjoni letterarja bil-Malti u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi. L-ewwel edizzjoni kienet tinkludi kotba ppubblikati fl-1970. L-ewwel rebbieħa kienu [[Anton Buttigieg]], għall-ġabra ta' poeżiji ''Fl-Arena'', u [[Francis Ebejer]], għal ''Id-Drammi Vol. 2'', li kien jiġbor fih tliet drammi tiegħu: ''Vaganzi tas-Sajf'', ''Boulevard'' u ''Menz''. Kull rebbieħ ingħata premju ta' 80 lira Maltija. Fl-ewwel edizzjoni pparteċipaw tnax-il ktieb, u l-ġurija kienet tinkludi lil A. V. Depasquale, [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]].<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ ''L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Matul is-snin, il-premju għadda minn diversi bidliet fl-isem, fl-istruttura, fil-kategoriji u fil-premjijiet mogħtija. Bejn l-1983 u l-1987 ma sarx minħabba nuqqas ta' fondi governattivi. Fl-1988 reġa' ġie organizzat għal kotba ppubblikati fl-1987, u minn dak iż-żmien 'il quddiem baqa' jsir kull sena.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/127116 ''L-istorja tal-premju nazzjonali tal-ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, 2023]</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] 98a5c6p1ji9jz6p9nty6hnhqy832o7f 332745 332744 2026-10-12T15:49:55Z EnriqueTabone 15661 +Agatha Barbara 332745 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Storja == Il-premju twaqqaf fl-1971 bl-isem ta' Premju Letterarju, fuq inizjattiva tal-Gvern Malti, bil-għan li jinkoraġġixxi l-produzzjoni letterarja bil-Malti u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi. L-ewwel edizzjoni kienet tinkludi kotba ppubblikati fl-1970. Meta tnieda l-Premju Letterarju fl-1971, [[Agatha Barbara]] kienet qed isservi bħala Ministru tal-Edukazzjoni u l-Kultura fil-gvern Malti. Barbara kellha rwol importanti fl-iżvilupp tal-edukazzjoni f'Malta, fosthom permezz ta' riformi li kabbru l-aċċess għall-edukazzjoni obbligatorja. Il-premju tnieda fuq inizjattiva tal-Gvern bil-għan li jinkoraġġixxi l-letteratura Maltija u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref><ref>[https://www.gov.mt/mt/Government/Government%20of%20Malta/Presidents%20of%20Malta/Pages/Ms-Agatha-Barbara.aspx Agatha Barbara, il-Presidenti ta' Malta]</ref> L-ewwel rebbieħa kienu [[Anton Buttigieg]], għall-ġabra ta' poeżiji ''Fl-Arena'', u [[Francis Ebejer]], għal ''Id-Drammi Vol. 2'', li kien jiġbor fih tliet drammi tiegħu: ''Vaganzi tas-Sajf'', ''Boulevard'' u ''Menz''. Kull rebbieħ ingħata premju ta' 80 lira Maltija. Fl-ewwel edizzjoni pparteċipaw tnax-il ktieb, u l-ġurija kienet tinkludi lil A. V. Depasquale, [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]].<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ ''L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Matul is-snin, il-premju għadda minn diversi bidliet fl-isem, fl-istruttura, fil-kategoriji u fil-premjijiet mogħtija. Bejn l-1983 u l-1987 ma sarx minħabba nuqqas ta' fondi governattivi. Fl-1988 reġa' ġie organizzat għal kotba ppubblikati fl-1987, u minn dak iż-żmien 'il quddiem baqa' jsir kull sena.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/127116 ''L-istorja tal-premju nazzjonali tal-ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, 2023]</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] jbx20f6qso5jt9lnyuzn41ruldskz84 332746 332745 2026-10-12T16:05:22Z EnriqueTabone 15661 332746 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Storja == Il-premju twaqqaf fl-1971 bl-isem ta' Premju Letterarju, fuq inizjattiva tal-Gvern Malti, bil-għan li jinkoraġġixxi l-produzzjoni letterarja bil-Malti u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi. L-ewwel edizzjoni kienet tinkludi kotba ppubblikati fl-1970.<ref>{{Ċita rivista|kunjom1=Grech|isem1=Sergio|data=2018-01-01|titlu=Il-Moviment Qawmien Letterarju: Kontinwazzjoni mal-Għaqdiet Letterarji ta' Qablu?|url=https://www.academia.edu/40550696/Il_Moviment_Qawmien_Letterarju_Kontinwazzjoni_mal_G%C4%A7aqdiet_Letterarji_ta_Qablu|rivista=Mill-Petali ta' Hajtek - Kitbiet f'Gieh Oliver Friggieri}}</ref> Meta tnieda l-Premju Letterarju fl-1971, [[Agatha Barbara]] kienet qed isservi bħala Ministru tal-Edukazzjoni u l-Kultura fil-gvern Malti. Barbara kellha rwol importanti fl-iżvilupp tal-edukazzjoni f'Malta, fosthom permezz ta' riformi li kabbru l-aċċess għall-edukazzjoni obbligatorja. Il-premju tnieda fuq inizjattiva tal-Gvern bil-għan li jinkoraġġixxi l-letteratura Maltija u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref><ref>[https://www.gov.mt/mt/Government/Government%20of%20Malta/Presidents%20of%20Malta/Pages/Ms-Agatha-Barbara.aspx Agatha Barbara, il-Presidenti ta' Malta]</ref> L-ewwel rebbieħa kienu [[Anton Buttigieg]], għall-ġabra ta' poeżiji ''Fl-Arena'', u [[Francis Ebejer]], għal ''Id-Drammi Vol. 2'', li kien jiġbor fih tliet drammi tiegħu: ''Vaganzi tas-Sajf'', ''Boulevard'' u ''Menz''. Kull rebbieħ ingħata premju ta' 80 lira Maltija. Fl-ewwel edizzjoni pparteċipaw tnax-il ktieb, u l-ġurija kienet tinkludi lil A. V. Depasquale, [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]].<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ ''L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Matul is-snin, il-premju għadda minn diversi bidliet fl-isem, fl-istruttura, fil-kategoriji u fil-premjijiet mogħtija. Bejn l-1983 u l-1987 ma sarx minħabba nuqqas ta' fondi governattivi. Fl-1988 reġa' ġie organizzat għal kotba ppubblikati fl-1987, u minn dak iż-żmien 'il quddiem baqa' jsir kull sena.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/127116 ''L-istorja tal-premju nazzjonali tal-ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, 2023]</ref> == It-twaqqif tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb == Fl-2001 twaqqaf il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb (KNK), u l-organizzazzjoni tal-Premju Letterarju għaddiet kompletament f'idejh. Il-Kunsill ħa f'idejh ukoll l-organizzazzjoni tal-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb. Din il-bidla ġabet magħha ġestjoni aktar ċentralizzata tal-premju u ħolqot il-bażi għal reviżjonijiet kontinwi tar-regolamenti, tal-kategoriji u tal-proċess ta' ġudizzju.<ref>{{Ċita web|url=https://legislation.mt/eli/sl/605.12/20260901/mlt/portalpdf|titlu=LEĠIŻLAZZJONI MALTA|sit=legislation.mt|lingwa=mt|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2005 il-premju ngħata l-isem uffiċjali ta' Premju Nazzjonali tal-Ktieb. Il-bidla fl-isem kienet parti mill-iżvilupp tiegħu minn premju li fil-bidu kien iffukat prinċipalment fuq il-letteratura Maltija għal inizjattiva li tirrikonoxxi firxa usa' ta' xogħlijiet u aspetti tal-industrija tal-kotba.<ref>{{Ċita teżi|kunjom1=Spiteri|isem1=Caroline|data=2014|titlu=Il-kunsill nazzjonali tal-ktieb 2001-2013 : stħarriġ kritiku tal-ewwel tnax-il sena ta’ ħidma b’risq il-qari|tip=bachelorThesis|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1989|data-aċċess=2026-10-12|lingwa=mt}}</ref> Taħt il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, il-premju kompla jiġi rivedut sabiex jirrifletti l-iżvilupp tal-pubblikazzjoni u tal-qari f'Malta. Matul is-snin żdiedu kategoriji ġodda, filwaqt li oħrajn ġew riveduti jew organizzati mill-ġdid. Sar ukoll xogħol fuq ir-regolamenti u l-proċess tal-aġġudikazzjoni, bil-għan li l-għażla tar-rebbieħa tkun aktar trasparenti. Fl-2015 ġie introdott il-Premju Terramaxka, inizjattiva ddedikata għall-kotba għat-tfal u ż-żgħażagħ. Dan kompla jespandi l-ambitu tal-premjijiet organizzati mill-Kunsill u r-rikonoxximent mogħti lil kotba maħsuba għal qarrejja ta' etajiet differenti. Dan twaqqaf fl-2026.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/news/jifthu-l-applikazzjonijiet-ghall-premju-nazzjonali-tal-ktieb-2015/|titlu=Jiftħu l-applikazzjonijiet għall-Premju Nazzjonali tal-Ktieb 2015|kunjom=Galea|isem=minn Owen|data=2015-04-23|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2014, il-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb ingħatat l-isem ta' Festival Nazzjonali tal-Ktieb, bħala parti mill-iżvilupp usa' tal-attivitajiet tal-Kunsill għall-promozzjoni tal-kotba u l-qari.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/event/festival-nazzjonali-tal-ktieb-2014/|titlu=Festival Nazzjonali tal-Ktieb 2014|kunjom=Caligari|isem=minn Rodianne|data=2014-10-07|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] nposw6so3r65ct1rir6qq43o7i9q33a 332762 332746 2026-10-12T17:45:01Z EnriqueTabone 15661 link to Wallace Philip Gulia 332762 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Storja == Il-premju twaqqaf fl-1971 bl-isem ta' Premju Letterarju, fuq inizjattiva tal-Gvern Malti, bil-għan li jinkoraġġixxi l-produzzjoni letterarja bil-Malti u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi. L-ewwel edizzjoni kienet tinkludi kotba ppubblikati fl-1970.<ref>{{Ċita rivista|kunjom1=Grech|isem1=Sergio|data=2018-01-01|titlu=Il-Moviment Qawmien Letterarju: Kontinwazzjoni mal-Għaqdiet Letterarji ta' Qablu?|url=https://www.academia.edu/40550696/Il_Moviment_Qawmien_Letterarju_Kontinwazzjoni_mal_G%C4%A7aqdiet_Letterarji_ta_Qablu|rivista=Mill-Petali ta' Hajtek - Kitbiet f'Gieh Oliver Friggieri}}</ref> Meta tnieda l-Premju Letterarju fl-1971, [[Agatha Barbara]] kienet qed isservi bħala Ministru tal-Edukazzjoni u l-Kultura fil-gvern Malti. Barbara kellha rwol importanti fl-iżvilupp tal-edukazzjoni f'Malta, fosthom permezz ta' riformi li kabbru l-aċċess għall-edukazzjoni obbligatorja. Il-premju tnieda fuq inizjattiva tal-Gvern bil-għan li jinkoraġġixxi l-letteratura Maltija u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref><ref>[https://www.gov.mt/mt/Government/Government%20of%20Malta/Presidents%20of%20Malta/Pages/Ms-Agatha-Barbara.aspx Agatha Barbara, il-Presidenti ta' Malta]</ref> L-ewwel rebbieħa kienu [[Anton Buttigieg]], għall-ġabra ta' poeżiji ''Fl-Arena'', u [[Francis Ebejer]], għal ''Id-Drammi Vol. 2'', li kien jiġbor fih tliet drammi tiegħu: ''Vaganzi tas-Sajf'', ''Boulevard'' u ''Menz''. Kull rebbieħ ingħata premju ta' 80 lira Maltija. Fl-ewwel edizzjoni pparteċipaw tnax-il ktieb, u l-ġurija kienet tinkludi lil A. V. Depasquale, [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]].<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ ''L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Matul is-snin, il-premju għadda minn diversi bidliet fl-isem, fl-istruttura, fil-kategoriji u fil-premjijiet mogħtija. Bejn l-1983 u l-1987 ma sarx minħabba nuqqas ta' fondi governattivi. Fl-1988 reġa' ġie organizzat għal kotba ppubblikati fl-1987, u minn dak iż-żmien 'il quddiem baqa' jsir kull sena.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/127116 ''L-istorja tal-premju nazzjonali tal-ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, 2023]</ref> == It-twaqqif tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb == Fl-2001 twaqqaf il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb (KNK), u l-organizzazzjoni tal-Premju Letterarju għaddiet kompletament f'idejh. Il-Kunsill ħa f'idejh ukoll l-organizzazzjoni tal-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb. Din il-bidla ġabet magħha ġestjoni aktar ċentralizzata tal-premju u ħolqot il-bażi għal reviżjonijiet kontinwi tar-regolamenti, tal-kategoriji u tal-proċess ta' ġudizzju.<ref>{{Ċita web|url=https://legislation.mt/eli/sl/605.12/20260901/mlt/portalpdf|titlu=LEĠIŻLAZZJONI MALTA|sit=legislation.mt|lingwa=mt|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2005 il-premju ngħata l-isem uffiċjali ta' Premju Nazzjonali tal-Ktieb. Il-bidla fl-isem kienet parti mill-iżvilupp tiegħu minn premju li fil-bidu kien iffukat prinċipalment fuq il-letteratura Maltija għal inizjattiva li tirrikonoxxi firxa usa' ta' xogħlijiet u aspetti tal-industrija tal-kotba.<ref>{{Ċita teżi|kunjom1=Spiteri|isem1=Caroline|data=2014|titlu=Il-kunsill nazzjonali tal-ktieb 2001-2013 : stħarriġ kritiku tal-ewwel tnax-il sena ta’ ħidma b’risq il-qari|tip=bachelorThesis|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1989|data-aċċess=2026-10-12|lingwa=mt}}</ref> Taħt il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, il-premju kompla jiġi rivedut sabiex jirrifletti l-iżvilupp tal-pubblikazzjoni u tal-qari f'Malta. Matul is-snin żdiedu kategoriji ġodda, filwaqt li oħrajn ġew riveduti jew organizzati mill-ġdid. Sar ukoll xogħol fuq ir-regolamenti u l-proċess tal-aġġudikazzjoni, bil-għan li l-għażla tar-rebbieħa tkun aktar trasparenti. Fl-2015 ġie introdott il-Premju Terramaxka, inizjattiva ddedikata għall-kotba għat-tfal u ż-żgħażagħ. Dan kompla jespandi l-ambitu tal-premjijiet organizzati mill-Kunsill u r-rikonoxximent mogħti lil kotba maħsuba għal qarrejja ta' etajiet differenti. Dan twaqqaf fl-2026.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/news/jifthu-l-applikazzjonijiet-ghall-premju-nazzjonali-tal-ktieb-2015/|titlu=Jiftħu l-applikazzjonijiet għall-Premju Nazzjonali tal-Ktieb 2015|kunjom=Galea|isem=minn Owen|data=2015-04-23|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2014, il-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb ingħatat l-isem ta' Festival Nazzjonali tal-Ktieb, bħala parti mill-iżvilupp usa' tal-attivitajiet tal-Kunsill għall-promozzjoni tal-kotba u l-qari.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/event/festival-nazzjonali-tal-ktieb-2014/|titlu=Festival Nazzjonali tal-Ktieb 2014|kunjom=Caligari|isem=minn Rodianne|data=2014-10-07|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Philip Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] pfegu7rofinxh1c7pkcmbb07cis2cuv 332769 332762 2026-10-12T18:53:15Z EnriqueTabone 15661 332769 wikitext text/x-wiki [[Stampa:Malta National Book Prize trophy.jpg|daqsminuri|It-trofew tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] Il-'''Premju Nazzjonal tal-Ktieb''' (bl-Ingliż: ''National Book Prize'') Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb huwa premju letterarju Malti li jingħata kull sena lil awturi, tradutturi u professjonisti oħra fil-qasam tal-pubblikazzjoni għall-kotba li jispikkaw fil-kategoriji rispettivi tagħhom. Il-premju huwa organizzat mill-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u għandu l-għan li jirrikonoxxi l-kisbiet fil-letteratura u fil-pubblikazzjoni f'Malta.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb – Premju Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Il-premju kien stabbilit fl-1971 u oriġinarjament kien magħruf bħala l-Premju Letterarju. Fl-1988 bdew jiġu premjati tliet kotba kull sena f'ordni ta' mertu, filwaqt li fl-1998 bdew jiżdiedu diversi kategoriji kull tant żmien. Fl-2014 tneħħa l-ordni tal-mertu u s-sena ta' wara kien introdott il-[[Premju Terramaxka]] b'diversi kategoriji ta' kotba għal tfal taħt is-sittax-il sena.<ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/premju-nazzjonali-tal-ktieb/history-of-the-national-book-prize/|titlu=L-Istorja Tal-Premju Nazzjonali Tal-Ktieb {{!}} Kunsill Nazzjonali Tal-Ktieb|data=2022-04-22|lingwa=mt|data-aċċess=2024-10-07}}</ref> == Storja == Il-premju twaqqaf fl-1971 bl-isem ta' Premju Letterarju, fuq inizjattiva tal-Gvern Malti, bil-għan li jinkoraġġixxi l-produzzjoni letterarja bil-Malti u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi. L-ewwel edizzjoni kienet tinkludi kotba ppubblikati fl-1970.<ref>{{Ċita rivista|kunjom1=Grech|isem1=Sergio|data=2018-01-01|titlu=Il-Moviment Qawmien Letterarju: Kontinwazzjoni mal-Għaqdiet Letterarji ta' Qablu?|url=https://www.academia.edu/40550696/Il_Moviment_Qawmien_Letterarju_Kontinwazzjoni_mal_G%C4%A7aqdiet_Letterarji_ta_Qablu|rivista=Mill-Petali ta' Hajtek - Kitbiet f'Gieh Oliver Friggieri}}</ref> Meta tnieda l-Premju Letterarju fl-1971, [[Agatha Barbara]] kienet qed isservi bħala Ministru tal-Edukazzjoni u l-Kultura fil-gvern Malti. Barbara kellha rwol importanti fl-iżvilupp tal-edukazzjoni f'Malta, fosthom permezz ta' riformi li kabbru l-aċċess għall-edukazzjoni obbligatorja. Il-premju tnieda fuq inizjattiva tal-Gvern bil-għan li jinkoraġġixxi l-letteratura Maltija u jirrikonoxxi l-kisbiet tal-awturi.<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb, Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref><ref>[https://www.gov.mt/mt/Government/Government%20of%20Malta/Presidents%20of%20Malta/Pages/Ms-Agatha-Barbara.aspx Agatha Barbara, il-Presidenti ta' Malta]</ref> L-ewwel rebbieħa kienu [[Anton Buttigieg]], għall-ġabra ta' poeżiji ''Fl-Arena'', u [[Francis Ebejer]], għal ''Id-Drammi Vol. 2'', li kien jiġbor fih tliet drammi tiegħu: ''Vaganzi tas-Sajf'', ''Boulevard'' u ''Menz''. Kull rebbieħ ingħata premju ta' 80 lira Maltija. Fl-ewwel edizzjoni pparteċipaw tnax-il ktieb, u l-ġurija kienet tinkludi lil A. V. Depasquale, [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]].<ref>[https://ktieb.org.mt/mt/uncategorized-mt/l-istorja-tal-premju-nazzjonali-tal-ktieb/ ''L-Istorja tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]</ref> Matul is-snin, il-premju għadda minn diversi bidliet fl-isem, fl-istruttura, fil-kategoriji u fil-premjijiet mogħtija. Bejn l-1983 u l-1987 ma sarx minħabba nuqqas ta' fondi governattivi. Fl-1988 reġa' ġie organizzat għal kotba ppubblikati fl-1987, u minn dak iż-żmien 'il quddiem baqa' jsir kull sena.<ref>[https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/127116 ''L-istorja tal-premju nazzjonali tal-ktieb'', Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, 2023]</ref> == It-twaqqif tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb == Fl-2001 twaqqaf il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb (KNK), u l-organizzazzjoni tal-Premju Letterarju għaddiet kompletament f'idejh. Il-Kunsill ħa f'idejh ukoll l-organizzazzjoni tal-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb. Din il-bidla ġabet magħha ġestjoni aktar ċentralizzata tal-premju u ħolqot il-bażi għal reviżjonijiet kontinwi tar-regolamenti, tal-kategoriji u tal-proċess ta' ġudizzju.<ref>{{Ċita web|url=https://legislation.mt/eli/sl/605.12/20260901/mlt/portalpdf|titlu=LEĠIŻLAZZJONI MALTA|sit=legislation.mt|lingwa=mt|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2005 il-premju ngħata l-isem uffiċjali ta' Premju Nazzjonali tal-Ktieb. Il-bidla fl-isem kienet parti mill-iżvilupp tiegħu minn premju li fil-bidu kien iffukat prinċipalment fuq il-letteratura Maltija għal inizjattiva li tirrikonoxxi firxa usa' ta' xogħlijiet u aspetti tal-industrija tal-kotba.<ref>{{Ċita teżi|kunjom1=Spiteri|isem1=Caroline|data=2014|titlu=Il-kunsill nazzjonali tal-ktieb 2001-2013 : stħarriġ kritiku tal-ewwel tnax-il sena ta’ ħidma b’risq il-qari|tip=bachelorThesis|url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/1989|data-aċċess=2026-10-12|lingwa=mt}}</ref> Taħt il-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb, il-premju kompla jiġi rivedut sabiex jirrifletti l-iżvilupp tal-pubblikazzjoni u tal-qari f'Malta. Matul is-snin żdiedu kategoriji ġodda, filwaqt li oħrajn ġew riveduti jew organizzati mill-ġdid. Sar ukoll xogħol fuq ir-regolamenti u l-proċess tal-aġġudikazzjoni, bil-għan li l-għażla tar-rebbieħa tkun aktar trasparenti. Fl-2015 ġie introdott il-Premju Terramaxka, inizjattiva ddedikata għall-kotba għat-tfal u ż-żgħażagħ. Dan kompla jespandi l-ambitu tal-premjijiet organizzati mill-Kunsill u r-rikonoxximent mogħti lil kotba maħsuba għal qarrejja ta' etajiet differenti. Dan twaqqaf fl-2026.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/news/jifthu-l-applikazzjonijiet-ghall-premju-nazzjonali-tal-ktieb-2015/|titlu=Jiftħu l-applikazzjonijiet għall-Premju Nazzjonali tal-Ktieb 2015|kunjom=Galea|isem=minn Owen|data=2015-04-23|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> Fl-2014, il-Fiera Nazzjonali tal-Ktieb ingħatat l-isem ta' Festival Nazzjonali tal-Ktieb, bħala parti mill-iżvilupp usa' tal-attivitajiet tal-Kunsill għall-promozzjoni tal-kotba u l-qari.<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/event/festival-nazzjonali-tal-ktieb-2014/|titlu=Festival Nazzjonali tal-Ktieb 2014|kunjom=Caligari|isem=minn Rodianne|data=2014-10-07|lingwa=en-US|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Lista ta' rebbieħa tal-Premju Nazzjonali tal-Ktieb == === 1971–1982 === {| class="wikitable mw-collapsible" |+ !Sena !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="2" | 1971 |Fl-Arena |[[Anton Buttigieg]] |[[Union Print]] | rowspan="2" |[[A.V. Depasquale]], [[Ġużè Aquilina]], [[Ġużè Galea]], [[Erin Serracino Inglott]] u [[Charles Coleiro]] |- |Drammi Vol. 2 |[[Francis Ebejer]] |Francis Ebejer |- ! rowspan="2" | 1972 |L-Isqaq |[[Ġużè Chetcuti]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Nixxiegħa, it-tieni ġabra: Raħbi l-Għarib |Patri V. Sammut |[[A. & C. Aquilina]] | |- ! rowspan="2" | 1973 || Wara Ibsen || [[Ġużè Diacono]]|| Melitensia Publications || |- || Tlikki Tlikki ma' Wenzu || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1974 || Drammi Vol. 3 || Francis Ebejer || Francis Ebejer || |- || Il-ħidma letterarja ta' Ninu Cremona || A.M. Previ || Klabb Kotba Maltin || |- ! rowspan="2" | 1975 || Aquilina u l-Malti || [[Ġużè Cassar Pullicino]]|| Klabb Kotba Maltin || |- || Il-Poeżiji Miġbura || [[Wallace Philip Gulia]]|| [[Lux Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1976 || Ħal Luqa: Niesha u Ġrajjietha || G. Micallef || G. Micallef || |- || Il-Mara li Għexet || G. Scicluna || Klabb Kotba Maltin || |- ! 1977 || It-Tfajla bil-Fjur fuq Sidirha || [[Albert Cassola]]|| Klabb Kotba Maltin || |- ! 