Biquipédia mwlwiki https://mwl.wikipedia.org/wiki/Biquip%C3%A9dia:P%C3%A1igina_percipal MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Multimédia Special Cumbersa Outelizador(a) Cumbersa outelizador(a) Biquipédia Cumbersa Biquipédia Fexeiro Cumbersa fexeiro Biqui Cumbersa Biqui Modelo Cumbersa modelo Ajuda Cumbersa ajuda Catadorie Cumbersa catadorie Portal Cumbersa portal TimedText TimedText talk Módulo Cumbersa módulo Evento Evento Discussão Torre Eiffel 0 4270 106941 104125 2026-06-25T02:53:54Z InternetArchiveBot 11236 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 106941 wikitext text/x-wiki {{geocordenadas|48_51_30_N_2_17_40_I|48° 51' 30" N 2° 17' 40" I}} [[Fexeiro:Tour Eiffel Wikimedia Commons.jpg|dreita|220px]] [[Fexeiro:Tour Eiffel - 20150801 15h30 (10621).jpg|miniaturadaimagem]] [[File:Eiffel Tower Drone 4k-Qx c1X3zfEc-313-251.webm|thumb|Torre Eiffel]] La '''Torre Eiffel''' (an [[lhéngua francesa|francés]]: ''Tour Eiffel'', /tuʀ ɛf'''ɛ'''l/) ye ua torre treliça de [[fierro]] de l [[seclo XIX]] ne l ''[[Campo de Marte (Paris)|Champ de Mars]]'', an [[Paris]], que se tornou un ícone mundial de la [[Fráncia]] i ua de las struturas mais recoincidas ne l mundo. La Torre Eiffel, que ye l'eidifício mais alto de [[Paris]],<ref>[http://www .ptour-eiffel.fr/teiffel/uk/documentation/chiffres/page/tour_monde.html The Eiffel Tower las la World monument<!-- Vot generated title -->]</ref> ye l monumiento pago mais bejitado de l mundo, milhones de pessonas chúben na torre a cada anho. Nomeada passado sou porjetista, l'angenheiro [[Gustave Eiffel]], la torre fui custruída cumo l'arco d'antrada de la [[Sposiçon Ounibersal de 1889]]. Miles de pessonas la bejítan por anho. Ye la maior atraçon turística de Paris, sendo assi este l paíç mais bejitado an todo l mundo. La torre ten 324 [[metro]]s de [[altura]]. Fui la [[Aneixo:Lhista de las struturas mais altas de l mundo|strutura mais alta de l mundo]] zde la sue cuncluson até [[1930]], quando perdiu l puosto pa l ''[[Chrysler Building]]'', an [[Nuoba Iorque]], [[Stados Ounidos]]. Nun ancluindo las [[Antena|antenas de trasmisson]], la Torre ye la segunda strutura mais alta de la [[Fráncia]], atrás solo de l [[Biaduto de Millau]], cuncluído an [[2004]]. La Torre Eiffel ye ua strutura de [[aço]] i pesa cerca de 10.000 [[tonelada]]s, ten ua densidade relatibamente baixa, pesando menos dun celindro d'aire acupando las mesmas dimensones de la torre. La torre ten trés nibles pa ls bejitantes. Ls belhetes puoden ser pedidos nas [[scaleira]]s ó [[eilebador]]s de l purmeiro i de l segundo nible. La caminada pa l purmeiro nible ye superior a 300 passos. L terceiro i mais alto nible solo ye acessible por eilebador. L purmeiro i l segundos nible ténen [[restourante]]s. La torre tornou-se l [[simblo]] mais amportante de [[Paris]] i de la [[Fráncia]]. La torre ye ua parte de l cenairo caratelizado an dezenas de filmes que se pássan an Paris. L statuto de [[ícone]] ye tan detreminado qu'inda sirbe cumo un simblo para toda la nacion de la Fráncia, cumo quando eilha fui ousada cumo l [[lhogotipo]] de la candidatura francesa para sediar ls [[Jogos Oulímpicos de Berano de 1992]]. == Stória == [[Fexeiro:Tour_Eiffel,_July_1888.jpg|squierda|thumb|La