ဝီကီပီးဒီးယား mywiki https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%97%E1%80%9F%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%85%E1%80%AC%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%BE%E1%80%AC MediaWiki 1.47.0-wmf.5 first-letter မီဒီယာ အထူး ဆွေးနွေးချက် အသုံးပြုသူ အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက် ဝီကီပီးဒီးယား ဝီကီပီးဒီးယား ဆွေးနွေးချက် ဖိုင် ဖိုင် ဆွေးနွေးချက် မီဒီယာဝီကီ မီဒီယာဝီကီ ဆွေးနွေးချက် တမ်းပလိတ် တမ်းပလိတ် ဆွေးနွေးချက် အကူအညီ အကူအညီ ဆွေးနွေးချက် ကဏ္ဍ ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက် မုခ်ဝ မုခ်ဝ ဆွေးနွေးချက် စာမူကြမ်း စာမူကြမ်း ဆွေးနွေးချက် TimedText TimedText talk မော်ဂျူး မော်ဂျူး ဆွေးနွေးချက် Event Event talk 0 1634 1036051 1035696 2026-06-05T03:03:15Z Ninjastrikers 22896 1036051 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ပုဂံအင်ပါယာ | official_name = ပုဂံဧကရာဇ်နိုင်ငံ (Pagan Kingdom) | native_name = ပုဂံပြည် | settlement_type = သမိုင်းဝင် ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော် | image_skyline = Pagan Empire -- Sithu II.PNG | image_caption = ခရစ်နှစ် ၁၂၁၀ ဝန်းကျင် ဒုတိယနရပတိစည်သူမင်းလက်ထက် ပုဂံပြည်ပိုင်နက်ပြမြေပုံ | subdivision_type = တည်နေရာ | subdivision_name = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] (အရှေ့တောင်အာရှ) | established_title = အင်ပါယာအစ (အနော်ရထာ နန်းတက်) | established_date = ၁၁ ဩဂုတ် ၁၀၄၄ <ref name="AungThwin">Aung-Thwin, M. (1985). ''Pagan: The Origins of Modern Burma''. University of Hawaii Press.</ref> | extirpated_title = အင်ပါယာနိဂုံး (မြင်စိုင်းက သိမ်းပိုက်) | extirpated_date = ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၁၂၉၇ <ref name="Lieberman">Lieberman, V. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref> | seat_type = မင်းနေပြည်တော် (မြို့တော်) | seat = [[ပုဂံ]] (၈၄၉–၁၂၉၇) | leader_title = ပထမဆုံး ဧကရာဇ်ဘုရင် | leader_name = [[အနော်ရထာ]] (၁၀၄၄–၁၀၇၇) | leader_title1 = အထွတ်အထိပ်ရောက်ချိန်မင်း | leader_name1 = [[နရပတိစည်သူ(ပုဂံ)|နရပတိစည်သူ]] (၁၁၇၄–၁၂၁၁) | leader_title2 = နောက်ဆုံး ဧကရာဇ်ဘုရင် | leader_name2 = [[နရသီဟပတေ့]] (၁၂၅၆–၁၂၈၇) | blank_name_sec1 = ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ | blank_info_sec1 = [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (အဓိက)၊ [[မဟာယန ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]]၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] | blank1_name_sec1 = အသုံးပြုသည့်ဘာသာစကား | blank1_info_sec1 = [[:en:Old Burmese|ရှေးမြန်မာစာ]]၊ [[မွန်ဘာသာစကား|မွန်]]၊ [[ပျူဘာသာစကား|ပျူ]] | blank2_name_sec1 = အခြေခံငွေကြေး | blank2_info_sec1 = အလေးချိန်စံနှုန်းပြု အစစ်ခံပတ် (ငွေ) | population_total = ၁,၅၀၀,၀၀၀ – ၂,၀၀၀,၀၀၀ ခန့် | population_as_of = ၁၂၁၀ ပြည့်နှစ်ခန့် ခန့်မှန်းခြေ <ref name="Lieberman"/> }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''ပုဂံခေတ်'''သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင်းသို့ [[ဗမာ|မြန်မာ]]တိုင်းရင်းသားများ ရောက်လာပြီးနောက်တွင် တဖြည်းဖြည်းနှင့် အင်အားအကြီးဆုံး အနေအထားသို့ ရောက်ချိန်ဖြစ်ပြီး ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံနီးပါးမျှ ကျယ်ဝန်းသည့် ပိုင်နက်ကိုလည်း သိမ်းပိုက်အုပ်ချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။ ပျူတို့နောက်တွင် ပထမဆုံးမြန်မာဘုရင့်နိုင်ငံကို တည်ထောင်နိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ်ကို မြန်မာအစိုးရက ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ ပုဂံခေတ်ကာလကို သက္ကရာဇ် ၄၀၆-ခုမှ [[ပင်းယမြို့]]တည်သည့် သက္ကရာဇ် ၆၇၄-ခုအထိ သတ်မှတ်သည်။<ref>မှန်နန်းမဟာရာဇဝင်တော်ကြီး (ပထမတွဲ)။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ ၂၀၀၃။</ref> '''ကြာအိုးအံ ပုဂံတည်''' [[ဆိုရိုးစကား]]အရ (ကြာ = ၂ ၊ အိုး = ၁ ၊ အံ = ၁) ၂၁၁-ခုနှစ်၌ တည်ထောင်သည်။ <ref>ဂီတစာဆို ယုဝစိုးမြင့် ရေး၊ ကူနီနန်းမှ ပခန်းကျော် နှင့် နတ်သမိုင်းစစ်တမ်းများ၊ ၁၉၈၇-ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ၊ စာ- ၁၅</ref> == သမိုင်းကြောင်း == အစဦးတွင် မြန်မာလူမျိုးတို့သည် ယူနန် ဒေသများတွင် အခြေချပြီး တစ်နယ်တစ်မင်း ထူထောင်ကာ စုစည်းနေထိုင်ကြရာမှ အေဒီ ၁၀ ရာစုသို့ရောက်သည့်အခါ ပုဂံမင်းသည် အင်အားအကြီးဆုံးအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရကာ မင်းကြီး ဖြစ်လာသည်။ သို့သော် အစောပိုင်း ပုဂံမင်းဆက်များအကြောင်းမှာ ဒဏ္ဍာရီလာသာဖြစ်ပြီး တိကျသည့် သမိုင်းအထောက်အထားများကိုမူ ရှာဖွေမတွေ့ရချေ။ စတင်တည်ထောင်သူ သမုဒ္ဓရာဇ်မင်းမှစ၍ ပုဂံပြည်ပျက်သုဉ်းသည့်‌ စောမွန်နစ်မင်းအထိ ပုဂံမင်းဆက် ၅၅ ဆက်ရှိသည်ဟု အဆိုရှိသည်။<ref>Harvey, G. E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> တိကျသော ကျောက်စာအထောက်အထားများကို အစောဆုံး စတင်ကာတွေ့ရသည့် [[အနော်ရထာ]] မင်းလက်ထက်အရောက်တွင် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို သက်ဝင်ယုံကြည်လာကြပြီး နိုင်ငံရေး ဩဇာအရလည်း အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်လာခဲ့သည်။ ပုဂံပြည်နှင့် ခမာအင်ပါယာတို့သည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် ခေတ်ပြိုင်အင်အားကြီး အင်ပါယာများ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="AungThwin"/> သို့သော် ၎င်းအလွန်တွင် နန်းတက်သည့် [[စောလူး]]မင်း၏ အရည်အချင်းညံ့ဖျင်းမှုများကြောင့် တိုင်းပြည်ပြိုကွဲလုနီးနီး အန္တရာယ်ကျရောက်ခဲ့ပြီး ၎င်းလည်း ရန်သူ့လက်ချက်ဖြင့် အနိစ္စရောက်ရသည်။ ၎င်းအလွန်တွင် နန်းစံကြသည့် [[ကျန်စစ်သား]] နှင့် [[အလောင်းစည်သူ]] မင်းများလက်ထက်တွင် တစ်ဖန်အင်အားဩဇာ ပြည့်ဝကြသော်လည်း ထိုမင်းများလွန်လျှင် ပုဂံ၏ဩဇာမှာ တစ်ဖန်ကျဆင်းသွားရပြန်သည်။ နောက်ဆုံး အေဒီ ၁၂၈၇ [[နရသီဟပတေ့]]ခေါ် မင်းခွေးချေးခေါ် တရုတ်ပြေးမင်း လက်ထက်တွင် [[မွန်ဂို]]တို့၏ စစ်ရန်ကြောင့် ပုဂံမှာ ပျက်စီးခဲ့သည်။<ref name="Lieberman"/> မွန်ဂိုတို့ မြန်မာနိုင်ငံမှ တပ်ပြန်ရုပ်သိမ်းအပြီး နန်းတက်ကြသည့် [[ကျစွာ]]၊ [[စောနစ်]]၊ [[စောမွန်နစ်]]တို့မှာ ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး လက်အောက်ခံပုဂံမင်းဟုသာ အသိအမှတ်ပြုခံရပြီး အမှန်တကယ်တွင် ဩဇာရှိကြသည်မှာ [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]]ဖြစ်သည့် အသင်္ခယာ၊ ရာဇသင်္ကြံ၊ [[တစ်စီးရှင်သီဟသူ|သီဟသူ]] တို့ဖြစ်ကြသည်။ အချို့သမိုင်းဆရာတို့က ထိုကာလကို မြင်စိုင်းခေတ် (သို့မဟုတ်) ပထမရှမ်းခေတ် အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်ကြသည်။<ref>ထင်အောင်၊ ဒေါက်တာ (၂၀၀၄)။ ''မြန်မာ့သမိုင်း (A History of Burma)''။ ရာပြည့်စာအုပ်တိုက်။</ref> ပုဂံခေတ်ပျက်သုဉ်းရခြင်း၏ အကြောင်းအရင်းမှာ မင်းများညံ့ဖျင်းခြင်း၊ မွန်ဂိုတို့၏ ရန်စစ်ကိုခံရခြင်းအပြင် မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တစ်လွှားတို့မှ [[ရှမ်းလူမျိုး]]များ အလယ်ပိုင်းမြေပြန့်ဒေသများအတွင်းသို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်နေရာယူလာခြင်းတို့ကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်တချို့က သုံးသပ်ကြသည်။ == မင်းဆက်များ == ပါးစပ်ရာဇဝင်များအရ ပုဂံမင်းဆက်သည် ပျဉ်ပြားမင်းကစခဲ့သည်၊ ၅၅ ဆက်ရှိသည်ဟု ဆိုသော်လည်း သမိုင်းမှတ်တမ်းများကို ခိုင်မာသည်ဟုယူဆရသော ကာလမှစကာ နန်းတက်သည့် ပုဂံမင်းဆက်မှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။<ref name="AungThwin"/><ref name="Lieberman"/> # [[ကွမ်းဆော်ကြောင်ဖြူ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၉၆၄) # [[ကျဉ်စိုး]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၉၈၆) # [[စုက္ကတေး]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၉၉၂) # [[အနော်ရထာမင်း]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၀၄၄ - ၁၀၇၇) # [[စောလူး]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၀၇၇ - ၁၀၈၄) # [[ကျန်စစ်သား]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၀၈၄ - ၁၁၁၃) # [[အလောင်းစည်သူ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၁၁၃ - ၁၁၆၇) # [[နရသူ (ပုဂံ)|နရသူ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၁၆၇ - ၁၁၇၁) # [[နရသိင်္ခ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၁၇၁ - ၁၁၇၄) # [[နရပတိစည်သူ(ပုဂံ)|နရပတိစည်သူ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၁၇၄ - ၁၂၁၁) # [[ထီးလိုမင်းလို]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၁၁ - ၁၂၃၅) # [[ကျော်စွာ (ပုဂံ)|ကျစွာ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၃၅ - ၁၂၅၁) # [[ဥဇနာ (ပုဂံ)|ဥဇနာ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၅၁ - ၁၂၅၄) # [[နရသီဟပတေ့]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၅၄ - ၁၂၈၇) (တရုတ်ပြေးမင်း) # [[ကျော်စွာ (ပုဂံ)|ကျော်စွာ]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၈၇ - ၁၂၉၇) # [[စောနစ်]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၂၉၇ - ၁၃၂၅) # [[စောမွန်နစ်]] (နန်းတက်နှစ် အေဒီ ၁၃၂၅ - ၁၃၆၈) == ကိုးကား == {{reflist}} {{ပုဂံ}} [[ကဏ္ဍ:ပုဂံခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:အရှေ့တောင်အာရှရှိ ခေတ်ဟောင်းအင်ပါယာများ]] 5s2jtw38qku9fufl219nvfmpdark17k 0 1636 1036064 1035553 2026-06-05T03:11:07Z Ninjastrikers 22896 1036064 wikitext text/x-wiki {{Short description|မြန်မာ့နောက်ဆုံးမင်းဆက်နှင့် သမိုင်းဝင်ခေတ် (၁၇၅၂–၁၈၈၅)}} {{Infobox settlement | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း|သမိုင်းဝင် နေပြည်တော်နှင့် ခေတ်]] | name = ကုန်းဘောင်ခေတ် | native_name = တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော် | official_name = Konbaung Dynasty | image_skyline = Lion throne, Amarapura Palace.jpg | image_caption = အမရပူရနန်းတော်ရှိ ခြင်္သေ့ပလ္လင်တော် (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၅) | image_flag = National flag of Third Burmese Empire (Konbaung Dynasty).svg | flag_size = 120px | flag_alt = ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ဒေါင်းအလံတော် | flag_type = ခေတ်သုံး တော်ဝင်အလံတော် | image_coat = Coat of arms of the Konbaung dynasty.svg | coat_size = 100px | coat_alt = ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ဒေါင်းရုပ်တော်ဝင်တံဆိပ်တံဆိပ်တော် | coat_type = တော်ဝင်တံဆိပ်တော် (မင်းတုန်းမင်းနှင့် သီပေါမင်းလက်ထက်) | image_map = Konbaung dynasty.png | map_caption = ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ အထွတ်အထိပ်ရောက်စဉ်က မြေပုံ (၁၈၂၄) | time_period = ခေတ်သစ်ဦးကာလ ([[Early modern period]]) | year_start = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၇၅၂ | year_end = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၈၈၅ | event_start = [[အလောင်းမင်းတရား]] မင်းဆက်စတင်ထူထောင်ခြင်း | date_start = ၂၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၅၂ | event_end = တတိယ အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲအတွင်း နန်းကျခြင်း | date_end = ၂၉ နိုဝင်ဘာ ၁၈၈၅ | capital = [[ရွှေဘိုမြို့|ရတနာသိင်္ခ]] (၁၇၅၂–၁၇၆၀)<br />[[စစ်ကိုင်းမြို့]] (၁၇၆၀–၁၇၆၅)<br />[[အင်းဝမြို့]] (၁၇၆၅–၁၇၈၃၊ ၁၈၂၁–၁၈၄၂)<br />[[အမရပူရမြို့]] (၁၇၈၃–၁၈၂၁၊ ၁၈၄၂–၁၈၅၉)<br />[[မန္တလေးမြို့|ရတနာပုံ]] (၁၈၅၉–၁၈၈၅) | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာ]] | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်ဘုရင်စနစ် | leader_title = ပထမဆုံးမင်း | leader_name = [[အလောင်းမင်းတရား]] (၁၇၅၂–၁၇၆၀) | leader_title1 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name1 = [[မြေဒူးမင်း|ဆင်ဖြူရှင်မင်း]] (၁၇၆၃–၁၇၇၆) | leader_title2 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name2 = [[မင်းတုန်းမင်း]] (၁၈၅၃–၁၈၇၈) | leader_title3 = နောက်ဆုံးမင်း | leader_name3 = [[သီပေါမင်း]] (၁၈၇၈–၁၈၈၅) | legislative = ဘုရင့်နန်းတော်ရှိ [[လွှတ်တော်]] | currency = [[မြန်မာကျပ်ငွေ|ကျပ်]] (၁၈၅၂ မှ စတင်ဒင်္ဂါးသွန်းလုပ်သုံးစွဲ) | population_blank1_title = တပ်မတော် | population_blank1 = ကုန်းဘောင်ခေတ် တော်ဝင်တပ်မတော် | population_blank2_title = ယခင်ခေတ် | population_blank2 = [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] (ဒုတိယအင်းဝ) | population_blank3_title = နောက်ဆက်တွဲခေတ် | population_blank3 = [[ဗြိတိသျှဘားမား|ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်]] }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''ကုန်းဘောင်မင်းဆက်'''သည် မြန်မာလူမျိုးတို့၏ နောက်ဆုံးမင်းဆက်ဖြစ်ပြီး ယနေ့ခေတ် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] နယ်နမိတ်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဒေသများကို နှစ်ပေါင်း ၁၃၀ ကျော် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သော မင်းဆက်ဖြစ်သည်။ ကုန်းဘောင်အင်ပါယာသည် အစောပိုင်းကာလတွင် [[ထိုင်းနိုင်ငံ|ယိုးဒယားနိုင်ငံ]]၊ [[ချင်မင်းဆက်|ချင်အင်ပါယာ (တရုတ်)]] တို့နှင့် ဖြစ်ပွားသော စစ်ပွဲများတွင် အောင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ကိုလိုနီအင်ပါယာများ၏ ရေရှည်ရည်မှန်းချက်နှင့် ဗျူဟာများကို ကောင်းစွာ အကဲမဖြတ်နိုင်ခဲ့မှုကြောင့် [[ဗြိတိသျှ|ဗြိတိန်]]တို့နှင့် စစ်သုံးကြိမ်တိုင် ဖြစ်ပွားကာ နောက်ဆုံးတွင် [[ဗြိတိသျှရာဇ]]၏ ပြည်နယ်အဖြစ် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]အတွင်းသို့ တိုင်းပြည်သမိုင်းတစ်လျှောက်လုံးတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် သွတ်သွင်းခြင်း ခံခဲ့ရလေသည်။ == မင်းဆက်များ == {{main|ကုန်းဘောင်မင်းဆက်}} [[File:Flag of Burma (Alaungpaya Dynasty).svg|180px|thumb|မြန်မာနိုင်ငံအလံ]] '''ကုန်းဘောင်ခေတ်'''တွင် အုပ်ချုပ် မင်းပြုခဲ့သော မင်းဆက် (၁၁) ဆက်ရှိသည်။ ယင်းတို့မှာ − * [[အလောင်းမင်းတရား]] (သို့) ဦးအောင်ဇေယျ (၁၇၅၂ – ၁၇၆၀) * [[နောင်တော်ကြီးမင်း]] (သို့) ဒီပဲယင်းမင်း (၁၇၆ဝ– ၁၇၆၃) * [[မြေဒူးမင်း]] (သို့) ဆင်ဖြူရှင်‌မင်း (၁၇၆၃ – ၁၇၇၆) * [[စဉ့်ကူးမင်း]] (၁၇၇၆ – ၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၈၂) * [[ဖောင်းကားစား မောင်မောင်]] (၅ – ၁၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၈၂) * [[ဘိုးတော်ဘုရား]] (သို့) ဗဒုံမင်း (၁၇၈၂ – ၁၈၁၉) * [[ဘကြီးတော်(စစ်ကိုင်းမင်း)]]‌ (၁၈၁၉ – ၁၈၃၇) * [[သာယာဝတီမင်း]] (၁၈၃၇ – ၁၈၄၆) * [[ပုဂံမင်း]] (၁၈၄၆ – ၁၈၅၃) * [[မင်းတုန်းမင်း]] (၁၈၅၃ – ၁၈၇၈) * [[သီပေါမင်း]] (၁၈၇၈ – ၁၈၈၅) အတိုကောက်အားဖြင့် "လောင်း၊ နောင်၊ ဆင်၊ စဉ့်၊ မောင်၊ ဘိုး၊ ဘ၊ သာ၊ ပု၊ မင်း၊ သီ" ဟူ၍ မှတ်သားကြသည်။ ကဗျာအားဖြင့် "လောင်း၊ နောင်၊ ဆင်၊ စ၊ မင်းမောင်လှ၊ ဘိုး၊ ဘ၊ သာယာဝတီ၊ ပုဂံ၊ မင်းတုန်း၊ သီပေါဆုံး ပေါင်းရုံးဆယ့်တစ်လီ" ဟူ၍ဖြစ်သည်။ == ကုန်းဘောင်မင်းဆက် တေးထပ် == '''ဦးအောင်ဇေယျ'''^၁ အမှူးမြောက် ထူးတစ်ယောက် တင်မှု '''(ဦးလောက်)'''^၂ ပ ဘုရင်တစ်ဆူ '''ဆင်ဖြူရှင်'''^၃ စခန်း '''စဉ့်ကူးမင်း'''^၄ ကောင်းစားမီ '''ဖောင်းကားညီ'''^၅ လုတဲ့ ရွှေနန်း '''ဦးဝိုင်း'''^၆ ပ၊ ပထမခေါင်ပျော် '''မြနောင်တော်'''^၇ ရေဖျန်း အမရဆောင်ပေါ် ဗွေကြငှန်းမှာ လ ရွှေစာတမ်း ဖွဲ့ပြန် '''ကုန်းဘောင်ပျော်'''^၈ နေလိုဝင်း ရွှေဘိုမင်းသား '''မြတ်ပုဂံ^၉''' ချမ်းအေးဖို့ ပန်းမွှေးပန် မန္တလေးစံ တောင်လက်ရုံးရယ်နှင့် '''မင်းတုန်းမင်း^၁၀''' '''သီပေါအရှင်^၁၁''' ထီးနှင့်ပလ္လင် ဆယ့်တစ်ဆက် အုပ်စိုးတင် မုဆိုးဘုရင် စခန်းမို့လေး။ == အုပ်ချုပ်ရေးဌာနများ == [[File:Lion throne, Amarapura Palace.jpg|thumb|[[အမရပူရနန်းတော်]] (ခရစ်နှစ် ၁၈၅၅)|241x241px]] နိုင်ငံ၏ပိုင်နက် ကျယ်ဝန်းလာနှင့်အတူ အုပ်ချုပ်မှုချောမွေ့စေရန် ဌာနများ ဖွဲ့စည်းထားရှိရာ လွှတ်ရုံးငါးရပ်ဟူ၍ ထင်ရှားသည်။<ref>ဒေါက်တာ တိုးလှ, "အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ ကုန်းဘောင်ရွှေပြည်", ၁၉၉၃</ref> ၎င်းတို့မှာ − * လွှတ်တော် * ဗြဲတိုက် * အရှေ့ရုံး * အနောက်ရုံး * တရားရုံး ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ သီပေါမင်း နန်းကျသည်အထိ ဤလွှတ်ရုံးငါးရပ်ဖြင့် နိုင်ငံကို စီမံအုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ === လွှတ်တော် === ဥပုသ်နေ့မှအပ ကျန်နေ့များတွင် တနေ့နှစ်ကြိမ် လွှတ်တော်ဝင်ရသည်။ တက်ရောက်ရသည့် အရာရှိကြီးများမှာ − * ဝန်ကြီး * ဝန်ထောက် * စာရေးတော်ကြီး * မြင်းစုဝန်ကြီး * မြင်းစာရေးကြီး * အသည်ဝန် * အသည်စာရေး * မြေတိုင် အမတ် * နားခံတော် * အမိန့်တော်ရ * အမိန့်တော်ရေး * အမှာတော်ရေး * အသုံးစာရေး * အဝေးရောက် * မြန်မာသံခံ * ရှမ်းသံခံ * ယွန်းသံခံ * ကသည်းစာပြန် * တရုတ်စာပြန် * သစ္စာတော်ရေး * ပြော့နေရာချ သွေးသောက်ကြီး * လွှတ်စောင့် သွေးသောက်ကြီး * လက်နက်တိုက်ဝန် * လက်နက်တိုက်စိုး * ကသောင်းမြောင်တိုက်စိုး * ကသောင်းမြောင်တိုက်စာရေး * လက်ဆောင်ယူတိုက်စိုး * လက်ဆောင်ယူတိုက်စာရေး တို့ ဖြစ်ကြသည်။[[File:Burmese Court Officials 1795.jpg|thumb|237x237px|အတွင်းဝန် နှင့် အတွင်းဝန်ကတော် (ခရစ်နှစ် ၁၇၉၂)]] === ဗြဲတိုက် === လွှတ်တော်မှ ပြန်ကြားသည့်စာတို့ကို သက်ဆိုင်ရာသို့ ဆက်သွင်းရန် တာဝန်ရှိသည်။ လွှတ်တော်နှင့် ရုံးတက်ချိန် အတူပင် ဖြစ်သည်။ ဗြဲတိုက်ဝင်ရသည့် အရာရှိများမှာ − * အတွင်းဝန် * သံတော်ဆင့် * ဗြဲတိုက်သံဆင့် * စာရေးတော် * သံတိုက်စိုး * သံတိုက်စာရေး တို့ ဖြစ်ကြသည်။ [[File:Minister of State in Konbaung uniform.jpg|thumb|350x350px|ဘုရင့်သစ္စာခံဗိုလ်ချုပ်]] === ရှေ့ရုံး === မြို့ဝန်က ရုံးထိုင်ကာ ရာဇဝတ်မှုများကို စစ်ဆေးသည်။ ရုံးထိုင်သည့် အရာရှိများမှာ − * မြို့ဝန် * ထောင်မှူး * ရွှေပြည်စိုး * ထောင်စချီ * တံခါးဗိုလ် * အပြင် မြို့ကြီးတံခါးဗိုလ် တို့ ဖြစ်ကြသည်။ === နောက်ရုံး === မောင်းမမိဿံများနှင့်ပတ်သက်သည့် ကိစ္စရပ်များကို စီမံအုပ်ချုပ်သည့်ရုံး ဖြစ်သည်။ ပါဝင်ရသည့် အရာရှိများမှာ − * အနောက်ဝန် * အနောက်ဝန်စာရေး * ကတော်စာရေး * နောက်ရုံးစာရေးတော် တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>ဦးတင်, "မြန်မာမင်း အုပ်ချုပ်ပုံစာတမ်း၊ စတုတ္ထပိုင်း"</ref> === တရားရုံး === တရားမမှုများကို မျက်နှာစုံညီ ခေါ်ယူဖြေရှင်းသည့်ရုံး ဖြစ်သည်။ ပါဝင်ရသည့် အရာရှိတို့မှာ − * တရားသူကြီး * တရားနာခံ * တရားစာရေး * အမိန့်တော်ရ * ကွမ်းဘိုးထိန်း တို့ ဖြစ်ကြသည်။ [[File:Great Audience Hall, Mandalay.jpg|thumb|မန္တ​လေးနန်း​တော်]] [[File:Amarapura palace British Embassy Michael Symes 1795.jpg|250px|thumb|[[အမရပူရ]]နန်းတော်၊ ၁၇၉၅ ခုနှစ်]] == နိုင်ငံခြား ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေး == ကုန်းဘောင်ခေတ် နိုင်ငံခြား ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေး ခရီး မည်မျှ ပေါက်ရောက် ခဲ့သည်ကို ဆန်းစစ်လျှင် ထိုခေတ် ရောင်းဝယ်ရေး အခြေအနေကို နားလည်နိုင်စရာ အကြောင်း ရှိလေသည်။ ၁၇၈၃ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်သို့ ရောက်လာသော အင်္ဂလိပ် လူမျိုး တဦးက ကုန်းဘောင်ခေတ် ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေးသည် ကျယ်ပြန့် ရှုပ်ထွေးခြင်း မရှိဟု မှတ်ချက် ချခဲ့သည်။ ဤဒေသတွင် အရင်းငွေ အနည်းငယ်မျှဖြင့်ပင် အရောင်းအဝယ် ပြုပါက အမြတ်အစွန်း များများရရန် လွယ်ကူသည်ဟု သူ ဧကန် သိနေဟန် တူသောကြောင့် ဖြစ်လေသည်။ ထိုခေတ်က ပြောကြ ဆိုကြသည်မှာ မည်သူမဆို အိန္ဒိယရှိ ကိုရိုမန်ဒယ် ကမ်းခြေ၌ ရွက်သင်္ဘောငယ် တစင်းကို ဝယ်ယူနိုင်သည့် အခြေရှိလျှင် ထိုသင်္ဘော၌ ဆေးရွက် အနည်းငယ်၊ ချည်ထည်နှင့် အိမ်သုံး သံထည် အချို့ကို နဂဘာရီကျွန်းသို့ တင်ဆောင် သွားနိုင်သည်။ ထို့နောက် ထိုကုန်များကို နဂဘာရီ အုန်းသီးများနှင့် လဲလှယ်၍ သင်္ဘော အပြည့်တင်ကာ ပဲခူးသို့ ယူလာနိုင်သည်။ ထိုနောက် ပဲခူးဒေသ (ရန်ကုန်ကို ဆိုလိုသည်) တွင် ကျွန်းသစ်များနှင့် တဖန် လဲလှယ်၍ ထို ကျွန်းသစ်တို့ကို ကိုရိုမန်ဒယ် ကမ်းခြေ၌ ဖြစ်စေ၊ ဘင်္ဂလား၌ ဖြစ်စေ ရောင်းချပါက၊ အမြတ်အစွန်း ကြီးစွာ ရနိုင်သည်ဟု အပြောအဆို ရှိခဲ့လေသည်။ [[File:Burmese peacock flag (National and Commercial Flags of All Nations, 1868).JPG|thumb|150px|left|မြန်မာ့ဒေါင်းအလံ(၁၈၆၈ ခုနှစ်)]] ကျွန်းသစ်သည် စင်စစ်အားဖြင့် နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များ လွန်စွာ တပ်မက် လိုလားကြသော ကုန်ပစ္စည်းပင် ဖြစ်လေသည်။ အများအားဖြင့် ကျွန်းသစ်ကို နိုင်ငံခြားသို့ ရောင်းချရာ၌ သင်္ဘော ဆောက်လုပ်ရန် အတွက် ရည်ရွယ်သည် ဖြစ်ရာ ကျွန်းသစ်များကို တဆင့် တင်ပို့ နေခြင်းဖြင့် စရိတ်စက ကုန်ကျခြင်းကို သက်သာရာ ရစေရန် ကျွန်းသစ်ထွက်သည့် နေရာ ဌာန၌ပင် သင်္ဘောများ ဆောက်လုပ်ရန် ကြိုးစားကြမည်မှာ မလွဲပေ။ ကျွန်းသစ်ကို လိုရာသို့ တင်ပို့၍ သင်္ဘော ဆောက်လုပ်သည့် စရိတ်နှင့် မြန်မာ့ ပင်လယ် ကမ်းခြေ၌ပင် သင်္ဘော ဆောက်လုပ်သည့် စရိတ်ကို ယှဉ်ကြည့်လျှင် မြန်မာ့ ကမ်းခြေ၌ ဆောက်လုပ်၍ ကုန်ကျသည့် စရိတ်က လွန်စွာ သက်သာနေသည့် အတွက် မြန်မာနိုင်ငံသို့ နိုင်ငံခြားသားများကို ဆွဲဆောင် နေသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန် ဆိပ်ကမ်းတွင် သင်္ဘော တစင်း ဆောက်လုပ်၍ အစုံအလင် တပ်ဆင်ပြီးနောက် ရေချရန် အသင့်ရှိသော အခါ သင်္ဘော တစင်း၏ ကုန်ကျစရိတ်သည် တတန်လျှင် စတာလင်ပေါင် ၁၂ မှ ၁၃ အထိသာ ဖြစ်လေသည်။ ကလကတ္တားတွင် ဆောက်လုပ်လျှင် သင်္ဘောတစင်း၏ ကုန်ကျငွေသည် တတန်လျှင် ပေါင် ၁၆ မှ ၁၇ ဖြစ်၍၊ [[ဘုံဘေ]]တွင် ပေါင် ၁၉ မှ ၂ဝ အထိ ကုန်ကျသည်။ မြန်မာ ဆိပ်ကမ်းတွင် သင်္ဘော ဆောက်လုပ်ရာ၌ အခက်အခဲများ ရှိသည်။ ထို အခက်အခဲများမှာ ပထမတွင် ရန်ကုန်၌ ကျွမ်းကျင်စွာ ကြီးကြပ်မည့်သူ လိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒုတိယတွင် မြန်မာ့ ကမ်းခြေသို့ ရောက်လာသော ကုန်သည် များနှင့် သင်္ဘောများကို လွတ်လပ်စွာ ဆိုက်ကပ်ခွင့် ပေးသည်ဟု မြန်မာဘုရင်က အမိန့် ထုတ်ပြန် ထားသည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ ရန်ကုန်ရှိ မြန်မာ မင်းမှုထမ်းတို့က ကောက်ခံ စည်းကြပ်သော အခွန်ငွေသည် များပြားခြင်း ဖြစ်လေသည်။ ရန်ကုန် ဆိပ်ကမ်းတွင် သင်္ဘော ကျောက်ချ ပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် သင်္ဘော၌ ပါသော သင်္ဘောသားဦးရေ၊ ပစ်ခတ် ကာကွယ်ရန် ယူဆောင်လာသည့် လက်နက်များ၊ ကုန်ထုပ်များ မည်မျှ ပါကြောင်း အစီရင် ခံရသည်။ သင်္ဘောပါ ပစ္စည်းများကို စစ်ဆေးပြီးသော အခါ၌ အားလုံးကို ကုန်လှောင်ရုံ အတွင်းသို့ ပို့ဆောင်ရသည်။ ထိုကိစ္စများ ပြီးစီးသော အခါ ဝတ္တရား အရ မြို့ဝန် ဖြစ်သူက သင်္ဘောပေါ်သို့ တက်ရောက် စစ်ဆေးသည်။ မြို့ဝန် ကြွရောက် ကြည့်ရှု ပြီးသည့်နောက် ပေးဆပ်နေကြ လက်ဆောင် ပစ္စည်းများ ဖြစ်သည့် ကြွေပန်းကန်များ၊ သကြားနှင့် လဘက်ခြောက် သေတ္တာများကို ပေးအပ်ရသည်။ ထိုနောက်မှ ရောင်းဝယ်ရေးကို စတင် လေတော့သည်။ ကုန်များကို ရောင်းဝယ်ခြင်း မပြုသေးမီ စစ်ဆေး ကြည့်ရှု၍ အခွန်တော် ကောက်ရန် ကုန်ထုတ်များကို ဖွင့်လှစ်၍ ပြရသည်။ ဘုရင်မင်းမြတ် အတွက် ၁ဝ ရာခိုင်နှုန်း ကောက်ခံ၍ စာရေးများ၊ ကုန်ရုံစောင့်များ နှင့် တံဆိပ်တော် ခပ်နှိပ်သူတို့က ၂.၅ ရာခိုင်နှုန်း အစု ခွဲယူကြသည်။ မင်းတုန်းမင်း လက်ထက် မတိုင်မီကသော် အရာရှိ အရာခံများအား လစာ မှန်မှန်ပေးသော စနစ် မရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ ဆိပ်ကမ်း အရာရှိ အချို့တို့သည် ပစ္စည်း အမျိုးမျိုးကို တံစိုး လက်ဆောင် အဖြစ်ဖြင့် ယူလို ကြသည်မှာ သဘာဝပင် ဖြစ်လေသည်။ တစ်ဦး၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာများကို တစ်ဦးက နားလည်မှု နည်းပါးသောကြောင့် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော အထင်လွဲမှုများမှ အပ၊ နိုင်ငံခြား ကုန်သည်များ အဖို့ ကျေနပ်လောက်ဖွယ် ရှိလေသည်။ မကြာခဏ အခက်အခဲ ပေါ်ပေါက်တတ်ခြင်းမှာ အတွေ့အကြုံ နဲသော မာလိန်မှူးနှင့် ကုန်သည်တို့သည် သင်္ဘောဆိပ် လူလိမ် လူကောက်တို့နှင့် ဆက်သွယ်၍ မိမိတို့ ကုန်ကို ရောင်းချရာ၌ ဖြစ်လေသည်။ မျက်မှောက်ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လုံးဝ အားကိုး အားထား ပြုနေရသော ဆန်သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် လွန်စွာ ဈေးပေါသည့် ကုန်ဖြစ်လေသည်။ [[File:King Bodawpaya in 1795.jpg|thumb|right|150px|ဘိုးတော်ဘုရား ပုံတူ ပန်းချီကား-၁၇၉၅ ခုနှစ်( မိုက်ကယ် စီမိစ်၏ ဗြိတိသျှသံရုံး)]] ယခုခေတ်တွင် ဆန်ဈေးသည် တတန်လျှင် ကျပ် ၆ဝဝ ရှိ၍ ထိုခေတ် အခါကသော် တတန်လျှင် ၁၄ ကျပ်သာ ရှိလေသည်။ သို့ရာတွင် ထိုခေတ်ကသော် ဆန်ကို ပြည်တွင်းသုံး အဖြစ်ဖြင့်သာ အဓိက စိုက်ပျိုးစေ၍ နိုင်ငံခြားသို့ တင်ပို့ရန် တားမြစ် ထားလေသည်။ ကျွန်းသစ် အပြင် ရန်ကုန်မှ တင်ပို့သော ကုန်းဘောင်ခေတ်ထွက် ကုန်များသည် ရေနံချောင်းမှ ထွက်သော ရေနံချေး ဖြစ်၍ တတန်လျှင် ၃ဝ ကျပ်ခန့် ပေးရသည်။ ရှားစေးကို တနှစ်လျှင် ပိဿာ ၄ဝဝ,ဝဝဝ မက တင်ပို့ ရလေသည်။ ထိုနောက် ဖာလာစေ့ကိုလည်း တင်ပို့ ရောင်းချ၍ တခါတရံ ဆင်စွယ်နှင့် ငွေသားများကို ခိုးထုတ်လေ့ ရှိသည်။ ငမန်းတောင်၊ ငှက်သို့က်၊ ချိပ်၊ ထန်းလျက်၊ ခဲ၊ သံဖြူ၊ ပယင်း၊ မဲနယ်၊ ပုရပိုက်၊ စက္ကူနက်နှင့် ထီးများကိုလည်း ရောင်းချလေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံထွက် အဖိုးတန် ကျောက်မျက် ရတနာများကို နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များက အထူးသဖြင့် တပ်မက် ကြလေသည်။ ပတ္တမြားနှင့် ကျောက်စိမ်းကို လွန်စွာ လိုလားကြ သော်လည်း ဘုရင်က ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ခြင်း မပြုရဟု တားမြစ်ထားသည်။ နိုင်ငံခြားသား ကုန်သည်များ အထူးသဖြင့် အင်္ဂလိပ် လူမျိုးများ လိုလားသော အခြား ထွက်ကုန်သည် ဝါဂွမ်း ဖြစ်လေသည်။ ဗြိတိန်နိုင်ငံရှိ လန်ကက်ရှားယား ဒေသတွင် ထူထောင် ဖွင့်လှစ်ထားသော ချည်စက်ရုံကြီးများ ကလည်း မြန်မာ့ ဝါဂွမ်းကို လွန်စွာ လိုလားကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းတွင်သာ ဝါဂွမ်းထွက်၍ တရုတ်တို့က ထွက်သမျှသော ဝါဂွမ်းကို ဝယ်ယူ ကြလေသည်။ အပြန်အလှန် အားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံက ပိုးရိုင်း၊ ပိုးထည်၊ ကတ္တီပါ၊ ရွှေခြည်ထိုး အထည်များ၊ ရွှေခြည်၊ ရွှေဆိုင်း၊ ကော်ဇော၊ ဆေး၊ ကြေးနီ၊ ရောင်စုံစက္ကူ၊ သစ်သီးခြောက်၊ လက်ဖက်ရည်အိုး၊ သံထည်နှင့် ကစားစရာ အရုပ်များကို တရုတ်တို့ထံမှ ဝယ်ယူ ကြလေသည်။ == ပြင်သစ် မြန်မာ ဆက်ဆံရေး == [[File:-Mindon Min-2.JPG|thumb|[[မင်းတုန်းမင်း]]|252x252px]] သီပေါမင်းက မစ်ရှင် အဖွဲ့ စေလွှတ်သော ကာလသည် အမေရိကန်နှင့် ဥရောပ နိုင်ငံကြီးများမှ တပါး ကျန်ရှိသော နိုင်ငံ မှန်သမျှကို ဥရောပ တိုက်သားတို့၏ နယ်ချဲ့ စားကျက် ဒေသ ဟူ၍ ယုံကြည် ယူဆနေသော ဥရောပသားတို့၏ နယ်ချဲ့ ဝါဒ ထွန်းကားနေသော ကာလနှင့် တိုက်ဆိုင် နေလေသည်။ အထူးသဖြင့် ပြင်သစ်တို့သည် နိုင်ငံ ချဲ့ထွင်ရန် လွန်စွာ စိတ်ထက်သန်လျက် ရှိကြသည်။ အဘယ်ကြောင့် ဆိုသော် ဥရောပတွင် တတိယမြောက် နပိုလီယံ၏ ဆောင်ရွက်ချက်များသည် အောင်မြင်မှု မရှိခဲ့သည့် အတွက် အာရှဘက်သို့ လှည့်၍ အာရှ နိုင်ငံများကို သိမ်းပိုက် နယ်ချဲ့ခြင်းဖြင့် ပြင်သစ်တို့၏ အသရေကို ပြန်လည် ဆယ်တင် နိုင်လိမ့်မည်ဟု ယူဆကောင်း ယူဆသောကြောင့် ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ ထိုအခါကသော် ပြင်သစ် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဂျူလဖေရီ၏ နယ်ချဲ့ လမ်းစဉ် အရ ပြင်သစ်တို့သည် အင်ဒိုချိုင်းနား အရေးတွင် စွက်ဖက်ခဲ့ပြီး ဖြစ်လေရာ မြန်မာနိုင်ငံတွင် စွက်ဖက်နိုင်ခွင့် ရလာလျှင် လက်လွှတ်ခံမည် မဟုတ်သည်မှာ သဘာဝ ကျလှသည်။ ပြင်သစ်နှင့် မြန်မာ ဆက်ဆံမှု လွန်စွာ ရင်းနှီးလာလျှင် အရေးအခင်းများ ပိုမို ရှုပ်ထွေး လာမည်ကို ဗြိတိသျှတို့က ကောင်းစွာ သိမြင်ပြီး ဖြစ်လေသည်။ ထို့ကြောင့် မူလ ကတည်းက အထက်အောက် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ပတ်သက်၍ ဗြိတိသျှတို့တွင် အထူး အခွင့်အရေးများ ရှိကြောင်းကို ဥရောပ နိုင်ငံကြီးများအား သတိ ပေးထားခဲ့သည်။ သဘောမှာ ဗြိတိသျှတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံကို လက်ဝါးကြီး အုပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ပြီး ဖြစ်လေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည်လည်း ဗြိတိသျှ အင်ပါယာတွင်းသို့ ကျရောက်ရန် နီးကပ်လျက် ရှိနေပေပြီ။ ပြင်သစ်တို့သည် ဗြိတိသျှတို့ကို အတိအလင်း ဆန့်ကျင်ခြင်း မပြုနိုင်ချေ။ ဖေရီသည် မြန်မာ မစ်ရှင် အဖွဲ့၏ လိုလားချက်နှင့် မည်ရွေ့ မည်မျှအထိ ပြင်သစ်က ဝင်ရောက် စွက်ဖက်နိုင်သည် ဟူသော အချက်တို့ကို လျှို့ဝှက် ထားလေသည်။ ဗြိတိသျှတို့က အဖန်တလဲလဲ အတင်းအကြပ် မေးမြန်းသည့် အခါကျမှ ဖေရီသည် မြန်မာတို့က ပြင်သစ်နှင့် စာချုပ် ချုပ်ဆိုရန် လိုလားကြောင်းကို ဖွင့်ဟ ဝန်ခံခြင်း ပြုလေသည်။ ၁၈၈၅ ခုနှစ်ဦး၌ ဖေရီသည် ဗြိတိသျှ သံအမတ်အား ပြင်သစ် မြန်မာ စာချုပ် အကယ်ပင် ချုပ်ဆိုပြီးခဲ့ကြောင်း၊ စာချုပ်သည် ကူးသန်း ရောင်းဝယ်ရေး စာချုပ် သက်သက်မျှသာ ဖြစ်၍ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေး၊ လုံးဝ မပါကြောင်း ပြောဆိုသည်။ သို့ရာတွင် ထိုစာချုပ်နှင့် အတူ မြန်မာတို့ထံသို့ လျှို့ဝှက် သဝဏ်လွှာ တစောင် ပါးလိုက်သည်။ ထိုစာ၌ အကယ်၍ အင်ဒိုချိုင်းနားရှိ ပြင်သစ် စစ်အရာရှိများကို ဖြစ်နိုင်မည်ဟု ယူဆလျှင် မြန်မာတို့ထံသို့ တုံကင်းနယ် မှတဆင့် လက်နက် ခဲယမ်း မီးကျောက်များ သွင်း၍ ပေးမည်ဖြစ်ကြောင်း ပါလေသည်။ [[File:The map of Konbaung dynasty of Burma (1752–1885).JPG|thumb|ကုန်းဘောင်ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံတော် မြေပုံ မြန်မာဘာသာ]] မြန်မာ ထီးနန်းသည် ပြင်သစ်တို့၏ မရောရာလှသော ကတိ စကားကို အားကိုး အားထားကြီး ပြုမိလေသည်။ ပြင်သစ်တို့သည် ထိုအချိန်က မြန်မာနိုင်ငံတွင်းသို့ ခဲယမ်းမီးကျောက် သွင်းပေးရန် အကယ်ပင် ရည်ရွယ်ကောင်း ရည်ရွယ် ခဲ့လိမ့်မည်။ သို့ရာတွင် တကြိမ်တခါမျှ မသွင်းဖြစ်ခဲ့ချေ။ ပြင်သစ် မြန်မာ စာချုပ် ချုပ်ဆိုပြီးသည်နှင့် တပြိုင်နက် ပြင်သစ်တို့၏ ကူညီမှုသည် အားကိုးလောက်ဖွယ် မရှိကြောင်း သိရတော့သည်။ ပြင်သစ်တို့ လက်နက် အားကိုးဖြင့် နယ်ချဲ့မှုသည် ပြင်သစ်နိုင်ငံ ဘဏ္ဍာရေး အရ စရိတ် ကြီးလွန်း၍ နိုင်ငံရေး အရလည်း မတတ်နိုင်သောကြောင့် ပြင်သစ်တွင် မတ်လ၌ ဖေရီသည် ရာထူးမှ လျှောကျ လေတော့သည်။ ထိုအချိန်၌ပင် ဗြိတိသျှပိုင် ဘုံဘေ ဘားမား ကုမ္ပဏီကို မြန်မာ အစိုးရက သစ်ခိုး ထုတ်သည်ဟု စွပ်စွဲ၍ ၁၈၈၅ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လဆန်း၌ ကုမ္ပဏီကို သစ်ဖိုး စတာလင်ပေါင် ၁၄၆,၆၆၆ နှင့် မြန်မာ သစ်တော အရာရှိများအား လျော်ကြေးငွေ စတင်လင်ပေါင် ၃၃,ဝဝဝ ပေးဆပ်ရမည်ဟု ဒဏ်တပ်လိုက်သည်။ ဗြိတိသျှတို့သည် ဖေရီနှင့် မြန်မာတို့၏ လျှို့ဝှက် အစီအစဉ်ကို သိပြီး ခဲ့ပေပြီ။ မန္ဈလေးရှိ ပြင်သစ် ကောင်စစ်ဝန် ဟတ်စ်၏ ဇနီး အင်္ဂလိပ် ကပြား ဖြစ်သူသည် လျှို့ဝှက်စာ၏ မိတ္ထူကို ခိုးကာ ဗြိတိသျှ အာဏာပိုင်သို့ ပေးအပ် လိုက်လေသည်။ ဤ မိတ္ထူစာကို လက်တွင်း ရလျှင်ပင် ဗြိတိသျှ နိုင်ငံခြားရေးရုံးသည် ပြင်သစ်တို့ကို အဖန်တလဲလဲ ခြိမ်းခြောက် လေတော့သည်။ ပြင်သစ်တို့သည် အခိုက်အတန့် အားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆက်လက် နေကြသော်လည်း ကြာရှည် ခံနိုင်ရည် မရှိသောကြောင့် မြန်မာတို့က ပြင်သစ် အကူအညီကို လွန်စွာ လိုလားနေသည့် အချိန်၌ပင် မြန်မာနိုင်ငံမှ ထွက်ခွာ သွားရ လေတော့သည်။ == အင်္ဂလိပ်တို့ ဆက်ဆံမှု တင်းမာလာခြင်း == [[File:Burmese mission to France.jpg|thumb|ပြင်သစ်နိုင်ငံရောက် မြန်မာသံအဖွဲ့]] တင်းမာချင်သော ဆန္ဒရှိသည့် ဗြိတိသျှတို့သည် ၁၈၇၆ ခုနှစ်၌ မန္တလေး ကိုယ်စားလှယ် ရှော ကွယ်လွန်သော အခါ ပိုမို၍ ခက်ထန်လာသည်။ ရှော၏ နေရာတွင် ကိုယ်စားလှယ်သစ် ခန့်အပ်ခြင်း မပြုတော့ချေ။ မန္တလေးရှိ ဗြိတိသျှ ကိုယ်စားလှယ်ကို မြန်မာတို့က လုပ်ကြံ သတ်ဖြတ်ရန် ကြံစည်ကြသည် ဟူသော သတင်းကို ဗြိတိသျှပိုင် အောက်မြန်မာ နိုင်ငံ၌ ပျံ့နှံ့အောင် လွှင့်ကြလေသည်။ စင်စစ်မှာ မြန်မာတို့သည် မိမိ လည်ပင်းကို မိမိ ကြိုးတပ်သည့် အမှားမျိုးကို ကျူးလွန်ရန် အိပ်မက်မျှပင် မက်ရဲကြမည် မဟုတ်ချေ။ ထိုအချိန်၌ မန္တလေးသို့ ဗြိတိသျှ ကုန်သည်များ ရောက်လာကြသော အခါ မြန်မာမင်း ကိုယ်တိုင်ပင် ကြည်ဖြူ လေးစားစွာ လက်ခံကြသည်ကို ထောက်ထားခြင်း အားဖြင့် သိနိုင်သည်။ သို့ရာတွင် ဗြိတိသျှတို့သည် မြန်မာတို့နှင့် ဆက်ဆံရန် မဖြစ်တော့ ဟူသော ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်ရန် စိတ်ပိုင်းဖြတ်ပြီး ဖြစ်သဖြင့် မန္တလေးရှိ ဗြိတိသျှ ကိုယ်စားလှယ် သံရုံး အရာရှိ အားလုံးကို ရွှေ့ပြောင်းရန် အမိန့် ထုတ်လိုက်လေသည်။ အောက်တိုဘာလ ရ ရက်နေ့တွင် သံရုံး အရာရှိ အားလုံးတို့သည် မန္တလေးမှ ထွက်ခွာ ကြလေသည်။ ထိုအခါမှ စ၍ ဗြိတိသျှ မြန်မာ နှစ်ဦး နှစ်ဖက် ပြေလည်စွာ ဆက်ဆံရေး အတွက် စည်းကမ်း နည်းလမ်း အတိုင်း ဆောင်ရွက်ရန်မှာ မဖြစ်နိုင်တော့ချေ။ == ဥရောပသို့ မစ်ရှင် အဖွဲ့စေလွှတ်ခြင်း == မြန်မာတို့နှင့် တင်းမာစွာ ဆက်ဆံမည် ဟူသော ဗြိတိသျှတို့၏ ရည်ရွယ်ချက်သည် ဥရောပ သတင်းစာများ၌ လည်းကောင်း၊ ဥရောပ ကုန်သည်တို့၏ မကျေမနပ် သံများ၌ လည်းကောင်း၊ သိသာ ထင်ရှား နေပေပြီ။ ထိုကြောင့် မြန်မာမင်းသည် အခက်အခဲ ကြုံတွေ့ နေရလေတော့သည်။ အခွန်တော်များမှာလည်း လျော့ပါး၍သာ လာရာ မန္တလေး အစိုးရသည် အစွန်အဖျား ဒေသများကို နိုင်နိုင်နင်းနင်း မအုပ်ချုပ်နိုင်ဘဲ တနေ့တခြား လက်လွှတ် ထားရဘိ သကဲ့သို့ ရှိလာလေသည်။ ထို့ပြင် မန္တလေး အစိုးရသည် ဗြိတိသျှတို့၏ ခြိမ်းခြောက်မှု များပြားလာခြင်းကို အာရုံ စိုက်နေရ သဖြင့် မိမိ၏ ပြည်တွင်းရေး ကိစ္စများကို အာရုံ စူးစိုက်ခြင်း မပြုနိုင် ရှိခဲ့ရာ တိုင်းပြည်တွင် မငြိမ်မသက် ဖြစ်၍ လာသည်။ ထိုသို့ ပြည်တွင်းရေး မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေခြင်းသည် ဗြိတိသျှတို့၏ ခြေလှမ်းကို ရှေ့သို့ တလှမ်း တိုးစေရန် ဖန်တီးပေး သကဲ့သို့ ဖြစ်လေသည်။ အခြေအနေ တနေ့တခြား ဆိုးဝါးလာသည့် အတွက် မန္တလေး နန်းတော်သည် အကာအကွယ် အလို့ငှါ ကမ္ဘာ့ နိုင်ငံကြီးများ၏ အသိအမှတ် ပြုခြင်းကို ရယူရန် ကြိုးစား လာကြ ရလေသည်။ ၁၈၈၃ ခုနှစ်တွင် ဥရောပတိုက်သို့ တကြိမ် ထပ်မံ၍ ချစ်ကြည်ရေး မစ်ရှင် အဖွဲ့ စေလွှတ်ပြန်သည်။<ref>{{Cite web |title=irrawaddymedia.com - This website is for sale! - Resources and Information<!-- Bot generated title --> |url=http://www.irrawaddymedia.com/article.php?art_id=1967 |accessdate=13 September 2010 |archivedate=10 February 2012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120210144354/http://www.irrawaddymedia.com/article.php?art_id=1967 }}</ref><ref>{{Cite web |title=Myanmar's last royal laments a crumbling nation {{!}} Reuters<!-- Bot generated title --> |url=http://uk.reuters.com/article/idUKBKK8341620080310 |access-date=13 September 2010 |archive-date=15 July 2012 |archive-url=https://archive.today/20120715170640/http://uk.reuters.com/article/idUKBKK8341620080310 }}</ref> == ကိုးကား == <references/> {{မြန်မာနိုင်ငံ}} {{ကုန်းဘောင်ခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:ကုန်းဘောင်ခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] 7km0fz9zptbpz0sswdyjly9091fazm4 0 2686 1036117 1025181 2026-06-05T07:13:42Z ~2026-33325-56 143822 /* ကွန်ပျူတာများ အလုပ်လုပ်ပုံ */ 1036117 wikitext text/x-wiki {{Infobox|title = ကွန်ပျူတာ |image = <div style="white-space:nowrap;"> [[File:Acer Aspire 8920 Gemstone.jpg|x81px]][[File:Columbia Supercomputer - NASA Advanced Supercomputing Facility.jpg|x81px]][[File:Intertec Superbrain.jpg|x81px]]<br />[[File:2010-01-26-technikkrempel-by-RalfR-05.jpg|x79px]][[File:Thinking Machines Connection Machine CM-5 Frostburg 2.jpg|x79px]][[File:G5 supplying Wikipedia via Gigabit at the Lange Nacht der Wissenschaften 2006 in Dresden.JPG|x79px]]<br />[[File:DM IBM S360.jpg|x77px]][[File:Acorn BBC Master Series Microcomputer.jpg|x77px]][[File:Dell PowerEdge Servers.jpg|x77px]]</div> |caption = ခေတ်အဆက်ဆက်မှ ကွန်ပျူတာများနှင့် ၎င်းတို့ကဲ့သို့တွက်ချက်လုပ်ကိုင်သည့် စက်များ}} '''ကွန်ပျူတာ ({{lang-en|computer}})''' ဆိုသည်မှာ ထည့်သွင်းထားသော [[ကွန်ပျူတာ ပရိုဂရမ်|ပရိုဂရမ်]] သို့မဟုတ် အစီအစဉ်တကျ ညွှန်ကြားချက်များအတိုင်း အချက်အလက်များကို စီမံခန့်ခွဲပေးသော ကိရိယာဖြစ်သည်။ ကွန်ပျူတာများသည် ညွှန်ကြားချက်များပေါ် မူတည်၍ [[ဂဏန်းသင်္ချာ]]နှင့်[[ယုတ္တိဗေဒ]] ဆိုင်ရာတွက်ချက်မှုများကို အစီအစဉ်တကျ အလိုအလျောက် စွမ်းဆောင်နိုင်သည်။ ကွန်ပျူတာတစ်ခုတွင် အခြေခံအားဖြင့် အချက်အလက်များကို သိမ်းဆည်းရန် မှတ်ဉာဏ်၊ ဂဏန်းသင်္ချာနှင့် ယုတ္တိဆိုင်ရာ တွက်ချက်မှုများ ပြုလုပ်သော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုနှင့် ထိုသို့တွက်ချက်မှုများကို မှတ်ဉာဏ်အတွင်း သိမ်းဆည်းထားသော ညွှန်ကြားချက်များအတိုင်း စီစဉ်ကွပ်ကဲပေးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ပါဝင်သည်။ ကွန်ပျူတာအတွင်းသို့ အချက်အလက်များ ထည့်သွင်းရန်နှင့် ကွန်ပျူတာမှ တွက်ချက်ပေးလိုက်သော အချက်အလက်များကို သိမ်းဆည်းရန် ကွန်ပျူတာ အရံပစ္စည်းများကို အသုံးပြုသည်။ ကွန်ပျူတာ၏ အတွက်အချက် အစိတ်အပိုင်းသည် အချက်အလက်များကို ဖတ်ယူ၊ တွက်ချက်၊ သိမ်းဆည်းရန် ညွှန်ကြားချက်များကို အစီအစဉ်တကျ တစ်ခုပြီးတစ်ခု ဆောင်ရွက်သည်။ အခြေအနေထိန်း ညွှန်ကြားချက်များက ထိုညွှန်ကြားချက်များ၏ ဆောင်ရွက်ပုံ အစီအစဉ်ကို ပြောင်းလဲနိုင်သည်။<p>ပထမဆုံးသော အီလက်ထရောနစ် ကွန်ပျူတာများသည် ၂၀ ရာစု အလယ်ပိုင်းက စတင်ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ထိုရှေးဦးကွန်ပျူတာများမှာ အခန်းတစ်ခန်းစာမျှ ကြီးမားပြီး ခေတ်ပေါ်တစ်ကိုယ်ရေသုံး ကွန်ပျူတာ (personal computer-PC) ရာပေါင်းများစွာနှင့် ညီမျှသောစွမ်းအားကို သုံးစွဲခဲ့သည်။ ယနေ့ခေတ်ပေါ် ကွန်ပျူတာများမှာမူ ထိုရှေးဦး ကွန်ပျူတာများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အဆ သန်းပေါင်းများစွာ ပို၍ တွက်ချက်စွမ်းဆောင်နိုင်သည့်အပြင် အရွယ်အစား ပမာဏလည်း အဆပေါင်းများစွာ သေးငယ်သည်။ အချို့ ကွန်ပျူတာများသည် အိတ်ဆောင် သယ်ယူသွားနိုင်လောက်အောက် သေးငယ်ပြီး အားဖြည့်သွင်းရာ၌လည်း ဓာတ်ခဲအသေးစားများကိုပင် အသုံးပြုနိုင်သည်။ နည်းပညာခေတ်၏ ပြယုဂ်များဖြစ်သည့် သဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးရှိသော တစ်ကိုယ်ရေသုံး ကွန်ပျူတာများကို လူအများစုက ''ကွန်ပျူတာ''ဟု ခြုံငုံမှတ်ယူ ခေါ်ဝေါ်နေသော်လည်း အိတ်ဆောင်သီချင်းဖွင့်စက်များမှစ၍ တိုက်ခိုက်ရေးလေယာဉ်များ အထိသော်လည်းကောင်း၊ ကစားစရာအရုပ်များမှ စတင်ကာ [[စက်ရုပ်]] (Robot) များ အဆုံးသော်လည်းကောင်း ကွန်ပျူတာများကို ထည့်သွင်းမြုပ်နှံထားသည်ကို တွေ့ရသည်။</p> == သမိုင်း == {{copyedit/doc}} [[File:Jacquard.loom.full.view.jpg|thumb|right|Jacquard၏ ပထမဆုံး အစီစဉ်ဖြင့်စေခိုင်းသော စက်ပစ္စည်းဟုဆိုနိုင်သော ယက်ကန်းစက်]] ရှေးယခင်က ကွန်ပျူတာကို အမည်တစ်ခု သတ်မှတ်ရန်အလွန် ခက်ခဲခဲ့သည်။ ယခုအချိန်တွင် ကွန်ပျူတာကို အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် သတ်မှတ်‌ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ အစောဆုံးတွက်ချက်မှုပစ္စည်းသည် အရိုးထွင်းစာပုံစံဖြစ်နိုင်ခြေရှိပြီး နောက်ပိုင်း မြေဆီဩဇာကောင်းခဲ့သော လခြမ်းဒေသ(ယခု- အီရန်၊အီရတ်၊တူရကီ၊ဆီးရီးယားစသည့်ဒေသတဝိုက်)က မှတ်တမ်းများတွင် အိမ်မွေးတိရစ္ဆာန်များ၊ မျိုးစေ့များ စသည်တို့ကိုရေတွက်မှတ်တမ်းပြုရာ၌သုံးသော ရွှံ့စေးလုံးလေးများ၊ ရွှံ့စေးဒုချွန်လေးများပါဝင်ကြပြီး ထိုပစ္စည်းလေးများကို မဖုတ်ရသေးသော ရွှံ့ဘူးများတွင်အလုံပိတ်ထည့်ထားကြသည်။ <ref>According to {{harvnb|Schmandt-Besserat|1981}}, these clay containers contained tokens, the total of which were the count of objects being transferred. The containers thus served as something of a [[bill of lading]] or an accounts book. In order to avoid breaking open the containers, first, clay impressions of the tokens were placed on the outside of the containers, for the count; the shapes of the impressions were abstracted into stylized marks; finally, the abstract marks were systematically used as numerals; these numerals were finally formalized as numbers. Eventually ([http://www.laits.utexas.edu/ghazal/Chap1/dsb/chapter1.html Schmandt-Besserat estimates it took 4000 years] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120130084757/http://www.laits.utexas.edu/ghazal/Chap1/dsb/chapter1.html|date=30 January 2012}} ) the marks on the outside of the containers were all that were needed to convey the count, and the clay containers evolved into clay tablets with marks for the count.</ref><ref>{{Citation|first=Eleanor|last=Robson|author-link=Eleanor Robson|year=2008|title=Mathematics in Ancient Iraq|isbn=978-0-691-09182-2}}. p.&nbsp;5: calculi were in use in Iraq for primitive accounting systems as early as 3200–3000 BCE, with commodity-specific counting representation systems. Balanced accounting was in use by 3000–2350 BCE, and a [[sexagesimal number system]] was in use 2350–2000 BCE.</ref> တရုတ်ပြည်ကဲ့သို့ အရှေ့အာရှ၌ ရေတွက်ရာတွင်သုံးသော မျည်းဖျောင့်တိုဖြင့်ဆွဲခြစ်မှတ်သားခြင်း(နမူနာ- [[File:Counting rod v1.png]][[File:Counting rod v8.png]], [[File:Counting rod h8.png]][[File:Counting rod v1.png]], [[File:Counting rod h4.png]][[File:Counting rod v5.png]])သည်လည်း တွက်ချက်မှုသဘော ဥပမာတစ်ခုဖြစ်၏။ တွက်ချက်မှုပိုင်းအတွက် မူလအစက ''တွက်ချက်ပေသီး''(Abacus)များကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ပေသီးသည် ပထမဆုံးဂဏန်းပေါင်းစက်ပင်ဖြစ်သည်။ ရိုမန်ပုံစံ ထိုတွက်ချက်ပေသီးစက်မျိုးကို ဘီစီ ၂၄၀၀ခန့်က ဘာဘီလုံခေတ်(Babylonia)တွင်သုံးသော ပစ္စည်းများမှတဆင့်တီထွင်ခဲ့ကြသည်။ ဂရိပုံစံပေသီးတွက်စက်ကို ဘီစီ ငါးရာစုခန့်<ref>{{cite book | last = Ifrah | first = Georges | year = 2001 | title = The Universal History of Computing: From the Abacus to the Quantum Computer | publisher = John Wiley & Sons, Inc. | location = New York, NY | isbn = 978-0-471-39671-0 |page = 15 | url = https://archive.org/details/unset0000unse_w3q2 }}</ref>၊ တရုတ်ပုံစံပေသီးတွက်စက်ကို ဘီစီ နှစ်ရာစုခန့်၌ သုံးခဲ့ကြောင်း<ref>{{cite book | last = Ifrah | first = Georges | year = 2001 | title = The Universal History of Computing: From the Abacus to the Quantum Computer | publisher = John Wiley & Sons, Inc. | location = New York, NY | isbn = 978-0-471-39671-0 |page = 17 | url = https://archive.org/details/unset0000unse_w3q2 }}</ref> သက်သေအထောက်အထားများမှတစ်ဆင့် သိရသည်။ အလယ်ခေတ်အရောက်တွင် ဥရောပ သင်္ချာ နှင့် အင်ဂျင်နီယာ ပညာရှင် Wilhelm Schickard က ၁၆၂၃ခုနှစ် တွင် ပထမဆုံး စက်ပစ္စည်းနှင့်တွက်ချက်သောဂဏန်းပေါင်းစက်(Calculators) တစ်ခုကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်းယခုခေတ်တွင် ၎င်း ကိရိယာDevice ကို (Calculators) ဟုခေါ်ဆို၍ မရတော့ပေ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ၎င်းကိရိယာသည် Programme ပါဝင်ခြင်းမရှိသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ၁၈၀၁ ခုနှစ် တွင် Joseph Marie Jacquard သည် Textile ယက်ကန်းစက်ကို အခြေခံပြီး Punched Paper Cards Series ကို အသုံးပြုပြီး သူ၏ ယက်ကန်းစက်ကို အလိုအ‌​လျောက် အလုပ်လုပ်စေခဲ့သည်။ Jacquard ၏ ယက်ကန်းစက်မှ ရလဒ်သည် ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်လာစေဖို့ရန် အကြောင်းရင်း တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ၁၈၃၇ ခုနှစ် တွင် Charles Babbage သည် Programmable Mechanical Computer ကို စတင် Design ရေးဆွဲခဲ့သည်။ Analytical Engine ဟုအမည်ပေးခဲ့သည်။ ၁၈၉၀ ခုနှစ် အရောက်တွင် US Census က Punched Card အတွက် ကြီးမားသော Scale Automated Data Processing စွမ်းဆောင်ရည်ရှိအောင် Tabulating Machines ကို Herman Hollerith က Designed ရေးဆွဲခဲ့သည်။ Computing Tabulating Recording Corporation ( ယခုအခါ [[:en:IBM|IBM]] ဖြစ်လာသည် ) က ထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစု အကုန်အရောက်တွင် IBMများသည် အသုံးဝင်သောအရာတစ်ခုဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၎င်းသည် လူတို့အတွက်လိုအပ်လျက်ရှိ‌နေသည်ကို သက်သေပြလိုက်ခြင်းဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် Punched Card, Boolean Algebra], The Vacuum Tube (Thermionic Value) နဲ့ Teleprinter တွေ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ၂၀ ရာစု အတောအတွင်းတွင် သိပ္ပံပညာသည် များစွာတိုးတက်မှုရှိလာခဲ့ပြီး [[:en:Analog Computer|Analog Computer]] များလည်း တိုးတက်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်း Analog Computer များသည် Programmable မဖြစ်သည့်အပြင် အခုခေတ် Digital များ၏ တိကျသော စွမ်းဆောင်ရည်များလည်း ပါဝင်ခြင်းမရှိသေးပေ။ {{Early computer characteristics}} == ပရိုဂရမ် == ခေတ်ပေါ်ကွန်ပျူတာများနှင့် အခြားသော စက်ကိရိယာများ၏ အဓိကကွာခြားချက်မှာ ခေတ်ပေါ် ကွန်ပျူတာများ၏ ညွှန်ကြားချက်များကို လိုအပ်သလို ပြောင်းလဲပြင်ဆင် ရေးသားနိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် (ခေတ်ပေါ်)ကွန်ပျူတာများကို စိတ်ကြိုက် ညွှန်ကြားချက်များ ပေး၍ လိုရာကို ဆောင်ရွက်စေနိုင်သည်။ ဗွန်နူမန် (von Neumann) တည်ဆောက်ပုံစနစ်ကို အခြေခံသော ခေတ်ပေါ်ကွန်ပျူတာ အများစုတွင် ကွန်ပျူတာ ညွှန်ကြားချက်များကို ကွန်ပျူတာ ဘာသာစကားများသုံး၍ ရေးသားခိုင်းစေနိုင်သည်။ ကွန်ပျူတာပရိုဂရမ်ဆိုသည်မှာ အမှန်တော့ ညွှန်ကြားချက်များ အစုအဝေးကြီးမျှသာ ဖြစ်သည်။ အချို့ပရိုဂရမ်များတွင် ညွှန်ကြားချက် အနည်းငယ်မျှသာ ပါဝင်နေနိုင်သလို browser၊ စာစီစာရိုက် စသည့်ကဲ့သို့ ပရိုဂရမ်များတွင် ညွှန်ကြားချက်ပေါင်း သန်းချီ၍လည်း ပါဝင်နေနိုင်သည်။ ခေတ်ပေါ်ကွန်ပျူတာများသည် စက္ကန့်ပိုင်းမျှအချိန်အတွင်း ညွှန်ကြားချက်များ သန်းထောင်ချီ၍ ဆောင်ရွက်တွက်ချက်နိုင်ပြီး အမှားအယွင်းလည်း မရှိသလောက်ပင် ဖြစ်သည်။ ညွှန်ကြားချက်များ သန်းပေါင်းများစွာ ပါရှိသည့် ပရိုဂရမ် အကြီးစားများကို ပရိုဂရမ်မာ မြောက်မြားစွာသုံး၍ နှစ်ပေါင်းများစွာ အချိန်ယူကာ ရေးသားရပြီး ဆောင်ရွက်ရမည့် လုပ်ငန်း၏ ရှုပ်ထွေးမှုပေါ် မူတည်၍ အမှားအယွင်းများ ပါစမြဲပင် ဖြစ်သည်။ === ပရိုဂရမ် တည်ဆောက်ပုံ === {{Main|ကွန်ပျူတာ ပရိုဂရမ်|ကွန်ပျူတာ ပရိုဂရမ်ရေးခြင်း}} ပုံမှန်အားဖြင့် ကွန်ပျူတာညွှန်ကြားချက်များမှာ ရိုးရှင်းပါသည်။ ဥပမာ ဂဏန်းတစ်ခုနှင့် တစ်ခုပေါင်းခြင်း၊ အချက်အလက်များကို တစ်နေရာမှ တစ်နေရာသို့ ရွှေ့ခြင်း၊ ကွန်ပျူတာနှင့် တွဲဖက်သုံးကိရိယာများကို အချက်ပြခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ ထိုညွှန်ကြားချက်များကို ကွန်ပျူတာ၏ မှတ်ဉာဏ်မှ ဖတ်ယူပြီး ဖတ်ယူရရှိသည့် အစဉ်အတိုင်း အတွက်အချက် အစိတ်အပိုင်းက တစ်ခုပြီးတစ်ခု ဆောင်ရွက်သည်။ သို့သော် အထူးညွှန်ကြားချက်များကို သုံး၍ ရှေ့သို့ ကျော်၍သော်လည်းကောင်း၊ နောက်သို့ ဆုတ်၍သော်လည်းကောင်း ပရိုဂရမ်အတွင်းရှိ အခြားနေရာများကို ဆောင်ရွက်ရန် ခိုင်းစေနိုင်သည်။ ထိုသို့သော် ညွှန်ကြားချက်များကို အခုန်ညွှန်ကြားချက်များဟု ခေါ်သည်။ အခုန်ညွှန်ကြားချက်များကို သူ့မတိုင်မှီအရင် ညွှန်ကြားချက်များကို တွက်ချက်ရရှိထားသည့် ရလဒ်များပေါ်မူတည်၍ အခြေအနေအလိုက် ခုန်ကျော်ရန်လည်း ခိုင်းစေနိုင်သည်။ Many computers directly support subroutines by providing a type of jump that "remembers" the location it jumped from and another instruction to return to the instruction following that jump instruction. တစ်နည်းအားဖြင့် ပရိုဂရမ်များကို တွက်ချက်ဆောင်ရွက်ခြင်းသည် စာအုပ်တစ်အုပ်ကို ဖတ်သည်နှင့် တူသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် စာအုပ်တွင်းရှိ စာလုံး၊ စာကြောင်းများကို အစီအစဉ်တကျ ဖတ်လေ့ရှိကြသော်လည်း တစ်ခါတစ်ရံတွင် နောက်သို့ ပြန်လှန်ဖတ်ခြင်း၊ စိတ်မဝင်စားသည့် စာပိုဒ်များကိုလည်း ကျော်ဖတ်ခြင်းများကို ပြုလုပ်တတ်ကြသည်။ ထိုနည်းတူစွာ ကွန်ပျူတာများသည်လည်း တစ်ခါတစ်ရံ ညွှန်ကြားချက်များကို အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ ရှေ့ကျော်၊ နောက်ကျော် ထပ်ကာတလဲလဲ ဆောင်ရွက်တတ်သည်။ ဤသည်ကို ပရိုဂရမ်ဆောင်ရွက်မှု စီးဆင်းပုံ (flow of control) ဟုခေါ်သည်။ ထိုသို့ ခုန်ပြန်ကျော်လွှားပြီး ညွှန်ကြားချက်များကို ထပ်ကာတလဲလဲ ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းကြောင့် ကွန်ပျူတာများသည် လူသားများ၏ ထိန်းကွပ်မှုမပါပဲ အလိုအလျောက် လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့် လူတစ်ဦးသည် အိတ်ဆောင်ဂဏန်းတွက်စက်ကို သုံး၍ ဂဏန်းနှစ်ခု ပေါင်းခြင်းစသည့် အခြေခံဂဏန်းသင်္ချာများကို ခလုပ်တစ်ခု၊ နှစ်ခု နှိပ်၍ လွယ်လင့်တကူ တွက်ချက်နိုင်သည်။ သို့သော် ၁မှ ၁၀⁠၀၀ကြားတွင်းရှိ ဂဏန်းအားလုံးကို ဂဏန်းတွက်စက်ဖြင့် ပေါင်းလိုပါက ခလုပ်များကို အကြိမ်ပေါင်းများစွာနှိပ်ရန် လိုအပ်ပြီး ခလုပ်များ မှားယွင်းနှိပ်မိခြင်းများ ဖြစ်နိုင်သလို အချိန်ကုန်လူပင်ပန်းစရာပင် ဖြစ်သည်။ အခြားတစ်ဖက်တွင်မူ ကွန်ပျူတာများကို ထိုသို့ပေါင်းရန်ကို ညွှန်ကြားချက် အနည်းငယ်မျှသုံး၍ လွယ်လင့်တကူ ခိုင်းစေနိုင်သည်။ {{-}} mov #0, sum ; sum ကို သုညလို့ သတ်မှတ်ပါ။ mov #1, num ; num ကို တစ်လို့ သတ်မှတ်ပါ။ loop: add num, sum ; num ကို sum ထဲ ပေါင်းထည့်ပါ။ add #1, num ; num ကို တစ်ပေါင်းပါ။ cmp