1978 || Manwel Magri || S. Mallia || [[Istitut Kommunikazzjoni Soċjali]]|| |- ! rowspan="2" | 1980 || L-Għasafar || [[Joe Sultana]] u [[Charles Gauci]]|| [[Soċjeta Ornitoloġika]] (MOS) || |- | Ġarġir mal-Ħerża|| [[Marjanu Vella]]|| [[Veritas Press]]|| |- ! rowspan="2" | 1981 || Maż-Żewġ Naħat tas-Swar || [[Carmelo Testa]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Għaxar Snin Wara|| G. Micallef || G. Micallef || |- ! 1982 || Ma' Mewġiet il-Ħsieb || [[Alfred Degabriele]]|| [[Vexillina]]|| |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1979 u bejn l-1983 u l-1987. === 1988–1997 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="4" |1988 |1 |Il-Ktieb tal-Poeżija Maltija Vol. 1 & 2 |[[Oliver Friggieri]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |2 |Tbissima u Tagħlima |E. Camilleri |E. Camilleri | |- |2 |Ħolm u Fantasija |P. Cini |[[Interprint]] | |- |3 |Ħolm tal-Milied |[[Trevor Żahra|Trevor Zahra]] |[[Pubblikazzjonijiet Bugelli]] |- ! rowspan="3" | 1989 || 1 || Ħajt li Jifred || [[Peter A. Caruana]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | 2 || Ilsienna: Studji Grammatikali || [[Albert Borg]]|| Ħas-Sajjied || |- | 3 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- ! rowspan="3" | 1991 || 1 || Il-Girna || [[Mikiel Fsadni]]|| Pubblikazzjonijiet Dumnikani || |- | 2 || L-Odissea || [[Victor Xuereb]]|| [[Ministeru tal-Edukazzjoni]]|| |- | 3 || Storja tal-Inkwiżizzjoni ta' Malta, Vol. I || [[Alexander Bonnici]]|| Franġiskani Konventwali || |- ! rowspan="3" | 1992 || 1 || Paceville || [[Frans Sammut]]|| [[Merlin Library]]|| |- | 2 || Divina Commedia || [[Alfred Palma]]|| Alfred Palma || |- | 3 || Għeluq || [[Paul P. Borg]]|| [[Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema]]|| |- ! rowspan="3" | 1993 || 1 || Kadenzi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint || |- | 2 || Ilma, Blat u Ħajja || [[Alfred Baldacchino]], [[Patrick J. Schembri]]|| [[Malta University Services]]|| |- | 3 || Il-Kitba ta' Santa Tereża tal-Bambin Ġesù Vol. 3 || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- ! rowspan="3" | 1994 || 1 || Poeżiji || [[Achille Mizzi]]|| [[Mireva]]|| |- | 2 || Fjur tal-Ilma || [[Ġorġ Borg]]|| Pubblikazzjoni [[Akkademja tal-Malti]]|| |- | 3 || Preludji || [[Alfred Palma]]|| Palprint || |- ! rowspan="3" | 1995 || 1 || Is-Seba' Tronġiet Mewwija || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 2 || Il-Ħolma Maltija || Frans Sammut || Dipartiment Tat-Tagħrif Partit tal-Ħaddiema || |- | 3 || Fid-Dell tal-Katidral u Drammi Oħra || [[Alfred Sant]]|| [[Publishers Enterprises Group|P.E.G.]]|| |- ! rowspan="3" | 1996 || 1 || L-Istudji Kritiċi Miġbura || [[Oliver Friggieri]]|| Tal-Qroqq University || |- | 2 || Noti mis-Sanatorju tal-Mistiċi || [[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]]|| |- | 3 || It-Tapit Imsaħħar || Michael Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || [[Media Centre]]|| |- ! rowspan="5" | 1997 || 1 || It-Tnax il-Lejl/Macbeth/ Il-Kummiedja ta' l-Iżbalji/It-Tempesta || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 1 || Il-Ħolma ta' Lejla f'nofs is-Sajf/L-Imqarba Mmansata/Ir-Re Lear || Alfred Palma || Alfred Palma || |- | 2 || Lubien || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | 3 || Fejn Jixrob il-Qasab tas-Sajf || [[Lino Spiteri]]|| P.E.G. || |- | Premju Speċjali || Dizzjunarju ta’ Termini Letterarji || Oliver Friggieri|| || |} Il-premju ma kienx organizzat fl-1990. === 1998–2000 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="8" |1998 |Letteratura fittizja | colspan="3" |Ma ngħatax | rowspan="8" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ugo P. Mifsud: Prim Ministru u Patrijott (1889-1942) |J. Camilleri |[[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] |- |Poeżiji |L-Aħħar Rimi: poeżiji, poeproża 1987-97 |[[Victor Fenech]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Drama | colspan="3" |Ma ngħatax |- |Letteratura għat-tfal |L-Għaxar Anniversarju: il-Klabb |[[Charles Casha]] |[[Merlin Library]] |- |Riċerka |L-Estitika Maltija |J. Attard |[[Mireva Publications]] |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesù: l-ittri |A. Busuttil |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |Makbett |Ġ. Bartolo | |- ! rowspan="11" |1999 |Letteratura fittizja |Ċikku Fenech: Il-Qtil, il-Ħarba, il-Bidwi |[[Paul P. Borg]] |Paul P. Borg | rowspan="11" | |- |Letteratura mhux fittizja |Ħbiebi l-Awturi Maltin: Ġrajja Awtobijografika |[[Ġużè Chetcuti|Ġuże' Chetcuti]] |P.E.G. |- |Poeżiji |Vetrati Milwiena |[[Achille Mizzi]] |P.E.G. |- |Drama |Mid-Djarju ta' Sara |[[Joe Friggieri]] |Merlin Library |- |Letteratura għat-tfal |Tużżana: Stejjer għat-tfal minn 12-il kittieba |Trevor Zahra u [[Ġorġ Mallia]] (edituri) |Merlin Library |- |Riċerka |It-Trejdjoniżmu f'Malta Vol. 3 |[[Karmenu Ellul Galea]] |Pubblikazzjonijiet Indipendenza |- |Traduzzjoni |Santa Tereża tal-Bambin Ġesu |[[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]] |Pubb. Karmelitana Tereżjana |- |Premju speċjali |L-Orħos Offerta |Michael Falzon | |- |Premju speċjali |Poeżiji |[[Oliver Friggieri]] | |- |Premju speċjali |L-Imqabba mal-Medda taż-Żmien |[[Charles Farrugia]] | |- |Premju pubblikatur |Sensiela Mireva Kittieba Maltin |— |Mireva |- ! rowspan="12" |2000 |Letteratura fittizja |Rabta Ċoff |[[Alfie Guillaumier]] | | rowspan="12" | |- |Letteratura mhux fittizja |Il-Kaċċa |[[Aldo Azzopardi]] | |- |Poeżiji |Iżda mhux biss |[[Maria Grech Ganado]] | |- |Drama |Qabel tiftaħ l-Inkjesta u drammi oħra |[[Alfred Sant]] | |- |Letteratura għat-tfal |Il-Ġnien u l-Arka |[[Carmel S. Aquilina]] | |- |Riċerka |In-Novella Maltija |[[Charles Briffa]] | |- |Traduzzjoni |L-Iljade |[[Victor Xuereb]] | |- |Melitensia |The Dgħajsa and other traditional Maltese boats |[[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]] | |- |Premju għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra |Kullana Kulturali |— |[[Media Link Communications]] |- |Premju speċjali |Il-Ħajja ta' Kelb |[[Ġorġ Peresso]] | |- |Premju speċjali |Żiffa u Stejjer Oħra |[[Vincent Vella]] | |- |Premju speċjali |L-Istorja tat-Trasport f'Malta |Guido Lanfranco | |} === 2001–2013 === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Ordni !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="18" |2001 |Letteratura fittizja |1 |Provenz |[[Trevor Zahra]] |[[Merlin Library]] | |- | |2 |Nbid ta' Kuljum |[[Ġużè Stagno]] |[[Minima Publishers]] | |- || Letteratura mhux fittizja || 1 || John F. Marks 1894-1954: ħajtu u ħidmietu || [[Edwin Camilleri]]|| [[P.E.G.]]|| |- | || 2 || L-Istituti ta' Ħajja Kkonsagrata || [[Alexander Bonnici]]|| [[Pubblikazzjonijiet Indipendenza]] (PIN) || |- | Poeżiji || 1 || Marjanu Vella (Poeżiji) || [[Fr. Paul Galea]]|| [[Mireva Publications]]|| |- | || 2 || Alfa || [[Rena Balzan]], [[Charles Caruana]], [[Ġorġ Peresso]], [[Salv Sammut]]|| [[Union Print]]|| |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Ġummienu || [[Charles Casha]]|| [[Klabb Kotba Maltin]]|| |- | || 2 || Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || [[Jesmond Grech]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Il-Mużika ta' Malta sa l-aħħar tas-Seklu Tmintax || [[Joseph Vella Bondin]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Qxur, Biċċiet u Opri tal-Baħar || [[Carmel Pulè]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Koran|Il-Qur'an]]|| [[Edmund Teuma|Patri Edmund Teuma]]|| Provinċja OFM Konv. || |- | || 2 || Kollox għal Alla Waħdu: l-ewwel Volum || [[Anġeliku Busuttil|Fr Anġeliku Busuttil]]|| Pubblikazzjonijiet Karmelitani Tereżjani || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || [[Giovanni Bonello]]|| [[Fondazzjoni Patrimonju Malti]]|| |- | || 2 || The Origins of Maltese Statehood: A Case Study of Decolonization in the Mediterranean || [[Henry Frendo]]|| P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra | Bongi Wongi u Versi Oħra għat-Tfal || || Klabb Kotba Maltin|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Deceptions & Perceptions Vol.I || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Poeżiji - Ġorġ Pisani || [[Paul George Pisani]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Ġummienu || [[Frank Schembri]]|| || |- ! rowspan="18" | 2002 | rowspan="2"| Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | 2 || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kif Għedtlek Wenz || Mikiel Spiteri ([[Mikiel Spiteri|Kilin]]) || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Dun Ġorġ: ġrajjiet minn ħajtu || [[Ġorġ Borg]]|| [[Librerija Preca]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ktieb tar-Riħ u l-Fjuri || [[Immanuel Mifsud]]|| Immanuel Mifsud || |- | Drama || 1 || colspan="3" rowspan="2" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Puttinu u Toninu || [[Philip Farrugia Randon]]|| [[HSBC Malta]]|| |- | || 2 || L-Avventuri ta' Roderick u Gridoro || [[Carmel G. Cauchi]]|| Merlin Library || |- | Riċerka || 1 || Il-Preistorja || [[Anthony Bonanno]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || L-Għasafar ta' Malta || [[Joe Sultana]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Figments & Fragments Vol.II || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Palace of the Grand Masters in Valletta || [[John Manduca]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Għasafar ta’ Malta || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Palace of the Grand Masters in Valletta || || Fondazzjoni Patrimonju Malti || |- | colspan="2" | Premju Speċjali || Ċensu Tabone: The Man and His Century || Henry Frendo|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien Kamra Kerha || [[Marisa Attard]]|| || |- ! rowspan="18" | 2003 || Letteratura fittizja || 1 || L-Istejjer Strambi ta' Sara Sue Sammut || Immanuel Mifsud || Minima Publishers || |- | || 2 || Demgħat || [[Paul P. Borg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kittieba Ħbiebi || [[Ġużè Chetcuti]]|| [[Sensiela Kotba Soċjalisti|Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS)]]|| |- | || 2 || Xogħol, Ġaħġiħ u Snajja’ li Spiċċaw || [[Guido Lanfranco]]|| [[Bieb Bieb Enterprises]]|| |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mewġiet tal-Ħemda || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Drama || 1 || Il-Festa tal-Bandieri || [[Oreste Calleja]]|| Oreste Calleja || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || X'tixtiequ jagħmel il-fenek? || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Meta nkun waħdi || [[Joanna Cassar]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || L-Astronomija f'Malta || [[Frank Ventura]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Lexicon || [[Frans Sammut]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Traduzzjoni || || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Histories of Malta - Versions & Diversions III || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Antique Furniture in Malta || John Manduca || P.E.G. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Graffiti Marittimi Maltin || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Histories of Malta - Versions & Diversions III || || Fondazzjoni Patrimonju Malti|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Din l-art u kull ma fiha || Trevor Żahra|| || |- ! rowspan="19" | 2004 || Letteratura fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Xemx Wisq Sabiħa || Ġużè Stagno || Minima Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Kelinu Vella Haber - ħidmietu u l-Moviment tal-Malti || Paul P. Borg || Paul P. Borg || |- | || 2 || Ġużè Chetcuti: ħajti mill-Bidu sa Qrib it-Tmiem || Ġużè Chetcuti || Union Print Limited || |- | Poeżiji || 1 || Arpeġġi || [[Therese Pace]]|| Therese Pace || |- | || 2 || Samsara || [[Josette Attard]]|| Mireva Publications || |- | Drama || 1 || Żewġ Drammi || [[Joe Friggieri]]|| Filprint Publications || |- | || 2 || www.ġużeppimattewcallus.com / forka bla tmiem || [[Evarist Bartolo]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Il-Ħarba taż-żrinġijiet || [[Rita Antoinette Borg]]|| Enchanted Grove Publications || |- | Riċerka || 1 || Il-Kwadri ex-voto marittimi Maltin || [[Joseph Muscat (storiku)|Joseph Muscat]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Il-Ktieb Malti || [[Victor Fenech]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Traduzzjoni || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer mill-Bibbja || [[Pierre J. Mejlak]]|| Merlin Library || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Valletta Citta Nuova: A Map History (1566-1600) || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Histories of Malta - Convictions and Conjectures IV || Giovanni Bonello || Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Kuntrarju bl-Istampi || || Klabb Kotba Maltin || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Valletta Città Nuova: a Map History (1566-1600) || || Fondazzjoni Patrimonju Malt|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-kuntrarju bl-istampi || Marisa Attard|| || |- ! rowspan="19" | 2005 || Letteratura fittizja || 1 || Tliet Nisa u Mara || [[Mariella Pisani Bencini]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || L-Appartament fir-raba' sular || [[Charles Casha]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Sireni u Serenati || [[Lina Brockdorff]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Folklor || Guido Lanfranco || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżiji || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Mas-Sebħ Għasafar || [[John Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama || 1 || Pawlu Redux || Oreste Calleja || Oreste Calleja || |- | || 2 || Ċella Numru 5/ il-Borg Pisani || [[Anthony Portelli]]|| Anthony Portelli || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Stejjer li Kibru fl-Art || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka || 1 || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || [[Ġorġ Aquilina]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Storja ta' Malta: 'Żmien l-Ingliżi - is-Seklu Dsatax' || Henry Frendo || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || L-Enejde || [[Victor Xuereb]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Ktieb b’lingwa oħra || 1 || Antoine Favray (1706-1798): A French Artist in Rome, Malta and Constantinople || [[Emmanuel Fiorentino]] u [[Stephen Degiorgio]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta || [[Keith Sciberras]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Is-Sorijiet Ġerosolimitani, il-Knisja u l-Monasteru ta' Sant'Ursola Valletta || || P.E.G.|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Caravaggio Knight of Malta || || [[AVC Publications]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Għasafar Madwarna || [[Victor Falzon]]|| || |- ! rowspan="27" | 2006 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Meta Jdellel il-Qamar || Lino Spiteri || P.E.G. || |- | || 2 || Kimika || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || The Cassandra Curse || [[Fiorella de Maria]]|| Progress Press Co. Ltd. || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Symphonie Pastorale-Is-Sinfonija Pastorali || [[Toni Aquilina]]|| [[Agenda Books|Agenda]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | || 2 || Drawwiet u Ħajja mill-Istorja ta' Malta || Guido Lanfranco || [[Wise Owl Publications]]|| |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Mulej, Mexxi l-Erwieħ lejn il-Ġenna || [[Anton Gauci]]|| || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || Malta in World War II || [[Albert Ganado]]|| P.E.G. || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Fonti għall-Ħajja ta' San Franġisk t'Assisi || [[Noel Muscat]]|| TAU || |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || The Watercolours || [[John Martin Borg]]|| [[Midsea Books]]|| |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Klikk 3 || M.Montebello, C. Tabone || Klabb Kotba Maltin || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Mill-Blat Insawwar ħolma || [[Ġorġ Borg]]|| Ġorġ Borg || |- | || 2 || Għeluq || Victor Fenech || [[MUT Publications]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Cracked Canvas || [[Maria Grech Ganado]]|| Maria Grech Ganado || |- | Drama || 1 || Bagalja Ħolm || [[Vincent Vella]]|| [[APS Bank]]|| |- | || 2 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | Riċerka || 1 || Paintings of the Cathedral Museum Mdina || [[Antonio Espinosa Rodriguez]]|| [[Progress Press Co. Ltd.]]|| |- | || 2 || The Human Form in Neolithic Malta || [[Isabelle Vella Gregory]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Jien ma Nħobbx Naqra || Joanna Cassar || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Kieku Kieku || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-premju ma ngħatax || || || |- | || 2 || Sfidi || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Letteratura għall-Adolexxenti tradotta || 1 || Enċiklopedija għat-Tfal || Pierre J. Meilaq || Merlin Library || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || L-Album ta' L-Istorja: Partit Nazzjonalista 125 Sena Servizz || || PIN|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Cronologia dei Gran Maestri dello Spedale della Sacra Religione Militare di S.Gio. Gerosolimitano e dell'Ordine del Santo Sepolcro oggi detti di Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Jien ma Nħobbx Naqra || [[Greta Borg Carbott]]|| || |- | Premju Speċjali || || Premju għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura mogħti lil Mikiel Spiteri (Kilin) || || || |- ! rowspan="26" | 2007 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Il-Linja l-Ħadra || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Storja Tinkiteb || [[Kunsill Nazzjonali tal-Ilsien Malti]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Rumanzi u Novelli b’lingwa oħra || 1 || Of Craft and Honour and a Templar's Chronicles || [[George Gregory Buttigieg]]|| [[Miller Publications]]|| |- | Proża letterarja tradotta || 1 || Ir-Ritratt ta' Dorian Gray || Alfred Palma || Wise Owl Publications || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Logħob, Taqbil u Ġugarelli tat-Tfal Maltin || Guido Lanfranco || Wise Owl Publications || |- | || 2 || Kassjopea || [[Maurice Mifsud Bonnici]]|| P.E.G. || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Passaġġi Vol. 1 u 2 || [[Tony Sciberras]]|| Librerija Preca || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Verġni għal Kristu: L-Ordo Virginum Ħajja Kkonsagrata Dejjem ġdida || Edmund Teuma || [[ĊAK]]|| |- | Letteratura mhux fittizja b’lingwa oħra || 1 || Beautiful Creations with Ganutell || [[Catherine Balzan]]|| Catherine Balzan || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Ġaħan ta' Madwarna || [[Doris Vella Camilleri]]|| Colour Image || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Bil-Varloppa || [[Louis Briffa]]|| P.E.G. || |- | || 2 || Siegħa Vjola: Poeżija 1993-2005 || [[Joseph Buttigieg]]|| Joseph Buttigieg || |- | Drama bil-Malti || 1 || Is-Sejħa taż-Żmien - żewġ drammi || [[Joseph Vella Bondin]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Mhux Skond iz-Zokk || [[Tony C. Cutajar]]|| Michael Deguara || |- | Drama tradotta || 1 || Sa ma Jasal Godot || Toni Aquilina || APS Bank || |- | Riċerka || 1 || Melchiorre Gafà || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 2 || Malta the Medieval Millennium || [[Charles Dalli]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-tfal || 1 || Id-Drawwiet: Kullana għat-Tfal || Tony C. Cutajar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Trasport || Charles Casha || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Sħab || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | || 2 || Realtà || [[Charles Daniel Saliba]]|| Wise Owl Publications || |- | Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Laqt u Xiber || [[Carmel G. Cauchi]]|| Carmel G. Cauchi || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta || 1 || Old Folk Tales of the Maltese Islands || Victor Fenech || Kotba Merill || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti b’lingwa oħra || 1 || The Frogs and the Fish || [[Rosanne Caruana Buttigieg]]|| Wise Owl Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kullana għat-Tfal || [[Manuel Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Michael Schiavone]]|| || |- ! rowspan="30" | 2008 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ġużè Bonnici: in-Novelli || [[Ġużè Bonnici]]|| Mark A. Sammut (ed) / Għaqda tal-Malti || |- | || 2 || Sepja || Trevor Żahra || Merlin Library Ltd. || |- | Rumanzi u Novelli bl-Ingliż || 1 || In Search of Carmen Caruana || [[Lou Drofenik]]|| Lou Drofenik || |- | Proża letterarja tradotta || 1 || La Malta Revo || Carmel Mallia || Ulrich Becker || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || The Politics of Persuasion || [[Guido de Marco|Guido De Marco]]|| Allied Publications || |- | || 1 || Richard Ellis: The Photography Collection || [[Natalino Fenech]]|| BDL || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Jiem tad-Deheb: San Ġorġ Preca: minn Twelidu sa Sena wara l-Kanonizazzjoni || [[Joe Micallef]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura mhux fittizja tradotta || 1 || Il-Vjaġġ tal-Beagle || [[Paul Sammut]]|| Wise Owl Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Sixth Form College Physics || [[Alfred C. Xuereb]]|| Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Eklissi Perpetwi || Achille Mizzi || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || O Għatx Imkebbes Fjamma || Joe P. Galea || Joe P. Galea || |- | Poeżija b’lingwa oħra u Poeżija tradotta || 1 || Voices from the Land of Trees || [[Abigail Ardelle Zammit]]|| Smokestack Publishers || |- | Drama bil-Malti || 1 || Caravaggio: l-Inkjesta || Joe Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Carmelo Mangion: His Life and Works - 1905-1997 || [[Joseph Paul Cassar]]|| Midsea Books || |- | || 1 || Charles Frederick de Brockhorff: watercolours of Malta at the National Library, Valletta || [[Bernardine Scicluna]]|| [[Malta National Library]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || L-Għasafar li Jbejtu fl-Ambjenti Naturali tal-Gżejjer Maltin || [[Alfred E. Baldacchino]]|| [[MUP Ltd.]]