Википедиясь
myvwiki
https://myv.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D1%80%D1%8F%D0%B2%D1%82%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B0
MediaWiki 1.47.0-wmf.22
first-letter
Медия
Башка тевень
Кортамо
Теиця
Теицянь кортамось
Википедиясь
Википедиясь кортамось
Артовкс
Артовксто кортамось
MediaWiki
MediaWiki-нь кортамось
ЛопаПарцун
ЛопаПарцундо кортамось
Лезкс
Лезкстэ кортамось
Категория
Категориядо кортамось
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Эфендиева, Адавие
0
19064
155214
152881
2026-10-02T01:45:28Z
InternetArchiveBot
10632
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6
155214
wikitext
text/x-wiki
{{Lomanes}}
[[Артовкс:Adaviye Efendiyeva 01.JPG|справа|мини| Адавие Ефендиевань артовкс (1920)]]
'''Адавие́ Эфе́ндиева''' ({{lang-crh|Adaviye Efendiyeva, Адавие Эфендиева}}; 1879, [[Евпатория]] — 1944, [[Самарканд]] вакссо, [[Узбекистан Мастор|Узбекистан]]) — [[Крымень татарт|крымень-татаронь]] орнаментэнь-артындей<ref name="esu">{{cite web |url=http://esu.com.ua/search_articles.php?id=18084 |title=ЕФЕНДІ́ЄВА Адавіє |author=В. М. Басиров |publisher=[[Енциклопедія сучасної України]] |language=uk }}</ref><ref name="rukotvory">{{cite web |url=http://rukotvory.com.ua/info/moji-ornamenty-moji-dumky-adavije-efendijeva-krymskotatarska-hudozhnytsya/ |title=«Мої орнаменти — мої думки» — Адавіє Ефендієва (Крим) |author=Катерина Качур |date= |work= |publisher=rukotvory.com.ua |language=uk |accessdate=2018-05-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160921222948/http://rukotvory.com.ua/info/moji-ornamenty-moji-dumky-adavije-efendijeva-krymskotatarska-hudozhnytsya/ |archivedate=2016-09-21 |deadlink=yes }}</ref>.
== Эрямопингензэ ==
Адавие Эфендиева чачсь [[1879 ие]]стэ крымень ошсо [[Евпатория]]. Одрорасто викшнеме ды коцтонь стамо тонавтьсь сонзэ покшавазо<ref name="rukotvory"/>. Викшнема стамонтень (кергеф) Адавие васеньцеде озась 12 иесэ, 4 иень ютазь тетязо рамась коцтонь стамо (токъума тезьях). Тонавтомонзо сон тердсь ёроков стыця <ref name="zaatov"/>. 1928 иестэ Адавие ульнесь [[Евпаторийянь краеведческой музей]]сэнть <ref name="esu"/> раськень викшнемань кужонть прявтокс. 1930 иестэ ульнесь артелень важодицякс, мейле «Эски Орнек»<ref name="esu"/> («Старинный узор») артельсэнть инструкторокс. 1937 иенть видс анокстась 500-цеде седе ламо орнаментт<ref name="rukotvory"/>. Кулось[[1944 ие]]стэ, зярдо ульнесь [[Самарканд]]онть<ref name="esu"/><ref name="zaatov"/> ошонть аволь васоло [[Крымень татартнэнь депортация |депортация]]. Ульнезь чумондомась эйстэнзэ каязь (реабилитация)<ref name="esu"/>.
== Шкинемазо ==
[[1935 ие]]стэ Адавие ульнесь ламо артыньдеень невтематнэнь улицякс. Васеньцеде сонзэ артовкстнэ ульнесть невтезь ({{lang-ru|Московская выставка мастеров народного искусства татар и караимов Крыма; I Всероссийская выставка самодеятельности в изобразительном искусстве}})<ref name="rukotvory"/> невтематнесэ. Теевксэнзэ сонзэ орнаментнэнь марто ульнесть невтезь Европасо ды [[АВШ]]. Адавие Эфендиева 200-де седе ламо орнаментэнь композициянь<ref name="esu"/> теиця. Сонзэ теевксэнзэ ютксо — морго лангаельтявкст, свадебань нардамот, викшневксэнь каркст<ref name="ДКТК">Деятели крымскотатарской культуры (1921-1944 гг.) : Биобиблиографический словарь // Українська біографістика. - 1999. - Вип. 2.</ref>. Сонсь Адавие Эфендиева эсинзэ композициятнеде кортниль истя: «''Монь орнаментнэ — монь арсемам»''<ref name="zaatov">{{cite web |url=http://dspace.nbuv.gov.ua/bitstream/handle/123456789/89694/30-Zaatov.pdf?sequence=1 |title=НАРОДНОЕ И ДЕКОРАТИВНО-ПРИКЛАДНОЕ ИСКУССТВО КРЫМСКИХ ТАТАР |author=Заатов И. |accessdate=2018-05-06 |archivedate=2016-09-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160921012015/http://dspace.nbuv.gov.ua/bitstream/handle/123456789/89694/30-Zaatov.pdf?sequence=1 |deadlink=yes }}</ref>. Эфендиевань эскизтнэ ды артовксонзо улить [[Тавридань Куншкань музей ]]сэ ([[Симферополь]]) фондтнэсэ.
<center><gallery>
Adaviye Efendiyeva 02.JPG|Композиция (июнь 1943)
Adaviye Efendiyeva 03.JPG|Вырезка (май 1943)
</gallery></center>
{{Lisj}}
== Литературась ==
* ''Исмет Заатов.'' Крымскотатарское декоративно-прикладное и изобразительное искусство. — Симферополь : ТАРПАН, 2003. — 336 с.
* ''П. Я. Чепурина.'' Орнаментальное шитьё Крыма. — Москва; Ленинград : Всесоюзное кооперативное объединенное издательство, 1938. — 63 с.
* Творчество крымских вышивальщиц // [[Крымская правда|Красный Крым]]. - 1936. - 15 нояб.; 1937. - 29 сент.
* ''Иоффе М.'' Вышивальщицы // Красный Крым. - 1940. - 8 марта
* ''П. Чепурина.'' Творцы орнамента // Красный Крым. — 1940. — 14 марта.
* Крымскотатарские художники : биобиблиограф. словарь / сост. Э. Я. Черкезова. — Симферополь : Доля, 1999
[[Категория:СССР-нь артындейть]]
[[Категория:Викшницят]]
eb00jw3mnxr1zy6qza4um6dbqh24xoj
Шаблон:Potd/2026-10-02
0
39306
155212
2026-10-01T18:47:44Z
Frhdkazan
4987
Од лопа: "Gene Autry, NPG 94 39.jpg"
155212
wikitext
text/x-wiki
Gene Autry, NPG 94 39.jpg
5gwo6nv5yd6y9dm8w91qb6ik2vgf1gm
Шаблон:Motd/2026-10-02
0
39307
155213
2026-10-01T19:31:13Z
Frhdkazan
4987
Од лопа: "A-Brain-Network-Processing-the-Age-of-Faces-pone.0049451.s001.ogv"
155213
wikitext
text/x-wiki
A-Brain-Network-Processing-the-Age-of-Faces-pone.0049451.s001.ogv
bwhj0tr8i9qitae2t1jce2q153d8bas