num, #1000 ; num နှင့် ၁၀⁠၀၀ ကို နှိုင်းယှဉ်ပါ။ ble loop ; num <= 1000, 'loop' သို့ နောက်ပြန်သွားပါ။ halt ; ပရိုဂရမ်ကို ရပ်ပါ။ အထက်ပါ ပရိုဂရမ်ကို စတင်လိုက်ပါက ကွန်ပျူတာက ထပ်တလဲလဲ ပေါင်းတွက်ရမည့် အပိုင်းကို လူအကူအညီ ကွပ်ကဲမှု မပါပဲ အလိုအလျောက် တွက်ချက်ပေးပါမည်။ ထိုတွက်ချက်မှုသည် အမှားအယွင်းကင်းသလို ခေတ်ပေါ်ကွန်ပျူတာအများစုသည် ထိုတွက်ချက်မှုကို တစ်စက္ကန့်၏ အပုံတစ်သန်းပုံ တစ်ပုံမျှအတွင်း ဆောင်ရွက်နိုင်ပါလိမ့်မည်။<ref>This program was written similarly to those for the [[PDP-11]] [[minicomputer]] and shows some typical things a computer can do. All the text after the semicolons are [[Comment (computer programming)|comments]] for the benefit of human readers. These have no significance to the computer and are ignored. {{harv|Digital Equipment Corporation|1972}}</ref> = အလုပ်လုပ်ပုံများ = ယေဘုယျသုံး တွင် အဓိက လေးမျိုးမှာ [[ဂဏန်း သင်္ချာ နှင့် လော့ဂျစ် အစိတ်အပိုင်း]] (arithmetic and logic unit)၊ [[ထိန်းချူပ် အစိတ်အပိုင်း]] (control unit)၊ [[မှတ်ဉာဏ်]](Memory Device) နှင့် အသွင်း အထုတ် ကိရိယာ (I/O) များတို့ ဖြစ်သည်။ ၎င်း အစိတ်အပိုင်း တို့ကို [[ဝါယာကြိုး]]များ အတွဲလိုက်ဖြစ်သော [[ဘတ်စ်]] များ ဖြင့် တွယ်ချိတ်ထားသည်။ == ထိန်းချုပ် ဌာန == {{main | စီပီယူ}} ထိန်းချုပ် ဌာန (control unit, often called a control system or Central Processing Unit CPU) သို့မဟုတ် စီပီယူ သည် ၏ အစိတ်အပိုင်း မျိုးစုံကို လမ်းဆောင်သည်။ ၎င်းသည် [[ပရိုဂရမ်]] ၏ [[ညွှန်ကြားချက်]]များကို တစ်ကြောင်းခြင်း ဖတ်ရှု ပြီး အဓိပ္ပာယ် ပြန်သည်။ ထိန်းချူပ် ဌာနသည် အဆင့်မြင့်သော များတွင် ၎င်းညွှန်ကြားချက် အစဉ်များကို မြန်ဆန်စေရန်အတွက် ခုန်ကျော် ဖတ်ရှု ခြင်း လုပ်လေ့ရှိသည်။ ထိန်းချုပ်ဌာန ၏ အဓိက မှာ [[ပရိုဂရမ် ကောင်တာ]]၊ နောက် ညွှန်ကြားချက် ကို ဘယ်နေရာမှ ဖက်ရှုမည် ကို မှတ်သားထားသော အထူး သိုလှောင်ရာ [[ရာဂျစ်စတာ]] တို့ဖြစ်သည်။ [[File:MIPS32_instruction.png‎ | thumb | 400px | [[MIPS architecture]] ၏ ညွှန်ကြားချက် ကို ထိန်းချူပ် ဌာနမှ ဖတ်ရှုပုံ ဖော်ပြသော ပုံကြမ်း]] ထိန်းချုပ် ဌာန၏ အလုပ်များမှာ နောက် စီပီယူများတွင် ကွာခြားနိုင်သော်လည်း အခြေခံမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။ # [[ပရိုဂရမ် ကောင်တာ]] ညွှန်ပြသော အခန်းမှ လာမည့် ညွှန်ကြားချက် (instruction) ကုဒ်ကို ဖတ်ပါ။ # ၎င်းညွှန်ကြားချက် ကုဒ်ကို အဓိပ္ပာယ် ပြန်ပြီး [[အမိန့်ပေးချက်]] (command) များ သို့မဟုတ် အခြားစက်များ၏ အဝင်လှိုင်း (signal) များ အဖြစ် လုပ်ဆောင်ပါ။ # ညွှန်ကြားချက် အသစ်ရေးရန် [[ပရိုဂရမ် ကောင်တာ]]ကို တစ်ခုမြင့်ပါ။ # ညွှန်ကြားချက် ပါလျှင် မှတ်ဉာဏ်(Memory Device) အခန်းများမှ အချက်အလက်များကို ဖတ်ပါ။ များသောအားဖြင့် ၎င်းဖက်ရှုရမည့် အခန်းနံပါတ်ကို ညွှန်ကြားချက် ကုဒ် ထဲမှာပင် သိမ်းဆည်းလေ့ရှိသည်။ # ညွှန်ကြားချက် သည် [[အေအယ်လ်ယူ]] သို့မဟုတ် အထူးစက်များမှ လုပ်ဆောင်ချက်များ လိုအပ်လျှင် ၎င်းစက်အား မောင်းနှင်ပါ။ # အေအယ်လ်ယူမှ အဖြေကို မှတ်ဉာဏ်(Memory Device)တွင်းသို့ ပြန်လည်သိမ်းဆည်းပါ သို့မဟုတ် [[ပရင့်တာ]] ကဲ့သို့ ပုံနှိပ်စက် များတွင် ထုတ်ပါ။ # အစ အဆင့် (၁) သို့ ပြန်သွားပါ။ == ဂဏန်းသင်္ချာ နှင့် လော့ဂျစ်ဌာန == {{main | Arithmetic logic unit | အေယ်လ်ယူ}} ဂဏန်း သင်္ချာ နှင့် လော့ဂျစ် အစိတ်အပိုင်း (Arithmetic and logic unit, ALU) ခေါ် ''အေအယ်လ်ယူ'' သည် ဂဏန်း သင်္ချာ နှင့် လော့ဂျစ် ဆောင်ရွက်မှု အပိုင်း နှစ်ခု ကိုလုပ်ဆောင်သည်။ ဂဏန်း သင်္ချာ လုပ်ဆောင်မှုတွင် ALU သည် အခြေခံများဖြစ်သည့် [[အပေါင်း]]၊ [[အနုတ်]]၊ [[အမြှောက်]]၊ [[အစား]]၊ [[တြီဂိုနိုမေတြီ]] [[ဖန်ရှင်]]များ နှင့် [[square root]] တို့ လုပ်ဆောင်သည်။ အချို့သော လုပ်ဆောင်မှု များမှာ [[ကိန်းပြည့်]]များတိုးတာ လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး အချို့မှာ တိကျမှု လျော့ကျနိုင်သော်လည်း [[ဒဿမ ကိန်း]] (floating point) မှ [[ကိန်းစစ်]] (real number) များအထိ လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ သို့သော်၊ မည်သည့် မဆို မည်မျှပင် ခက်ခဲသော အလုပ်ဖြစ်ပါစေ တစ်ဆင့်ခြင်း လွယ်ကူသော အဆင့်များအဖြစ် ပြောင်းလဲစေခြင်းဖြင့် စွမ်းဆောင်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် မည်သည့် မဆို ဘယ်လို ဂဏန်းသင်္ချာပြဿနာမဆို ဖြေရှင်းနိုင်ပြီး ၎င်း၏ [[အေယ်လ်ယူ]] က တိုက်ရိုက် ဖြေရှင်း၍မရပါက သွယ်ဝိုက်သောနည်းဖြင့် ဖြေရှင်းနိုင်သည်။ အေယ်လ်ယူသည် ဂဏန်းများကို နှိုင်းယှဉ်ပြီး အဖြေကို လော့ဂျစ်များဖြစ်သည့် [[Logic value|မှားမှန် တန်ဖိုး]] အဖြစ်လည်း အဖြေထုတ်နိုင်သည်။ [[Boolean logic|လော့ဂျစ် လုပ်ဆောင်မှုများ]]မှာ [[logical conjunction|AND]]၊ [[logical disjunction|OR]]၊ [[Exclusive disjunction|XOR]] နှင့် [[logical negation|NOT]] တို့ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ခက်ခဲသော [[conditional statement|စဉ်းစား ဆင်ခြင်မှုများ]] နှင့် [[Boolean logic|လော့ဂျစ် လုပ်ဆောင်မှုများ]] အတွက် အသုံးဝင်သည်။ [[စူပါ ကွန်ပျူတာ]]များသည် အေအယ်လ်ယူ များစွာပါပြီး တစ်ပြိုင်နက်တည်း များစွာသော ညွှန်ကြားချက်များကို လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။ ကွန်ပျူတာတွင် [[SIMD]] နှင့် [[MIMD]] များပါလျှင် [[Graphics processing unit|ဂျီပီယူ]] ခေါ် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုများတွင် အေယ်လ်ယူက [[Vector (geometric)|ဗက်တာ]] နှင့် [[Matrix (mathematics)|မတ်ထရစ်]] တို့အတွက် ဂဏန်းသင်္ချာနည်းအဖြစ် ကူညီလုပ်ဆောင်ပေးသည်။ == မှတ်ဉာဏ်(Memory Device) == {{main | ကွန်ပျူတာ မှတ်ဉာဏ်}} [[File:Magnetic core.jpg| thumb | 250px | [[သံလိုက် ချက်မ မီမိုရီ]] မှာ ၁၉၆၀ များအထိ တစ်ချိန်က ကျော်ကြားခဲ့သော အဓိက ကွန်ပျူတာ မှတ်ဉာဏ်(Memory Device) ဖြစ်ပြီး ယခုခေတ်တွင် ဆီမီးကွန်ဓာတ်တာ မှတ်ဉာဏ် အဖြစ် ပြောင်းသုံးသည်]] ကွန်ပျူတာ မှတ်ဉာဏ် တစ်ခုကို ဂဏန်းများ ပို့သွင်း သို့မဟုတ် ဖတ်ရှုနိုင်သည့် အခန်းငယ် အတန်းများ အဖြစ် မြင်နိုင်သည်။ အခန်းတိုင်းတွင် လိပ်စာ (address) တစ်ခု ရှိပြီး ဂဏန်းတစ်လုံးသာ မှတ်ယူနိုင်သည်။ ကွန်ပျူတာကို အခန်းနံပါတ် ၁၃၅၇ တွင် ဂဏန်း ၁၂၃ ရေးပါဟုလည်းကောင်း၊ အခန်းနံပါတ် ၁၃၅၇ မှဂဏန်းကို အခန်းနံပါတ် ၂၄၅၆ မှဂဏန်း ဖြင့်ပေါင်း၍ အခန်းနံပါတ် ၁၅၉၅ သို့ ရေးပါဟုလည်းကောင်း ညွှန်ကြားနိုင်သည်။ ၎င်းဂဏန်းမှာ လက်တွေ့အားဖြင့် မည်သည့်ကိုမဆို ရည်ညွှန်းနိုင်သည်။ ဂဏန်းနံပါတ်များသာမက ကွန်ပျူတာ [[ညွှန်ကြားချက်]] များပင် ဂဏန်း အဖြစ် အလွယ်တကူ မှတ်ယူနိုင်သည်။ [[စီပီယူ]] အနေဖြင့် ၎င်းဂဏန်းမှာ မည်သည့် အကြောင်းဖြစ်သည်ဟု မခွဲခြားသောကြောင့် [[ပရိုဂရမ်]]ရေးသူ အနေဖြင့် မှတ်ဉာဏ် ကို ဂဏန်းအဖြစ်ထားပြီး စွယ်စုံ သုံးနိုင်သည်။ ခေတ်ပေါ် ကွန်ပျုတာ အားလုံးနီးပါးသည်မှတ်ဉာဏ်အခန်းများ၏ ရှစ်ခုပါ ဘစ် ([[bit]]) များကို ဘိုက် ([[byte]]) ခေါ် အစုအဖြစ် ထားရှိသိမ်းပေးသည်။ ဘိုက် တစ်ခုသည် ၀မှ ၂၅၅ အထိ၎င်း သို့မဟုတ် -၁၂၈ မှ +၁၂၇ အထိ၎င်း ၂၅၆ မျိုး မှတ်ယူနိုင်သည်။ ပို၍ကြီးသော [[ဂဏန်း]]များ ကိုမှတ်ယူရန် နောက် ဘိုက် တစ်ခု ထပ်ယူနိုင်သည်။ များသောအားဖြင့် ၂ ခု၊ ၄ ခု သို့မဟုတ် ၈ ခု တို့ဖြစ်ကြသည်။ အနှုတ် ဂဏန်းများကို မှတ်ယူရန် [[Two's complement]] သင်္ကေတ ကို အသုံးပြုရန်လိုအပ်သည်။ ကွန်ပျုတာ တစ်ခုသည် မည်သည့် အကြောင်းအရာမဆို [[ကိန်း]] ဖြစ်သာဖော်ပြ၍ရပါက သိမ်းပေးထားနိုင်သည်။ ခေတ်ပေါ် ကွန်ပျုတာများသည် မီမိုရီ ဘိုက်ပေါင်း ဘီလီရမ် သို့မဟုတ် ထရီလီရမ် အထိပင် ရှိကြသည်။ စီပီယူတွင် အထူးပြုလုပ်ထားသော ပင်မ မီမိုရီထက် များစွာ လျင်မြန်စွာ ရေးဖတ်နိုင်သော [[Processor register|ရီဂျစ်စတာ မီမိုရီ]] ပါရှိသည်။ များသောအားဖြင့် စီပီယူ အမျိုးအစားပေါ် မှုတည်၍ ရီဂျစ်စတာ မီမိုရီပေါင်း တစ်ရာမှ နှစ်ရာ အထိ ပါရှိသည်။ ရီဂျစ်စတာ မီမိုရီကို မကြာခဏ အသုံးပြုသော ဒေတာ များကို ပင်မ မီမိုရီ သုံးရန်မလိုပဲ ဖတ်ရှုရန် သုံးသည်။ ကွန်ပျုတာ မီမိုရီတွင် အဓိက နှစ်မျိုးတို့မှာ [[random access memory]] ခေါ် RAM နှင့် [[read-only memory]] ခေါ် ROM တို့ ဖြစ်ကြသည်။ RAM ကို စီပီယူ အနေဖြင့် လိုအပ်သလို ရေးနိုင်ဖတ်နိုင်သော်လည်း ROM သည် အပြီးရေးသွင်းထားပြီး စီပီယူ အနေဖြင့် မရေးသားနိုင်ပဲ ဖတ်ရုံသာ ဖတ်နိုင်သည်။ များသောအားဖြင့် RAM ရှိ မှတ်သားထားသည်များကို ကွန်ပျုတာပိတ်သည်နှင့် ပျက်သွားသည်။ ROM ရှိ မှတ်သားထားသည်များမှာ ဆက်လက်ကျန်ရှိသည်။ ကွန်ပျုတာတွင် ROM သည် [[BIOS]] ခေါ် အထူး ပရိုဂရမ် မှ [[စက်မောင်းစနစ်]] ကို [[hard disk drive]] မှ RAM ပေါ်သို့ တင်ရန် ကွန်ပျုတာဖွင့်တိုင်း သုံးသည်။ == အသွင်းအထုတ် ကိရိယာများ (Input/ Output) == I/O ခေါ် အသွင်း အထုတ် ကိရိယာများ သည် ပြင်ပ အရာများနှင့် ကွန်ပျူတာ တို့ သတင်း အချက်အလက် အပြန်အလှန် သယ်ယူရာ အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်သည်။ ကွန်ပျူတာ၏ အသွင်း အထုတ် ပြုရာ ကိရိယာ ကို [[peripheral]] ဟု ခေါ်သည်။ [[တစ်ယောက်သုံး ကွန်ပျူတာ]] တစ်ခုတွင် အသွင်း ကိရိယာများ ဖြစ်သော [[ကီးဘုတ်]]၊ [[မောက်စ်]] နှင့် အထုတ် ကိရိယာများ ဖြစ်သော [[မော်နီတာ]]၊ [[ပရင်တာ]] တို့ ထုံးစံအားဖြင့် ပါသည်။ = အခြား အကြောင်းအရာများ = == Hardware == Computer ရဲ့ထိတွေ့ကိုင်တွယ်နိုင်သော အစိတ်အပိုင်းများသည် [[Computer Hardware]] များဖြစ်သည်။ == ဆော့ဖ်ဝဲလ် == NissanclaperComputer Hardware များကိုအလုပ် ခိုင်းစေနိုင်ရန်အတွက် စီစဉ်ဖန်တီးထားသော ညွှန်ကြားချက်များ (Instructions) အမိန့်များ (Commands) သည် [[ကွန်ပျူတာ ဆော့ဖ်ဝဲလ်]] များဖြစ်ကြသည်။ ဥပမာတစ်ခုပြရလျှင် စီဒီချပ်သည် အမာထည်(Hardware) ဖြစ်ပြီး၊ ယင်းစီဒီထဲရှိ သီချင်းများ၊ ရုပ်ရှင်များသည် အပျော့ထည်(Software) များဖြစ်ကြသည်။ {| class="wikitable" |+'''[[Computer software]]''' |- | rowspan="7" | [[Operating System]] || [[Unix]]/[[Berkeley Software Distribution|BSD]] || [[UNIX System V]], [[AIX operating system|AIX]], [[HP-UX]], [[Solaris Operating System|Solaris]] ([[SunOS]]), [[IRIX]], [[List of BSD operating systems]] |- | [[GNU]]/[[Linux]] || [[List of Linux distributions]], [[Comparison of Linux distributions]] |- | [[မိုက်ခရိုဆော့ဖ် ဝင်းဒိုးစ်|Microsoft Windows]] || [[Windows 95]], [[Windows 98]], [[Windows NT]], [[Windows 2000]], [[Windows XP]], [[Windows Vista]],[[Windows 7]], [[Windows CE]], Windows 8, Windows 10 |- | [[DOS]] || [[86-DOS]] (QDOS), [[PC-DOS]], [[MS-DOS]], [[FreeDOS]] |- | [[Mac OS]] || [[Mac OS|Mac OS classic]], [[Mac OS X]] |- | [[Embedded operating system|Embedded]] and [[Real-time operating system|real-time]] || [[List of operating systems#Embedded|List of embedded operating systems]] |- | Experimental || [[Amoeba distributed operating system|Amoeba]], [[Oberon operating system|Oberon]]/[[Bluebottle OS|Bluebottle]], [[Plan 9 from Bell Labs]] |- | rowspan="2" | [[Library (computing)|Library]] || [[Multimedia]] || [[DirectX]], [[OpenGL]], [[OpenAL]] |- | Programming library || [[C standard library]], [[Standard template library]] |- | rowspan="2" | [[Data (computing)|Data]] || [[Protocol (computing)|Protocol]] || [[TCP/IP]], [[Kermit (protocol)|Kermit]], [[FTP]], [[HTTP]], [[SMTP]] |- | [[File format]] || [[HTML]], [[XML]], [[JPEG]], [[MPEG]], [[Portable Network Graphics|PNG]] |- | rowspan="2" | [[User interface]] || [[Graphical user interface]] ([[WIMP (computing)|WIMP]]) || [[Microsoft Windows]], [[GNOME]], [[KDE]], [[QNX|QNX Photon]], [[Common Desktop Environment|CDE]], [[Graphical Environment Manager|GEM]] |- | [[Text user interface]] || [[Command line interface]], [[Shell (computing)|shells]] |- | rowspan="9" | [[Application software|Application]] || [[Office suite]] || [[Word processing]], [[Desktop publishing]], [[Presentation program]], [[Database management system]], Scheduling & Time management, [[Spreadsheet]], [[Accounting software]] |- | [[Internet]] Access || [[Web browser|Browser]], [[E-mail client]], [[Web server]], [[Mail transfer agent]], [[Instant messaging]] |- | Design and manufacturing || [[Computer-aided design]], [[Computer-aided manufacturing]], Plant management, Robotic manufacturing, Supply chain management |- | [[Computer graphics|Graphics]] || [[Raster graphics editor]], [[Vector graphics editor]], [[3D modeler]], [[Animation software|Animation editor]], [[3D computer graphics]], [[Video editing]], [[Image processing]] |- | [[Digital audio|Audio]] || [[Digital audio editor]], [[Audio player (software)|Audio playback]], Mixing, [[Software synthesizer|Audio synthesis]], [[Computer music]] |- | [[Software Engineering]] || [[Compiler]], [[Assembly language#Assembler|Assembler]], [[Interpreter (computing)|Interpreter]], [[Debugger]], [[Text Editor]], [[Integrated development environment]], [[Performance analysis]], [[Revision control]], [[Software configuration management]] |- | Educational || [[Edutainment]], [[Educational game]], [[Serious game]], [[Flight simulator]] |- | [[Computer and video games|Games]] || [[Strategy game|Strategy]], Arcade, [[Computer puzzle game|Puzzle]], Simulation, [[First-person shooter]], [[Platform game|Platform]], [[Massively multiplayer online game|Massively multiplayer]], [[Interactive fiction]] |- | Misc || [[Artificial intelligence]], [[Antivirus software]], [[Malware scanner]], [[Installer]]/[[Package management system]]s, [[File manager]] |} [[File:Personal computer, exploded 6.svg| thumb| 300px | ကွန်ပျူတာ၏ အစိတ်အပိုင်းများ]] === Firmware === [[Firmware]] သည် ပထမဦးစွာ Hardware များကို သက်ဝင်လှုပ်ရှားစေပြီး Software များကအလုပ်စေခိုင်းစေနိုင်ရန် ကြားခံ ဆောင်ရွက်ပေးသော ညွှန်ကြားချက်များ (Instructions) ဖြစ်သည်။ Firmware သည် Hardware နှင့် Software ကြားမှ [[Interface]] တစ်ခုဖြစ်သည်။ == ကွန်ပျူတာများ အလုပ်လုပ်ပုံ == [[ဖိုင်:Lcii-system.jpg|thumb]] အခြေခံအားဖြင့် ကွန်ပျူတာများသည် အောက်ပါ အခြေခံ အဆင့်(၆)ချက်ကို လုပ်ဆောင်ပြီး အသုံးပြုရန် အဆင်သင့်အနေအထားသို့ ရောက်ရှိသည် - အဆင့်(၁)-PSU - Power Supply Unit (PSU) မှ AC (Alternating Current) Voltage ကိုလက်ခံရယူပြီး DC (Direct Current) Voltage (၅)မျိုးကို ထုတ်ပေးသည်။ အဆင့်(၂) Motherboard - Motherboard သည် PSU မှ ထုတ်ပေးသော Voltage ကို + (or) - 5% Error ရှိ/မရှိ စစ်ဆေးပြီး 4.7 V နှင့် 5.25 V အတွင်းရှိမှသာ PSU သို့ PG (Power Good Signal) ပြန်ပို့သည်။ PG မရရှိပါက ထိုအဆင့်မှ ဆက်မတက်တော့ပါ။ အဆင့်(၃)Crystal - ဝင်လာသည့်ဗို့အားကြောင့် Motherboard ရှိ Crystal (လှိုင်းထုတ်ကရိယာ)အတွင်းရှိ သလင်းကျောက်ပြား တုန်ခါမှုဖြစ်ပေါ်လာပြီး Analog လှိုင်း 14.31 MHz ထုတ်ပေးသည်။ အဆင့်(၄)-Clock Generator – Crystal မှ ထုတ်ပေးသည့် Analog လှိုင်းအား Clock Generator IC မှ Digital Clock အဖြစ်ပြောင်းပေးသည်။ အဆင့်(၅)-Digital Clock- Digital Clock အား သက်ဆိုင်ရာ Frequency များသို့ အဆတင်၍ Motherboard ပေါ်ရှိ IC, Memory, Processor, ROM-BIOS, Chip set စသည့်အစိတ်အပိုင်း အသီးသီးသို့ ပေးပို့သည်။ အဆင့်(၆)-ROM-BIOS (က) POST (ခ)Boot Strapping (ဂ) Low Level Interfaces (က) POST – Power On Self Test - ကွန်ပျူတာမီးဖွင့်ချိန်မှစ၍ ကွန်ပျူတာစနစ်တစ်ခုလုံးတွင် တပ်ဆင်ထားသည့် Standard Devices များအား စတင်စစ်ဆေးပါသည်။ (Memory, Monitor, Keyboard, Hard Disk, CPU, Chip Set,…) (ခ) Boot Strapping - ကွန်ပျူတာအား အဆင်သင့်ဖြစ်စေရန် OS (Operating System)အား Memory ပေါ်သို့ တင်ပေးခြင်းကို ဆောင်ရွက်သည်။ (ကွန်ပျူတာစနစ်အား Boot လုပ်ရန် Drive A (System Disk)မှ Boot Record ၏ ပထမ Track, ပထမ Sector တွင်ရှိသော Master Boot Record မှ Boot Strap Program Code ကို Memory ပေါ်သို့တင်ပေးပြီး ၎င်းတွင်ပါရှိသည့် Instruction များအား CPU က ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သည်။) (ဂ) Low Level Interfaces- BIOS သည် Hardware Devices များအချင်းချင်း အပြန်အလှန်ဆက်သွယ်ဆောင်မှုကို OS နှင့်အတူ ကူညီပံ့ပိုးပေးသည်။ (Memory မှ Hard Disk၊ Hard Disk မှ Memory သို့ Data များ အပြန်အလှန် ပေးပို့ဆက်သွယ်ခြင်းများကို ကူညီပံ့ပိုးပေးသည်) == ကျမ်းကိုးစာရင်းများ == {{reflist}} {{DEFAULTSORT:က}} [[Category:ကွန်ပျူတာ| ]] __INDEX__ __NEWSECTIONLINK__ f9k3oswk1daq6enq5ptc8nprzi35u95 0 3019 1036083 1032914 2026-06-05T03:18:07Z Ninjastrikers 22896 1036083 wikitext text/x-wiki {{Infobox mountain | name = ခါကာဘိုရာဇီတောင် | official_name = Hkakabo Razi | native_name = [[ရဝမ်ဘာသာစကား|ရဝမ်]]: <span>Kaqgawpù Ràzi</span> | other_name = {{lang|en|Mount Hkakabo Razi}} | photo = Khakaborazi southview-m ft.jpg | photo_caption = ခါကာဘိုရာဇီတောင်အား တောင်ဘက်မှ လှမ်းမျှော်ကြည့်ခြင်း | elevation_m = 5881 | elevation_ref = <ref name="naka">Tamotsu Nakamura, [http://jac.or.jp/english/images/vol16/JAPANESE%20ALPINE%20NEWS%20Vol16-46-55.pdf Veiled Mountains in North Myanmar], Japanese Alpine News 2015</ref> | prominence_m = | prominence_ref = | map = Myanmar | map_caption = ခါကာဘိုရာဇီတောင် တည်နေရာ (တရုတ်၊ အိန္ဒိယတို့နှင့် သုံးပွင့်ဆိုင် နယ်နမိတ်ပေါ်တွင်) | map_size = 220 | label_position = bottom | listing = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ အမြင့်ဆုံးတောင် | location = [[ကချင်ပြည်နယ်]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | range = [[ဟိမဝန္တာ တောင်တန်း]] | coordinates = {{coord|28|19|42|N|97|32|08|E|region:MM_type:mountain|display=inline,title}} | topo = | first_ascent = ၁၅ စက်တင်ဘာ ၁၉၉၆<ref name="naka"/> | easiest_route = ဆီးနှင်း/ရေခဲတောင်တက်လမ်း }} '''ခါကာဘိုရာဇီ‌တောင်'''({{langx|en|Mount Hkakabo Razi}}၊ ရဝမ်: Kaqgawpù Ràzi) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]နှင့် [[အရှေ့တောင်အာရှ]]၏ အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်ပြီး ကချင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ နယ်စပ်တွင် တည်ရှိသည်။ [[ဟိမဝန္တာ တောင်တန်း]] အရှေ့ဘက်စွန်းခက်မများနှင့် ဆက်သွယ်လျက်ရှိပြီး [[ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်]]အထက် ၅,၈၈၁ မီတာ (၁၉,၂၉၆ ပေ) မြင့်သည်။ အချို့သော မှတ်တမ်းများတွင် ၁၉,၃၁၄ ပေ မြင့်သည်ဟုလည်း ဆိုကြသည်။ မြောက်လต္တီတွဒ် ၂၈° ၁၉' ၄၂" နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၇° ၃၂' ၀၈" အကြားတွင် တည်ရှိပြီး တစ်နှစ်ပတ်လုံး ဆီးနှင်းများ ဖုံးလွှမ်းလျက်ရှိသည်။ တိဗက်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အဖြစ်လည်း ပိုင်းခြားထားပြီး တိဗက်နယ်စပ်နှင့် နှစ်မိုင်ခန့်သာ ဝေးကွာသည်။ ကချင်ပြည်နယ် [[ပူတာအိုခရိုင်]]၊ မချမ်းဘောမြို့၏ အနောက်မြောက်ဘက် မိုင် ၈ဝ ကျော်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ == အမည်ရင်းမြစ် == ခါကာဘိုရာဇီဟူသော အမည်သည် တိဗက်စကားလုံး ခါခါဘိုရာဇီ မှ ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆချက်ရှိပြီး တိဗက်ဘာသာအရ "ခါ" သည် နှင်း၊ "ခါဘို" သည် အဖြူ ဟု အနက်ရသည်။ တစ်ဖက်တွင်မူ ယင်းတောင်ကြီးတည်ရှိရာ ကချင်ပြည်နယ်ရှိ ဒေသခံ [[ရဝမ်လူမျိုး]]များ၏ စကားဖြင့် '''ခါကာပူ''' ဆိုသည်မှာ "အသံများထွက်ခြင်း/ပြောခြင်း" ဖြစ်ပြီး '''ရာဇီ''' ဆိုသည်မှာ "တောင်" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသဖြင့် ရဝမ်ဘာသာစကားအရ '''"အသံထွက်သောတောင်"''' သို့မဟုတ် '''"စကားပြောသောတောင်"''' ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ == တောင်ထိပ်သို့ တက်ရောက်ခြင်း == ခါကာဘိုရာဇီတောင်ထိပ်သို့ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် ၁၉၉၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၅ ရက်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံသား တောင်တက်သမား [[တခရှိအိုဇခိ]] (Takashi Ozaki) နှင့် မြန်မာနိုင်ငံသား ရဝမ်လူမျိုး တောင်တက်သမား နမားဂျွန်ဆင် (Nyama Gyaltsen) တို့ ပါဝင်သော အဖွဲ့က အောင်မြင်စွာ တက်ရောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ၁၉၂၃ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယမြေတိုင်းအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ပူတာအိုမြို့မြောက်ပိုင်းသို့ လုပ်ငန်းသဘောအရ ရောက်ရှိခဲ့ရာ၌ ခါကာဘိုရာဇီတောင်ကို ကမ္ဘာ့မြေပုံပေါ်တွင် ပထမဦးဆုံး မှတ်တမ်းတင်နိုင်ခဲ့သည်။ ခါကာဘိုရာဇီ တောင်ကြောတစ်လျှောက်၌ ထင်းရှူး၊ ဝက်သစ်ချ၊ မေပယ်၊ ရိုဒိုဒင်ဒရမ် (Rhododendron) ခေါ် တောင်မြင့်ဇလပ်ပန်း၊ ပရီမြူလာ၊ လီလီနှင့် မြေကပ်သစ်ခွစသော ရှားပါးအပင်များကို တွေ့ရသည်။ ထိုဒေသ ရေခဲပြင်အောက်တွင်လည်း အသက်ရှည်ဆေးဟု ထင်ရှားသော မချစ်ဥ ခေါ် ဂမုန်းကြက်သွန်ဖြူများကိုလည်း တွေ့ရှိရတတ်သည်။ သားမင်း (တာကင်ကောင်)၊ ကဒိုးကောင်နှင့် တောင်ဆိတ်များကို ခါကာဘိုရာဇီတောင်၌ တွေ့ရသည်။ တောင်ကြောတစ်လျှောက်တွင် တိဗက်လူမျိုးများအပြင် ထလုနှင့် ထရုန် (တရုံ) လူမျိုးစုများလည်း မှီတင်းနေထိုင်ကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂)</ref> === ၂၀၁၄ ခုနှစ် မြန်မာတောင်တက်အဖွဲ့ ပျောက်ဆုံးမှု === ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် မြန်မာနိုင်ငံ ခြေလျင်နှင့်တောင်တက်အဖွဲ့ချုပ်မှ မြန်မာတောင်တက်သမားများ ပါဝင်သော အဖွဲ့သည် မြောက်ဘက်မျက်နှာစာမှ တက်ရောက်ရန် လမ်းကြောင်းသစ်ကို ရှာဖွေခဲ့ကြသည်။<ref>Myi Nyi Aung, [https://climberdoelone.wordpress.com/2014/08/31/invitation-of-nature-mt-hkakabo-razi-ascent-from-north-face-31-08-2014/ Invitation of Nature (Mt. Hkakabo Razi-North Face ascent 31.08.2014) Expedition Blog]</ref> အဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦးဖြစ်သည့် ကိုအောင်မြင့်မြတ်နှင့် ကိုဝေယံမင်းသူတို့သည် ၂၀၁၄ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃၁ ရက်တွင် တောင်ထိပ်သို့ အောင်မြင်စွာ ခြေချနိုင်ခဲ့ပြီး နိုင်ငံတော်အလံနှင့် ဘုရားပုံတော်တို့ကို ထားရှိခဲ့သည်။<ref>[http://www.irrawaddy.org/burma/burmese-climbers-reach-hkakabo-razis-peak.html Burmese Climbers Reach Hkakabo Razi's Peak], [[The Irrawaddy]], 1 September 2014</ref> သို့သော် တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိပြီးနောက် ဆက်သွယ်ရေးစက် အားကုန်သွားသဖြင့် အောက်ခြေစခန်းနှင့် အဆက်အသွယ် ပြတ်တောက်သွားခဲ့ပြီး ပြန်လည်ဆင်းသက်နိုင်ခြင်း မရှိတော့ဘဲ ပျောက်ဆုံးသွားခဲ့သည်။<ref>[http://www.mmtimes.com/index.php/special-features/197-travel-2014/11697-before-travellers-go-explorers.html Before travellers go explorers], [[The Myanmar Times]], 19 September 2014</ref> ၎င်းတို့အား လိုက်လံရှာဖွေရေးလုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း ထောက်ပံ့ရေးသွားရောက်သည့် ကယ်ဆယ်ရေး ဟယ်လီကော့ပတာတစ်စီး ပျက်ကျခဲ့ပြီး ပိုင်းလော့တစ်ဦး သေဆုံးကာ အခြားပိုင်းလော့တစ်ဦးနှင့် ခရီးသည်တစ်ဦးတို့မှာ တောတွင်း၌ ၁၁ ရက်တိုင်တိုင် ခက်ခဲစွာ ရုန်းကန်ရှင်သန်ခဲ့ရသည်။<ref>San Yamin Aung, [http://www.irrawaddy.org/burma/burmese-pilot-found-dead-hkakabo-razi.html Burmese Pilot Found Dead in Kachin State], The Irrawaddy, 9 October 2014</ref><ref>[http://www.bangkokpost.com/print/454169/ A crash course in survival], [[Bangkok Post]], 4 January 2015</ref> === နာရှင်နယ် ဂျီဩဂရပ်ဖစ် တိုင်းတာမှု === ၂၀၁၄ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် နာရှင်နယ် ဂျီဩဂရပ်ဖစ် အဖွဲ့ (National Geographic Society) နှင့် The North Face တို့ ပူးပေါင်းပြီး ခါကာဘိုရာဇီတောင်၏ တိကျသော အမြင့်ကို ဂျီပီအက်စ် (GPS) စနစ်ဖြင့် တိုင်းတာရန် တောင်တက်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ စေလွှတ်ခဲ့သည်။ အဖွဲ့ကို ဟီလရီး အိုနေး (Hilaree O'Neill) က ဦးဆောင်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၇ ရက်တွင် တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိရန် အပြင်းအထန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း အမြင့် ၅,၇၄၂ မီတာ (၁၈,၈၄၉ ပေ) အရောက်တွင် ရာသီဥတုနှင့် လမ်းကြောင်းအခြေအနေကြောင့် ရှေ့ဆက်မတက်နိုင်ဘဲ ပြန်လည်ဆင်းသက်ခဲ့ရသည်။ ယင်းအဖွဲ့၏ တွက်ချက်မှုအရ တောင်ထိပ်အစစ်သည် ၎င်းတို့ ရောက်ရှိခဲ့သည့်နေရာထက် ပေ ၈၀၀ (၂၄၀ မီတာ) ခန့် ပိုမိုမြင့်မားနိုင်သေးကြောင်း ခန့်မှန်းခဲ့ကြသည်။<ref>Kelley McMillan, [http://news-beta.nationalgeographic.com/2015/01/150116-burma-climb-myanmar-hkakabo-razi/ On Myanmar's Mystery Peak, Drama and a Challenge Like No Other] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150118220439/http://news-beta.nationalgeographic.com/2015/01/150116-burma-climb-myanmar-hkakabo-razi/ |date=18 January 2015 }}, National Geographic Magazine, January 16, 2015</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{ကချင်ပြည်နယ်}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] [[Category:ကချင်ပြည်နယ်ရှိ တောင်များ]] [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တောင်များ]] 0ki97w58a5sv31sayuefh3hyve5vgts 0 3600 1036146 1035870 2026-06-05T10:22:24Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036146 wikitext text/x-wiki '''ဗမာလူမျိုး''' ({{lang-en|Bamar people}} သို့မဟုတ် ''Burmans''၊ {{IPAc-en|b|ə|ˈ|m|ɑː|r}} သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအနက် လူဦးရေအများဆုံးသော လူမျိုးစုဖြစ်သည်။[[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]မိသားစုကြီး၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]အုပ်စုတွင် ပါဝင်သောလူမျိုးစုကြီးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၆၈.၇၈% (အကြမ်းဖျင်း ၃၆ သန်းခန့်မျှ) ရှိပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်သော [[မြန်မာဘာသာစကား]]ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။<ref>{{cite web|title=မြန်မာ (ဗမာ)လူမျိုးအကြောင်း|url=https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa|access-date=27 August 2023|archive-date=27 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827230329/https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa}}</ref> {{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}} {{Infobox ethnic group | group = ဗမာလူမျိုး | name = | flag = | flag_caption = | image = Burmese family portrait.JPG | image_caption = အင်္ဂလိပ်အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ၂၀ ရာစုအလှည့်တွင် ဗမာမိသားစုပုံ | image_alt = | image_upright = | total = <!-- total population worldwide --> | total_year = <!-- year of total population --> | total_source = | total_ref = <!-- references supporting total population --> | genealogy = | regions = {{flag|Myanmar}} ၃၅ သန်းခန့်<hr> {{flatlist| *{{flag|Thailand}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|United States}} *{{flag|China}} *{{flag|Australia}} *{{flag|Japan}} }} | region1 = {{flagcountry|Thailand}} | pop1 = ၂,၃၀၀,၀၀၀<ref>{{cite news | url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/03/30/in-thailand-exiled-burmese-communities-work-to-support-the-revolution-at-home_5979344_4.html | title=In Thailand, exiled Burmese communities work to support the revolution at home | newspaper=Le Monde.fr | date=30 March 2022 }}</ref> | region4 = {{flagcountry|Japan}} | pop4 = ၂၈,၈၆၀<ref>{{cite book |chapter=15 Burmese: Refugees and Little Yangon |first=Kosei |last=Otsuka |title=Language Communities in Japan |doi=10.1093/oso/9780198856610.003.0016 |date=January 2022 |url=https://academic.oup.com/book/38834/chapter/337727805 }}</ref> | region3 = {{flagcountry|Australia}} | pop3 = ၃၂,၆၆၅<ref>[[Census in Australia#2016|2016 Census of Australia]] [https://web.archive.org/web/20140116132606/http://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/comm-summ/textversion/myanmar.htm "Burmese Australians"]</ref> | region2 = {{flagcountry|Singapore}} | pop2 = ၅၀,၀၀၀<ref>{{cite web | url=https://asia.nikkei.com/Politics/Emigrants-in-Singapore-s-little-Myanmar-eye-their-homeland | title=Emigrants in Singapore's 'little Myanmar' eye their homeland }}</ref> | languages = [[ဗမာဘာသာစကား]] | religions = အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] နှင့် [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]<br/> ခရစ်ယာန်နှင့် အစ္စလာမ် အနည်းငယ် | related_groups = {{flatlist| *[[ဓနုလူမျိုး|ဓနု]] *[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] *[[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]] * [[လော်ဝေါ်လူမျိုး|လော်ဝေါ်]] * [[အာချန်လူမျိုး|မိုင်းသာ]] *[[မြိတ်လူမျိုး|တနင်္သာရီ(မြိတ်)]] * အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]]}} | footnotes = }} ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ချင်းတွင်းမြစ်]]ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြေပြန့်ဒေသများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma-Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> သမိုင်းဦးကာလ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အေဒီ ၉ ရာစုခန့်တွင် [[ပုဂံ]]မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးနောက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံအင်ပါယာ]]၊ [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူအင်ပါယာ]]နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ]] စသည့် ထင်ရှားသော အင်ပါယာကြီးများကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည့်အပြင် ၎င်းတို့၏ စစ်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာစက်သည် မြန်မာ့ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအပေါ်တွင်သာမက အိမ်နီးချင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသများအထိပါ ခေတ်အဆက်ဆက် ကျယ်ပြန့်စွာ ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Harvey1925">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗိသုကာအတတ်၊ စာပေ၊ ဂီတနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ အခြားသော လူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း သိသာထင်ရှားစွာ ရောယှက်လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ အတွေးအခေါ်၊ သနပ်ခါးကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် ကိုယ်ပိုင်လူမှုထုံးတမ်းစဉ်လာများ၊ လူမှုအဆောက်အအုံနှင့် ရိုးရာပွဲတော်များ (ဥပမာ - [[သင်္ကြန်|မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်]]၊ [[သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်]]) သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ယနေ့တိုင် အရှိန်အဝါကြီးမားစွာ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။<ref name="Spiro1982">Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press.</ref><ref name="CulturalBurma">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၉)၊ "ဗမာလူမျိုးနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"။</ref> == နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ == [[File:Sino-Tibetan Languages Map.png|thumb|တရုတ်-တိဗက်မိသားစုပြန့်နှံတည်ရှိမှု]] ဗမာလူမျိုးတို့သည် '''တိဗက်-ဗမာနွယ်'''(Tibeto-Burman) လူမျိုးနွယ်စုကြီးမှ အကြီးဆုံးသော လူမျိုးဖြစ်သည်။ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] <ref>[http://dictionary.infoplease.com/mongoloid Meaning of Mongoloid | Infoplease<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>{{Cite web |title=Burmese {{!}} Beyond Highbrow - Robert Lindsay<!-- Bot generated title --> |url=http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ |accessdate=17 June 2013 |archivedate=26 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130726030756/http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ }}</ref> ဟု မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် သမိုင်းပါမောက္ခဆရာကြီး[[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] က မှတ်ချက် ပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဟု ယနေ့ခေါ်ဆိုသော ဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀၀,၀၀၀ (လေးသိန်း) ခန့်ကပင် လက်နက်ကို အသုံးပြုတတ်သော ရှေးဦးလူသားများ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ရာသီဥတုမှာ ယခုထက် ပိုမိုအေးမြပြီး မိုးရွာသွန်းမှုမှာ သုံးဆမှ ခြောက်ဆခန့်အထိ ပိုမိုများပြားသဖြင့် "မိုးစွေကာလ" ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name="ISP">"မြန်မာ့သမိုင်းအကျဉ်း"၊ [https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ Myanmar ISP]၊ ၈ ဇွန် ၂၀၁၃ တွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး။</ref> လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ ထိုရှေးဦးလူသားများသည် လက်နက်ကိရိယာများ ပြုလုပ်တတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။အလွန်အေးမြသော မြောက်လေကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တောင်စောင်းများရှိ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူသော ဂူများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ လူအစစ် (Modern Humans) များ ဖြစ်လာခဲ့ကြပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်တွင် ရာသီဥတုမှာ ယနေ့ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။<ref name="ISP" /> ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ပြဒါးလင်းဂူ]] (Padah-Lin Caves) တွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ခန့်က ကျောက်ခေတ်ဟောင်း လူသားများ ရေးဆွဲခဲ့သည့် နံရံပန်းချီများကို ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းပန်းချီများတွင်ဆင်၊ ဝက်၊ သမင်တို့နှင့် တူသော တိရစ္ဆာန်ပုံများ၊အရိုးကိုသာ ဖော်ပြထားသော ငါးပုံနှင့် လက်ဝါးပုံများ၊ ဂူတွင်းမှ မြင်ရသော နေထွက်ပုံ ရှုခင်းကားများ ပါဝင်သည်။ ဗမာလူမျိုးများ၏ သမိုင်းကြောင်းသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆၀,၀၀၀ မှ ၁၀၀,၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ခေတ်သစ်လူသား (Homo sapiens) များသည် အာဖရိကတိုက်မှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာခဲ့ကြသည်။<ref>Stringer, C. (2012). "Lone Survivors: How We Came to Be the Only Humans on Earth."</ref> ယင်းလူသားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ဖြတ်သန်း၍ ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်များသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှတိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အုပ်စုများအနက် အရှေ့ဘက်သို့ ဦးတည်လာသူများသည် ယနေ့ခေတ် အရှေ့အာရှသားများနှင့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ [[file:Yellowrivermap.jpg |right|thumb|250px|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းဒေသ]] လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၇,၀၀၀ မှ ၉,၀၀၀ ခန့်တွင် တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ မြစ်ဝါ (Yellow River) မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား (Sino-Tibetan speakers) များ စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). "Phylogenetic evidence for Sino-Tibetan origin in northern China." Nature.</ref>နောက်ပိုင်းတွင် လူဦးရေတိုးပွားလာမှုနှင့်အတူ အုပ်စုကြီးနှစ်ခု ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသွား အုပ်စုသည် ယနေ့ခေတ် ဟန်တရုတ်များ ဖြစ်လာသည်။အုပ်စုတခုမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများအဖြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ ချင်းဟိုင်-ကန်စု (Qinghai-Gansu) ကုန်းမြင့်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားကြသည်။ [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြရာ အချို့မှာမြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုနှစ်ခုအဖြစ် အဓိကဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ရှေးဦးအုပ်စု ပျူလူမျိုးများသည် ဘီစီကာလများတွင် ဝင်ရောက်လာပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတွင် မြို့ပြနိုင်ငံများ ထူထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ကျသောအုပ်စုမှာ ဗမာတို့၏ ဘိုးဘေးများဖြစ်သည်။ အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း တရုတ်ပြည် ယူနန် ဒေသရှိ နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လက်အောက်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). "Phases of Pre-Pagan Burma." Oxford University Press.</ref> အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် ဗမာတို့သည် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ကို ကျော်ဖြတ်၍ ဧရာဝတီမြစ်ကွေ့ရှိ [[ပုဂံ]]ဒေသတွင် အခြေစိုက်ကာ ခိုင်မာသော အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ဗမာတို့သည် ဌာနီ ပျူလူမျိုးများနှင့်လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်မှ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] များ၏ ယဉ်ကျေးမှုများနှင့်လည်းကောင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံရင်း ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုပုံစံကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, V. (2003). "Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context."</ref>မြန်မာတို့သည် ၁၁ ရာစုခန့်မှစ၍ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ မည်သည့်ကိစ္စကိုမဆို ဗုဒ္ဓသာသနာကို အခြေခံ၍ စဉ်းစားဆောင်ရွက်သော ဓလေ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မြန်မာတို့သည် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် နီးစပ်သဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော ဓလေ့ထုံးတမ်း အများအပြားကိုလည်း ယနေ့တိုင် ဆက်လက်အသုံးပြုနေကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="ISP" /> <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ |accessdate=8 June 2013 |archivedate=8 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090108114244/http://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011 }}</ref> မနုဿသမိုင်းအရ ဗမာလူမျိုးစုတို့သည် ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ နာဂ၊ သက်၊ ကမ်းယံ နှင့် ပျူတို့၏ နောက်မှ ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို အေဒီ ၈ ရာစုတွင် နန်ကျောက်တို့က တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်း မပြုမီကပင် ရောက်ရှိနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။<ref name="Luce1985" /> သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်ဂို၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်းနှင့် ကရင် အစရှိသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရန် အမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ အကြိမ်တိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စု၏ ဦးဆောင်သူနေရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အဓိက ပြည်ထောင်စုကြီး သုံးခုကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။[[ပုဂံခေတ်|ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ပုဂံခေတ်) [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။[[တောင်ငူခေတ်|ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (တောင်ငူခေတ်): [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels. Cambridge University Press.</ref>[[ကုန်းဘောင်ခေတ်|တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ကုန်းဘောင်ခေတ်)ကို[[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ]] အပြီးတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်အထိ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]]နှင့် တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ၏ [[ပင်လုံစာချုပ်]]နှင့်တကွ ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရရှိကာ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် ပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း စစ်အာဏာသိမ်းမှု အကြိမ်ကြိမ်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း ဦးဆောင်သော စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီး [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီခေတ်]]ကို တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် ၂၆ နှစ်ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]ကြောင့် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် ပျက်သုဉ်းခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းကာ [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နဝတ၊ နအဖ]] အမည်များဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၁၀–၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ကူးပြောင်းကာ လွှတ်တော်အခြေပြု အစိုးရများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်နေ့တွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းယူခဲ့ပြန်သည်။]]<ref>BBC News. (2021). "Myanmar military take control of country in coup."</ref> လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများအကြား ရှိနေသော်လည်း ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ၊ WTO နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ [[File:Burmese chess players, by Max Ferrars late 1890s.jpg|thumb|ဗမာလူမျိုးအမျိုးသားနှစ်ယောက်]] ==မျိုးရိုးဗီဇ== ဗမာလူမျိုးများသည် တရုတ်–တိဗက် မျိုးရင်းဝင် လူမျိုးများဖြစ်ပြီး ယနေ့မြန်မာမြေပေါ်သို့ တရုတ်နှင့် တိဗက်ဒေသများမှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ပြောင်းရွေ့အခြေချလာခဲ့ကြသည်ဟု ယူဆကြနိုင်ကြောင်းကို ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရသော Y-chromosome မျိုးရိုးဗီဇ (Y-DNA haplogroup) များက ထင်ဟပ်ပြသနေသည်။ ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရအများဆုံး Y-DNA haplogroup သည် O-M175 ဖြစ်ပြီး [[အရှေ့အာရှ]]သားများတွင် တွေ့ရများသော မျိုးရိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းအောက်တွင် တရုတ်နှင့် တိဗက်–ဗမာအုပ်စုများနှင့် ဆက်နွယ်သော O2 (O-M122)ကိုအဓိကတွေ့ရပြီး [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|မွန်–ခမာ]]အုပ်စု၊ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ–ဒိုင်အုပ်စု]]များနှင့် ဆက်နွယ်သော O1b1a1a (O-M95)ကိုလည်း သိသိသာသာသာတွေ့ရသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Underhill et al., 2001</ref> ဗမာလူမျိုးများက မြန်မာမြေပေါ်သို့ ပြောင်းရွေ့လာစဉ် ရာစုနှစ်များစွာကြာ မွန် နှင့် ရှမ်း အုပ်စုများ နှင့် ထိတွေ့ပေါင်းသင်းမှုများ ၊မျိုးရိုးပေါင်းစည်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်းကို ပြသသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Hallast et al., 2021</ref>ထိုအပြင် ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup D (အထူးသဖြင့် D1a1) ကို ၁၀% မှ ၂၀% အထိ တွေ့ရှိရပြီး၊ ၎င်းသည် [[တိဗက်လူမျိုးများ|တိဗက်လူမျိုး]]များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့မှုရှိခဲ့ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>{{Cite journal |last=Su |first=B. |year=2000 |title=Y chromosome haplotypes reveal stayed migration of the Tibeto-Burman populations |journal=Anthropological Science |volume=108 |issue=1 |pages=1-13 |doi=10.1537/ase.108.1}}</ref> ဤအချက်သည် ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းထောင်ချီက တိဗက်ကုန်းမြင့်မှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းသို့ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟူသော ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ အယူအဆကို မျိုးရိုးဗီဇအရ ထောက်ခံနေခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Wen |first=B. |year=2004 |title=Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture to southern China |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2004-09-16_431_7006/page/302 |journal=Nature |volume=431 |pages=302-305 |doi=10.1038/nature02878}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup C ကို အနည်းငယ် (၅% မှ ၁၀% ဝန်းကျင်) တွေ့ရှိရပြီး ၎င်းသည် ဒေသတွင်းရှိ ရှေးဦးအခြေချသူ (Hunter-gatherers) များ သို့မဟုတ် ဗဟိုအာရှရှိ အယ်လ်တေးယစ် (Altaic) နွယ်ဝင်များနှင့် သမိုင်းမတင်မီခေတ်က ရောနှောခဲ့မှုကို ညွှန်ပြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zhong |first=H. |year=2010 |title=Extended Y-chromosome haplogroup distribution in the Maya-related populations |journal=Journal of Human Genetics |volume=55 |pages=7-12 |doi=10.1038/jhg.2009.111}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော C ၏ အကိုင်းအခက်အချို့မှာ C2 (C-M217) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် အရှေ့မြောက်အာရှနှင့် [[မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံ|မွန်ဂိုလီးယား]]ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော အမှတ်အသား ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Hammer |first=M.F. |year=2006 |title=Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer lineages |journal=Journal of Human Genetics |volume=51 |issue=1 |pages=47-58 |doi=10.1007/s10038-005-0322-0}}</ref>ဗမာလူမျိုးများအတွင်း တွေ့ရှိရသော Haplogroup C (C-M217) သည် ၁၃ ရာစု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်မှု]] (Mongol invasions of Burma) နှင့် ဆက်စပ်မှုရှိနိုင်ကြောင်း အချို့သော ပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။<ref>{{Cite book |last=Weatherford |first=Jack |title=Genghis Khan and the Making of the Modern World |publisher=Three Rivers Press |year=2004}}</ref> သို့သော် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ အချက်အလက်များအရ ဤအမှတ်အသားသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာစဉ်ကတည်းက ပါဝင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုသည် ၎င်းအချိုးအစားကို အနည်းငယ် ပိုမိုအားကောင်းလာစေသည့် အချက်တစ်ချက်သာ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zerjal |first=T. |year=2003 |title=The Genetic Legacy of the Mongols |url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-human-genetics_2003-03_72_3/page/716 |journal=American Journal of Human Genetics |volume=72 |issue=3 |pages=717-721 |doi=10.1086/367774}}</ref> အညာဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း) ဗမာလူမျိုးများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ပုဂံခေတ်အစောပိုင်းမှစ၍ ဗမာယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေး၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရေရှည်တည်ရှိခဲ့သဖြင့် တိဗက်–ဗမာ မူလအစ မျိုးရိုးဗီဇ ကို အတော်အတန် ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အချို့သော သုတေသနများတွင် မြောက်အာရှနှင့် ရှေးဟောင်း [[မွန်ဂိုမျိုးနွယ်စုများ|မွန်ဂို]] ရွှေ့ပြောင်းမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် Y-Chromosome Haplogroup ဖြစ်သော C-M217 ကိုလည်း အချို့ကျေးရွာများတွင် တွေ့ရှိရတတ်သည်။<ref name="Wang2021">Wang, et al. (2021). ''Genomic insights into the antitrust history of Myanmar''. Culture and Genetic Diversity. pp. 45–52.</ref><ref name="Karafet2005">Karafet, et al. (2005). ''Y-chromosomal haplogroups in East Asian populations''. Journal of Human Genetics, 50(4), 185-192.