Torre Eiffel an custruçon an [[júlio]] de [[1888]].]] [[Fexeiro:Exposition universelle 1900.jpg|thumb|squierda|Torre Eiffel ne l'anho de [[1900]].]] Einougurada an [[31 de Márcio]] de [[1889]], la Torre Eiffel (pernuncia-se cula sílaba tónica ne l redadeiro "e", [''eifél''] i nó [''éifel'']) fui custruída para honrar l [[Centenário (eidade)|centenairo]] de la [[Reboluçon Francesa]]. Era para ser ua strutura temporária, mas tomou-se la decison de nun çmuntá-la. L [[Gobierno]] de la [[Fráncia]] planeou ua [[Sposiçon mundial]] i anunciou ua cumpetiçon de ''[[Arquitetura|zeign]]'' arquitetónico para un monumiento que serie custruído ne l ''[[Campo de Marte (Paris)|Champ-de Mars]]'', ne l centro de [[Paris]]. Mais de cien ''[[zeinho]]s'' fúrun submetidos al cuncurso. L comité de l Centenário scolhiu l porjeto de l [[angenharie|angenheiro]] [[Gustave Eiffel]] ([[1832]]-[[1923]]), de quien heirdarie l nome, de la torre cun ua strutura [[metal|metálica]] que se tornarie, anton, la strutura mais alta de l mundo custruída pul home. Cun sous 324 [[metro]]s de [[Altura (medida)|altura]], tenie 7 300 [[tonelada]]s quando fui custruída, sendo qu'atualmente deba passar de las 10 000, yá que son abrigados restourantes, [[museu]]s, sotos, antre muitas outras struturas que nun tenie na época de sue custruçon. Eiffel, un notable custrutor de puontes, era mestre nas custruçones metálicas i habie zenhado l'armaçon de la [[Státua de la Lhibardade]], arguida pouco antes ne l porto de [[Nuoba Iorque]]. Quando l cuntrato de binte anhos de l terreno de la [[Sposiçon mundial]] (de 1889) spirou, an [[1909]], la Torre Eiffel quaije que fui demolida, mas l sou balor cumo ua [[antena]] de trasmisson de [[Rádio (quemunicaçon)|rádio]] la salbou. Ls redadeiros binte [[metro]]s desta magnífica torre correspónden la [[antena]] de rádio que fui puosta mais tarde. La torre mantebe-se cumo l monumiento mais alto de l mundo al lhongo de mais de quarenta anhos. Fui çtronada an [[1930]] cul [[Chrysler Building]], de [[Nuoba Iorque (cidade)|Nuoba Iorque]] de 329 metros. Al todo, zde l'abiertura yá recebiu un total de 244 milhones de bejitantes. Atualmente, la torre ye bejitada anualmente por 6,9 milhones de pessonas. == Ls 72 nomes == {{aneixo|Aneixo:Ls 72 nomes na Torre Eiffel|Ls 72 nomes na Torre Eiffel}} Ls nomes de setenta i dous [[cientistas]], [[angenheiros]] i outros [[Fráncia|franceses]] notables stan grabados an recoincimiento a sues cuntribuiçones por [[Gustave Eiffel]]. Estas grabaçones fúrun cubiertas de tinta ne l'ampeço de l [[seclo XX]], i restouradas an 1986-1987 pula ''[[Société Nouvelle d'exploitation de la Tour Eiffel]]'', ua cumpanha cuntratada para negócios a ber cula Torre. == Ber tamien == * [[Aneixo:Lhista de las maiores torres de l mundo|Lhista de las maiores torres de l mundo]] {{ref-section}} == {{Lhigaçones sternas}} == {{Commons|Tour Eiffel}} * [http://www.tour-eiffel.fr Torre Eiffel - Páigina oufecial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101205121142/http://www.tour-eiffel.fr/teiffel/uk/ |date=2010-12-05 }} (an francés i an anglés) * [http://www.paris-live.com Cámaras An Lhinha na Torre Eiffel] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060807231123/http://www.paris-live.com/ |date=2006-08-07 }} {{Atraçones turísticas de Paris}} {{Finalistas de l N7W}} {{Maiores Torres de Ouserbaçon i Quemunicaçon}} {{rabisco-arquitetura}} [[Catadorie:Torre Eiffel]] [[Catadorie:Paris]] ergw8vq85lwdjrmwsgsbxn7l8mhsvnm Debate Soares-Cunhal 0 11363 106940 97036 2026-06-25T00:55:33Z InternetArchiveBot 11236 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 106940 wikitext text/x-wiki L '''debate Soares-Cunhal''' fui un debate, ocorrido ne l die [[6 de Nobembre]] de [[1975]], trasmitido na RTP1, ne l porgrama "[[Responder ao País]]" (''Respunder al Paíç''), an bésperas de [[Golpe de 25 de Nobembre de 1975|l 25 de nobembre]] antre l'anton secretairo-giral de l [[Partido Socialista (Pertual)|Partido Socialista]], [[Mário Soares]] i l'anton secretairo-giral de l [[Partido Quemunista Pertués]], [[Álvaro Cunhal]]. Este debate fui l purmeiro de la telebison pertuesa a ser trasmitido i l mais longo de siempre, pus tubo ua duraçon de 3 horas i 40 minutos i fui moderado por [[José Carlos Megre]] e [[Joaquim Letria]]<ref>https://www.rtp.pt/noticias/politica/frente-a-frente-entre-mario-soares-e-alvaro-cunhal-faz-hoje-40-anos-e-durou-quase-quatro-horas_v871782</ref>. Este debate tamien ye cunsidrado cumo l "pai de ls debates"<ref>https://www.rtp.pt/noticias/eleicoes-legislativas-2015/debates-que-marcaram-a-democracia-portuguesa_v856988</ref>. Fui neste debate que quedou coincida la célebre frase "Olhe que não, olhe que não" (''Olhe que nó, olhe que nó''). [[Mário Soares]] acusou l líder de l PCP de querer anstituir ua ditadura an [[Pertual]]. Al cunfrontado cun esta afirmaçon, Cunhal dixe «Olhe que nó, doutor, olhe que nó», la frase fui proferida sensibelmente meia hora passado l'ampeço de l'eimisson i la mesma acabarie por antrar ne l léxico político nacional<ref>https://sicnoticias.pt/pais/2013-11-10-Episodio-Olhe-que-nao-entre-Soares-e-Cunhal{{Lhigaçon einatiba|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. L frente-la-frente tubo dous blocos cun un anterbalo a meio, ls jornalistas colocórun questones als políticos na purmeira parte i, na segunda, ls ouponentes podírun fazer preguntas un al outro i respunder libremente. La cumbersa fui longa i densa. Falou-se de [[Democracie|democracies oucidentales]] bs. democracies populares, de [[socialismo]] i [[Libardade|libardades]], de reboluçon i contra-reboluçon, de reformas sociales, de libardade d'amprensa, de rábia i antoleráncia. Alguas sumanas depuis, estas dues perspetibas eirien traduzir-se ne ls [[Golpe de 25 de Nobembre de 1975|acuntecimientos de l 25 de Nobembre]]. L debate fui recriado 24 anhos depuis, an [[1999]], na SIC i reposto na RTP1 ne ls dies 7 i 8 de janeiro de [[2017]], aquando la muorte de Mário Soares<ref>https://sol.sapo.pt/artigo/544032/a-reposicao-de-um-debate-historico</ref>. == Ligações externas == * [https://arquivos.rtp.pt/conteudos/frente-a-frente-mario-soares-e-alvaro-cunhal-i-parte/ Frente a Frente… Mário Soares e Álvaro Cunhal – I Parte na RTP Arquivos] * [https://arquivos.rtp.pt/conteudos/frente-a-frente-mario-soares-e-alvaro-cunhal-ii-parte/ Frente a Frente… Mário Soares e Álvaro Cunhal – II Parte na RTP Arquivos] {{Refréncias}} gvqwbtfa3llusc0amuk2withonk9294