|| |- | || 2 || L-Ikona, il-Vanġelu bil-Kulur || [[Thomas Calleja]]|| [[Reliġjon u Ħajja]]|| |- | Letteratura fittizja għat-tfal || 1 || Dun Ġorġ || [[Emanuel Curmi]]|| [[Preca Publications]]|| |- | || 2 || Senduq Kuluri Aħmar || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura fittizja għall-Adolexxenti || 1 || Riħ Isfel || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Alicia Titkellem mill-Imwiet || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Daqq, Għana u Zfin Malti || [[Anna Borg Cardona]]|| P.E.G. || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Ir-rakkont il-kbir tal-Bibbja: it-Testment il-Ġdid || [[Thomas Calleja]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Sqaq l-Infern || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Richard Ellis: The Photography Collection || || Book Distributors Ltd. || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb bil-Malti || Is-serje Kullana għat-Tfal || Michael J. Schiavone|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinjatur ta’ Ktieb b’lingwa oħra || Gorgeous Gozo || [[Michael Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Is-Sigriet ta' Għajnejn il-Kobra || [[Frank Zammit]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Guido Lanfranco|| || |- ! rowspan="24" | 2009 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Xandru Miżżewweġ u Gay || [[Javier Vella Sammut]]|| [[Benny Casha]] /[[Bronk Productions Ltd.]]|| |- | || 2 || Il-ħajja sigrieta tan-Nanna Ġenoveffa || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Dead End || [[Paul Grech]]|| [[Allied Publications]]|| |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Fjuri li ma Jinxfux || Oliver Friggieri || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Il-Ġenn li Jżommni f'Sikti || Trevor Żahra || Merlin Library || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Santa Liena Imperatriċi Awgusta || [[Albert Sammut]]|| Rev. Kan. Pawl Gauci || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || A Miracol Mostrare || [[Mario Vella]]|| Merlin Library || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Ġabra ta' Leġġendi || [[Joseph Sciberras]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Meta Siket il-Baħar || [[Charles Bezzina]]|| Charles Bezzina || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Sails around Malta: Types of Sea Vessels 1600BC - 1900AD || Joseph Muscat || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | || 2 || Printing in Malta 1642-1839 || [[William Zammit]]|| [[Gutenberg (Malta)|Gutenberg]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Letteratura Maltija: L-Istorja tar-Narrattiva || [[Charles Briffa]]|| [[Malta University Publishing|Malta University Publishing (MUP)]]|| |- | || 2 || Cross-Currents: Critical Essays on Art and Culture in Malta || [[Raphael Vella]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Meta l-Milied ma ġiex || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Lilla Mormijja Barra || [[Natalie Portelli]]|| Wise Owl Publications || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Wied Wirdien || [[Simon Bartolo]], [[Loranne Vella]]|| Merlin Library || |- | || 2 || Xi Mkien Ieħor || [[Lisa Falzon]]|| Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Fjuri || [[Arthur Sammut]]|| Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly, Molly u l-Bandli || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || X'imkien Ieħor || || Merlin Library|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Antique Collecting in Malta || || Midsea Books|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aktar Ktieb Kreattiv || Riħ min-Nofsinhar || [[Adrian Grima]] u [[Immanuel Mifsud]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Meta l-Milied ma ġiex || [[Mark Scicluna]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Pawlu Mizzi]]|| || |- ! rowspan="28" | 2010 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Qed Nistenniek Nieżla max-Xita || Pierre J. Mejlak || Merlin Library || |- | || 2 || Żewġ || [[Alex Vella Gera]]|| Alex Vella Gera || |- | || 2 || 45 || Chris Gruppetta (ed.) || Merlin Library || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Panoramic Malta and Gozo || [[Daniel Cilia]]|| BDL || |- | || 2 || It-Tifel tan-Nanna || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Il-Qari tal-Letteratura: Bejn Esperjenza u Kritika || Terence Portelli || Allied Publications || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Weraq Sfajjar fix-Xagħri || Maurice Mifsud Bonnici || Maurice Mifsud Bonnici || |- | || 2 || Id-Demm Nieżel Bħax-Xita || Adrian Grima, Karl Schembri (edi) || Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Bliet || [[Norbert Bugeja]]|| Edizzjonijiet Emma Delezio || |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Poesie, Poems, Poeżija || [[John Cremona|John J. Cremona]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || Ħitan bil-Moffa || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | || 2 || Ippermettili Nitlaq || [[Alfred Buttigieg]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Jewellery in Malta || [[Francesca Balzan]]|| Fondazzjoni Patrimonju Malti (FPM) || |- | || 2 || Baroque Painting Malta || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Dan Hu l-Islam: Taħriġ ta' Tifsir || Edmund Teuma || ĊAK || |- | || 2 || Exploring the Maltese Media Landscape || [[Fr. Joe Borg|Joseph Borg]], [[Adrian Hillman]], [[Mary Anne Lauri]]|| Allied Publications || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena || Clare Azzopardi || Merlin Library || |- | || 2 || Id-dar ta' Sqaq il-Forka || [[Ivan De Battista]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Il-Ġnien tad-Dmugħ || Simon Bartolo, Loranne Vella || Merlin Library || |- | || 2 || L-Aħħar ġranet ta' Ciorni u Stejjer Oħra || Mario Azzopardi || Merlin Library || |- | Drama jew Poeżija għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Paroli || Trevor Żahra || Malta Union of Teachers (MUT) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Don't Cross the Road, Holly! /Taqsamx it-Triq Fuxa! || Rita Antoinette Borg || Enchanted Grove Publications || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Inservi: Ħidma Politika 1969-2009 || [[Mario Schiavone]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Baroque Paintings in Malta || [[Joseph Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Traduzzjoni lejn il-Malti jew lingwa oħra || Il-Politika tal-Persważjoni || [[Charles Abela Mizzi]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Każ Kważi Kollu tal-Aħwa Demolizz; Ir-Re Pankrazju Jagħlaq mitt Sena u Jake Cassar Isalva r-Renju ta' Re Pankrazju || Mark Scicluna|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Alfred Palma|| || |- ! rowspan="23" | 2011 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Ix-Xitwa ta' Wara s-Sjuf || Victor Fenech || Horizons || |- | || 1 || Penumbra || Trevor Zahra || Merlin Publishers || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Cast the Long Shadow || Lou Drofenik || National Biographic, Australia || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Seasonal and Sustainable Cooking for Healthy Living || [[Karen Mugliett]]|| Allied Publications || |- | || 2 || Irrid Ngħix || [[Annabelle Vassallo]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Salmi Responsorjali u Mużika || [[Anton Briffa]]|| Prov. Patrijiet Kappuċċini Malta || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || Iċ-Ċavetta || [[David Muscat]], [[Carmen Mamo]]|| L-Istitut Paulo Freire || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Leħnek il-Libsa Tiegħi || [[John Aquilina]]|| Edizzjoni Skarta || |- | || 2 || Skizzi tal-Karnival || Mario Azzopardi || Horizons || |- | Traduzzjoni || 1 || Beowulf || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Francesco Zahra || Keith Sciberras || Midsea Books || |- | || 1 || Pioneers of Modern Art in Malta Vol.1: The Birth of a Maltese Modern Artistic Aesthetic || Joseph Paul Cassar || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || A Complete Guide to the Birds of Malta || [[Natalino Fenech]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Way We Ate || [[Matty Cremona]]|| Midsea Books || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Buġi Miki u Jake || [[Tricia Fenech Fabri]]|| Merlin Publishers || |- | || 1 || Ħadd ma Jista' Jidħak || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || L-Aħħar ħolma || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Tik Tok is-Sagħtejn || [[Edgar Formosa]]|| Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja għat-Tfal u l-Adolexxenti || 1 || Il-Lingwa || Charles Briffa || Publikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Milly u Molly Jikkampjaw || [[Frans A. Attard]]|| Uptrend Publishing || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Strada Stretta: it-Triq li Darba Xegħlet il-Belt || || Media Maker Ltd. u Allied Publications|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Edward Caruana Dingli (1876-1965): Portraits, Views and Folkloristic Scenes || [[Michael Lowell]] u Joseph Mizzi || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Buġi, Miki u Jake || [[Derek Fenech]]|| || |- ! rowspan="24" | 2012 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Dak il-Lejl Iħallik Tgħid || Pierre J. Mejlak || Merlin Publishers || |- | || 2 || Bħal f'Dizzjunarju || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Rumanzi u Novelli b'lingwa oħra || 1 || Slippery Steps || Vincent Vella || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Ilwien il-Festi Maltin Vol. 1 || [[Andrew Borg]]|| Deer Publications || |- | || 2 || The Times Picture Annual 2011 || [[Darrin Zammit Lupi]]|| Allied Publications || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 2 MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Jumping Puddles || [[Albert Marshall]]|| Outlook Coop || |- | || 2 || Spiral || [[Joe Saliba (1957)|Joe Saliba]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Interdett taħt is-Sodda || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | || 2 || Għasir il-Bniedem || Joseph Vella Bondin || Bronk Productions || |- | Traduzzjoni || 1 || Dawl id-Dinja || [[Joe Debono]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || The Maritime History of Malta || [[Charles Cini]]|| Charles Cini || |- | || 2 || Malta's Philosophy and Philosophers || [[Mark Montebello]]|| Pubblikazzjonijiet Indipendenza (PIN) || |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Il-Franġiskani Maltin (Ta' Ġieżu) 1482c-1965c || [[Ġorġ Aquilina]]|| Midsea Books || |- | || 2 || The Breeding Birds of Malta || [[Joe Sultana]], [[John J. Borg]], [[Charles Gauci]], [[Victor Falzon]]|| [[Birdlife Malta|Birdlife]]/BDL || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Ħadd ma Jista' Jkanta jew Idoqq Strumenti tal-Banda || Trevor Żahra || Merlin Publishers || |- | || 2 || Il-Milied tal-Anġli || Ivan De Battista || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Metamorfosi tal-Mamà || [[Simone Galea]]|| Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Kulħadd bl-Istorja Tiegħu || Carmel G. Cauchi || Pubblikazzjoni Preca || |- | || 2 || Magna TM Mater || Loranne Vella || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Meta l-Mkunga Twelled || Julia Farrugia|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Paintings of Malta & Gozo || [[Doris Micallef]]|| || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Il-Ħbieb tagħna l-Annimali || [[Davida Flores]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || Oliver Friggieri|| || |- ! rowspan="26" | 2013 || Rumanzi u Novelli bil-Malti || 1 || Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi || Alex Vella Gera || Merlin Publishers || |- | || 2 || Ir-Raġel ta' Waħdu || Ġorġ Peresso || Horizons || |- | Letteratura mhux fittizja || 1 || Joseph Vella Bondin: Drammaturgu || Charles Briffa || Klabb Kotba Maltin || |- | || 2 || Ilwien il-Festi Maltin: Vol. 2 || [[Andrew Borg]], [[Mark Micallef]]|| Deer Publications || |- | Kotba Reliġjużi || 1 || Kristoterapija: Fejqan Sħiħ || [[Elias Vella]]|| Reliġjon u Ħajja || |- | Kotba tal-Iskola || 1 || 3. MT || Clare Azzopardi || Merlin Publishers || |- | Letteratura mhux fittizja (Lifestyle Books) || 1 || My Favourites || [[Peter Dacoutros]]|| Midsea Books || |- | Poeżija bił-Malti || 1 || Il-Fabbrikant tal-Marjunetti: Poeżiji u Poesaġġ 2012 || Mario Azzopardi || Horizons || |- | || 2 || Sekonda Qabel Tqum / A Second before Waking || [[Claudia Gauci]]|| [[Edizzjoni Skarta]]|| |- | Poeżija b’lingwa oħra || 1 || Spring Rain / Winter Blues || Victor Fenech || Horizons || |- | Drama bil-Malti || 1 || L-Għanja taċ-Ċinju u il-Ġnien ta' Esopu || Joe Friggieri || Horizons || |- | || 2 || Dwar Menopawsi, Minorenni u Muturi High Speed || Alfred Buttigieg || Klabb Kotba Maltin || |- | Traduzzjoni || 1 || [[Bibbja|Il-Bibbja]]: Ir-Raba' Edizzjoni || Għaqda Biblika Maltija || [[Għaqda Biblika Maltija]]|| |- | Riċerka Bijografika u Storjiografika || 1 || Mintoff: Il-Bniedem u l-Istorja || [[Mario Cutajar]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | || 2 || Sicut Lilium: Devozzjoni u Ritwal tul is-Sekli || [[Charles J. Farrugia]]|| [[Soċjetà Mużikali tal-Ġilju]]|| |- | Riċerka Ġenerali || 1 || Speakers' Rulings in the Parliament of Malta: The Legislative Assembly 1921-1924, first volume, parts one and two || [[Raymond Mangion]]|| [[Parlament ta' Malta]]|| |- | || 2 || Aphorisms: Wisdom of a Philosopher in Exile || Mark Montebello/[[Francis Galea]]|| Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) || |- | Letteratura għat-Tfal || 1 || Kidane || Clare Azzopardi || Jesuit Refugee Service Malta (JRS) || |- | || 2 || Kif Jaħsibhom Mastru Gerfex || Carmel G. Cauchi || Merlin Publishers || |- | Letteratura għall-Adolexxenti || 1 || Is-Sitt Aħwa || John A. Bonello || Merlin Publishers || |- | || 2 || Din Mhux Logħba || Adrian Grima || Klabb Kotba Maltin || |- | Letteratura għat-Tfal u l-Adolexxenti tradotta jew b’lingwa oħra || 1 || Deformity || Simon Bartolo || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u bil-Malti || Is-Sitt Aħwa || || Merlin Publishers || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Disinn ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra u f’lingwa oħra || Victoria: a Portrait of a City || Daniel Cilia || || |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Illustratur ta’ Kotba għat-Tfal || Kif jaħsibhom Mastru Gerfex || [[Frank Schembri]]|| || |- | colspan="3" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura || [[Anton Cassar]]|| || |} === 2014– === {| class="wikitable" |+ !Sena !Kategorija !Titlu !Awtur !Pubblikatur !Ġurija |- ! rowspan="10" |2014 |Rumanzi bil-Malti |L-Eżodu taċ-Ċikonji |[[Walid Nabhan]] |[[Klabb Kotba Maltin]] | |- |Novelli bil-Malti |Ċpar: Aktar Rakkonti u Divertimenti |[[Alfred Sant]] |[[SKS]] | |- |Poeżiji bil-Malti |Penelopi Tistenna |[[Immanuel Mifsud]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Traduzzjoni |L-Alla tal-Ħerba ta' Yasmin Reza |[[Toni Aquilina]] |[[Faraxa Publishing]] | |- |Riċerka bil-Malti jew bl-Ingliż |Verġni Sagri, Demonji u Boloh għal Alla |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]] |[[Horizons]] | |- |Letteratura għat-tfal (età: 8–12) |Vleġġa Kkargata |[[Adrian Grima]] |Klabb Kotba Maltin | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb bil-Malti |What Happens in Brussels Stays in Brussels |[[Ġużè Stagno]] |[[Merlin Publishers]] | |- |Premju għall-Aqwa Disinn ta' Ktieb b'lingwa oħra |Late Medieval Malta (1091-1500) |[[Charlene Vella]] |[[Midsea Books]] | |- |Premju għall-Aħjar Illustratur ta' Kotba għat-Tfal |Tqasqis |[[Trevor Żahra]] | | |- | colspan="2" |Premju għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura Maltija |[[Godfrey Wettinger]] | |- ! rowspan="7" | 2015 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Jutta Heim || [[Immanuel Mifsud]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="7" | [[Clare Vassallo]], [[Marco Galea]], [[Norbert Buġeja|Norbert Bugeja]], [[Victor Mallia Milanes]], [[Alex Farrugia]], [[Mario Ellul]], [[Charles Mifsud]], [[Andrè Vella Laurent]]<nowiki/>i u [[David Muscat Azzopardi]]. [[Cheryl Falzon]] u [[Joanne Sciberras]] ikkonfermaw il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kulħadd ħalla Isem Warajh || [[Clare Azzopardi]]|| Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Taħt il-Kpiepel t'Għajnejja || [[Maria Grech Ganado]]|| Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Salammbò || [[Paul Zahra]]|| Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese 19th Century Notary and his Archives || [[Michael Refalo]]|| [[Book Distributors Limited]] |- | Riċerka Storjografika || The Social and Religious History of a Maltese Parish: St Mary's Qrendi in the 18th Century || [[Frans Ciappara]]|| [[Malta University Press|Malta University Press (MUP)]] |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |Maria Grech Ganado|| |- ! rowspan="11" | 2016 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Trojan || [[Alex Vella Gera]]|| Klabb Kotba Maltin || rowspan="11" | Clare Vassallo, Mario Ellul, Victor Mallia Milanes, Andrè Vella Laurenti, [[Caldon Mercieca]], [[Josette Attard]], [[Justin Somerville]], [[Kristy Borg]] u [[Ruth Ancilleri]]. Cheryl Falzon u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Vespri || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Kantuniera 'l Bogħod || [[Nadia Mifsud]]|| [[Edizzjoni Skarta]] |- | Traduzzjoni || L-Iljieli Għarbin || [[Edmund Teuma]]|| Book Distributors Limited |- | Riċerka Ġenerali || Antonio Sciortino, The Lost Album || [[Gerald Bugeja]]|| [[Kite Group]] |- | rowspan="2" | Riċerka Storjografika || Caravaggio to Mattia Preti: Baroque Painting in Malta || [[Keith Sciberras]]|| Midsea Books |- | The Battle of Lepanto: An Unpublished Hospitaller Account || [[Paul Borg Pisani]]|| [[Salesians of Don Bosco]] |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || History of Ornithology in Malta || || [[Birdlife Malta]] |- | Nomina Speċjali fil-Kategorija ‘Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż’ || Doreen Micallef: il-Poeżija, il-Konferenza || [[Victor Fenech]]|| |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |[[Leanne Ellul]]|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Letteratura Maltija |[[Mario Azzopardi (poeta)|Mario Azzopardi]]|| |- ! rowspan="9" |2017 | Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || The Confectioner's Daughter || Lou Drofenik || Horizons | rowspan="9" |Yosanne Vella, Mario Ellul, Godfrey Baldacchino, Andrè Vella Laurenti, Rueben Zammit, u Claudine Borg |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Western: Bejn Rakkonti, Bejn Divertimenti || Alfred Sant || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Ħuta || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Traduzzjoni || Marcel Proust: Għat-Tfittxija taż-Żmien Mitluf || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Riċerka Ġenerali || The Maltese Village Festa || Patrick J. Fenech || Book Distributors Ltd. |- | Riċerka Storjografika || The Great Maltese Composers || Joseph Vella Bondin || APS Bank Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Photography in Malta: The History and the Protagonists || || Kevin Casha |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Roberta Bajada|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Victor Fenech|| |- ! rowspan="8" | 2018 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Rokit || Loranne Vella || Merlin Publishers || rowspan="8" | Anthony Aquilina, Mario Ellul, Henry Frendo, Andrè Vella Laurenti, Emmanuel Psaila, u Claudine Borg |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Erbgħin Jum || Antoine Cassar || EDE Books |- | Riċerka Ġenerali || Curtain Up! || Paul Xuereb || Midsea Books |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Kollni Kemm Jien Għalikom'': Il-ħajja Mqanqla ta' Mikiel Gonzi u żminjietna (1885-1984) ''|| Louis Cilia || Klabb Kotba Maltin |- | || Sal-Quċċata tal-Everest || Marco Cremona, Glen Calleja || Merlin Publishers |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || A Visual Guide to the Fortifications of Malta || || BDL |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Antoinette Borg|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Lillian Sciberras|| |- ! rowspan="11" | 2019 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax || rowspan="11" | Yosanne