</ref> အထူးသဖြင့် ပုဂံခေတ်ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသည့် "ရှမ်းသုံးညီနောင်ခေတ်" များ၌ အညာမြေပြန့်ဒေသသို့ ရှမ်းလူမျိုးများ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်အခြေချခဲ့ကြသဖြင့် အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]] အပါအဝင် ဒေသခံ ပျူ၊ ကတူး သွေးနှောမှုများနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ နက်ရှိုင်းစွာ ပေါင်းစည်း စပ်ယှက်ခဲ့ကြသည်။<ref name="InwaHistory">သန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၁၆၀–၁၆၈။</ref> အကြေဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း) ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်နှင့် ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် နေထိုင်ကြသော အောက်မြန်မာပြည် ဗမာလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့နှင့် နီးကပ်စွာ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အတူတကွ မှီတင်းနေထိုင်ခဲ့ကြသည့် [[မွန်လူမျိုး]]များနှင့် အိမ်ထောင်ဘက်ပြုခြင်း၊ သွေးနှောခြင်းများ ရှိခဲ့သဖြင့် မွန်-ခမာ မျိုးရိုးဗီဇအလွှာ ပါဝင်မှု ရာခိုင်နှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Wang2021" /><ref name="Karafet2005" /> အဖမျိုးရိုးဘက်တွင် တိဗက်–ဗမာ မျိုးရိုးများ လွှမ်းမိုးနေသော်လည်း မိခင်ဘက် မျိုးရိုးဗီဇ (mtDNA) တွင် အရှေ့အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင်တွေ့ရများသော Haplogroup M နှင့် N (အထူးသဖြင့် M7၊ M21၊ N9) တို့ကို အဓိကတွေ့ရသည်။ ၎င်းသည် ပြောင်းရွေ့လာသော ယောက်ျားသား ဘိုးဘေးများက ဒေသခံ အမျိုးသမီးများနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ကြခြင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။<ref>Kivisild et al., 2002</ref> == မြန်မာနိုင်ငံသို့ဝင်ရောက်လာခြင်း == ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်ခန့်ကပင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စုဒေသ]]၊ ထောင်မြစ်ဝှမ်း (洮河流域) တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ထိုဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်း အသုံးအဆောင်များသည် ခေတ်ပြိုင်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရေချိန်ညီသော အဆင့်မြင့်လက်ရာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ယင်းတို့ကို ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ရန် သက်သေအထောက်အထား အကန့်အသတ်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တရုတ်တို့၏ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်လာမှုနှင့် လူမျိုးစုအချင်းအချင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် အဆိုပါ လူမျိုးစုများသည် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context''. Cambridge University Press.</ref> ဤသို့ နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ နီးပါးကြာမြင့်သော ရွှေ့ပြောင်းမှုဖြစ်စဉ်အတွင်း မိမိတို့၏ မူလယဉ်ကျေးမှုများ တိမ်ကောခဲ့ရပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ အခြေချနိုင်ရေးအတွက် လမ်းခရီးတစ်လျှောက် တွေ့ကြုံရသော အခြားလူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောခဲ့ကြရသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များသည် မူလကပင် မြင်းစီးအတတ်နှင့် တိုက်ခိုက်ရေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်လှသည့် စစ်သည်တော်မျိုးရိုးများ ဖြစ်ကြပြီး မျိုးနွယ်တူ [[နန်ကျောက်]] (南诏) အင်ပါယာ၏ အောင်နိုင်ရေးစစ်ပွဲများတွင် အဓိကတိုက်ခိုက်ရေးအင်အားစုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ခေတ်ပြိုင်တရုတ် [[ထန်မင်းဆက်]] မှတ်တမ်းဖြစ်သော မန်ရှူး (Manshu) ကျမ်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ရှိ တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော မျိုးနွယ်စုများကို စစ်ရေးအရ အသုံးချခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားရာ အဆိုပါမှတ်တမ်းများက ရှေ့ပြေးဗမာတို့၏ စစ်ရေးစွမ်းရည်ကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။<ref>Fan Chuo, "Manshu" (Book of the Southern Barbarians), Tang Dynasty.</ref> သို့သော် နန်ကျောက်အင်ပါယာ၏ ရေရှည်စစ်ရေးခိုင်းစေမှုများအပေါ် မကျေနပ်မှုများ ရှိလာခဲ့သည့်အပြင် နဂိုကပင် လွတ်လပ်မှုကို အလေးထားသည့်အလျောက် ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုမတိုင်မီတွင် နန်ကျောက်အုပ်ချုပ်ရာ နယ်မြေအတွင်းမှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နန်ကျောက်တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်းကင်းထောက်စစ်သည်များအဖြစ် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ခွင်သို့ ရောက်ဖူးပြီး ဖြစ်သဖြင့် မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စုများ ရေရှည်ရှင်သန် အခြေစိုက်နိုင်မည့် ဒေသကို ဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်နိုင်စွမ်း ရှိခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တို့၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ပူပြင်းစိုစွတ်ပြီး [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ကဲ့သို့ ရောဂါဆိုးများရှိရာ ဒေသများကို ရှောင်ရှားကာ၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းရှိ ပူအိုက်ခြောက်သွေ့သော်လည်း ရောဂါဘယ ကင်းရှင်းပြီး အချက်အချာကျသည့် ဒေသကို ရွေးချယ်အခြေချခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref><ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဤရွှေ့ပြောင်းလာသူ အုပ်စုများတွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်တော် ယောက်ျားသားများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဒေသခံ ပျူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြုကာ မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="ThantMyintU">Thant Myint-U, "The River of Lost Footsteps", Faber & Faber (2006).</ref> ဗမာတို့သည် [[သံလွင်မြစ်]] လမ်းကြောင်းကို စုန်ဆင်းကာ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ဗျူဟာမြောက် ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels''. Cambridge University Press.</ref> ထို့နောက် စစ်ရေးအရ အသာစီးရသူများဖြစ်သည့်အလျောက် စိုက်ပျိုးမြေအချက်အချာကျသည့် [[ကျောက်ဆည်]]နှင့် [[မင်းဘူး]]ဒေသများကို မွန်၊ သက်၊ ပလောင် နှင့် ပျူ တို့ထံမှ ရယူကာ အင်ပါယာထူထောင်ရန် ရိက္ခာအင်အားစုအဖြစ် အသုံးချခဲ့သည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဆက်သွယ်ရေး၊ ရိက္ခာရရှိနိုင်မှု အကောင်းဆုံး ဗဟိုချက်ဖြစ်သော [[ပုဂံ]]ကို မြို့တော်အဖြစ် ခိုင်မာစွာ ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။အေဒီ ၁၁ ရာစုတွင် [[ပုဂံ]]၌ အခြေချနိုင်ခဲ့သော ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် ထိုခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ယှဉ်လျှင် ကွာခြားမှုများ ရှိနေခဲ့သော်လည်း၊ အခြေချနေထိုင်ပြီးနောက်တွင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ အိန္ဒိယ ဒေသမှ ဝင်ရောက်လာသော ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာ ပညာရပ်များကို၊ မိမိတို့၏ မူလဓလေ့များနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုသစ်လွင် ကောင်းမွန်သော "ပုဂံယဉ်ကျေးမှု" ကို တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာရာတွင် တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသော ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များနှင့် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] များ ပေါင်းစပ်မှုကို အခြေခံအကျဆုံး အချက်အဖြစ် သမိုင်းပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မူလယဉ်ကျေးမှုအချို့ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ရောက်ရာအရပ်ရှိ ဒေသခံယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောရာတွင် အတုယူရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိတို့နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲယူခဲ့ကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် [[ပုဂံ]]တွင် အခြေချသည့် အေဒီ ၁၁ ရာစုက ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ခေတ်ပြိုင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် များစွာကွာခြားမှု ရှိနေခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သို့သော်လည်း ဗမာတို့သည် ရောနှောလာသည့် ယဉ်ကျေးမှုများအပေါ်တွင် လူနေမှုစနစ်နှင့် မကိုက်ညီသည်များကို ဖယ်ထုတ်ပြီး လိုအပ်သည်များကို ဖြည့်စွက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] တို့ထံမှ ဆည်မြောင်းစနစ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးပညာ၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့ထံမှ စာပေနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ရယူကာ ပိုမိုခိုင်မာသော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။တိုက်ခိုက်ရေးတွင်သာမက နယ်မြေဖော်ထုတ်ရာတွင်လည်း ထက်မြက်သူများဖြစ်၍ တောများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ [[ရွှေဘို]]၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ပခုက္ကူ]]၊ [[စစ်ကိုင်း]] နှင့် [[မန္တလေး]] ဒေသများတွင် လယ်ယာများ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသည့် အရပ်များတွင် [[ကွမ်း]]၊ [[ထန်း]] စသည့် ဥယျာဉ်ခြံများကို လုပ်ကိုင်ပြီး၊ အခြောက်သွေ့ဆုံး အရပ်များတွင် [[ပြောင်း]]၊ [[နှမ်း]] တို့ကို စိုက်ပျိုးခဲ့ကြရာ<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း ခြောက်သွေ့ဒေသကြီးတစ်ခုလုံးကို စုစည်းစိုက်ပျိုးမြေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ကြီးမားသော အောင်မြင်မှုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အလျင်အမြန် တိုးပွားလာကာ နယ်ပယ်ကျယ်ပြန့်သော အင်ပါယာကြီးအဖြစ်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ == === မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်ပွဲတော် === အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားလုံးသည် သက္ကတဘာသာစကား "သင်္ကန္တ" မှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကူးပြောင်းခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ နေမင်းကြီးသည် မိဿရာသီသို့ ကူးပြောင်းဝင်ရောက်သည့် အချိန်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်သည် အိန္ဒိယမှ နက္ခတ်ဗေဒ နှင့် မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်ကာ မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် ဒေသန္တရဓလေ့များဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="origin">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း"၊ ၂၀၀၂။</ref> ပုဂံခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို စာဖြင့် ရေးထိုးသည့် ကျောက်စာမှတ်တမ်း၊ ရေပက်ကစားသည့် ရာဇဝင်မှတ်တမ်း နှင့် စနစ်တကျ တွက်ချက်သည့် နက္ခတ်ဗေဒမှတ်တမ်း ဟူသော ကဏ္ဍစုံမှ အစောဆုံး တည်ရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ့သင်္ကြန် သည်အစောဆုံး ကျင်းပသည့် မူလရေသဘင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာဆိုနိုင်ပေမည်။ <ref name="culture">ဦးနု၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ"၊ ၁၉၆၅။</ref> ပုဂံခေတ် ကျောက်စာတချို့တွင် "သင်္ကြန်" ဟူသော စကားလုံးကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြ ထားပြီး နှစ်သစ်ကူးကာလ အလှူအတန်းများနှင့် ပတ်သက်သော အထောက်အထားများ ရှိသည်။<ref name="bagan">မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး၊ ပုဂံခေတ်အပိုင်း။</ref>အင်းဝခေတ်တွင် သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပိုမိုခိုင်မာသော စာပေအထောက်အထားများ ရှိလာခဲ့သည်ရှင်မဟာရဌသာရ၏ ပျို့ကဗျာများတွင် တန်ခူးလအမွှမ်းတင် ကဗျာများတွင် သင်္ကြန်အခါသမယ၏ သာယာပုံနှင့် ရေသဘင်ပွဲအကြောင်းများကို ထည့်သွင်းစပ်ဆိုခဲ့သည်။ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း သင်္ကြန်ရက်တွင် သက်ကြီးပူဇော်ပွဲနှင့် ဘုရားရေသပ္ပာယ်ပွဲများ ကျင်းပပုံကို တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ava">ရှင်မဟာရဌသာရ၊ "တံတားဦးတည် မိန့်တော်ပြန်ပျို့"။</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော် အစည်ကားဆုံးနှင့် အထောက်အထား အများဆုံးခေတ်ဖြစ်သည်။ မန္တလေး နန်းတွင်းနှင့် စေတီပုထိုးများတွင် သင်္ကြန်ရက်၌ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရေသပ္ပာယ်ပုံနှင့် အကျဉ်းသားများကို လွှတ်ပေးပုံ (ဇီဝိတဒါနအလှူ) မှတ်တမ်းများ ရှိသည်။ သင်္ကြန်ကျရက် တွက်ချက်ပုံ၊ သင်္ကြန်စာ ထုတ်ပြန်ပုံနှင့် နန်းတွင်းရေသဘင်ပွဲ ကျင်းပပုံများကို အသေးစိတ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="konbaung">မောင်မောင်တင်၊ "ကုန်းဘောင်ဆက် ရာဇဝင်တော်ကြီး"။</ref> ယခုခေတ်တွင် မဏ္ဍပ်များ၊ တေးဂီတများနှင့်အတူ လူထုပျော်ပွဲရွှင်ပွဲအဖြစ် ကမ္ဘာအနှံ့ သိရှိလာကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် ဗမာလူမျိုးတို့သည် စုပေါင်း၍ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ကာ ကျွေးမွေးကြသည်။ အချို့မုန့်လုံးများထဲတွင် ငရုတ်သီးထည့်၍ နောက်ပြောင်တတ်သော ချစ်စရာ ဓလေ့လည်း ရှိသည်။သင်္ကြန်သီချင်းများနှင့်အတူ ညီညာစွာ ကပြသော သင်္ကြန်ယိမ်းအကသည် ဗမာ့သင်္ကြန်၏ မရှိမဖြစ် အလှတရား ဖြစ်ပြီး ခေတ်ကာလ အခြေအနေများကို ဟာသနှော၍ တိုင်ပင်ညီညာစွာ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော သံချပ်ထိုးခြင်းသည် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြကွက် ဖြစ်သည်။<ref name="art">မောင်ကြည်သန့်၊ "မြန်မာ့ရိုးရာ ဆယ့်နှစ်လရာသီပွဲတော်များ"၊ ၂၀၀၇။</ref> သင်္ကြန်ကာလတွင် ပိတောက်ပန်းမှာ ဗမာတို့၏ သင်္ကြန်သင်္ကေတများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သင်္ကြန်အိုးထဲတွင် အတာပန်း (၇) မျိုး ထည့်၍ သိကြားမင်း လူ့ပြည်သို့ ဆင်းသက်သည်ကို ကြိုဆိုကြသည့် ဓလေ့လည်းရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ဗမာအမျိုးသမီး များသည် ရင်စေ့ ရှပ်အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး ပိုးချည်ဖောက်ထားသော ကွင်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်၍ပခုံးတွင်ပဝါလွှား ရင်တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ချထားသည်။ ဗမာအမျိုးသမီးများသည်ဆံ ပင်ကိုအထူးဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများမှာ ဦးခေါင်းတွင် ခေါင်းပေါင်းပေါင်း၍ တိုက်ပုံ ရင်စေ့နှင့် ပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ == ဘာသာရေးနှင့်စာပေ == ===ဘာသာရေး=== {{main|မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု}} {{main|မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု}} ဗမာလူမျိုးစုတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Proto-Burmans) သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြေပြန့်ဒေသများသို့ မဆင်းလာမီ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်တစ်ဝိုက်တွင် ရှိနေစဉ်က ကိုးကွယ်မှုမှာ သဘာဝလွန် အင်အားစုများကို ယုံကြည်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု နှင့် ဘိုးဘွားပူဇော်မှု တို့အပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။<ref name="Luce1985" />ရှေးဦးဗမာတို့သည် တောတောင်၊ မြစ်ချောင်းနှင့် မိုးလေဝသကို အစိုးရသည်ဟု ယုံကြည်ရသော နတ်များကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဤယုံကြည်မှုသည် နောင်တွင် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိရိုးဖလာနတ်များနှင့် တောစောင့်နတ်၊ တောင်စောင့်နတ် ယုံကြည်မှုများ၏ အစောပိုင်းပုံစံများ ဖြစ်သည်။ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်သွားသော သူများကို နတ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍ ပူဇော်သည့်ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။<ref>Elias, N. (1876). Introductory Sketch of the History of the Shans in Upper Burma and Western Yunnan.</ref> ဗမာတို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည့် လမ်းကြောင်းတွင် ရှိသော နန်ကျောက်ဒေသမှ ရောနှောပါဝင်လာသည့် မဟာယာနနွယ် အယူအဆများနှင့် လူသားနှင့် နတ်လောကကြား ဆက်သွယ်ပေးသည့် ရှေးဟောင်း ဝိညာဉ်ရေးရာ အတတ်ပညာများ ပါရှိနေခဲ့သည်။ နတ်များအတွက် တင်ဆက်ရမည့် ကန်တော့ပွဲ (အုန်း၊ ငှက်ပျော) ပြင်ဆင်ပုံနှင့် နတ်တို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရယူကာ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးအောင် ပြုလုပ်သည့် ယတြာအတတ်ပညာများ ပါဝင်သည်။ ဤအတတ်ပညာသည် ဗမာတို့ မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာစဉ်က နန်ကျောက် (ယူနန်) ဒေသမှ တန္တရ အယူအဆများနှင့် ပေါင်းစပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်ဦးတွင် အထင်ရှားရှိခဲ့သော [[အရည်းကြီး]] အယူအဆများ၏ အခြေခံမူလဇစ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ <ref name="Lieberman2003" /> ဗမာတို့သည် ပုဂံဒေသတွင် အခြေချပြီးနောက်မှသာ ရှေးဦးစွာ အခြေချနေထိုင်နေသော [[ပျူ]] တို့ထံမှ [[ထေရဝါဒ]]အငွေ့အသက်များကို ပိုမိုထိတွေ့ခဲ့ရပြီး၊ [[မဟာယာန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရိုးရာနတ်နှင့် [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]ဆိုင်ရာ နတ်ဘုရားများ ရောထွေးနေသည့် အရောအနှော အယူဝါဒများ ဖြစ်ခဲ့ရာမှ [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး လက်ထက်တွင် သထုံပြည်မှ ပင့်ဆောင်လာသော [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်၏ အဓိကဘာသာအဖြစ် ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။<ref>Luce, G. H. (1969). Old Burma: Early Pagan. New York: J. J. Augustin.</ref> သို့သော်လည်း ထေရဝါဒဘာသာ ထွန်းကားလာသည့်တိုင်အောင် မဟာယာနနွယ်သော ပွဲကျောင်းအလေ့အထများ၊ ရိုးရာနတ်နှင့်ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] အထိ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ပုဂံခေတ်တွင် [[ကျန်စစ်သား]]မင်းကြီး နန်းသစ်တည်၍ နန်းသိမ်းပွဲကျင်းပရာတွင် ဟိန္ဒူနတ်ဘုရားဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]နတ်ကို ပင့်ဖိတ်ပသခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925">Harvey, G. E. (1925). History of Burma. London: Frank Cass & Co. Ltd.</ref>တောင်ငူမင်းဆက်များအတွင်း တောင်တွင်းရှင် မုန်ယိုဆရာတော်ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို အားထားခဲ့ကြသည်။ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလများတွင် ဗားမဲ့၊ ဗားမော့ အစရှိသည့် မွန်ဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်၍ နတ်မေးစေခြင်း၊ ဗေဒင်ယတြာနှင့် အင်းအိုင်ခါးလှည့် အတတ်ပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းတို့ကို တွေ့ရသည်။<ref>Lieberman, V. B. (1984). Burmese Administrative Cycles. Princeton University Press.</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် စင်ကြယ်သော ထေရဝါဒအယူအဆအပြင် ရှေးဟောင်းရိုးရာ ယုံကြည်မှုများနှင့် ဟိန္ဒူဗေဒင်ပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်နေသည့် "မြန်မာ့နည်းမြန်မာ့ဟန် ကိုးကွယ်မှု" အဖြစ် သမိုင်းတစ်လျှောက် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ ===စာပေ=== ဗမာစာပေသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးစာပေစနစ်ဖြစ်ပြီး တိဗက်-ဗမာဘာသာစကားမိသားစုဝင် ဗမာဘာသာအား ပုံဖော်ရေးသားထားသော စာပေများကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဗမာစာရေးစနစ်သည် အိန္ဒိယမှ ပျံ့နှံ့လာသော ဘရာဟ္မီ (Brahmi) စာလုံးစနစ်မှ ဆင်းသက်လာပြီး မွန်စာရေးစနစ်မှတဆင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။<ref>Daniels, Peter T. & Bright, William (1996). ''The World's Writing Systems''. Oxford University Press.</ref>ဗမာစာပေ၏အစပြုကာလကို ပုဂံခေတ် (၁၁–၁၃ ရာစု) တွင် တွေ့ရသော ကျောက်စာများမှ စတင်သတ်မှတ်ကြသည်။<ref>Aung-Thwin, Michael (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend that was Lower Burma''. University of Hawai‘i Press.</ref>ပုဂံခေတ်အတွင်း ဗမာစာပေသည် ဘာသာရေးစာပေများကို အဓိကအဖြစ် ရေးသားခဲ့ပြီး ပါဠိစာပေများကို ဘာသာပြန်ခြင်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျမ်းစာများ ဖန်တီးခြင်းတို့ တွင်အဓိကထားခဲ့သည်။ ထို့နောက် အင်းဝ၊ ဟံသာဝတီနှင့် တောင်ငူခေတ်များတွင် ဗမာစာပေသည် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး ကဗျာ၊ သမိုင်း၊ ဥပဒေ၊ နန်းတွင်းစာပေများ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။<ref>Hall, D. G. E. (1960). ''A History of South-East Asia''. Macmillan.</ref>ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် (၁၈ ရာစုမှ ၁၉ ရာစု) ဗမာစာပေသည် အထူးတိုးတက်လာခဲ့ပြီး ကဗျာ၊ ပြဇာတ်၊ ရာဇဝင်နှင့် သဒ္ဒါစာပေများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည်။ ထိုခေတ်တွင် စာပေသည် နန်းတော်နှင့် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများအတွင်း အဓိကသင်ကြားခဲ့ကြသည်။<ref>Than Tun (1988). ''The Royal Orders of Burma''. Kyoto University.</ref>ကိုလိုနီခေတ်တွင် ပုံနှိပ်နည်းပညာ ဝင်ရောက်လာခြင်းကြောင့် ဗမာစာပေသည် ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပြီး သတင်းစာများ၊ ဝတ္ထုများနှင့် ခေတ်ဆန်းစာပေများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။<ref>Hla Pe (1963). ''Burmese Literature''. Oxford University Press.</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဗမာစာပေသည် ပုံနှိပ်စာပေ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်စာပေနှင့် မီဒီယာများမှတဆင့် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလျက်ရှိပြီး မြန်မာယဉ်ကျေးမှု၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ {{main|မြန်မာစာပေ}} ယနေ့ မြန်မာစာပေအရေးအသားမှာ ဗမာစာကိုစံထားပြီး ရုံးသုံးစာအဖြစ်၊ မြန်မာစာအဖြစ် သတ်မှတ်သည် ဟုဆိုနိုင်သည်။ စာပေအရေးအသားတွင် ဗမာတို့သည် အနွယ်တူသော ပျူတို့ထံမှ မသင်ယူခဲ့ဘဲ မွန်ဘာသာစကားပြောဆိုမှုကို မှီငြမ်းကာ အက္ခရာ အရေးအသားမှာလည်း မွန်တို့ထံမှ ရယူခဲ့သော်ငြား ကိုယ်ပိုင်အက္ခရာကို တီထွင်ပြောဆိုရေးသားခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မျက်မှောက်ခေတ်တွင် ပျူကျောက်စာ အကြွင်းအကျန်များကို ဖတ်ရှု အဓိပ္ပာယ် ဖော်နိုင်ရန်ခက်ခဲနေရသည်။ ဗမာတို့သည် ခရစ်နှစ် ၁၁၁၃ မှ ၁၁၇၄ အတွင်း၌ မွန်ယဉ်ကျေးမှုကိုမှီငြမ်းပြု၍ သီးခြားယဉ်ကျေးမှု တည်ထောင်ရန် အားထုတ်နေဆဲ ဖြစ်ကြောင်း ဒေါက်တာသန်းထွန်း၏ ခေတ်ဟောင်းမြန်မာ့ရာဇဝင် စာ-၂၅ ၌ တွေ့ရသည်။ မြန်မာ့သမိုင်းဆရာတို့က မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ပျူစာမှဆင်းသက်ရိုးမှန်လျှင် ပျူစာမှသည် မြန်မာစာဖြစ်လာစေရန် ခေတ်အဆက်ဆက် ဆင့်ကဲဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာခဲ့သော ကြားခံစာပေမျိုး ရှိရမည်။ ယင်းကဲ့သို့မရှိခဲ့ကြောင်းကို ရာဇကုမာရ် ကျောက်စာက သက်သေခံလျက် ရှိသည်။ [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]]၌ ပါဠိ၊ မြန်မာ၊ ပျူ၊ မွန် ဟူ၍ စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ပြိုင်တည်း ရေးထိုးထားသည်ကိုတွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းကျောက်စာမှာ အကြောင်းအရာတစ်ခုတည်းကို စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ခေတ်တည်းတွင် ရေးထိုးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟူသောအဆိုမှာ ခိုင်လုံသောအထောက်အထားမဟုတ်ချေ။ အလားတူစွာ မွန်စာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ဆိုပြန်ရန်လည်း ယင်းကျောက်စာမှာပင် မွန်စာလည်း ပါရှိနေပြီးဖြစ်သောကြောင်းတည်း။ ယနေ့ထိ လူတို့သည် ပျူစာကိုကောင်းစွာ ရေရေလည်လည် ဖတ်တတ်သူဟူ၍ မရှိသေးချေ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ပျူတို့သည် ရခိုင်နှင့် မွန်တို့ကဲ့သို့ သီးခြားစာပေဖြင့် ရပ်တည်နေထိုင်လာခဲ့သော လူမျိုးများဖြစ်နေသောကြောင့်တည်း။ ဒေါက်တာသန်းထွန်းက သူ၏ခေတ်ဟောင်း မြန်မာ့ရာဇဝင်စာ-၁၂၂ တွင် ထိုလေးရာစုတွင် စာရေးနည်းပညာကို ပျူတို့ရကြလျက် မွန်နှင့်ရခိုင်တို့က ၆ ရာစုတွင်ရနေပြီးဖြစ်လျက် နောင်အခါ မြန်မာတို့က ပျူ၊ မွန် နှစ်ဦးစလုံး ထံမှ နည်းကိုမှီလျက် ၁၁ ရာစုတွင် ထိုပညာကိုရကြသည်ဟု မှတ်ယူနိုင်သည်ဟူ၍ ကောက်ချက်ချ ရေးသားခဲ့သည်။ အသစ်တွေ့ရှိထားသည့် [[စောလူးမင်းကျောက်စာ]] (၄၁၅ ခုနှစ်)မှာ နှစ်ပေါင်း ၆၀ ခန့် [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]] ထက် စောခဲ့သည်ဟု ပညာရှင်များက ပြောဆိုသည်။ [[ဘာသာစကား]] ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေး ထိုးထားသောကြောင့် ဘာသာအများဆုံးပါရှိသည့် ကျောက်စာတစ်ချပ် ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာဘာသာ]]ဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ [[ပျူ]]၊[[ပါဠိ]]ဖြင့် ၁၄ ကြောင်းနှင့် ပျူစာစစ်စစ် ခုနစ်ကြောင်း စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၉ ကြောင်း ပါရှိသည်။ [[မွန်]]စာ အများဆုံးဖြင့် ရေး ထိုးထားရာဘက်၌ ပါဠိဘာသာဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ မွန်ဘာသာဖြင့် ၁၅ ကြောင်း၊ ကျွမ်း (သို့မဟုတ်) ယွန်းဘာသာဖြင့် လေးကြောင်းဖြင့် စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၇ ကြောင်း ပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။<ref name="autogenerated2">[http://thanlwinriver.blogspot.com/2013/12/blog-post_516.html သံလွင်: သက္ကရာဇ်ရေးထိုး မှတ်တမ်းတင်ထားသော အစောဆုံး ကျောက်စာအဖြစ် ဘာသာစကား ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် ပုဂံခေတ် စောလူးမင်း၏ကျောက်စာ မြစ်သားမြို့၌ တွေ့ရှိ<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/burmese/burma/2014/01/140108_mya_zedi_script_.shtml စောလူးမင်း ကျောက်စာ ပေတော ပရဟိတ ကျောင်းအတွင်းတွေ့ - BBC Burmese - မြန်မာ့ရေးရာ<!-- Bot generated title -->]</ref> ရခိုင်စာ မပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။ ==ထင်ရှားသောဗမာလူမျိုးများ== * [[အောင်ဆန်း|အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] *[[အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဒေါ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] *[[သန့်၊ ဦး|ဦးသန့်(ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်)]] * [[မှိုင်း၊ ကိုယ်တော်၊ သခင်|မြန်မာစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]] * [[နု၊ ဦး|မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု]] * [[မြ၊ သခင်|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးသခင်မြ]] * [[ဘချို၊ ဦး (ဒီးဒုတ်)|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို]] *[[သခင်စိုး]] *[[သခင်သန်းထွန်း]] *[[ဦးကျော်ငြိမ်း]] *[[ဒေါက်တာဘမော်]] *[[ကိုဗဟိန်း]] *[[ဦးဗဆွေ]] *[[ဦးမြင့်သိန်း]] *[[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော]] *[[စိန်မှန်၊ ဗိုလ်မှူး|ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်]] *[[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] *[[သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] * [[အောင်ကြီး၊ ဦး|ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကြီး]] * [[တင်ဦး၊ သူရ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း) သူရ ဦးတင်ဦး]] * [[မောင်မောင်၊ ဒေါက်တာ (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာ မောင်မောင်]] *[[နေဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနေဝင်း]] *[[စောမောင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] * [[သန်းရွှေ|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]] * [[သိန်းစိန်၊ ဦး|နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း)]] * [[ဝီရသူ (မစိုးရိမ်)|မစိုးရိမ်တိုက်သစ် နာယက ဆရာတော် ဦးဝီရသူ]] *[[လင်းယုန်နီ]] *[[ချစ်ဦးညို]] *[[စွမ်းရည်၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ|မောင်စွမ်းရည်]] *[[အောင်သင်း]] *[[ဆရာစံ]] *[[သခင်ဖိုးလှကြီး]] *[[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်]] *[[ဗိုလ်စံဖဲ]] ==ဗမာလူမျိုးစု== မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား ဗမာလူမျိုးစု (၉)စု ရှိသည်။ အက္ခရာစဉ်အတိုင်း စဉ်ထားသည်။ # [[ကတူးလူမျိုး]] # [[ကနန်းလူမျိုး]] # [[ဆလုံလူမျိုး]] # [[ထားဝယ်လူမျိုး]] # [[ဖွန်းလူမျိုး]] # ဗမာလူမျိုး # [[မြိတ်လူမျိုး]] # [[ယဘိန်းလူမျိုး]] # [[ယောလူမျိုး]] ဘာသာဗေဒအရ ဗမာနွယ်အုပ်စုသည် တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။<ref>Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". In: Bradley, D. (ed.), Papers in Southeast Asian Linguistics No.14.</ref> ပါဝင်သော လူမျိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် — #[[ဗမာလူမျိုး]] #[[အင်းသားလူမျိုး]] #[[ဖွန်းလူမျိုး]] #[[တောင်ရိုး]] #[[ရခိုင်]] #[[ဓနု]] #[[မရမာ လူမျိုး|မရမာလူမျိုး]] #[[ယော]]၊[[ထားဝယ်]]၊[[မြိတ်လူမျိုး|မြိတ်]] <ref>Okell, John (1969). ''A Reference Grammar of Colloquial Burmese''. Oxford University Press.</ref> == ကျမ်းကိုး == <references/> * မြန်မာသမိုင်းပုံ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] {{ မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:ဗမာလူမျိုးစု]] 56zdfc6359b5wqry2fo813awq1hix03 1036147 1036146 2026-06-05T10:22:38Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036147 wikitext text/x-wiki '''ဗမာလူမျိုး''' ({{lang-en|Bamar people}} သို့မဟုတ် ''Burmans''၊ {{IPAc-en|b|ə|ˈ|m|ɑː|r}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအနက် လူဦးရေအများဆုံးသော လူမျိုးစုဖြစ်သည်။[[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]မိသားစုကြီး၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]အုပ်စုတွင် ပါဝင်သောလူမျိုးစုကြီးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၆၈.၇၈% (အကြမ်းဖျင်း ၃၆ သန်းခန့်မျှ) ရှိပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်သော [[မြန်မာဘာသာစကား]]ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။<ref>{{cite web|title=မြန်မာ (ဗမာ)လူမျိုးအကြောင်း|url=https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa|access-date=27 August 2023|archive-date=27 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827230329/https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa}}</ref> {{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}} {{Infobox ethnic group | group = ဗမာလူမျိုး | name = | flag = | flag_caption = | image = Burmese family portrait.JPG | image_caption = အင်္ဂလိပ်အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ၂၀ ရာစုအလှည့်တွင် ဗမာမိသားစုပုံ | image_alt = | image_upright = | total = <!-- total population worldwide --> | total_year = <!-- year of total population --> | total_source = | total_ref = <!-- references supporting total population --> | genealogy = | regions = {{flag|Myanmar}} ၃၅ သန်းခန့်<hr> {{flatlist| *{{flag|Thailand}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|United States}} *{{flag|China}} *{{flag|Australia}} *{{flag|Japan}} }} | region1 = {{flagcountry|Thailand}} | pop1 = ၂,၃၀၀,၀၀၀<ref>{{cite news | url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/03/30/in-thailand-exiled-burmese-communities-work-to-support-the-revolution-at-home_5979344_4.html | title=In Thailand, exiled Burmese communities work to support the revolution at home | newspaper=Le Monde.fr | date=30 March 2022 }}</ref> | region4 = {{flagcountry|Japan}} | pop4 = ၂၈,၈၆၀<ref>{{cite book |chapter=15 Burmese: Refugees and Little Yangon |first=Kosei |last=Otsuka |title=Language Communities in Japan |doi=10.1093/oso/9780198856610.003.0016 |date=January 2022 |url=https://academic.oup.com/book/38834/chapter/337727805 }}</ref> | region3 = {{flagcountry|Australia}} | pop3 = ၃၂,၆၆၅<ref>[[Census in Australia#2016|2016 Census of Australia]] [https://web.archive.org/web/20140116132606/http://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/comm-summ/textversion/myanmar.htm "Burmese Australians"]</ref> | region2 = {{flagcountry|Singapore}} | pop2 = ၅၀,၀၀၀<ref>{{cite web | url=https://asia.nikkei.com/Politics/Emigrants-in-Singapore-s-little-Myanmar-eye-their-homeland | title=Emigrants in Singapore's 'little Myanmar' eye their homeland }}</ref> | languages = [[ဗမာဘာသာစကား]] | religions = အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] နှင့် [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]<br/> ခရစ်ယာန်နှင့် အစ္စလာမ် အနည်းငယ် | related_groups = {{flatlist| *[[ဓနုလူမျိုး|ဓနု]] *[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] *[[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]] * [[လော်ဝေါ်လူမျိုး|လော်ဝေါ်]] * [[အာချန်လူမျိုး|မိုင်းသာ]] *[[မြိတ်လူမျိုး|တနင်္သာရီ(မြိတ်)]] * အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]]}} | footnotes = }} ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ချင်းတွင်းမြစ်]]ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြေပြန့်ဒေသများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma-Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> သမိုင်းဦးကာလ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အေဒီ ၉ ရာစုခန့်တွင် [[ပုဂံ]]မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးနောက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံအင်ပါယာ]]၊ [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူအင်ပါယာ]]နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ]] စသည့် ထင်ရှားသော အင်ပါယာကြီးများကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည့်အပြင် ၎င်းတို့၏ စစ်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာစက်သည် မြန်မာ့ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအပေါ်တွင်သာမက အိမ်နီးချင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသများအထိပါ ခေတ်အဆက်ဆက် ကျယ်ပြန့်စွာ ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Harvey1925">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗိသုကာအတတ်၊ စာပေ၊ ဂီတနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ အခြားသော လူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း သိသာထင်ရှားစွာ ရောယှက်လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ အတွေးအခေါ်၊ သနပ်ခါးကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် ကိုယ်ပိုင်လူမှုထုံးတမ်းစဉ်လာများ၊ လူမှုအဆောက်အအုံနှင့် ရိုးရာပွဲတော်များ (ဥပမာ - [[သင်္ကြန်|မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်]]၊ [[သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်]]) သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ယနေ့တိုင် အရှိန်အဝါကြီးမားစွာ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။<ref name="Spiro1982">Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press.</ref><ref name="CulturalBurma">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၉)၊ "ဗမာလူမျိုးနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"။</ref> == နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ == [[File:Sino-Tibetan Languages Map.png|thumb|တရုတ်-တိဗက်မိသားစုပြန့်နှံတည်ရှိမှု]] ဗမာလူမျိုးတို့သည် '''တိဗက်-ဗမာနွယ်'''(Tibeto-Burman) လူမျိုးနွယ်စုကြီးမှ အကြီးဆုံးသော လူမျိုးဖြစ်သည်။ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] <ref>[http://dictionary.infoplease.com/mongoloid Meaning of Mongoloid | Infoplease<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>{{Cite web |title=Burmese {{!}} Beyond Highbrow - Robert Lindsay<!-- Bot generated title --> |url=http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ |accessdate=17 June 2013 |archivedate=26 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130726030756/http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ }}</ref> ဟု မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် သမိုင်းပါမောက္ခဆရာကြီး[[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] က မှတ်ချက် ပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဟု ယနေ့ခေါ်ဆိုသော ဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀၀,၀၀၀ (လေးသိန်း) ခန့်ကပင် လက်နက်ကို အသုံးပြုတတ်သော ရှေးဦးလူသားများ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ရာသီဥတုမှာ ယခုထက် ပိုမိုအေးမြပြီး မိုးရွာသွန်းမှုမှာ သုံးဆမှ ခြောက်ဆခန့်အထိ ပိုမိုများပြားသဖြင့် "မိုးစွေကာလ" ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name="ISP">"မြန်မာ့သမိုင်းအကျဉ်း"၊ [https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ Myanmar ISP]၊ ၈ ဇွန် ၂၀၁၃ တွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး။</ref> လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ ထိုရှေးဦးလူသားများသည် လက်နက်ကိရိယာများ ပြုလုပ်တတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။အလွန်အေးမြသော မြောက်လေကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တောင်စောင်းများရှိ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူသော ဂူများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ လူအစစ် (Modern Humans) များ ဖြစ်လာခဲ့ကြပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်တွင် ရာသီဥတုမှာ ယနေ့ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။<ref name="ISP" /> ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ပြဒါးလင်းဂူ]] (Padah-Lin Caves) တွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ခန့်က ကျောက်ခေတ်ဟောင်း လူသားများ ရေးဆွဲခဲ့သည့် နံရံပန်းချီများကို ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းပန်းချီများတွင်ဆင်၊ ဝက်၊ သမင်တို့နှင့် တူသော တိရစ္ဆာန်ပုံများ၊အရိုးကိုသာ ဖော်ပြထားသော ငါးပုံနှင့် လက်ဝါးပုံများ၊ ဂူတွင်းမှ မြင်ရသော နေထွက်ပုံ ရှုခင်းကားများ ပါဝင်သည်။ ဗမာလူမျိုးများ၏ သမိုင်းကြောင်းသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆၀,၀၀၀ မှ ၁၀၀,၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ခေတ်သစ်လူသား (Homo sapiens) များသည် အာဖရိကတိုက်မှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာခဲ့ကြသည်။<ref>Stringer, C. (2012). "Lone Survivors: How We Came to Be the Only Humans on Earth."</ref> ယင်းလူသားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ဖြတ်သန်း၍ ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်များသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှတိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အုပ်စုများအနက် အရှေ့ဘက်သို့ ဦးတည်လာသူများသည် ယနေ့ခေတ် အရှေ့အာရှသားများနှင့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ [[file:Yellowrivermap.jpg |right|thumb|250px|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းဒေသ]] လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၇,၀၀၀ မှ ၉,၀၀၀ ခန့်တွင် တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ မြစ်ဝါ (Yellow River) မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား (Sino-Tibetan speakers) များ စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). "Phylogenetic evidence for Sino-Tibetan origin in northern China." Nature.</ref>နောက်ပိုင်းတွင် လူဦးရေတိုးပွားလာမှုနှင့်အတူ အုပ်စုကြီးနှစ်ခု ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသွား အုပ်စုသည် ယနေ့ခေတ် ဟန်တရုတ်များ ဖြစ်လာသည်။အုပ်စုတခုမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများအဖြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ ချင်းဟိုင်-ကန်စု (Qinghai-Gansu) ကုန်းမြင့်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားကြသည်။ [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြရာ အချို့မှာမြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုနှစ်ခုအဖြစ် အဓိကဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ရှေးဦးအုပ်စု ပျူလူမျိုးများသည် ဘီစီကာလများတွင် ဝင်ရောက်လာပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတွင် မြို့ပြနိုင်ငံများ ထူထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ကျသောအုပ်စုမှာ ဗမာတို့၏ ဘိုးဘေးများဖြစ်သည်။ အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း တရုတ်ပြည် ယူနန် ဒေသရှိ နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လက်အောက်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). "Phases of Pre-Pagan Burma." Oxford University Press.</ref> အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် ဗမာတို့သည် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ကို ကျော်ဖြတ်၍ ဧရာဝတီမြစ်ကွေ့ရှိ [[ပုဂံ]]ဒေသတွင် အခြေစိုက်ကာ ခိုင်မာသော အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ဗမာတို့သည် ဌာနီ ပျူလူမျိုးများနှင့်လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်မှ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] များ၏ ယဉ်ကျေးမှုများနှင့်လည်းကောင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံရင်း ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုပုံစံကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, V. (2003). "Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context."</ref>မြန်မာတို့သည် ၁၁ ရာစုခန့်မှစ၍ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ မည်သည့်ကိစ္စကိုမဆို ဗုဒ္ဓသာသနာကို အခြေခံ၍ စဉ်းစားဆောင်ရွက်သော ဓလေ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မြန်မာတို့သည် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် နီးစပ်သဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော ဓလေ့ထုံးတမ်း အများအပြားကိုလည်း ယနေ့တိုင် ဆက်လက်အသုံးပြုနေကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="ISP" /> <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ |accessdate=8 June 2013 |archivedate=8 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090108114244/http://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011 }}</ref> မနုဿသမိုင်းအရ ဗမာလူမျိုးစုတို့သည် ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ နာဂ၊ သက်၊ ကမ်းယံ နှင့် ပျူတို့၏ နောက်မှ ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို အေဒီ ၈ ရာစုတွင် နန်ကျောက်တို့က တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်း မပြုမီကပင် ရောက်ရှိနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။<ref name="Luce1985" /> သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်ဂို၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်းနှင့် ကရင် အစရှိသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရန် အမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ အကြိမ်တိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စု၏ ဦးဆောင်သူနေရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အဓိက ပြည်ထောင်စုကြီး သုံးခုကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။[[ပုဂံခေတ်|ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ပုဂံခေတ်) [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။[[တောင်ငူခေတ်|ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (တောင်ငူခေတ်): [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels. Cambridge University Press.</ref>[[ကုန်းဘောင်ခေတ်|တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ကုန်းဘောင်ခေတ်)ကို[[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ]] အပြီးတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်အထိ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]]နှင့် တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ၏ [[ပင်လုံစာချုပ်]]နှင့်တကွ ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရရှိကာ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် ပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း စစ်အာဏာသိမ်းမှု အကြိမ်ကြိမ်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း ဦးဆောင်သော စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီး [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီခေတ်]]ကို တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် ၂၆ နှစ်ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]ကြောင့် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် ပျက်သုဉ်းခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းကာ [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နဝတ၊ နအဖ]] အမည်များဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၁၀–၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ကူးပြောင်းကာ လွှတ်တော်အခြေပြု အစိုးရများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်နေ့တွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းယူခဲ့ပြန်သည်။]]<ref>BBC News. (2021). "Myanmar military take control of country in coup."