Vella, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Saliba, Slavomir Ceplo, David Hudson, Justine Sommerville, Kristy Borg, Ruth Ancillary. Margaret Zammit u Joanne Sciberras evalwaw il-kotba fil-kategoriji rispettivi. |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Framed || Maria Grech Ganado || Merlin Publishers |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || 365 || Trevor Żahra || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || No Man’s Land: People, Place and Pollution || Marie Briguglio & Steve Bonello || Kite Group |- | Traduzzjoni || Antigona || Toni Aquilina || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Il-Maltin: Għemilhom, Drawwiehom, Ġrajjiethom - it-Tieni Volum || Steve Borg || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Fortress Colony: The Final Act 1945-1964; Vol 4 1961-1964 || Joseph M. Pirotta || Midsea Books |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Parallel Existencies - The Notarial Archives: A Photographer’s Inspiration || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Gioele Galea|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Alfred Sant|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Maria Grech Ganado<ref>{{Ċita web|url=https://tvmnews.mt/en/news/maria-grech-ganado-awarded-title-of-maltas-laureate-poet/|titlu=Maria Grech Ganado awarded title of Malta's Laureate Poet|kunjom=|isem=|data=2023-07-14|sit=TVM|lingwa=en-GB|data-aċċess=2024-10-26}}</ref>|| |- ! rowspan="13" | 2020 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Wiċċ l-Ieħor || Ġorġ Peresso || Horizons || rowspan="13" | Carmen Depasquale, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, Kevin Salba, Josette Attard, Mark Vella, Justine Sommerville, Kristy Borg, u Ruth Ancilleri. Joanne Sciberras minn Malta Libraries ħadet ħsieb tara li kull ktieb ikun ikklassifikat fil-kategorija t-tajba. |- | Poeżiji bil-Malti || Tluq || John Aquilina || Edizzjoni Skarta |- | Poeżija bl-Ingliż || Il-premju ma ngħatax || || |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Għall-Glorja tal-Patrija!: Kapriċċi Patrijottiċi || Aleks Farrugia || Sensiela Kotba Soċjalisti (SKS) |- | Traduzzjoni || Il-premju ma ngħatax || || |- | Drama bil-Malti u bl-Ingliż || Żewġ Drammi: Appuntamenti / Repubblika Immakulata || Simone Spiteri || Simone Spiteri |- | Letteratura mhux fittizja || Murder on the Malta Express: Who Killed Daphne Caruana Galizia? || Carlo Bonini, Manuel Delia, John Sweeney || Midsea Books Ltd. |- | Riċerka Ġenerali || The Joannes Gennadius Maltese Treasure Trove in Athens || Arnold Cassola || Malta University Press (MUP) |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Ir-Redentur: History, Art and Cult of the Miraculous Effigy of Christ the Redeemer at Senglea, Malta || Jonathan Farrugia (ed.) || Midsea Books Ltd., Senglea Collegiate Chapter |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Unreality of Realism: An Insular Perspective on the Development of Modern Art || || Horizons |- | colspan="2" | Premju għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Lara Calleja|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Trevor Żahra|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat || John Aquilina|| |- ! rowspan="10" | 2021 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || In-Nar Għandu Isem: Noti minn Paġna Intima || Gioele Galea || Horizons || rowspan="10" | William Zammit, Mario Ellul, Maria Giuliana Fenech, John Grech, Stephen Bonanno, Rowna Baldacchino, Nicole Bugeja, Kristy Borg u Ruth Ancilleri. Il-Kap Eżekuttiv ta’ Malta Libraries, Cheryl Falzon, ikkonfermat il-klassifikazzjoni tal-kotba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Kissirtu Kullimkien || Lara Calleja || Merlin Publishers |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || L-Ambjent li Qeridna: Poeżiji (2017-2020) || Carmel Scicluna || Horizons |- | Traduzzjoni || Mix-Xaqliba ta’ Dar Swann - Ismijiet ta’ Pajjiżi: l-Isem || Paul Zahra || Paul Zahra |- | Letteratura mhux fittizja || Jien - Noti - Jien: Ħsejjes u Stejjer || Immanuel Mifsud, Toni Sant || Klabb Kotba Maltin |- | Riċerka Ġenerali || The Beheading of Ignez: Katabasis, Ezra Pound, and Three Maltese Artists || Giuseppe Schembri-Bonaci || Horizons |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Crux Invicta: Il-Kurċifiss Mirakuluż u l-Kapuċċini f’Għawdex || Martin Micallef (ed.) || Midsea Books Ltd. |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Addolorata Cemetery || || Midsea Books Ltd. |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Stephen Lughermo|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Rena Balzan|| |- ! rowspan="12" | 2022 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Frammenti || Tyrone Grima || Merlin Publishers || rowspan="12" | Kristy Borg, Nicole Bugeja, Giuliana Fenech, Mario Ellul, Rachel Baldacchino, Carmel Borg, Maria Theuma, Robert Pisani u Caldon Mercieca. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Il-Ħamsin: 24 Awtur, 24 Storja, in-Numru 50 || Ġorġ Mallia (ed.) || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Varjazzjonijiet tas-Skiet || Nadia Mifsud || EDE Books |- | Drama || L-Interrogazzjoni || Alfred Buttigieg || Teatru Malta |- | Letteratura mhux fittizja || Confessions of a European Maltese: The Middle Years, 1975-1992 || Alfred Sant || SKS Publishers |- | Traduzzjoni || Anne Frank: Id-Djarju ta' Tfajla - Edizzjoni Definittiva || Mary Rose Mifsud || Faraxa Publishing |- | Riċerka Ġenerali || Art Nouveau To Modernism : Architecture in Malta 1910-1950 || Conrad Thake || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || The Darmanin Artists: Decorative Marble Production for the British Empire || Jessica Muscat || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || The Darmanin Artists || || Kite Group |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Matthew Schembri|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura |Henry Frendo|| |- | colspan="2" | Premju Poeta Lawreat |Nadia Mifsud|| |- ! rowspan="11" | 2023 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || Marta Marta || Loranne Vella || Ede Books || rowspan="11" | Omar Seguna, Robert Pisani, Simone Spiteri, Rachel Baldacchino, Liam Gauci, Joseph M Brincat, Sandra Hili Vassallo, Kristy Borg u Charmaine Bonello. Margareth Callus minn Malta Libraries iċċekkjat li l-kotba kienu sottomessi fil-kategorija t-tajba. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || Tbajja' tax-Xemx u Stejjer Oħra għad-Dell || Rita Saliba || Klabb Kotba Maltin |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Imbagħad il-Qiegħ || Murad Shubert || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || Fil-Ħajja li Jmiss u Drammi Oħra tat-Triq || Lon Kirkop || Merlin Publishers |- | Letteratura mhux fittizja || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Traduzzjoni || Mur Ġibek... Eżerċizzji ta' Tortura u Seduzzjoni || Mark Vella || Horizons |- | Riċerka Ġenerali || The Art of Dying Well: Visual Cultures in Times of Piety and Plague Malta 1675-1814 || Christian Attard || Kite Group |- | Riċerka Bijografika u Storjografika || Slavery, Treason and Blood: The 1749 Plot of the Slaves in Malta || William Zammit || Heritage Malta Publishing |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta’ Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Society Fashion in Malta: The Portrait Photography of Leandro Preziosi 1830-1869 || || Fondazzjoni Patrimonju Malti |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti |Lon Kirkop|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba |Daniel Massa|| |- ! rowspan="11" | 2024 || Rumanzi bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Ma ntgħażlux finalisti || rowspan="11" | Ruth Ancilleri, Robert Attard, Nicole Bugeja, Roderick Mallia, Omar ’N’ Shea, Maria Theuma, Mario Thomas Vassallo, Sherise Zammit u William Zammit. Ħajr ukoll lil Margaret Callus minn Malta Libraries li evalwat il-klassifikazzjoni tal-kotba fil-kategorija rispettivi. |- | Novelli bil-Malti bil-Malti u bl-Ingliż || colspan="3" | Il-premju ma ngħatax |- | Poeżiji bil-Malti u bl-Ingliż || Għażiż Ġismi || Immanuel Mifsud || Klabb Kotba Maltin |- | Drama || colspan="3" | Ma kienx hemm sottomissjonijiet |- | Letteratura mhux fittizja || Fejjaqtni Int: Rużar Briffa - U Jien || Paul P. Borg || Paul P. Borg |- | Traduzzjoni || Il-Frammenti ta’ Saffo || Warren Bartolo || EDE Books |- | Riċerka || Vincenzo Bonello: His Legacy in Heritage || Therese Vella (ed.) || Kite Group |- | Riċerka Storjografika || Jacques François de Chambray: The Order He Served, the Island He Loved, and the Fort He Built || Joseph Scicluna || Kite Group |- | Premju Speċjali għall-Aħjar Produzzjoni ta' Ktieb bl-Isbaħ Dehra || Il-Frammenti ta' Saffo || Warren Bartolo (traduttur)|| EDE Books |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Aħjar Awtur Emerġenti || Ryan Falzon|| |- | colspan="2" | Premju Speċjali għall-Kontribut Siewi fil-Qasam tal-Kotba u Letteratura || Giovanni Bonello|| |} == Referenzi == [[Kategorija:Listi relatati ma' Malta]] [[Kategorija:Kotba]] [[Kategorija:Premjijiet]] [[Kategorija:Letteratura Maltija]] 7bdlzm5wcl8q6t5gl08xtgw78j7tgi1 Lista ta' monarki Brittaniċi 0 34691 332729 2026-10-12T14:31:28Z JovalQC 21720 Maħluqa bit-traduzzjoni tal-paġna "[[:fr:Special:Redirect/revision/240264992|Liste des monarques britanniques]]" 332729 wikitext text/x-wiki Il- '''lista tal-monarki Brittaniċi''' tinkludi s-sovrani tar-renji tal- Gran Brittanja u mbagħad [[Renju Unit|tar-Renju Unit]] mill- 1707 ' l hawn. Charles III ilu r-Re tar-Renju Unit mill-{{Data|8 septembre 2022}} . == Storja == IL-{{Data|1 mai 1707}} Preċedentement, iż-żewġ renji kienu mmexxija f'unjoni personali mill-istess monarka minn żmien Jacques VI tal-Iskozja, li sar Re tal-Ingilterra taħt l-isem Jacques L-ewwel fl- 1603. Fl-1 ta' Jannar 1801, Att ġdid ta' Unjoni għaqqad ir-renji tal-Gran Brittanja u l-Irlanda, u b'hekk twieled ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda, li fl-1927 sar ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq, wara li l-indipendenza tal-Irlanda daħlet fis-seħħ fl-1922. Mill-1707 'l hawn, kien hemm tlettax-il monarka, għaxar irġiel u tliet nisa: Anna (1707-1714), Vittorja li rrenjat għal 64 sena (1837-1901), u Eliżabetta II li baqgħet fuq it-tron għal 70 sena (1952-2022). Mal-mewt tagħha, Karlu III sar il-monarka attwali. == Lista ta' rejiet u reġini tal-Gran Brittanja u r-Renju Unit == {| class="wikitable" style="text-align:center;" width="100%" ! scope="col" width="10%" |Portrait ! scope="col" width="25%" |Nom ! scope="col" width="10%" |Règne ! scope="col" width="55%" |Notes |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison Stuart (1707-1714)''' |- |[[Fichier:Anne_Stuart.jpg|alt=|100x100px|Anne]] |'''Anne'''<br /><br />({{Data|6 février 1665}} – {{Data|1 août 1714}}) |{{Data|1 mai 1707}} –{{Data|1 août 1714}} <br /><br />(7 ans et 3 mois) | align="left" | * Reine d'Angleterre et d'Écosse depuis 1702. * Première et dernière souveraine britannique de la maison Stuart. * Deuxième fille du roi Jacques II et de sa première épouse Anne Hyde. * Morte sans laisser d'enfants. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison de Hanovre (1714-1901)''' |- |[[Fichier:King_George_I_by_Sir_Godfrey_Kneller,_Bt.jpg|131x131px|George {{Ier}}]] |'''George Ier'''<br /><br />({{Data|28 mai 1660}} – {{Data|11 juin 1727}}) |{{Data|1 août 1714}} – {{Data|11 juin 1727}} <br /><br />(12 ans, 10 mois et 10 jours) | align="left" | * Fils aîné de l'électeur Ernest-Auguste de Hanovre et de Sophie de Hanovre, petite-fille du roi Jacques Ier. * Électeur de Hanovre depuis 1698. * Premier souverain britannique de la maison de Hanovre, il succède à sa cousine issue de germain Anne en vertu de l'Acte d'établissement de 1701, qui limite la succession aux descendants non-catholiques de Sophie de Hanovre. * Sacré le {{Data|20 octobre 1714}} par l'archevêque de Cantorbéry Thomas Tenison. |- |[[Fichier:George_II_by_Thomas_Hudson.jpg|132x132px|George II]] |'''George II'''<br /><br />({{Data|30 octobre 1683}} – {{Data|25 octobre 1760}}) |{{Data|11 juin 1727}} – {{Data|25 octobre 1760}} <br /><br />(33 ans, 4 mois et 14 jours) | align="left" | * Seul fils de George Ier et de Sophie-Dorothée de Brunswick-Lunebourg. * Également électeur de Hanovre. * Dernier monarque britannique né hors de Grande-Bretagne. * Sacré le {{Data|11 octobre 1727}} par l'archevêque de Cantorbéry William Wake. |- |[[Fichier:Allan_Ramsay_-_King_George_III_in_coronation_robes_-_Google_Art_Project.jpg|125x125px|George III]] |'''George III'''<br /><br />({{Data|4 juin 1738}} – {{Data|29 janvier 1820}}) |{{Data|25 octobre 1760}} – {{Data|29 janvier 1820}} <br /><br />(59 ans, 3 mois et 4 jours) | align="left" | * Fils aîné du prince de Galles Frédéric (mort en 1751) et d'Augusta de Saxe-Gotha-Altenbourg, petit-fils de George II. * Sacré le {{Data|22 septembre 1761}} par l'archevêque de Cantorbéry Thomas Secker. * Il devient roi du Royaume-Uni de Grande-Bretagne et d'Irlande le {{Data|1 janvier 1801}}. * Également électeur, puis roi de Hanovre à partir de 1814. * En 1801, lorsque la Grande-Bretagne s'unit avec l'Irlande, il abandonne le titre de roi de France revendiqué depuis Édouard III.<ref name="Weir_page286">{{Ċita ktieb|kunjom=Weir|isem=Alison|sena=1996|titlu=Britain's Royal Families|lingwa=en|edizzjoni=Random House|post=Londres|paġna=286|paġni=386|isbn=0-7126-7448-9}}.</ref> |- |[[Fichier:Portrait_of_King_George_IV_of_the_United_Kingdom_as_Prince_Regent_(by_Studio_of_Thomas_Lawrence)_-_Royal_Collection.jpg|128x128px|George IV]] |'''George IV'''<br /><br />({{Data|12 août 1762}} – {{Data|26 juin 1830}}) |{{Data|29 janvier 1820}} – {{Data|26 juin 1830}} <br /><br />(10 ans, 4 mois et 28 jours) | align="left" | * Fils aîné de George III et de Charlotte de Mecklembourg-Strelitz. * Prince régent de 1811 à son accession au trône. * Également roi de Hanovre. * Sacré le {{Data|10 juillet 1821}} par l'archevêque de Cantorbéry Charles Manners-Sutton. * Mort sans laisser d'enfants. |- |[[Fichier:William_IV_in_1833_by_Shee.jpg|alt=|123x123px|Guillaume IV]] |'''Guillaume IV'''<br /><br />({{Data|21 août 1765}} – {{Data|20 juin 1837}}) |{{Data|26 juin 1830}} – {{Data|20 juin 1837}} <br /><br />(6 ans, 11 mois et 25 jours) | align="left" | * Troisième fils de George III et de Charlotte de Mecklembourg-Strelitz, frère cadet de George IV. * Également roi de Hanovre. * Sacré le {{Data|8 septembre 1831}} par l'archevêque de Cantorbéry William Howley. * Mort sans laisser d'enfants légitimes. |- |[[Fichier:Queen_Victoria_1843.jpg|alt=|136x136px|Victoria]] |'''[[Victoria (Reġina)|Victoria]]'''<br /><br />({{Data|24 mai 1819}} – {{Data|22 janvier 1901}}) |{{Data|20 juin 1837}} – {{Data|22 janvier 1901}} <br /><br />(63 ans, 7 mois et 2 jours) | align="left" | * Fille unique d'Édouard-Auguste de Kent et de Victoire de Saxe-Cobourg-Saalfeld, petite-fille de George III. * Elle n'hérite pas du royaume de Hanovre, qui revient à son oncle Ernest-Auguste Ier. * Sacrée le {{Data|28 juin 1838}} par l'archevêque de Cantorbéry William Howley. * Également impératrice des Indes à partir de 1876. * Dernière souveraine britannique de la maison de Hanovre. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison de Saxe-Cobourg et Gotha (1901-1917)''' |- |[[Fichier:Arthur_Stockdale_Cope_-_King_Edward_VII_1911.jpg|103x103px|Édouard VII]] |'''Édouard VII'''<br /><br />({{Data|9 novembre 1841}} – {{Data|6 mai 1910}}) |{{Data|22 janvier 1901}} – {{Data|6 mai 1910}} <br /><br />(9 ans, 3 mois et 14 jours) | align="left" | * Fils aîné de [[Victoria (Reġina)|Victoria]] et d'Albert de Saxe-Cobourg-Gotha, premier souverain britannique de la maison de Saxe-Cobourg et Gotha. * Sacré le {{Data|9 août 1902}} par l'archevêque de Cantorbéry Frederick Temple. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison Windsor, branche de la maison de Saxe-Cobourg et Gotha (1917-2022)''' |- |[[Fichier:Arthur_Stockdale_Cope_-_King_George_V_1927.jpg|102x102px|George V]] |'''George V'''<br /><br />({{Data|3 juin 1865}} – {{Data|20 janvier 1936}}) |{{Data|6 mai 1910}} – {{Data|20 janvier 1936}} <br /><br />(25 ans, 8 mois et 14 jours) | align="left" | * Deuxième fils d'Édouard VII et d'Alexandra de Danemark. * Sacré le {{Data|22 juin 1911}} par l'archevêque de Cantorbéry Randall Davidson. * En 1917, le sentiment anti-allemand parmi la population entraîne le renommage de la famille royale en maison Windsor. |- |[[Fichier:King_Edward_VIII,_when_Prince_of_Wales_-_Cope_1912.jpg|alt=|145x145px|Édouard VIII]] |'''Édouard VIII'''<br /><br />({{Data|23 juin 1894}} – {{Data|28 mai 1972}}) |{{Data|20 janvier 1936}} – {{Data|11 décembre 1936}}<br /><br />(10 mois et 21 jours) | align="left" | * Fils aîné de George V et Mary de Teck. * Abdique avant son sacre pour épouser Wallis Simpson et reçoit le titre de duc de Windsor. |- |[[Fichier:George_VI.jpg|alt=|123x123px|George VI]] |'''George VI'''<br /><br />({{Data|14 décembre 1895}} – {{Data|6 février 1952}}) |{{Data|11 décembre 1936}} – {{Data|6 février 1952}}<br /><br />(15 ans, 1 mois et 26 jours) | align="left" | * Deuxième fils de George V et Mary de Teck. * Sacré le {{Data|12 mai 1937}} par l'archevêque de Cantorbéry Cosmo Lang. * Dernier empereur des Indes (jusqu'en 1947), dernier roi d'Irlande (jusqu'en 1949) et premier chef du Commonwealth. |- |[[Fichier:Queen_Elizabeth_II_in_Coronation_Robes.jpg|129x129px|Élisabeth II]] |'''Élisabeth II'''<br /><br />({{Data|21 avril 1926}} – {{Data|8 septembre 2022}}) |{{Data|6 février 1952}} – {{Data|8 septembre 2022}}<br /><br />(70 ans, 7 mois et 2 jours) | align="left" | * Fille aînée de George VI et d'[[Elizabeth Bowes-Lyon]]. * Sacrée le {{Data|2 juin 1953}} par l'archevêque de Cantorbéry Geoffrey Fisher. * Détient le record du plus long règne de l'histoire britannique. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison Windsor, branche de la maison de Glücksbourg (depuis 2022)''' |- |[[Fichier:King_Charles_III_(July_2023).jpg|113x113px|Charles III]] |'''Charles III'''<br /><br />(né le {{Data|14 novembre 1948}}) |Depuis le {{Data|8 septembre 2022}}<br /><br />(4 ans, 1 mois et 4 jours) | align="left" | * Fils aîné d'Élisabeth II et de [[Prinċep Philip, Duka ta' Edinburgu|Philip Mountbatten]]. * Sacré le {{Data|6 mai 2023}} par l'archevêque de Cantorbéry Justin Welby. |} == Araldika == <gallery> Fichier:Coat_of_Arms_of_Great_Britain_(1707-1714).svg|alt=De 1707 à 1714, sous la reine Anne.| Mill-1707 sal-1714, taħt ir-Reġina Anna. Fichier:Coat_of_Arms_of_Great_Britain_(1714-1801).svg|alt=De 1714 à 1801, sous George Ier, George II et George III.| Mill-1714 sal-1801, taħt George I, George II u George III . Fichier:Coat_of_Arms_of_the_United_Kingdom_(1801-1816).svg|alt=De 1801 à 1816, sous George III.| Mill-1801 sal-1816, taħt George III . Fichier:Coat_of_Arms_of_the_United_Kingdom_(1816-1837).svg|alt=De 1816 à 1837, sous George III, George IV et Guillaume IV.| Mill-1816 sal-1837, taħt George III, George IV u Guillaume IV . Fichier:Coat_of_Arms_of_the_United_Kingdom_(1837-1952).svg|alt=De 1837 à 1952, sous la reine Victoria, Édouard VII, George V, Édouard VIII et George VI.| Mill-1837 sal-1952, taħt ir-Reġina Victoria, Édouard VII, George V, Édouard VIII u George VI . Fichier:Royal_Coat_of_Arms_of_the_United_Kingdom.svg|alt=Depuis 1952, sous Élisabeth II et Charles III.| Mill-1952, taħt Élisabeth II u Charles III . </gallery> == Noti u referenzi == <references /> tmv9ojj176l6nafz7rx26pdxxq51vth 332731 332729 2026-10-12T15:01:15Z JovalQC 21720 332731 wikitext text/x-wiki Il- '''lista tal-monarki Brittaniċi''' tinkludi s-sovrani tar-renji tal- Gran Brittanja u mbagħad tar-[[Renju Unit]] mill- 1707 ' l hawn. [[Karlu III]] ilu r-Re tar-[[Renju Unit]] mill-{{Data|8 ta' Settembru, 2022}} . == Storja == IL-{{Data|1 mai 1707}} Preċedentement, iż-żewġ renji kienu mmexxija f'unjoni personali mill-istess monarka minn żmien Jacques VI tal-Iskozja, li sar Re tal-Ingilterra taħt l-isem Jacques L-ewwel fl- 1603. Fl-1 ta' Jannar 1801, Att ġdid ta' Unjoni għaqqad ir-renji tal-Gran Brittanja u l-Irlanda, u b'hekk twieled ir-[[Renju Unit|Renju Unit tal-Gran Brittanja]] u l-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]], li fl-1927 sar ir-[[Renju Unit|Renju Unit tal-Gran Brittanja]] u l-[[Irlanda ta' Fuq]], wara li l-indipendenza tal-[[Repubblika tal-Irlanda|Irlanda]] daħlet fis-seħħ fl-1922. Mill-1707 'l hawn, kien hemm tlettax-il monarka, għaxar irġiel u tliet nisa: [[Anna (reġina)|Anna]] (1707-1714), [[Victoria (Reġina)|Vittorja]] li rrenjat għal 64 sena (1837-1901), u [[Eliżabetta II]] li baqgħet fuq it-tron għal 70 sena (1952-2022). Mal-mewt tagħha, Karlu III sar il-monarka attwali. == Lista ta' rejiet u reġini tal-Gran Brittanja u r-Renju Unit == {| class="wikitable" style="text-align:center;" width="100%" ! scope="col" width="10%" |Ritratt ! scope="col" width="25%" |Isem ! scope="col" width="10%" |Saltan ! scope="col" width="55%" |Noti |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Dar Stuart (1707-1714)''' |- |[[Fichier:Anne_Stuart.jpg|alt=|100x100px|Anne]] |'''Anna'''<br /><br />({{Data|6 ta' Frar, 1665}} – {{Data|1 ta' Awwissu, 1714}}) |{{Data|1 ta' Mejju, 1707}} –{{Data|1 ta' Awwissu, 1714}} <br /><br />(7 snin u 3 xhur) | align="left" | * Reġina tal-Ingilterra u l-Iskozja mill-1702. * L-ewwel u l-aħħar sovran Brittaniku tad-Dar ta' Stuart. * It-tieni bint tar-Re Ġakbu II u l-ewwel mara tiegħu Anne Hyde. * Miet mingħajr ma ħalla tfal. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Dar ta' Hannover (1714-1901)''' |- |[[Fichier:King_George_I_by_Sir_Godfrey_Kneller,_Bt.jpg|131x131px|George {{Ier}}]] |'''Ġorġ I'''<br /><br />({{Data|28 ta' Mejju, 1660}} – {{Data|11 ta' Ġunju, 1727}}) |{{Data|1 ta' Awwissu, 1714}} – {{Data|11 ta' Ġunju, 1727}} <br /><br />(12-il sena, 10 xhur u 10 ijiem) | align="left" | * L-iben il-kbir tal-Elettur Ernest Augustus ta' Hanover u Sophia ta' Hanover, neputija tar-Re James I. * Eletur ta' Hannover mill-1698. * Bħala l-ewwel sovran Brittaniku mid-Dar ta' Hanover, huwa rnexxielu l-ewwel kuġina tiegħu Anne bis-saħħa tal-Att ta' Settlement tal-1701, li llimita s-suċċessjoni għal dixxendenti mhux Kattoliċi. |- |[[Fichier:George_II_by_Thomas_Hudson.jpg|132x132px|George II]] |'''Ġorġ II'''<br /><br />({{Data|30 ta' Ottubru, 1683}} – {{Data|25 ta' Ottubru, 1760}}) |{{Data|11 ta' Ġunju, 1727}} – {{Data|25 ta' Ottubru, 1760}} <br /><br />(33 sena, 4 xhur u 14-il jum) | align="left" | * L-uniku iben ta’ George I u Sophie Dorothea ta’ Brunswick-Lüneburg. * Ukoll elettur ta' Hannover. * L-aħħar monarka Brittaniku mwieled barra l-Gran Brittanja. |- |[[Fichier:Allan_Ramsay_-_King_George_III_in_coronation_robes_-_Google_Art_Project.jpg|125x125px|George III]] |'''Ġorġ III'''<br /><br />({{Data|4 ta' Ġunju, 1738}} – {{Data|29 ta' Jannar, 1820}}) |{{Data|25 ta' Ottubru, 1760}} – {{Data|29 ta' Jannar, 1820}} <br /><br />(59 sena, 3 xhur u 4 ijiem) | align="left" | * L-iben il-kbir ta' Frederick, Prinċep ta' Wales (miet fl-1751) u Augusta ta' Saxe-Gotha-Altenburg, neputi ta' George II. * Ukoll elettur, imbagħad re ta' Hannover mill-1814. * Fl-1801, meta l-Gran Brittanja ngħaqdet mal-Irlanda, huwa ċeda t-titlu ta’ Re ta’ Franza li kien ilu jsostni sa minn Edward III.<ref name="Weir_page286">{{Ċita ktieb|kunjom=Weir|isem=Alison|sena=1996|titlu=Britain's Royal Families|lingwa=en|edizzjoni=Random House|post=Londres|paġna=286|paġni=386|isbn=0-7126-7448-9}}.</ref> |- |[[Fichier:Portrait_of_King_George_IV_of_the_United_Kingdom_as_Prince_Regent_(by_Studio_of_Thomas_Lawrence)_-_Royal_Collection.jpg|128x128px|George IV]] |'''Ġorġ IV'''<br /><br />({{Data|12 ta' Awwissu, 1762}} – {{Data|26 ta' Ġunju, 1830}}) |{{Data|29 ta' Jannar, 1820}} – {{Data|26 ta' Ġunju, 1830}} <br /><br />(10 snin, 4 xhur u 28 jum) | align="left" | * L-iben il-kbir ta' George III u Charlotte ta' Mecklenburg-Strelitz. * Prinċep reġent mill-1811 sakemm tela' fuq it-tron. * Ukoll Re ta' Hannover. * Ikkonsagrata fl-10 ta' Lulju 1821 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Charles Manners-Sutton. * Miet mingħajr ma ħalla tfal. |- |[[Fichier:William_IV_in_1833_by_Shee.jpg|alt=|123x123px|Guillaume IV]] |'''Gulielmu IV'''<br /><br />({{Data|21 ta' Awwissu, 1765}} – {{Data|20 ta' Ġunju, 1837}}) |{{Data|26 ta' Ġunju, 1830}} – {{Data|20 ta' Ġunju, 1837}} <br /><br />(6 snin, 11-il xahar u 25 jum) | align="left" | * It-tielet iben ta' George III u Charlotte ta' Mecklenburg-Strelitz, ħu iżgħar ta' George IV. * Ukoll Re ta' Hannover. * Konsagrata fit-8 ta' Settembru 1831 mill-Arċisqof ta' Canterbury, William Howley. * Miet mingħajr ma ħalla tfal leġittimi. |- |[[Fichier:Queen_Victoria_1843.jpg|alt=|136x136px|Victoria]] |'''[[Victoria (Reġina)|Victoria]]'''<br /><br />({{Data|24 ta' Mejju, 1819}} – {{Data|22 ta' Jannar, 1901}}) |{{Data|20 ta' Ġunju, 1837}} – {{Data|22 ta' Jannar, 1901}} <br /><br />(63 sena, 7 xhur u jumejn) | align="left" | * L-unika bint ta' Edward Augustus ta' Kent u Victoria ta' Saxe-Coburg-Saalfeld, neputija ta' George III. * Hija ma wirtitx ir-renju ta' Hannover, li mar għand zijuha Ernest Augustus I. * Konsagrata fit-28 ta' Ġunju 1838 mill-Arċisqof ta' Canterbury, William Howley. * Ukoll Imperatriċi tal-Indja mill-1876. * L-aħħar sovran Brittaniku tad-Dar ta' Hanover. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Dar ta' Saxe-Coburg u Gotha (1901-1917)''' |- |[[Fichier:Arthur_Stockdale_Cope_-_King_Edward_VII_1911.jpg|103x103px|Édouard VII]] |'''Edwardu VII'''<br /><br />({{Data|9 ta' Novembru, 1841}} – {{Data|6 ta' Mejju, 1910}}) |{{Data|22 ta' Jannar, 1901}} – {{Data|6 ta' Mejju, 1910}} <br /><br />(9 snin, 3 xhur u 14-il jum) | align="left" | * L-iben il-kbir ta' Victoria u Albert ta' Saxe-Coburg-Gotha, l-ewwel sovran Brittaniku tad-Dar ta' Saxe-Coburg u Gotha. * Konsagrata fid-9 ta' Awwissu 1902 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Frederick Temple. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Maison Windsor, branche de la maison de Saxe-Cobourg et Gotha (1917-2022)''' |- |[[Fichier:Arthur_Stockdale_Cope_-_King_George_V_1927.jpg|102x102px|George V]] |'''Ġorġ V'''<br /><br />({{Data|3 ta' Ġunju, 1865}} – {{Data|20 ta' Jannar, 1936}}) |{{Data|6 ta' Mejju, 1910}} – {{Data|20 ta' Jannar, 1936}} <br /><br />(25 sena, 8 xhur u 14-il jum) | align="left" | * It-tieni iben ta' Edward VII u Alexandra tad-Danimarka. * Konsagrata fit-22 ta' Ġunju 1911 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Randall Davidson. * Fl-1917, is-sentiment kontra l-Ġermaniż fost il-popolazzjoni wassal biex il-familja rjali ngħatat l-isem ġdid għad-Dar ta' Windsor. |- |[[Fichier:King_Edward_VIII,_when_Prince_of_Wales_-_Cope_1912.jpg|alt=|145x145px|Édouard VIII]] |'''Edward VIII'''<br /><br />({{Data|23 ta' Ġunju, 1894}} – {{Data|28 ta' Mejju, 1972}}) |{{Data|20 ta' Jannar, 1936}} – {{Data|11 ta' Diċembru, 1936}}<br /><br />(10 xhur u 21 jum) | align="left" | * L-iben il-kbir ta' George V u Mary ta' Teck. * Huwa abdika qabel l-inkurunazzjoni tiegħu biex jiżżewweġ lil Wallis Simpson u rċieva t-titlu ta' Duka ta' Windsor. |- |[[Fichier:George_VI.jpg|alt=|123x123px|George VI]] |'''Ġorġ VI'''<br /><br />({{Data|14 ta' Diċembru, 1895}} – {{Data|6 ta' Frar, 1952}}) |{{Data|11 ta' Diċembru, 1936}} – {{Data|6 ta' Frar, 1952}}<br /><br />(15-il sena, xahar u 26 jum) | align="left" | * It-tieni iben ta' George V u Mary ta' Teck. * Ikkonsagrata fit-12 ta' Mejju 1937 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Cosmo Lang. * L-aħħar Imperatur tal-Indja (sal-1947), l-aħħar Re tal-Irlanda (sal-1949) u l-ewwel kap tal-Commonwealth. |- |[[Fichier:Queen_Elizabeth_II_in_Coronation_Robes.jpg|129x129px|Élisabeth II]] |'''Eliżabetta II'''<br /><br />({{Data|21 ta' April, 1926}} – {{Data|8 ta' Settembru, 2022}}) |{{Data|6 ta' Frar, 1952}} – {{Data|8 ta' Settembru, 2022}}<br /><br />(70 sena, 7 xhur u jumejn) | align="left" | * L-akbar bint ta' George VI u Elizabeth Bowes-Lyon. * Konsagrata fit-2 ta' Ġunju 1953 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Geoffrey Fisher. * Għandu r-rekord għall-itwal renju fl-istorja Brittanika. |- | colspan="4" style="text-align:center;background-color:#ccccff" |'''Dar Windsor, fergħa tad-Dar ta' Glücksburg (depuis 2022)''' |- |[[Fichier:King_Charles_III_(July_2023).jpg|113x113px|Charles III]] |'''Karlu III'''<br /><br />(Imwieled fi {{Data|14 ta' Novembru, 1948}}) |Minn mindu {{Data|}}<br /><br />(4 snin, xahar u 4 ijiem) | align="left" | * L-iben il-kbir ta' Eliżabetta II u Philip Mountbatten. * Ikkonsagrata fis-6 ta' Mejju 2023 mill-Arċisqof ta' Canterbury, Justin Welby. |} == Araldika == <gallery> Stampa:Coat of arms of Great Britain (1707–1714).svg Stampa:Coat of arms of Great Britain (1714–1801).svg Stampa:Coat of Arms of the United Kingdom (1801-1816).svg|Mill-1801 sal-1816, taħt [[Ġorġ III]]. Stampa:Coat of Arms of the United Kingdom (1816-1837).svg|Mill-1816 sal-1837, taħt George III, George IV u Guillaume IV. Stampa:Coat of arms of the United Kingdom (1901–1952).svg|Mill-1837 sal-1952, taħt ir-Reġina Victoria, Édouard VII, George V, Édouard VIII u George VI . Stampa:Royal arms on States Building in St Helier, Jersey.jpg </gallery> == Noti u referenzi == <references /> bckprgmb584uj5554htd5usolx2getj Sergio Grech 0 34692 332747 2026-10-12T16:13:34Z EnriqueTabone 15661 Paġna ġdida: Sergio Grech (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.ht... 332747 wikitext text/x-wiki Sergio Grech (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> f532zajnrr0nh2zt99ngc6r7pldrzzr 332748 332747 2026-10-12T16:18:37Z EnriqueTabone 15661 +Ħajja u edukazzjoni 332748 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. l222x6vmxtqs2f60fdy3d6yofie5kwx 332749 332748 2026-10-12T16:23:33Z EnriqueTabone 15661 +Kitba 332749 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. == Kitba u riċerka storika == Grech ippubblika diversi bijografiji dwar personalitajiet li kellhom sehem fil-ħajja politika, reliġjuża, soċjali u kulturali ta' Malta. Fost l-ewwel xogħlijiet tiegħu hemm ''Patri Feliċjan Bilocca – Ħajtu u Żminijietu: 1914–1987'', ippubblikat fl-2004, li jittratta l-ħajja tal-patri Kapuċċin Feliċjan Bilocca.<ref>[https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/ How I Write – Sergio Grech, The Malta Independent, 22 ta' Awwissu 2010]</ref> Fost il-bijografiji l-oħra tiegħu hemm ''It-Tabib Sandy: Bijografija ta' Alexander Cachia Zammit'' (2013), ''In-Nisġa tal-Indipendenza minn Rakkonti ta' Victor Ragonesi'' (2014), ''Il-Pampalun – Pawlu Curmi'' (2015) u ''Għamlulna Ġieħ – Walter Zahra'' (2022). Fl-2018 ippubblika wkoll bijografija ta' Anton Tabone dwar il-ħidma tiegħu fil-politika u r-rwol tiegħu fir-relazzjonijiet bejn Għawdex u Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://newsbook.com.mt/imnedija-l-bijografija-ta-alexander-cachia-zammit/|titlu=Imnedija l-bijografija ta’ Alexander Cachia Zammit}}</ref> Grech huwa l-editur tas-serje ''Bejn Storja u Miti'', li tinkludi kotba dwar personalitajiet Maltin. Fost il-persuni trattati fis-serje hemm Duminku Mintoff, Monsinjur Victor Grech, Trevor Żahra, Giovanni Bonello u Anton Buttigieg. Is-serje tgħaqqad il-bijografija mar-riċerka storika u mal-memorja ta' persuni li kkontribwew għall-istorja ta' Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/an-author-both-versatile-and-prolific.863949|titlu=An author both versatile and prolific|kunjom=Contributors|data=2021-04-11|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> 1wxludq8u0msqc98wtkh4d9nm8zk834 332750 332749 2026-10-12T16:24:09Z EnriqueTabone 15661 Referenzi 332750 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. == Kitba u riċerka storika == Grech ippubblika diversi bijografiji dwar personalitajiet li kellhom sehem fil-ħajja politika, reliġjuża, soċjali u kulturali ta' Malta. Fost l-ewwel xogħlijiet tiegħu hemm ''Patri Feliċjan Bilocca – Ħajtu u Żminijietu: 1914–1987'', ippubblikat fl-2004, li jittratta l-ħajja tal-patri Kapuċċin Feliċjan Bilocca.<ref>[https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/ How I Write – Sergio Grech, The Malta Independent, 22 ta' Awwissu 2010]</ref> Fost il-bijografiji l-oħra tiegħu hemm ''It-Tabib Sandy: Bijografija ta' Alexander Cachia Zammit'' (2013), ''In-Nisġa tal-Indipendenza minn Rakkonti ta' Victor Ragonesi'' (2014), ''Il-Pampalun – Pawlu Curmi'' (2015) u ''Għamlulna Ġieħ – Walter Zahra'' (2022). Fl-2018 ippubblika wkoll bijografija ta' Anton Tabone dwar il-ħidma tiegħu fil-politika u r-rwol tiegħu fir-relazzjonijiet bejn Għawdex u Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://newsbook.com.mt/imnedija-l-bijografija-ta-alexander-cachia-zammit/|titlu=Imnedija l-bijografija ta’ Alexander Cachia Zammit}}</ref> Grech huwa l-editur tas-serje ''Bejn Storja u Miti'', li tinkludi kotba dwar personalitajiet Maltin. Fost il-persuni trattati fis-serje hemm Duminku Mintoff, Monsinjur Victor Grech, Trevor Żahra, Giovanni Bonello u Anton Buttigieg. Is-serje tgħaqqad il-bijografija mar-riċerka storika u mal-memorja ta' persuni li kkontribwew għall-istorja ta' Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/an-author-both-versatile-and-prolific.863949|titlu=An author both versatile and prolific|kunjom=Contributors|data=2021-04-11|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Referenzi == <references /> 7qp5627dtnj4qpf5olqp3yjuhjrscct 332751 332750 2026-10-12T16:27:53Z EnriqueTabone 15661 +Xandir u ħidma kulturali 332751 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-Żejtun) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-Università ta' Malta, fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. == Kitba u riċerka storika == Grech ippubblika diversi bijografiji dwar personalitajiet li kellhom sehem fil-ħajja politika, reliġjuża, soċjali u kulturali ta' Malta. Fost l-ewwel xogħlijiet tiegħu hemm ''Patri Feliċjan Bilocca – Ħajtu u Żminijietu: 1914–1987'', ippubblikat fl-2004, li jittratta l-ħajja tal-patri Kapuċċin Feliċjan Bilocca.<ref>[https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/ How I Write – Sergio Grech, The Malta Independent, 22 ta' Awwissu 2010]</ref> Fost il-bijografiji l-oħra tiegħu hemm ''It-Tabib Sandy: Bijografija ta' Alexander Cachia Zammit'' (2013), ''In-Nisġa tal-Indipendenza minn Rakkonti ta' Victor Ragonesi'' (2014), ''Il-Pampalun – Pawlu Curmi'' (2015) u ''Għamlulna Ġieħ – Walter Zahra'' (2022). Fl-2018 ippubblika wkoll bijografija ta' Anton Tabone dwar il-ħidma tiegħu fil-politika u r-rwol tiegħu fir-relazzjonijiet bejn Għawdex u Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://newsbook.com.mt/imnedija-l-bijografija-ta-alexander-cachia-zammit/|titlu=Imnedija l-bijografija ta’ Alexander Cachia Zammit}}</ref> Grech huwa l-editur tas-serje ''Bejn Storja u Miti'', li tinkludi kotba dwar personalitajiet Maltin. Fost il-persuni trattati fis-serje hemm Duminku Mintoff, Monsinjur Victor Grech, Trevor Żahra, Giovanni Bonello u Anton Buttigieg. Is-serje tgħaqqad il-bijografija mar-riċerka storika u mal-memorja ta' persuni li kkontribwew għall-istorja ta' Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/an-author-both-versatile-and-prolific.863949|titlu=An author both versatile and prolific|kunjom=Contributors|data=2021-04-11|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Xandir u ħidma kulturali == Grech ilu attiv fix-xandir kulturali mill-1999, b'mod partikolari permezz ta' programmi dwar l-istorja, il-letteratura u l-lingwa Maltija. Huwa pproduċa u ppreżenta programmi fuq Campus FM u Radju Malta, kif ukoll fuq stazzjonijiet oħra. Fost ix-xogħlijiet televiżivi li kkontribwixxa għalihom hemm ''Illustraturi'' u ''Deċennji'', li xxandru fuq TVM, u ''Faxxikli u Prinċpijiet'', li xxandar fuq Education 22. Huwa ħadem ukoll fuq id-dokudrama ''Mattija''.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Grech waqqaf PoeżijaPlus, inizjattiva li torganizza attivitajiet letterarji u tagħti spazju lill-poeżija u lill-kittieba Maltin. Kien ukoll involut fl-Għaqda Letterarja Maltija u serva bħala president tal-Assoċjazzjoni Letterarja Maltija. Huwa l-president tal-Akkademja tal-Malti.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Il-programm tiegħu ''Tradutturi'', imxandar fuq Campus FM, jiffoka fuq ix-xogħol tat-tradutturi u l-kontribut tagħhom fil-letteratura. Il-programm jesplora t-traduzzjoni letterarja u r-rwol tagħha fit-tixrid tax-xogħlijiet bejn lingwi u kulturi differenti.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> == Referenzi == <references /> c14uaz5onmxa9crflwpf6p817ah6xes 332752 332751 2026-10-12T16:37:50Z EnriqueTabone 15661 links 332752 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-[[Żejtun]]) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-[[Università ta' Malta]], fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. == Kitba u riċerka storika == Grech ippubblika diversi bijografiji dwar personalitajiet li kellhom sehem fil-ħajja politika, reliġjuża, soċjali u kulturali ta' Malta. Fost l-ewwel xogħlijiet tiegħu hemm ''[[Patri Feliċjan Bilocca]] – Ħajtu u Żminijietu: 1914–1987'', ippubblikat fl-2004, li jittratta l-ħajja tal-patri Kapuċċin Feliċjan Bilocca.<ref>[https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/ How I Write – Sergio Grech, The Malta Independent, 22 ta' Awwissu 2010]</ref> Fost il-bijografiji l-oħra tiegħu hemm ''It-Tabib Sandy: Bijografija ta' Alexander Cachia Zammit'' (2013), ''In-Nisġa tal-Indipendenza minn Rakkonti ta' Victor Ragonesi'' (2014), ''Il-Pampalun – Pawlu Curmi'' (2015) u ''Għamlulna Ġieħ – Walter Zahra'' (2022). Fl-2018 ippubblika wkoll bijografija ta' Anton Tabone dwar il-ħidma tiegħu fil-politika u r-rwol tiegħu fir-relazzjonijiet bejn Għawdex u Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://newsbook.com.mt/imnedija-l-bijografija-ta-alexander-cachia-zammit/|titlu=Imnedija l-bijografija ta’ Alexander Cachia Zammit}}</ref> Grech huwa l-editur tas-serje ''Bejn Storja u Miti'', li tinkludi kotba dwar personalitajiet Maltin. Fost il-persuni trattati fis-serje hemm [[Dom Mintoff|Duminku Mintoff]], Monsinjur Victor Grech, [[Trevor Żahra]], Giovanni Bonello u [[Anton Buttigieg]]. Is-serje tgħaqqad il-bijografija mar-riċerka storika u mal-memorja ta' persuni li kkontribwew għall-istorja ta' Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/an-author-both-versatile-and-prolific.863949|titlu=An author both versatile and prolific|kunjom=Contributors|data=2021-04-11|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Xandir u ħidma kulturali == Grech ilu attiv fix-xandir kulturali mill-1999, b'mod partikolari permezz ta' programmi dwar l-istorja, il-letteratura u l-lingwa Maltija. Huwa pproduċa u ppreżenta programmi fuq Campus FM u Radju Malta, kif ukoll fuq stazzjonijiet oħra. Fost ix-xogħlijiet televiżivi li kkontribwixxa għalihom hemm ''Illustraturi'' u ''Deċennji'', li xxandru fuq TVM, u ''Faxxikli u Prinċpijiet'', li xxandar fuq Education 22. Huwa ħadem ukoll fuq id-dokudrama ''Mattija''.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Grech waqqaf PoeżijaPlus, inizjattiva li torganizza attivitajiet letterarji u tagħti spazju lill-poeżija u lill-kittieba Maltin. Kien ukoll involut fl-Għaqda Letterarja Maltija u serva bħala president tal-Assoċjazzjoni Letterarja Maltija. Huwa l-president tal-Akkademja tal-Malti.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Il-programm tiegħu ''Tradutturi'', imxandar fuq Campus FM, jiffoka fuq ix-xogħol tat-tradutturi u l-kontribut tagħhom fil-letteratura. Il-programm jesplora t-traduzzjoni letterarja u r-rwol tagħha fit-tixrid tax-xogħlijiet bejn lingwi u kulturi differenti.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> == Referenzi == <references /> k8fb9oud5n0jlmmhk4m0w82m9dgsn3y 332753 332752 2026-10-12T16:39:45Z EnriqueTabone 15661 links 332753 wikitext text/x-wiki '''Sergio Grech''' (imwieled fl-1975 fiż-[[Żejtun]]) huwa awtur, riċerkatur, bijografu u xandar Malti. Ix-xogħol tiegħu jinkludi bijografiji ta' personalitajiet Maltin, kitba letterarja, riċerka storika u programmi kulturali għar-radju u t-televiżjoni. Huwa kien l-ewwel direttur eżekuttiv tal-[[Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb]] u huwa l-fundatur tal-inizjattiva letterarja PoeżijaPlus.<ref>{{Ċita web|url=https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/|titlu=How I Write - Sergio Grech}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Grech twieled fiż-Żejtun fl-1975. Studja l-istorja fl-[[Università ta' Malta]], fejn kiseb lawrji fil-qasam. Fl-2022 temm id-dottorat tiegħu fl-Istudji Maltin. Ir-riċerka tiegħu tiffoka fuq l-istorja u l-kultura Maltija, u huwa awtur ta' diversi studji u pubblikazzjonijiet ibbażati fuq riċerka f'arkivji u sorsi storiċi.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Sergio Grech: the voice behind Tradutturi on Campus 103.7, Università ta' Malta, 16 ta' Ġunju 2026]</ref> Fil-karriera professjonali tiegħu ħadem fl-edukazzjoni u serva bħala assistent kap fi skola primarja. Kien ukoll involut fl-organizzazzjoni u l-promozzjoni tal-attivitajiet letterarji f'Malta. == Kitba u riċerka storika == Grech ippubblika diversi bijografiji dwar personalitajiet li kellhom sehem fil-ħajja politika, reliġjuża, soċjali u kulturali ta' Malta. Fost l-ewwel xogħlijiet tiegħu hemm ''[[Patri Feliċjan Bilocca]] – Ħajtu u Żminijietu: 1914–1987'', ippubblikat fl-2004, li jittratta l-ħajja tal-patri Kapuċċin Feliċjan Bilocca.<ref>[https://www.independent.com.mt/articles/2010-08-22/news/how-i-write-sergio-grech-279066/ How I Write – Sergio Grech, The Malta Independent, 22 ta' Awwissu 2010]</ref> Fost il-bijografiji l-oħra tiegħu hemm ''It-Tabib Sandy: Bijografija ta' Alexander Cachia Zammit'' (2013), ''In-Nisġa tal-Indipendenza minn Rakkonti ta' Victor Ragonesi'' (2014), ''Il-Pampalun – Pawlu Curmi'' (2015) u ''Għamlulna Ġieħ – Walter Zahra'' (2022). Fl-2018 ippubblika wkoll bijografija ta' Anton Tabone dwar il-ħidma tiegħu fil-politika u r-rwol tiegħu fir-relazzjonijiet bejn Għawdex u Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://newsbook.com.mt/imnedija-l-bijografija-ta-alexander-cachia-zammit/|titlu=Imnedija l-bijografija ta’ Alexander Cachia Zammit}}</ref> Grech huwa l-editur tas-serje ''Bejn Storja u Miti'', li tinkludi kotba dwar personalitajiet Maltin. Fost il-persuni trattati fis-serje hemm [[Dom Mintoff|Duminku Mintoff]], Monsinjur Victor Grech, [[Trevor Żahra]], Giovanni Bonello u [[Anton Buttigieg]]. Is-serje tgħaqqad il-bijografija mar-riċerka storika u mal-memorja ta' persuni li kkontribwew għall-istorja ta' Malta.