</ref> လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများအကြား ရှိနေသော်လည်း ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ၊ WTO နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ [[File:Burmese chess players, by Max Ferrars late 1890s.jpg|thumb|ဗမာလူမျိုးအမျိုးသားနှစ်ယောက်]] ==မျိုးရိုးဗီဇ== ဗမာလူမျိုးများသည် တရုတ်–တိဗက် မျိုးရင်းဝင် လူမျိုးများဖြစ်ပြီး ယနေ့မြန်မာမြေပေါ်သို့ တရုတ်နှင့် တိဗက်ဒေသများမှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ပြောင်းရွေ့အခြေချလာခဲ့ကြသည်ဟု ယူဆကြနိုင်ကြောင်းကို ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရသော Y-chromosome မျိုးရိုးဗီဇ (Y-DNA haplogroup) များက ထင်ဟပ်ပြသနေသည်။ ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရအများဆုံး Y-DNA haplogroup သည် O-M175 ဖြစ်ပြီး [[အရှေ့အာရှ]]သားများတွင် တွေ့ရများသော မျိုးရိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းအောက်တွင် တရုတ်နှင့် တိဗက်–ဗမာအုပ်စုများနှင့် ဆက်နွယ်သော O2 (O-M122)ကိုအဓိကတွေ့ရပြီး [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|မွန်–ခမာ]]အုပ်စု၊ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ–ဒိုင်အုပ်စု]]များနှင့် ဆက်နွယ်သော O1b1a1a (O-M95)ကိုလည်း သိသိသာသာသာတွေ့ရသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Underhill et al., 2001</ref> ဗမာလူမျိုးများက မြန်မာမြေပေါ်သို့ ပြောင်းရွေ့လာစဉ် ရာစုနှစ်များစွာကြာ မွန် နှင့် ရှမ်း အုပ်စုများ နှင့် ထိတွေ့ပေါင်းသင်းမှုများ ၊မျိုးရိုးပေါင်းစည်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်းကို ပြသသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Hallast et al., 2021</ref>ထိုအပြင် ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup D (အထူးသဖြင့် D1a1) ကို ၁၀% မှ ၂၀% အထိ တွေ့ရှိရပြီး၊ ၎င်းသည် [[တိဗက်လူမျိုးများ|တိဗက်လူမျိုး]]များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့မှုရှိခဲ့ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>{{Cite journal |last=Su |first=B. |year=2000 |title=Y chromosome haplotypes reveal stayed migration of the Tibeto-Burman populations |journal=Anthropological Science |volume=108 |issue=1 |pages=1-13 |doi=10.1537/ase.108.1}}</ref> ဤအချက်သည် ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းထောင်ချီက တိဗက်ကုန်းမြင့်မှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းသို့ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟူသော ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ အယူအဆကို မျိုးရိုးဗီဇအရ ထောက်ခံနေခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Wen |first=B. |year=2004 |title=Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture to southern China |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2004-09-16_431_7006/page/302 |journal=Nature |volume=431 |pages=302-305 |doi=10.1038/nature02878}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup C ကို အနည်းငယ် (၅% မှ ၁၀% ဝန်းကျင်) တွေ့ရှိရပြီး ၎င်းသည် ဒေသတွင်းရှိ ရှေးဦးအခြေချသူ (Hunter-gatherers) များ သို့မဟုတ် ဗဟိုအာရှရှိ အယ်လ်တေးယစ် (Altaic) နွယ်ဝင်များနှင့် သမိုင်းမတင်မီခေတ်က ရောနှောခဲ့မှုကို ညွှန်ပြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zhong |first=H. |year=2010 |title=Extended Y-chromosome haplogroup distribution in the Maya-related populations |journal=Journal of Human Genetics |volume=55 |pages=7-12 |doi=10.1038/jhg.2009.111}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော C ၏ အကိုင်းအခက်အချို့မှာ C2 (C-M217) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် အရှေ့မြောက်အာရှနှင့် [[မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံ|မွန်ဂိုလီးယား]]ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော အမှတ်အသား ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Hammer |first=M.F. |year=2006 |title=Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer lineages |journal=Journal of Human Genetics |volume=51 |issue=1 |pages=47-58 |doi=10.1007/s10038-005-0322-0}}</ref>ဗမာလူမျိုးများအတွင်း တွေ့ရှိရသော Haplogroup C (C-M217) သည် ၁၃ ရာစု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်မှု]] (Mongol invasions of Burma) နှင့် ဆက်စပ်မှုရှိနိုင်ကြောင်း အချို့သော ပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။<ref>{{Cite book |last=Weatherford |first=Jack |title=Genghis Khan and the Making of the Modern World |publisher=Three Rivers Press |year=2004}}</ref> သို့သော် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ အချက်အလက်များအရ ဤအမှတ်အသားသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာစဉ်ကတည်းက ပါဝင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုသည် ၎င်းအချိုးအစားကို အနည်းငယ် ပိုမိုအားကောင်းလာစေသည့် အချက်တစ်ချက်သာ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zerjal |first=T. |year=2003 |title=The Genetic Legacy of the Mongols |url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-human-genetics_2003-03_72_3/page/716 |journal=American Journal of Human Genetics |volume=72 |issue=3 |pages=717-721 |doi=10.1086/367774}}</ref> အညာဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း) ဗမာလူမျိုးများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ပုဂံခေတ်အစောပိုင်းမှစ၍ ဗမာယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေး၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရေရှည်တည်ရှိခဲ့သဖြင့် တိဗက်–ဗမာ မူလအစ မျိုးရိုးဗီဇ ကို အတော်အတန် ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အချို့သော သုတေသနများတွင် မြောက်အာရှနှင့် ရှေးဟောင်း [[မွန်ဂိုမျိုးနွယ်စုများ|မွန်ဂို]] ရွှေ့ပြောင်းမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် Y-Chromosome Haplogroup ဖြစ်သော C-M217 ကိုလည်း အချို့ကျေးရွာများတွင် တွေ့ရှိရတတ်သည်။<ref name="Wang2021">Wang, et al. (2021). ''Genomic insights into the antitrust history of Myanmar''. Culture and Genetic Diversity. pp. 45–52.</ref><ref name="Karafet2005">Karafet, et al. (2005). ''Y-chromosomal haplogroups in East Asian populations''. Journal of Human Genetics, 50(4), 185-192.</ref> အထူးသဖြင့် ပုဂံခေတ်ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသည့် "ရှမ်းသုံးညီနောင်ခေတ်" များ၌ အညာမြေပြန့်ဒေသသို့ ရှမ်းလူမျိုးများ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်အခြေချခဲ့ကြသဖြင့် အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]] အပါအဝင် ဒေသခံ ပျူ၊ ကတူး သွေးနှောမှုများနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ နက်ရှိုင်းစွာ ပေါင်းစည်း စပ်ယှက်ခဲ့ကြသည်။<ref name="InwaHistory">သန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၁၆၀–၁၆၈။</ref> အကြေဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း) ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်နှင့် ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် နေထိုင်ကြသော အောက်မြန်မာပြည် ဗမာလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့နှင့် နီးကပ်စွာ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အတူတကွ မှီတင်းနေထိုင်ခဲ့ကြသည့် [[မွန်လူမျိုး]]များနှင့် အိမ်ထောင်ဘက်ပြုခြင်း၊ သွေးနှောခြင်းများ ရှိခဲ့သဖြင့် မွန်-ခမာ မျိုးရိုးဗီဇအလွှာ ပါဝင်မှု ရာခိုင်နှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Wang2021" /><ref name="Karafet2005" /> အဖမျိုးရိုးဘက်တွင် တိဗက်–ဗမာ မျိုးရိုးများ လွှမ်းမိုးနေသော်လည်း မိခင်ဘက် မျိုးရိုးဗီဇ (mtDNA) တွင် အရှေ့အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင်တွေ့ရများသော Haplogroup M နှင့် N (အထူးသဖြင့် M7၊ M21၊ N9) တို့ကို အဓိကတွေ့ရသည်။ ၎င်းသည် ပြောင်းရွေ့လာသော ယောက်ျားသား ဘိုးဘေးများက ဒေသခံ အမျိုးသမီးများနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ကြခြင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။<ref>Kivisild et al., 2002</ref> == မြန်မာနိုင်ငံသို့ဝင်ရောက်လာခြင်း == ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်ခန့်ကပင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စုဒေသ]]၊ ထောင်မြစ်ဝှမ်း (洮河流域) တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ထိုဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်း အသုံးအဆောင်များသည် ခေတ်ပြိုင်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရေချိန်ညီသော အဆင့်မြင့်လက်ရာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ယင်းတို့ကို ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ရန် သက်သေအထောက်အထား အကန့်အသတ်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တရုတ်တို့၏ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်လာမှုနှင့် လူမျိုးစုအချင်းအချင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် အဆိုပါ လူမျိုးစုများသည် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context''. Cambridge University Press.</ref> ဤသို့ နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ နီးပါးကြာမြင့်သော ရွှေ့ပြောင်းမှုဖြစ်စဉ်အတွင်း မိမိတို့၏ မူလယဉ်ကျေးမှုများ တိမ်ကောခဲ့ရပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ အခြေချနိုင်ရေးအတွက် လမ်းခရီးတစ်လျှောက် တွေ့ကြုံရသော အခြားလူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောခဲ့ကြရသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များသည် မူလကပင် မြင်းစီးအတတ်နှင့် တိုက်ခိုက်ရေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်လှသည့် စစ်သည်တော်မျိုးရိုးများ ဖြစ်ကြပြီး မျိုးနွယ်တူ [[နန်ကျောက်]] (南诏) အင်ပါယာ၏ အောင်နိုင်ရေးစစ်ပွဲများတွင် အဓိကတိုက်ခိုက်ရေးအင်အားစုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ခေတ်ပြိုင်တရုတ် [[ထန်မင်းဆက်]] မှတ်တမ်းဖြစ်သော မန်ရှူး (Manshu) ကျမ်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ရှိ တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော မျိုးနွယ်စုများကို စစ်ရေးအရ အသုံးချခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားရာ အဆိုပါမှတ်တမ်းများက ရှေ့ပြေးဗမာတို့၏ စစ်ရေးစွမ်းရည်ကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။<ref>Fan Chuo, "Manshu" (Book of the Southern Barbarians), Tang Dynasty.</ref> သို့သော် နန်ကျောက်အင်ပါယာ၏ ရေရှည်စစ်ရေးခိုင်းစေမှုများအပေါ် မကျေနပ်မှုများ ရှိလာခဲ့သည့်အပြင် နဂိုကပင် လွတ်လပ်မှုကို အလေးထားသည့်အလျောက် ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုမတိုင်မီတွင် နန်ကျောက်အုပ်ချုပ်ရာ နယ်မြေအတွင်းမှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နန်ကျောက်တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်းကင်းထောက်စစ်သည်များအဖြစ် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ခွင်သို့ ရောက်ဖူးပြီး ဖြစ်သဖြင့် မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စုများ ရေရှည်ရှင်သန် အခြေစိုက်နိုင်မည့် ဒေသကို ဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်နိုင်စွမ်း ရှိခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တို့၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ပူပြင်းစိုစွတ်ပြီး [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ကဲ့သို့ ရောဂါဆိုးများရှိရာ ဒေသများကို ရှောင်ရှားကာ၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းရှိ ပူအိုက်ခြောက်သွေ့သော်လည်း ရောဂါဘယ ကင်းရှင်းပြီး အချက်အချာကျသည့် ဒေသကို ရွေးချယ်အခြေချခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref><ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဤရွှေ့ပြောင်းလာသူ အုပ်စုများတွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်တော် ယောက်ျားသားများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဒေသခံ ပျူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြုကာ မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="ThantMyintU">Thant Myint-U, "The River of Lost Footsteps", Faber & Faber (2006).</ref> ဗမာတို့သည် [[သံလွင်မြစ်]] လမ်းကြောင်းကို စုန်ဆင်းကာ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ဗျူဟာမြောက် ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels''. Cambridge University Press.</ref> ထို့နောက် စစ်ရေးအရ အသာစီးရသူများဖြစ်သည့်အလျောက် စိုက်ပျိုးမြေအချက်အချာကျသည့် [[ကျောက်ဆည်]]နှင့် [[မင်းဘူး]]ဒေသများကို မွန်၊ သက်၊ ပလောင် နှင့် ပျူ တို့ထံမှ ရယူကာ အင်ပါယာထူထောင်ရန် ရိက္ခာအင်အားစုအဖြစ် အသုံးချခဲ့သည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဆက်သွယ်ရေး၊ ရိက္ခာရရှိနိုင်မှု အကောင်းဆုံး ဗဟိုချက်ဖြစ်သော [[ပုဂံ]]ကို မြို့တော်အဖြစ် ခိုင်မာစွာ ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။အေဒီ ၁၁ ရာစုတွင် [[ပုဂံ]]၌ အခြေချနိုင်ခဲ့သော ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် ထိုခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ယှဉ်လျှင် ကွာခြားမှုများ ရှိနေခဲ့သော်လည်း၊ အခြေချနေထိုင်ပြီးနောက်တွင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ အိန္ဒိယ ဒေသမှ ဝင်ရောက်လာသော ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာ ပညာရပ်များကို၊ မိမိတို့၏ မူလဓလေ့များနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုသစ်လွင် ကောင်းမွန်သော "ပုဂံယဉ်ကျေးမှု" ကို တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာရာတွင် တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသော ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များနှင့် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] များ ပေါင်းစပ်မှုကို အခြေခံအကျဆုံး အချက်အဖြစ် သမိုင်းပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မူလယဉ်ကျေးမှုအချို့ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ရောက်ရာအရပ်ရှိ ဒေသခံယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောရာတွင် အတုယူရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိတို့နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲယူခဲ့ကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် [[ပုဂံ]]တွင် အခြေချသည့် အေဒီ ၁၁ ရာစုက ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ခေတ်ပြိုင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် များစွာကွာခြားမှု ရှိနေခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သို့သော်လည်း ဗမာတို့သည် ရောနှောလာသည့် ယဉ်ကျေးမှုများအပေါ်တွင် လူနေမှုစနစ်နှင့် မကိုက်ညီသည်များကို ဖယ်ထုတ်ပြီး လိုအပ်သည်များကို ဖြည့်စွက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] တို့ထံမှ ဆည်မြောင်းစနစ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးပညာ၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့ထံမှ စာပေနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ရယူကာ ပိုမိုခိုင်မာသော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။တိုက်ခိုက်ရေးတွင်သာမက နယ်မြေဖော်ထုတ်ရာတွင်လည်း ထက်မြက်သူများဖြစ်၍ တောများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ [[ရွှေဘို]]၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ပခုက္ကူ]]၊ [[စစ်ကိုင်း]] နှင့် [[မန္တလေး]] ဒေသများတွင် လယ်ယာများ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသည့် အရပ်များတွင် [[ကွမ်း]]၊ [[ထန်း]] စသည့် ဥယျာဉ်ခြံများကို လုပ်ကိုင်ပြီး၊ အခြောက်သွေ့ဆုံး အရပ်များတွင် [[ပြောင်း]]၊ [[နှမ်း]] တို့ကို စိုက်ပျိုးခဲ့ကြရာ<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း ခြောက်သွေ့ဒေသကြီးတစ်ခုလုံးကို စုစည်းစိုက်ပျိုးမြေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ကြီးမားသော အောင်မြင်မှုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အလျင်အမြန် တိုးပွားလာကာ နယ်ပယ်ကျယ်ပြန့်သော အင်ပါယာကြီးအဖြစ်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ == === မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်ပွဲတော် === အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားလုံးသည် သက္ကတဘာသာစကား "သင်္ကန္တ" မှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကူးပြောင်းခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ နေမင်းကြီးသည် မိဿရာသီသို့ ကူးပြောင်းဝင်ရောက်သည့် အချိန်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်သည် အိန္ဒိယမှ နက္ခတ်ဗေဒ နှင့် မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်ကာ မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် ဒေသန္တရဓလေ့များဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="origin">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း"၊ ၂၀၀၂။</ref> ပုဂံခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို စာဖြင့် ရေးထိုးသည့် ကျောက်စာမှတ်တမ်း၊ ရေပက်ကစားသည့် ရာဇဝင်မှတ်တမ်း နှင့် စနစ်တကျ တွက်ချက်သည့် နက္ခတ်ဗေဒမှတ်တမ်း ဟူသော ကဏ္ဍစုံမှ အစောဆုံး တည်ရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ့သင်္ကြန် သည်အစောဆုံး ကျင်းပသည့် မူလရေသဘင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာဆိုနိုင်ပေမည်။ <ref name="culture">ဦးနု၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ"၊ ၁၉၆၅။</ref> ပုဂံခေတ် ကျောက်စာတချို့တွင် "သင်္ကြန်" ဟူသော စကားလုံးကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြ ထားပြီး နှစ်သစ်ကူးကာလ အလှူအတန်းများနှင့် ပတ်သက်သော အထောက်အထားများ ရှိသည်။<ref name="bagan">မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး၊ ပုဂံခေတ်အပိုင်း။</ref>အင်းဝခေတ်တွင် သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပိုမိုခိုင်မာသော စာပေအထောက်အထားများ ရှိလာခဲ့သည်ရှင်မဟာရဌသာရ၏ ပျို့ကဗျာများတွင် တန်ခူးလအမွှမ်းတင် ကဗျာများတွင် သင်္ကြန်အခါသမယ၏ သာယာပုံနှင့် ရေသဘင်ပွဲအကြောင်းများကို ထည့်သွင်းစပ်ဆိုခဲ့သည်။ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း သင်္ကြန်ရက်တွင် သက်ကြီးပူဇော်ပွဲနှင့် ဘုရားရေသပ္ပာယ်ပွဲများ ကျင်းပပုံကို တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ava">ရှင်မဟာရဌသာရ၊ "တံတားဦးတည် မိန့်တော်ပြန်ပျို့"။</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော် အစည်ကားဆုံးနှင့် အထောက်အထား အများဆုံးခေတ်ဖြစ်သည်။ မန္တလေး နန်းတွင်းနှင့် စေတီပုထိုးများတွင် သင်္ကြန်ရက်၌ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရေသပ္ပာယ်ပုံနှင့် အကျဉ်းသားများကို လွှတ်ပေးပုံ (ဇီဝိတဒါနအလှူ) မှတ်တမ်းများ ရှိသည်။ သင်္ကြန်ကျရက် တွက်ချက်ပုံ၊ သင်္ကြန်စာ ထုတ်ပြန်ပုံနှင့် နန်းတွင်းရေသဘင်ပွဲ ကျင်းပပုံများကို အသေးစိတ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="konbaung">မောင်မောင်တင်၊ "ကုန်းဘောင်ဆက် ရာဇဝင်တော်ကြီး"။</ref> ယခုခေတ်တွင် မဏ္ဍပ်များ၊ တေးဂီတများနှင့်အတူ လူထုပျော်ပွဲရွှင်ပွဲအဖြစ် ကမ္ဘာအနှံ့ သိရှိလာကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် ဗမာလူမျိုးတို့သည် စုပေါင်း၍ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ကာ ကျွေးမွေးကြသည်။ အချို့မုန့်လုံးများထဲတွင် ငရုတ်သီးထည့်၍ နောက်ပြောင်တတ်သော ချစ်စရာ ဓလေ့လည်း ရှိသည်။သင်္ကြန်သီချင်းများနှင့်အတူ ညီညာစွာ ကပြသော သင်္ကြန်ယိမ်းအကသည် ဗမာ့သင်္ကြန်၏ မရှိမဖြစ် အလှတရား ဖြစ်ပြီး ခေတ်ကာလ အခြေအနေများကို ဟာသနှော၍ တိုင်ပင်ညီညာစွာ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော သံချပ်ထိုးခြင်းသည် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြကွက် ဖြစ်သည်။<ref name="art">မောင်ကြည်သန့်၊ "မြန်မာ့ရိုးရာ ဆယ့်နှစ်လရာသီပွဲတော်များ"၊ ၂၀၀၇။</ref> သင်္ကြန်ကာလတွင် ပိတောက်ပန်းမှာ ဗမာတို့၏ သင်္ကြန်သင်္ကေတများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သင်္ကြန်အိုးထဲတွင် အတာပန်း (၇) မျိုး ထည့်၍ သိကြားမင်း လူ့ပြည်သို့ ဆင်းသက်သည်ကို ကြိုဆိုကြသည့် ဓလေ့လည်းရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ဗမာအမျိုးသမီး များသည် ရင်စေ့ ရှပ်အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး ပိုးချည်ဖောက်ထားသော ကွင်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်၍ပခုံးတွင်ပဝါလွှား ရင်တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ချထားသည်။ ဗမာအမျိုးသမီးများသည်ဆံ ပင်ကိုအထူးဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများမှာ ဦးခေါင်းတွင် ခေါင်းပေါင်းပေါင်း၍ တိုက်ပုံ ရင်စေ့နှင့် ပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ == ဘာသာရေးနှင့်စာပေ == ===ဘာသာရေး=== {{main|မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု}} {{main|မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု}} ဗမာလူမျိုးစုတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Proto-Burmans) သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြေပြန့်ဒေသများသို့ မဆင်းလာမီ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်တစ်ဝိုက်တွင် ရှိနေစဉ်က ကိုးကွယ်မှုမှာ သဘာဝလွန် အင်အားစုများကို ယုံကြည်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု နှင့် ဘိုးဘွားပူဇော်မှု တို့အပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။<ref name="Luce1985" />ရှေးဦးဗမာတို့သည် တောတောင်၊ မြစ်ချောင်းနှင့် မိုးလေဝသကို အစိုးရသည်ဟု ယုံကြည်ရသော နတ်များကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဤယုံကြည်မှုသည် နောင်တွင် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိရိုးဖလာနတ်များနှင့် တောစောင့်နတ်၊ တောင်စောင့်နတ် ယုံကြည်မှုများ၏ အစောပိုင်းပုံစံများ ဖြစ်သည်။ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်သွားသော သူများကို နတ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍ ပူဇော်သည့်ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။<ref>Elias, N. (1876). Introductory Sketch of the History of the Shans in Upper Burma and Western Yunnan.</ref> ဗမာတို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည့် လမ်းကြောင်းတွင် ရှိသော နန်ကျောက်ဒေသမှ ရောနှောပါဝင်လာသည့် မဟာယာနနွယ် အယူအဆများနှင့် လူသားနှင့် နတ်လောကကြား ဆက်သွယ်ပေးသည့် ရှေးဟောင်း ဝိညာဉ်ရေးရာ အတတ်ပညာများ ပါရှိနေခဲ့သည်။ နတ်များအတွက် တင်ဆက်ရမည့် ကန်တော့ပွဲ (အုန်း၊ ငှက်ပျော) ပြင်ဆင်ပုံနှင့် နတ်တို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရယူကာ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးအောင် ပြုလုပ်သည့် ယတြာအတတ်ပညာများ ပါဝင်သည်။ ဤအတတ်ပညာသည် ဗမာတို့ မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာစဉ်က နန်ကျောက် (ယူနန်) ဒေသမှ တန္တရ အယူအဆများနှင့် ပေါင်းစပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်ဦးတွင် အထင်ရှားရှိခဲ့သော [[အရည်းကြီး]] အယူအဆများ၏ အခြေခံမူလဇစ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ <ref name="Lieberman2003" /> ဗမာတို့သည် ပုဂံဒေသတွင် အခြေချပြီးနောက်မှသာ ရှေးဦးစွာ အခြေချနေထိုင်နေသော [[ပျူ]] တို့ထံမှ [[ထေရဝါဒ]]အငွေ့အသက်များကို ပိုမိုထိတွေ့ခဲ့ရပြီး၊ [[မဟာယာန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရိုးရာနတ်နှင့် [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]ဆိုင်ရာ နတ်ဘုရားများ ရောထွေးနေသည့် အရောအနှော အယူဝါဒများ ဖြစ်ခဲ့ရာမှ [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး လက်ထက်တွင် သထုံပြည်မှ ပင့်ဆောင်လာသော [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်၏ အဓိကဘာသာအဖြစ် ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။<ref>Luce, G. H. (1969). Old Burma: Early Pagan. New York: J. J. Augustin.</ref> သို့သော်လည်း ထေရဝါဒဘာသာ ထွန်းကားလာသည့်တိုင်အောင် မဟာယာနနွယ်သော ပွဲကျောင်းအလေ့အထများ၊ ရိုးရာနတ်နှင့်ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] အထိ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ပုဂံခေတ်တွင် [[ကျန်စစ်သား]]မင်းကြီး နန်းသစ်တည်၍ နန်းသိမ်းပွဲကျင်းပရာတွင် ဟိန္ဒူနတ်ဘုရားဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]နတ်ကို ပင့်ဖိတ်ပသခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925">Harvey, G. E. (1925). History of Burma. London: Frank Cass & Co. Ltd.</ref>တောင်ငူမင်းဆက်များအတွင်း တောင်တွင်းရှင် မုန်ယိုဆရာတော်ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို အားထားခဲ့ကြသည်။ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလများတွင် ဗားမဲ့၊ ဗားမော့ အစရှိသည့် မွန်ဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်၍ နတ်မေးစေခြင်း၊ ဗေဒင်ယတြာနှင့် အင်းအိုင်ခါးလှည့် အတတ်ပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းတို့ကို တွေ့ရသည်။<ref>Lieberman, V. B. (1984). Burmese Administrative Cycles. Princeton University Press.</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် စင်ကြယ်သော ထေရဝါဒအယူအဆအပြင် ရှေးဟောင်းရိုးရာ ယုံကြည်မှုများနှင့် ဟိန္ဒူဗေဒင်ပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်နေသည့် "မြန်မာ့နည်းမြန်မာ့ဟန် ကိုးကွယ်မှု" အဖြစ် သမိုင်းတစ်လျှောက် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ ===စာပေ=== ဗမာစာပေသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးစာပေစနစ်ဖြစ်ပြီး တိဗက်-ဗမာဘာသာစကားမိသားစုဝင် ဗမာဘာသာအား ပုံဖော်ရေးသားထားသော စာပေများကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဗမာစာရေးစနစ်သည် အိန္ဒိယမှ ပျံ့နှံ့လာသော ဘရာဟ္မီ (Brahmi) စာလုံးစနစ်မှ ဆင်းသက်လာပြီး မွန်စာရေးစနစ်မှတဆင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။<ref>Daniels, Peter T. & Bright, William (1996). ''The World's Writing Systems''. Oxford University Press.</ref>ဗမာစာပေ၏အစပြုကာလကို ပုဂံခေတ် (၁၁–၁၃ ရာစု) တွင် တွေ့ရသော ကျောက်စာများမှ စတင်သတ်မှတ်ကြသည်။<ref>Aung-Thwin, Michael (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend that was Lower Burma''. University of Hawai‘i Press.</ref>ပုဂံခေတ်အတွင်း ဗမာစာပေသည် ဘာသာရေးစာပေများကို အဓိကအဖြစ် ရေးသားခဲ့ပြီး ပါဠိစာပေများကို ဘာသာပြန်ခြင်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျမ်းစာများ ဖန်တီးခြင်းတို့ တွင်အဓိကထားခဲ့သည်။ ထို့နောက် အင်းဝ၊ ဟံသာဝတီနှင့် တောင်ငူခေတ်များတွင် ဗမာစာပေသည် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး ကဗျာ၊ သမိုင်း၊ ဥပဒေ၊ နန်းတွင်းစာပေများ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။<ref>Hall, D. G. E. (1960). ''A History of South-East Asia''. Macmillan.</ref>ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် (၁၈ ရာစုမှ ၁၉ ရာစု) ဗမာစာပေသည် အထူးတိုးတက်လာခဲ့ပြီး ကဗျာ၊ ပြဇာတ်၊ ရာဇဝင်နှင့် သဒ္ဒါစာပေများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည်။ ထိုခေတ်တွင် စာပေသည် နန်းတော်နှင့် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများအတွင်း အဓိကသင်ကြားခဲ့ကြသည်။<ref>Than Tun (1988). ''The Royal Orders of Burma''. Kyoto University.</ref>ကိုလိုနီခေတ်တွင် ပုံနှိပ်နည်းပညာ ဝင်ရောက်လာခြင်းကြောင့် ဗမာစာပေသည် ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပြီး သတင်းစာများ၊ ဝတ္ထုများနှင့် ခေတ်ဆန်းစာပေများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။<ref>Hla Pe (1963). ''Burmese Literature''. Oxford University Press.</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဗမာစာပေသည် ပုံနှိပ်စာပေ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်စာပေနှင့် မီဒီယာများမှတဆင့် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလျက်ရှိပြီး မြန်မာယဉ်ကျေးမှု၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ {{main|မြန်မာစာပေ}} ယနေ့ မြန်မာစာပေအရေးအသားမှာ ဗမာစာကိုစံထားပြီး ရုံးသုံးစာအဖြစ်၊ မြန်မာစာအဖြစ် သတ်မှတ်သည် ဟုဆိုနိုင်သည်။ စာပေအရေးအသားတွင် ဗမာတို့သည် အနွယ်တူသော ပျူတို့ထံမှ မသင်ယူခဲ့ဘဲ မွန်ဘာသာစကားပြောဆိုမှုကို မှီငြမ်းကာ အက္ခရာ အရေးအသားမှာလည်း မွန်တို့ထံမှ ရယူခဲ့သော်ငြား ကိုယ်ပိုင်အက္ခရာကို တီထွင်ပြောဆိုရေးသားခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မျက်မှောက်ခေတ်တွင် ပျူကျောက်စာ အကြွင်းအကျန်များကို ဖတ်ရှု အဓိပ္ပာယ် ဖော်နိုင်ရန်ခက်ခဲနေရသည်။ ဗမာတို့သည် ခရစ်နှစ် ၁၁၁၃ မှ ၁၁၇၄ အတွင်း၌ မွန်ယဉ်ကျေးမှုကိုမှီငြမ်းပြု၍ သီးခြားယဉ်ကျေးမှု တည်ထောင်ရန် အားထုတ်နေဆဲ ဖြစ်ကြောင်း ဒေါက်တာသန်းထွန်း၏ ခေတ်ဟောင်းမြန်မာ့ရာဇဝင် စာ-၂၅ ၌ တွေ့ရသည်။ မြန်မာ့သမိုင်းဆရာတို့က မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ပျူစာမှဆင်းသက်ရိုးမှန်လျှင် ပျူစာမှသည် မြန်မာစာဖြစ်လာစေရန် ခေတ်အဆက်ဆက် ဆင့်ကဲဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာခဲ့သော ကြားခံစာပေမျိုး ရှိရမည်။ ယင်းကဲ့သို့မရှိခဲ့ကြောင်းကို ရာဇကုမာရ် ကျောက်စာက သက်သေခံလျက် ရှိသည်။ [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]]၌ ပါဠိ၊ မြန်မာ၊ ပျူ၊ မွန် ဟူ၍ စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ပြိုင်တည်း ရေးထိုးထားသည်ကိုတွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းကျောက်စာမှာ အကြောင်းအရာတစ်ခုတည်းကို စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ခေတ်တည်းတွင် ရေးထိုးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟူသောအဆိုမှာ ခိုင်လုံသောအထောက်အထားမဟုတ်ချေ။ အလားတူစွာ မွန်စာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ဆိုပြန်ရန်လည်း ယင်းကျောက်စာမှာပင် မွန်စာလည်း ပါရှိနေပြီးဖြစ်သောကြောင်းတည်း။ ယနေ့ထိ လူတို့သည် ပျူစာကိုကောင်းစွာ ရေရေလည်လည် ဖတ်တတ်သူဟူ၍ မရှိသေးချေ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ပျူတို့သည် ရခိုင်နှင့် မွန်တို့ကဲ့သို့ သီးခြားစာပေဖြင့် ရပ်တည်နေထိုင်လာခဲ့သော လူမျိုးများဖြစ်နေသောကြောင့်တည်း။ ဒေါက်တာသန်းထွန်းက သူ၏ခေတ်ဟောင်း မြန်မာ့ရာဇဝင်စာ-၁၂၂ တွင် ထိုလေးရာစုတွင် စာရေးနည်းပညာကို ပျူတို့ရကြလျက် မွန်နှင့်ရခိုင်တို့က ၆ ရာစုတွင်ရနေပြီးဖြစ်လျက် နောင်အခါ မြန်မာတို့က ပျူ၊ မွန် နှစ်ဦးစလုံး ထံမှ နည်းကိုမှီလျက် ၁၁ ရာစုတွင် ထိုပညာကိုရကြသည်ဟု မှတ်ယူနိုင်သည်ဟူ၍ ကောက်ချက်ချ ရေးသားခဲ့သည်။ အသစ်တွေ့ရှိထားသည့် [[စောလူးမင်းကျောက်စာ]] (၄၁၅ ခုနှစ်)မှာ နှစ်ပေါင်း ၆၀ ခန့် [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]] ထက် စောခဲ့သည်ဟု ပညာရှင်များက ပြောဆိုသည်။ [[ဘာသာစကား]] ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေး ထိုးထားသောကြောင့် ဘာသာအများဆုံးပါရှိသည့် ကျောက်စာတစ်ချပ် ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာဘာသာ]]ဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ [[ပျူ]]၊[[ပါဠိ]]ဖြင့် ၁၄ ကြောင်းနှင့် ပျူစာစစ်စစ် ခုနစ်ကြောင်း စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၉ ကြောင်း ပါရှိသည်။ [[မွန်]]စာ အများဆုံးဖြင့် ရေး ထိုးထားရာဘက်၌ ပါဠိဘာသာဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ မွန်ဘာသာဖြင့် ၁၅ ကြောင်း၊ ကျွမ်း (သို့မဟုတ်) ယွန်းဘာသာဖြင့် လေးကြောင်းဖြင့် စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၇ ကြောင်း ပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။<ref name="autogenerated2">[http://thanlwinriver.blogspot.com/2013/12/blog-post_516.html သံလွင်: သက္ကရာဇ်ရေးထိုး မှတ်တမ်းတင်ထားသော အစောဆုံး ကျောက်စာအဖြစ် ဘာသာစကား ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် ပုဂံခေတ် စောလူးမင်း၏ကျောက်စာ မြစ်သားမြို့၌ တွေ့ရှိ<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/burmese/burma/2014/01/140108_mya_zedi_script_.shtml စောလူးမင်း ကျောက်စာ ပေတော ပရဟိတ ကျောင်းအတွင်းတွေ့ - BBC Burmese - မြန်မာ့ရေးရာ<!-- Bot generated title -->]</ref> ရခိုင်စာ မပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။ ==ထင်ရှားသောဗမာလူမျိုးများ== * [[အောင်ဆန်း|အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] *[[အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဒေါ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] *[[သန့်၊ ဦး|ဦးသန့်(ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်)]] * [[မှိုင်း၊ ကိုယ်တော်၊ သခင်|မြန်မာစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]] * [[နု၊ ဦး|မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု]] * [[မြ၊ သခင်|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးသခင်မြ]] * [[ဘချို၊ ဦး (ဒီးဒုတ်)|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို]] *[[သခင်စိုး]] *[[သခင်သန်းထွန်း]] *[[ဦးကျော်ငြိမ်း]] *[[ဒေါက်တာဘမော်]] *[[ကိုဗဟိန်း]] *[[ဦးဗဆွေ]] *[[ဦးမြင့်သိန်း]] *[[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော]] *[[စိန်မှန်၊ ဗိုလ်မှူး|ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်]] *[[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] *[[သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] * [[အောင်ကြီး၊ ဦး|ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကြီး]] * [[တင်ဦး၊ သူရ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း) သူရ ဦးတင်ဦး]] * [[မောင်မောင်၊ ဒေါက်တာ (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာ မောင်မောင်]] *[[နေဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနေဝင်း]] *[[စောမောင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] * [[သန်းရွှေ|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]] * [[သိန်းစိန်၊ ဦး|နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း)]] * [[ဝီရသူ (မစိုးရိမ်)|မစိုးရိမ်တိုက်သစ် နာယက ဆရာတော် ဦးဝီရသူ]] *[[လင်းယုန်နီ]] *[[ချစ်ဦးညို]] *[[စွမ်းရည်၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ|မောင်စွမ်းရည်]] *[[အောင်သင်း]] *[[ဆရာစံ]] *[[သခင်ဖိုးလှကြီး]] *[[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်]] *[[ဗိုလ်စံဖဲ]] ==ဗမာလူမျိုးစု== မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား ဗမာလူမျိုးစု (၉)စု ရှိသည်။ အက္ခရာစဉ်အတိုင်း စဉ်ထားသည်။ # [[ကတူးလူမျိုး]] # [[ကနန်းလူမျိုး]] # [[ဆလုံလူမျိုး]] # [[ထားဝယ်လူမျိုး]] # [[ဖွန်းလူမျိုး]] # ဗမာလူမျိုး # [[မြိတ်လူမျိုး]] # [[ယဘိန်းလူမျိုး]] # [[ယောလူမျိုး]] ဘာသာဗေဒအရ ဗမာနွယ်အုပ်စုသည် တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။<ref>Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". In: Bradley, D. (ed.), Papers in Southeast Asian Linguistics No.14.</ref> ပါဝင်သော လူမျိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် — #[[ဗမာလူမျိုး]] #[[အင်းသားလူမျိုး]] #[[ဖွန်းလူမျိုး]] #[[တောင်ရိုး]] #[[ရခိုင်]] #[[ဓနု]] #[[မရမာ လူမျိုး|မရမာလူမျိုး]] #[[ယော]]၊[[ထားဝယ်]]၊[[မြိတ်လူမျိုး|မြိတ်]] <ref>Okell, John (1969). ''A Reference Grammar of Colloquial Burmese''. Oxford University Press.</ref> == ကျမ်းကိုး == <references/> * မြန်မာသမိုင်းပုံ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] {{ မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:ဗမာလူမျိုးစု]] pot8phnnewxfvw008g567b2ws61jz6r 1036155 1036147 2026-06-05T10:26:35Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036155 wikitext text/x-wiki '''ဗမာလူမျိုး''' ({{lang-en|Bamar people}} သို့မဟုတ် ''Burmans''၊ {{IPAc-en|b|ə|ˈ|m|ɑː|r}}) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအနက် လူဦးရေအများဆုံးသော လူမျိုးစုဖြစ်သည်။[[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]]မိသားစုကြီး၏ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]]အုပ်စုတွင် ပါဝင်သောလူမျိုးစုကြီးဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၆၈.၇၈% (အကြမ်းဖျင်း ၃၆ သန်းခန့်မျှ) ရှိပြီး ဗမာလူမျိုးတို့၏ မိခင်ဘာသာစကားဖြစ်သော [[မြန်မာဘာသာစကား]]ကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားဝင် ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သတ်မှတ်ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။<ref>{{cite web|title=မြန်မာ (ဗမာ)လူမျိုးအကြောင်း|url=https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa|access-date=27 August 2023|archive-date=27 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230827230329/https://www.mdn.gov.mm/my/mnmaa-bmaa-luumiuakeaang-sikeaangcraa}}</ref> {{pp-semi-indef}}{{pp-move-indef}} {{Infobox ethnic group | group = ဗမာလူမျိုး | name = | flag = | flag_caption = | image = Burmese family portrait.JPG | image_caption = အင်္ဂလိပ်အုပ်ချုပ်မှုအတွင်း ၂၀ ရာစုအလှည့်တွင် ဗမာမိသားစုပုံ | image_alt = | image_upright = | total = <!-- total population worldwide --> | total_year = <!-- year of total population --> | total_source = | total_ref = <!-- references supporting total population --> | genealogy = | regions = {{flag|Myanmar}} ၃၅ သန်းခန့်<hr> {{flatlist| *{{flag|Thailand}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|United States}} *{{flag|China}} *{{flag|Australia}} *{{flag|Japan}} }} | region1 = {{flagcountry|Thailand}} | pop1 = ၂,၃၀၀,၀၀၀<ref>{{cite news | url=https://www.lemonde.fr/en/international/article/2022/03/30/in-thailand-exiled-burmese-communities-work-to-support-the-revolution-at-home_5979344_4.html | title=In Thailand, exiled Burmese communities work to support the revolution at home | newspaper=Le Monde.fr | date=30 March 2022 }}</ref> | region4 = {{flagcountry|Japan}} | pop4 = ၂၈,၈၆၀<ref>{{cite book |chapter=15 Burmese: Refugees and Little Yangon |first=Kosei |last=Otsuka |title=Language Communities in Japan |doi=10.1093/oso/9780198856610.003.0016 |date=January 2022 |url=https://academic.oup.com/book/38834/chapter/337727805 }}</ref> | region3 = {{flagcountry|Australia}} | pop3 = ၃၂,၆၆၅<ref>[[Census in Australia#2016|2016 Census of Australia]] [https://web.archive.org/web/20140116132606/http://www.immi.gov.au/media/publications/statistics/comm-summ/textversion/myanmar.htm "Burmese Australians"]</ref> | region2 = {{flagcountry|Singapore}} | pop2 = ၅၀,၀၀၀<ref>{{cite web | url=https://asia.nikkei.com/Politics/Emigrants-in-Singapore-s-little-Myanmar-eye-their-homeland | title=Emigrants in Singapore's 'little Myanmar' eye their homeland }}</ref> | languages = [[ဗမာဘာသာစကား]] | religions = အဓိကအားဖြင့် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] နှင့် [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]<br/> ခရစ်ယာန်နှင့် အစ္စလာမ် အနည်းငယ် | related_groups = {{flatlist| *[[ဓနုလူမျိုး|ဓနု]] *[[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] *[[ရခိုင်လူမျိုး|ရခိုင်]] * [[လော်ဝေါ်လူမျိုး|လော်ဝေါ်]] * [[အာချန်လူမျိုး|မိုင်းသာ]] *[[မြိတ်လူမျိုး|တနင်္သာရီ(မြိတ်)]] * အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]]}} | footnotes = }} ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ချင်းတွင်းမြစ်]]ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြေပြန့်ဒေသများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Luce1969">Luce, G.H. (1969). ''Old Burma-Early Pagán''. Artibus Asiae and New York University.</ref> သမိုင်းဦးကာလ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခဲ့ကြပြီး အေဒီ ၉ ရာစုခန့်တွင် [[ပုဂံ]]မင်းဆက်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီးနောက် သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် [[ပုဂံခေတ်|ပုဂံအင်ပါယာ]]၊ [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူအင်ပါယာ]]နှင့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်|ကုန်းဘောင်အင်ပါယာ]] စသည့် ထင်ရှားသော အင်ပါယာကြီးများကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ထို့အပြင် ဗမာတို့၏ စစ်ရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးအာဏာစက်သည် မြန်မာ့ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းရှိ အခြားသော တိုင်းရင်းသား မျိုးနွယ်စုများအပေါ်တွင်သာမက အိမ်နီးချင်း အရှေ့တောင်အာရှ ဒေသများအထိပါ ခေတ်အဆက်ဆက် ကျယ်ပြန့်စွာ ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref><ref name="Harvey1925">Harvey, G.E. (1925). ''History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824''. London: Longmans, Green and Co.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဗိသုကာအတတ်၊ စာပေ၊ ဂီတနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် နိုင်ငံအတွင်းရှိ အခြားသော လူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း သိသာထင်ရှားစွာ ရောယှက်လွှမ်းမိုးခဲ့သည်။<ref name="HtinAung1967">Htin Aung, Maung (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ အတွေးအခေါ်၊ သနပ်ခါးကဲ့သို့သော ထင်ရှားသည့် ကိုယ်ပိုင်လူမှုထုံးတမ်းစဉ်လာများ၊ လူမှုအဆောက်အအုံနှင့် ရိုးရာပွဲတော်များ (ဥပမာ - [[သင်္ကြန်|မဟာသင်္ကြန်ပွဲတော်]]၊ [[သီတင်းကျွတ်ပွဲတော်]]) သည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် ယနေ့တိုင် အရှိန်အဝါကြီးမားစွာ လွှမ်းမိုးလျက်ရှိသည်။<ref name="Spiro1982">Spiro, Melford E. (1982). ''Buddhism and Society: A Great Tradition and Its Burmese Vicissitudes''. University of California Press.</ref><ref name="CulturalBurma">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၉)၊ "ဗမာလူမျိုးနှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှု"။</ref> == နောက်ခံ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ပေါ်ပေါက်လာပုံ == [[File:Sino-Tibetan Languages Map.png|thumb|တရုတ်-တိဗက်မိသားစုပြန့်နှံတည်ရှိမှု]] ဗမာလူမျိုးတို့သည် '''တိဗက်-ဗမာနွယ်'''(Tibeto-Burman) လူမျိုးနွယ်စုကြီးမှ အကြီးဆုံးသော လူမျိုးဖြစ်သည်။ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] <ref>[http://dictionary.infoplease.com/mongoloid Meaning of Mongoloid | Infoplease<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>{{Cite web |title=Burmese {{!}} Beyond Highbrow - Robert Lindsay<!-- Bot generated title --> |url=http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ |accessdate=17 June 2013 |archivedate=26 July 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130726030756/http://robertlindsay.wordpress.com/category/raceethnicity/asians/se-asians/burmese/ }}</ref> ဟု မြန်မာသမိုင်းပညာရှင် သမိုင်းပါမောက္ခဆရာကြီး[[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] က မှတ်ချက် ပြုသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဟု ယနေ့ခေါ်ဆိုသော ဒေသတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀၀,၀၀၀ (လေးသိန်း) ခန့်ကပင် လက်နက်ကို အသုံးပြုတတ်သော ရှေးဦးလူသားများ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုကာလသည် ရာသီဥတုမှာ ယခုထက် ပိုမိုအေးမြပြီး မိုးရွာသွန်းမှုမှာ သုံးဆမှ ခြောက်ဆခန့်အထိ ပိုမိုများပြားသဖြင့် "မိုးစွေကာလ" ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name="ISP">"မြန်မာ့သမိုင်းအကျဉ်း"၊ [https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ Myanmar ISP]၊ ၈ ဇွန် ၂၀၁၃ တွင် ပြန်လည်စစ်ဆေးပြီး။</ref> လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂၀၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ ထိုရှေးဦးလူသားများသည် လက်နက်ကိရိယာများ ပြုလုပ်တတ်သော အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။အလွန်အေးမြသော မြောက်လေကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တောင်စောင်းများရှိ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူသော ဂူများတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄၀,၀၀၀ ခန့်မှစ၍ လူအစစ် (Modern Humans) များ ဖြစ်လာခဲ့ကြပြီး၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၀,၀၀၀ ခန့်တွင် ရာသီဥတုမှာ ယနေ့ကဲ့သို့ ပုံစံမျိုးသို့ တဖြည်းဖြည်း ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။<ref name="ISP" /> ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ [[ပြဒါးလင်းဂူ]] (Padah-Lin Caves) တွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁၁,၀၀၀ ခန့်က ကျောက်ခေတ်ဟောင်း လူသားများ ရေးဆွဲခဲ့သည့် နံရံပန်းချီများကို ယနေ့တိုင် တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းပန်းချီများတွင်ဆင်၊ ဝက်၊ သမင်တို့နှင့် တူသော တိရစ္ဆာန်ပုံများ၊အရိုးကိုသာ ဖော်ပြထားသော ငါးပုံနှင့် လက်ဝါးပုံများ၊ ဂူတွင်းမှ မြင်ရသော နေထွက်ပုံ ရှုခင်းကားများ ပါဝင်သည်။ ဗမာလူမျိုးများ၏ သမိုင်းကြောင်းသည်လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၆၀,၀၀၀ မှ ၁၀၀,၀၀၀ ဝန်းကျင်ခန့်တွင် ခေတ်သစ်လူသား (Homo sapiens) များသည် အာဖရိကတိုက်မှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာခဲ့ကြသည်။<ref>Stringer, C. (2012). "Lone Survivors: How We Came to Be the Only Humans on Earth."</ref> ယင်းလူသားများသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်းဒေသကို ဖြတ်သန်း၍ ဥရောပနှင့် အာရှတိုက်များသို့ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှတိုက်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသော အုပ်စုများအနက် အရှေ့ဘက်သို့ ဦးတည်လာသူများသည် ယနေ့ခေတ် အရှေ့အာရှသားများနှင့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ ဘိုးဘေးများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။ [[file:Yellowrivermap.jpg |right|thumb|250px|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းဒေသ]] လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၇,၀၀၀ မှ ၉,၀၀၀ ခန့်တွင် တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ မြစ်ဝါ (Yellow River) မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်တွင် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား (Sino-Tibetan speakers) များ စတင်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). "Phylogenetic evidence for Sino-Tibetan origin in northern China." Nature.</ref>နောက်ပိုင်းတွင် လူဦးရေတိုးပွားလာမှုနှင့်အတူ အုပ်စုကြီးနှစ်ခု ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။ အရှေ့ဘက်နှင့် တောင်ဘက်သို့ ဆင်းသွား အုပ်စုသည် ယနေ့ခေတ် ဟန်တရုတ်များ ဖြစ်လာသည်။အုပ်စုတခုမှာ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများအဖြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ရှိ ချင်းဟိုင်-ကန်စု (Qinghai-Gansu) ကုန်းမြင့်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားကြသည်။ [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြရာ အချို့မှာမြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုနှစ်ခုအဖြစ် အဓိကဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ ရှေးဦးအုပ်စု ပျူလူမျိုးများသည် ဘီစီကာလများတွင် ဝင်ရောက်လာပြီး ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတွင် မြို့ပြနိုင်ငံများ ထူထောင်ခဲ့သည်။ နောက်ကျသောအုပ်စုမှာ ဗမာတို့၏ ဘိုးဘေးများဖြစ်သည်။ အေဒီ ၇ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း တရုတ်ပြည် ယူနန် ဒေသရှိ နန်ကျောက် နိုင်ငံ၏ လက်အောက်တွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). "Phases of Pre-Pagan Burma." Oxford University Press.</ref> အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် ဗမာတို့သည် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ကို ကျော်ဖြတ်၍ ဧရာဝတီမြစ်ကွေ့ရှိ [[ပုဂံ]]ဒေသတွင် အခြေစိုက်ကာ ခိုင်မာသော အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ဗမာတို့သည် ဌာနီ ပျူလူမျိုးများနှင့်လည်းကောင်း၊ တောင်ဘက်မှ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] များ၏ ယဉ်ကျေးမှုများနှင့်လည်းကောင်း ထိတွေ့ဆက်ဆံရင်း ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးနှင့် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုပုံစံကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, V. (2003). "Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context."</ref>မြန်မာတို့သည် ၁၁ ရာစုခန့်မှစ၍ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို လက်ခံခဲ့ကြပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ မည်သည့်ကိစ္စကိုမဆို ဗုဒ္ဓသာသနာကို အခြေခံ၍ စဉ်းစားဆောင်ရွက်သော ဓလေ့ကို ရရှိခဲ့သည်။ ထို့ပြင် မြန်မာတို့သည် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် နီးစပ်သဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော ဓလေ့ထုံးတမ်း အများအပြားကိုလည်း ယနေ့တိုင် ဆက်လက်အသုံးပြုနေကြဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="ISP" /> <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011/ |accessdate=8 June 2013 |archivedate=8 January 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090108114244/http://www.myanmarisp.com/History/General_Hsitory/his0011 }}</ref> မနုဿသမိုင်းအရ ဗမာလူမျိုးစုတို့သည် ယနေ့ မြန်မာနိုင်ငံ နယ်နိမိတ်အတွင်းသို့ နာဂ၊ သက်၊ ကမ်းယံ နှင့် ပျူတို့၏ နောက်မှ ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို အေဒီ ၈ ရာစုတွင် နန်ကျောက်တို့က တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခြင်း မပြုမီကပင် ရောက်ရှိနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။<ref name="Luce1985" /> သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မွန်ဂို၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ မွန်၊ ရခိုင်၊ ရှမ်းနှင့် ကရင် အစရှိသည့် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပရန် အမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ အကြိမ်တိုင်းတွင် ပြည်ထောင်စု၏ ဦးဆောင်သူနေရာသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် အဓိက ပြည်ထောင်စုကြီး သုံးခုကို အောင်မြင်စွာ တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။[[ပုဂံခေတ်|ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ပုဂံခေတ်) [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။[[တောင်ငူခေတ်|ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (တောင်ငူခေတ်): [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးတို့ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး<ref name="Lieberman2003">Lieberman, Victor B. (2003). Strange Parallels. Cambridge University Press.