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/an-author-both-versatile-and-prolific.863949|titlu=An author both versatile and prolific|kunjom=Contributors|data=2021-04-11|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref> == Xandir u ħidma kulturali == Grech ilu attiv fix-xandir kulturali mill-1999, b'mod partikolari permezz ta' programmi dwar l-istorja, il-letteratura u l-lingwa Maltija. Huwa pproduċa u ppreżenta programmi fuq Campus FM u Radju Malta, kif ukoll fuq stazzjonijiet oħra. Fost ix-xogħlijiet televiżivi li kkontribwixxa għalihom hemm ''Illustraturi'' u ''Deċennji'', li xxandru fuq TVM, u ''Faxxikli u Prinċpijiet'', li xxandar fuq Education 22. Huwa ħadem ukoll fuq id-dokudrama ''Mattija''.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Grech waqqaf PoeżijaPlus, inizjattiva li torganizza attivitajiet letterarji u tagħti spazju lill-poeżija u lill-kittieba Maltin. Kien ukoll involut fl-Għaqda Letterarja Maltija u serva bħala president tal-Assoċjazzjoni Letterarja Maltija. Huwa l-president tal-[[Akkademja tal-Malti|Akkademja tal-Malti.]]<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> Il-programm tiegħu ''Tradutturi'', imxandar fuq Campus FM, jiffoka fuq ix-xogħol tat-tradutturi u l-kontribut tagħhom fil-letteratura. Il-programm jesplora t-traduzzjoni letterarja u r-rwol tagħha fit-tixrid tax-xogħlijiet bejn lingwi u kulturi differenti.<ref>[https://www.um.edu.mt/newspoint/people/2026/sergiogrechthevoicebehindtradutturioncampus1037.html Università ta' Malta, 2026]</ref> == Referenzi == <references /> b05uso5j7q9t3jq97oxtiya72sd8rpz Mudell:Bżonn referenza 10 34693 332757 2026-10-12T17:35:52Z ToniSant 4257 +rindirizz 332757 wikitext text/x-wiki #RINDIRIZZA [[Mudell:Bżonn refererenza]] dx0pkjgag2l12qaon926cmclrrimg5q 332758 332757 2026-10-12T17:36:49Z ToniSant 4257 rindirizz maqlub 332758 wikitext text/x-wiki {{ {{{|safesubst:}}}#invoke:Unsubst||date=__DATE__ |$B= {{Fix |name={{{name|Bżonn referenza}}} |link=Wikipedija:Bżonn referenza |text=bżonn referenza |class=Template-Fact |title={{{reason|Hemm bżonn ta' referenzi għal sorsi tajbin.}}} |date={{{date|}}} |cat=[[Kategorija:Artikli kollha bi stqarrijiet mingħajr referenzi]] |cat-date=Kategorija:Artikli bi stqarrijiet mingħajr referenzi }}{{#invoke:Check for unknown parameters|check|unknown={{main other|[[Category:Pages containing citation needed template with unsupported parameters|_VALUE_{{PAGENAME}}]]}}|preview=Page using [[Template:Citation needed]] with unknown parameter "_VALUE_"|ignoreblank=y| date | name | reason }}}}<noinclude> {{Dokumentazzjoni}} </noinclude> 31db6n289hfkfpezqkghx8bz24hpnji Mikiel Fsadni 0 34694 332770 2026-10-12T20:09:38Z EnriqueTabone 15661 Mikiel Fsadni 332770 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> Referenzi <references /> tc21666mnmeoork0yzdmy8iv2wuvplm 332771 332770 2026-10-12T20:11:52Z EnriqueTabone 15661 +Hajja 332771 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> == Referenzi == <references /> 55uju5avouzk2za0ekxv8enkbqeem0c 332772 332771 2026-10-12T20:12:13Z EnriqueTabone 15661 /* Ħajja u edukazzjoni */ 332772 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Referenzi == <references /> de9z0zzud8b7i2g37sg86y7ltcbfjiw 332773 332772 2026-10-12T20:13:10Z EnriqueTabone 15661 +ricerka 332773 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> == Referenzi == <references /> 3wzn8cmyzly5hkojoj686xgcv5qlj1l 332774 332773 2026-10-12T20:13:28Z EnriqueTabone 15661 /* Riċerka storika */ 332774 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Referenzi == <references /> 8qeots88ws2h79k8mjtbcrc4gmsnze2 332775 332774 2026-10-12T20:14:28Z EnriqueTabone 15661 il-kantilena 332775 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> == Referenzi == <references /> kmvpqkxxief57s7zz1v5if71qen9cqz 332776 332775 2026-10-12T20:15:10Z EnriqueTabone 15661 /* Is-sejba tal-Kantilena */ 332776 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-Kantilena hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Referenzi == <references /> qfdsbqjdnrh6y61f9sxv3mei6otf6yx 332777 332776 2026-10-12T20:19:05Z EnriqueTabone 15661 il-girna 332777 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''Kantilena'' ta' Pietru Caxaro, flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-Tieni Gwerra Dinjija kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-Birgu. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'Birkirkara, u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-Kantilena hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-Girna: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (issa il-Premju Nazzjonali tal-ktieb) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Referenzi == <references /> nwa23l8qzefq7onfbs2s4g4b68ta35s 332778 332777 2026-10-12T20:22:24Z EnriqueTabone 15661 links 332778 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''[[Kantilena]]'' ta' [[Pietru Caxaro]], flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-[[It-Tieni Gwerra Dinjija|Tieni Gwerra Dinjija]] kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-[[Birgu]]. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'[[Birkirkara]], u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-[[Kantilena]] hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-[[Girna]]: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Nazzjonali tal-ktieb]]) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Referenzi == <references /> bqnc17g4v5mr4tw9xprlu3nj4fyim33 332779 332778 2026-10-12T20:23:03Z EnriqueTabone 15661 Kitbiet oħra 332779 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''[[Kantilena]]'' ta' [[Pietru Caxaro]], flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-[[It-Tieni Gwerra Dinjija|Tieni Gwerra Dinjija]] kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-[[Birgu]]. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'[[Birkirkara]], u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-[[Kantilena]] hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-[[Girna]]: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Nazzjonali tal-ktieb]]) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Kitbiet oħra == Minbarra x-xogħol tiegħu bħala storiku, Fsadni kiteb dwar temi reliġjużi u spiritwali u kien interessat ukoll fil-fotografija. Il-bibljografija tiegħu tinkludi pubblikazzjonijiet dwar il-ħajja tad-Dumnikani f'Malta, il-knejjes u s-santwarji tagħhom, u aspetti tal-istorja reliġjuża tal-gżejjer Maltin.<ref name="MaltaIndependent" /> == Referenzi == <references /> 1sslc7g96agguy1u9kvligi3k9o6ycm 332780 332779 2026-10-12T20:24:30Z EnriqueTabone 15661 332780 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''[[Kantilena]]'' ta' [[Pietru Caxaro]], flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-[[It-Tieni Gwerra Dinjija|Tieni Gwerra Dinjija]] kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-[[Birgu]]. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'[[Birkirkara]], u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-[[Kantilena]] hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-[[Girna]]: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Nazzjonali tal-ktieb]]) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Kitbiet oħra == Minbarra x-xogħol tiegħu bħala storiku, Fsadni kiteb dwar temi reliġjużi u spiritwali u kien interessat ukoll fil-fotografija. Il-bibljografija tiegħu tinkludi pubblikazzjonijiet dwar il-ħajja tad-Dumnikani f'Malta, il-knejjes u s-santwarji tagħhom, u aspetti tal-istorja reliġjuża tal-gżejjer Maltin.<ref name="MaltaIndependent" /> == Premjijiet u rikonoxximenti == Fl-1975 Fsadni ngħata l-Premju Rothmans għal-Letteratura. Fl-1991 irċieva midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti għall-ktieb tiegħu dwar il-ġiren. Fl-1988 rebaħ ukoll kompetizzjoni tal-fotografija. Fis-7 ta' Settembru 2000 ingħata Ġieħ il-Birgu, u fit-13 ta' Diċembru 2008 ġie onorat bit-titlu ta' Membru tal-Ordni Nazzjonali tal-Mertu.<ref name="MaltaIndependent" /> == Referenzi == <references /> albpddkwjk13f88vjw2t2hug5sksnyj 332781 332780 2026-10-12T20:25:30Z EnriqueTabone 15661 mewt 332781 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''[[Kantilena]]'' ta' [[Pietru Caxaro]], flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-[[It-Tieni Gwerra Dinjija|Tieni Gwerra Dinjija]] kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-[[Birgu]]. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'[[Birkirkara]], u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-[[Kantilena]] hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-[[Girna]]: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Nazzjonali tal-ktieb]]) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Kitbiet oħra == Minbarra x-xogħol tiegħu bħala storiku, Fsadni kiteb dwar temi reliġjużi u spiritwali u kien interessat ukoll fil-fotografija. Il-bibljografija tiegħu tinkludi pubblikazzjonijiet dwar il-ħajja tad-Dumnikani f'Malta, il-knejjes u s-santwarji tagħhom, u aspetti tal-istorja reliġjuża tal-gżejjer Maltin.<ref name="MaltaIndependent" /> == Premjijiet u rikonoxximenti == Fl-1975 Fsadni ngħata l-Premju Rothmans għal-Letteratura. Fl-1991 irċieva midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti għall-ktieb tiegħu dwar il-ġiren. Fl-1988 rebaħ ukoll kompetizzjoni tal-fotografija. Fis-7 ta' Settembru 2000 ingħata Ġieħ il-Birgu, u fit-13 ta' Diċembru 2008 ġie onorat bit-titlu ta' Membru tal-Ordni Nazzjonali tal-Mertu.<ref name="MaltaIndependent" /> == Mewt == Mikiel Fsadni miet fit-18 ta' April 2013, tlett ijiem wara għeluq is-97 sena tiegħu, fir-residenza għall-anzjani Villa Messina fir-Rabat. Fiż-żmien ta' mewtu kien l-eqdem membru tal-Provinċja Dumnikana Maltija.<ref name="Akkademja" /> == Referenzi == <references /> mzracai6ho558j9tmrmfc93h68fzqjc 332782 332781 2026-10-12T20:26:39Z EnriqueTabone 15661 cite 332782 wikitext text/x-wiki '''Mikiel Fsadni''' (15 ta' April 1916 – 18 ta' April 2013) kien patri Dumnikan, storiku u kittieb Malti. Huwa magħruf l-aktar għall-kontribut tiegħu fir-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta u għas-sejba tal-''[[Kantilena]]'' ta' [[Pietru Caxaro]], flimkien mal-istoriku Godfrey Wettinger, fl-1966. Il-''Kantilena'' hija meqjusa bħala l-eqdem test letterarju magħruf bil-Malti li għadu jeżisti.<ref name="Akkademja">{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/rizorsi/bijografiji/patri-mikiel-fsadni/ |titlu=Patri Mikiel Fsadni |awtur=Pawl Gatt OP |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> == Ħajja u edukazzjoni == Fsadni twieled il-Birgu fil-15 ta' April 1916, minn Joseph Fsadni u Giovanna, imwielda Cassano. Huwa attenda l-iskola fil-Birgu u kompla l-istudji tiegħu fl-Iskola tat-Tarzna. Fl-1933 daħal bħala novizz fl-Ordni Dumnikan fil-kunvent tar-Rabat, u għamel l-ewwel professjoni reliġjuża fil-21 ta' Ottubru 1934. Studja l-filosofija u t-teoloġija fil-Kulleġġ ta' San Tumas ta' Akwinu fir-Rabat u ġie ordnat saċerdot fil-11 ta' Ġunju 1939.<ref name="Akkademja" /> Matul it-[[It-Tieni Gwerra Dinjija|Tieni Gwerra Dinjija]] kien membru tal-komunità Dumnikana tal-kunvent tal-Lunzjata fil-[[Birgu]]. F'Jannar tal-1941, il-kunvent ġarrab ħsarat waqt attakk mill-ajru fuq il-port, fil-kuntest tal-attakki fuq il-bastiment Ingliż HMS Illustrious. Il-patrijiet kellhom jitilqu mill-Birgu u marru l-ewwel fir-Rabat, imbagħad f'dar f'[[Birkirkara]], u wara reġgħu lura l-Birgu fejn għexu f'parti mill-Palazz tal-Inkwiżitur. Wara l-gwerra, Fsadni ġie assenjat fil-kunvent ta' Santa Marija tal-Għar fir-Rabat, fejn baqa' jgħix għal ħafna mill-bqija ta' ħajtu.<ref name="Akkademja" /> == Riċerka storika == Fsadni ddedika ħafna mill-ħidma tiegħu għar-riċerka dwar l-istorja tal-Ordni Dumnikan f'Malta. Huwa ppubblika diversi monografiji bbażati fuq dokumenti storiċi u riċerka fl-arkivji, b'mod partikolari dwar il-kunventi Dumnikani fil-Birgu, fil-Belt Valletta u fir-Rabat. Ix-xogħlijiet tiegħu huma magħrufa għall-użu ta' sorsi dokumentarji, noti u bibljografiji estensivi.<ref name="MHS">{{Ċita web |url=https://mhs.mt/wp-content/uploads/2021/07/MH1965.pdf |titlu=Reviżjoni ta' Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) |pubblikatur=Melita Historica}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet tiegħu dwar id-Dumnikani hemm Il-Miġja u l-Ħidma tal-Ewwel Dumnikani f'Malta (1450–1512) (1965), Id-Dumnikani fil-Belt (1569–1619) (1971) u studji oħra dwar l-istorja tal-Ordni fil-gżejjer Maltin.<ref name="MHS" /> == Is-sejba tal-Kantilena == Fl-1966, waqt li kien qed jagħmel riċerka fl-Arkivju Nutarili dwar l-istorja tad-Dumnikani, Fsadni sab dokument li kien fih poeżija bil-Malti attribwita lil Pietru Caxaro. Il-poeżija kienet ġiet ikkopjata min-nutar Brandano Caxaro. Fsadni ħadem flimkien ma' Godfrey Wettinger biex jistudja d-dokument u jidentifika l-importanza tiegħu għall-istorja tal-ilsien Malti.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/friar.465997|titlu=Updated - Friar who discovered Malta's oldest piece of literature passes away|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2013-04-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref><ref name="Akkademja" /> Is-sejba kienet ta' importanza kbira għall-istudju tal-letteratura Maltija, għaliex il-[[Kantilena]] hija l-eqdem test letterarju Malti magħruf li baqa' jeżisti. Fl-1968, Fsadni u Wettinger ippubblikaw l-istudju tagħhom dwar il-poeżija bl-isem Peter Caxaro's Cantilena: A Poem in Medieval Maltese. Fl-1983 dehret ukoll verżjoni bil-Malti, L-Għanja ta' Pietru Caxaru, Poeżija bil-Malti Medjevali.<ref name="Wettinger">{{Ċita web |url=https://studylib.net/doc/13164006/wettinger--godfrey--22.12.1929---historian. |titlu=Godfrey Wettinger: Biografia e Pubblicazioni dello Storico Maltese}}</ref> == Il-Girna == Fsadni kien interessat ukoll fil-giren, strutturi tradizzjonali Maltin tal-ġebel niexef li jintużaw bħala kenn jew għodda marbuta mal-ħajja rurali. Fl-1990 ippubblika Il-[[Girna]]: Wirt Arkitettoniku u Etniku Malti, studju dwar dawn il-binjiet u l-importanza tagħhom fil-wirt arkitettoniku u etnografiku ta' Malta. Ix-xogħol ingħata midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti tal-1991 (il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Nazzjonali tal-ktieb]]) u aktar tard ġie ppubblikat ukoll bl-Ingliż.<ref name="Akkademja" /><ref name="MaltaIndependent">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/67444/1/DuncanHermannMikiel%20Fsadni%20OP%2C%20a%20prolific%20writerThe%20Malta%20Independent20191026.pdf |titlu=Fr Mikiel Fsadni OP, a prolific writer |pubblikatur=The Malta Independent |data=26 ta' Ottubru 2019}}</ref> == Kitbiet oħra == Minbarra x-xogħol tiegħu bħala storiku, Fsadni kiteb dwar temi reliġjużi u spiritwali u kien interessat ukoll fil-fotografija. Il-bibljografija tiegħu tinkludi pubblikazzjonijiet dwar il-ħajja tad-Dumnikani f'Malta, il-knejjes u s-santwarji tagħhom, u aspetti tal-istorja reliġjuża tal-gżejjer Maltin.<ref name="MaltaIndependent" /> == Premjijiet u rikonoxximenti == Fl-1975 Fsadni ngħata l-Premju Rothmans għal-Letteratura. Fl-1991 irċieva midalja tad-deheb fil-premjijiet letterarji tal-Gvern Malti għall-ktieb tiegħu dwar il-ġiren. Fl-1988 rebaħ ukoll kompetizzjoni tal-fotografija. Fis-7 ta' Settembru 2000 ingħata Ġieħ il-Birgu, u fit-13 ta' Diċembru 2008 ġie onorat bit-titlu ta' Membru tal-Ordni Nazzjonali tal-Mertu.<ref name="MaltaIndependent" /> == Mewt == Mikiel Fsadni miet fit-18 ta' April 2013, tlett ijiem wara għeluq is-97 sena tiegħu, fir-residenza għall-anzjani Villa Messina fir-Rabat. Fiż-żmien ta' mewtu kien l-eqdem membru tal-Provinċja Dumnikana Maltija.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/friar.465997|titlu=Updated - Friar who discovered Malta's oldest piece of literature passes away|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2013-04-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-12}}</ref><ref name="Akkademja" /> == Referenzi == <references /> 4j0l49ar00dc00meo7t3dbjzyp22q67 Carmelo Testa 0 34695 332787 2026-10-13T09:41:09Z EnriqueTabone 15661 Intro 332787 wikitext text/x-wiki '''Carmelo Testa''' (1929 – 2007) kien avukat, ġurnalist, editur u storiku Malti. Serva bħala Avukat Ġenerali ta' Malta bejn l-1988 u l-1989 u kiteb diversi kotba dwar l-istorja Maltija, b'mod partikolari dwar il-ħakma Franċiża ta' Malta. Huwa magħruf l-aktar għax-xogħol tiegħu fi tliet volumi Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin.<ref name="Times">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/carmelo-testa-passes-away.34127 |titlu=Carmelo Testa passes away |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> == Referenzi == <references /> e3pb8mk8ezvphuka38d1a4ivu7szcxz 332788 332787 2026-10-13T09:42:09Z EnriqueTabone 15661 +Hajja 332788 wikitext text/x-wiki '''Carmelo Testa''' (1929 – 2007) kien avukat, ġurnalist, editur u storiku Malti. Serva bħala Avukat Ġenerali ta' Malta bejn l-1988 u l-1989 u kiteb diversi kotba dwar l-istorja Maltija, b'mod partikolari dwar il-ħakma Franċiża ta' Malta. Huwa magħruf l-aktar għax-xogħol tiegħu fi tliet volumi Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin.<ref name="Times">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/carmelo-testa-passes-away.34127 |titlu=Carmelo Testa passes away |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> == Ħajja u karriera == Testa twieled il-Belt Valletta fl-1929 u ggradwa fil-liġi fl-1952. Fl-1962 beda jaħdem bħala korrispondent parlamentari mal-kumpanija Allied Newspapers Ltd. Aktar tard serva bħala editur tal-gazzetta bil-Malti Il-Berqa.<ref name="Times" /> Fl-1971 ingħaqad mal-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali, u fl-1988 inħatar Avukat Ġenerali ta' Malta. Irtira mill-kariga fl-1989.<ref name="Times" /> == Referenzi == <references /> j6iqv0l1z0r5i2jyt8k59dk2vxtdx23 332789 332788 2026-10-13T09:46:38Z EnriqueTabone 15661 kitba 332789 wikitext text/x-wiki '''Carmelo Testa''' (1929 – 2007) kien avukat, ġurnalist, editur u storiku Malti. Serva bħala Avukat Ġenerali ta' Malta bejn l-1988 u l-1989 u kiteb diversi kotba dwar l-istorja Maltija, b'mod partikolari dwar il-ħakma Franċiża ta' Malta. Huwa magħruf l-aktar għax-xogħol tiegħu fi tliet volumi Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin.<ref name="Times">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/carmelo-testa-passes-away.34127 |titlu=Carmelo Testa passes away |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> == Ħajja u karriera == Testa twieled il-Belt Valletta fl-1929 u ggradwa fil-liġi fl-1952. Fl-1962 beda jaħdem bħala korrispondent parlamentari mal-kumpanija Allied Newspapers Ltd. Aktar tard serva bħala editur tal-gazzetta bil-Malti Il-Berqa.<ref name="Times" /> Fl-1971 ingħaqad mal-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali, u fl-1988 inħatar Avukat Ġenerali ta' Malta. Irtira mill-kariga fl-1989.<ref name="Times" /> == Kitba == Testa kiteb diversi kotba dwar l-istorja ta' Malta, b'attenzjoni partikolari għall-perjodu tal-ħakma Franċiża. L-aktar xogħol magħruf tiegħu huwa Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, studju storiku fi tliet volumi li jittratta l-avvenimenti u l-ħajja f'Malta matul dak il-perjodu. L-ewwel volum deher fl-1979, filwaqt li volumi oħra ġew ippubblikati madwar l-1980–1982.<ref name="Times" /><ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/77638 |titlu=It-8 ta' Diċembru 1798 |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> Fl-1997 ippubblika The French in Malta, xogħol ieħor dwar il-perjodu tal-ħakma Franċiża. Kiteb ukoll The Life and Times of Grand Master Pinto 1741–1773, dwar il-Gran Mastru Manuel Pinto da Fonseca, u bijografija tal-kavallier Romegas, li kienet l-aħħar pubblikazzjoni tiegħu fl-2003.<ref name="Times" /> Ix-xogħlijiet tiegħu ntużaw minn riċerkaturi u kittieba oħra li studjaw il-perjodu Franċiż f'Malta u l-imblokk tal-1798–1800.<ref name="UM" /> Fl-1981, Carmelo Testa rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] għall-ktieb tiegħu Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin. <ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/|titlu=National Book Prize}}</ref> == Referenzi == <references /> 22zr0pytj46ciwrs6pksmz3vnu6wlcu 332790 332789 2026-10-13T09:47:05Z EnriqueTabone 15661 +mewt 332790 wikitext text/x-wiki '''Carmelo Testa''' (1929 – 2007) kien avukat, ġurnalist, editur u storiku Malti. Serva bħala Avukat Ġenerali ta' Malta bejn l-1988 u l-1989 u kiteb diversi kotba dwar l-istorja Maltija, b'mod partikolari dwar il-ħakma Franċiża ta' Malta. Huwa magħruf l-aktar għax-xogħol tiegħu fi tliet volumi Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin.<ref name="Times">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/carmelo-testa-passes-away.34127 |titlu=Carmelo Testa passes away |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> == Ħajja u karriera == Testa twieled il-Belt Valletta fl-1929 u ggradwa fil-liġi fl-1952. Fl-1962 beda jaħdem bħala korrispondent parlamentari mal-kumpanija Allied Newspapers Ltd. Aktar tard serva bħala editur tal-gazzetta bil-Malti Il-Berqa.<ref name="Times" /> Fl-1971 ingħaqad mal-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali, u fl-1988 inħatar Avukat Ġenerali ta' Malta. Irtira mill-kariga fl-1989.<ref name="Times" /> == Kitba == Testa kiteb diversi kotba dwar l-istorja ta' Malta, b'attenzjoni partikolari għall-perjodu tal-ħakma Franċiża. L-aktar xogħol magħruf tiegħu huwa Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, studju storiku fi tliet volumi li jittratta l-avvenimenti u l-ħajja f'Malta matul dak il-perjodu. L-ewwel volum deher fl-1979, filwaqt li volumi oħra ġew ippubblikati madwar l-1980–1982.