</ref>[[ကုန်းဘောင်ခေတ်|တတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်]] (ကုန်းဘောင်ခေတ်)ကို[[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး တည်ထောင်ခဲ့သည်။ [[အင်္ဂလိပ်-မြန်မာစစ်ပွဲများ]] အပြီးတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှ အင်ပါယာအတွင်းသို့ ကျရောက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်အထိ ဗြိတိသျှအိန္ဒိယ၏ ပြည်နယ်တစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]]နှင့် တိုင်းရင်းသား ခေါင်းဆောင်များ၏ [[ပင်လုံစာချုပ်]]နှင့်တကွ ဦးဆောင်ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် ၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ (၄) ရက်နေ့တွင် လွတ်လပ်ရေးရရှိကာ ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံတော်အဖြစ် ပြန်လည်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်း စစ်အာဏာသိမ်းမှု အကြိမ်ကြိမ်နှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသည်။၁၉၆၂ ခုနှစ်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း ဦးဆောင်သော စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းပြီး [[မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီခေတ်]]ကို တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် ၂၆ နှစ်ကြာ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ [[ရှစ်လေးလုံးအရေးအခင်း]]ကြောင့် ဆိုရှယ်လစ်စနစ် ပျက်သုဉ်းခဲ့သော်လည်း စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းကာ [[နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ|နဝတ၊ နအဖ]] အမည်များဖြင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်အထိ အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၁၀–၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ပါတီစုံဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ကူးပြောင်းကာ လွှတ်တော်အခြေပြု အစိုးရများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ (၁) ရက်နေ့တွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်တပ်က ထပ်မံအာဏာသိမ်းယူခဲ့ပြန်သည်။]]<ref>BBC News. (2021). "Myanmar military take control of country in coup."</ref> လက်ရှိတွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ပြည်တွင်းစစ်ပွဲများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများအကြား ရှိနေသော်လည်း ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ၊ WTO နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများတွင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။ [[File:Burmese chess players, by Max Ferrars late 1890s.jpg|thumb|ဗမာလူမျိုးအမျိုးသားနှစ်ယောက်]] ==မျိုးရိုးဗီဇ== ဗမာလူမျိုးများသည် တရုတ်–တိဗက် မျိုးရင်းဝင် လူမျိုးများဖြစ်ပြီး ယနေ့မြန်မာမြေပေါ်သို့ တရုတ်နှင့် တိဗက်ဒေသများမှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ပြောင်းရွေ့အခြေချလာခဲ့ကြသည်ဟု ယူဆကြနိုင်ကြောင်းကို ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရသော Y-chromosome မျိုးရိုးဗီဇ (Y-DNA haplogroup) များက ထင်ဟပ်ပြသနေသည်။ ဗမာလူမျိုးများတွင်တွေ့ရအများဆုံး Y-DNA haplogroup သည် O-M175 ဖြစ်ပြီး [[အရှေ့အာရှ]]သားများတွင် တွေ့ရများသော မျိုးရိုးဖြစ်သည်။ ၎င်းအောက်တွင် တရုတ်နှင့် တိဗက်–ဗမာအုပ်စုများနှင့် ဆက်နွယ်သော O2 (O-M122)ကိုအဓိကတွေ့ရပြီး [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|မွန်–ခမာ]]အုပ်စု၊ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ–ဒိုင်အုပ်စု]]များနှင့် ဆက်နွယ်သော O1b1a1a (O-M95)ကိုလည်း သိသိသာသာသာတွေ့ရသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Underhill et al., 2001</ref> ဗမာလူမျိုးများက မြန်မာမြေပေါ်သို့ ပြောင်းရွေ့လာစဉ် ရာစုနှစ်များစွာကြာ မွန် နှင့် ရှမ်း အုပ်စုများ နှင့် ထိတွေ့ပေါင်းသင်းမှုများ ၊မျိုးရိုးပေါင်းစည်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ကြောင်းကို ပြသသည်။<ref>Wang et al., 2021; Karafet et al., 2005</ref><ref>Hallast et al., 2021</ref>ထိုအပြင် ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup D (အထူးသဖြင့် D1a1) ကို ၁၀% မှ ၂၀% အထိ တွေ့ရှိရပြီး၊ ၎င်းသည် [[တိဗက်လူမျိုးများ|တိဗက်လူမျိုး]]များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိုက်ရိုက်ထိတွေ့မှုရှိခဲ့ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>{{Cite journal |last=Su |first=B. |year=2000 |title=Y chromosome haplotypes reveal stayed migration of the Tibeto-Burman populations |journal=Anthropological Science |volume=108 |issue=1 |pages=1-13 |doi=10.1537/ase.108.1}}</ref> ဤအချက်သည် ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းထောင်ချီက တိဗက်ကုန်းမြင့်မှ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းသို့ ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟူသော ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ အယူအဆကို မျိုးရိုးဗီဇအရ ထောက်ခံနေခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Wen |first=B. |year=2004 |title=Genetic evidence supports demic diffusion of Han culture to southern China |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2004-09-16_431_7006/page/302 |journal=Nature |volume=431 |pages=302-305 |doi=10.1038/nature02878}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် Haplogroup C ကို အနည်းငယ် (၅% မှ ၁၀% ဝန်းကျင်) တွေ့ရှိရပြီး ၎င်းသည် ဒေသတွင်းရှိ ရှေးဦးအခြေချသူ (Hunter-gatherers) များ သို့မဟုတ် ဗဟိုအာရှရှိ အယ်လ်တေးယစ် (Altaic) နွယ်ဝင်များနှင့် သမိုင်းမတင်မီခေတ်က ရောနှောခဲ့မှုကို ညွှန်ပြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zhong |first=H. |year=2010 |title=Extended Y-chromosome haplogroup distribution in the Maya-related populations |journal=Journal of Human Genetics |volume=55 |pages=7-12 |doi=10.1038/jhg.2009.111}}</ref> ဗမာလူမျိုးများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော C ၏ အကိုင်းအခက်အချို့မှာ C2 (C-M217) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် အရှေ့မြောက်အာရှနှင့် [[မွန်ဂိုးလီးယားနိုင်ငံ|မွန်ဂိုလီးယား]]ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော အမှတ်အသား ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Hammer |first=M.F. |year=2006 |title=Dual origins of the Japanese: common ground for hunter-gatherer and farmer lineages |journal=Journal of Human Genetics |volume=51 |issue=1 |pages=47-58 |doi=10.1007/s10038-005-0322-0}}</ref>ဗမာလူမျိုးများအတွင်း တွေ့ရှိရသော Haplogroup C (C-M217) သည် ၁၃ ရာစု [[မွန်ဂို-မြန်မာစစ်ပွဲများ|မွန်ဂိုကျူးကျော်မှု]] (Mongol invasions of Burma) နှင့် ဆက်စပ်မှုရှိနိုင်ကြောင်း အချို့သော ပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။<ref>{{Cite book |last=Weatherford |first=Jack |title=Genghis Khan and the Making of the Modern World |publisher=Three Rivers Press |year=2004}}</ref> သို့သော် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ အချက်အလက်များအရ ဤအမှတ်အသားသည် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာစဉ်ကတည်းက ပါဝင်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုသည် ၎င်းအချိုးအစားကို အနည်းငယ် ပိုမိုအားကောင်းလာစေသည့် အချက်တစ်ချက်သာ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သုံးသပ်ကြသည်။<ref>{{Cite journal |last=Zerjal |first=T. |year=2003 |title=The Genetic Legacy of the Mongols |url=https://archive.org/details/sim_american-journal-of-human-genetics_2003-03_72_3/page/716 |journal=American Journal of Human Genetics |volume=72 |issue=3 |pages=717-721 |doi=10.1086/367774}}</ref> အညာဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း) ဗမာလူမျိုးများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ပုဂံခေတ်အစောပိုင်းမှစ၍ ဗမာယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံရေး၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရေရှည်တည်ရှိခဲ့သဖြင့် တိဗက်–ဗမာ မူလအစ မျိုးရိုးဗီဇ ကို အတော်အတန် ပိုမိုထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အချို့သော သုတေသနများတွင် မြောက်အာရှနှင့် ရှေးဟောင်း [[မွန်ဂိုမျိုးနွယ်စုများ|မွန်ဂို]] ရွှေ့ပြောင်းမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် Y-Chromosome Haplogroup ဖြစ်သော C-M217 ကိုလည်း အချို့ကျေးရွာများတွင် တွေ့ရှိရတတ်သည်။<ref name="Wang2021">Wang, et al. (2021). ''Genomic insights into the antitrust history of Myanmar''. Culture and Genetic Diversity. pp. 45–52.</ref><ref name="Karafet2005">Karafet, et al. (2005). ''Y-chromosomal haplogroups in East Asian populations''. Journal of Human Genetics, 50(4), 185-192.</ref> အထူးသဖြင့် ပုဂံခေတ်ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသည့် "ရှမ်းသုံးညီနောင်ခေတ်" များ၌ အညာမြေပြန့်ဒေသသို့ ရှမ်းလူမျိုးများ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်အခြေချခဲ့ကြသဖြင့် အညာဒေသ ဗမာလူမျိုးများသည် [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]] အပါအဝင် ဒေသခံ ပျူ၊ ကတူး သွေးနှောမှုများနှင့် သမိုင်းကြောင်းအရ နက်ရှိုင်းစွာ ပေါင်းစည်း စပ်ယှက်ခဲ့ကြသည်။<ref name="InwaHistory">သန်းထွန်း။ (၁၉၆၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ မဟာဒဂုန်စာပေ။ စာ-၁၆၀–၁၆၈။</ref> အကြေဒေသ (မြန်မာနိုင်ငံအောက်ပိုင်း) ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်နှင့် ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက် နေထိုင်ကြသော အောက်မြန်မာပြည် ဗမာလူမျိုးများသည် ၎င်းတို့နှင့် နီးကပ်စွာ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ အတူတကွ မှီတင်းနေထိုင်ခဲ့ကြသည့် [[မွန်လူမျိုး]]များနှင့် အိမ်ထောင်ဘက်ပြုခြင်း၊ သွေးနှောခြင်းများ ရှိခဲ့သဖြင့် မွန်-ခမာ မျိုးရိုးဗီဇအလွှာ ပါဝင်မှု ရာခိုင်နှုန်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Wang2021" /><ref name="Karafet2005" /> အဖမျိုးရိုးဘက်တွင် တိဗက်–ဗမာ မျိုးရိုးများ လွှမ်းမိုးနေသော်လည်း မိခင်ဘက် မျိုးရိုးဗီဇ (mtDNA) တွင် အရှေ့အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင်တွေ့ရများသော Haplogroup M နှင့် N (အထူးသဖြင့် M7၊ M21၊ N9) တို့ကို အဓိကတွေ့ရသည်။ ၎င်းသည် ပြောင်းရွေ့လာသော ယောက်ျားသား ဘိုးဘေးများက ဒေသခံ အမျိုးသမီးများနှင့် လက်ထပ်ခဲ့ကြခြင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။<ref>Kivisild et al., 2002</ref> == မြန်မာနိုင်ငံသို့ဝင်ရောက်လာခြင်း == ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘွားများသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ကျော်ခန့်ကပင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်စုဒေသ]]၊ ထောင်မြစ်ဝှမ်း (洮河流域) တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် မနုဿဗေဒပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ထိုဒေသတွင် တွေ့ရှိရသော ကျောက်ခေတ်နှောင်းပိုင်း အသုံးအဆောင်များသည် ခေတ်ပြိုင်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ရေချိန်ညီသော အဆင့်မြင့်လက်ရာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ယင်းတို့ကို ဗမာတို့၏ ဘိုးဘွားများဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ရန် သက်သေအထောက်အထား အကန့်အသတ်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တရုတ်တို့၏ နယ်ပယ်ချဲ့ထွင်လာမှုနှင့် လူမျိုးစုအချင်းအချင်း ပဋိပက္ခများကြောင့် အဆိုပါ လူမျိုးစုများသည် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context''. Cambridge University Press.</ref> ဤသို့ နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ နီးပါးကြာမြင့်သော ရွှေ့ပြောင်းမှုဖြစ်စဉ်အတွင်း မိမိတို့၏ မူလယဉ်ကျေးမှုများ တိမ်ကောခဲ့ရပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ အခြေချနိုင်ရေးအတွက် လမ်းခရီးတစ်လျှောက် တွေ့ကြုံရသော အခြားလူမျိုးစုများ၏ ယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောခဲ့ကြရသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များသည် မူလကပင် မြင်းစီးအတတ်နှင့် တိုက်ခိုက်ရေးအတတ်တို့တွင် ကျွမ်းကျင်လှသည့် စစ်သည်တော်မျိုးရိုးများ ဖြစ်ကြပြီး မျိုးနွယ်တူ [[နန်ကျောက်]] (南诏) အင်ပါယာ၏ အောင်နိုင်ရေးစစ်ပွဲများတွင် အဓိကတိုက်ခိုက်ရေးအင်အားစုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ ခေတ်ပြိုင်တရုတ် [[ထန်မင်းဆက်]] မှတ်တမ်းဖြစ်သော မန်ရှူး (Manshu) ကျမ်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်ရှိ တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော မျိုးနွယ်စုများကို စစ်ရေးအရ အသုံးချခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားရာ အဆိုပါမှတ်တမ်းများက ရှေ့ပြေးဗမာတို့၏ စစ်ရေးစွမ်းရည်ကို သက်သေခံလျက်ရှိသည်။<ref>Fan Chuo, "Manshu" (Book of the Southern Barbarians), Tang Dynasty.</ref> သို့သော် နန်ကျောက်အင်ပါယာ၏ ရေရှည်စစ်ရေးခိုင်းစေမှုများအပေါ် မကျေနပ်မှုများ ရှိလာခဲ့သည့်အပြင် နဂိုကပင် လွတ်လပ်မှုကို အလေးထားသည့်အလျောက် ခရစ်နှစ် ၉ ရာစုမတိုင်မီတွင် နန်ကျောက်အုပ်ချုပ်ရာ နယ်မြေအတွင်းမှ အုပ်စုလိုက် စတင်ထွက်ခွာလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နန်ကျောက်တပ်မတော်၏ ရှေ့တန်းကင်းထောက်စစ်သည်များအဖြစ် အရှေ့တောင်အာရှတစ်ခွင်သို့ ရောက်ဖူးပြီး ဖြစ်သဖြင့် မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စုများ ရေရှည်ရှင်သန် အခြေစိုက်နိုင်မည့် ဒေသကို ဗျူဟာမြောက် ရွေးချယ်နိုင်စွမ်း ရှိခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် စစ်သည်တော်တို့၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ပူပြင်းစိုစွတ်ပြီး [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ကဲ့သို့ ရောဂါဆိုးများရှိရာ ဒေသများကို ရှောင်ရှားကာ၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းရှိ ပူအိုက်ခြောက်သွေ့သော်လည်း ရောဂါဘယ ကင်းရှင်းပြီး အချက်အချာကျသည့် ဒေသကို ရွေးချယ်အခြေချခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref><ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဤရွှေ့ပြောင်းလာသူ အုပ်စုများတွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျွမ်းကျင်သော စစ်သည်တော် ယောက်ျားသားများ အဓိကပါဝင်ပြီး ဒေသခံ ပျူအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်ပြုကာ မျိုးဆက်သစ်များကို ပြုစုပျိုးထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref name="ThantMyintU">Thant Myint-U, "The River of Lost Footsteps", Faber & Faber (2006).</ref> ဗမာတို့သည် [[သံလွင်မြစ်]] လမ်းကြောင်းကို စုန်ဆင်းကာ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်သန်းပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းသို့ အရှေ့တောင်ဘက်မှ ဗျူဟာမြောက် ဝင်ရောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Lieberman, Victor. (2003). ''Strange Parallels''. Cambridge University Press.</ref> ထို့နောက် စစ်ရေးအရ အသာစီးရသူများဖြစ်သည့်အလျောက် စိုက်ပျိုးမြေအချက်အချာကျသည့် [[ကျောက်ဆည်]]နှင့် [[မင်းဘူး]]ဒေသများကို မွန်၊ သက်၊ ပလောင် နှင့် ပျူ တို့ထံမှ ရယူကာ အင်ပါယာထူထောင်ရန် ရိက္ခာအင်အားစုအဖြစ် အသုံးချခဲ့သည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> ဆက်သွယ်ရေး၊ ရိက္ခာရရှိနိုင်မှု အကောင်းဆုံး ဗဟိုချက်ဖြစ်သော [[ပုဂံ]]ကို မြို့တော်အဖြစ် ခိုင်မာစွာ ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။အေဒီ ၁၁ ရာစုတွင် [[ပုဂံ]]၌ အခြေချနိုင်ခဲ့သော ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် ထိုခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ယှဉ်လျှင် ကွာခြားမှုများ ရှိနေခဲ့သော်လည်း၊ အခြေချနေထိုင်ပြီးနောက်တွင် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] နှင့် [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ၊ အိန္ဒိယ ဒေသမှ ဝင်ရောက်လာသော ဘာသာရေးနှင့် ဗိသုကာ ပညာရပ်များကို၊ မိမိတို့၏ မူလဓလေ့များနှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ပိုမိုသစ်လွင် ကောင်းမွန်သော "ပုဂံယဉ်ကျေးမှု" ကို တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဗမာလူမျိုးတို့၏ ဇစ်မြစ်ကို လေ့လာရာတွင် တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသော ရှေ့ပြေးဗမာဘိုးဘေး (Proto-Burmans) များနှင့် ဒေသခံ [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] များ ပေါင်းစပ်မှုကို အခြေခံအကျဆုံး အချက်အဖြစ် သမိုင်းပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ဗမာလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် မူလယဉ်ကျေးမှုအချို့ကို စွန့်လွှတ်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ရောက်ရာအရပ်ရှိ ဒေသခံယဉ်ကျေးမှုများကို လက်ခံရောနှောရာတွင် အတုယူရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ မိမိတို့နှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲယူခဲ့ကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ (၂၀၀၄)။ ''ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်''။ အင်းဝစာအုပ်တိုက်။</ref> တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုသော် [[ပုဂံ]]တွင် အခြေချသည့် အေဒီ ၁၁ ရာစုက ဗမာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ခေတ်ပြိုင် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် များစွာကွာခြားမှု ရှိနေခဲ့သည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သို့သော်လည်း ဗမာတို့သည် ရောနှောလာသည့် ယဉ်ကျေးမှုများအပေါ်တွင် လူနေမှုစနစ်နှင့် မကိုက်ညီသည်များကို ဖယ်ထုတ်ပြီး လိုအပ်သည်များကို ဖြည့်စွက်ခဲ့ကြသည်။<ref>Htin Aung, Maung. (1967). ''A History of Burma''. Columbia University Press.</ref> [[ပျူလူမျိုး|ပျူ]] တို့ထံမှ ဆည်မြောင်းစနစ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးပညာ၊ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]] တို့ထံမှ စာပေနှင့် သာသနာရေးဆိုင်ရာ အခြေခံများကို ရယူကာ ပိုမိုခိုင်မာသော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းတစ်ခုကို တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။တိုက်ခိုက်ရေးတွင်သာမက နယ်မြေဖော်ထုတ်ရာတွင်လည်း ထက်မြက်သူများဖြစ်၍ တောများကို ခုတ်ထွင်ရှင်းလင်းကာ [[ရွှေဘို]]၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ပခုက္ကူ]]၊ [[စစ်ကိုင်း]] နှင့် [[မန္တလေး]] ဒေသများတွင် လယ်ယာများ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ မြေဩဇာ ညံ့ဖျင်းသည့် အရပ်များတွင် [[ကွမ်း]]၊ [[ထန်း]] စသည့် ဥယျာဉ်ခြံများကို လုပ်ကိုင်ပြီး၊ အခြောက်သွေ့ဆုံး အရပ်များတွင် [[ပြောင်း]]၊ [[နှမ်း]] တို့ကို စိုက်ပျိုးခဲ့ကြရာ<ref>ကျော်သက်၊ ဒေါက်တာ။ (၁၉၆၁)။ ''ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံသမိုင်း''။</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း ခြောက်သွေ့ဒေသကြီးတစ်ခုလုံးကို စုစည်းစိုက်ပျိုးမြေအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ ကြီးမားသော အောင်မြင်မှုဖြစ်ပြီး လူဦးရေ အလျင်အမြန် တိုးပွားလာကာ နယ်ပယ်ကျယ်ပြန့်သော အင်ပါယာကြီးအဖြစ်သို့ ဦးတည်စေခဲ့သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဗမာတို့သည် အေဒီ ၁၁ ရာစုအတွင်းမှာပင် မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဗိသုကာ၊ စာပေနှင့် အနုပညာရပ်များကို ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ပြီး အရှေ့တောင်အာရှတွင် ထင်ရှားသော ပုဂံအင်ပါယာကြီးကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံ == === မြန်မာ့ရိုးရာသင်္ကြန်ပွဲတော် === အတာသင်္ကြန်ပွဲတော်သည် [[ဗမာလူမျိုး]]တို့၏ ရိုးရာပြက္ခဒိန်အရ တစ်နှစ်တာကုန်ဆုံး၍ နှစ်သစ်သို့ ကူးပြောင်းသည့် အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ကျင်းပသော ပွဲတော်ဖြစ်သည်။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားလုံးသည် သက္ကတဘာသာစကား "သင်္ကန္တ" မှ ဆင်းသက်လာပြီး "ကူးပြောင်းခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ နေမင်းကြီးသည် မိဿရာသီသို့ ကူးပြောင်းဝင်ရောက်သည့် အချိန်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်သည် အိန္ဒိယမှ နက္ခတ်ဗေဒ နှင့် မြန်မာယဉ်ကျေးမှု ပေါင်းစပ်ကာ မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် ဒေသန္တရဓလေ့များဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="origin">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုသမိုင်း"၊ ၂၀၀၂။</ref> ပုဂံခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော်ကို စာဖြင့် ရေးထိုးသည့် ကျောက်စာမှတ်တမ်း၊ ရေပက်ကစားသည့် ရာဇဝင်မှတ်တမ်း နှင့် စနစ်တကျ တွက်ချက်သည့် နက္ခတ်ဗေဒမှတ်တမ်း ဟူသော ကဏ္ဍစုံမှ အစောဆုံး တည်ရှိခဲ့သဖြင့် မြန်မာ့သင်္ကြန် သည်အစောဆုံး ကျင်းပသည့် မူလရေသဘင် နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ဖြစ်ကြောင်း အခိုင်အမာဆိုနိုင်ပေမည်။ <ref name="culture">ဦးနု၊ "မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ"၊ ၁၉၆၅။</ref> ပုဂံခေတ် ကျောက်စာတချို့တွင် "သင်္ကြန်" ဟူသော စကားလုံးကို တိုက်ရိုက်ဖော်ပြ ထားပြီး နှစ်သစ်ကူးကာလ အလှူအတန်းများနှင့် ပတ်သက်သော အထောက်အထားများ ရှိသည်။<ref name="bagan">မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး၊ ပုဂံခေတ်အပိုင်း။</ref>အင်းဝခေတ်တွင် သင်္ကြန်ပွဲတော်သည် ပိုမိုခိုင်မာသော စာပေအထောက်အထားများ ရှိလာခဲ့သည်ရှင်မဟာရဌသာရ၏ ပျို့ကဗျာများတွင် တန်ခူးလအမွှမ်းတင် ကဗျာများတွင် သင်္ကြန်အခါသမယ၏ သာယာပုံနှင့် ရေသဘင်ပွဲအကြောင်းများကို ထည့်သွင်းစပ်ဆိုခဲ့သည်။ရှင်မဟာသီလဝံသ၏ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း သင်္ကြန်ရက်တွင် သက်ကြီးပူဇော်ပွဲနှင့် ဘုရားရေသပ္ပာယ်ပွဲများ ကျင်းပပုံကို တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ava">ရှင်မဟာရဌသာရ၊ "တံတားဦးတည် မိန့်တော်ပြန်ပျို့"။</ref> ကုန်းဘောင်ခေတ်သည် သင်္ကြန်ပွဲတော် အစည်ကားဆုံးနှင့် အထောက်အထား အများဆုံးခေတ်ဖြစ်သည်။ မန္တလေး နန်းတွင်းနှင့် စေတီပုထိုးများတွင် သင်္ကြန်ရက်၌ ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ရေသပ္ပာယ်ပုံနှင့် အကျဉ်းသားများကို လွှတ်ပေးပုံ (ဇီဝိတဒါနအလှူ) မှတ်တမ်းများ ရှိသည်။ သင်္ကြန်ကျရက် တွက်ချက်ပုံ၊ သင်္ကြန်စာ ထုတ်ပြန်ပုံနှင့် နန်းတွင်းရေသဘင်ပွဲ ကျင်းပပုံများကို အသေးစိတ် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="konbaung">မောင်မောင်တင်၊ "ကုန်းဘောင်ဆက် ရာဇဝင်တော်ကြီး"။</ref> ယခုခေတ်တွင် မဏ္ဍပ်များ၊ တေးဂီတများနှင့်အတူ လူထုပျော်ပွဲရွှင်ပွဲအဖြစ် ကမ္ဘာအနှံ့ သိရှိလာကြသည်။ သင်္ကြန်ကာလတွင် ဗမာလူမျိုးတို့သည် စုပေါင်း၍ မုန့်လုံးရေပေါ် ပြုလုပ်ကာ ကျွေးမွေးကြသည်။ အချို့မုန့်လုံးများထဲတွင် ငရုတ်သီးထည့်၍ နောက်ပြောင်တတ်သော ချစ်စရာ ဓလေ့လည်း ရှိသည်။သင်္ကြန်သီချင်းများနှင့်အတူ ညီညာစွာ ကပြသော သင်္ကြန်ယိမ်းအကသည် ဗမာ့သင်္ကြန်၏ မရှိမဖြစ် အလှတရား ဖြစ်ပြီး ခေတ်ကာလ အခြေအနေများကို ဟာသနှော၍ တိုင်ပင်ညီညာစွာ အော်ဟစ်ကြွေးကြော်သော သံချပ်ထိုးခြင်းသည် ဗမာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ လွတ်လပ်သော အနုပညာပြကွက် ဖြစ်သည်။<ref name="art">မောင်ကြည်သန့်၊ "မြန်မာ့ရိုးရာ ဆယ့်နှစ်လရာသီပွဲတော်များ"၊ ၂၀၀၇။</ref> သင်္ကြန်ကာလတွင် ပိတောက်ပန်းမှာ ဗမာတို့၏ သင်္ကြန်သင်္ကေတများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သင်္ကြန်အိုးထဲတွင် အတာပန်း (၇) မျိုး ထည့်၍ သိကြားမင်း လူ့ပြည်သို့ ဆင်းသက်သည်ကို ကြိုဆိုကြသည့် ဓလေ့လည်းရှိသည်။ === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ဗမာအမျိုးသမီး များသည် ရင်စေ့ ရှပ်အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး ပိုးချည်ဖောက်ထားသော ကွင်းလုံချည်ကို ဝတ်ဆင်၍ပခုံးတွင်ပဝါလွှား ရင်တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင်ချထားသည်။ ဗမာအမျိုးသမီးများသည်ဆံ ပင်ကိုအထူးဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့လေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများမှာ ဦးခေါင်းတွင် ခေါင်းပေါင်းပေါင်း၍ တိုက်ပုံ ရင်စေ့နှင့် ပုဆိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ == ဘာသာရေးနှင့်စာပေ == ===ဘာသာရေး=== {{main|မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု}} {{main|မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု}} ဗမာလူမျိုးစုတို့၏ ဘိုးဘေးများ (Proto-Burmans) သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြေပြန့်ဒေသများသို့ မဆင်းလာမီ တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက်နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်တစ်ဝိုက်တွင် ရှိနေစဉ်က ကိုးကွယ်မှုမှာ သဘာဝလွန် အင်အားစုများကို ယုံကြည်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု နှင့် ဘိုးဘွားပူဇော်မှု တို့အပေါ် အခြေခံခဲ့သည်။<ref name="Luce1985" />ရှေးဦးဗမာတို့သည် တောတောင်၊ မြစ်ချောင်းနှင့် မိုးလေဝသကို အစိုးရသည်ဟု ယုံကြည်ရသော နတ်များကို ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဤယုံကြည်မှုသည် နောင်တွင် မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သော မိရိုးဖလာနတ်များနှင့် တောစောင့်နတ်၊ တောင်စောင့်နတ် ယုံကြည်မှုများ၏ အစောပိုင်းပုံစံများ ဖြစ်သည်။ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားတို့၏ ထုံးစံအတိုင်း ကွယ်လွန်သွားသော သူများကို နတ်အဖြစ် သတ်မှတ်၍ ပူဇော်သည့်ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။<ref>Elias, N. (1876). Introductory Sketch of the History of the Shans in Upper Burma and Western Yunnan.</ref> ဗမာတို့ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာသည့် လမ်းကြောင်းတွင် ရှိသော နန်ကျောက်ဒေသမှ ရောနှောပါဝင်လာသည့် မဟာယာနနွယ် အယူအဆများနှင့် လူသားနှင့် နတ်လောကကြား ဆက်သွယ်ပေးသည့် ရှေးဟောင်း ဝိညာဉ်ရေးရာ အတတ်ပညာများ ပါရှိနေခဲ့သည်။ နတ်များအတွက် တင်ဆက်ရမည့် ကန်တော့ပွဲ (အုန်း၊ ငှက်ပျော) ပြင်ဆင်ပုံနှင့် နတ်တို့၏ ကျေနပ်မှုကို ရယူကာ ဘေးအန္တရာယ် ကင်းဝေးအောင် ပြုလုပ်သည့် ယတြာအတတ်ပညာများ ပါဝင်သည်။ ဤအတတ်ပညာသည် ဗမာတို့ မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာစဉ်က နန်ကျောက် (ယူနန်) ဒေသမှ တန္တရ အယူအဆများနှင့် ပေါင်းစပ်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပုဂံခေတ်ဦးတွင် အထင်ရှားရှိခဲ့သော [[အရည်းကြီး]] အယူအဆများ၏ အခြေခံမူလဇစ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ <ref name="Lieberman2003" /> ဗမာတို့သည် ပုဂံဒေသတွင် အခြေချပြီးနောက်မှသာ ရှေးဦးစွာ အခြေချနေထိုင်နေသော [[ပျူ]] တို့ထံမှ [[ထေရဝါဒ]]အငွေ့အသက်များကို ပိုမိုထိတွေ့ခဲ့ရပြီး၊ [[မဟာယာန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ ရိုးရာနတ်နှင့် [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]ဆိုင်ရာ နတ်ဘုရားများ ရောထွေးနေသည့် အရောအနှော အယူဝါဒများ ဖြစ်ခဲ့ရာမှ [[အနော်ရထာ]]မင်းကြီး လက်ထက်တွင် သထုံပြည်မှ ပင့်ဆောင်လာသော [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို နိုင်ငံတော်၏ အဓိကဘာသာအဖြစ် ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။<ref>Luce, G. H. (1969). Old Burma: Early Pagan. New York: J. J. Augustin.</ref> သို့သော်လည်း ထေရဝါဒဘာသာ ထွန်းကားလာသည့်တိုင်အောင် မဟာယာနနွယ်သော ပွဲကျောင်းအလေ့အထများ၊ ရိုးရာနတ်နှင့်ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အလေ့အထများသည် [[ညောင်ရမ်းခေတ်]] အထိ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း နက်ရှိုင်းစွာ အမြစ်တွယ်ကျန်ရစ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ပုဂံခေတ်တွင် [[ကျန်စစ်သား]]မင်းကြီး နန်းသစ်တည်၍ နန်းသိမ်းပွဲကျင်းပရာတွင် ဟိန္ဒူနတ်ဘုရားဖြစ်သည့် [[ဗိဿနိုး]]နတ်ကို ပင့်ဖိတ်ပသခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925">Harvey, G. E. (1925). History of Burma. London: Frank Cass & Co. Ltd.</ref>တောင်ငူမင်းဆက်များအတွင်း တောင်တွင်းရှင် မုန်ယိုဆရာတော်ကဲ့သို့သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို အားထားခဲ့ကြသည်။ညောင်ရမ်းမင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလများတွင် ဗားမဲ့၊ ဗားမော့ အစရှိသည့် မွန်ဆရာတော်များကို ပင့်ဖိတ်၍ နတ်မေးစေခြင်း၊ ဗေဒင်ယတြာနှင့် အင်းအိုင်ခါးလှည့် အတတ်ပညာများကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းတို့ကို တွေ့ရသည်။<ref>Lieberman, V. B. (1984). Burmese Administrative Cycles. Princeton University Press.</ref> ဤသို့ဖြင့် မြန်မာတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုသည် စင်ကြယ်သော ထေရဝါဒအယူအဆအပြင် ရှေးဟောင်းရိုးရာ ယုံကြည်မှုများနှင့် ဟိန္ဒူဗေဒင်ပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်နေသည့် "မြန်မာ့နည်းမြန်မာ့ဟန် ကိုးကွယ်မှု" အဖြစ် သမိုင်းတစ်လျှောက် တည်ရှိလာခဲ့သည်။ ===စာပေ=== ဗမာစာပေသည် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရုံးသုံးစာပေစနစ်ဖြစ်ပြီး တိဗက်-ဗမာဘာသာစကားမိသားစုဝင် ဗမာဘာသာအား ပုံဖော်ရေးသားထားသော စာပေများကို ရည်ညွှန်းသည်။ ဗမာစာရေးစနစ်သည် အိန္ဒိယမှ ပျံ့နှံ့လာသော ဘရာဟ္မီ (Brahmi) စာလုံးစနစ်မှ ဆင်းသက်လာပြီး မွန်စာရေးစနစ်မှတဆင့် ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့သည်။<ref>Daniels, Peter T. & Bright, William (1996). ''The World's Writing Systems''. Oxford University Press.</ref>ဗမာစာပေ၏အစပြုကာလကို ပုဂံခေတ် (၁၁–၁၃ ရာစု) တွင် တွေ့ရသော ကျောက်စာများမှ စတင်သတ်မှတ်ကြသည်။<ref>Aung-Thwin, Michael (2005). ''The Mists of Rāmañña: The Legend that was Lower Burma''. University of Hawai‘i Press.</ref>ပုဂံခေတ်အတွင်း ဗမာစာပေသည် ဘာသာရေးစာပေများကို အဓိကအဖြစ် ရေးသားခဲ့ပြီး ပါဠိစာပေများကို ဘာသာပြန်ခြင်းနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျမ်းစာများ ဖန်တီးခြင်းတို့ တွင်အဓိကထားခဲ့သည်။ ထို့နောက် အင်းဝ၊ ဟံသာဝတီနှင့် တောင်ငူခေတ်များတွင် ဗမာစာပေသည် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလာပြီး ကဗျာ၊ သမိုင်း၊ ဥပဒေ၊ နန်းတွင်းစာပေများ ထွန်းကားလာခဲ့သည်။<ref>Hall, D. G. E. (1960). ''A History of South-East Asia''. Macmillan.</ref>ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် (၁၈ ရာစုမှ ၁၉ ရာစု) ဗမာစာပေသည် အထူးတိုးတက်လာခဲ့ပြီး ကဗျာ၊ ပြဇာတ်၊ ရာဇဝင်နှင့် သဒ္ဒါစာပေများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ခဲ့သည်။ ထိုခေတ်တွင် စာပေသည် နန်းတော်နှင့် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများအတွင်း အဓိကသင်ကြားခဲ့ကြသည်။<ref>Than Tun (1988). ''The Royal Orders of Burma''. Kyoto University.</ref>ကိုလိုနီခေတ်တွင် ပုံနှိပ်နည်းပညာ ဝင်ရောက်လာခြင်းကြောင့် ဗမာစာပေသည် ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပြီး သတင်းစာများ၊ ဝတ္ထုများနှင့် ခေတ်ဆန်းစာပေများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။<ref>Hla Pe (1963). ''Burmese Literature''. Oxford University Press.</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဗမာစာပေသည် ပုံနှိပ်စာပေ၊ ဒစ်ဂျစ်တယ်စာပေနှင့် မီဒီယာများမှတဆင့် ဆက်လက်ဖွံ့ဖြိုးလျက်ရှိပြီး မြန်မာယဉ်ကျေးမှု၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ {{main|မြန်မာစာပေ}} ယနေ့ မြန်မာစာပေအရေးအသားမှာ ဗမာစာကိုစံထားပြီး ရုံးသုံးစာအဖြစ်၊ မြန်မာစာအဖြစ် သတ်မှတ်သည် ဟုဆိုနိုင်သည်။ စာပေအရေးအသားတွင် ဗမာတို့သည် အနွယ်တူသော ပျူတို့ထံမှ မသင်ယူခဲ့ဘဲ မွန်ဘာသာစကားပြောဆိုမှုကို မှီငြမ်းကာ အက္ခရာ အရေးအသားမှာလည်း မွန်တို့ထံမှ ရယူခဲ့သော်ငြား ကိုယ်ပိုင်အက္ခရာကို တီထွင်ပြောဆိုရေးသားခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မျက်မှောက်ခေတ်တွင် ပျူကျောက်စာ အကြွင်းအကျန်များကို ဖတ်ရှု အဓိပ္ပာယ် ဖော်နိုင်ရန်ခက်ခဲနေရသည်။ ဗမာတို့သည် ခရစ်နှစ် ၁၁၁၃ မှ ၁၁၇၄ အတွင်း၌ မွန်ယဉ်ကျေးမှုကိုမှီငြမ်းပြု၍ သီးခြားယဉ်ကျေးမှု တည်ထောင်ရန် အားထုတ်နေဆဲ ဖြစ်ကြောင်း ဒေါက်တာသန်းထွန်း၏ ခေတ်ဟောင်းမြန်မာ့ရာဇဝင် စာ-၂၅ ၌ တွေ့ရသည်။ မြန်မာ့သမိုင်းဆရာတို့က မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ ပျူစာမှဆင်းသက်ရိုးမှန်လျှင် ပျူစာမှသည် မြန်မာစာဖြစ်လာစေရန် ခေတ်အဆက်ဆက် ဆင့်ကဲဆင့်ကဲပြောင်းလဲလာခဲ့သော ကြားခံစာပေမျိုး ရှိရမည်။ ယင်းကဲ့သို့မရှိခဲ့ကြောင်းကို ရာဇကုမာရ် ကျောက်စာက သက်သေခံလျက် ရှိသည်။ [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]]၌ ပါဠိ၊ မြန်မာ၊ ပျူ၊ မွန် ဟူ၍ စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ပြိုင်တည်း ရေးထိုးထားသည်ကိုတွေ့ရှိနိုင်သည်။ ယင်းကျောက်စာမှာ အကြောင်းအရာတစ်ခုတည်းကို စာပေလေးမျိုးဖြင့် တစ်ခေတ်တည်းတွင် ရေးထိုးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်မြန်မာစာသည် ပျူစာမှဆင်းသက်လာသည်ဟူသောအဆိုမှာ ခိုင်လုံသောအထောက်အထားမဟုတ်ချေ။ အလားတူစွာ မွန်စာမှဆင်းသက်လာသည်ဟု ဆိုပြန်ရန်လည်း ယင်းကျောက်စာမှာပင် မွန်စာလည်း ပါရှိနေပြီးဖြစ်သောကြောင်းတည်း။ ယနေ့ထိ လူတို့သည် ပျူစာကိုကောင်းစွာ ရေရေလည်လည် ဖတ်တတ်သူဟူ၍ မရှိသေးချေ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ပျူတို့သည် ရခိုင်နှင့် မွန်တို့ကဲ့သို့ သီးခြားစာပေဖြင့် ရပ်တည်နေထိုင်လာခဲ့သော လူမျိုးများဖြစ်နေသောကြောင့်တည်း။ ဒေါက်တာသန်းထွန်းက သူ၏ခေတ်ဟောင်း မြန်မာ့ရာဇဝင်စာ-၁၂၂ တွင် ထိုလေးရာစုတွင် စာရေးနည်းပညာကို ပျူတို့ရကြလျက် မွန်နှင့်ရခိုင်တို့က ၆ ရာစုတွင်ရနေပြီးဖြစ်လျက် နောင်အခါ မြန်မာတို့က ပျူ၊ မွန် နှစ်ဦးစလုံး ထံမှ နည်းကိုမှီလျက် ၁၁ ရာစုတွင် ထိုပညာကိုရကြသည်ဟု မှတ်ယူနိုင်သည်ဟူ၍ ကောက်ချက်ချ ရေးသားခဲ့သည်။ အသစ်တွေ့ရှိထားသည့် [[စောလူးမင်းကျောက်စာ]] (၄၁၅ ခုနှစ်)မှာ နှစ်ပေါင်း ၆၀ ခန့် [[မြစေတီကျောက်စာ|ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ]] ထက် စောခဲ့သည်ဟု ပညာရှင်များက ပြောဆိုသည်။ [[ဘာသာစကား]] ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေး ထိုးထားသောကြောင့် ဘာသာအများဆုံးပါရှိသည့် ကျောက်စာတစ်ချပ် ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာဘာသာ]]ဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ [[ပျူ]]၊[[ပါဠိ]]ဖြင့် ၁၄ ကြောင်းနှင့် ပျူစာစစ်စစ် ခုနစ်ကြောင်း စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၉ ကြောင်း ပါရှိသည်။ [[မွန်]]စာ အများဆုံးဖြင့် ရေး ထိုးထားရာဘက်၌ ပါဠိဘာသာဖြင့် ရှစ်ကြောင်း၊ မွန်ဘာသာဖြင့် ၁၅ ကြောင်း၊ ကျွမ်း (သို့မဟုတ်) ယွန်းဘာသာဖြင့် လေးကြောင်းဖြင့် စာကြောင်းရေ စုစုပေါင်း ၂၇ ကြောင်း ပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။<ref name="autogenerated2">[http://thanlwinriver.blogspot.com/2013/12/blog-post_516.html သံလွင်: သက္ကရာဇ်ရေးထိုး မှတ်တမ်းတင်ထားသော အစောဆုံး ကျောက်စာအဖြစ် ဘာသာစကား ခြောက်မျိုးဖြင့် ရေးထိုးထားသည့် ပုဂံခေတ် စောလူးမင်း၏ကျောက်စာ မြစ်သားမြို့၌ တွေ့ရှိ<!-- Bot generated title -->]</ref><ref>[http://www.bbc.co.uk/burmese/burma/2014/01/140108_mya_zedi_script_.shtml စောလူးမင်း ကျောက်စာ ပေတော ပရဟိတ ကျောင်းအတွင်းတွေ့ - BBC Burmese - မြန်မာ့ရေးရာ<!-- Bot generated title -->]</ref> ရခိုင်စာ မပါဝင်ကြောင်း သိရသည်။ ==ထင်ရှားသောဗမာလူမျိုးများ== * [[အောင်ဆန်း|အမျိုးသားခေါင်းဆောင်ကြီး ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] *[[အောင်ဆန်းစုကြည်၊ ဒေါ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်]] *[[သန့်၊ ဦး|ဦးသန့်(ကုလသမဂ္ဂအထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်)]] * [[မှိုင်း၊ ကိုယ်တော်၊ သခင်|မြန်မာစာပေပညာရှင် ဆရာကြီး သခင်ကိုယ်တော်မှိုင်း]] * [[နု၊ ဦး|မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး ဝန်ကြီးချုပ် ဦးနု]] * [[မြ၊ သခင်|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီးသခင်မြ]] * [[ဘချို၊ ဦး (ဒီးဒုတ်)|အာဇာနည်ခေါင်းဆောင်ကြီး ဒီးဒုတ်ဦးဘချို]] *[[သခင်စိုး]] *[[သခင်သန်းထွန်း]] *[[ဦးကျော်ငြိမ်း]] *[[ဒေါက်တာဘမော်]] *[[ကိုဗဟိန်း]] *[[ဦးဗဆွေ]] *[[ဦးမြင့်သိန်း]] *[[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ဗိုလ်မှူးချုပ် ကျော်ဇော]] *[[စိန်မှန်၊ ဗိုလ်မှူး|ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်]] *[[မြို့မ-ဦးသန်းကြွယ်]] *[[သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ|ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] * [[အောင်ကြီး၊ ဦး|ဗိုလ်မှူးချုပ်အောင်ကြီး]] * [[တင်ဦး၊ သူရ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း) သူရ ဦးတင်ဦး]] * [[မောင်မောင်၊ ဒေါက်တာ (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဒေါက်တာ မောင်မောင်]] *[[နေဝင်း|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးနေဝင်း]] *[[စောမောင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး စောမောင်]] * [[သန်းရွှေ|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေ]] * [[သိန်းစိန်၊ ဦး|နိုင်ငံတော် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး(ငြိမ်း)]] * [[ဝီရသူ (မစိုးရိမ်)|မစိုးရိမ်တိုက်သစ် နာယက ဆရာတော် ဦးဝီရသူ]] *[[လင်းယုန်နီ]] *[[ချစ်ဦးညို]] *[[စွမ်းရည်၊ မောင်၊ စာရေးဆရာ|မောင်စွမ်းရည်]] *[[အောင်သင်း]] *[[ဆရာစံ]] *[[သခင်ဖိုးလှကြီး]] *[[မင်းအောင်လှိုင်|ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်]] *[[ဗိုလ်စံဖဲ]] ==ဗမာလူမျိုးစု== မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား ဗမာလူမျိုးစု (၉)စု ရှိသည်။ အက္ခရာစဉ်အတိုင်း စဉ်ထားသည်။ # [[ကတူးလူမျိုး]] # [[ကနန်းလူမျိုး]] # [[ဆလုံလူမျိုး]] # [[ထားဝယ်လူမျိုး]] # [[ဖွန်းလူမျိုး]] # ဗမာလူမျိုး # [[မြိတ်လူမျိုး]] # [[ယဘိန်းလူမျိုး]] # [[ယောလူမျိုး]] ဘာသာဗေဒအရ ဗမာနွယ်အုပ်စုသည် တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကားမိသားစုအောက်ရှိ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်ပြီး အဓိကအားဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသည်။<ref>Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". In: Bradley, D. (ed.), Papers in Southeast Asian Linguistics No.14.</ref> ပါဝင်သော လူမျိုးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် — #[[ဗမာလူမျိုး]] #[[အင်းသားလူမျိုး]] #[[ဖွန်းလူမျိုး]] #[[တောင်ရိုး]] #[[ရခိုင်]] #[[ဓနု]] #[[မရမာ လူမျိုး|မရမာလူမျိုး]] #[[ယော]]၊[[ထားဝယ်]]၊[[မြိတ်လူမျိုး|မြိတ်]] <ref>Okell, John (1969). ''A Reference Grammar of Colloquial Burmese''. Oxford University Press.</ref> == ကျမ်းကိုး == <references/> * မြန်မာသမိုင်းပုံ- [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]] {{ မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:ဗမာလူမျိုးစု]] 4wb1rscdygymhdk3lfe2q0uuo18avk1 0 4035 1035997 960696 2026-06-04T17:05:04Z ~2026-33213-58 143777 /* ဗေဒင်ဟောခြင်း */ 1035997 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>ကာလကတ္တားတက္ကသိုလ် | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == မင်းသိင်္ခသည် ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ထိုအကြောင်းအရာနှင့်ပတ်သက်၍ ဆရာမင်းသိင်္ခက အိုင်ဒီယာမဂ္ဂဇင်း (၂၀၀၄ ဇန်နဝါရီလထုတ်)တွင် အောက်ပါအတိုင်း ပြောပြထားသည်။ “ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲတွေ လုပ်တယ်လေ၊ အစိုးရနဲ့ သောင်းကျန်းသူနဲ့ လုပ်တဲ့အခါမှာ ကိုယ်က ကြားထဲက တရားဟောတယ်။ အဲဒီတုန်းက ပြည်သူ့ကော်မတီဆိုတာ ပေါ်ပြီလေ။ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖြစ်အောင်လုပ်ပါ။ လူကြီးတွေ အညွှန်းတွေအတိုင်း တရားလိုက်ဟောတယ်။ ငြိမ်းချမ်းရေးလည်း ပြီးရော သောင်းကျန်းသူက တောထဲပြန်တယ်၊ ကိုယ်တို့က ပြန်စရာ မရှိဘူး။ ဆွဲကုတ်လိုက်တာပေါ့။” မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ဗေဒင်မေးသည့်ပရိသတ်များနှင့် ကင်းဝေးစေရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းကျေးရွာတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ခဲ့သည်။ == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] gembj985qa6zv6g1727s0hrqokcng1s 1035998 1035997 2026-06-04T17:12:46Z ~2026-33213-58 143777 /* နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု */ 1035998 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>ကာလကတ္တားတက္ကသိုလ် | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == တပ်မတော်တွင် တပ်ကြပ်ကြီးစာရေး အဖြစ် ၅ နှစ်ခန့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်မှ ထွက်ပြီး နေက်ပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ များ ပျက်ပြားသွားသောအခါ ကွန်မြူနစ် အဖြစ်တောခိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်း အမိန့်ချခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ တွငိ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာဖြင့် ပြန်လွှတ်ခဲ့သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ဗေဒင်မေးသည့်ပရိသတ်များနှင့် ကင်းဝေးစေရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းကျေးရွာတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] 1hwxgyjvfvt2fpvhesd12357l8cj72k 1036004 1035998 2026-06-04T17:17:15Z ~2026-33213-58 143777 /* မိသားစုဘဝ */ 1036004 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>ကာလကတ္တားတက္ကသိုလ် | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == တပ်မတော်တွင် တပ်ကြပ်ကြီးစာရေး အဖြစ် ၅ နှစ်ခန့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်မှ ထွက်ပြီး နေက်ပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ များ ပျက်ပြားသွားသောအခါ ကွန်မြူနစ် အဖြစ်တောခိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်း အမိန့်ချခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ တွငိ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာဖြင့် ပြန်လွှတ်ခဲ့သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ဗေဒင်မေးသည့်ပရိသတ်များနှင့် ကင်းဝေးစေရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းကျေးရွာတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ထိန်းသိမ်းခံရပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်းအမိန့်ချခံရသော အခါ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်အေးအေးရွှေ အား ကွာရှင်းပေးခဲ့သည်။<ref name="kp" /> == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] 2vzztpbp12bru1bjp9ztoa0zwylkmzw 1036005 1036004 2026-06-04T17:22:39Z ~2026-33213-58 143777 /* */ 1036005 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>Astrological Research Project(India) | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း|အခြားကလောင်အမည်=အောင်သင်း အောင်စိုး}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == တပ်မတော်တွင် တပ်ကြပ်ကြီးစာရေး အဖြစ် ၅ နှစ်ခန့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်မှ ထွက်ပြီး နေက်ပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ များ ပျက်ပြားသွားသောအခါ ကွန်မြူနစ် အဖြစ်တောခိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်း အမိန့်ချခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ တွငိ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာဖြင့် ပြန်လွှတ်ခဲ့သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ဗေဒင်မေးသည့်ပရိသတ်များနှင့် ကင်းဝေးစေရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းကျေးရွာတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ထိန်းသိမ်းခံရပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်းအမိန့်ချခံရသော အခါ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်အေးအေးရွှေ အား ကွာရှင်းပေးခဲ့သည်။<ref name="kp" /> == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] f9hzsailkeew2ofaeogqbwbjbuecvbm 1036058 1036005 2026-06-05T03:09:06Z ~2026-33286-93 143812 /* ဘဝနိဂုံ: */ 1036058 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>Astrological Research Project(India) | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း|အခြားကလောင်အမည်=အောင်သင်း အောင်စိုး}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == တပ်မတော်တွင် တပ်ကြပ်ကြီးစာရေး အဖြစ် ၅ နှစ်ခန့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်မှ ထွက်ပြီး နေက်ပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ များ ပျက်ပြားသွားသောအခါ ကွန်မြူနစ် အဖြစ်တောခိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်း အမိန့်ချခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ တွငိ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာဖြင့် ပြန်လွှတ်ခဲ့သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ဗေဒင်မေးသည့်ပရိသတ်များနှင့် ကင်းဝေးစေရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းကျေးရွာတွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ထိန်းသိမ်းခံရပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်းအမိန့်ချခံရသော အခါ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်အေးအေးရွှေ အား ကွာရှင်းပေးခဲ့သည်။<ref name="kp" /> == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီး၏ စျာပနသည် မြန်မာ့ စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ သမိုင်းတွင် လာရောက် ဂါရ၀ ပြုသူ အများဆုံးဖြင့်စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] tkfys4uh2zp8y99itgqx3czzuyg9x32 1036071 1036058 2026-06-05T03:13:44Z ~2026-33286-93 143812 /* နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု */ 1036071 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | honorific_prefix = | name = မင်းသိင်္ခ | image = | alt = | caption = | birth_name = အောင်ထွန်း | birth_date = {{birth date|df=yes|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | birth_place = [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_date = {{death date and age|၂၀၀၈|၀၈|၀၁|၁၉၃၉|၀၆|၂၅}} | death_place = [[ကမာရွတ်မြို့နယ်]]၊ [[ရန်ကုန်မြို့]] | death_cause = | resting_place = [[ရေဝေးသုဿန်]] | nationality = မြန်မာနိုင်ငံသား | ethnicity =ဗမာ | religion =ဗုဒ္ဓဘာသာ | known_for = | occupation = စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ | parents = ဦးစံရှိန်၊ ဒေါ်တင်တင် | spouse =ဒေါ်အေးအေးရွှေ (ကွာရှင်း)၊ ဒေါ်ကျင်ဖုံ (ကွာရှင်း) | children =မောင်မောင်သစ် | relatives =ဦဝင်းဇော်(ညီ)၊ ဒေါ်သန်းနုအောင်(ညီမ) | alma_mater = [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]<br/>အေဗီကောလိပ်ကျောင်း<br/>Astrological Research Project(India) | awards = | url = | hobbies=စာဖတ်ခြင်းနှင့် ဗေဒင်ဟောခြင်း|အခြားကလောင်အမည်=အောင်သင်း အောင်စိုး}} '''မင်းသိင်္ခ''' (၁၉၃၉−၂၀၀၈) သည် ဗမာလူမျိုး စာရေးဆရာနှင့် ဗေဒင်ပညာရှင် ဖြစ်သည်။ မင်းသိင်္ခသည် တီထွင်ကြံဆမှုရှိသော ဝတ္ထုတိုရှည်များကို နိုင်နင်းစွာဖွဲ့နိုင်သော စာအရေးအသားကောင်းသူ တစ်ဦးလည်းဖြစ်သည်။ စိတ်ကူးအထင်အမြင်ပြောင်းလဲခြင်းမှ စပြီး အတတ်ပညာများ၊ လက်တွေ့ရုပ်ဝတ္ထုများ နှင့် အောင်မြင်ပျော်ရွှင်မှုများ ရရှိနိုင်ပုံကဲ့သို့ စိတ်ပညာသဘောတရားများကို ပုဏ္ဏားဘကွန်း၊ ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ်နှင့် ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင်မြကြီးစသော ဝတ္ထုများတွင် ထည့်သွင်းဖော်ပြခဲ့သည်။ == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဇွန်လ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ ကျောက်မြောင်းရပ်ကွက် ဘိုးလိန်းလမ်းနေ ပန်းချီဆရာ ဦးစံရှိန်နှင့် ဒေါ်တင်တို့မှ မွေးဖွားပါသည်။ မွေးချင်း ၆ ယောက်အနက် အကြီးဆုံးသား ဖြစ်သည်။ ငယ်မည်မှာ အောင်ထွန်း ဖြစ်သည်။ ရန်ကုန်မြို့ [[စိန်ပေါလ်ကျောင်း]]တွင် စတင် ပညာသင်ကြားခဲ့ပါပြီး အေဗီကောလိပ်ကျောင်း၌ ၁၀ တန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။ == စာပေရေးသားခြင်း == ၁၉၅၄ ခုနစ်၊ အထက်တန်းကျောင်းသားဘဝတွင် ''မေ့ပင်အောက်က ထွက်ခဲ့ပါ'' ဝတ္ထုကို အောင်စိုး (အညတရ) အမည်နှင့် ရေးကာ စာပေနယ်သို့ ရောက်သည်။ ၁၉၇၄ ခု၊ ဇူလိုင်လထုတ် ပြစ်မှု မဂ္ဂဇင်းတွင် ''ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဂျူးမျက်လှည့်ဆရာ သတ်မှု'' ကို အောင်သင်း ကလောင်နှင့် ရေးသည်။ ၁၉၇၆ ''မနုစာရီ'' လုံးချင်းကို စရေးမှသာ မင်းသိင်္ခ အမည်ကို ခံယူသည်။ မကွယ်လွန်မီ နောက်ဆုံးထွက်ခဲ့သည့်စာအုပ်များမှာ မကွယ်လွန်မီတစ်လခန့်က လာဘ်မိုးဆွေစာအုပ်တိုက်မှ မြရာရွှေပြည်မင်းသမီး လုံးချင်းဝထ္တု၊ မရမ်းတလင်းစာအုပ်တိုက်မှ ယတြာချေနည်းစာအုပ်၊ ပြုံးပန်းတရာစာအုပ်တိုက်မှ ထီထိုးနည်း စာအုပ်များ ဖြန့်ဝေခဲ့ပြီး ဆက်လက်ထုတ်ဝေရန် စာပေစိစစ်ရေးမှ ခွင့်ပြုသည့်စာအုပ်များ ကျန်ခဲ့သေးသည်။ ၁၉၇၆ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းစာအုပ် စုစုပေါင်း အုပ်ရေ (၁၀၀) ကျော်ရေးသား ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ === ရေးသားသော စာ နှင့် စာအုပ်များ === {| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed" ! !ခေါင်းစဉ် !ထုတ်ဝေနှစ် !ထုတ်ဝေသူ !မှတ်ချက် |- |၁ |မနုစာရီ |၁၉၇၆ | | |- | |ကျွန်တော်ကြားဖူးသလို ပြောဆိုပါမည် |၂၀၁၀ | | |- | |ဂျစ်ပစီ ဟောကိန်း |၂၀၀၆ | | |- | |စနေမောင်မောင် |၁၉၇၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်နှင့် မြေလျှိုးမိုးပျံဂိုဏ်း |၂၀၀၉ | | |- | |စနေမောင်မောင်ပါဝင်သော မဟူရာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဆရာသခင်နှင့် နှစ်ပေါင်းများစွာ |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ခေါင်းမြီးခြုံ လုံပါပေ့ |၁၉၇၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပျားစွဲသော မုတ်ဆိတ် |၁၉၈၁ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး |၁၉၈၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ပိတုန်းသုံးကောင် |၁၉၇၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဗိုက်ပူသူတော် |၁၉၈၂ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် |၁၉၈၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဘုမ္မာဝတီ အရှုပ်တော်ပုံ |၁၉၉၄ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မတစ်ထောင်တစ်ကောင်ဖွား |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မမင်းဖြူ မှန်မှန်ပြော |၁၉၇၉ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် |၁၉၈၅ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်မဟာ မမြလေး |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မြိုင်ရာဇာ တာတေ |၁၉၇၈ | | |- | | | | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုးပေါ်မှာ ကြယ်တစ်လုံး |၂၀၀၇ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိုက်ခဲ ကျောက်ပွင့် |၁၉၈၃ | | |- | |တားရော့ ဟောနည်း |၂၀၀၁ | | |- | |တူသော ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၅ | | |- | |ပက်ထရစ် ရွှေဂေါင်း |၁၉၈၁ | | |- | |ပတ္တမြားမိုး |၁၉၉၆ | | |- | |ပျော်ပါတယ် မောင်ပြည်သိမ်း |၁၉၈၃ | | |- | |ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား |၁၉၈၀ | | |- | |ပြည်ကြီးမဏ္ဍိုင် မြကြီး |၁၉၈၀ |ဦးခင်မောင်သန်း၊ သန်းစာပေ | |- | |ပြည်တောင်ဝင် စနေမောင်မောင် |၁၉၈၄ | | |- | |ပြောထုံးဖြစ်အောင် ငနက်ခေါင် |၁၉၈၈ |ဦးအောင်မြင့်၊အောင်မြင်စာပေ | |- | |ပါပလူမျိုး ကိုးဆယ့်ကိုး | | | |- | |ပုဂံသား မောင်ဘမော် |၁၉၉၅ | | |- | |ပုစ္ဆာတစ်ထောင် အဖြေတစ်ခု (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |ပုဏ္ဏားဘကွန်း |၁၉၇၈ | | |- | |ပေတလူ | | | |- | |ဖြစ်ချင်ရာဖြစ် မောင်ဘချစ် |၁၉၈၂ | | |- | |ဖိုးသူတော်ကြီးနှင့် ကျွန်ုပ် |၂၀၀၆ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ဖီလိုဆိုဖာ ဦးမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |ဘမျိုးဘိုးတူ ဘယ်သန်ဘမှန် | | | |- | |ဘဝစာမျက်နှာ အပိုင်းအစများ |၂၀၀၆ | | |- | |ဘဝဝင်္ကပါ |၂၀၀၃ | | |- | |ဘာဘာ ဘာမှ မသိဘူး |၁၉၈၆ | | |- | |မင်း ဘာသိလို့လဲ | | | |- | |မင်းနန်သူနှင့် ဂမ္ဘီရလောက ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၈ | | |- | |မင်းမေးတိုင်း ငါက ဖြေရမှာလား |၂၀၀၅ | | |- | | | | | |- | |မတတ်ပါ့ |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ကိုပီတာ |၂၀၀၃ | | |- | |မနောမယ ထမင်းဝိုင်း |၂၀၀၂ | | |- | |မနောမယ ပုတီး |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယ ဖက်ဖူးရောင် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယ မြသက်လယ် |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် ပေါင်းချုပ် |၁၉၉၆ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၁) |၁၉၉၅ | | |- | |မနောမယလက်ဆောင် အမှတ် (၂) |၁၉၉၆ | | |- | |မြကျွန်းသာပေါ်က မျောက်သုံးကောင် | | | |- | |မြင်းကပါအကျဉ်းသား | | | |- | |မြနန်းနွယ် |၂၀၀၂ | | |- | |မြရည်ကံသာ | | | |- | |မြိုင်ဟေဝန် | | | |- | |မြေလျှောက်ဝိဇ္ဇာ ရွှေမြသာ |၁၉၉၇ | | |- | |မသွားမီက ရောက်နှင့်သည် |၁၉၈၃ | | |- | |မဟာမြိုင် ခရီးသည် |၁၉၉၃ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ၊ ဦးမောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |တို့အဘိုး တို့အဘွား အရိုးကုန်းသား | | | |- | |မအောင်ရင် |၂၀၀၃ | | |- | |မာဃဝါဇိတ် | | | |- | |မာလိန်မှူး ထူးစိန် |၁၉၈၆ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် မိန်းမလှကျွန်းအပါအဝင် ၀ထ္ထုတိုများ |၂၀၀၆ | | |- | |မိုးဒေဝါ | | | |- | |မိုးနဲ့အတူ |၂၀၀၄ | | |- | |မိုးနဲ့ မြေ |၂၀၀၃ | | |- | |မီးခဲမောင်မောင်နှင့် အနတ္တ ဆရာမြ (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၁ |အိုကေလစဉ်၊အာကာအောင် | |- | |မီးအိမ်လက်ဆွဲ ခရီးသည် (ရုပ်ပြ) |၂၀၁၂ | | |- | |မုတ်ဆိတ်ဖြူကြီးအကြောင်း ပြောပြခြင်းနှင့် ဝတ္ထုတိုများ |၁၉၉၄ | | |- | |မောင့်ညိုချော |၂၀၀၂ | | |- | |မောင်မင်းကြီးသား မောင်မြဖေ |၁၉၈၄ | | |- | |မဲခေါင်ကျော်စွာ |၂၀၀၇ |မောင်မောင်မြင့်အေး | |- | |ယတြာများ |၂၀၀၄ | | |- | |ရာဇဝင်ကလို မင်းသား |၂၀၀၈ | | |- | |ရေမျောကမ်းတင် အောင်ဗဒင် | | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၁ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၂ |၁၉၈၇ | | |- | |ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ် ၃ |၁၉၈၈ | | |- | |ဝေဒမောင်မောင် |၁၉၉၄ | | |- | |သူတော်စင်မလေး ပုဏ္ဍရိက |၁၉၈၈ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင် ပါဝင်သည့် သေသောသူသည် သုဿာန်သို့ သွားသည် |၁၉၈၀ | | |- | |ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် တပွဲစား ဦးနှော အပါအဝင် ဝတ္ထုတိုများ |၂၀၀၄ |လာဘ်မိုးစွေ စာပေ | |} တပွဲစားဦးနှော၊ မင်းဂွတ်သီးသုံးလုံး၊ ဆားပုလင်းနှင်းမောင်နှင့် ဓားနှစ်လက် စသောရုပ်ပြ ဇာတ်လမ်းအချို့လည်းထုတ်ဝေဖူးသည်။ (စတုမဟာရာဇ်) ဟူသော တိပ်ခွေအသံသွင်းဇာတ်လမ်းခွေလည်း ထွက်ရှိဖူးသည်။ ရုပ်ရှင် အဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သော ဝတ္ထုများ === ဦးစီး ထုတ်ဝေ === ဦးစီးထုတ်ဝေခဲ့သော ဂျာနယ် မဂ္ဂဇင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် − * မနောမယဂမ္ဘီရဂျာနယ်၊ * မနောကြာဖြူမဂ္ဂဇင်း၊ * မဟာမြိုင် မဂ္ဂဇင်း၊ * မနုစာရီ မဂ္ဂဇင်း၊ * မြရီသီတာ မဂ္ဂဇင်း နှင့် * ရောင်ပြန် မဂ္ဂဇင်း == အလုပ်အကိုင် == ၁၉၅၈ ခုနှစ်၌ [[တပ်မတော်]]သို့ဝင်ရောက် အမှုထမ်းခဲ့သည်။ ၅ နှစ်ကြာ အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် တပ်မတော်မှထွက်ပြီး [[ချောက်မြို့]]တွင် နေထိုင်ခဲ့သည်။ ချောက်မြို့တွင် ဆီစက် ညစောင့်ဘဝ၊ လက်ဖက်ရည် ဆိုင်ပိုင်ရှင် ဘဝတို့ဖြင့် ကျင်လည်ခဲ့သည်။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် မြန်မာစာပေလောကတွင် အအောင်မြင်ဆုံးဖြစ်ခဲ့သည့် မနုစာရီ လုံးချင်းဝတ္ထုကြီးကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ အကြိမ်ကြိမ်ထုတ်ဝေခဲ့ရပြီး [[ဂျပန်ဘာသာ]] သို့လည်း ပြန်ဆိုခြင်းခံရသည်။ ဆရာကြီးရေးသော အခြားဝတ္ထုဇာတ်လိုက်များမှာ [[စနေမောင်မောင်]][[ဆားပုလင်းနှင်းမောင်]] [[ပရော်ဖက်ဆာ ဒေါက်တာဆိတ်ဖွား]][[မိုးသီး]][[အောင်ထွန်း]][[ဘိန်းစား ဘွန်း‌ဟောင်း]] တို့ဖြစ်သည်။ ၁၉၇၈ မှ ၂၀၀၈ ခုနှစ်အတွင်း လုံးချင်းဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ရေးသားခဲ့သည်။ == ဗေဒင်ဟောခြင်း == ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] [[တောင်ကြီးမြို့]]၌ ဗေဒင်ဆရာဘဝကို စတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မင်းသိင်္ခဟူသော အမည်ကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၇၈ တွင် ရန်ကုန်မြို့၌လည်း ဗေဒင်များစတင် ဟောခဲ့သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက် ညသန်းခေါင်အချိန်တွင် ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏနေအိမ်မှ မဟာဂန္ဓာရီခရီးအဓိဋ္ဌာန် ၃ နှစ်ခရီး ထွက်ခွာခဲ့သည်။ ခရီးမှအပြန်တွင် [[မှော်ဘီမြို့]]အစွန်ရှိ အယူတော်မင်္ဂလာခြံဝင်းကျယ်ကြီးတွင် တပည့်ပေါင်းများစွာနှင့် အတူနေထိုင်ခဲ့သည်။ === မဟာဂန္ဓရီခရီးစဉ် === မဟာဂန္ဓာရီအဓိဋ္ဌာန် သုံးနှစ်ခရီးထွက်ခွာခြင်းကို ၁၉၉၇ ခုနှစ် မတ်လ ၂၅ ရက်နေ့တွင်စတင်သည်။ ဂန္ဓာရီခရီးစဉ်အပြီးတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့စွန်ရှိ၊ မရမ်းတလင်း အယူတော်မင်္ဂလာခြံ၌ နေထိုင်သည်။ === နက္ခတ်ဗေဒ ပါရဂူဘွဲ့ === [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] ကာလကတ္တားအခြေစိုက် A.R.P ကပေးအပ်သည့် ပေးအပ်သည့် ရိုးရာဗေဒင်ပညာ ပါရဂူဘွဲ့နှင့် မြန်မာမင်း (၁၂၂) ပါး၏ကံကြမ္မာ ကျမ်းစာအုပ်ဖြင့် နက္ခတ်ဗေဒပါရဂူဘွဲ့ (၂) ခုရရှိထားပြီး ဆုသွားရောက် လက်ခံ မရယူခင် ကွယ်လွန်သွားခြင်းဖြစ်သည်။ <ref name="kp">{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php |accessdate=11 August 2009 |archivedate=29 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080829020909/http://www.khitpyaing.org/news/august08/1-8-08a.php }}</ref> == နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှု == တပ်မတော်တွင် တပ်ကြပ်ကြီးစာရေး အဖြစ် ၅ နှစ်ခန့် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်မှ ထွက်ပြီး နေက်ပိုင်းတွင် ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးပွဲ များတွင်ပါ၀င်ခဲ့သည်။ ဆွေးနွေးပွဲများ ပျက်ပြားသွားသောအခါ ကွန်မြူနစ် အဖြစ်တောခိုခဲ့သည်။ ထို့နောက် အဖွဲ့ ၏ တာ၀န်ပေးမှုဖြင့် ရန်ကုန်သို့ ရောက်ရှိနေစဉ် ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၆၅ မှ ၁၉၇၀ အထိ [[အင်းစိန်ထောင်]]တွင် အကျဉ်းကျခံခဲ့ရသည်။ ၁၉၈၈ ခုနှစ် လူထုလှုပ်ရှားမှုအတွင်း ဟောပြောချက်များကြောင့် စစ်အစိုးရက မင်းသိင်္ခကို အင်းစိန်ထောင်အတွင်းသို့ ထပ်မံပို့ဆောင်ပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်း အမိန့်ချခဲ့သည်။ ၁၉၉၂ တွငိ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာဖြင့် ပြန်လွှတ်ခဲ့သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များတွင် ရန်ကုန်တိုင်း၊ မှော်ဘီမြို့နယ်၊ မရမ်းတလင်းတောစပ်တွင် သွားရောက်နေထိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ၎င်းနေထိုင်ရာ အယူတော်မင်္ဂလာခြံတွင် ဗေဒင်ပရိသတ်များ အဆက်မပြတ် ခဲ့ပေ။ “နိုင်ငံရေး ထောင်ထွက်တွေ သူ့ဆီသွားရင် ဗေဒင်မေးမယ့်လူတွေကြားမှာ တန်းစီစောင့်စရာမလိုဘူး၊ သူတပည့်ကို ဂေါ်နိုက် (၅ည)လို့ပြောခိုင်းရင် ချက်ချင်းခေါ်တွေ့တယ်” ဟု နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားဟောင်းတဦးက ဆိုသည်။<ref>{{Cite web |title=MoeMaKa Burmese News & Media |url=http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 |accessdate=11 August 2009 |archivedate=11 August 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080811135233/http://moemaka.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2008&Itemid=1 }}</ref> == မိသားစုဘဝ == ၁၉၅၇ ခုတွင် မအေးအေးရွှေနှင့် အိမ်ထောင်ကျသည်။ မအေးအေးရွှေ၏ မိဘများက သဘောမတူသဖြင့် အိမ်ထောင် ခွဲသည်။ ၁၉၆၀ ပြည့်တွင် ချောက်နေ မြမြဝင်း (ခ) ကျင်ဖုံ နှင့် အကြောင်းဖက်သည်။ သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ် ထွန်းကားသည်။ ၁၉၆၁ တွင် မကျင်ဖုံနှင့် မိသားစုပြဿနာများကြောင့် ကွဲသည်။ ၁၉၈၀ အလွန်တွင် ချစ်သူဟောင်း မအေးအေးရွှေနှင့် ပြန်ပေါင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၈၈ ထိန်းသိမ်းခံရပြီး တစ်သက်တစ်ကျွန်းအမိန့်ချခံရသော အခါ ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်အေးအေးရွှေ အား ကွာရှင်းပေးခဲ့သည်။<ref name="kp" /> == ဘဝနိဂုံ: == ၂၀၀၈ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့၊ နံနက် ၆ နာရီ ၂ မိနစ်အချိန်က ရန်ကုန်မြို့ရှိ သုခကမ္ဘာအထူးကုဆေးခန်းတွင် ကွယ်လွန်သည်။ မင်းသိင်္ခ၏ တပည့်ရင်းတဦးဖြစ်သူ မင်းသိမ်းခိုင်က မင်းသိင်္ခ၏ နောက်ဆုံးအချိန်နှင့် ပတ်သက်၍ “ဆေးရုံကနေ ပြန်ဆင်းလာပြီးတော့ ခြံကို ပြန်ရောက်လာတယ်။ မနေ့က မနက်ကမှ ထူးထူးဆန်းဆန်း စကားတွေပြောတယ်။ ငါ ထွက်တော့ မယ်တဲ့။ ငါ့အခန်းထဲကို ပို့တဲ့။ အခန်းထဲ ရောက်တာနဲ့ ငါပြီးပြီတဲ့။ အဲလို့ပြောပြီး အခန်းထဲ ဝင်သွား တယ်။ ဒီနောက် ရုတ်တရက် အခြေအနေဆိုးလာလို့ မနေ့ကမနက်က ဆေးခန်းကို ပို့လိုက်တာ။ (၁) ရက်ပဲကြာတယ် နှလုံးရပ်ပြီး ဆုံးသွားတာ” ဟု ဆိုသည်။<ref name=kp/> ၂၀၀၈ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၅ရက်နေ့ နံနက် ၁၁ နာရီအချိန်တွင် ရေဝေးသုဿန်၌ဂူသွင်းသင်္ဂြိုဟ်သည်။ ဆရာကြီး၏ စျာပနသည် မြန်မာ့ စာရေးဆရာ၊ ဗေဒင်ဆရာ သမိုင်းတွင် လာရောက် ဂါရ၀ ပြုသူ အများဆုံးဖြင့်စံချိန်တင်ခဲ့သည်။ ဆရာကြီးကွယ်လွန်ချိန်တွင် သားဖြစ်သူ မောင်မောင်သစ်၊ ညီဖြစ်သူ ဦးဝင်းဇော်(သစ်တော)နှင့် ညီမ ဒေါ်သန်းနုအောင်တို့သာ ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html |accessdate=11 August 2009 |archivedate=9 March 2009 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309132349/http://www.yoma3.org/news/2008/august/MinTheinKhaPassway.html }}</ref> == ကိုးကား == * The Voice weekly, vol.4/No.41 == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာများ]] [[Category:၁၉၃၉ မွေးဖွားသူများ]] [[Category:၂၀၀၈ ကွယ်လွန်သူများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ စာရေးဆရာများ]] 32b0htd8d04uw336ak16pz3v8rl0ia4 0 4485 1035928 1028132 2026-06-04T13:19:50Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035928 wikitext text/x-wiki '''ဟံသာဝတီ''' (ယခု [[ပဲခူးမြို့]]) သည် ရန်ကုန်မြို့မှ မော်တော်ကားလမ်းအတိုင်း မိုင် ၅၀ ကျော်အကွာတွင် တည်ရှိပြီး မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ရှေး[[မွန်လူမျိုး|မွန်]]နှင့် [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]]တို့ စည်ပင်ထွန်းကားခဲ့ရာ ထင်ရှားသော ရှေးဟောင်းမင်းနေပြည်တော်ကြီး ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |title=မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း |volume=၇ |publisher=စာပေဗိမာန် |year=၁၉၆၃ |pages=၃၄၈-၃၅၀}}</ref> ဟံသာဝတီခေတ်ဆိုသည်မှာ ထိုမင်းနေပြည်တော်ကြီး နိုင်ငံရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုပိုင်းဆိုင်ရာ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိစည်ပင်ခဲ့သည့် ကာလကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပြီး ယနေ့တိုင် အဆိုပါ မြို့တော်ဟောင်းနေရာ၌ ရှေးနန်းတော်ရာဟောင်းများ၊ သမိုင်းဝင် ဗုဒ္ဓသာသနိက အဆောက်အအုံများနှင့် စေတီပုထိုးများကို အထင်အရှား တွေ့ရှိနိုင်သေးသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် ဟံသာဝတီကို အခြေပြုအုပ်စိုးခဲ့ကြသည့် မင်းမြတ်များထဲတွင် [[မဂဒူး မင်းဆက်|ဝါရီရူမင်းဆက်]]မှ ထင်ရှားသော မွန်ဘုရင်များဖြစ်ကြသည့် [[ဗညားဦး]] (အေဒီ ၁၃၅၃–၁၃၈၅)၊ [[ရာဇာဓိရာဇ်]] (အေဒီ ၁၃၈၅–၁၄၂၃)၊ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် ထင်ရှားသည့် အမျိုးသမီးအုပ်စိုးသူ [[ရှင်စောပု|ဘုရင်မရှင်စောပု]] (အေဒီ ၁၄၅၃–၁၄၇၂) နှင့် သာသနာပြုမင်း [[ဓမ္မစေတီ]] (အေဒီ ၁၄၇၂–၁၄၉၂) တို့ ပါဝင်သကဲ့သို့၊ နောက်ပိုင်းတွင် [[တောင်ငူမင်းဆက်]]မှ ဗမာမင်းများ ဖြစ်ကြသည့် ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်ကို တည်ထောင်သူ [[တပင်ရွှေထီး]]နှင့် အရှေ့တောင်အာရှအထိ အင်ပါယာချဲ့ထွင်ကာ ကမ္ဘောဇသာဒီနန်းတော်ကြီးကို တည်ဆောက်ခဲ့သူ [[ဘုရင့်နောင်]] မင်းတရားကြီးတို့လည်း ပါဝင်ကြသည်။<ref>{{cite book |author=ဒေါက်တာသန်းထွန်း |title=ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင် |publisher=မဟာဒဂုန်စာပေ |year=၁၉၆၉}}</ref> {{Infobox Former Country |native_name = ဟံသာဝတီပြည် |conventional_long_name = ဟံသာဝတီဘုရင့်နိုင်ငံ |common_name = Hanthawaddy Kingdom |continent = အာရှတိုက် |region = အရှေ့တောင်အာရှ |country = မြန်မာနိုင်ငံ |era = |status = Kingdom<br>Vassal state of Sukhothai Kingdom (1293–1330), under Toungoo Dynasty rule (1539–1550) |event_start = မင်းနေပြည်တော် တည်ထောင်ခြင်း |year_start = ၁၂၈၇ |date_start = ၄ ဧပြီ |event_end = ပဲခူး ဒုတိယအကြိမ် ကျဆုံးခြင်း |year_end = ၁၅၅၂ |date_end = ၁၂ မတ် |event1 = [[သောက္ကတဲ]]၏ လက်အောက်ခံ |date_event1 = ၁၂၉၃-၁၃၃၀ |event2 = [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်|အနှစ်လေးဆယ်စစ်]] |date_event2 = ၁၃၈၅-၁၄၂၄ |event3 = ရွှေခေတ် |date_event3 = ၁၄၂၆-၁၅၃၄ |event4 = [[တောင်ငူ–ဟံသာဝတီ စစ် (၁၅၃၄–၁၅၄၁)|ပဲခူး ပထမအကြိမ် ကျဆုံးခြင်း]] |date_event4 = ၁၅၃၄-၁၅၃၉ |p1 = ပုဂံခေတ် |flag_p1 = |s1 = တောင်ငူခေတ် |flag_s1 = |image_flag = |flag = |flag_type = |image_coat = |image_map =Map-of-southeast-asia 1400 CE.png |image_map_caption = ဟံသာဝတီ မင်းနေပြည်တော် ၁၃/၁၄/၁၅ ရာစု |symbol = |symbol_type = |capital = [[မုတ္တမမြို့]] (၁၂၈၇-၁၃၆၃) <br/> [[ဒုန်ဝန်းမြို့]] (၁၃၆၃-၁၃၆၉) <br/> [[ပဲခူးမြို့]] (၁၃၆၉-၁၅၃၉၊ ၁၅၅၀-၁၅၅၂) |common_languages = [[မွန်ဘာသာစကား|မွန်]] |religion = [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] |government_type = သက်ဦးဆံပိုင်စနစ် |leader1 = [[ဝါရီရူးမင်း]] |year_leader1 = ၁၂၈၇-၁၃၀၇ |leader2 = [[ရာဇာဓိရာဇ်]] |year_leader2 = ၁၃၈၄-၁၄၂၁ |leader3 = [[ရှင်စောပု]] |year_leader3 = ၁၄၅၁-၁၄၇၁ |leader4 = [[ဓမ္မစေတီ]] |year_leader4 = ၁၄၇၁-၁၄၉၂ |leader5 = [[သုရှင်တကာရွတ်ပိ]] |year_leader5 = ၁၅၂၆-၁၅၃၉ |currency = |legislature = }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} ဟံသာဝတီမြို့တော် တည်ရှိရာ အရပ်သည် မိုးများသော ဒေသဖြစ်ခြင်း၊ ပြင်းထန်သော ငလျင်ဒဏ်ကို အကြိမ်ကြိမ်ခံရခြင်းတို့ကြောင့် အဖိုးတန်သော ရှေးဟောင်းလက်ရာများမှာ ပျက်စီးခဲ့ရသည်။ သို့သော် ကျန်ရှိသော သမိုင်းမှတ်တမ်းများမှလည်း ဟံသာဝတီမြို့တော်နှင့် ဟံသာဝတီခေတ်အခြေအနေကို ပြန်လည်လေ့လာသုံးသပ်နိုင်သည်။ ==ရှေးဟောင်းသမိုင်းမှတ်တမ်း== ဟံသာဝတီမြို့တော်၏ ရှေးဟောင်းသမိုင်းသည် မြန်မာနိုင်ငံမှ အခြားသော စေတီ၊ပုထိုး၊မြို့ရွာများတွင် တွေ့ရသော ဘုရားဗျာဒိတ်တော်အတိုင်းပေါ်ထွန်းလာရခြင်း ဟူသော ဒဏ္ဍာရီကို တွေ့ရှိရသည်။ အဆိုပါ ဒဏ္ဍာရီ မှတ်တမ်းများအရ ဖော်ပြထားသည်မှာဤကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။ သုဝဏ္ဏဘူမိမှ လှည့်လည်ကြွချီလာသော ဗုဒ္ဓဘုရားရှင်သည် ဟံသာဝတီမြို့တော်ကြီးပေါ်ထွန်းမည့် နေရာဒေသသို့ရောက်ရှိစဉ် ပင်လယ်ပြင်မှပေါ်ထွန်းနေသောအငူပေါ်တွင် ဟင်္သာဖိုမတို့ကို တွေ့မြင်တော်မူကြောင်း၊ ထိုကုန်းအငူလေး မှာကျဉ်းမြောင်းလှ၍ ဟင်္သာဖိုမယှဉ်တွဲနားနေစရာမရှိကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် ဟင်္သာဖို၏ ကျောကုန်းပေါ်တွင် ဟင်္သာမကနား၍ ဗုဒ္ဓဘုရားအား တောင်ပံယှက်ကာ ပူဇော်ကြောင်း၊ ထိုအခါ ဘုရားရှင်ကပြုံး၍ ဤနေရာတွင် နောင်အခါဟံသာဝတီပြည်ကြီးဟူ၍ တိုးတက်စည်ပင်လာပြီး၊သာသနာတော်လည်း ဖွံ့ဖြိုးထွန်းကားလာမည်ဖြစ်ကြောင်း ဟံသာဝတီရှေးသမိုင်းများတွင်နိဒါန်းချီ ရေးသားလေ့ရှိကြသည်။ ထိုဟင်္သာဖိုပေါ် ဟင်္သာမ နားနေပုံ ပန်းပုရုပ်တုအား ယခုပဲခူးမြို့အတွင်းတွင် အထိမ်းအမှတ်ရုပ်တုအဖြစ် ပြုလုပ်ထားပြီး၊ ထိုနိမိတ်ပုံသည် ယခုပဲခူးတိုင်း၏ သင်္ကေတအမှတ်တံဆိပ်လည်းဖြစ်သည်။ ==ဟံသာဝတီ ခေတ်သုံးခေတ်== ဘုရား၊ စေတီ သမိုင်းမှတ်တမ်းများ၊ ရှေးဟောင်းကျမ်းစာများနှင့် ကျောက်စာ အထောက်အထားများအရ သမိုင်းသုတေသီများက ဟံသာဝတီခေတ်ကို အောက်ပါအတိုင်း ခေတ်သုံးခေတ် ပိုင်းခြားသတ်မှတ်ကြသည် -<ref name="MyintAung">မြင့်အောင်၊ ဦး။ ဟံသာဝတီခေတ် ဟံသာဝတီမြို့တော်နှင့် တိုင်းသမိုင်း။ ဟံသာဝတီ မော်ကွန်းတင်စာတမ်းများ။</ref> # ပထမခေတ် (ရှေးဦးဟံသာဝတီ): သမလမင်းမှ စတင်၍ တိဿမင်းအထိ စိုးစံခဲ့သော ကာလဖြစ်သည်။ ဤခေတ်သည် ဟံသာဝတီမြို့တော်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည့် အစောပိုင်းကာလ ဖြစ်သည်။ #ဒုတိယခေတ် (ဝါရီရူမင်းဆက်): [[ဝါရီရူမင်း]] လက်ထက်မှ စတင်၍ [[ဗညားဦး]]၊ [[ရာဇာဓိရာဇ်]]၊ [[ရှင်စောပု|ဘုရင်မရှင်စောပု]]၊ [[ဓမ္မစေတီ]]မင်းတို့ ပါဝင်ပြီး နောက်ဆုံးမင်းဖြစ်သော [[သုရှင်တကာရွတ်ပိ]] လက်ထက်အထိ ဖြစ်သည်။ #တတိယခေတ် (တောင်ငူ-ဟံသာဝတီနှင့် နောက်ဆုံးမင်းဆက်): တောင်ငူမင်းများဖြစ်သော [[တပင်ရွှေထီး]] မှ အစပြု၍ ညောင်ရမ်းခေတ်အလွန်တွင် ပေါ်ထွန်းခဲ့သော မွန်ဘုရင် [[ဗညားဒလ]] (ငါးဆူဒါယကာ) လက်ထက်အထိ ကာလကို ဆိုလိုသည်။ === ရာဇာဓိရာဇ်နှင့် အနှစ်လေးဆယ်စစ် === ဟံသာဝတီခေတ်၏ အထင်ရှားဆုံးသော အခန်းကဏ္ဍမှာ [[ရာဇာဓိရာဇ်]]၏ နန်းသက်ကာလ ဖြစ်သည်။ ရာဇာဓိရာဇ်မပါဝင်ဘဲ ဟံသာဝတီခေတ် သမိုင်းကြောင်းမှာ ပြည့်စုံနိုင်ခြင်း မရှိပေ။ ထို့အပြင် အင်းဝခေတ်နှင့် ဆက်စပ်နေသော [[အင်းဝ-ဟံသာဝတီ အနှစ်လေးဆယ်စစ်]]သည် ဟံသာဝတီခေတ်၏ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု အခြေအနေများကို အထင်ရှားဆုံး ဖွင့်ဆိုဖော်ပြနေသော သမိုင်းမှတ်တိုင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Aung-Thwin, M. (2017). Myanmar in the Fifteenth Century: A Tale of Two Kingdoms. University of Hawaii Press.</ref> == ဟံသာဝတီခေတ် စစ်ရေး၊နိုင်ငံရေး == ဟံသာဝတီခေတ် နိုင်ငံရေးသည် သက်ဦးဆံပိုင်ပဒေသရာဇ်စနစ်ပင် ဖြစ်သောကြောင့် အာဏာကို အဓိကပိုင်သူမှာဘုရင်သာ ဖြစ်လေသည်။ သက်ဦးဆံပို်င်ပဒေသရာဇ်စနစ်ဖြစ်သော်လည်း သူ့ရှင်ရာဇာဓိရာဇ်ကိုယ်တော်တိုင်သည် အမိန့်တစ်ခု သို့မဟုတ် ကြီးမားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခု ချမှတ်လျှင် ပညာရှိအမာတ်မင်းများ ဖြစ်ကြသည့် သက်တော်ရှည် အမာတ်ကြီးဇွဲသနုတ်၊ မင်းဆရာ မင်းကံစီ၊ ပညာရှိအမာတ်ဒိန်၊စစ်သေနာပတိချုပ်သမိန်ဗြဇ္ဇတို့နဲ့ အမြဲတိုင်းပင် ညှိနှိုင်းပြီးမှသာ ချမှတ်လေ့ရှိတတ်ကြောင်းလဲ သမိုင်းအထောက်အထားများအရ သိရပါသည်။ မွန်သုံးရပ်ကို တစ်ပေါင်းတစ်စည်းတည်း ဖြစ်အောင် စုပေါင်းပြီး မြို့စားနယ်စားများချီးမြှင့် မြှောက်စားကာ ထိုမြို့စားမင်းများကိုလဲ အာဏာကုန်လွှဲပေးထားတဲ့ ပထမဆုံး မွန်ဘုရင်ဖြစ်သောကြောင့် မွန်သမိုင်းတစ်လျှောက် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သလို ယနေ့အချိန်အထိ မွန်တစ်မျိုးသားလုံးအတွက် စံပြဘုရင်အဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြပါသည်။ ဟံသာဝတီခေတ်တွင် စစ်ပွဲပေါင်းများစွာ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး၊ အများစုမှာ သက်ဦးဆံပိုင် ဘုရင်အချင်းချင်းနယ်မြေလုရန်အတွက်သော်လည်းကောင်း၊ဂုဏ်သိက္ခာအရသော် လည်းကောင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်ပွဲများဖြစ်သည်။ ဟံသာဝတီခေတ်တွင် မွန်ဘုရင်များ ထဲမှ ရာဇာဓိရာဇ် သည် ထင်ရှားပြီး၊ မြန်မာများဘက်မှ တပင်ရွှေထီး နှင့် ဘုရင့်နောင်တို့သည် ထင်ရှားပေသည်။ မွန်ဘုရင် ရာဇာဓိရာဇ်သည် အင်းဝ နှင့် နှစ်ပေါင်း ၄၀ ကျော်စစ်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး၊ ထိုစစ်ပွဲနှင့်အတူမွန်သူရဲကောင်း၊ မြန်မာ သူရဲကောင်းများလည်း ပေါ်ထွန်းခဲ့ပေသည်။ တပင်ရွှေထီးနှင့် ဘုရင့်နောင်တို့လက်ထက်တွင်လည်း သူရဲကောင်းများထွန်းကားခဲ့ပြီး၊ အဆိုပါ မွန်နှင့်မြန်မာ စစ်ဘုရင်များသည် သူရဲကောင်းများကို ချစ်ခင်မြှောက်စားသူများလည်း ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဟံသာဝတီ၏ စစ်ရေးသမိုင်းတွင် သူရဲကောင်းများသည် ထင်ရှားသော ကဏ္ဍမှပါဝင်ခဲ့ကြသည်။ === ရာဇာဓိရာဇ်၏ သူရဲကောင်းများ === ရာဇာဓိရာဇ်သည် ဟံသာဝတီထီးနန်းကိုရရှိရန်အတွက် စစ်ခင်းယူခဲ့ရသည်။ အင်းဝဘုရင် မင်းခေါင်နှင့်လည်း အနှစ်လေးဆယ်ကြာ စစ်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ထိုစစ်ပွဲများတွင် ရာဇာဓိရာဇ်သည်ကိုယ်တိုင် ဦးဆောင်တိုက်ခိုက်ခဲ့သကဲ့သို့၊ သူရဲကောင်းများကို ဦးဆောင်တိုက်ခိုက်စေခဲ့သည်လည်းရှိသည်။ ရာဇာဓိရာဇ်၏မွန်သူရဲကောင်းများထဲတွင်၊ဗိုလ်မင်းဗြတ်ဇ၊အမာတ်ဒိန်၊လဂွန်းအိန်၊သမိန်ဗရမ်း၊ အဝနံနိုင်(အဝနိုင်)၊ဥပါကောင်း၊ အဲမွန်ဒယာ တို့မှာ အထင်ရှားဆုံးဖြစ်ကြသည်။ ထိုသူများ၏ကတိသစ္စာတည်ကြည်မူ့၊ သူရဲကောင်းပီသမူ့များကြောင့် စစ်ရပ်နားစဉ်အချိန်တွင် တဖက်သူရဲကောင်းများကပင်ဖိတ်ခေါ်ချီးကျူးကြသည်ဟု ဆိုသည်။<ref>မော်ကွန်းတင်စာတမ်းများ၊ဟံသာဝတီခေတ်သူရဲကောင်းများ၊ရေးသားသူ-မင်းယုဝေ</ref> == သာသနာရေးနှင့် စေတီ၊ပုထိုးများ == ဟံသာဝတီခေတ်တွင် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာသည် အဓိကအားဖြင့်စည်ပင်ထွန်းကားခဲ့သော်လည်း အခြား မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာ၊ တန္တရ ဗုဒ္ဓဘာသာဂိုဏ်း နှင့် အိန္ဒိယမှလာသော ဗြဟ္မာဏ ဘာသာများလည်း အတန်အသင့် ထိုးဖေါက်ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ထေရဝါဒကို ထောက်ခံအားပေးသည့် ဓမ္မစေတီ၊ဘုရင့်နောင်တို့ကဲ့သို့ ဘုရင်များလက်ထက်တွင် မဟာယာနနှင့် တန္တရဂိုဏ်းဝင် ဗုဒ္ဓဘာသာအကြွင်းအကျန်များ ရှိနိုင်သော်လည်း ငုတ်လျှိုးနေမည်မှာ သေချာပေသည်။ ကျန်ရှိခဲ့သောစေတီ၊ပုထိုးများမှ လက်ရာကိုကြည့်၍ ဟိန္ဒူဝါဒများလည်း အမြစ်သန်အားကောင်းခဲ့ကြောင်းခန့်မှန်းနိုင်ပေသည်။ တိဿဘုရင်လက်ထက်တွင် ဗြဟ္မဏဘာသာကို အဓိကအားပေးပြီး၊ ဗုဒ္ဓဘာသာကိုအထူးဆန့်ကျင်ခဲ့ကြောင့် ကျမ်းစာများတွင် ဖော်ပြပါရှိလေသည်။ ထို့နောက် ဘုရင်ကြီးမှ အကျွတ်တရားရကာ ဗုဒ္ဓဘာသာကို ပြန်လည်သက်ဝင်ယုံကြည်ခဲ့ကြောင်းလည်း ဖော်ပြကြသည်။ မွန်နိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်သော ဟံသာဝတီကို စိုးစံသွားသည့် ဘုရင်များသည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်သောမင်းများဖြစ်၍ ထိုမင်းများလက်ထက်၌ ဗုဒ္ဓဘာသာသည် ရာမညတိုင်းတွင် ထွန်းလင်းတောက်ပခဲ့လေသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာပြန့်ပွားရေးကို အထူးအလေးပေးဆောင်ရွက်ခဲ့သော မွန်ဘုရင်များထဲတွင် ဘုရင်မကြီး ရှင်စောပုနှင့် ဓမ္မစေတီမင်းတို့မှာ အလွန်ပင်ထင်ရှားလေသည်။ ဘုရင်မကြီး [[ရှင်စောပု]]သည် သက်တော် ၆၆ နှစ်မှ နတ်ရွာစံသည့် ၇၈ နှစ်ထိ ဆယ့်နှစ်နှစ်လုံးလုံး ရွှေတိဂုံစေတီတော်၏ အနောက်ဘက်တွင် မြို့သစ်တည်ထောင်နေထိုင်ကာ မောင်တော်၊သားတော်၊တူတော်တို့တည်ထားခဲ့သည့် ရွှေတိဂုံ စေတီတော်ကို အစစအရာရာ ပြည့်စုံမူ့ရှိအောင် ပြင်ဆင်မွမ်းမံခဲ့လေသည်။ ယနေ့ရွှေတိဂုံ စေတီတော်ရှိရှိ ပြည့်စုံမူ့အဝ၀သည် ဘုရင်မရှင်စောပု၏ ကုသိုလ်ကောင်းမူ့များ များစွာပါဝင်နေသည်။ ရှင်စောပုသည် ၁၂ နှစ် တိုင်တိုင်ရွှေတိဂုံစေတီတော်ကြီးကို စိတ်တိုင်းကျ ပြင်ဆင်ခဲ့ပြီး အေဒီ၁၄၇၁ တွင် ရွှေတိဂုံစေတီတော်အား သလွန်ပေါ်မှ အာရုံပြုရင်း ဇီဝိန်ချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့လေသည်။ ရှင်စောပု၏ သင်္ချိုင်းတော်အား ရန်ကုန်မြို့၊ စမ်းချောင်းမြို့နယ်၊ မြေနီကုန်းရှိ၊ ရှင်စောပုလမ်း၊ ရှင်စောပုကျောင်းတိုက်တွင် ယနေ့တိုင်တွေ့ရှိနိုင်သေးသည်။ ရှင်စောပုနောက် ဟံသာဝတီထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့သော သမက်တော် [[ဓမ္မစေတီ]]လက်ထပ်တွင် သာသနာတော်ပြန့်ပွားရေး အတွက် အထူးပင်ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။ ရဟန်းဘဝမှ လူထွက်ကာ မင်းဖြစ်ခဲ့သော ဓမ္မစေတီမင်းသည် ဘုရားတည်ခြင်းအစရှိသော် ကိစ္စများသာမက သာသနာသန့်ရှင်းစင်ကြယ်ရေးအတွက်လည်း အလေးပေးလုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ထူးခြားသောဆောင်ရွက်ချက်မှာ ရဟန်းတော်များအတွက် အရေးကြီးသည့် သိမ်ကိစ္စအနေဖြင့် ကလျာဏီသိမ်တော်အား တည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့သည်။ သူ၏ကောင်းမှုများကို ကမ္ပည်းထိုးလေ့ရှိသည့်အတိုင်း သီဟိုဠ်သို့ ရဟန်းတော်များစေလွှတ်ခြင်း၊ကလျာဏီ သိမ်သမုတ်ခြင်းတို့ကို ကျောက်စာရေးထိုးမှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။ ရွှေတိဂုံစေတီတော် တွင်လည်း ကျောက်စာများ ရေးထိုးခဲ့ပြီး၊ ရွှေတိဂုံစေတီတော်တွင် လှူဒါန်းခဲ့သော ဓမ္မစေတီခေါင်းလောင်းမှာ လည်းထင်ရှားသည်။ ထိုခေါင်းလောင်းသည် ယခုအခါ ဒေါပုံမြစ်အောက်ခြေတွင် နစ်မြုပ်နေသည်။ <ref>မော်ကွန်းတင်စာတမ်းများ၊ ဟံသာဝတီခေတ် သာသနာရေးအခြေအနေ၊ ရေးသားသူ - ပါရဂူ</ref> ==ထင်ရှားသော ဘုရား၊စေတီ၊ပုထိုး၊ သာသနိကအဆောက်အဦးများ == ဟံသာဝတီမင်းနေပြည်ကို အုပ်စိုးသော ဘုရင်များသည် ဘုရား၊ စေတီ၊ ပုထိုးများကိုလည်း တည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့ပြီးသာသနာ စည်ပင်ရေးအတွက် မင်းအဆက်ဆက် ရွက်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။ ထိုဘုရား၊ စေတီ၊ ပုထိုးနှင့် သာသနိက အဆောက်အဦးများ မင်းအဆက်ဆက်က အဆင့်ဆင့်ပြုပြင်ခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ မိမိတို့လက်ထပ်တွင်မှ စတင်လှူဒါန်းဆောက်လုပ်ခဲ့ခြင်းများလည်း ရှိသည်။ ===ရွှေမောဓောစေတီ=== ဟံသာဝတီမြို့တော်၏ ဘုရားစေတီများအနက် '''[[ရွှေမောဓောစေတီ]]'''သည် ရှေးအကျဆုံးနှင့် အထင်ရှားဆုံးစေတီတဆူဖြစ်သည်။ ရွှေမောဓောစေတီတော် အားမည်သည့် ခုနှစ်တွင် မည်သူက တည်ထားခဲ့ကြောင်းကို မူကွဲအမျိုးမျိုး ရှိသော်လည်းရှေးဟောင်းစေတီတော် တစ်ဆူဖြစ်ကြောင်း သမိုင်းဆရာများ တညီတညွတ်တည်း လက်ခံထားကြသည်။ ဟံသာဝတီပြည်ကို အုပ်စိုးသော မွန်ဘုရင်များနှင့် မြန်မာဘုရင် အဆက်ဆက်ပြုပြင် မွမ်းမံလှူဒါန်းခဲ့သော စေတီတစ်ဆူလည်းဖြစ်သည်။ ဆုတောင်းပြည့်သောကြောင့် ဘုရင်များ၊ မင်းညီမင်းသားများသည် စစ်ထွက်ရန်အတွက်သော်လည်းကောင်းနိုင်ငံရေး အာဏာအတွက်သော်လည်းကောင်း အသီးသီးဆုတောင်းခဲ့ကြသည်ဟု ကျမ်းစာအချို့တွင် ဖော်ပြထားသည်။ သံသာဝတီခေတ်တွင်သာမက နောက်ပိုင်းခေတ်ဖြစ်သော အင်းဝ၊ ကုန်းဘောင်ခေတ်များမှ ဘုရင်များလည်း မွမ်းမံလှူဒါန်းခဲ့ကြသည်။ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့်လည်း အကြီးအကျယ် ပျက်စီးယိုယွင်းခဲ့ရသေးသည်။ ယခုအခါ ပဲခူးမြို့အလယ်တွင်ရှိပြီး ဟံသာဝတီခေတ်မှ ရှေးအကျဆုံးကျန်ရစ်ခဲ့သည့် ပဲခူးမြို့၏ အထင်ကရကျက်သရေဆောင် စေတီတော်လည်းဖြစ်သည်။ ===ကျိုက်ကိုဘုရား=== ထင်ရှားသော ရှေးဟောင်းဘုရားများအနက် '''[[ကျိုက်ကိုဘုရား]]'''လည်း ပါဝင်ပြီးဘုရင့်နောင်လက်ထပ်တွင် လှုပ်ခဲ့သောငလျင်ကြီးတွင် အခြားဘုရားများနည်းတူ ပြိုကျပျက်စီးခဲ့သည်။ ဘုရားကြီးအား ဘုရင့်နောင်မင်းလက်ထက်တွင်ပင်ပြန်လည် ပြင်ဆင်နိုင်ခဲ့သည်။ [[အနောက်ဘက်လွန်မင်း]] လက်ထက်တွင် ထီးတော်သစ်တင်ခဲ့ကြောင်း သိရပေသည်။ နဝဒေးကြီးမှာ ရွှေပြည်ရွာပြန် ဟုချီကာ ကျိုက်ကိုဘုရားတိုင် ရတုကိုစပ်ဆိုခဲ့သည်။ ကျိုက်ကို ဘုရားပွဲအား နတ်တော်လတွင် ကျင်းပလေ့ရှိကြောင်း နဝဒေးကြီး၏ ဟံသာဝတီမြို့ဘွဲ့ ရတုတွင်တွေ့ရှိနိုင်လေသည်။ ===အခြားရှေးဟောင်းစေတီများ=== ဟံသာဝတီတွင် ရွှေမောဓော စေတီတော်နှင့် မရှေးမနှောင်းကာလတွင် တည်ခဲ့သည်ဟု ယူဆရသော အခြားရှေးဟောင်းစေတီများလည်း ရှိသေးသည်။ ထိုစေတီများမှာ - ပဲခူးမြို့ထန်းတောကြီးရွာရှိ '''[[ရွှေမောဌော ဆုတောင်းပြည့်ဘုရား]]'''၊ပဲခူးမြို့ ကဝမြို့နယ်ရှိ မြင်းမငူရွာ '''[[ဓမ္မသိုက်ဘုရား]]'''၊ ပဲခူးမြို့နယ် '''မို့ခိုင်ကြီး၊မို့ခိုင်ကလေး ဘုရား'''၊ ပဲခူးမြို့ ဖလေးရွာရှိ '''[[ကျိုက်မကော် ဘုရား]]'''အစရှိသည့် ဘုရားများမှာ ရွှေမောဓောသမိုင်းနှင့် မူလသမိုင်းကြောင်းအားဖြင့် တပြိုင်တည်း ဆင်းသက်လာခဲ့သည့် ဘုရား၊ စေတီများဖြစ်ကြောင်း မွန်ကျောက်စာများတွင် ဖော်ပြပါရှိလေသည်။ ထို့ပြင် ပဲခူးမြို့ ကျောက်တိုင်ကန်ကျေးရွာရှိ '''ဘုရားခုနစ်ဆူခေါ် ကျိုက်ပေါ'''ဘုရားကို သမလမင်းဆက်တွင် နောက်ဆုံးမင်း ဖြစ်သော တိဿမင်းနှင့် မိဖုရားကြီး သုဘဒ္ဒါတို့ တည်ထားခဲ့ကြောင်းကိုလည်းကောင်း၊ ရှင်စောပုနှင့် ဓမ္မစေတီမင်း လက်ထက်တွင် ပြင်ဆင်တည်ထားခဲ့ကြောင်းကိုလည်းကောင်း မွန်ဘာသာဖြင့်ရေးထိုးထားသော ဘုရားခုနစ်ဆူ ကျောက်စာကြီးငယ်များအရ သိရပေသည်။ ===ရွှေသာလျောင်း ရုပ်ပွားတော်ကြီး=== '''[[ရွှေသာလျောင်း ရုပ်ပွားတော်ကြီး]]'''သည် ယခုအခါ ပဲခူးမြို့၏ အထင်ရှားဆုံး စေတီ၊ ပုထိုး၊ ရုပ်ပွားတော်များအနက် အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ဘုရားသမိုင်းအရ သမလမင်းဆက် ၁၇ ဆက်မှ ၁၃ ဆက်မြောက်ဖြစ်သော မိဂါဒိဗ္ဗမင်းလက်ထက်တွင် တည်ထားခြင်းဖြစ်သည်ဟုဆိုကြသည်။ နှစ်ကာလများ ကြာသောအခါ အန္တာရာယ်အမျိုးမျိုးကြောင့် ကျိုးပဲ့ပျက်စီးခဲ့ရပြီး အင်္ဂလိပ်လက်ထက်တွင်မှ အုတ်များတူးဖော်ရန် ဘုရားကုန်းတော်အား တူးရာမှ ပြန်လည်တွေ့ရှိခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။ ရွှေမောဓော စေတီဂေါပကအဖွဲ့များနှင့် ပဲခူးမြို့သူ၊ မြို့သား တို့၏ ကြိုးပမ်းမှုကြောင့် ပန်းရံကျော်များနှင့် ပြန်လည်ပြုပြင်ခဲ့ကြသည်။ လျောင်းတော်မူ ရုပ်ပွားတော်များအနက် အချိုးအစားပြေပြစ်ဆုံးဟု ဖူးမြင်ရသူတိုင်းက ပြောကြသည်။ ===သင်္ဘောဘုရား=== '''သင်္ဘောဘုရား'''မှာလည်း သမလမင်းနောက်ဆုံးမင်းဆက် ဖြစ်သော တိဿမင်း၏ ကောင်းမှုပင်ဖြစ်ကြောင်း ရာဇဝင်များတွင် ပြဆိုကြသည်။ အင်းဝ နှင့် ဟံသာဝတီတို့ ဖြစ်ပွားသော တိုက်ပွဲတစ်ခုအား သင်္ဘောဘုရားပေါ်မှ ရဟန်းတော်များ တက်ရောက်ကြည့်ခဲ့ကြသည်ဟု ရာဇဝင်အဆိုများလည်းရှိကြသည်။ ဗညားဦးမင်းဆက်တွင် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သောရာဇာဓိရာဇ်လက်ထက်တွင် ကြီးကျယ်သော ဘုရား၊ စေတီများ တည်ထားခဲ့သည်ဟူ၍ အခိုင်အလုံပြဆိုချက်များမတွေ့ရပေ။ သို့သော် ရာဇာဓိရာဇ်သည် အင်းဝဘုရင်မင်းခေါင်၏ သမီးတော်နှင့် သမက်ကို သုံ့ပန်းအဖြစ်ဖမ်းမိရာမှလက်ပန်းပေါင်းခတ်လေရာ ထိုဒေသ၌ ဘုရားတစ်ဆူတည်ခဲ့ပြီး ယင်းကို ကျက်ကနက်ဟုခေါ်ကြောင်း ရာဇာဓိရာဇ်အရေးတော်ပုံကျမ်း၌ ပြဆိုလေသည်။ ===ကလျာဏီသိမ်တော်ကြီး=== {{main|ကလျာဏီသိမ်တော်ကြီး}} '''ကလျာဏီသိမ်တော်'''သည် ဓမ္မစေတီမင်း၏ ကောင်းမူ့ကုသိုလ်များအနက် အထင်ရှားဆုံးနှင့် ဂုဏ်အယူထိုက်ဆုံးသိမ်တော်ဖြစ်သည်။ သိမ်ရှိသော်လည်း သိမ်မစင်ကြယ်လျင် ရဟန်းမဖြစ်ဟူသောကြောင့် စင်ကြယ်မွန်မြတ်သော သိမ်သမုတ်နိုင်ရန် ဓမ္မစေတီမင်းက အားပေးကြိုးပမ်းခဲ့ခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ ငလျင်ဒဏ်နှင့် အခြားသော ရာသီဥတုဘေးများကြောင့် အကြိမ်ကြိမ်ပြိုကျပျက်စီးခဲ့ပြီး၊ ပြည်သူများမှလည်း အဆင့်ဆင့်ပြုပြင်ခဲ့ကြသော သိမ်တော်ကြီးဖြစ်သည်။ ===မဟာစေတီ=== ဟံသာဝတီခေတ်တစ်လျှောက်တွင် ဘုရား၊စေတီများနှင့် သာသနာရေးအဆောက်အဦးများစွာကို တည်ဆောက်ခဲ့သည့်မင်းများအနက်ဓမ္မစေတီမင်း နှင့် ဘုရင့်နောင်တို့သည် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။ '''[[မဟာစေတီ]]'''မှာ ဘုရင့်နောင်၏ကောင်းမှုများအနက် အကြီးကျယ်ဆုံးနှင့် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။ ဘုရင်ဖြစ်ပြီး ကိုးနှစ်အကြာတွင် တည်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီးအလျင်အမြန်နှင့် အချိန်တိုတိုအတွင်း တည်ထားခဲ့ရသဖြင့် ဘုရားတည်ပြီး သုံးနှစ် ခန့်အကြာတွင်ပြိုကျခဲ့သည်။ ဘုရင့်နောင်မင်းကြီးကပင် ပြန်လည်ပြုပြင်ခဲ့ပြီး၊ ငလျင်ဒဏ်ကြောင့်ပြိုကျရာတွင်လည်း ထပ်မံပြုပြင်ခဲ့ရလေသည်။ ဘုရင့်နောင်သည် ကြွယ်ဝချမ်းသာသော ဘုရင်ဖြစ်သောကြောင့် အဖိုးတန်ကျောက်မြတ်ရတနာ များစွာကို ဌာပနာထည့်သွင်းပူဇော်ခဲ့ကြောင်း ရာဇဝင်များတွင် ပါရှိသည်။ ===မဟာဝိဇယ စေတီတော်=== '''မဟာဝိဇယ စေတီတော်'''သည် ဘုရင့်နောင် မင်းကြီး၏ အမှတ်တရ အဖြစ်ဆုံးစေတီတော်ဖြစ်သည်။ တပင်ရွှေထီးနတ်ရွာစံသောကြောင့် အကွဲကွဲအပြားပြားဖြစ်သွားသော မြန်မာနိုင်ငံအား ပြန်လည်စုစည်းရာတွင် ဟံသာဝတီမြို့ တော်ကိုလည်း ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ယူခဲ့ရသည်။ ဟံသာဝတီမြို့အား [[သမိန်ထောရာမ]]ကို နိုင်၍ သိမ်းနိုင်လျင်ဤနေရာတွင် ဘုရားတည်မည်ဟု အဓိဌာန်ပြုခဲ့သည်။ အဓိဌာန်ပြုပြီး နှစ်ပေါင်း ၂၅ အကြာတွင် မဟာဝိဇယ စေတီ ကိုတည်ခဲ့သည်။ ဘုရင့်နောင်သည် မြေစိုက်စေတီတော်ကြီးများအပြင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်များကိုလည်း လှူဒါန်းခဲ့သေးသည်။ သို့သော်အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဘုရင့်နောင်၏ ကောင်းမှုများစွာမှာ ပျောက်ဆုံးနေသည့် အဖြစ်သို့ရောက်ရှိနေလေသည်။<ref>မော်ကွန်းတင်စာတမ်းများ၊ ဟံသာဝတီခေတ် ထင်ရှားသော ဘုရားစေတီများနှင့် သာသနာရေး အဆောက်အဦးများ၊ ရေးသားသူ - မာဃ</ref> == နိုင်ငံခြားဆက်သွယ်ရေး == ဟံသာဝတီခေတ် နိုင်ငံခြားဆက်သွယ်ရေးအား ခေတ်သုံးခေတ်အဖြစ်ပိုင်းမြင် ကြည့်ရှု့သင့်သည်ဟု စာတမ်းရှင်မောင်သော် မှတင်ပြထားသည်။ ပထမပိုင်းအား မွန်ဘုရင် ဗညားဦးမှ စကာ သုရှင်တကာရွတ်ပိမင်းအထိ အုပ်စိုးချိန် ၁၃၆၉ မှ ၁၅၃၉ ထိ ပထမဟံသာဝတီခေတ်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ တပင်ရွှေထီးမှ စ၍ နန္ဒဘုရင် နန်းကျချိန်ထိ ၁၅၄၆ခုနှစ်မှ ၁၅၉၉ ခုနှစ်အတွင်းအား ဒုတိယခေတ်အဖြစ်လည်းကောင်း၊ သမိန်ထော ဗုဒ္ဓကေတိအုပ်စိုးသည့် ၁၇၄၀ မှ အလောင်းမင်းတရား ကြီး ပဲခူးကိုသိမ်းပိုက်သည့် ၁၇၅၇ အထိ တတိယခေတ်အဖြစ်လည်းကောင်း သုံးပိုင်းခွဲခြားပြသည်။ ဗညားဦးသည် မုတ္တမမှ ၁၃၆၃ ခုနှစ်လောက်တွင် စွန့်ခွာခဲ့ပြီး ၁၃၆၉ ခုနှစ်တွင် ပဲခူးသို့အပြီးအပိုင်ပြောင်းရွေ့ကာဟံသာဝတီမြို့တော် သစ်ကိုတည်ထောင်ခဲ့လေသည်။ ထိုအချိန်မှစတင်ကာ ဟံသာဝတီသည် နိုင်ငံခြားဆက်သွယ် ရေး စတင်ခဲ့သည်ဟုပြောဆိုနိုင်လေသည်။ ဗညားဦးသည် အင်းဝမှ မြန်မာဘုရင် မင်းကြီးစွာနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ကာယိုးဒယား ရန်အား ခုခံရန်ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ရာဇာဓိရာဇ်လက်ထက် အင်းဝနှင့် စစ်ဖြစ်နေချိန်တွင် ယိုးဒယားမှ လာရောက်တိုက်ခိုက်ခဲ့သော်လည်း ရာဇာဓိရာဇ်မှ ပြန်လည်တိုက်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။ ရာဇာဓိရာဇ်၏သားတော် ဗညားရံလက်ထက် ၁၃၄၅ ခုနှစ်တွင် အီတလီပြည် ဗင်းနစ်မြို့သား နီကိုလိုဒီကွန်တီ(Nicolo di Conti) ဆိုသူမြန်မာပြည်သို့ရောက်လာသည်။ အင်းဝကိုလည်းရောက်ခဲ့သည်။ ဟံသာဝတီကိုလည်း ရောက်ကာ ပဲခူးတွင်လေးလခန့် နေထိုင်သွားခဲ့သည်။ သူသည် မြန်မာပြည်သို့ ပထမဆုံးရောက်ရှိသော ဥရောပတိုက်သားဟု သမိုင်းဆရာများကဆိုကြသည်။ ဓမ္မစေတီမင်း၏ သားတော် ဗညားရံလက်ထက်တွင်လည်း အီတာလျံ လူမျိုးနှစ်ဦး ရောက်ရှိခဲ့သေးသည်။ သူတို့နှစ်ဦးလုံးမှာ ကုန်သည်များသာ ဖြစ်ကြသည်။ ဘုရင်မရှင်စောပု လက်ထက်တွင်လည်း ရုရှားလူမျိုးနီကီတင် ဆိုသူဟံသာဝတီမြို့သို့ရောက်ရှိခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသော်လည်း အချို့သမိုင်းဆရာများက ထိုအချက်ကို လက်မခံလိုကြပေ။ အကြောင်းမှာ နီကီတင်ရေးသားသည့် မှတ်တမ်းသည် မြန်မာပြည်အကြောင်းတစ်မျက်နှာလောက်သာ ပါဝင်ပြီးသူကိုယ်တိုင်သာ ရောက်ရှိခဲ့ပါက ထို့ထက်ပို၍ ပြည့်ပြည့်စုံစုံရေးနိုင်ကြမည်ဟု ယူဆကြသည်။ သူရေးသားထားသော ပဲခူးမြို့သည် ဆိပ်ကမ်းမြို့ဖြစ်ကြောင်း၊ အိန္ဒိယ တိုင်းရင်းသားများ လာရောက်ရောင်းဝယ်ဖေါက်ကားကြောင်းအစရှိသည့် အကြောင်းများသည် အိန္ဒိယကုန်သည်များထံမှ တဆင့်စကားသာ ဖြစ်နိုင်ကြောင်း သမိုင်းပညာရှင်အချို့က သုံးသပ်ကြသည်။ လမ်းပန်းအသစ်ရှာဖွေကာ ရောက်ရှိလာကြသည့် ဥရောပတိုက်သားများမှာ ထိုဒေသ၏ တိုင်းပြည်အခြေအနေ၊ကုန်ကူးနိုင်မူ့အလားအလာ၊ ဒေသထွက်ကုန်များကို စုံစမ်းပြီး မိမိတို့ကို စရိတ်ပေးလွှတ်သော အရင်းရှင်များအား ပြန်လည်တင်ပြကြသည်။ ထိုကဲ့သို့သော ရည်ရွယ်ချက်မျိုးဖြင့် နီကိုလိုဒီကွန်တီ၊စတီဖင်နို၊ဗာတီမာ အစရှိသည့်ကုန်သည်များသည် ၁၆ ရာစုအစတွင်မြန်မာပြည်သို့ရောက်ရှိလာခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ခရီးသွားဟန်လွှဲ သဘောမျိုးဖြင့် လမ်းစရိတ်စရန် ကုန်ပစ္စည်းအချို့အားလည်း အစမ်းယူလာခဲ့ကြသည်။ စတင်ဖီနိုသည် သူပါလာသည့် ကုန်များကိုဗညားရံအား ရောင်းချခဲ့ပြီး ကုန်ဘိုးရအောင် ၁၈ လမျှစောင့်ခဲ့ရသည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ဒီကွန်တီ၏ မှတ်တမ်းအရ မြန်မာလူမျိုးများသည် တလင်တမယားစနစ်ကို လိုက်နာကြကြောင်း၊ ပေါင်တွင်ထိုးကွင်းထိုးတတ်ကြောင်း၊ သရဏဂုံသုံးပါးအား ရိုသေပြီး၊ စာရေးလျင် ထန်းရွက်ပေါ်မှာရေးကြောင်း၊ ဆင်ဖြူများကို အလေးအမြတ်ထားရုံသာမက ရွှေနှင့်ကျောက်မြတ်ရတနာများ စီခြယ်ပြုလုပ်ထားသော ရွှေကြိုးများနှင့် ချည်သည်ဟုမှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ဗာတီမာကမူ ပဲခူးမင်းသည် သနားကရုဏာရှိပြီး မင်းမူထမ်းများနှင့် အရောတဝင်နေကြောင်း၊ ကလေးများနှင့်လည်း စကားပြောကြောင်း၊ ဘုရင်၏ကိုယ်တွင် ဝတ်ဆင်ထားသည့် ပတ္တမြား၏ တန်ဖိုးသည် မြို့ကြီးတစ်မြို့၏တန်ဖိုးလောက်ရှိကြောင်း၊ ပဲခူးမြို့တွင် အိမ်ကြီး၊အိမ်ကောင်းများဖြင့် ပြည့်နေကြောင်း၊ နန်းတော်ကို ကျောက်ဖြင့်ဆောက်လုပ်ကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ သူ၏ မှတ်တမ်းမှာပင် ထိုတိုင်းပြည်သည် အဖိုးတန်သစ်ပေါများကြောင်း၊ဆင်လည်း အမြောက်အမြားရှိကြောင်း၊ အကြီးအကျယ်ရောင်းဝယ်သော ပစ္စည်းများမှာ ချိပ်၊ကရမက်သား၊ ဝါဂွမ်း၊ ပိုး၊ ပတ္တမြားတို့ဖြစ်ကြောင်း၊ ယင်းပစ္စည်းများ ရောင်းဝယ်မူ့မှ ဘုရင်သည် အခွန်တော်များစွာ ရကြောင်း စသည်ဖြင့်ရေးသားခဲ့သည်။ ဒုတိယ ဟံသာဝတီခေတ် တပင်ရွှေထီးလက်ထက် လောက်မှစတင်ကာ ပေါ်တူဂီများသည်မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းဝင်ရောက်လာခဲ့သည်။ တောင်ငူဘုရင် တပင်ရွှေထီးသည် ဟံသာဝတီကို သိမ်းပိုက်ပြီးနှစ်နှစ် အကြာတွင် မုတ္တမကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ ထိုတိုက်ပွဲတွင် နှစ်ဘက်စလုံးမှ ပေါ်တူဂီသေနတ်ကိုင် ကြေးစားစစ်သားများ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ မုတ္တမမြို့စား စောဗညား၏ ပေါ်တူဂီကြေးစားစစ်သားများသည် တပင်ရွှေထီး ဘက်သားပေါ်တူဂီများ နှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သည့်အတွက် မုတ္တမသည် တပင်ရွှေထီးလက်ထဲသို့ အလျင်အမြန်ကျရောက်ခဲ့ပေသည်။<ref>မော်ကွန်းတင်စာတမ်းများ၊ဟံသာဝတီခေတ် နိုင်ငံခြားဆက်သွယ်ရေး၊ရေးသားသူ-မောင်သော်</ref> == ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန် == * [[ရာဇာဓိရာဇ်]] * [[တပင်ရွှေထီး]] * [[ဘုရင့်နောင်]] * [[ရှင်စောပု]] * [[ပဲခူးမြို့]] == ကိုးကား == <References/> {{မြန်မာနိုင်ငံ မင်းဆက်များ}} [[ကဏ္ဍ:မွန်လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရှေးဟောင်းမြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:မဂဒူး မင်းဆက်]] [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]] q56zj717135s1k4hry7699xb0zd0jk2 0 4491 1036066 1035548 2026-06-05T03:11:53Z Ninjastrikers 22896 1036066 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း|သမိုင်းဝင် နေပြည်တော်နှင့် ခေတ်]] | name = အင်းဝခေတ် | native_name = အင်းဝနေပြည်တော် | official_name = Ava Kingdom | image_skyline = Ruins, Innwa, Mandalay Division, Burma.jpg | image_caption = | time_period = ပဒေသရာဇ်ခေတ်ဦး | year_start = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၃၆၄ | year_end = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၅၅၅ | event_start = [[သတိုးမင်းဖျား]] အင်းဝမြို့တည်ခြင်း | date_start = ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃၆၄ | event_end = [[ဘုရင့်နောင်]] တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခြင်း | date_end = ၂၂ ဇန်နဝါရီ ၁၅၅၅ | capital = [[အင်းဝမြို့]] | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]၊ ရှမ်း၊ မွန် | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်ဘုရင်စနစ် | leader_title = ပထမဆုံးမင်း | leader_name = [[သတိုးမင်းဖျား]] (၁၃၆၄–၁၃၆၇) | leader_title1 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name1 = [[မင်းကြီးစွာစော်ကဲ]] (၁၃၆၇–၁၄၀၀) | leader_title2 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name2 = [[မဟာသီဟသူရ (အင်းဝ)|မဟာသီဟသူရ]] (၁၄၆၈–၁၄၈၀) | leader_title3 = နောက်ဆုံးမင်း | leader_name3 = [[စည်သူကျော်ထင်]] (၁၅၅၁–၁၅၅၅) | population_blank1_title = ယခင်ခေတ်များ | population_blank1 = [[စစ်ကိုင်းခေတ်]] နှင့် [[ပင်းယခေတ်]] | population_blank2_title = နောက်ဆက်တွဲခေတ် | population_blank2 = [[တောင်ငူခေတ်]] }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''အင်းဝခေတ်''' သည် [[ပုဂံခေတ်]] ကုန်ဆုံးပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်း [[အင်းဝမြို့]]ကို ဗဟိုပြု၍ ပေါ်ထွန်းလာသည့် သမိုင်းဝင် ခေတ်တစ်ခေတ် ဖြစ်သည်။ ရှမ်းသွေးမကင်းသည့် မင်းဆက်များ ဖြစ်သော်လည်း မြန်မာမှု၊ မြန်မာဟန်နှင့် မြန်မာဘာသာစကားအတိုင်း လိုက်နာကျင့်သုံးကာ မြန်မာမင်းများအဖြစ် အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။<ref>ထင်အောင်၊ မောင်။ (၁၉၆၇)။ ''A History of Burma''။ ကိုလံဘီယာ တက္ကသိုလ် ပုံနှိပ်တိုက်။</ref> မြန်မာစာပေသမိုင်းတွင် အထူးထင်ရှားသည့် ရဟန်း၊ လူပုဂ္ဂိုလ် စာဆိုရှင်များနှင့် စစ်သူရဲကောင်းများ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ကြီးမားသော စွမ်းဆောင်မှုအနေဖြင့် မွန်တို့၏ [[ဟံသာဝတီ]]မှ [[ရာဇာဓိရာဇ်]]နှင့် [[အနှစ်လေးဆယ်စစ်]]ကို ဆင်နွှဲခဲ့သည်။<ref>ကုလား၊ ဦး။ (၁၇၂၄)။ ''မဟာရာဇဝင်ကြီး'' (ဒုတိယတွဲ)။ ရာပြည့်စာအုပ်တိုက် (၂၀၀၆ ပြန်လည်ပုံနှိပ်)။</ref> အထက်ရှမ်းတို့ကိုလည်း ခေတ်ဦးပိုင်းတွင် အတန်အတင့် လွှမ်းမိုးနိုင်သည်။ သို့သော် မကြာခဏ မင်းပြောင်းမင်းလွဲဖြစ်ခြင်း၊ စစ်ဘေးဒုက္ခများခြင်း၊ နောက်ပိုင်းမင်းဆက်များ၏ အရည်အချင်းညံ့ဖျင်းခြင်း၊ လက်အောက်ခံပဒေသရာဇ်များနှင့် မြောက်ပိုင်းမှ မောဝ်ရှမ်းများ အင်အားကြီးလာကာ ပုန်ကန်ခြင်းတို့ကြောင့် မြန်မာတို့အတွက် ကိုယ်ပိုင်ရပ်တည်ခွင့်ကို ဆက်လက်၍ တည်ထောင်ပေးခဲ့သည်ဟု ဆိုသည့်တိုင် အလွန်ထွန်းကားသည့် ခေတ်တစ်ခေတ်ဖြစ်မလာခဲ့ပေ။ ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၅၅၅ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူမင်းဆက် ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီးက အင်းဝကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီးနောက် အင်းဝခေတ် ပြီးဆုံးခဲ့သည်။<ref>မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး (ဒုတိယတွဲ)။ ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာန၊ မြန်မာနိုင်ငံ။</ref> == စာဆိုတော်များ == အင်းဝခေတ်သည် မြန်မာစာပေ သမိုင်းတွင် ပျို့၊ ကဗျာ၊ ရတုနှင့် မော်ကွန်းများ အလွန်တရာ ထွန်းကားခဲ့သော ခေတ်ဖြစ်ပြီး စာဆိုတော် ပညာရှင်ပေါင်း (၄၉) ဦး ပေါ်ပေါက်ခဲ့ကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ သိရသည်။ အင်းဝခေတ်ကို အောက်ပါအတိုင်း အပိုင်းလေးပိုင်း ခွဲခြားနိုင်သည်-<ref>မန္တလေးနေ့စဉ်၊ ၃. ၁၂.