<ref name="Times" /><ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/77638 |titlu=It-8 ta' Diċembru 1798 |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> Fl-1997 ippubblika The French in Malta, xogħol ieħor dwar il-perjodu tal-ħakma Franċiża. Kiteb ukoll The Life and Times of Grand Master Pinto 1741–1773, dwar il-Gran Mastru Manuel Pinto da Fonseca, u bijografija tal-kavallier Romegas, li kienet l-aħħar pubblikazzjoni tiegħu fl-2003.<ref name="Times" /> Ix-xogħlijiet tiegħu ntużaw minn riċerkaturi u kittieba oħra li studjaw il-perjodu Franċiż f'Malta u l-imblokk tal-1798–1800.<ref name="UM" /> Fl-1981, Carmelo Testa rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] għall-ktieb tiegħu Maż-Żewġ Naħat tas-Swar, ippubblikat minn Klabb Kotba Maltin. <ref>{{Ċita web|url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/|titlu=National Book Prize}}</ref> == Mewt == Carmelo Testa miet fl-2007, fl-età ta' 77 sena. Kien jgħix f'Ħal Qormi u kien miżżewweġ lil Mary, li magħha kellu tlett itfal.<ref name="Times" /> == Referenzi == <references /> l3nq6wkl1p93r4rxfc8qovonoy2mlh7 Alfred Degabriele 0 34696 332791 2026-10-13T09:51:34Z EnriqueTabone 15661 Intro 332791 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> 4zmkypvluigkvvlm9fqr34d0z5te4mq 332792 332791 2026-10-13T09:51:45Z EnriqueTabone 15661 Referenzi 332792 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Referenzi <references /> l4kxqvnn8zfb9zhrjsp8t9623kx5fbg 332793 332792 2026-10-13T09:52:18Z EnriqueTabone 15661 Ħajja u karriera 332793 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb |data=5 ta' Awwissu 2019}}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> Referenzi <references /> 1brhh3xt4d14g3zyckyvtq835z0ivl7 332794 332793 2026-10-13T09:53:02Z EnriqueTabone 15661 332794 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb |data=5 ta' Awwissu 2019}}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Referenzi == <references /> o8faqgar43hza2882pvuz7wq9btalr1 332795 332794 2026-10-13T09:53:49Z EnriqueTabone 15661 /* Referenzi */ fixed ref 332795 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb }}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Referenzi == <references /> 8uazy1civ90sqf61ql3fx2efhq4l732 332796 332795 2026-10-13T09:54:51Z EnriqueTabone 15661 +kitba 332796 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb }}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Kitba u poeżija == Degabriele kiteb poeżija u kritika letterarja, u ħadem ukoll fuq edizzjonijiet kritiċi ta' xogħlijiet ta' poeti Maltin. Fost il-pubblikazzjonijiet marbuta ma' ismu hemm Ma' Mewġiet il-Ħsieb, li rebħet il-Premju Letterarju Nazzjonali fl-1982, u Il-Poeta tal-Madonna u l-Kelma Maltija, edizzjoni kritika tal-poeżiji ta' Patri Anastasju Cuschieri li ħejja flimkien ma' Joseph Aquilina.<ref name="KNK" /><ref>{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/ilsien-malti/l-istorja-tieghu/ |titlu=L-istorja tal-ilsien Malti |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> Poeżija tiegħu bl-isem Xenqet il-bieraħ dehret fir-rivista Leħen il-Malti fl-1968.<ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/141297 |titlu=Xenqet il-bieraħ |pubblikatur=Università ta' Malta |data=1968}}</ref> Fl-2018 ismu deher ukoll fost l-edituri u l-kontributuri ta' Siparju: Ġabra ta' Kitbiet-Tifkiriet f'Għeluq il-50 Sena mit-Twaqqif tal-Moviment Qawmien Letterarju, ippubblikat minn Horizons Publications.<ref>{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/national-book-prize-and-terramaxka-2018/ |titlu=National Book Prize and Terramaxka 2018 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Referenzi == <references /> c167caoqp9fkunhhu6ncp5ibt61sy1l 332797 332796 2026-10-13T09:55:44Z EnriqueTabone 15661 Premjijiet u rikonoxximenti 332797 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb }}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Kitba u poeżija == Degabriele kiteb poeżija u kritika letterarja, u ħadem ukoll fuq edizzjonijiet kritiċi ta' xogħlijiet ta' poeti Maltin. Fost il-pubblikazzjonijiet marbuta ma' ismu hemm Ma' Mewġiet il-Ħsieb, li rebħet il-Premju Letterarju Nazzjonali fl-1982, u Il-Poeta tal-Madonna u l-Kelma Maltija, edizzjoni kritika tal-poeżiji ta' Patri Anastasju Cuschieri li ħejja flimkien ma' Joseph Aquilina.<ref name="KNK" /><ref>{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/ilsien-malti/l-istorja-tieghu/ |titlu=L-istorja tal-ilsien Malti |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> Poeżija tiegħu bl-isem Xenqet il-bieraħ dehret fir-rivista Leħen il-Malti fl-1968.<ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/141297 |titlu=Xenqet il-bieraħ |pubblikatur=Università ta' Malta |data=1968}}</ref> Fl-2018 ismu deher ukoll fost l-edituri u l-kontributuri ta' Siparju: Ġabra ta' Kitbiet-Tifkiriet f'Għeluq il-50 Sena mit-Twaqqif tal-Moviment Qawmien Letterarju, ippubblikat minn Horizons Publications.<ref>{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/national-book-prize-and-terramaxka-2018/ |titlu=National Book Prize and Terramaxka 2018 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Fl-1982 Degabriele rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ktieb Ma' Mewġiet il-Ħsieb, ippubblikat minn Vexillina.<ref name="KNK" /> Fl-2004 ingħata l-Medalja Mertu San Ġwann bħala rikonoxximent għall-ħidma tiegħu.<ref name="KNKintervista" /> == Referenzi == <references /> f2fm4f5ojd5t1w9rpqdj7w3xsw7lq0o 332798 332797 2026-10-13T09:56:04Z EnriqueTabone 15661 link 332798 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-Premju Letterarju Nazzjonali għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb }}</ref> Huwa kien membru tal-Akkademja tal-Malti u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-Għaqda tal-Malti – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-Moviment Qawmien Letterarju, li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Kitba u poeżija == Degabriele kiteb poeżija u kritika letterarja, u ħadem ukoll fuq edizzjonijiet kritiċi ta' xogħlijiet ta' poeti Maltin. Fost il-pubblikazzjonijiet marbuta ma' ismu hemm Ma' Mewġiet il-Ħsieb, li rebħet il-Premju Letterarju Nazzjonali fl-1982, u Il-Poeta tal-Madonna u l-Kelma Maltija, edizzjoni kritika tal-poeżiji ta' Patri Anastasju Cuschieri li ħejja flimkien ma' Joseph Aquilina.<ref name="KNK" /><ref>{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/ilsien-malti/l-istorja-tieghu/ |titlu=L-istorja tal-ilsien Malti |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> Poeżija tiegħu bl-isem Xenqet il-bieraħ dehret fir-rivista Leħen il-Malti fl-1968.<ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/141297 |titlu=Xenqet il-bieraħ |pubblikatur=Università ta' Malta |data=1968}}</ref> Fl-2018 ismu deher ukoll fost l-edituri u l-kontributuri ta' Siparju: Ġabra ta' Kitbiet-Tifkiriet f'Għeluq il-50 Sena mit-Twaqqif tal-Moviment Qawmien Letterarju, ippubblikat minn Horizons Publications.<ref>{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/national-book-prize-and-terramaxka-2018/ |titlu=National Book Prize and Terramaxka 2018 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Fl-1982 Degabriele rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] għall-ktieb Ma' Mewġiet il-Ħsieb, ippubblikat minn Vexillina.<ref name="KNK" /> Fl-2004 ingħata l-Medalja Mertu San Ġwann bħala rikonoxximent għall-ħidma tiegħu.<ref name="KNKintervista" /> == Referenzi == <references /> 8x16oo1srpxxcw9uuceluuad8x48fwm 332799 332798 2026-10-13T09:57:57Z EnriqueTabone 15661 332799 wikitext text/x-wiki '''Alfred Degabriele''' huwa kittieb, poeta, kritiku letterarju u edukatur Malti. Huwa kien involut fil-[[Moviment Qawmien Letterarju]], moviment li kellu rwol importanti fl-iżvilupp tal-letteratura Maltija fis-sittinijiet. Fl-1982 rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] għall-ġabra ta' poeżiji tiegħu Ma' Mewġiet il-Ħsieb.<ref name="KNK">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/mt/national-book-prize/ |titlu=Il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> == Ħajja u karriera == Degabriele ħadem bħala edukatur u għallem il-Malti u l-letteratura Maltija. Matul il-karriera tiegħu fis-servizz pubbliku serva f'diversi dipartimenti u ministeri tal-gvern, fosthom fil-qasam tax-xogħol, tas-servizzi soċjali, tal-kultura, tat-taxxi interni u tat-teżor.<ref name="KNKintervista">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/taht-il-qoxra-alfred-degabriele/ |titlu=Taħt il-Qoxra: Alfred Degabriele |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb }}</ref> Huwa kien membru tal-[[Akkademja tal-Malti]] u għal xi żmien serva bħala viċi president tal-[[Għaqda tal-Malti – Università|Għaqda tal-Malti]] – Università. Il-poeżiji tiegħu dehru f'antoloġiji u pubblikazzjonijiet letterarji, filwaqt li l-kitbiet tiegħu ta' kritika letterarja ġew ippubblikati f'gazzetti u rivisti Maltin.<ref name="KNKintervista" /> '''Il-Moviment Qawmien Letterarju''' Degabriele kien involut fil-[[Moviment Qawmien Letterarju]], li ħareġ mill-ambjent letterarju u kulturali Malti tas-sittinijiet. Il-moviment fittex li jġedded il-letteratura Maltija u jorbotha aktar mal-ħajja soċjali u politika ta' dak iż-żmien. Degabriele tkellem dwar dan il-moviment u r-rwol tiegħu fix-xena lokali f'intervista tal-Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb fl-2019.<ref name="KNKintervista" /> == Kitba u poeżija == Degabriele kiteb poeżija u kritika letterarja, u ħadem ukoll fuq edizzjonijiet kritiċi ta' xogħlijiet ta' poeti Maltin. Fost il-pubblikazzjonijiet marbuta ma' ismu hemm Ma' Mewġiet il-Ħsieb, li rebħet il-Premju Letterarju Nazzjonali fl-1982, u Il-Poeta tal-Madonna u l-Kelma Maltija, edizzjoni kritika tal-poeżiji ta' Patri Anastasju Cuschieri li ħejja flimkien ma' Joseph Aquilina.<ref name="KNK" /><ref>{{Ċita web |url=https://akkademjatalmalti.org/ilsien-malti/l-istorja-tieghu/ |titlu=L-istorja tal-ilsien Malti |pubblikatur=Akkademja tal-Malti}}</ref> Poeżija tiegħu bl-isem Xenqet il-bieraħ dehret fir-rivista Leħen il-Malti fl-1968.<ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/141297 |titlu=Xenqet il-bieraħ |pubblikatur=Università ta' Malta |data=1968}}</ref> Fl-2018 ismu deher ukoll fost l-edituri u l-kontributuri ta' Siparju: Ġabra ta' Kitbiet-Tifkiriet f'Għeluq il-50 Sena mit-Twaqqif tal-Moviment Qawmien Letterarju, ippubblikat minn Horizons Publications.<ref>{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/news-en/national-book-prize-and-terramaxka-2018/ |titlu=National Book Prize and Terramaxka 2018 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Fl-1982 Degabriele rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb|Premju Letterarju Nazzjonali]] għall-ktieb Ma' Mewġiet il-Ħsieb, ippubblikat minn Vexillina.<ref name="KNK" /> Fl-2004 ingħata l-Medalja Mertu San Ġwann bħala rikonoxximent għall-ħidma tiegħu.<ref name="KNKintervista" /> == Referenzi == <references /> iuca8bng3yj3avgaxapk6yljqcuw9ra Victor Xuereb 0 34697 332800 2026-10-13T10:01:30Z EnriqueTabone 15661 Paġna ġdida: '''Victor Xuereb''' kien saċerdot Ġiżwita u studjuż Malti magħruf għax-xogħol tiegħu fil-qasam tal-letteratura klassika u għat-traduzzjonijiet għall-Malti ta' xogħlijiet tal-letteratura Griega u Latina. Fost ix-xogħlijiet marbuta ma' ismu hemm it-traduzzjonijiet ta' L-Iljade, L-Odissea u L-Enejde, epiki klassiċi attribwiti lil Omeru u lil Virġilju rispettivament.<ref name="Pont">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/135111/1/IL-P... 332800 wikitext text/x-wiki '''Victor Xuereb''' kien saċerdot Ġiżwita u studjuż Malti magħruf għax-xogħol tiegħu fil-qasam tal-letteratura klassika u għat-traduzzjonijiet għall-Malti ta' xogħlijiet tal-letteratura Griega u Latina. Fost ix-xogħlijiet marbuta ma' ismu hemm it-traduzzjonijiet ta' L-Iljade, L-Odissea u L-Enejde, epiki klassiċi attribwiti lil Omeru u lil Virġilju rispettivament.<ref name="Pont">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/135111/1/IL-PONT%2028.pdf |titlu=Il-Pont, ħarġa 28 |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Referenzi == <references /> 8jbwu5z96q7roul3ukycbv6qkg0jn7u 332801 332800 2026-10-13T10:06:04Z EnriqueTabone 15661 Ħidma letterarja 332801 wikitext text/x-wiki '''Victor Xuereb''' kien saċerdot Ġiżwita u studjuż Malti magħruf għax-xogħol tiegħu fil-qasam tal-letteratura klassika u għat-traduzzjonijiet għall-Malti ta' xogħlijiet tal-letteratura Griega u Latina. Fost ix-xogħlijiet marbuta ma' ismu hemm it-traduzzjonijiet ta' L-Iljade, L-Odissea u L-Enejde, epiki klassiċi attribwiti lil Omeru u lil Virġilju rispettivament.<ref name="Pont">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/135111/1/IL-PONT%2028.pdf |titlu=Il-Pont, ħarġa 28 |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Ħidma letterarja == Xuereb ħadem fuq it-traduzzjoni ta' xogħlijiet klassiċi għall-Malti, u b'hekk ta kontribut biex il-letteratura klassika tkun aċċessibbli għall-qarrejja Maltin f'ilsienhom. It-traduzzjonijiet tiegħu jinkludu L-Iljade, L-Odissea u L-Enejde.<ref name="Pont" /> Fl-1998 ippubblika l-istudju Miju Mekkek ta' l-Iljade fir-rivista Il-Malti, ippubblikata mill-Akkademja tal-Malti. F'dan l-artiklu jittratta l-epika L-Iljade ta' Omeru u l-karattri tagħha.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/handle/123456789/63671 |titlu=Miju Mekkek ta' l-Iljade |pubblikatur=Università ta' Malta |sena=1998}}</ref> == Referenzi == <references /> pshp9dbn9t0j3w69l4os6dgu9u2377e Alex Vella Gera 0 34698 332802 2026-10-13T10:29:36Z EnriqueTabone 15661 Intro 332802 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref> == Referenzi == <references /> obqak404xxceefdnpixyzogqi1w0ly3 332803 332802 2026-10-13T10:31:58Z EnriqueTabone 15661 +Hajja 332803 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi Praga. Fl-2005 mar il-Lussemburgu biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Referenzi == <references /> n8t0u45hsjyv7n67tngcdq0qbltqdi2 332804 332803 2026-10-13T10:33:09Z EnriqueTabone 15661 +kitba 332804 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi Praga. Fl-2005 mar il-Lussemburgu biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Kitba == Vella Gera beda jippubblika xogħlijiet letterarji b'mod indipendenti. Fl-2007 ħareġ il-ġabra kollettiva ta' poeżija Ħbula Stirati, flimkien ma' awturi oħra. Wara ppubblika żewġ ġabriet ta' stejjer qosra, Lil Hinn mill-Jien u Żewġ, it-tnejn fl-2009. Żewġ kiseb it-tieni post fil-kategorija tal-proża letterarja fil-Premju Nazzjonali tal-Ktieb għall-pubblikazzjonijiet tal-2009.<ref name="MT2011" /><ref name="Prize">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355 |titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> Fl-2010 ippubblika l-ewwel rumanz tiegħu, L-Antipodi. Dan kien xogħol li ppubblika hu stess, qabel ma beda joħroġ kotba ma' pubblikaturi stabbiliti. Fl-2012 ippubblika Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi, rumanz li jittratta l-wirt politiku u soċjali tas-snin tmenin u l-konsegwenzi tiegħu fis-soċjetà Maltija ta' wara s-sħubija fl-Unjoni Ewropea. Il-ġrajja tinkludi attentat fittizju ta' qtil ta' Dom Mintoff. Il-ktieb rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2013 u ġie adattat għal film li ħareġ fl-2021. Fl-2015 ippubblika Trojan, rumanz li rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2016. Il-ktieb ġie tradott f'lingwi oħra, fosthom l-Għarbi u l-Ispanjol.<ref name="HELA" /><ref name="Kunsill">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/wp-content/uploads/2017/02/english-book-report-2016-digital.pdf |titlu=The Winners of the National Book Prize 2016 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Fl-2023 ippubblika L-għalhawn, xogħol ieħor fil-proża bil-Malti. == Referenzi == <references /> aopb8pcoho8ool8hgbph4rzi3czomo1 332805 332804 2026-10-13T10:37:47Z EnriqueTabone 15661 links 332805 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/55043/flirting_with_conservative_rebellion__alex_vella_gera|titlu=Flirting with conservative rebellion {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi [[Praga]]. Fl-2005 mar il-[[Lussemburgu]] biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-[[Unjoni Ewropea]], u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Kitba == Vella Gera beda jippubblika xogħlijiet letterarji b'mod indipendenti. Fl-2007 ħareġ il-ġabra kollettiva ta' poeżija Ħbula Stirati, flimkien ma' awturi oħra. Wara ppubblika żewġ ġabriet ta' stejjer qosra, Lil Hinn mill-Jien u Żewġ, it-tnejn fl-2009. Żewġ kiseb it-tieni post fil-kategorija tal-proża letterarja fil-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għall-pubblikazzjonijiet tal-2009.<ref name="MT2011" /><ref name="Prize">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355 |titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> Fl-2010 ippubblika l-ewwel rumanz tiegħu, L-Antipodi. Dan kien xogħol li ppubblika hu stess, qabel ma beda joħroġ kotba ma' pubblikaturi stabbiliti.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/arts/books/4522/new-novel-from-censored-author-hits-the-bookshelves|titlu=New novel from censored author hits the bookshelves|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Fl-2012 ippubblika Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi, rumanz li jittratta l-wirt politiku u soċjali tas-snin tmenin u l-konsegwenzi tiegħu fis-soċjetà Maltija ta' wara s-sħubija fl-Unjoni Ewropea. Il-ġrajja tinkludi attentat fittizju ta' qtil ta' [[Dom Mintoff|Dom Mintoff.]] Il-ktieb rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fl-2013 u ġie adattat għal film li ħareġ fl-2021. Fl-2015 ippubblika Trojan, rumanz li rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2016. Il-ktieb ġie tradott f'lingwi oħra, fosthom l-Għarbi u l-Ispanjol.<ref name="HELA" /><ref name="Kunsill">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/wp-content/uploads/2017/02/english-book-report-2016-digital.pdf |titlu=The Winners of the National Book Prize 2016 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Fl-2023 ippubblika L-għalhawn, xogħol ieħor fil-proża bil-Malti.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355|titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2011-01-21|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Referenzi == <references /> oa7ts6tehk2bxlnlipztcg2xxbgj0xn 332806 332805 2026-10-13T10:39:40Z EnriqueTabone 15661 Il-każ ta' Li Tkisser Sewwi 332806 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/55043/flirting_with_conservative_rebellion__alex_vella_gera|titlu=Flirting with conservative rebellion {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi [[Praga]]. Fl-2005 mar il-[[Lussemburgu]] biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-[[Unjoni Ewropea]], u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Kitba == Vella Gera beda jippubblika xogħlijiet letterarji b'mod indipendenti. Fl-2007 ħareġ il-ġabra kollettiva ta' poeżija Ħbula Stirati, flimkien ma' awturi oħra. Wara ppubblika żewġ ġabriet ta' stejjer qosra, Lil Hinn mill-Jien u Żewġ, it-tnejn fl-2009. Żewġ kiseb it-tieni post fil-kategorija tal-proża letterarja fil-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għall-pubblikazzjonijiet tal-2009.<ref name="MT2011" /><ref name="Prize">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355 |titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> Fl-2010 ippubblika l-ewwel rumanz tiegħu, L-Antipodi. Dan kien xogħol li ppubblika hu stess, qabel ma beda joħroġ kotba ma' pubblikaturi stabbiliti.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/arts/books/4522/new-novel-from-censored-author-hits-the-bookshelves|titlu=New novel from censored author hits the bookshelves|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Fl-2012 ippubblika Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi, rumanz li jittratta l-wirt politiku u soċjali tas-snin tmenin u l-konsegwenzi tiegħu fis-soċjetà Maltija ta' wara s-sħubija fl-Unjoni Ewropea. Il-ġrajja tinkludi attentat fittizju ta' qtil ta' [[Dom Mintoff|Dom Mintoff.]] Il-ktieb rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fl-2013 u ġie adattat għal film li ħareġ fl-2021. Fl-2015 ippubblika Trojan, rumanz li rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2016. Il-ktieb ġie tradott f'lingwi oħra, fosthom l-Għarbi u l-Ispanjol.<ref name="HELA" /><ref name="Kunsill">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/wp-content/uploads/2017/02/english-book-report-2016-digital.pdf |titlu=The Winners of the National Book Prize 2016 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Fl-2023 ippubblika L-għalhawn, xogħol ieħor fil-proża bil-Malti.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355|titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2011-01-21|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> '''Il-każ ta' Li Tkisser Sewwi'''. Fl-2009, l-istorja qasira Li Tkisser Sewwi ġiet ippubblikata fil-gazzetta tal-istudenti Ir-Realtà, editjata minn Mark Camilleri. L-istorja, li tittratta l-ħsibijiet u l-imġiba ta' xufier tal-karozzi tal-linja b'atteġġjament misoġinistiku, wasslet għal proċeduri legali dwar l-oxxenità. Vella Gera u Camilleri ġew akkużati skont il-liġijiet Maltin ta' dak iż-żmien. Il-każ qajjem dibattitu pubbliku dwar il-limiti taċ-ċensura, il-libertà artistika u l-libertà tal-espressjoni. Fi Frar tal-2012, iż-żewġt irġiel ġew illiberati mill-akkużi. Il-każ sar wieħed mill-episodji li ngħataw attenzjoni fid-dibattitu dwar ir-riforma tal-liġijiet Maltin dwar iċ-ċensura u l-oxxenità. == Referenzi == <references /> 4583fneqix926u689pco24z27w48i09 332807 332806 2026-10-13T10:42:29Z EnriqueTabone 15661 332807 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/55043/flirting_with_conservative_rebellion__alex_vella_gera|titlu=Flirting with conservative rebellion {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi [[Praga]]. Fl-2005 mar il-[[Lussemburgu]] biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-[[Unjoni Ewropea]], u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Kitba == Vella Gera beda jippubblika xogħlijiet letterarji b'mod indipendenti. Fl-2007 ħareġ il-ġabra kollettiva ta' poeżija Ħbula Stirati, flimkien ma' awturi oħra. Wara ppubblika żewġ ġabriet ta' stejjer qosra, Lil Hinn mill-Jien u Żewġ, it-tnejn fl-2009. Żewġ kiseb it-tieni post fil-kategorija tal-proża letterarja fil-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għall-pubblikazzjonijiet tal-2009.<ref name="MT2011" /><ref name="Prize">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355 |titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> Fl-2010 ippubblika l-ewwel rumanz tiegħu, L-Antipodi. Dan kien xogħol li ppubblika hu stess, qabel ma beda joħroġ kotba ma' pubblikaturi stabbiliti.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/arts/books/4522/new-novel-from-censored-author-hits-the-bookshelves|titlu=New novel from censored author hits the bookshelves|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Fl-2012 ippubblika Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi, rumanz li jittratta l-wirt politiku u soċjali tas-snin tmenin u l-konsegwenzi tiegħu fis-soċjetà Maltija ta' wara s-sħubija fl-Unjoni Ewropea. Il-ġrajja tinkludi attentat fittizju ta' qtil ta' [[Dom Mintoff|Dom Mintoff.]] Il-ktieb rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fl-2013 u ġie adattat għal film li ħareġ fl-2021. Fl-2015 ippubblika Trojan, rumanz li rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2016. Il-ktieb ġie tradott f'lingwi oħra, fosthom l-Għarbi u l-Ispanjol.<ref name="HELA" /><ref name="Kunsill">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/wp-content/uploads/2017/02/english-book-report-2016-digital.pdf |titlu=The Winners of the National Book Prize 2016 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Fl-2023 ippubblika L-għalhawn, xogħol ieħor fil-proża bil-Malti.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355|titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2011-01-21|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> '''Il-każ ta' Li Tkisser Sewwi'''. Fl-2009, l-istorja qasira Li Tkisser Sewwi ġiet ippubblikata fil-gazzetta tal-istudenti Ir-Realtà, editjata minn [[Mark Camilleri]]. L-istorja, li tittratta l-ħsibijiet u l-imġiba ta' xufier tal-karozzi tal-linja b'atteġġjament misoġinistiku, wasslet għal proċeduri legali dwar l-oxxenità. <ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/pl-welcomes-plans-to.402859|titlu=PL welcomes plans to revamp censorship laws but says more needs to be done|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2012-01-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Vella Gera u Camilleri ġew akkużati skont il-liġijiet Maltin ta' dak iż-żmien.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/national/15845/camilleri-and-vella-gera-win-realta-case-appeal-20120208|titlu=Updated {{!}} Camilleri and Vella Gera win Realtà case appeal|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/writer-to-face-charges-for-ir-realta-story.298517|titlu=Writer to face charges for Ir-Realta story|kunjom=Contributors|data=2010-03-17|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Il-każ qajjem dibattitu pubbliku dwar il-limiti taċ-ċensura, il-libertà artistika u l-libertà tal-espressjoni. Fi Frar tal-2012, iż-żewġt irġiel ġew illiberati mill-akkużi. Il-każ sar wieħed mill-episodji li ngħataw attenzjoni fid-dibattitu dwar ir-riforma tal-liġijiet Maltin dwar iċ-ċensura u l-oxxenità.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/pl-welcomes-plans-to.402859|titlu=PL welcomes plans to revamp censorship laws but says more needs to be done|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2012-01-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Referenzi == <references /> 5iuy1xd5pvrysy255i1uyxp3mqknr2f 332808 332807 2026-10-13T10:47:02Z EnriqueTabone 15661 332808 wikitext text/x-wiki '''Alex Vella Gera''' (imwieled fl-1973) huwa kittieb, rumanzier u traduttur Malti. Huwa magħruf għar-rumanzi L-Antipodi, Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi u Trojan, kif ukoll għall-istorja qasira kontroversjali Li Tkisser Sewwi, li qanqlet dibattitu dwar iċ-ċensura u l-libertà tal-espressjoni f'Malta. Ix-xogħlijiet tiegħu rebħu diversi premjijiet letterarji u ġew tradotti f'lingwi oħra.<ref name="MT2011">{{Ċita web |url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera |titlu=The people versus... Alex Vella Gera |pubblikatur=MaltaToday |data=25 Jannar 2011}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/55043/flirting_with_conservative_rebellion__alex_vella_gera|titlu=Flirting with conservative rebellion {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Ħajja u karriera == Vella Gera twieled fl-1973. Wara l-istudji universitarji, ħadem f'oqsma differenti, fosthom il-ġurnaliżmu u l-libreriji. Għamel ukoll żmien jgħix fi [[Praga]]. Fl-2005 mar il-[[Lussemburgu]] biex jaħdem bħala traduttur għall-istituzzjonijiet tal-[[Unjoni Ewropea]], u aktar tard mar joqgħod Brussell, fejn kompla jaħdem fit-traduzzjoni.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/interview/8232/the-people-versus-alex-vella-gera|titlu=The people versus... {{!}} Alex Vella Gera|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Minbarra l-kitba, Vella Gera kien involut fil-mużika bħala membru tal-grupp indie rock Hunters Palace.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/Inside-the-Hunters-Palace.380415|titlu=Inside the Hunters’ Palace|kunjom=Bugeja|isem=Michael|data=2011-08-14|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Kitba == Vella Gera beda jippubblika xogħlijiet letterarji b'mod indipendenti. Fl-2007 ħareġ il-ġabra kollettiva ta' poeżija Ħbula Stirati, flimkien ma' awturi oħra. Wara ppubblika żewġ ġabriet ta' stejjer qosra, Lil Hinn mill-Jien u Żewġ, it-tnejn fl-2009. Żewġ kiseb it-tieni post fil-kategorija tal-proża letterarja fil-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] għall-pubblikazzjonijiet tal-2009.<ref name="MT2011" /><ref name="Prize">{{Ċita web |url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355 |titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards |pubblikatur=Times of Malta}}</ref> Fl-2010 ippubblika l-ewwel rumanz tiegħu, L-Antipodi. Dan kien xogħol li ppubblika hu stess, qabel ma beda joħroġ kotba ma' pubblikaturi stabbiliti.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/arts/books/4522/new-novel-from-censored-author-hits-the-bookshelves|titlu=New novel from censored author hits the bookshelves|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Fl-2012 ippubblika Is-Sriep Reġgħu Saru Velenużi, rumanz li jittratta l-wirt politiku u soċjali tas-snin tmenin u l-konsegwenzi tiegħu fis-soċjetà Maltija ta' wara s-sħubija fl-Unjoni Ewropea. Il-ġrajja tinkludi attentat fittizju ta' qtil ta' [[Dom Mintoff|Dom Mintoff.]] Il-ktieb rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fl-2013 u ġie adattat għal film li ħareġ fl-2021. Fl-2015 ippubblika Trojan, rumanz li rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fl-2016. Il-ktieb ġie tradott f'lingwi oħra, fosthom l-Għarbi u l-Ispanjol.<ref name="Kunsill">{{Ċita web |url=https://ktieb.org.mt/wp-content/uploads/2017/02/english-book-report-2016-digital.pdf |titlu=The Winners of the National Book Prize 2016 |pubblikatur=Kunsill Nazzjonali tal-Ktieb}}</ref> Fl-2023 ippubblika L-għalhawn, xogħol ieħor fil-proża bil-Malti.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/controversial-writer-alex-vella-gera-wins-prize-at-book-awards.346355|titlu=Controversial writer Alex Vella Gera wins prize at Book Awards|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2011-01-21|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> '''Il-każ ta' Li Tkisser Sewwi'''. Fl-2009, l-istorja qasira Li Tkisser Sewwi ġiet ippubblikata fil-gazzetta tal-istudenti Ir-Realtà, editjata minn [[Mark Camilleri]]. L-istorja, li tittratta l-ħsibijiet u l-imġiba ta' xufier tal-karozzi tal-linja b'atteġġjament misoġinistiku, wasslet għal proċeduri legali dwar l-oxxenità. <ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/pl-welcomes-plans-to.402859|titlu=PL welcomes plans to revamp censorship laws but says more needs to be done|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2012-01-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Vella Gera u Camilleri ġew akkużati skont il-liġijiet Maltin ta' dak iż-żmien.<ref>{{Ċita web|url=https://www.maltatoday.com.mt/news/national/15845/camilleri-and-vella-gera-win-realta-case-appeal-20120208|titlu=Updated {{!}} Camilleri and Vella Gera win Realtà case appeal|sit=MaltaToday.com.mt|lingwa=en|data-aċċess=2026-10-13}}</ref><ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/writer-to-face-charges-for-ir-realta-story.298517|titlu=Writer to face charges for Ir-Realta story|kunjom=Contributors|data=2010-03-17|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> Il-każ qajjem dibattitu pubbliku dwar il-limiti taċ-ċensura, il-libertà artistika u l-libertà tal-espressjoni. Fi Frar tal-2012, iż-żewġt irġiel ġew illiberati mill-akkużi. Il-każ sar wieħed mill-episodji li ngħataw attenzjoni fid-dibattitu dwar ir-riforma tal-liġijiet Maltin dwar iċ-ċensura u l-oxxenità.<ref>{{Ċita web|url=https://timesofmalta.com/article/pl-welcomes-plans-to.402859|titlu=PL welcomes plans to revamp censorship laws but says more needs to be done|kunjom=Malta|isem=Times of|data=2012-01-18|sit=Times of Malta|lingwa=en-gb|data-aċċess=2026-10-13}}</ref> == Referenzi == <references /> 9r5gerbmv7jv9gryks6ek27kteh5lkb Keith Sciberras 0 34699 332809 2026-10-13T10:48:28Z EnriqueTabone 15661 Paġna ġdida: '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita we... 332809 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> phvfcjdl9fobcwn1m8fz5q8q5c50p62 332810 332809 2026-10-13T10:49:22Z EnriqueTabone 15661 332810 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Karriera akkademika == Sciberras huwa professur fid-Dipartiment tal-Arti u l-Istorja tal-Arti fi ħdan il-Fakultà tal-Arti tal-Università ta' Malta. Bejn l-2012 u l-2022 kien kap tad-dipartiment. Huwa wkoll il-koordinatur tal-Proġett ta' Studji dwar Caravaggio u d-delegat tar-Rettur għall-kurazzjoni tal-binjiet storiċi u x-xogħlijiet tal-arti tal-Università, inkluża l-kollezzjoni tal-gallerija tal-arti tagħha.<ref name="UM" /><ref name="MSA">{{Ċita web |url=https://artsmalta.org/gold-medal-award/ |titlu=Gold Medal Award: Keith Sciberras |pubblikatur=Malta Society of Arts}}</ref> Fl-2005 ingħata l-fellowship Andrew W. Mellon bħala riċerkatur anzjan fid-Dipartiment tal-Pitturi Ewropej tal-Metropolitan Museum of Art fi New York. Fl-2012 ġie elett trustee tal-Association of Art Historians f'Londra.<ref name="UM" /> h8ri1pcxyqr4qjxs150e4ls1aypqyn2 332811 332810 2026-10-13T10:49:51Z EnriqueTabone 15661 Referenzi 332811 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Karriera akkademika == Sciberras huwa professur fid-Dipartiment tal-Arti u l-Istorja tal-Arti fi ħdan il-Fakultà tal-Arti tal-Università ta' Malta. Bejn l-2012 u l-2022 kien kap tad-dipartiment. Huwa wkoll il-koordinatur tal-Proġett ta' Studji dwar Caravaggio u d-delegat tar-Rettur għall-kurazzjoni tal-binjiet storiċi u x-xogħlijiet tal-arti tal-Università, inkluża l-kollezzjoni tal-gallerija tal-arti tagħha.<ref name="UM" /><ref name="MSA">{{Ċita web |url=https://artsmalta.org/gold-medal-award/ |titlu=Gold Medal Award: Keith Sciberras |pubblikatur=Malta Society of Arts}}</ref> Fl-2005 ingħata l-fellowship Andrew W. Mellon bħala riċerkatur anzjan fid-Dipartiment tal-Pitturi Ewropej tal-Metropolitan Museum of Art fi New York. Fl-2012 ġie elett trustee tal-Association of Art Historians f'Londra.<ref name="UM" /> == Referenzi == <references /> s7ns8viuz2vrnwt5okw01u7o4t0r6cy 332812 332811 2026-10-13T10:51:40Z EnriqueTabone 15661 332812 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Karriera akkademika == Sciberras huwa professur fid-Dipartiment tal-Arti u l-Istorja tal-Arti fi ħdan il-Fakultà tal-Arti tal-Università ta' Malta. Bejn l-2012 u l-2022 kien kap tad-dipartiment. Huwa wkoll il-koordinatur tal-Proġett ta' Studji dwar Caravaggio u d-delegat tar-Rettur għall-kurazzjoni tal-binjiet storiċi u x-xogħlijiet tal-arti tal-Università, inkluża l-kollezzjoni tal-gallerija tal-arti tagħha.<ref name="UM" /><ref name="MSA">{{Ċita web |url=https://artsmalta.org/gold-medal-award/ |titlu=Gold Medal Award: Keith Sciberras |pubblikatur=Malta Society of Arts}}</ref> Fl-2005 ingħata l-fellowship Andrew W. Mellon bħala riċerkatur anzjan fid-Dipartiment tal-Pitturi Ewropej tal-Metropolitan Museum of Art fi New York. Fl-2012 ġie elett trustee tal-Association of Art Historians f'Londra.<ref name="UM" /> == Riċerka u pubblikazzjonijiet == Sciberras ippubblika bosta studji u kotba dwar l-arti Barokka, b'mod partikolari dwar Caravaggio, Mattia Preti u l-iskultura Barokka f'Malta. Ix-xogħol tiegħu jinkludi riċerka dwar il-patroċinju artistiku, l-istorja tal-opri tal-arti u l-kuntest storiku u reliġjuż li fihom inħolqu. Fl-2004–2005 ikkontribwixxa għall-proġett internazzjonali Caravaggio: The Final Years, li ffoka fuq l-aħħar snin tal-ħajja u l-karriera tal-pittur Taljan.<ref name="UM" /> Fl-2006 ippubblika, flimkien ma' David M. Stone, Caravaggio: Art, Knighthood and Malta. Fl-istess sena editja Melchiorre Cafà: Maltese Genius of the Roman Baroque, studju kollettiv dwar l-iskultur Malti Melchiorre Cafà u l-kontribut tiegħu għall-iskultura Barokka f'Ruma. Fl-2009 ippubblika Baroque Painting in Malta, ħarsa ġenerali lejn il-pittura Barokka fil-gżejjer Maltin.<ref name="MSA" /><ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/pressreleases/2006/keithsciberras_book.html |titlu=A New Publication edited by Dr Keith Sciberras: Melchiorre Cafà – Maltese Genius of the Roman Baroque |pubblikatur=Università ta' Malta |sena=2006}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet l-oħra tiegħu hemm Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta (2004), Mattia Preti: The Triumphant Manner (2012), Mattia Preti: Life and Works (2020) u Art as Life: Caravaggio – Malta (2023).<ref name="MSA" /> == Referenzi == <references /> lixkk1p8luvu61xo1stg3fgihr35r3w 332813 332812 2026-10-13T10:52:11Z EnriqueTabone 15661 Premjijiet u rikonoxximenti 332813 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi Caravaggio u Mattia Preti. Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'Malta, f'Napli u fi Sqallija.<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Karriera akkademika == Sciberras huwa professur fid-Dipartiment tal-Arti u l-Istorja tal-Arti fi ħdan il-Fakultà tal-Arti tal-Università ta' Malta. Bejn l-2012 u l-2022 kien kap tad-dipartiment. Huwa wkoll il-koordinatur tal-Proġett ta' Studji dwar Caravaggio u d-delegat tar-Rettur għall-kurazzjoni tal-binjiet storiċi u x-xogħlijiet tal-arti tal-Università, inkluża l-kollezzjoni tal-gallerija tal-arti tagħha.<ref name="UM" /><ref name="MSA">{{Ċita web |url=https://artsmalta.org/gold-medal-award/ |titlu=Gold Medal Award: Keith Sciberras |pubblikatur=Malta Society of Arts}}</ref> Fl-2005 ingħata l-fellowship Andrew W. Mellon bħala riċerkatur anzjan fid-Dipartiment tal-Pitturi Ewropej tal-Metropolitan Museum of Art fi New York. Fl-2012 ġie elett trustee tal-Association of Art Historians f'Londra.<ref name="UM" /> == Riċerka u pubblikazzjonijiet == Sciberras ippubblika bosta studji u kotba dwar l-arti Barokka, b'mod partikolari dwar Caravaggio, Mattia Preti u l-iskultura Barokka f'Malta. Ix-xogħol tiegħu jinkludi riċerka dwar il-patroċinju artistiku, l-istorja tal-opri tal-arti u l-kuntest storiku u reliġjuż li fihom inħolqu. Fl-2004–2005 ikkontribwixxa għall-proġett internazzjonali Caravaggio: The Final Years, li ffoka fuq l-aħħar snin tal-ħajja u l-karriera tal-pittur Taljan.<ref name="UM" /> Fl-2006 ippubblika, flimkien ma' David M. Stone, Caravaggio: Art, Knighthood and Malta. Fl-istess sena editja Melchiorre Cafà: Maltese Genius of the Roman Baroque, studju kollettiv dwar l-iskultur Malti Melchiorre Cafà u l-kontribut tiegħu għall-iskultura Barokka f'Ruma. Fl-2009 ippubblika Baroque Painting in Malta, ħarsa ġenerali lejn il-pittura Barokka fil-gżejjer Maltin.<ref name="MSA" /><ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/pressreleases/2006/keithsciberras_book.html |titlu=A New Publication edited by Dr Keith Sciberras: Melchiorre Cafà – Maltese Genius of the Roman Baroque |pubblikatur=Università ta' Malta |sena=2006}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet l-oħra tiegħu hemm Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta (2004), Mattia Preti: The Triumphant Manner (2012), Mattia Preti: Life and Works (2020) u Art as Life: Caravaggio – Malta (2023).<ref name="MSA" /> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Sciberras rebaħ il-Premju Nazzjonali tal-Ktieb fil-kategoriji tar-riċerka u tal-aħjar pubblikazzjoni f'diversi snin, fosthom l-2006, l-2009, l-2010, l-2012 u l-2015.<ref name="Academia">{{Ċita web |url=https://malta.academia.edu/KeithSciberras |titlu=Keith Sciberras |pubblikatur=Academia.edu}}</ref> == Referenzi == <references /> j1hto28l72o9f9y22tnchjoqnjoy0fm 332814 332813 2026-10-13T10:54:32Z EnriqueTabone 15661 links 332814 wikitext text/x-wiki '''Keith Sciberras''' (imwieled fl-1970) huwa storiku tal-arti, kuratur u akkademiku Malti. Huwa professur tal-istorja tal-arti fl-Università ta' Malta u jispeċjalizza fl-iskultura Barokka Rumana u fil-pittura Barokka Taljana, b'attenzjoni partikolari lejn il-pitturi [[Caravaggio]] u [[Mattia Preti|Mattia Preti.]] Ir-riċerka tiegħu kkontribwiet għall-istudju tal-perjodu finali ta' Caravaggio, speċjalment iż-żmien li l-pittur għadda f'[[Malta]], f'[[Napli]] u fi [[Sqallija]].<ref name="UM">{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/profile/keithsciberras |titlu=Prof. Keith Sciberras |pubblikatur=Università ta' Malta}}</ref> == Karriera akkademika == Sciberras huwa professur fid-Dipartiment tal-Arti u l-Istorja tal-Arti fi ħdan il-Fakultà tal-Arti tal-[[Università ta' Malta]]. Bejn l-2012 u l-2022 kien kap tad-dipartiment. Huwa wkoll il-koordinatur tal-Proġett ta' Studji dwar Caravaggio u d-delegat tar-Rettur għall-kurazzjoni tal-binjiet storiċi u x-xogħlijiet tal-arti tal-Università, inkluża l-kollezzjoni tal-gallerija tal-arti tagħha.<ref name="UM" /><ref name="MSA">{{Ċita web |url=https://artsmalta.org/gold-medal-award/ |titlu=Gold Medal Award: Keith Sciberras |pubblikatur=Malta Society of Arts}}</ref> Fl-2005 ingħata l-fellowship Andrew W. Mellon bħala riċerkatur anzjan fid-Dipartiment tal-Pitturi Ewropej tal-[[Metropolitan Museum of Art]] fi [[Belt ta' New York|New York]]. Fl-2012 ġie elett trustee tal-Association of Art Historians f'Londra.<ref name="UM" /> == Riċerka u pubblikazzjonijiet == Sciberras ippubblika bosta studji u kotba dwar l-arti [[Barokk|Barokka]], b'mod partikolari dwar Caravaggio, Mattia Preti u l-iskultura Barokka f'Malta. Ix-xogħol tiegħu jinkludi riċerka dwar il-patroċinju artistiku, l-istorja tal-opri tal-arti u l-kuntest storiku u reliġjuż li fihom inħolqu. Fl-2004–2005 ikkontribwixxa għall-proġett internazzjonali Caravaggio: The Final Years, li ffoka fuq l-aħħar snin tal-ħajja u l-karriera tal-pittur Taljan.<ref name="UM" /> Fl-2006 ippubblika, flimkien ma' David M. Stone, Caravaggio: Art, Knighthood and Malta. Fl-istess sena editja Melchiorre Cafà: Maltese Genius of the Roman Baroque, studju kollettiv dwar l-iskultur Malti [[Melchiorre Gafà|Melchiorre Cafà]] u l-kontribut tiegħu għall-iskultura Barokka f'Ruma. Fl-2009 ippubblika Baroque Painting in Malta, ħarsa ġenerali lejn il-pittura Barokka fil-gżejjer Maltin.<ref name="MSA" /><ref>{{Ċita web |url=https://www.um.edu.mt/pressreleases/2006/keithsciberras_book.html |titlu=A New Publication edited by Dr Keith Sciberras: Melchiorre Cafà – Maltese Genius of the Roman Baroque |pubblikatur=Università ta' Malta |sena=2006}}</ref> Fost il-pubblikazzjonijiet l-oħra tiegħu hemm Roman Baroque Sculpture for the Knights of Malta (2004), [[Mattia Preti]]: The Triumphant Manner (2012), Mattia Preti: Life and Works (2020) u Art as Life: [[Caravaggio]] – Malta (2023).<ref name="MSA" /> '''Premjijiet u rikonoxximenti''' Sciberras rebaħ il-[[Premju Nazzjonali tal-Ktieb]] fil-kategoriji tar-riċerka u tal-aħjar pubblikazzjoni f'diversi snin, fosthom l-2006, l-2009, l-2010, l-2012 u l-2015.<ref name="Academia">{{Ċita web |url=https://malta.academia.edu/KeithSciberras |titlu=Keith Sciberras |pubblikatur=Academia.edu}}</ref> == Referenzi == <references /> jbgxoo6i64k3s3vwbkb6c6jdlhracog