၂၀၁၇၊ စာ-၈</ref> # '''ပထမအင်းဝခေတ်:''' စာဆိုတော် (၂၃) ဦး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ (ဥပမာ- [[ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရ]]၊ [[ရှင်မဟာသီလဝံသ]]) # '''ဒုတိယအင်းဝခေတ်:''' စာဆိုတော် (၁၂) ဦး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ # '''တတိယအင်းဝခေတ်:''' စာဆိုတော် (၉) ဦး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ # '''စတုတ္ထအင်းဝခေတ်:''' စာဆိုတော် (၅) ဦး ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံ}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့မင်းဆက်များ]] 7hgt7m6zwobok2cgx6k2bqtb45g48zi 0 4582 1036102 804858 2026-06-05T03:43:50Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036102 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building |image = Kyaikkhauk Pagoda.jpg |image_size = 240px |name = ကျိုက်ခေါက်စေတီတော် |location = [[သန်လျင်မြို့]] |coordinates = {{coord|16.730321|N|96.270943|E|region:MM|display=inline,title}} |antenna_spire = |roof = |completion_date = |structural_engineer= |founded_by = စူဠသီရိမာသောကမင်း |religious_affiliation = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] |url = }} '''ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်မြတ်'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]ရှိ တန်ခိုးကြီး စေတီတော် တစ်ဆူဖြစ်၍[[ရန်ကုန်မြစ်]]နှင့် [[ပဲခူးမြစ်]]ဆုံရာ ပဲခူးမြစ်၏ တောင်ဘက်ကမ်းတွင်ရှိသော [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]] [[သန်လျင်မြို့]]တောင်ဘက် သန်လျင်ကျောက်တန်းလမ်း အနီး ဥတ္တရင်္ဂကုန်းပေါ်၌ ကိန်းဝပ်တော်မူလျက်ရှိသည်။ ကျိုက်ခေါက်စေတီမှာ ရှေးဟောင်း စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည့်ပြင် ရှေးမွန်ဗိသုကာ ပညာရပ်ကို သရုပ်ပြ သက်သေခံလျက်ရှိသည်။ ကျိုက်ခေါက်စေတီ၏ ဉာဏ်တော်မှာ ၂၃၃ ပေ၊ ဖိနပ်တော်အဝန်းမှာ ပေ ၉ဝဝ ဖြစ်သည်။ စေတီ ရင်ပြင်တော် ကို မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်းမှ ကျောက်ပြားအနီများဖြင့် စနစ်တကျ ဆစ်ချောခင်းကျင်းထားသည်။ သာသနာသက္ကရာဇ်(၂၄၁)တွင် အရှင်ခေါလကနှင့် သထုံမင်းစူဠသီရိမာသောကမင်း တို့သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ခြောက်ဆူနှင့်တကွ သီဟိုဠ်(သီရိလင်္ကာ)မှရရှိသော နဖူးသင်းကျစ်ရိုးနှင့်ဓာတ်တော်များကို ဌာပနာကာ တိုက်စေတီ ပုံတည်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ အရှင်ခေါလကကို အကြောင်းပြု၍ “ခေါလကစေတီ” ဟုသမုတ်ခဲ့သည်။ ကာလရွေ့လျောလာသည်နှင့်အမျှ "ခေါက်စေတီ၊ ကျော်ခိုက်စေတီ၊ ကျိုက်ခေါက်စေတီ" ဟုတွင်လေသည်။ သက္ကရာဇ်(၇၁၁)တွင် ဟံသာဝတီမင်း [[ဗညားဦး]]သည် မူလတိုက်စေတီကို သင်းတိုက်စေတီပုံစံ ပြောင်းလဲတည်ထားခဲ့သည်။ ဉာဏ်တော် ၂၇-တောင် ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ်(၇၇၈)တွင် [[ရာဇာဓိရာဇ်]]မင်းသည် ဉာဏ်တော်အတောင်သုံးဆယ်ထိ ပြုပြင်တည်ဆောက်သည်။ ကျိုက်ခေါက် စေတီတော်မြတ်သည် ခေတ်သမိုင်းအဆက်ဆက် စိုးစံခဲ့သောမင်းများနှင့် ပြည်သူတို့ ဆည်းကပ်ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသော ထင်ရှားသော တန်ခိုးကြီး ဘုရားတစ်ဆူဖြစ်သည်။ <ref>မြတ်မင်းလှိုင်။ မြန်မာပြည်ရှိ ရှေးဟောင်းဘုရားစေတီပုထိုးများ</ref> ==အမည်ရင်းမြစ်== ဆံတော်ခြောက်ဆူမှာ အရှင်ခေါလကကို အကြောင်းပြု၍ ရရှိသဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထိုအရှင်သီတင်းသုံးရာ ကျောင်းကုန်းပေါ်တွင် တည်ထားသောကြောင့်လည်းကောင်း ထိုစေတီကို "ခေါလကစေတီ" ဟုသမုတ်ခဲ့သည်။ ကာလရွေ့လျောလာသည်နှင့်အမျှ  နှောင်းလူတို့သည် ခေါလကစေတီဟု မခေါ်ကြပဲ ခေါက်စေတီ ဟုသာခေါ်ကြကုန်သည်။ ဟံသာ၀တီတိုင်းသားတို့မူကား "ကျာ်ခိုက်" ဟုခေါ်ကြလေ၏။ ထို့နောက်တွင်မှ ကျိုက်ခေါက်စေတီ ဟုပြောင်းလဲခေါ်ကြ သည်မှာ ယနေ့တိုင်ဖြစ်လေသည်။ ==ဘုရားသမိုင်းအကျဉ်း== ဂေါတမမြတ်စွာဘုရားပရိနိဗ္ဗာန်ပြုပြီးနောက် ၂၃၆ နှစ်ရောက်သော် [[အသောက]]မင်းတရားကိုအမှီပြု၍ အရှင် မောဂ္ဂလိပုတ္တတိဿ မဟာထေရ်ကြီးမှူးသောသံဃာအဖွဲ့ကြီးက တိုင်းတစ်ပါးအရပ်များ၌ သာသနာတော်ကို တည်စေ အံ့သောငှာ သာသနာပြုထေရ်တို့ကိုစေလွှတ်လိုက်၏။ ထိုသို့စေလွှတ်ရာတွင် သုဝဏ္ဏဘူမိအမည်ရှိသော  သထုံပြည်သို့ အရှင်သောဏနှင့် အရှင်ဥတ္တရထေရ်တို့ကို တပည့်ဖြစ်သူ အရှင်သောမာယနှင့်တကွ စေလွှတ်လိုက်၏။ ထိုအရှင် နှစ်ပါးသည် တပည့်ဖြစ်သူလက်ထောက်သာသနာပြုရဟန်းတော် အရှင်သောမာယကို ပေါက္ခရဝတီခေါ်ဒဂုံခေါ်၊ ရန်ကုန်မြို့သို့သာသနာပြုရန် တစ်ဆင့်လွှတ်လိုက်သည်။ ထိုအရှင်သည်ပေါက္ခရဝတီ၌ အစဉ်သီတင်းသုံးကာလတွင် က္ခိယ ကျွန်း၊ သီဟကျွန်းများ၌ သာသနာကိုကောင်းစွာပြု၏။ ဥတ္တရင်္ဂကုန်း၌နေသော ခေါလက မည်သောရသေ့သည် သာသနာ တော်၌ယုံကြည်လာ၍ ရဟန်းအဖြစ်ကိုခံယူခဲ့သည်။ ထို့နောက် အရှင်ခေါလသည် ဆရာအရှင်သောမာယနှင့်အတူ အိန္ဒိယ နိုင်ငံ၊ ပါဋလိပုတ်နေပြည်တော် ရှိအသောကမင်းတရားထံသွား၍ မြတ်စွာဘုရား၏ မွေတော်ဓာတ်တော်များကိုပူဇော်ရန် အလို့ငှာတောင်းလေသော် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ ဆံတော်၂၄ဆူ ကိုရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက်တွင်သီတင်းသုံးရာ သီဟကျွန်း သို့ပြန်ခဲ့ရာ ပါဒအမည်ရှိသောသင်္ဘောဆိပ်သို့ရောက်လေ၏။ ပါဒမြို့၌ဆံတော်၂ဆူကို ကိုကွယ်ရန်ပေးခဲ့ရာ နောင်အခါတွင် ကျိုက်ဒေးရစေတီတွင်ဌာပနာထားလေသည်။ ပါဒနိုင်ငံမှ သန်လျင်ရွာခေါ်စကားရွာအထိ ဌာပနာတည်ထားကိုးကွယ်ရန် အသီးသီးပေးအပ်ခဲ့ရာ အရှင်ခေါလကသီတင်းသုံးသော ဥတ္တရင်္ဂကုန်း(ယခုအခေါ်လှိုင်းပုတ်ကုန်း)တွင်လည်း တည်ထား ကိုးကွယ်ရန်အတွက် ဆံတော်ခြောက်ဆူကိုရရှိခဲ့ပါသည်။  သာသနာသက္ကရာဇ်(၂၄၁)တွင် အရှင်ခေါလကနှင့် သထုံမင်းစူဠသီရိမာသောကမင်းတို့သည် ဂေါတမမြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ခြောက်ဆူကိန်းဝပ်ရန် ဌာပနာကာ တိုက်စေတီတစ်ဆူကို တည်ထားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ နှောင်းပိုင်းတွင် (ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး၏ စေခိုင်းချက်အရ သန်လျင်မြို့ဝန်ကတော် ရှင်ငြိမ်းကိုတာဝန်နှင်း၍) သီဟိုဠ်(သီရိလင်္ကာ)မှရရှိသော နဖူးသင်းကျစ်ရိုးနှင့် ဓာတ်တော်များကို ဖြည့်တင်းဌာပနာကာ စေတီတော်ကို ညဏ်တော် (၅၆)တောင်အထိ ပြန်လည်တည်ထားခဲ့သည်။ ၉၃၆ ခုနှစ်တွင်- သထုံမင်းဓမ္မပါလသည်ဂဝံကျောက်အုတ်တို့ဖြင့် တန်ဆောင်းသစ်ကိုတည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့ပြီး ကျောင်း၊ သိမ်၊ ဇရပ်၊  တန်ဆောင်း၊ စောင်းတန်းများကိုလည်းပြုပြင်ခဲ့သည်။ စေတီတည်ရာတောင်၏အရှေ့မြောက် ခြေရင်းအရပ်တွင် ဓမ္မပါလကျောင်းကြီးကိုလည်း တည်ဆောက်လှူဒါန်းခဲ့ပါသေးသည်။ ===ဘုရားပြုပြင်ခြင်းသမိုင်း=== သာသနာသက္ကရာဇ်(၂၄၁)တွင်စတည်တည်ထားစဉ်က တိုက်စေတီအဖြစ်သာတည်ထားခဲ့ပြီး မြန်မာသက္ကရာဇ် (၄၂၄)ခုနှစ်၊ ခရစ်နှစ် ၁၀၆၂ ခုနှစ်တွင်ခုနှစ်တွင် အနော်ရထာမင်းက ဂဝံ၊ အုတ်တို့ဖြင့်တိုးချဲ့တည်ပေးရာ တိုက်စေတီထိပ်မှပြာသာဒ်ဟောင်းကိုဖယ်ပြီး သင်တိုင်းစေတီကိုအစားထိုးတည်ထားခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၇၁၀- ခုနှစ်တွင် ငလျင်လှုပ်ခတ်မှုကြောင့် စေတီတော်မှာပြိုကျပျက်စီးသဖြင့် (၆)နှစ်အကြာ ၇၁၆-ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီမင်း [[ဗညားဦး]]သည် တိုက်စေတီပုံစံမှ အနော်ရထာမင်းကြီးတည်ထားခဲ့သည့်အတိုင်း ဉာဏ်တော်ကို ၂၇ တောင်မြှင့်၍ သင်တိုင်းစေတီသစ်ကို ပြောင်းလဲတည်ထားခဲ့သည်။ သက္ကရာဇ်(၇၇၈)တွင်စေတီတော်မှာ နှစ်ခြမ်းကွဲကျခဲ့ရာ [[ရာဇာဓိရာဇ်]]မင်းသည် ရှိပြီးသားဌာပနာအပြင် ဌာပနာအသစ်များ ထပ်မံဖြည့်တင်းပြီး ဉာဏ်တော်အတောင်သုံးဆယ်ထိ ပြုပြင်တည်ဆောက်ခဲ့ရာ သက္ကရာဇ် ၇၇၉-ခုနှစ်တွင် ပြီးစီး၍  ရွှေသင်္ကန်းပါကပ်လှူပူဇော်ခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၈၁၂)ခုနှစ်တွင် မိုးကြိုးခသဖြင့်ထီး၊ ငှက်မြတ်နား၊ ကြာဖူးတို့ကို သားတော်ဗညားကျန်းဒေါက အင်းဝ လက်ရာ ထီးတော်သစ်တင်လှူပူဇော်ခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၈၂၂)ခုနှစ်၊ သက္ကရာဇ်(၈၂၀)တွင် ငလျင်ကြောင့်ပန်းတင်ခုံပြိုပျက်ရာ သက္ကရာဇ်(၈၂၂) တွင်ဘုရင်မကြီး ရှင်စောပုနှင့် ဓမ္မစေတီမင်းတို့က ပြန်လည်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၈၉၀)ခုနှစ်တွင် လေပြင်းမုန်တိုင်းတိုက်ခတ်သောကြောင့်ထီးတော်မြေခခဲ့သည်။ သန်လျင်မြို့စား ဗကတ်နှင့် ကျိုက်ခေါက်သူကြီးတို့က ဦးဆောင်၍ ထီးတော်သစ်လှူခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၉၂၄) ခုနှစ်၊ နယုန်လဆန်း(၆)ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ကြီးစွာသောငလျင်ကြောင့် ပန်းတင်ခုံပါမကျန် ပြိုကွဲပျက်စီးခဲ့ရာ သန်လျင်မြို့စားကတော်ရှင်ငြိမ်းက ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီးကိုယ်စား သီဟိုဠ်မှရသော နဖူးသင်းကျစ်ရိုး တော်နှင့် ဓာတ်တော်မွေတော်များကိုပါထပ်ဖြည့်ဌာပနာ၍ အမြင့်(၅၆)တောင်ရှိသော စေတီကိုတည်ပေးခဲ့ကာ ဆင်ခံကျောက်ထီးကိုလည်း ရင်ပြင်တော်အရှေ့တောင်ဘက်တွင် တည်လှူခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၉၂၇) ခုနှစ်တွင် ဘုရင့်နောင်၏ ရွှေကွပ်ကျောက်စီထီး၊ ငှက်မြတ်နားနှင့်ကြာဖူးတို့ကိုတင်လှူခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၉၅၂)ခုနှစ်တွင် သန်လျင်မြို့စားသီဟမာရီနှင့်ကတော်သုဂန္ဒကလျာတို့အားနန္ဒမင်းက ငလျင်ကြောင့် ပြိုပျက်ခဲ့သော ထီးတော် နေရာတွင် ရွှေကွပ်ကျောက်စီထီးတော်သစ်ကိုတင်လှူပူဇော်စေခဲ့သည်။ ကျိုက်ခေါက်စေတီကို သန်လျင်မြို့ ဘောဂသေနမင်း၏ သမီးတော် ရှင်မွေနွန်းက ဒုတိယအကြိမ် ဓာတ်တော်များကို ဌာပနာတော်မူခဲ့၍ နောက်မင်းအဆက်ဆက်တို့ ပြုပြင်တော်မူခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ပေါ်တူဂီ လူမျိုး ငဇင်္ကာခေါ် ဖိလစ်ဒီဗရစ်တို လက်ထက် သက္ကရာဇ် ၉၆၅ ခုနှစ်မှ ၉၇၅ ခုနှစ်ခန့်အတွင်း ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်ကို ပြုပြင်မွမ်းမံသည့်သူ မရှိသဖြင့် တောကြီးအတိ ဖြစ်ပြန်သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၉၇၅)ခုနှစ်တွင် အနောက်ဘက်လွန်မင်းသည် ရွှေကွပ်ကျောက်စီထီးတော်အသစ် တင်လှူပူဇော်ခဲ့ သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၀၇၆) ခုနှစ်တွင် တနင်္ဂနွေမင်းက အင်္ဂတေအသစ်တင်လှူပေးခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၁၃၀)ခုနှစ်တွင် ငလျင်ကြောင့်ကျည်းဝန်းမှ အထက်ပြိုကျခဲ့ရာ ပစ္စယံနှင့် ပန်းတင်ခုံတို ကွဲအက်ပျက်စီးခဲ့သောကြောင့် မြေဒူးမင်းခေါ်ကုန်းဘောင်ဆင်ဖြူရှင်မင်းအမိန့်ဖြင့် သန်လျင်မြို့ဝန်နှင့် အရာရှိတို့က ဘုရင့် ဘဏ္ဍာတော်ဖြင့် ပြန်လည်တည်ထားခဲ့ရာ ရွှေတိဂုံစေတီပုံစံတူဖြစ်ပြီး ဉာဏ်တော်မှာ (၁၀၈) တောင် မြင့်ပေသည်။ သက္ကရာဇ် ၁၁၃၃ ခုနှစ်တွင် မိုးနဲရောက် ဂန္ဓသာရ အရှင်သူမြတ် ကြီးမှူး၍ မြို့သူမြို့သား တို့က ထပ်လောင်းမွမ်းမံကာ တံတိုင်းကာရံ ဆောက်လုပ်ခဲ့ကြသည်။ ဆင်ဖြူရှင်မင်းတရားကြီးသည် သက္ကရာဇ် ၁၁၃၆ ခုနှစ် ရွှေတိဂုံစေတီတော်တွင် ထီးတော်အသစ် တင်တော်မူပြီး နောက်၊ ၁၁၃၇ ခုနှစ်၌ ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်ကိုလည်း ထီးတော်တင်တော်မူခဲ့သည်။ ၁၁၄၃ ခုနှစ်က စေတီတော်ပြိုပြန်ရာ ဘိုးတော်ဘုရားက ပြင်ဆင်မွမ်းမံခဲ့လေသည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၂၂၀) ခုနှစ်တွင် သန်လျင်မြို့အုပ်ဦးသာဒွန်းအောင်နှင့်ဇနီးဒေါ်ပွင့် သားသမီးတစ်စုတို့က ထီးတော် သစ်လှူခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၂၇၈) ခုနှစ်တွင် ဦးသာဒွန်းအောင်၏သမီးဒေါ်သက်စံက (၁၂၇၇) ခုနှစ်တွင်ချွတ်ယွင်းတိမ်းစောင်း သွားသောထီးတော်အစား အမြင့်ကိုးတောင်တမိုက်ရှိသော ဘုံကိုးဆင့်ထီးတော်သစ်ကိုတင်လှူ ပေးခဲ့သည်။ (၁၂၉၂)ခုနှစ်တွင် ပဲခူးမြို့နှင့်အတူငလျင်ဒဏ်ခံရသဖြင့်ကြောင့်ခေါင်းလောင်းပုံမှ အထက်ပိုင်းပြိုကျခဲ့သည်။ ထိုပြိုကျ ပျက်စီးမှုများကို ဂေါပကအဖွဲ့ကကြီးကြပ်၍ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၂၉၄)ခုနှစ်တွင် ဘုံကိုးဆင့်ထီးဒါယကာ သူဌေးဦးဘရှင် + ဇနီး ဒေါ်ခင်ညွှန့်၊ ငှက်မြတ်နားတော်အလှူရှင်ဘုရားအမ ဒေါ်လှမယ်၊ စိန်ဖူးဒါယကာဦးဘခင်+ဇနီးဒေါ်စောရင် တို့နှင့် ဘီအိုစီကုမ္မဏီ နှင့်အသင်းအဖွဲ့တို့က စုပေါင်းပြုပြင်တည်ထားရာ ဉာဏ်တော်အမြင့်(၁၂၃) တောင်၊ ပေအားဖြင့် ၁၈၄ ပေ ၆ လက်မရှိသည်မှာ ယနေ့ဖူးမြော်နေရသည့် ဆံတော်ရှင်ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်ပင်ဖြစ်သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၃၃၀) ခုနှစ်မှာတော့ လေပြင်းဒဏ်ကြောင့် စိန်ဖူးတော်နှင့်စိန်လှံသုံးချောင်းမြေခရာ အများပြည်သူ ကောင်းမှုဖြင့် ပြန်လည်တင်လှူခဲ့သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ်(၁၃၄၂)တွင်လည်း စိန်ဖူးတော်နှင့်ငှက်မြတ်နားတော်တို့ကို အများပြည်သူတို့၏ကောင်းမှုဖြင့် ဖြည့် စွက်ပြုပြင်မွမ်းမံ၍ ပြန်လည်တင်လှူခဲ့သည်။ ==သမိုင်းဝင်နေရာများ== စေတီတော်မြတ်ကြီး၏ တနင်္ဂနွေထောင့်တွင် ရှေးမြန်မာမင်းများ၊ စစ်သူကြီးများ ဆုတောင်းအဓိဋ္ဌာန်ပြုလုပ်ရာ အောင်မြေတည်ရှိသည်။ စေတီတော်ကြီး၏ အရှေ့တောင်ထောင့်တွင် ဟံသာဝတီဘုရင် ဘုရင့်နောင်ကျော်ထင်အနော်ရထာ လှူဒါန်းခဲ့သော ဆင်ခံကျောက်ထီးကို တွေ့နိုင်ပါသည်။ စေတီတော်ကြီးသည် ၁၂၉၂ ခုနှစ်တွင် ငလျင်ဒဏ်ခံရပြီး ငှက်ပျောဖူးတော် ပြိုကျမြေခခဲ့ရသည်။ ပြိုကျခဲ့သော ငှက်ပျောဖူးကို မဖြိုမဖျက်စေဘဲ၊ ငှက်ပျောဖူးပုံ အရံစေတီအဖြစ် ၁၃၀၁ ခုနှစ်တွင် အရှေ့တောင် အထက်ပစ္စယာတွင် တည်ထားကာ မြေခခဲ့သည့်ထီးတော်ကြီးကိုအရံစေတီအဖြစ် အရှေ့မြောက်ထောင့်တွင် ထီးတော်ပုံစေတီတော်ကို တည်ထား ခဲ့သည်။ အထက်ပစ္စယံရှိ အရံစေတီများမှ စေတီရံအမှတ်(၁၀၄)၏ထီးတော်မှာ ကျောက်ထီးတောင် တင်လှူထား သည်ကို ထူးခြားစွာဖူးတွေ့နိုင်သည်။ ရာဟုထောင့်တွင် စေတီတော်ကြီးအား စောင့်ရှောက်ရန် ရည်ရွယ်၍ ရှေးဘိုးဘွားများက ဆင်ဖြူတော်ဝပ်ဆင်းနေ ဟန်ရုပ်တုကို အထိမ်းအမှတ်တည်ထားသည်။ ဒဂုံမြို့စား၏သားတော်မင်းနန္ဒာသည် ဗိုလ်တထောင်ဘုရား (ခေါ်) ဆံတော်အပ်ဘုရား၌ကွယ်လွန်၍ ရှင်မွေ့နွန်းက ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်သို့ လှူဖွယ်ဝတ္ထုအစုစုတို့ကိုလှူဒါန်းပြီး စေတီတော်အနောက်မြောက်အရပ် အောက်ရင်ပြင်တော်တွင် ရေကန်တူး၍  “မင်းနန္ဒာကန်”ဟု အမည်သမုတ်ကာလှူဒါန်းခဲ့မှုအား ယနေ့တိုင်တွေ့မြင်နိုင်သည်။ သန်လျင်မြို့စားကတော် သုဂန္ဒကလျာ၏ညီမ မြင့်ဘုန်းရှိနှင့် ချစ်ကြိုးသွယ်နှောင်ပြီး ဘုရားတိုင်ရတုစပ်ဆိုခဲ့သည့် ရတုဘုရင်နတ်သျှင်နောင်ကို မြန်မာသက္ကရာဇ် ၉၇၄ ခုနှစ်တွင် အနောက်ဘက်လွန်မင်းက ပေါ်တူဂီနယ်ချဲ့ငဇင်ကာနှင့် မိတ်ဖွဲ့သဖြင့် မြို့လယ်၌ကွပ်မျက်စေခဲ့သည်။ ညီတော်မင်းရဲကျော်ထင်က နတ်သျှင်နောင်အရိုးအိုးကို စေတီတော် မြောက်ဘက် စောင်းတန်း၏အနောက်ဘက်အနီး အောက်ရင်ပြင်တွင်မြှပ်နှံ၍ တိုက်စေတီအဖြစ်တည်ထားသည်ကို ယနေ့တိုင်တွေ့မြင်နိုင် သည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၀၁ ခုနှစ်တွင်ပျံလွန်တော်မူသော ကျိုက်ခေါက်ဆရာတော်ကြီး ပညာလင်္ကာရ၏အရိုးအိုး စေတီတော်ကို ကုသိနာရုံတန်ဆောင်းနှင့် ဗောဓိညောင်ပင်ကြီးနားတွင် တွေ့မြင်နိုင်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁၂၈၂ ခုနှစ်တွင် ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်မြတ်ကြီးနှင့်တကွ ဥတ္တရင်္ဂကုန်းတော်ဝန်းကျင် သန်လျင်နယ် တစ်ခွင်စောင့်ရောက်ရန်ထားရှိသည့် သန်လျင်ဘိုးဘိုးကြီး၏ရုပ်တုကို မြောက်ဘက်စောင်းတန်းထိပ်ရင်ပြင်တော်ရှိ စံနန်း ဆောင်တွင် တွေ့မြင်နိုင်ပါသည်။ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၁၃ ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီဘုရင် ဗညားဒလသည် အင်းဝနေပြည်တော်ကို သိမ်းပိုက်ပြီး အင်းဝဘုရင်၊ မိဘုရား၊ သားတော်၊ သမီးတော်များ၊ မှူးမတ်များကို ဟံသာဝတီသို့ခေါ်ဆောင်ခဲ့ရာတွင် ဝန်ကြီးပဒေသရာဇာလည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။ ၁၁၁၆ ခုနှစ် ကဆုန်လပြည့်ကျော် ၃ ရက်တွင် သန်လျင်မြို့၌တည်းခိုနေစဉ် ကွယ်လွန် ခဲ့သဖြင့် သဂြိုဟ်ပြီး အရိုးအိုးစေတီတည်ထားခဲ့သည်ကို စေတီတော်၏မြောက်ဘက် ဝတ္တကမြေတွင် တွေ့မြင်နိုင်သည်။ == ကိုးကား == <References /> ၂။ ပုသိမ်မောင်သောင်းယဉ်၏ ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင် ဆံတော်ရှင်ကျိုက်ခေါက်စာအုပ် {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}} [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[Category:ရန်ကုန်မြို့ရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] luqdicf7znt0xhj4sfsxskci1scwl6m 0 4770 1036065 1035551 2026-06-05T03:11:19Z Ninjastrikers 22896 1036065 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း|သမိုင်းဝင် နေပြည်တော်နှင့် ခေတ်]] | name = ညောင်ရမ်းခေတ် | native_name = အင်းဝဒုတိယနေပြည်တော် | official_name = Nyaungyan Period | image_skyline = Inwa -- MNOK bridge.JPG | image_caption = | time_period = ပဒေသရာဇ်ခေတ်လယ် | year_start = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၅၉၇ | year_end = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၇၅၂ | event_start = [[ညောင်ရမ်းမင်းတရားကြီး]] အင်းဝကို ပြန်လည်တည်ထောင်ခြင်း | date_start = ၁၅၉၇ | event_end = ဟံသာဝတီကုလားပျိုတပ်များ အင်းဝကို သိမ်းပိုက်ခြင်း | date_end = ၂၃ မတ် ၁၇၅၂ | capital = [[အင်းဝမြို့]] | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]] | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်ဘုရင်စနစ် | leader_title = ပထမဆုံးမင်း | leader_name = [[ညောင်ရမ်းမင်းတရားကြီး]] (၁၅၉၇–၁၆၀၅) | leader_title1 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name1 = [[နောက်တော်ဟံ]] (၁၆၀၅–၁၆၂၈) | leader_title2 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name2 = [[သာလွန်မင်း]] (၁၆၂၉–၁၆၄၈) | leader_title3 = နောက်ဆုံးမင်း | leader_name3 = [[မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိ]] (၁၇၃၃–၁၇၅၂) | population_blank1_title = ယခင်ခေတ် | population_blank1 = [[တောင်ငူခေတ်|တောင်ငူ-ဟံသာဝတီခေတ်]] | population_blank2_title = နောက်ဆက်တွဲခေတ် | population_blank2 = [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] }} '''ညောင်ရမ်းခေတ်''' (ခရစ် ၁၅၉၇ မှ ၁၇၅၂) သည် ပထမအင်းဝခေတ် ပျက်သုန်းပြီးနောက်ပိုင်း တောချုံအဖြစ် ၄ နှစ်မျှ ဖြစ်နေခဲ့သော အင်းဝမြို့ကို (၁၆) ရာစုနှောင်းပိုင်း ကာလတွင် ဒုတိယအကြိမ် ပြန်လည်တည်ထောင်ခဲ့ရာမှ စတင်ပေါ်ပေါက်လာသော ခေတ်ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပြန်လည်ထူထောင်ခဲ့သော မင်းမှာ [[ညောင်ရမ်းမင်းတရားကြီး]] ဖြစ်သည်။ ညောင်ရမ်းခေတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွက် လေးခုမြောက် ပဒေသရာဇ်ခေတ် ဖြစ်သည်။ [[တပင်ရွှေထီး]]၊ [[ဘုရင့်နောင်]]တို့ ထူထောင်သည့် တောင်ငူ-ဟံသာဝတီခေတ် ပြိုလဲအပြီးတွင် တစ်နယ်တစ်မင်း စစ်ပြိုင်ပြုနေကြသည့် ပဒေသရာဇ်များကြားမှ ညောင်ရမ်းစား ညောင်ရမ်းမင်းတရားကြီး (ရှင်သစ္စာ) နှင့် သားတော်များက အင်အားကြီးမားလာကာ [[ညောင်ရမ်းမင်းဆက်]]ကို တည်ထောင်ကြခြင်းဖြင့် ညောင်ရမ်းခေတ်ဟူ၍ ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ညောင်ရမ်းမင်းဆက်မှ ဘုရင်များသည် [[အင်းဝ]]ကို နန်းစိုက်ရာ မြို့တော်အဖြစ် ပြန်လည်အသုံးပြုခဲ့ကြသဖြင့် '''ဒုတိယအင်းဝခေတ်''' ဟုလည်း ခေါ်ကြသေးသည်။ ညောင်ရမ်းခေတ်မှာ ထူးခြားစွာပင် စာဆိုတော်များ၊ ပညာရှိများ ပေါ်ထွန်းလာသည့်အတွက် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု တိုးတက်ရေးတွင် အရေးပါသည့် ခေတ်ကာလအဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။ ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည့် အဓိကပြဿနာမှာ ရာသီဥတု ဖောက်ပြန်မှုနှင့် နောက်ပိုင်းကာလ နန်းတွင်းအရှုပ်တော်ပုံများ ဖြစ်သည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များက သုံးသပ်ကြသည်။ ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် ညောင်ရမ်းမင်းဆက် (၁၁) ဆက် စိုးစံခဲ့ပြီး မြို့သက်နှစ်ပေါင်း ၁၅၃ နှစ်မျှ ကြာမြင့်ခဲ့သည်။<ref>ဗိုလ်ရှိတ်(ရတနာပူရ) ရေး အင်းဝနန်းစံ မင်းများနှင့် သမိုင်းဝင်နေရာများ၊ ၂၀၁၆-ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ၊ စာ-၁၂၅</ref> == စာဆိုရှင်များ == ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် ထင်ရှားသော စာဆိုတော်ကြီးများနှင့် ကျမ်းပြုပညာရှင်များစွာ ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ၎င်းတို့အနက် ထင်ရှားသူအချို့မှာ- * ဝရာဘိသင်္ဃနာထ ဆရာတော် * [[တောင်ဖီလာဆရာတော်]] * သဒ္ဓမ္မလင်္ကာရ ဆရာတော် * [[ဦးကုလား]] (ရာဇဝင်ဆရာကြီး) * ဦးအောင်ကြီး * [[မဟာဓမ္မရာဇာဓိပတိ|ဟံသာဝတီရောက်မင်းတရားကြီး]] တို့ ဖြစ်ကြသည်။ == စာပေထွန်းကားမှု == ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် စကားပြေဝတ္ထု၊ ရာဇဝင်၊ ဓမ္မသတ်နှင့် ပြဇာတ်အရေးအသားများ အထူးထွန်းကားခဲ့ပြီး၊ ကဗျာကဏ္ဍတွင် ပျို့၊ တျာချင်း၊ အိုင်ချင်း၊ တေးသီချင်း၊ လူးတားနှင့် ရတုများ ထိုးထိုးခြားခြား တိုးတက်ခဲ့သည်။ ဝတ္ထုစကားပြေနှင့် ရာဇဝင်ကျမ်းများ * '''မဏိကုဏ္ဍဝတ္ထု:''' ဝရာဘိသင်္ဃနာထ ဆရာတော်၏ မဏိကုဏ္ဍဝတ္ထုသည် ဘုရားလောင်း သုတသောမမင်း၏ ဇာတ်လမ်းကို မဏ္ဍိုင်ပြုကာ (၅၅၀) ဇာတ်ဝတ္ထုများ ထည့်သွင်းရေးဖွဲ့ထားသော ဝတ္ထုစကားပြေဖြစ်သည်။ * '''ယသဝဍ္ဎနဝတ္ထု:''' တောင်ဖီလာဆရာတော် ရေးသားခဲ့သော ယသဝဍ္ဎနဝတ္ထုသည် ကြီးပွားကြောင်း တရားများကို သာဓကများထားကာ ရေးသားခဲ့သော ဝတ္ထုဖြစ်သည်။ * '''ရတနာကရဝတ္ထု:''' သဒ္ဓမ္မလင်္ကာရ ဆရာတော်ကလည်း ဓမ္မပဒကျမ်းကိုမှီ၍ ရတနာကရဝတ္ထုကို ရေးသားခဲ့သည်။ * '''မဟာရာဇဝင်ကြီး:''' ညောင်ရမ်းခေတ် ဝတ္ထုစကားပြေများအကြား၌ ဦးကုလား၏ ''မဟာရာဇဝင်ကျမ်းကြီး'' ပေါ်ထွန်းခဲ့သည်။ ဤကျမ်းတွင် သရေခေတ္တရာရာဇဝင်၊ ပုဂံရာဇဝင်၊ ပင်းယရာဇဝင်၊ အင်းဝရာဇဝင်၊ တောင်ငူရာဇဝင် စသည့် အကြောင်းအရာနှင့် မင်းဆက်တို့၏ အကြောင်းအရာများကို ပြည့်စုံပေါ်လွင်အောင် ပထမဆုံး စနစ်တကျ ပြုစုရေးသားနိုင်ခဲ့သော ရာဇဝင်ကျမ်းကြီး ဖြစ်သည်။ ကျေးလက်ကဗျာကဏ္ဍ ညောင်ရမ်းခေတ်တွင် '''အိုင်ချင်းကဗျာများ''' လည်း ထွန်းကားခဲ့သည်။ အိုင်ချင်းကဗျာများသည် နန်းသုံးကဗျာများကဲ့သို့ မဟုတ်ဘဲ ကျေးလက်ပြည်သူတို့၏ လူမှုဘဝနှင့် ဖော်ရွေသော သဘာဝအလှတရားများကို အရိုးခံအတိုင်း ပေါ်လွင်အောင် ရေးဖွဲ့ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist|refs= <ref name="theinhlaing">{{cite book|author=ဦးသိန်းလှိုင် (အဖွဲ့ဝင်၊ မြန်မာသမိုင်းအဖွဲ့)|title=ညောင်ရမ်းခေတ်|date=၂၀၁၈|publisher=သမိုင်းသုတေသနနှင့် အမျိုးသားစာကြည့်တိုက် ဦးစီးဌာန}}</ref> }} {{ညောင်ရမ်းခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:ညောင်ရမ်းခေတ်]] lgsj3ubl2s4rw7zc3dl8fys521tulid 0 4922 1036063 1035557 2026-06-05T03:10:42Z Ninjastrikers 22896 1036063 wikitext text/x-wiki {{Short description|ပုဂံခေတ်လွန် ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး၏ ခေတ်နှင့် ဘုရင့်နိုင်ငံ (၁၂၉၇–၁၃၁၃)}} {{Infobox settlement | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း|သမိုင်းဝင် နေပြည်တော်နှင့် ခေတ်]] | name = မြင်စိုင်းခေတ် | native_name = မြင်စိုင်းဘုရင့်နိုင်ငံ | official_name = Myinsaing Kingdom | image_skyline = | image_caption = | image_flag = | flag_size = | flag_alt = | flag_type = | image_coat = | image_map = | map_caption = | time_period = [[ပုဂံခေတ်လွန်ကာလ]] | year_start = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ | year_end = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၃၁၃ | event_start = ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး နန်းတက်ခြင်း | date_start = ၁၇ ဒီဇင်ဘာ ၁၂၉၇ | event_end = ပင်းယသို့ မြို့တော်ရွှေ့ပြောင်းခြင်း | date_end = ၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃၁၃ | event1 = မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုကို တွန်းလှန်ခြင်း | date_event1 = ၁၃၀၁ | capital = [[မြင်စိုင်းမြို့|မြင်စိုင်း]]၊ [[မက္ခရာမြို့|မက္ခရာ]]၊ [[ပင်လယ်မြို့|ပင်လယ်]] | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]၊ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်း]] | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ နတ်ကိုးကွယ်မှု | government_type = ဖက်စပ်ဘုရင်စနစ် (အုပ်ချုပ်ရေးမြို့သုံးခုခွဲ၍) | leader_title = ညီနောင်အကြီးဆုံး | leader_name = [[အသင်္ခယာ]] (မြင်စိုင်း) | leader_title1 = ညီနောင်အလတ် | leader_name1 = [[ရာဇသင်္ကြန်]] (မက္ခရာ) | leader_title2 = ညီနောင်အငယ်ဆုံး | leader_name2 = [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ|သီဟသူ]] (ပင်လယ်) | population_blank1_title = ယခင်ခေတ် | population_blank1 = [[ပုဂံခေတ်]] | population_blank2_title = နောက်ဆက်တွဲခေတ် | population_blank2 = [[ပင်းယခေတ်]] / [[စစ်ကိုင်းခေတ်]] }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''မြင်စိုင်းခေတ်''' (၁၂၉၇–၁၃၁၃) သည် [[ပုဂံခေတ်]] အာဏာစက် ကုန်ဆုံးသွားပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ကျောက်ဆည်]]လွင်ပြင်ကို အခြေခံ၍ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သော သမိုင်းဝင်ခေတ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပုဂံအင်ပါယာကို တရုတ် (မွန်ဂို) တို့ ဝင်ရောက်ဖျက်ဆီးပြီးနောက် မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် မွန်ဂိုတို့၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို အောင်မြင်စွာ တွန်းလှန်နိုင်ခဲ့ပြီး၊ နောင်တွင် ပေါ်ထွန်းလာမည့် [[ပင်းယခေတ်]]၊ [[စစ်ကိုင်းခေတ်]]နှင့် [[အင်းဝခေတ်]]တို့အတွက် အုတ်မြစ်ချပေးခဲ့သော ခေတ်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤခေတ်ကို ရှမ်း-ဗမာ အနွယ်ဝင်ဖြစ်သည့် ရှမ်းညီနောင်သုံးဦးက ပူးတွဲအုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ == မူလအစနှင့် ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး ပေါ်ထွန်းလာပုံ == ပုဂံခေတ်နှောင်းပိုင်း [[နရသီဟပတေ့]]မင်း (တရုတ်ပြေးမင်း) လက်ထက်တွင် ပုဂံ၏ အာဏာစက် လျော့နည်းလာခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် ကျောက်ဆည်ခရိုင် ဗိဿနိုးမြို့သူကြီး၏ သားများဖြစ်ကြသော အသင်္ခယာ၊ ရာဇသင်္ကြန် နှင့် သီဟသူ ဟူသည့် ညီနောင်သုံးဦးသည် ပုဂံနန်းတော်တွင် စစ်ရေးစွမ်းရည်ကြောင့် ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် မြန်မာ-ရှမ်း ကပြားအနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။<ref>ထင်အောင်၊ ဒေါက်တာ။ "A History of Burma"၊ ကလံဘီယာတက္ကသိုလ်စာပေ၊ ၁၉၆၇။</ref> နရသီဟပတေ့မင်းသည် မွန်ဂိုတို့ရန်ကြောင့် အောက်မြန်မာနိုင်ငံသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရစဉ် ညီနောင်သုံးဦးသည် ကျောက်ဆည်လွင်ပြင်ကို အခိုင်အမာ တည်ဆောက်၍ ခံစစ်ပြင်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ကျောက်ဆည်ဒေသရှိ အရေးပါသော မြို့ကြီးသုံးမြို့ကို ခွဲဝေအုပ်ချုပ်ခဲ့ကြရာ − * အစ်ကိုကြီး '''[[အသင်္ခယာ]]''' က [[မြင်စိုင်းမြို့|မြင်စိုင်းမြို့]]ကိုလည်းကောင်း၊ * အစ်ကိုလတ် '''[[ရာဇသင်္ကြန်]]''' က [[မက္ခရာမြို့|မက္ခရာမြို့]]ကိုလည်းကောင်း၊ * ညီအငယ်ဆုံး '''[[တစ်စီးရှင် သီဟသူ|သီဟသူ]]''' က [[ပင်လယ်မြို့|ပင်လယ်မြို့]]ကိုလည်းကောင်း အခြေပြု၍ အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြသည်။ == မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုကို တွန်းလှန်ခြင်းနှင့် အာဏာရရှိခြင်း == ခရစ်နှစ် ၁၂၈၇ တွင် ပုဂံမြို့ကို မွန်ဂိုတို့ သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် နရသီဟပတေ့၏ သားတော် [[ကျော်စွာ (ပုဂံ)|ကျော်စွာ]] သည် ပုဂံတွင် နန်းတက်ခဲ့သည်။ သို့သော် ကျော်စွာမင်းသည် မွန်ဂိုတို့၏ ကူဗလိုင်ခန်ဧကရာဇ်ထံ သစ္စာခံပြီး ကနဦးတွင် တရုတ်တို့၏ ဩဇာခံမင်းအဖြစ် ခံယူခဲ့သည်။ ဤအချက်ကို မြင်စိုင်းညီနောင်သုံးဦးက လိုလားခြင်းမရှိဘဲ ၁၂၉၇ ခုနှစ်တွင် ကျော်စွာမင်းကို နန်းချကာ ကျော်စွာမင်း၏ သားတော် စောနစ်ကို နန်းတင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ပုဂံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာသည် ကွယ်ပျောက်ပြီး မြင်စိုင်းညီနောင်သုံးဦးထံသို့ အာဏာအစစ်အမှန် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ နန်းကျသွားသော ကျော်စွာမင်း၏ သားတော်တစ်ပါးဖြစ်သူ ကုမာရကဿပသည် မွန်ဂို (ယူနန်) တပ်များကို အကူအညီတောင်းခံခဲ့သဖြင့် ၁၃၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် မွန်ဂိုတပ်မတော်သည် မြင်စိုင်းနိုင်ငံကို တိုက်ခိုက်ရန် စစ်အင်အားအလုံးအရင်းဖြင့် ချီတက်လာခဲ့သည်။ မွန်ဂိုတို့သည် မြင်စိုင်းခံတပ်ကို ဝိုင်းရံထားခဲ့သော်လည်း ညီနောင်သုံးဦး၏ ပြောက်ကျားစစ်ဗျူဟာ၊ ခံစစ်အခိုင်အမာ တည်ဆောက်နိုင်မှုနှင့် ရာသီဥတုဒဏ်များကြောင့် မွန်ဂိုတို့ အကျအဆုံးများခဲ့သည်။ နောက်ဆုံးတွင် မြင်စိုင်းညီနောင်တို့က မွန်ဂိုစစ်ဗိုလ်ချုပ်များကို လာဘ်ထိုးစစ်ပြေငြိမ်းခဲ့သဖြင့် ၁၃၀၁ ခုနှစ်တွင် မွန်ဂိုတပ်များ မြန်မာ့မြေပေါ်မှ အပြီးတိုင် ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ရသည်။ ဤသည်မှာ မြန်မာ့သမိုင်းတွင် မွန်ဂိုတို့၏ အန္တရာယ်ကို လုံးဝတွန်းလှန်နိုင်ခဲ့သည့် ကြီးမားသော စစ်ရေးအောင်ပွဲ ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ ဒေါက်တာ။ "ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်"၊ ၁၉၆၄။</ref> == ခေတ်၏နိဂုံး == မွန်ဂိုတို့ ဘေးရန်ကင်းစင်သွားပြီးနောက် မြင်စိုင်းခေတ်သည် ပိုမိုအင်အားတောင့်တင်းလာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ကာလကြာမြင့်လာသောအခါ ညီနောင်သုံးဦးကြားတွင် အာဏာလုမှုများ ရှိလာခဲ့သည်။ ၁၃၀၅ ခုနှစ်တွင် အစ်ကိုလတ် ရာဇသင်္ကြန် သဘာဝအလျောက် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ညီအငယ်ဆုံးဖြစ်သူ ပင်လယ်မြို့သခင် သီဟသူသည် အာဏာအားလုံးကို တစ်ဦးတည်း သိမ်းပိုက်လိုသဖြင့် ၁၃၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် အစ်ကိုကြီး အသင်္ခယာကို အဆိပ်ခတ်လုပ်ကြံခဲ့သည်ဟု ရာဇဝင်အဆိုများ ရှိခဲ့သည်။ အသင်္ခယာ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် သီဟသူသည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း၏ တစ်ဦးတည်းသော အရှင်သခင် ဖြစ်လာခဲ့ပြီး မိမိကိုယ်ကိုယ် "တစ်စီးရှင် သီဟသူ" ဟု ဘွဲ့ခံခဲ့သည်။ သီဟသူသည် ကျောက်ဆည်လွင်ပြင်ထက် ပိုမိုဗျူဟာကျပြီး ဧရာဝတီမြစ်နှင့် နီးကပ်သောနေရာတွင် မြို့တော်အသစ် တည်ထောင်ရန် ကြံစည်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ၁၃၁၃ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ် မြို့များကို စွန့်ခွာ၍ [[ပင်းယမြို့|ပင်းယနေပြည်တော်]]ကို တည်ထောင်ကာ နန်းတက်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ မြင်စိုင်းခေတ်သည် ပြီးဆုံး၍ [[ပင်းယခေတ်]] သို့ ကူးပြောင်းသွားခဲ့လေသည်။ == မြင်စိုင်းခေတ် အုပ်ချုပ်သူများ == * [[အသင်္ခယာ]] (မြင်စိုင်းမြို့စား) − (၁၂၉၇–၁၃၁၀) * [[ရာဇသင်္ကြန်]] (မက္ခရာမြို့စား) − (၁၂၉၇–၁၃၀၅) * [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ]] (ပင်လယ်မြို့စား) − (၁၂၉၇–၁၃၁၃) == ဆက်စပ်သော ကဏ္ဍများ == * [[ပုဂံခေတ်]] * [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] * [[ပင်းယခေတ်]] * [[စစ်ကိုင်းခေတ်]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{ပင်းယခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:မြင်စိုင်းခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] ``` 1ojt20zr8akvgdndsvzc4s3es5jbfbd 0 5403 1036110 944510 2026-06-05T05:18:14Z Kyaw Zeyar Win 45009 /* လွတ်လပ်ရေးကြိုးပန်းမှု */ စာလုံးပေါင်း ပြင်ခဲ့သည် 1036110 wikitext text/x-wiki {{Infobox လူ | အမည် = ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး | ပုံ = bahtoo.gif | caption = မြန်မာ့ တပ်မတော် ဂုဏ်ထူးဆောင် မျိုးချစ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး | အမည်ရင်း = မောင်ဗထူး | အမည်ကွဲ = | မွေးရက် = ၁၉၁၆ ခု၊ | ဌာနေ = | သေရက် = ၁၉၄၅ ခု၊ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ်,ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း အောင်ပန်းမြို့နယ်, မြင်းကြာဒိုး ရွာအနီး ‘တယ်လူးစခန်း’ | နိုင်ငံသား = မြန်မာနိုင်ငံ | လူမျိုး = [[ထားဝယ်လူမျိုး]] | ပညာ = သတ္တမတန်း | လုပ်ငန်း = စစ်သေနာပတိ | ကြွယ်ဝမှု= | မွေးဖွားရာ = ထားဝယ်ခရိုင်၊ လောင်းလုံမြို့နယ် အပိုင် လေသွန်းခံရွာ | အလေး = | သွေးအုပ်စု = | ကြင်ဖော် = ဒေါ်အုန်းတင် | တွဲဖက် = | သားသမီး = သားကြီး မောင်ဖေဝင်း၊ သားငယ် မောင်စန်းဝင်းနှင့် သမီး မခင်ဝင်း | မိဘ = ဦးဖိုးထွန်း+ဒေါ်စိန်မြရင် | လက်မှတ် = | ဝက်ဘ်ဆိုက် = | ဆု= ဗိုလ်မှူးကြီး }} '''ဗထူး''' (၁၉၁၆ - ၁၉၄၅) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှု သမိုင်း ဖက်ဆစ် ဂျပန် တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေးတွင် ကျော်ကြားခဲ့ သူဖြစ်သည်။ == ငယ်စဉ်ဘဝ == ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး(၁၉၁၆ - ၁၉၄၅)သည် [[ထားဝယ်ခရိုင်]]၊[[လောင်းလုံမြို့နယ်]] အပိုင် လေသွန်းခံရွာ ဇာတိဖြစ်၍ ဦးဖိုးထွန်း ( အဖ ရွာသူကြီး ဦးဘထွန်း) ''' မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၇) စာမျက်နှာ (၃၃၄) တွင်ဖော်ပြထားသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး အတ္ထုပ္ပတ္တိ၌ ၎င်း၏ ဖခင်အမည် ကို ဦးဖိုးထွန်းဟု မှားယွင်းစွာ ဖော်ပြထားသည်။''' {{ref|a|A}} နှင့် ဒေါ်စိန်မြရင် တို့၏ သားထွေး ဖြစ်သည်။ မိဘများမှာ လယ်သမား အမျိုးအနွယ်များ ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်က ထားဝယ်မြို့ အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းတွင် သတ္တမတန်း အထိ ပညာသင်ကြား ခဲ့ပြီးနောက် အဋ္ဌမတန်းသို့ ရောက်သောအခါ အလုပ် လုပ်လိုသဖြင့် ကျောင်းမှ ထွက်ခဲ့သည်။ မိဘများနှင့် မိတ်ဆွေ သူငယ်ချင်းများက ကျောင်းဆက်နေရန် ဖျောင်းဖျသော်လည်း မရ၍ လက်လျှော့ခဲ့ရ၏။ သူ၏ မိဘများနှင့် ခင်မင်ရင်းနှီးသည့် ဟိန်းဒါး သတ္တုတွင်း (ဟိန်းဒါးမိုင်း) မှ အိုဗာစီယာချုပ် ဦးလွန်းပင်၏ အကူအညီဖြင့် ဟိန်းဒါးမိုင်းတွင် အလုပ်ရခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူး၏ ရိုးသား ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ လုံ့လ ဝီရိယ ရှိခြင်း၊ ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံမှု ကောင်းခြင်း၊ ခေါင်းဆောင်မှု ကောင်းခြင်းတို့ကြောင့် အလုပ်ဝင်ပြီး၍ မကြာမီပင် မန်နေဂျာ အဖြစ် လွှဲအပ်ခြင်း ခံရသည်။ == တပ်မတော်တွင်း ဝင်ရောက်ခြင်း == [[ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်|ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်]] (ဘီအိုင်အေ) သည် ဂျပန်တပ်များနှင့် အတူ မြန်မာနိုင်ငံတွင်းသို့ စတင်ဝင်ရောက် လာကာ ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် [[လက်ျာ၊ ဗိုလ် (ရဲဘော် သုံးကျိပ်)|ဗိုလ်လက်ျာ]] ဦးစီးသော တပ်မကြီးလည်း ထားဝယ်မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်သော အချိန်တွင် ဗိုလ်ဗထူးသည် နှစ်ဖက်မိဘ၊ ဇနီး သားသမီးများကို သတိမမူနိုင်ဘဲ ကိန်းအောင်းလျက် ရှိသော မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ကြောင့် လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်သို့ ဝင်လိုက်၏။ တပ်သား ၁၅ ယောက်ကို အုပ်ချုပ်ရသော သာမန် တပ်ကြပ်ကလေး ရာထူးကို ရသည်။ == လွတ်လပ်ရေးကြိုးပန်းမှု == ဗမာနိုင်ငံအတွင်းမှ ဗြိတိသျှတို့ ထွက်ခွာ သွားပြီးနောက် ၁၉၄၂ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် ကို ဖျက်သိမ်းကာ၊ ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် (ဘီဒီအေ) ကို ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ အသစ် ဖွဲ့စည်းသော [[ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော်]] တွင် [[အောင်ဆန်း|ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း]] အား ဗိုလ်မှူးကြီး ရာထူးဖြင့် စစ်သေနာပတိ ခန့်အပ်၍၊ ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင်ဗိုလ်မှူး [[မှူးအောင်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)|အောင်]] ၊ [[ရန်နိုင်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)|ဗိုလ်မှူး ရန်နိုင်]] ၊ ဗိုလ်မှူး ဇေယျ တို့အား တပ်ရင်များကို ဦးစီး စေပြီးလျှင်၊ တပ်ရင်း ၃ ရင်း ဖွဲ့ခဲ့သည်။ ထိုအခါတွင် ဗိုလ်ဗထူးသည် ဗိုလ်မှူး ရန်နိုင် ဦးစီးသည့် ပျဉ်းမနားမြို့ရှိ ခြေလျင် တပ်ရင်း အမှတ် (၂) တပ်ခွဲ (၃) တွင် ဗိုလ်ကြီး ရာထူးဖြင့် တပ်ခွဲမှူး အဖြစ် တာဝန်ပေး ခန့်အပ်ခြင်း ခံရလေသည်။ [[File:BaHtoo23.jpg|thumb|]] ဗမာ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် ကို တဖြည်းဖြည်း တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း အမှတ် (၁) ကို ပျဉ်းမနားမြို့တွင် ဖွဲ့ခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူးအား ထိုတပ်တွင် ပြောင်းရွေ့ ထမ်းဆောင်စေ၍၊ ၁၉၄၃ ခုနှစ် နှစ်ဦးပိုင်းလောက်တွင် ထိုတပ်မှာပင် တပ်ရင်းမှူး အဖြစ် တာဝန် ပေးအပ်ခြင်း ခံရပြီးလျှင် ဗိုလ်မှူး အဆင့်အတန်းသို့လည်း တိုးတက် ခန့်ထားခြင်း ခံရသည်။ ကသာနယ်၊ အင်းတော်နယ် တဝိုက် ဗြိတိသျှ လေထီး တပ်သားများ လှုပ်ရှားမှု ရှိသောအခါနှင့် အင်ဖား ချီတက်ရန် လမ်းပန်း အဆက်အသွယ်များ လိုအပ်သော အချိန်တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူး၏ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း အမှတ် (၁) သည် လမ်းပန်း ဖောက်လုပ်ရန်နှင့် လေထီးတပ်များနှင့် ရင်ဆိုင်ရန် မြောက်ပိုင်း စစ်မြေပြင်သို့ ထွက်လာရသည်။ အနေအထိုင် အစားအသောက် ဆင်းရဲခြင်း၊ ဆေးဝါး ရိက္ခာ ညံ့ဖျင်းခြင်း တို့ကြောင့် ရဲဘော်များ အဖျားအနာ ဖြစ်ပွား၍ ဒုက္ခအမျိုးမျိုးနှင့် ရင်ဆိုင် ကြရလေသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူး ကိုယ်တိုင်လည်း ငှက်ဖျားရောဂါ စွဲကပ်ခဲ့လေသည်။ ဆက်သွယ်ရေး မရရှိမှုတို့ကြောင့် ၁၉၄၃ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်က မြန်မာနိုင်ငံအား လွတ်လပ်ရေး ပေးလိုက်သည် ကိုပင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးတို့ မသိလိုက်ဟု ဆိုသည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် ဗမာ့ တပ်မတော် (လွတ်လပ်ရေး ရပြီးနောက် ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော်ကို ပြောင်းထားသော အမည်) ကို စစ်တိုင်းများ ခွဲခြား သက်မှတ်ကာ အုပ်ချုပ်သည်။ ထိုနှစ် မေလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးအား တိုင်းမှူးအဖြစ် ခန့်အပ်ပြီးလျှင် မန္တလေးသို့ ရွှေ့ပြောင်းပေးသည်။ မန္တလေးတိုင်း စစ်နယ်သည် တောင်ဘက်တွင် ပျဉ်းမနား အထိ၊ မြောက်ဘက်တွင် တမူး - ကလေးဝ နယ်အထိ ကျယ်သည်။ တိုင်းအတွင်းတွင် ခြေလျင်တပ်ရင်း အမှတ် ၁၊ ၃၊ ၄ နှင့် ၅၊ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း (၁)၊ အမြောက်တပ်နှင့် စက်သေနတ်ကြီး တပ်များ ရှိသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူးသည် မန္တလေး စစ်တိုင်းမှူး အဖြစ် အဆက်ပြတ်နေသာ တပ်ရင်းများသို့ ရိက္ခာ၊ ဆေးဝါးများ ပို့ပေး၏။ အထူးသဖြင့် ဂျပန် တော်လှန်ရေး အတွက် ဦးစားပေးကာ စီစဉ်လေသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ အတွင်းတွင် ဂျပန်ကို တော်လှန်ရန် ရန်ကုန်မြို့၌ လျှို့ဝှက်စွာ ကျင်းပသော ဆွေးနွေးပွဲသို့ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း နှင့် တော်လှန်ရေး ကော်မတီ အဖွဲ့ဝင်တို့နှင့် အတူ ဗိုလ်မှူး ဗထူး တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၅ ခု နှစ်ဦးပိုင်းတွင် မဟာမိတ် တပ်တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းသို့ ဝင်ရောက်ကာ မန္တလေးမြို့သို့ ဦးတည် ချီတက်ကြသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူးသည် နိုင်ငံရေး စည်းရုံးမှု၊ စစ်ရေး အခွင့်အရေးသာမှု တို့ကို ရှေးရှု၍ မိမိလက်အောက်ရှိ စစ်ကိုင်း၊ မန္တလေး၊ သီပေါမှ တပ်များဖြင့် ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၈ ရက်၊ကြာသပတေးနေ့တွင် ဂျပန်အား စတင် တော်လှန် တိုက်ခိုက်သည်။ ထိုအချိန်တွင် အောက်မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဗမာ့ တပ်မတော်သည် ဂျပန်ကို တော်လှန်ရန် အသေးစိတ် စီစဉ်ချက်များ မပြီးပြတ် သေးသည်ကို ဗိုလ်မှူး ဗထူး သိသဖြင့် သူ၏ တပ်များ တော်လှန်မှု အတွက် ကျန်တပ်များ ဒုက္ခတွေ့မည်ကို သိရှိသောကြောင့် ဂျပန်ကို တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေး အတွက် ကြေညာချက်တွင် ဒေါက်တာ ဘမော်နှင့် လည်းကောင်း၊ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်းနှင့် လည်းကောင်း အဆက်အသွယ် ဖြတ်ကာ မိမိ၏ တပ်ကို ဗမာ့ တော်လှန်ရေး အဖွဲ့ကြီးနှင့် ပူးတွဲ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိကြောင်း ဖော်ပြ ကြေညာ ထားလေသည်။ သို့ရာတွင် ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း နှင့်ကား နားလည်မှု ရထားပြီး ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပရိယာယ်ဖြင့် ကြေညာချက်ကြောင့်လည်း အောက်မြန်မာနိုင်ငံရှိ တပ်အသီးသီးသည် ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဂျပန် တော်လှန်ရန် အစီအစဉ်များကို အောင်မြင်စွာ ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ တော်လှန်ရေး စချိန်တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးနှင့် အနီးကပ်ဆုံး တပ်များမှာ မုံရွာ၊ စစ်ကိုင်းနယ်ရှိ ဗိုလ်သိန်ဦး၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲ၊ မန္တလေးမြို့ရှိ ဗိုလ်အာဠာဝက၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲနှင့် မြစ်ငယ် ဒေသရှိ ဗိုလ်ရဲခေါင်၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲတို့ ဖြစ်သည်။ အမှန်လက်တွေ့ တိုက်ခိုက်သူ ၁၅ဝ ခန့်နှင့် တော်လှန်ရေး အင်အားစုမှာ ရှစ်ထောင်ကျော် ရှိသည်။ မန္တလေးမြို့နှင့် မန္တလေးနယ်အတွင်း မဟာမိတ်များ မရောက်မီ ဗိုလ်မှူး ဗထူး တပ်များသည် ဂျပန်များကို ရှင်းလင်း ထားနိုင်ခဲ့သည်။ ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည့်သူ့ ပြောက်ကျားတပ်များ အကူအညီဖြင့် မဟာမိတ် တပ်များလည်း အောင်မြင်စွာ ချီတက်၍ ဂျပန်တပ်များကို ချေမှုန်း နိုင်ခဲ့သည်။ မေမြို့(ပြင်ဦးလွင်)ကို မဟာမိတ်များ သိမ်းပိုက်ရာတွင် ဗမာမျိုးချစ် ပြောက်ကျားများ၏ အကူအညီဖြင့် သိမ်းဆည်းနိုင်ခဲ့ကြောင်း မဟာမိတ်တို့၏ သတင်း ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားသာည်ကို တွေ့ရသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူး၏ ထူးချွန်စွာ ဆောင်ရွက်မှုတို့ကြောင့် ၁၉၄၅ ခု၊ မေလ ၁ ရက်နေ့စွဲပါ ပြည်သူ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ဗမာ မျိုးချစ် တပ်မတော်) အမိန့်ဖြင့် ဗိုလ်မှူး အဆင့်မှ ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်သို့ ၂ ဆင့် တိုးတက် ပေးလိုက်လေသည်။ ထိုအမိန့်ကို ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း ကိုယ်တိုင် လက်မှတ် ရေးထိုး၍ “မန္တလေးနယ်တိုင်း တပ်မှူး ဗိုလ်မှူး ဗထူးအား သူရသတ္တိရှိခြင်း၊ ထူးခြားစွာ ခေါင်းဆောင်နိုင်ခြင်း တို့အတွက် ဗိုလ်မှူး အဆင့်အတန်းမှ ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်အတန်းသို့ ၂ ဆင့် တိုးပေးလိုက်သည်” ဟု ဖော်ပြ ထားလေသည်။ == ကွယ်လွန်ခြင်း == မန္တလေးမြို့ကို မဟာမိတ်တို့ ပြန်လည် သိမ်းပိုက်ပြီးသည့်နောက် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ကျောက်ဆည်မှ တဆင့် ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း အောင်ပန်းမြို့သို့ ရောက်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် မိုးဥတုလည်း ဖြစ်၍ ရာသီဥတုမှာလည်း ကြမ်းလှသဖြင့် ခရီးပန်း၊ လူပန်း ဖြစ်ခဲ့ရသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးနှင့်တကွ ရဲဘော်တို့သည် ကျန်းမာရေး ချို့တဲ့၍ ဖျားနာခြင်းများ ဖြစ်ကုန်၏။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည်လည်း အင်းတော်၊ ကလေးဝ စစ်ကြောင်း၌ တိုက်ပွဲဝင်ရင်း စွဲကပ်ခဲ့သော [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ပြန်ပေါ် လာတော့သည်။ ရှိသမျှ ဆေးဝါးတို့ဖြင့် အစွမ်းကုန် ကုစား ငြားသော်လည်း နာလန် မထူတော့ဘဲ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ၁၉၄၅ ခု၊ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ် ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း [[အောင်ပန်းမြို့နယ်]]၊[[မြင်းကြာဒိုးရွာ]]အနီး ‘တယ်လူးစခန်း’ ၌ အသက်(၂၉)နှစ်အရွယ် ကွယ်လွန် အနိစ္စ ရောက်သွားလေသည်။ တယ်လူစခန်းမှာ အောင်ပန်းမြို့နယ် မြင်းကြာဒိုး ရွာအနီး အိမ်ခြေ ၇ အိမ်ခန့်သာ ရှိသော ရွာသိမ် ရွာငယ်ကလေးသာ ဖြစ်ပေသည်။ တောကြို အုံကြား စစ်မျက်နှာတို့၌သာ အချိန် ကုန်ခဲ့ရသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ကွယ်ချိန်အထိ သူ့အား ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်သို့ တိုးမြှင့် ဂုဏ်ပြုသော [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] ၏ အမိန့်စာကို မဖတ်လိုက်ရချေ။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးကား ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်တွင်း ဝင်ရောက်သည့်နေ့မှ စ၍ ဇနီး၊ သားသမီးများထံသို့ တစ်ခါတစ်ခေါက် သွားရောက် ကြည့်ရူရန်ပင် အချိန် မရလောက်အောင် တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုးအတွက် တာဝန်များကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သော အာဇာနည် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး တစ်ဦးပင် ဖြစ်လေသည်။ * အမှန်တကယ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ငှက်ဖျားရောဂါနှင့် သေဆုံးခြင်း မဟုတ်ပဲ၊ ငယ်ပါကို ဗုံးဆံမှန်၍ သေဆုံးခြင်းဖြစ်ကြောင်း မြင်းကြာဒိုးရွာရှိ ရှေးလူကြီးများ ပြောပြချက်အရ သိရသည်။ မြင်းကြာဒိုးရွာသည်လည်း အောင်ပန်းမြို့နယ်အတွင်းတည်ရှိခြင်း မဟုတ်ပဲ ရွာငံမြို့နယ်အတွင်းတွင် တည်ရှိပေသည်။ ==[[ဗထူးတပ်မြို့]]== [[အောင်ပန်းမြို့]](ကလောနှင့် ၅ မိုင် ကွာဝေးသည်) တွင် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးနှင့် ရဲဘော်များ အတွက် ကျောက်တိုင်တခု စိုက်ထူထားသည်။ အဆိုပါ ကျောက်တိုင်တွင် “ဗမာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း ဖက်ဆစ် ဂျပန် တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေးတွင် ဦးစီးခဲ့၍၊ ၁၃ဝ၇ ခု၊ နယုန်လဆုတ် ၈ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ် အချိန် တယ်လူးစခန်းတွင် ကျဆုံးရှာသော ဗိုလ်မှူးကြီး ကာနယ် ဗိုလ်ဗထူးနှင့် အထက်မြန်မာပြည် တိုက်ပွဲများတွင် ကျဆုံးသော သူရဲကောင်း ရဲဘော် နှစ်ဆယ့်ခြောက်ယောက်” ဟု ကမ္ပည်း ထိုးထား၏။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးအား ချီးကျူးသော အားဖြင့် တပ်မတော်မှလည်း “ဗထူးတပ်မြို့” ဟူသော အမည်ဖြင့် တပ်စခန်းမြို့ တခုကို ရပ်စောက်မြို့ မြောက်ဘက် တမိုင်ခန့် အကွာတွင် တည်ထားလေသည်။ ဗထူး တပ်မြို့သည် ပင်လယ် ရေမျက်နှာပြင် အထက် ပေ ၃ဝ၅ဝ အမြင့်တွင် တည်ရှိ၍၊ ၂၂ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ပြန့်သည်။ ယခင်က နန်ဟူရွာပျက်ဟု မြေတိုင်း မြေပုံများတွင် ဖော်ပြထားသော အရပ်ဖြစ်၏။ လွယ်ဂုံချောင်းနှင့် ပိန်းချောင်းတို့ စုပေါင်း စီးဆင်းလာသော နန်ဟူချောင်းသည် တပ်မြို့ အလယ်မှ ဖြတ်စီးသွားပြီးလျှင် ဇော်ဂျီမြစ်နှင့် ပူးပေါင်းသွားသည်။ ထိုချောင်းမြောင်းများမှ အပ တပ်မြို့ ဧရိသာ တခုလုံးသည် မြက်ခင်းများ ဖုံးနေသော တောင်ကုန်းများ ဖြစ်သည်။ တပ်မတော် အရာရှိများ၊ အရာရှိငယ်များ အတွက် လေ့ကျင့်ရေး ကျောင်းများနှင့် တိုက်ခိုက်ရေး ကျောင်းများ ထားရှိရန် လိုလာသဖြင့် နေရာ ရွေးချယ်ခဲ့ရာ၊ ထိုစဉ်က မြောက်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး သရေစည်သူ ဗိုလ်မှူးချုပ် [[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ကျော်ဇော]]၊ အမှတ် (၄) ခြေလျင် တပ်မဟာမှူး [[သီရိပျံချီ]] ဗိုလ်မှူးကြီး စောမြင့်နှင့် လေ့ကျင့်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူး သီရိပျံချီ ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်မောင်တို့က ယခုနေရာကို ရွေးချယ်ခဲ့ပြီးလျှင် ၁၉၅၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလမှ အစပြု၍ တပ်မြို့ကို တည်ဆောက်ခဲ့လေသည်။ ဗမာ တပ်မတော် အင်ဂျင်နီယာ တပ်ဖွဲ့က တပ်မြို့နှင့် အဆောက်အအုံ တဝက်ခန့်ကို ဆောက်လုပ်ခဲ့၍ ကျန် အဆောက်အအုံ ဆောက်လုပ်ရေးကို အင်ဂျင်နီယာများ ဖြစ်သော ဦးစိုးခ၊ ဗိုလ်ကြိုင်၊ မစ္စတာ ချောင်ဒရီတို့က ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ပထမဦးစွာ တပ်မတော် (ကြည်း) တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း အတွက် အဆောက်အအုံများ ပြီးစီး၍၊ ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း စတင် စခန်းချသည်။ ဆက်လက်၍ စစ်တက္ကသိုလ်အတွက် အဆောက်အအုံများ ဆောက်လုပ်ပြီးစီး သဖြင့် ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် စတင် စခန်းချသည်။ ၁၉၅၄ ခု၊ မတ် ၂ဝ ရက်နေ့တွင် တိရစ္ဆာန် မွေးမြူရေး တပ်ရင်း တခုကိုလည်း ထားရှိခဲ့သည်။ တပ်မြို့ တခုလုံးကို ၁၉၅၄ ခု၊ စက်တင်ဘာ ၃၁ တွင် ဆောင်လုပ်ပြီးစီး လေသည်။ ပထမ တပ်မြို့၊ မြို့နယ် တပ်မှူးကား သီရိပျံချီ ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်စိုး ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့တွေင် စစ်တက္ကသိုလ်နှင့် တပ်မတော် (ကြည်း) တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း ပါဝင်သော ဗထူး တပ်မြို့ကို နိုင်ငံတော် ဝန်ကြီးချုပ် [[ဦးနု]] ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ == မိသားစုနှင့် မောင်ဗထူး == မိဘများနှင့် ခင်မင် ရင်းနှီးစွဲ ရှိသည့် [[ဟိန်းဒါး]]မိုင်း အိုဗာဆီယာချုပ် ဦးလွန်းပင်၊ ဒေါ်စိန်ချယ်တို့၏ သမီး မအုန်းတင်နှင့် ဗိုလ်ဗထူးသည် ထိမ်းမြား လက်ထပ်ခဲ့၍ သားကြီး မောင်ဖေဝင်း ('''[[မြင့်ထူး၊ ဗိုလ်မှူး| ဗိုလ်မှူးမြင့်ထူး]]-စစ်အစိုးရ ၏ ညှဉ်းပမ်း နှိပ်စက်မှုကြောင့် စစ်ကြောရေး စခန်းတွင် သေဆုံးခဲ့ရသူ''') {{ref|b|B}} ၊ သားငယ် မောင်စန်းဝင်း ('''ဦးစန်းထူး၊ ဒု-အုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိ၊ ရေနံ-ကွယ်လွန်''') {{ref|c|C}}နှင့် သမီး မခင်ဝင်း ('''ဒေါ်မိမိလေး'''){{ref|d|D}} ဟူ၍ သားသမီး သုံးယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူးသည် အလုပ်တွင် တိုးတက်မှု ရရှိခဲ့သော်လည်း၊ အရင်းရှင် လက်အောက်က လစားတို့၏ ဘဝကို ခံစား တွေ့ကြုံလာရသော အခါတွင် ဆင်းရဲသား အလုပ်သမားတို့ အတွက် အခွင့်အရေး တောင်းဆိုခြင်းကို ရှေ့ဆောင်ရှေ့ရွက် ပြုလုပ်ပေး၏။ ထို့ကြောင့် အရင်းရှင် သတ္ထုတွင်း ကုမ္ပဏီ ပိုင်ရှင်များ၏ အမုန်းခံရကာ ၁၉၄၁ ခုနှစ် ကုန်လုလု အာရှစစ်ပွဲကြီးများ စတင်ခါနီး အချိန်တွင် အလုပ်မှ ထုတ်ပစ်ခြင်း ခံရလေသည်။ ==ဆက်စပ်အကြောင်းအရာများ== #[[တပ်မတော် သူရဲကောင်းများ]] #[[အာဇာနည်နေ့]] #[[တပ်မတော်နေ့]] ==ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်== * သိပ္ပံစိုးရင်၊ ဗမာ့တော်လှန်ရေးအာဇာနည် ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး၊ ရန်ကုန်၊ ယုံကြည်ချက်စာပေ၊ ပကြိမ် ၁၉၆၉။ * တင်တင်ဝင်း ‘ဗမာ့သားကောင်း ဗိုလ်မှူးဗထူး’ ငွေတာရီမဂ္ဂဇင်း အမှတ် ၅၇ (၁၉၆၉၊ မတ်လ) စာ ၁၅-၁၉။ * ဗိုလ်မှူးဗထူး၏ ပေးစာများ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း (၁၉၇၀၊ မတ်) == မှတ်စု == * {{note|a|A}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) <ref>{{cite web |url= http://moemaka.com/2012/04/%E1%80%96%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%86%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%82%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%AC%E1%80%B9%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8/ |title= သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) |accessdate= 22 |accessdaymonth= April |accessyear= 2012 |archivedate= 23 April 2012 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20120423193558/http://moemaka.com/2012/04/%E1%80%96%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%86%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%82%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%AC%E1%80%B9%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8/ }}</ref> * {{note|b|B}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) * {{note|c|C}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) * {{note|d|D}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) == ကိုးကား == <references/> #''မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန် စာပေအသင်း၊ ရန်ကုန်မြို့က ၁၉၆၃ ခုနှစ်မှာ ပဌမ အကြိမ် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ စာပေဗိမာန်၏ ရုပ်ပြ ဗဟုသုတဘဏ်၊ #‘မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွက် - ၇ (ပဉ် - ဗီး)’ #[For Ever Space က eBook အဖြစ် ဖြန့်ချိတဲ့ အွန်လိုင်း PDF စာအုပ်] မှာ စာမျက်နှာ ၃၃၄ မှ ၃၃၇ အထိ ဖော်ပြ ပါရှိခဲ့တဲ့ “မြန်မာ့ တပ်မတော် ဂုဏ်ထူးဆောင် မျိုးချစ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး (ခရစ် ၁၉၄၅ လွန်)” အကြောင်းကို ပြန်လည် ထုတ်နုတ် ကူးယူ ဖော်ပြသည်။ [[Category:မြန်မာ့ တပ်မတော် သူရဲကောင်းများ‎]] [[Category:လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်များ]] {{lifetime|၁၉၁၆|၁၉၄၅}} k78a91t2v2uxg9o8tikq1bsogyo24ae 1036111 1036110 2026-06-05T05:18:56Z Kyaw Zeyar Win 45009 /* လွတ်လပ်ရေးကြိုးပန်းမှု */ စာလုံးပေါင်း ပြင်ခဲ့သည် 1036111 wikitext text/x-wiki {{Infobox လူ | အမည် = ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး | ပုံ = bahtoo.gif | caption = မြန်မာ့ တပ်မတော် ဂုဏ်ထူးဆောင် မျိုးချစ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး | အမည်ရင်း = မောင်ဗထူး | အမည်ကွဲ = | မွေးရက် = ၁၉၁၆ ခု၊ | ဌာနေ = | သေရက် = ၁၉၄၅ ခု၊ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ်,ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း အောင်ပန်းမြို့နယ်, မြင်းကြာဒိုး ရွာအနီး ‘တယ်လူးစခန်း’ | နိုင်ငံသား = မြန်မာနိုင်ငံ | လူမျိုး = [[ထားဝယ်လူမျိုး]] | ပညာ = သတ္တမတန်း | လုပ်ငန်း = စစ်သေနာပတိ | ကြွယ်ဝမှု= | မွေးဖွားရာ = ထားဝယ်ခရိုင်၊ လောင်းလုံမြို့နယ် အပိုင် လေသွန်းခံရွာ | အလေး = | သွေးအုပ်စု = | ကြင်ဖော် = ဒေါ်အုန်းတင် | တွဲဖက် = | သားသမီး = သားကြီး မောင်ဖေဝင်း၊ သားငယ် မောင်စန်းဝင်းနှင့် သမီး မခင်ဝင်း | မိဘ = ဦးဖိုးထွန်း+ဒေါ်စိန်မြရင် | လက်မှတ် = | ဝက်ဘ်ဆိုက် = | ဆု= ဗိုလ်မှူးကြီး }} '''ဗထူး''' (၁၉၁၆ - ၁၉၄၅) သည် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှု သမိုင်း ဖက်ဆစ် ဂျပန် တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေးတွင် ကျော်ကြားခဲ့ သူဖြစ်သည်။ == ငယ်စဉ်ဘဝ == ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး(၁၉၁၆ - ၁၉၄၅)သည် [[ထားဝယ်ခရိုင်]]၊[[လောင်းလုံမြို့နယ်]] အပိုင် လေသွန်းခံရွာ ဇာတိဖြစ်၍ ဦးဖိုးထွန်း ( အဖ ရွာသူကြီး ဦးဘထွန်း) ''' မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၇) စာမျက်နှာ (၃၃၄) တွင်ဖော်ပြထားသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး အတ္ထုပ္ပတ္တိ၌ ၎င်း၏ ဖခင်အမည် ကို ဦးဖိုးထွန်းဟု မှားယွင်းစွာ ဖော်ပြထားသည်။''' {{ref|a|A}} နှင့် ဒေါ်စိန်မြရင် တို့၏ သားထွေး ဖြစ်သည်။ မိဘများမှာ လယ်သမား အမျိုးအနွယ်များ ဖြစ်သည်။ ငယ်စဉ်က ထားဝယ်မြို့ အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းတွင် သတ္တမတန်း အထိ ပညာသင်ကြား ခဲ့ပြီးနောက် အဋ္ဌမတန်းသို့ ရောက်သောအခါ အလုပ် လုပ်လိုသဖြင့် ကျောင်းမှ ထွက်ခဲ့သည်။ မိဘများနှင့် မိတ်ဆွေ သူငယ်ချင်းများက ကျောင်းဆက်နေရန် ဖျောင်းဖျသော်လည်း မရ၍ လက်လျှော့ခဲ့ရ၏။ သူ၏ မိဘများနှင့် ခင်မင်ရင်းနှီးသည့် ဟိန်းဒါး သတ္တုတွင်း (ဟိန်းဒါးမိုင်း) မှ အိုဗာစီယာချုပ် ဦးလွန်းပင်၏ အကူအညီဖြင့် ဟိန်းဒါးမိုင်းတွင် အလုပ်ရခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူး၏ ရိုးသား ဖြောင့်မတ်ခြင်း၊ လုံ့လ ဝီရိယ ရှိခြင်း၊ ပေါင်းသင်း ဆက်ဆံမှု ကောင်းခြင်း၊ ခေါင်းဆောင်မှု ကောင်းခြင်းတို့ကြောင့် အလုပ်ဝင်ပြီး၍ မကြာမီပင် မန်နေဂျာ အဖြစ် လွှဲအပ်ခြင်း ခံရသည်။ == တပ်မတော်တွင်း ဝင်ရောက်ခြင်း == [[ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်|ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်]] (ဘီအိုင်အေ) သည် ဂျပန်တပ်များနှင့် အတူ မြန်မာနိုင်ငံတွင်းသို့ စတင်ဝင်ရောက် လာကာ ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် [[လက်ျာ၊ ဗိုလ် (ရဲဘော် သုံးကျိပ်)|ဗိုလ်လက်ျာ]] ဦးစီးသော တပ်မကြီးလည်း ထားဝယ်မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်သော အချိန်တွင် ဗိုလ်ဗထူးသည် နှစ်ဖက်မိဘ၊ ဇနီး သားသမီးများကို သတိမမူနိုင်ဘဲ ကိန်းအောင်းလျက် ရှိသော မျိုးချစ်စိတ်ဓာတ်ကြောင့် လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်သို့ ဝင်လိုက်၏။ တပ်သား ၁၅ ယောက်ကို အုပ်ချုပ်ရသော သာမန် တပ်ကြပ်ကလေး ရာထူးကို ရသည်။ == လွတ်လပ်ရေးကြိုးပန်းမှု == မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းမှ ဗြိတိသျှတို့ ထွက်ခွာ သွားပြီးနောက် ၁၉၄၂ ခု၊ ဇူလိုင်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် ကို ဖျက်သိမ်းကာ၊ ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် (ဘီဒီအေ) ကို ဖွဲ့စည်းလိုက်သည်။ အသစ် ဖွဲ့စည်းသော [[ဗမာ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော်]] တွင် [[အောင်ဆန်း|ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း]] အား ဗိုလ်မှူးကြီး ရာထူးဖြင့် စစ်သေနာပတိ ခန့်အပ်၍၊ ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင်ဗိုလ်မှူး [[မှူးအောင်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)|အောင်]] ၊ [[ရန်နိုင်၊ ဗိုလ် (ရဲဘော်သုံးကျိပ်)|ဗိုလ်မှူး ရန်နိုင်]] ၊ ဗိုလ်မှူး ဇေယျ တို့အား တပ်ရင်များကို ဦးစီး စေပြီးလျှင်၊ တပ်ရင်း ၃ ရင်း ဖွဲ့ခဲ့သည်။ ထိုအခါတွင် ဗိုလ်ဗထူးသည် ဗိုလ်မှူး ရန်နိုင် ဦးစီးသည့် ပျဉ်းမနားမြို့ရှိ ခြေလျင် တပ်ရင်း အမှတ် (၂) တပ်ခွဲ (၃) တွင် ဗိုလ်ကြီး ရာထူးဖြင့် တပ်ခွဲမှူး အဖြစ် တာဝန်ပေး ခန့်အပ်ခြင်း ခံရလေသည်။ [[File:BaHtoo23.jpg|thumb|]] ဗမာ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် ကို တဖြည်းဖြည်း တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့ရာ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း အမှတ် (၁) ကို ပျဉ်းမနားမြို့တွင် ဖွဲ့ခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူးအား ထိုတပ်တွင် ပြောင်းရွေ့ ထမ်းဆောင်စေ၍၊ ၁၉၄၃ ခုနှစ် နှစ်ဦးပိုင်းလောက်တွင် ထိုတပ်မှာပင် တပ်ရင်းမှူး အဖြစ် တာဝန် ပေးအပ်ခြင်း ခံရပြီးလျှင် ဗိုလ်မှူး အဆင့်အတန်းသို့လည်း တိုးတက် ခန့်ထားခြင်း ခံရသည်။ ကသာနယ်၊ အင်းတော်နယ် တဝိုက် ဗြိတိသျှ လေထီး တပ်သားများ လှုပ်ရှားမှု ရှိသောအခါနှင့် အင်ဖား ချီတက်ရန် လမ်းပန်း အဆက်အသွယ်များ လိုအပ်သော အချိန်တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူး၏ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း အမှတ် (၁) သည် လမ်းပန်း ဖောက်လုပ်ရန်နှင့် လေထီးတပ်များနှင့် ရင်ဆိုင်ရန် မြောက်ပိုင်း စစ်မြေပြင်သို့ ထွက်လာရသည်။ အနေအထိုင် အစားအသောက် ဆင်းရဲခြင်း၊ ဆေးဝါး ရိက္ခာ ညံ့ဖျင်းခြင်း တို့ကြောင့် ရဲဘော်များ အဖျားအနာ ဖြစ်ပွား၍ ဒုက္ခအမျိုးမျိုးနှင့် ရင်ဆိုင် ကြရလေသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူး ကိုယ်တိုင်လည်း ငှက်ဖျားရောဂါ စွဲကပ်ခဲ့လေသည်။ ဆက်သွယ်ရေး မရရှိမှုတို့ကြောင့် ၁၉၄၃ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ဂျပန်က မြန်မာနိုင်ငံအား လွတ်လပ်ရေး ပေးလိုက်သည် ကိုပင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးတို့ မသိလိုက်ဟု ဆိုသည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်တွင် ဗမာ့ တပ်မတော် (လွတ်လပ်ရေး ရပြီးနောက် ဗမာ့ ကာကွယ်ရေး တပ်မတော်ကို ပြောင်းထားသော အမည်) ကို စစ်တိုင်းများ ခွဲခြား သက်မှတ်ကာ အုပ်ချုပ်သည်။ ထိုနှစ် မေလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးအား တိုင်းမှူးအဖြစ် ခန့်အပ်ပြီးလျှင် မန္တလေးသို့ ရွှေ့ပြောင်းပေးသည်။ မန္တလေးတိုင်း စစ်နယ်သည် တောင်ဘက်တွင် ပျဉ်းမနား အထိ၊ မြောက်ဘက်တွင် တမူး - ကလေးဝ နယ်အထိ ကျယ်သည်။ တိုင်းအတွင်းတွင် ခြေလျင်တပ်ရင်း အမှတ် ၁၊ ၃၊ ၄ နှင့် ၅၊ စက်မှု လက်မှု တပ်ရင်း (၁)၊ အမြောက်တပ်နှင့် စက်သေနတ်ကြီး တပ်များ ရှိသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူးသည် မန္တလေး စစ်တိုင်းမှူး အဖြစ် အဆက်ပြတ်နေသာ တပ်ရင်းများသို့ ရိက္ခာ၊ ဆေးဝါးများ ပို့ပေး၏။ အထူးသဖြင့် ဂျပန် တော်လှန်ရေး အတွက် ဦးစားပေးကာ စီစဉ်လေသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ အတွင်းတွင် ဂျပန်ကို တော်လှန်ရန် ရန်ကုန်မြို့၌ လျှို့ဝှက်စွာ ကျင်းပသော ဆွေးနွေးပွဲသို့ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း နှင့် တော်လှန်ရေး ကော်မတီ အဖွဲ့ဝင်တို့နှင့် အတူ ဗိုလ်မှူး ဗထူး တက်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၅ ခု နှစ်ဦးပိုင်းတွင် မဟာမိတ် တပ်တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းသို့ ဝင်ရောက်ကာ မန္တလေးမြို့သို့ ဦးတည် ချီတက်ကြသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူးသည် နိုင်ငံရေး စည်းရုံးမှု၊ စစ်ရေး အခွင့်အရေးသာမှု တို့ကို ရှေးရှု၍ မိမိလက်အောက်ရှိ စစ်ကိုင်း၊ မန္တလေး၊ သီပေါမှ တပ်များဖြင့် ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၈ ရက်၊ကြာသပတေးနေ့တွင် ဂျပန်အား စတင် တော်လှန် တိုက်ခိုက်သည်။ ထိုအချိန်တွင် အောက်မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဗမာ့ တပ်မတော်သည် ဂျပန်ကို တော်လှန်ရန် အသေးစိတ် စီစဉ်ချက်များ မပြီးပြတ် သေးသည်ကို ဗိုလ်မှူး ဗထူး သိသဖြင့် သူ၏ တပ်များ တော်လှန်မှု အတွက် ကျန်တပ်များ ဒုက္ခတွေ့မည်ကို သိရှိသောကြောင့် ဂျပန်ကို တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေး အတွက် ကြေညာချက်တွင် ဒေါက်တာ ဘမော်နှင့် လည်းကောင်း၊ ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်းနှင့် လည်းကောင်း အဆက်အသွယ် ဖြတ်ကာ မိမိ၏ တပ်ကို ဗမာ့ တော်လှန်ရေး အဖွဲ့ကြီးနှင့် ပူးတွဲ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိကြောင်း ဖော်ပြ ကြေညာ ထားလေသည်။ သို့ရာတွင် ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း နှင့်ကား နားလည်မှု ရထားပြီး ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ပရိယာယ်ဖြင့် ကြေညာချက်ကြောင့်လည်း အောက်မြန်မာနိုင်ငံရှိ တပ်အသီးသီးသည် ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဂျပန် တော်လှန်ရန် အစီအစဉ်များကို အောင်မြင်စွာ ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နိုင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ တော်လှန်ရေး စချိန်တွင် ဗိုလ်မှူး ဗထူးနှင့် အနီးကပ်ဆုံး တပ်များမှာ မုံရွာ၊ စစ်ကိုင်းနယ်ရှိ ဗိုလ်သိန်ဦး၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲ၊ မန္တလေးမြို့ရှိ ဗိုလ်အာဠာဝက၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲနှင့် မြစ်ငယ် ဒေသရှိ ဗိုလ်ရဲခေါင်၏ လေယာဉ်ပျံပစ် အမြောက်တပ်ခွဲတို့ ဖြစ်သည်။ အမှန်လက်တွေ့ တိုက်ခိုက်သူ ၁၅ဝ ခန့်နှင့် တော်လှန်ရေး အင်အားစုမှာ ရှစ်ထောင်ကျော် ရှိသည်။ မန္တလေးမြို့နှင့် မန္တလေးနယ်အတွင်း မဟာမိတ်များ မရောက်မီ ဗိုလ်မှူး ဗထူး တပ်များသည် ဂျပန်များကို ရှင်းလင်း ထားနိုင်ခဲ့သည်။ ဖွဲ့စည်းထားသော ပြည့်သူ့ ပြောက်ကျားတပ်များ အကူအညီဖြင့် မဟာမိတ် တပ်များလည်း အောင်မြင်စွာ ချီတက်၍ ဂျပန်တပ်များကို ချေမှုန်း နိုင်ခဲ့သည်။ မေမြို့(ပြင်ဦးလွင်)ကို မဟာမိတ်များ သိမ်းပိုက်ရာတွင် ဗမာမျိုးချစ် ပြောက်ကျားများ၏ အကူအညီဖြင့် သိမ်းဆည်းနိုင်ခဲ့ကြောင်း မဟာမိတ်တို့၏ သတင်း ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားသာည်ကို တွေ့ရသည်။ ဗိုလ်မှူး ဗထူး၏ ထူးချွန်စွာ ဆောင်ရွက်မှုတို့ကြောင့် ၁၉၄၅ ခု၊ မေလ ၁ ရက်နေ့စွဲပါ ပြည်သူ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ဗမာ မျိုးချစ် တပ်မတော်) အမိန့်ဖြင့် ဗိုလ်မှူး အဆင့်မှ ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်သို့ ၂ ဆင့် တိုးတက် ပေးလိုက်လေသည်။ ထိုအမိန့်ကို ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်း ကိုယ်တိုင် လက်မှတ် ရေးထိုး၍ “မန္တလေးနယ်တိုင်း တပ်မှူး ဗိုလ်မှူး ဗထူးအား သူရသတ္တိရှိခြင်း၊ ထူးခြားစွာ ခေါင်းဆောင်နိုင်ခြင်း တို့အတွက် ဗိုလ်မှူး အဆင့်အတန်းမှ ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်အတန်းသို့ ၂ ဆင့် တိုးပေးလိုက်သည်” ဟု ဖော်ပြ ထားလေသည်။ == ကွယ်လွန်ခြင်း == မန္တလေးမြို့ကို မဟာမိတ်တို့ ပြန်လည် သိမ်းပိုက်ပြီးသည့်နောက် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ကျောက်ဆည်မှ တဆင့် ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း အောင်ပန်းမြို့သို့ ရောက်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်သည် မိုးဥတုလည်း ဖြစ်၍ ရာသီဥတုမှာလည်း ကြမ်းလှသဖြင့် ခရီးပန်း၊ လူပန်း ဖြစ်ခဲ့ရသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးနှင့်တကွ ရဲဘော်တို့သည် ကျန်းမာရေး ချို့တဲ့၍ ဖျားနာခြင်းများ ဖြစ်ကုန်၏။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည်လည်း အင်းတော်၊ ကလေးဝ စစ်ကြောင်း၌ တိုက်ပွဲဝင်ရင်း စွဲကပ်ခဲ့သော [[ငှက်ဖျားရောဂါ]] ပြန်ပေါ် လာတော့သည်။ ရှိသမျှ ဆေးဝါးတို့ဖြင့် အစွမ်းကုန် ကုစား ငြားသော်လည်း နာလန် မထူတော့ဘဲ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ၁၉၄၅ ခု၊ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ် ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း [[အောင်ပန်းမြို့နယ်]]၊[[မြင်းကြာဒိုးရွာ]]အနီး ‘တယ်လူးစခန်း’ ၌ အသက်(၂၉)နှစ်အရွယ် ကွယ်လွန် အနိစ္စ ရောက်သွားလေသည်။ တယ်လူစခန်းမှာ အောင်ပန်းမြို့နယ် မြင်းကြာဒိုး ရွာအနီး အိမ်ခြေ ၇ အိမ်ခန့်သာ ရှိသော ရွာသိမ် ရွာငယ်ကလေးသာ ဖြစ်ပေသည်။ တောကြို အုံကြား စစ်မျက်နှာတို့၌သာ အချိန် ကုန်ခဲ့ရသော ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ကွယ်ချိန်အထိ သူ့အား ဗိုလ်မှူးကြီး အဆင့်သို့ တိုးမြှင့် ဂုဏ်ပြုသော [[ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း]] ၏ အမိန့်စာကို မဖတ်လိုက်ရချေ။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးကား ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော်တွင်း ဝင်ရောက်သည့်နေ့မှ စ၍ ဇနီး၊ သားသမီးများထံသို့ တစ်ခါတစ်ခေါက် သွားရောက် ကြည့်ရူရန်ပင် အချိန် မရလောက်အောင် တိုင်းပြည်နှင့် လူမျိုးအတွက် တာဝန်များကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သော အာဇာနည် ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး တစ်ဦးပင် ဖြစ်လေသည်။ * အမှန်တကယ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးသည် ငှက်ဖျားရောဂါနှင့် သေဆုံးခြင်း မဟုတ်ပဲ၊ ငယ်ပါကို ဗုံးဆံမှန်၍ သေဆုံးခြင်းဖြစ်ကြောင်း မြင်းကြာဒိုးရွာရှိ ရှေးလူကြီးများ ပြောပြချက်အရ သိရသည်။ မြင်းကြာဒိုးရွာသည်လည်း အောင်ပန်းမြို့နယ်အတွင်းတည်ရှိခြင်း မဟုတ်ပဲ ရွာငံမြို့နယ်အတွင်းတွင် တည်ရှိပေသည်။ ==[[ဗထူးတပ်မြို့]]== [[အောင်ပန်းမြို့]](ကလောနှင့် ၅ မိုင် ကွာဝေးသည်) တွင် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးနှင့် ရဲဘော်များ အတွက် ကျောက်တိုင်တခု စိုက်ထူထားသည်။ အဆိုပါ ကျောက်တိုင်တွင် “ဗမာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်တောင်ပိုင်း ဖက်ဆစ် ဂျပန် တော်လှန် တိုက်ခိုက်ရေးတွင် ဦးစီးခဲ့၍၊ ၁၃ဝ၇ ခု၊ နယုန်လဆုတ် ၈ ရက်နေ့ ညဉ့် ၈ နာရီ ၁ဝ မိနစ် အချိန် တယ်လူးစခန်းတွင် ကျဆုံးရှာသော ဗိုလ်မှူးကြီး ကာနယ် ဗိုလ်ဗထူးနှင့် အထက်မြန်မာပြည် တိုက်ပွဲများတွင် ကျဆုံးသော သူရဲကောင်း ရဲဘော် နှစ်ဆယ့်ခြောက်ယောက်” ဟု ကမ္ပည်း ထိုးထား၏။ ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူးအား ချီးကျူးသော အားဖြင့် တပ်မတော်မှလည်း “ဗထူးတပ်မြို့” ဟူသော အမည်ဖြင့် တပ်စခန်းမြို့ တခုကို ရပ်စောက်မြို့ မြောက်ဘက် တမိုင်ခန့် အကွာတွင် တည်ထားလေသည်။ ဗထူး တပ်မြို့သည် ပင်လယ် ရေမျက်နှာပြင် အထက် ပေ ၃ဝ၅ဝ အမြင့်တွင် တည်ရှိ၍၊ ၂၂ စတုရန်းမိုင် ကျယ်ပြန့်သည်။ ယခင်က နန်ဟူရွာပျက်ဟု မြေတိုင်း မြေပုံများတွင် ဖော်ပြထားသော အရပ်ဖြစ်၏။ လွယ်ဂုံချောင်းနှင့် ပိန်းချောင်းတို့ စုပေါင်း စီးဆင်းလာသော နန်ဟူချောင်းသည် တပ်မြို့ အလယ်မှ ဖြတ်စီးသွားပြီးလျှင် ဇော်ဂျီမြစ်နှင့် ပူးပေါင်းသွားသည်။ ထိုချောင်းမြောင်းများမှ အပ တပ်မြို့ ဧရိသာ တခုလုံးသည် မြက်ခင်းများ ဖုံးနေသော တောင်ကုန်းများ ဖြစ်သည်။ တပ်မတော် အရာရှိများ၊ အရာရှိငယ်များ အတွက် လေ့ကျင့်ရေး ကျောင်းများနှင့် တိုက်ခိုက်ရေး ကျောင်းများ ထားရှိရန် လိုလာသဖြင့် နေရာ ရွေးချယ်ခဲ့ရာ၊ ထိုစဉ်က မြောက်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး သရေစည်သူ ဗိုလ်မှူးချုပ် [[ကျော်ဇော၊ ဗိုလ်ချုပ်|ကျော်ဇော]]၊ အမှတ် (၄) ခြေလျင် တပ်မဟာမှူး [[သီရိပျံချီ]] ဗိုလ်မှူးကြီး စောမြင့်နှင့် လေ့ကျင့်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူး သီရိပျံချီ ဗိုလ်မှူးကြီး မောင်မောင်တို့က ယခုနေရာကို ရွေးချယ်ခဲ့ပြီးလျှင် ၁၉၅၃ ခုနှစ်၊ နိုဝင်ဘာလမှ အစပြု၍ တပ်မြို့ကို တည်ဆောက်ခဲ့လေသည်။ ဗမာ တပ်မတော် အင်ဂျင်နီယာ တပ်ဖွဲ့က တပ်မြို့နှင့် အဆောက်အအုံ တဝက်ခန့်ကို ဆောက်လုပ်ခဲ့၍ ကျန် အဆောက်အအုံ ဆောက်လုပ်ရေးကို အင်ဂျင်နီယာများ ဖြစ်သော ဦးစိုးခ၊ ဗိုလ်ကြိုင်၊ မစ္စတာ ချောင်ဒရီတို့က ဆောင်ရွက်ကြသည်။ ပထမဦးစွာ တပ်မတော် (ကြည်း) တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း အတွက် အဆောက်အအုံများ ပြီးစီး၍၊ ၁၉၄၅ ခု၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း စတင် စခန်းချသည်။ ဆက်လက်၍ စစ်တက္ကသိုလ်အတွက် အဆောက်အအုံများ ဆောက်လုပ်ပြီးစီး သဖြင့် ၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် စတင် စခန်းချသည်။ ၁၉၅၄ ခု၊ မတ် ၂ဝ ရက်နေ့တွင် တိရစ္ဆာန် မွေးမြူရေး တပ်ရင်း တခုကိုလည်း ထားရှိခဲ့သည်။ တပ်မြို့ တခုလုံးကို ၁၉၅၄ ခု၊ စက်တင်ဘာ ၃၁ တွင် ဆောင်လုပ်ပြီးစီး လေသည်။ ပထမ တပ်မြို့၊ မြို့နယ် တပ်မှူးကား သီရိပျံချီ ဗိုလ်မှူးကြီး ကျော်စိုး ဖြစ်သည်။ ၁၉၅၅ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်နေ့တွေင် စစ်တက္ကသိုလ်နှင့် တပ်မတော် (ကြည်း) တိုက်ခိုက်ရေးကျောင်း ပါဝင်သော ဗထူး တပ်မြို့ကို နိုင်ငံတော် ဝန်ကြီးချုပ် [[ဦးနု]] ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ == မိသားစုနှင့် မောင်ဗထူး == မိဘများနှင့် ခင်မင် ရင်းနှီးစွဲ ရှိသည့် [[ဟိန်းဒါး]]မိုင်း အိုဗာဆီယာချုပ် ဦးလွန်းပင်၊ ဒေါ်စိန်ချယ်တို့၏ သမီး မအုန်းတင်နှင့် ဗိုလ်ဗထူးသည် ထိမ်းမြား လက်ထပ်ခဲ့၍ သားကြီး မောင်ဖေဝင်း ('''[[မြင့်ထူး၊ ဗိုလ်မှူး| ဗိုလ်မှူးမြင့်ထူး]]-စစ်အစိုးရ ၏ ညှဉ်းပမ်း နှိပ်စက်မှုကြောင့် စစ်ကြောရေး စခန်းတွင် သေဆုံးခဲ့ရသူ''') {{ref|b|B}} ၊ သားငယ် မောင်စန်းဝင်း ('''ဦးစန်းထူး၊ ဒု-အုပ်ချုပ်ရေးအရာရှိ၊ ရေနံ-ကွယ်လွန်''') {{ref|c|C}}နှင့် သမီး မခင်ဝင်း ('''ဒေါ်မိမိလေး'''){{ref|d|D}} ဟူ၍ သားသမီး သုံးယောက် ထွန်းကားခဲ့သည်။ ဗိုလ်ဗထူးသည် အလုပ်တွင် တိုးတက်မှု ရရှိခဲ့သော်လည်း၊ အရင်းရှင် လက်အောက်က လစားတို့၏ ဘဝကို ခံစား တွေ့ကြုံလာရသော အခါတွင် ဆင်းရဲသား အလုပ်သမားတို့ အတွက် အခွင့်အရေး တောင်းဆိုခြင်းကို ရှေ့ဆောင်ရှေ့ရွက် ပြုလုပ်ပေး၏။ ထို့ကြောင့် အရင်းရှင် သတ္ထုတွင်း ကုမ္ပဏီ ပိုင်ရှင်များ၏ အမုန်းခံရကာ ၁၉၄၁ ခုနှစ် ကုန်လုလု အာရှစစ်ပွဲကြီးများ စတင်ခါနီး အချိန်တွင် အလုပ်မှ ထုတ်ပစ်ခြင်း ခံရလေသည်။ ==ဆက်စပ်အကြောင်းအရာများ== #[[တပ်မတော် သူရဲကောင်းများ]] #[[အာဇာနည်နေ့]] #[[တပ်မတော်နေ့]] ==ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်== * သိပ္ပံစိုးရင်၊ ဗမာ့တော်လှန်ရေးအာဇာနည် ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး၊ ရန်ကုန်၊ ယုံကြည်ချက်စာပေ၊ ပကြိမ် ၁၉၆၉။ * တင်တင်ဝင်း ‘ဗမာ့သားကောင်း ဗိုလ်မှူးဗထူး’ ငွေတာရီမဂ္ဂဇင်း အမှတ် ၅၇ (၁၉၆၉၊ မတ်လ) စာ ၁၅-၁၉။ * ဗိုလ်မှူးဗထူး၏ ပေးစာများ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း (၁၉၇၀၊ မတ်) == မှတ်စု == * {{note|a|A}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) <ref>{{cite web |url= http://moemaka.com/2012/04/%E1%80%96%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%86%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%82%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%AC%E1%80%B9%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8/ |title= သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) |accessdate= 22 |accessdaymonth= April |accessyear= 2012 |archivedate= 23 April 2012 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20120423193558/http://moemaka.com/2012/04/%E1%80%96%E1%80%80%E1%80%B9%E1%80%86%E1%80%85%E1%80%B9%E1%80%82%E1%80%BA%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%90%E1%80%AC%E1%80%B9%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%B9%E1%80%B1%E1%80%9B%E1%80%B8/ }}</ref> * {{note|b|B}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) * {{note|c|C}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) * {{note|d|D}} သန်းဝင်းလှိုင်၊ ဖက်ဆစ်ဂျပန်တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်း၊ ဗိုလ်မှူးကြီးဗထူး (ခရစ် ၁၉၁၆ – ၁၉၄၅) == ကိုးကား == <references/> #''မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန် စာပေအသင်း၊ ရန်ကုန်မြို့က ၁၉၆၃ ခုနှစ်မှာ ပဌမ အကြိမ် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ စာပေဗိမာန်၏ ရုပ်ပြ ဗဟုသုတဘဏ်၊ #‘မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွက် - ၇ (ပဉ် - ဗီး)’ #[For Ever Space က eBook အဖြစ် ဖြန့်ချိတဲ့ အွန်လိုင်း PDF စာအုပ်] မှာ စာမျက်နှာ ၃၃၄ မှ ၃၃၇ အထိ ဖော်ပြ ပါရှိခဲ့တဲ့ “မြန်မာ့ တပ်မတော် ဂုဏ်ထူးဆောင် မျိုးချစ် ဗိုလ်မှူးကြီး ဗထူး (ခရစ် ၁၉၄၅ လွန်)” အကြောင်းကို ပြန်လည် ထုတ်နုတ် ကူးယူ ဖော်ပြသည်။ [[Category:မြန်မာ့ တပ်မတော် သူရဲကောင်းများ‎]] [[Category:လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင်များ]] {{lifetime|၁၉၁၆|၁၉၄၅}} sjqxiw3pitlmfiltu9e8ndv9qq3rqlq 0 5416 1036017 1034576 2026-06-04T20:11:02Z ~2026-21599-20 141465 အောင်နိုင်ဦး 1036017 wikitext text/x-wiki {{Unreferenced | date = စက်တင်ဘာ ၂၀၂၁ }} {{Infobox military unit | unit_name = အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် | native_name = စကခ(၁) | image = Shoulder sleeve insignia of Northern East Command of Myanmar Army.svg | image_size = 216px | caption = အရှေ့မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်တံဆိပ် | country = {{Flag|Myanmar}} | branch = {{Army|Myanmar}} | type = [[စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်]] | specialization = နယ်မြေလုံခြုံရေး၊<br>ပင်မတိုက်ခိုက်ရေး၊<br>အကူတိုက်ခိုက်ရေး၊<br>ရွေ့လျားတိုက်ခိုက်ရေး၊<br>စစ်ကစားခြင်း | commander1 = ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်နိုင်ဦး | commander1_label = စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်မှူး | size = တပ်မ | identification_symbol = [[Image:Mm-north-eastern-rmc.svg|border|200px]] | identification_symbol_label = အလံတော် }} '''အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်''' (အတိုကောက် '''စကခ(၁)''') သည် [[အရှေ့မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်]] နယ်မြေဖြစ်သော [[ရှမ်းပြည်နယ်]](မြောက်ပိုင်း)၊ [[ကျောက်မဲမြို့]]တွင်တည်ရှိသည့် စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် တစ်ခုဖြစ်သည်။ "[[စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်]]" သည် 'ခြေမြန်တပ်မဌာနချုပ်' အသွင်ယူထားသော တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့ ဖြစ်သည်။ '''တပ်မ'''များ နှင့် '''စကခ'''များသည် [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ကြည်း) | ကက(ကြည်း)]] (စစ်ဆင်ရေး)၏ တိုက်ရိုက်ကွပ်ကဲစီမံသော တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များဖြစ်ပြီး စစ်နယ်ဝန်းပုံသေမရှိဘဲ ရန်သူ၏အင်အားအပေါ်မူတည်၍ လိုအပ်သလိုစစ်ကစားနိုင်ရန် ဖွဲ့စည်းထားခြင်းလည်းဖြစ်သည်။ လက်ရှိ အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်နေသူမှာ ''ဗိုလ်မှူးကြီး အောင်နိုင်ဦး (စတသ-၄၂)ဖြစ်သည်။'' == သမိုင်း == {{Empty section}} == ဖွဲ့စည်းပုံ == အမှတ်(၁)စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ် ကွပ်ကဲမှုအောက်ရှိ နည်းဗျူဟာအဖွဲ့များနှင့် ခြေလျင်/ ခြေမြန်တပ်ရင်းများမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည် - === အမှတ်(၁)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ === {{Expand section}} === အမှတ်(၂)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ === {{Expand section}} === အမှတ်(၃)နည်းဗျူဟာအဖွဲ့ === {{Expand section}} === ခြေလျင်/ခြေမြန်တပ်ရင်းများ<ref>{{Cite web |url=https://mandalayfreepress.com/news/5730 |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |access-date=11 May 2024 |archive-date=11 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240511073239/https://mandalayfreepress.com/news/5730 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |title=(၄)ရက်တာ စစ်ဆင်ရေးအတွင်း စစ်ကောင်စီဘက်က (၆၃)ဦးသေဆုံးခဲ့တယ်လို့ MOD ထုတ်ပြန် |url=https://eraseye.com/2023/03/17128/ |access-date=2026-03-25 |website=eraseye.com}}</ref><ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=https://progressivevoicemyanmar.org/wp-content/uploads/2016/06/Trained-to-Torture-Burmese-for-Web.pdf |access-date=11 May 2024 |archive-date=10 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510111808/https://progressivevoicemyanmar.org/wp-content/uploads/2016/06/Trained-to-Torture-Burmese-for-Web.pdf }}</ref><ref>{{Cite web |date=2013-09-03 |title=TNLA ပလောင်တပ်ဖွဲ့နဲ့ မြန်မာစစ်တပ်ကြား တိုက်ပွဲဖြစ် |url=https://burmese.voanews.com/a/palaung-battle/1742386.html |access-date=2026-03-25 |website=ဗွီအိုအေ |language=my}}</ref> === {{Expand section}} # ခလရ(၂၃) - [[သီပေါမြို့]] # ခလရ(၂၄၃) - [[နမ့်လန်းရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်|နမ့်လန်]] # ခမရ(၁၁၄) - [[နောင်ချိုမြို့]] # ခမရ(၁၁၅) - [[နောင်ချိုမြို့]] # [[ခမရ (၅၀၁)]] - [[ကျောက်မဲမြို့]] # [[ခမရ (၅၀၂)]] - [[ကျောက်မဲမြို့]] # ခမရ (၅၀၃) - [[သီပေါမြို့]] # ခမရ (၅၀၄) - [[သီပေါမြို့]] # ခမရ (၅၀၅) - [[နမ့်လန်းရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်|နမ့်လန်]] # ခမရ (၅၀၆) - [[နမ့်လန်းရွာ၊ သီပေါမြို့နယ်|နမ့်လန်]] == စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်မှူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူများ == {{Empty section}} == ကိုးကား == == နောက်ထပ်ကြည့်ရန် == {{တပ်မတော် (ကြည်း)}} {{တပ်မတော်-stub}} [[ကဏ္ဍ:စစ်ဆင်ရေးကွပ်ကဲမှုဌာနချုပ်များ]] {{DEFAULTSORT:စကခ(၀၁)}} karrr3tk9qgsnbjj9hxuh8obd1a73w1 0 6216 1036124 1031700 2026-06-05T07:41:21Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036124 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်း(ဘာသာစကား)]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ == ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံနှင့်ဓလေ့စရိုက် == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left| ရှေးခေတ် ဝလူမျိုး]] 'ဝ'လူမျိုးများကိုလွယ်လှ မှာရှမ်းစကား၊ ရှမ်းအခေါ်ဖြစ်၍ (လွယ်-တောင်-လှ လူမျိုး )တောင်ပေါ်ကလူမျိုးဟု အဓိပါယ်ရသည်။‘ဝ’လူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ ပေပေတေတေနေတတ်သောအကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ယင်း တို့အဝတ်အစားအရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံအရောင်များသာဖြစ်ပေသည်။ အထူးသဖြင့်အနက်ရောင် အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင်အနီရင့်များသာ များစွာတွေ့ရတတ်သည်။ ယောက်ျားများသည် အနက်ရောင်ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြသည်။ အချို့လူငယ်အများမှာမူ ခေါင်းစွပ်အနက်များကို ဆောင်းတတ်ကြသည်။ နက်ပြာရောင် ရှီသော ရင့်စေ့ရင်ဖုံး ကျင်္ီများကိုဝတ်၏။ အနက်ရောင်ရှမ်း ဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်းဝတ်ဆင်ကြသည်။ မိန်းမများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီ နှင့် အင်တိုင်ခေါ်ထဘီကိုဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်အလျား တစ်ကိုက်ခွဲရှိသောအနက် ရောင် အစကိုခါးတွင် ပတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ အချို့မိန်းကလေးများကမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါ ဆင်းများဖြင့် ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ရှိသည်။ ထို့အပြင် ငွေနှင့်ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြား၊၊ လက်ကောက်လုံးများလည်း ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ခေါင်ရေနှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို ယောက်ျားများသာသောက်ကြသည်မဟုတ် မိန်းမများနှင့် ကလေးများလည်း သောက်တတ်ကြသည်။ သောက်သုံးမှုပမာဏ အနည်းငယ်နှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။ အားလုံးအရက်သောက်တတ်ကြသည်။ ဆေးတံသောက်သောအကျင့်မှာလည်း လူကြီးလူငယ်တိုင်းစွဲနေကြသည်။ ဆေးတံကိုကိုင်ထားရသည်မှာ 'ဝ'လူမျိုးတို့၏ကိုယ်ပိုင် စတိုင်တစ်ခုပင် ဖြစ်ဟန်ရှိသည်။ == ဘာသာရေးနှင့်အယူဝါဒ == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင်ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>မွတ်တိုင်သည် ဝလူမျိုးတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြသည်။ လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆသည်။ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Scott |first=J.G. |title=The Upper Burma Gazetteer |year=1900}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် '''ဝလူမျိုး'''များသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးအများစုသည် အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref>{{cite web |url=https://www.burmalibrary.org |title=The Wa People: History and Culture |publisher=Online Burma Library}}</ref>၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုး အများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြပြီး သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လတ်တင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History |year=2010}}</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books |year=2002}}</ref> ရှေးအခါက'ဝ'လူမျိုးတို့သည် လီဆိုင်မတ်နတ်ကိုကျွဲသတ်ပြီး ကန်တော့ကြရသလို မွေးနတ်ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်ပြီး ကန်တော့ ကြရသည်။ မွေးနတ်မှာအကြီးမာဆုံးနှင့်ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ချိန်များ တွင်ဖြစ်သည်'ဝ'လူမျိုးများ တို့၏ထုံးစံမှာ ယောက်ျားမှန်ရင် တစ်သက်တာတွင် ခေါင်း(၃)ခါတိတိဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိ၍ လူခေါင်း(၆)ခေါင်းဖြတ်ဖူးသူကိုလည်း သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်ကအခွန်အထုပ်မှ လွတ်ကင်းစေကာ ရှန်နီစကိုပေါင်းစေပြီး သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုခြင်းကိုခံရသည်ဟု ဆိုသည်။ သို့ဖြစ်ရာ'ဝ'လူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် နှစ်ခုစလုံး အရေးကြီးနေပေသည်။သို့သော် ယနေ့ခေတ်တွင် ထိုဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီ ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books |year=2002}}</ref> ‘ဝ’လူမျိုးတို့၏တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးတူရိယာမှာ တုံးဖြစ်သည်။ အခြားနိုင်ငံအသီးသီးရှိ လူရိုင်းဟုသတ်မှတ်ထားသောလူမျိုးတို့၏တုံးသံသည်’ဝ’လူမျိုးတို့၏တုံးသံလောက် သာယာနာပျော်ဖွယ်မရှိ။ မိုင်းကျွန်းခေါ်အပင် တစ်မျိုးမှ ထွင်းထု၍ဖိုသံမသံ ညှိပြီး သူကြီးအိမ် အနီးတွင်တဲထိုးပြီးထားရသည်။ နတ်တင်လျှင်ဖိုသံ၊ ထွက်သောဘက်မှတုံးကို တစ်ချက်ချင်းလေးကန်စွာ တီး၏ စစ်ရေးကိစ္စများရှိ၍လူစုရန် သတိပေးလျိုလျှင် ဖိုသံနှင့်မသံကိုတွဲ၍ခပ်သွပ်သွပ်ခေါက်လေ့ရှိ၏။ ပျော်ပွဲရွင်ပွဲ၊ မင်္ဂလာဆောင်တို့၌ တီးခေါက်ပေးသောတုံးမှာမူကား လွန်စွာအဆင့်အတန်း မြင့်မားလှ၍ တုံး၏ဝဲယာမှ မိန်းမနှင့် ဘက်ညှပ်ကာ ၎င်းတို့၏ညာဘက်မှထိုးတံ ဘယ်လက်တွင် ဝါးခြမ်းပြား ကိုကိုင်၍ တစ်လုံးလျှင် (၂)ဦး (၃)တုံးလျှင် (၆)ဦးတိတိဖြင့်တီးခေါက်ကြလေ့ရှိသည်။ ရှေးက’ဝ’လူမျိုးများတွင် ဦခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်နတ်ပူဇော်သောအလေ့အကျင့်ရှိခဲ့၍ ၎င်းတို့အား သာမန်အားဖြင့် ရိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ဖွယ် ရှိသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ‘ဝ’လူမျိုးတို့တွင် အလွန်ချစ်စရာ ကောင်းသောအမူအကျင့် များလည်းရှိနေပါသေးသည်။ ယင်းတို့မှာ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကိုတစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျတာဝန်ယူ၍ကျွေးမွေးလေ့ရှိခြင်း၊ ‘ဝ’နယ်မြေမြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်းကျေးရွာများတွင် ယနေ့ထက်တိုင် နှီးဖြင့်ပြုလုပ်ထားသော ဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် လက်ရေတပြင်စီးစားသောက်နေကြသေးခြင်း အိမ်မှုကိစ္စနှင့် ရွာမှုကိစ္စများ၌တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးဝိုင်းဝန်းကူညီလုပ်ကိုင်ပေးခြင်း စသည်တို့ပင်ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးသည် မွန်-ခမာအုပ်စုတွင် ဝ-ပလောင်အုပ်စုခွဲ၌ ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့်အတူ ပါဝင်သည်။ ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင် တန်းဒေသတွင် အခြေစိုက်နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင် မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြသည်။ အချို့ ဝများ သည် မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြ သည်။ ဝနယ်တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံးနေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။ (ဝနယ် -ရှု။) ယင်းလူမျိုးတို့ကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟုခေါ်ကြသည်။ အချို့က လွယ်လလူမျိုးဟူ၍လည်းခေါ်သည်။ ဝလူမျိုးသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက် ဖွား၍ ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ရောက်လာပြီးလျှင် ထိုကမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ရောက်၍ မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ် ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟုဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ် လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝလူမျိုးများကလည်း ယင်းတို့သည် ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ခဲ့သည်ဟူ၍ လည်းကောင်း ဆိုကြသည်။ သို့ရာတွင် ကွန်လုမန်းအနွယ်၏ ဇာစ်မြစ်ကို စုံစမ်းသောအခါ ယင်းတို့က ''ဟိုအရှေ့ဘက်စူးစူးမှာရှိသည်''ဟု ပြောသည် ကလွဲ၍ အတိအကျ မပြောနိုင်ချေ။ ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများ၏ အမူအယူဓလေ့ သည် စုံကရမန်နယ်မှ ဝများနှင့် ဆင်ဆင်တူရာ ယင်းတို့ပြောသည့် ကွန်လု မန်းနှင့် စုံကရမန်သည် အတူတူပင် ဖြစ်စရာအကြောင်းရှိသည်။ ထိုစုံကရ မန်သည်လည်း ဝနယ်၏ အလယ်ဗဟို နယ်တစ်နယ်ဖြစ်သဖြင့် ယင်းမှ ပြန့်ပွားသည်ဟု ယူဆသော် ယူဆနိုင်စရာရှိလေသည်။ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီး မှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ်ပေါ် ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ယင်းလူမျိုးသစ်သည် လက်ရှိ ဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုး၍ နှင်ထုတ်ဖွယ်ရှိသည်ဆိုကာ လူမျိုးသစ်များ ပေါ် ထွက်လာခြင်း မရှိစေရန် ဝလူမျိုးများက ထိုကျောက်ဂူအတွင်းသို့ လေးမြား များ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟု အဆိုရှိသည်။ ဝလူမျိုးများ ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံမှာ မြို့ကြီးများ၌ ယောက်ျားများ က ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဗောင်းဗီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ပြီးလျှင် ခေါင်း တွင် အဖြူ အနီ၊ အဖြူ အနက်၊ အနီ အဝါ၊ အနက် အစင်းကျားများကို ပေါင်းကြသည်။ မိန်းမများက အပြာရောင် သို့မဟုတ် အနက် သို့မဟုတ် အပြာ၊ အဝါ၊ အနက်၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထမီကို ဒူးဆစ်နားထိ ခပ်တိုတိုဝတ်၍ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ် ကိုယ်ကျပ်အင်္ကျီ၊ ကိုယ်ထည်ခပ်ရှည်ရှည် ရင်စိအင်္ကျီဝတ်လျက် ခေါင်းတွင် ဗော့ဟဲယားခေါ် ဆံတိုဆံထောက်ပုံသဏ္ဌာန် ဆံပင်ခပ်တိုတိုထား၍ မျက်နှာ သုတ်ပုဝါ အလတ်စားအရွယ်ရှိ အနီ အပြာ အဝါ စသည်တို့ဖြင့် ပြောက် ကျားသော ဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်းကာ လည်ပင်းတွင် ပွဲသီးခေါ် အသီးတစ်မျိုးကို ပုတီးလုပ် ဆွဲထားကြသည်။ အတွင်းပိုင်းကျသော ဒေသ များတွင် ယောက်ျားများက ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့က ဖုံးအုပ်ထားပြီးလျှင် ကိုယ်တုံးလုံးနှင့်နေ၍ မိန်းမများက အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ အနက် အပြာရောင် ဖျင်စကိုအောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားပြီးလျှင် အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးခေါ် ပုတီးကိုဆွဲထားရုံ ပလာကျင်းထားလေသည်။ ဝလူမျိုးများသည် များသောအားဖြင့် ရေချိုးလေ့မရှိကြ၊ အဝတ် ဖွတ်လျှော်လေ့ မရှိကြဟုဆိုသည်။ ရေမချိုးကြသဖြင့် ယင်းတို့၏ အသား အရေများသည် ကြမ်းတမ်းကာ အသားအရေပေါ်ရှိ ချွေးပေါက်ကလေးများ၊ ပိတ်ဆို့ခြင်းကြောင့် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့ကြသည်။ နာမကျန်းဖြစ်သည့်အခါ ဆေးသောက်လေ့မရှိ။ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ မေးကြမြန်းကြသည်။ ဆရာ လုပ်သူက တွက်ချက်ပြီးလျှင် ဝက် သို့မဟုတ် ကြက် စသည်တို့ဖြင့် နတ် ပူဇော်ခိုင်းတတ်သည်။ ထိုအခါမျိုးတွင် ရှိစုမဲ့စုငွေဖြင့် ဝယ်ခြမ်းပူဇော်ရ သည်။ တစ်ကြိမ်နှင့် ရောဂါမပျောက်ပါက ဆရာခိုင်းသလောက် ပူဇော်ကြရ သည်။ အချို့ လွယ်မူးတောင်နှင့် နီးသူများက လွယ်မူးတောင်မှ ဆေးမြစ် များသည် ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟုဆိုကာ ယင်းဆေးမြစ် များကို ကြို၍သောက်ကြသည်။ လွယ်မူးတောင်သည် ဝနယ်၏ပုပ္ပားတောင် ဟု ဆိုရပေမည်။ ဝလူမျိုးများသည်အပူရှိန်ကို ကြောက်ကြသည်။ အပူရှိန် ကြီးသော နေရာသို့တတ်နိုင်က မသွားကြချေ။ မတတ်သာ၍ သွားရလျှင် ညဉ့်အိပ်ညဉ့်နေမနေကြဘဲ ကိစ္စပြီးသည်နှင့် ချက်ချင်းဒုက္ခခံ၍ပြန်ကြသည်။ ဝလူမျိုးတို့သည် တောင်ဆင်းတောင်တက် လျင်မြန်ပြီးလျှင် ပစ် ခတ်သတ်ဖြတ်ရန် လက်မနှေးကြချေ။ ဝနယ်တွင် ယခုတိုင် ခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်နတ်ပူဇော်သည့် အလေ့ အထ အနည်းအကျဉ်းရှိသေးသည်။ ပတ်ကတေ့နယ်မှ ဝလူမျိုးများ စတင် ပေါက်ဖွားရာဟု ယုံကြည်ကြသော ကျောက်ဂူတွင်းမှ တာလီနှင့် ယာနမ် တို့သည် လွယ်လိန်းဘက်သို့ ထွက်လာစဉ် လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူ (အချို့ကလည်း တူဟုဆိုကြသည်။) ကဓားသွေးရင်း ဓား စမ်းသည့်သဘောနှင့် ယာနမ်၏ဦးခေါင်းမှ ဆံပင်ကို ဖြတ်ကြည့်စဉ် ဓား သည် ဆံပင်ကိုသာမဖြတ်ဘဲ ဦးခေါင်းကိုပါ ပိုင်းဖြတ်လိုက်သဖြင့် နတ် များက လူ၏ဦးခေါင်းကို လိုလားသောကြောင့် ဤကဲ့သို့ဖြစ်ရသည်ဆိုကာ ခေါင်းဖြတ်ယဇ်နတ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့ပေါ်လာသည်ဟုဆိုကြသည်။ ခေါင်း ဖြတ်ယဇ်နတ်ပူဇော်လျှင် ရပ်ရွာနယ်ပယ်တွင် လူအသေအပျောက် နည်းရုံ သာမက ကောက်ပဲသီးနှံ ကောင်းမွန်ခြင်း၊ စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးခြင်းရှိသည်ဟု အယူရှိကြသည်။ အကယ်၍ ဝရွာတစ်ရွာတွင် နတ်က လူဦးခေါင်း လိုလား ကြောင်းဖြင့် အတိတ်နိမိတ်ပေးသောအခါ ထိုရွာရှိ နတ်ဆရာတို့က သက် ငယ်နှင့် ကြက်ကိုယူကာ ဆိုင်ရာနတ်ကိုပသ၍ မိမိတို့ တတ်ထားသော ပညာဖြင့် ဗေဒင်သဘော ကြည့်ရှုအဟောထုတ်ကြသည်။ နတ်က မည်သည့် အရပ်မှ လူဦးခေါင်းကို အလိုရှိသည်ဆိုလျှင် ထိုအရပ်မှ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်ရသည်။ သို့ရာတွင် ထိုအရပ်သည် မိမိတို့၏ မဟာမိတ်ရပ်ရွာနယ်ပယ် ဖြစ်လျှင် မသွားကြချေ။ ခေါင်းဖြတ်ထွက်ရာတွင် မိမိတို့ဘက်မှ ဆုံးရှုံးဖွယ် ရှိသည်ဟု အဟောထွက်လျှင်လည်း ခေါင်းဖြတ်မထွက်ကြချေ။ ထိုအခါမျိုး၌ အချို့နယ်များတွင် အသင့်ရောင်းရန်ထားသော ခေါင်းများကို ၂ဝဝိ မှ ၃ဝဝိ အထိ အဖိုးပေးဝယ်ယူ ပူဇော်ကြသည်။ ယင်းသို့မှမရလျှင် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ် ထားသော လူသေအလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူကြရသည်။ ထို့ကြောင့် လူ သေအလောင်းကို သုသာန်သီးသန့်ထား၍ မမြှုပ်နှံကြဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိ အောင် မြှုပ်နှံကြခြင်းဖြစ်သည်။ ဆန်ထုံနယ်တွင် လူခေါင်းရောင်းလေ့ရှိ၍ လွယ်မူး၏အရှေ့နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်ဒေသများတွင် ခေါင်းဖြတ်သည့် အလေ့ ယနေ့တိုင်ရှိသေးသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်ကား လူခေါင်းဖြင့် နတ်မပူဇော်ဘဲ သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယဇ် ပူဇော်ပြီးသော အချို့ခေါင်းများကို ၁ဝ နှစ် တိုင်အောင်ပင် အသစ်မလဲဘဲ အကျိုးအာနိသင် ရှိသည်ဆိုကာ ထားတတ်ကြသည်။ ဆန်ထုံနယ်အပိုင် ဟောင်တက်ရွာတွင် ခေါင်းဖြင့်ပူဇော်ပသထားသော တိုင်ပေါင်း ၂ဝဝ ကျော် ရှိ၍ စုံကရမန်တွင် ၁၅ဝ ကျော်ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ယခုအခါ တစ်ရွာနှင့် တစ်ရွာ အမြဲသတိထား နေတတ်ကြသဖြင့် လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူ သောကြောင့် လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည်တို့နှင့် ယဇ်ပူဇော်လာကြ လေပြီ။ ဝလူမျိုးများသည် မျိုးချစ်များဖြစ်ကြသည်။ မိမိတို့၏ အဆက် အနွယ်ကိုလည်းကောင်း၊ မိမိတို့၏ ကျေးရွာကိုလည်းကောင်း အခြားလူများ က နိုင်ထက်စီးနင်းပြုခြင်းကို မခံကြချေ။ ကွန်းလွယ်နှင့် လွယ်လလူမျိုး တို့လည်း ထိုနည်းအတိုင်းပင်ဖြစ်သည်။ ရန်သူကို ကလဲ့စားချေနိုင်ရန် အမျိုးမျိုးကြံစည် ဝီရိယထုတ်တတ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ယနေ့တိုင် တစ် နယ်နှင့်တစ်နယ် အခဲမကြေဘဲ ရန်စောင်လျက်ရှိကြသည်။ ရန်သူကို စွဲစွဲ မြဲမြဲ ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သလောက် မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်၌လည်း ကတိသစ္စာတည်ကြသော သူများဖြစ်ကြသည်။ တစ်နယ်နှင့်တစ်နယ် သစ္စာ ပြုသည့်အခါ နယ်ကိုယ်စားလှယ်များသည် အများသဘောတူသည့် နေရာ တွင်စုဝေးကာ ကျွဲကိုသတ်၍ ဝေယူကြရသည်။ ထို့နောက် ငွေဒင်္ဂါး အဟောင်း သို့မဟုတ် ကျည်ဆန်ယမ်းတောင့်များကို အရက်တွင်ထည့်၍ ထိုကတိသစ္စာအရက်ကို ညီတူညီမျှ သောက်ကြသည်။ သစ္စာအရက်ကို သောက်ပြီးသောအခါ ငွေဒင်္ဂါး၊ ကျည်ဆန်ယမ်းတောင့် စသည်တို့ကို ညီတူ ညီမျှ ဝေစုခွဲယူကြသည်။ ကတိပြုပြီးသည့်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် တစ်ဦး အကြောင်းပေါ်လျှင် တစ်ဦးက လူအားလက်နက်အားနှင့် ကူကြသည်။ ဝလူမျိုးများသုံးစွဲသော လက်နက်များတွင် အမြောက်မြားလည်း ပါသည်။ အမြောက်၏ ပြောင်းအရှည်မှာ ၁ဝ ပေ၊ ၁၂ ပေခန့်ရှိ၍ ပြောင်းဝ မှာ တစ်လက်မခွဲမှ နှစ်လက်မရှိကြသည်။ ကိုက်သုံးလေးရာကို လှမ်း၍ပစ် နိုင်သော လက်နက်ဖြစ်သည်။ အချို့ဝရွာများတွင် ခံတပ်များ ပြုလုပ်ထားကြသည်။ အချို့ဝရွာ များတွင် ရွာဝင်တံခါးပေါက်ကြီးကို အမြင့်ပေ ၃ဝ၊ အကျယ်ပေ ၃ဝ ထား၍ ဝင်ပေါက်ကို ဆူးတို့ဖြင့် ခက်ထား ယက်ထားကြသည်။ အချို့ ဝရွာတို့၌ ကား ပျဉ်ရိုင်းနှစ်ချပ်ကို မြေကတုတ်သဖွယ် တစ်ဖက်တစ်ချက်ထားရှိပြီးလျှင် အလယ်တွင် မြေဖို့ထားကြလေသည်။ အချို့ကမူ ဝါးဖြင့် နှစ်ထပ်ခန့်ရက် ကာ အပြင်ဘက်သို့ ဝါးချွန်များ ထိုးထွက်စေပြီးလျှင် ၁၂ ပေ၊ ပေ ၂ဝ ကျယ်၍ ခြောက်ပေနက်သော ကျင်းများကို ခြံစည်းရိုးကြားတွင် တူးထားကြ လေသည်။ ဝလူမျိုးများသည် ရွာသို့ဦးတည်သွားသောလမ်းများတွင် လမ်းကို ကန့်လန့်ဖြတ်၍ ကျင်းများတူးထားတတ်ကြသည်။ ထိုကျင်းထဲမှ အမြှောက် ပစ်ကျင့်ခြင်း၊ တိုက်နည်းခိုက်နည်း ကျင့်ခြင်းပြုကြသည်။ အချို့ရွာများ၌မူ ထိုကျင်းများထဲသို့အဆိပ်ဖြင့်လူးထားသော ဝါးချွန်များကို ထောင်စိုက်ပြီးလျှင် အပေါ်မှ မသိမသာ သစ်ရွက်သစ်ခက်ဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားကြသည်။ အပြင်အပ လူကိုရွာတွင်းသို့ဝင်ရန် မဆိုထားဘိ၊ နယ်အတွင်းသို့ပင် ဝင်ခွင့်မပြုကြချေ။ မသင်္ကာသူများကို ဝင်ခွင့်သာပြုပြီးလျှင် ထွက်ခွင့်မပြုကြချေ။ ဝလူမျိုးများသည် အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသို လများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိကြသည်။ ထိုသို့ ဆောက်လုပ်ပြီးသည့်အခါ အိမ်တက်မင်္ဂလာ ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ တတ်နိုင်လျှင် တတ်နိုင်သလောက် တစ်ည၊ နှစ်ည၊ သုံးည စသည်ဖြင့် မိတ်သင်္ဂဟများကို အရက်တိုက်၍ ကျင်းပကြသည်။ ဝလူမျိုးတို့သည် အယူသည်းသူများဖြစ်ကြသည်။ သူတို့အိမ်၌ ဧည့်သည်သွားအပ်သော နေရာ၊ မသွားအပ်သောနေရာဟူ၍ရှိသည်။ ဖက်စိမ်း များကိုလည်း အရမ်းမဲ့ယူသွားခြင်းမပြုရ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင် ထားရှိသော နေရာ၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်၊ အိမ်အတွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်တွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရချေ။ အိမ်အတွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် သူတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာနဖြစ်သည်။ အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို မည်သူမျှ ကျော် ဖြတ်မသွားရချေ။ အိမ်ရှင်ထိုင်သည့် နေရာအနီး မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင် ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ မပြုထိုက်သည် တို့ကို ပြုမိချေသော် အိမ်ရှင်ကို ခိုက်တတ်သည်ဟု အယူရှိကြသည်။ ထို အခါ အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ကန်တော့ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် ဧည့်သည်လုပ် သူက ပူဇော်ကန်တော့ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် ဧည့်သည်လုပ်သူက မသွား အပ်၊ မပြုအပ်သည်ကို ပြုမိချေလျှင် အိမ်နတ်ပူဇော်ရန် ဧည့်သည်ထံ စာရင်းလုပ် အရေးဆိုတတ်ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] 1kqf2mupy862sorjt1zc6yukc4monrw 1036125 1036124 2026-06-05T07:43:49Z Chenzeyan29 141880 /* ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံနှင့် ဓလေ့စရိုက် */ 1036125 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်း(ဘာသာစကား)]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ == ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံနှင့် ဓလေ့စရိုက် == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ‘ဝ’ လူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အကျီ င်္အနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအကျီ င်္များကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> == ဘာသာရေးနှင့်အယူဝါဒ == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင်ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>မွတ်တိုင်သည် ဝလူမျိုးတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြသည်။ လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆသည်။ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Scott |first=J.G. |title=The Upper Burma Gazetteer |year=1900}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် '''ဝလူမျိုး'''များသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးအများစုသည် အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref>{{cite web |url=https://www.burmalibrary.org |title=The Wa People: History and Culture |publisher=Online Burma Library}}</ref>၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုး အများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြပြီး သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လတ်တင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History |year=2010}}</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books |year=2002}}</ref> ရှေးအခါက'ဝ'လူမျိုးတို့သည် လီဆိုင်မတ်နတ်ကိုကျွဲသတ်ပြီး ကန်တော့ကြရသလို မွေးနတ်ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်ပြီး ကန်တော့ ကြရသည်။ မွေးနတ်မှာအကြီးမာဆုံးနှင့်ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ချိန်များ တွင်ဖြစ်သည်'ဝ'လူမျိုးများ တို့၏ထုံးစံမှာ ယောက်ျားမှန်ရင် တစ်သက်တာတွင် ခေါင်း(၃)ခါတိတိဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိ၍ လူခေါင်း(၆)ခေါင်းဖြတ်ဖူးသူကိုလည်း သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်ကအခွန်အထုပ်မှ လွတ်ကင်းစေကာ ရှန်နီစကိုပေါင်းစေပြီး သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုခြင်းကိုခံရသည်ဟု ဆိုသည်။ သို့ဖြစ်ရာ'ဝ'လူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် နှစ်ခုစလုံး အရေးကြီးနေပေသည်။သို့သော် ယနေ့ခေတ်တွင် ထိုဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီ ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books |year=2002}}</ref> ‘ဝ’လူမျိုးတို့၏တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးတူရိယာမှာ တုံးဖြစ်သည်။ အခြားနိုင်ငံအသီးသီးရှိ လူရိုင်းဟုသတ်မှတ်ထားသောလူမျိုးတို့၏တုံးသံသည်’ဝ’လူမျိုးတို့၏တုံးသံလောက် သာယာနာပျော်ဖွယ်မရှိ။ မိုင်းကျွန်းခေါ်အပင် တစ်မျိုးမှ ထွင်းထု၍ဖိုသံမသံ ညှိပြီး သူကြီးအိမ် အနီးတွင်တဲထိုးပြီးထားရသည်။ နတ်တင်လျှင်ဖိုသံ၊ ထွက်သောဘက်မှတုံးကို တစ်ချက်ချင်းလေးကန်စွာ တီး၏ စစ်ရေးကိစ္စများရှိ၍လူစုရန် သတိပေးလျိုလျှင် ဖိုသံနှင့်မသံကိုတွဲ၍ခပ်သွပ်သွပ်ခေါက်လေ့ရှိ၏။ ပျော်ပွဲရွင်ပွဲ၊ မင်္ဂလာဆောင်တို့၌ တီးခေါက်ပေးသောတုံးမှာမူကား လွန်စွာအဆင့်အတန်း မြင့်မားလှ၍ တုံး၏ဝဲယာမှ မိန်းမနှင့် ဘက်ညှပ်ကာ ၎င်းတို့၏ညာဘက်မှထိုးတံ ဘယ်လက်တွင် ဝါးခြမ်းပြား ကိုကိုင်၍ တစ်လုံးလျှင် (၂)ဦး (၃)တုံးလျှင် (၆)ဦးတိတိဖြင့်တီးခေါက်ကြလေ့ရှိသည်။ ရှေးက’ဝ’လူမျိုးများတွင် ဦခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်နတ်ပူဇော်သောအလေ့အကျင့်ရှိခဲ့၍ ၎င်းတို့အား သာမန်အားဖြင့် ရိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ဖွယ် ရှိသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ‘ဝ’လူမျိုးတို့တွင် အလွန်ချစ်စရာ ကောင်းသောအမူအကျင့် များလည်းရှိနေပါသေးသည်။ ယင်းတို့မှာ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကိုတစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျတာဝန်ယူ၍ကျွေးမွေးလေ့ရှိခြင်း၊ ‘ဝ’နယ်မြေမြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်းကျေးရွာများတွင် ယနေ့ထက်တိုင် နှီးဖြင့်ပြုလုပ်ထားသော ဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် လက်ရေတပြင်စီးစားသောက်နေကြသေးခြင်း အိမ်မှုကိစ္စနှင့် ရွာမှုကိစ္စများ၌တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးဝိုင်းဝန်းကူညီလုပ်ကိုင်ပေးခြင်း စသည်တို့ပင်ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးသည် မွန်-ခမာအုပ်စုတွင် ဝ-ပလောင်အုပ်စုခွဲ၌ ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့်အတူ ပါဝင်သည်။ ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင် တန်းဒေသတွင် အခြေစိုက်နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင် မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြသည်။ အချို့ ဝများ သည် မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြ သည်။ ဝနယ်တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံးနေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။ (ဝနယ် -ရှု။) ယင်းလူမျိုးတို့ကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟုခေါ်ကြသည်။ အချို့က လွယ်လလူမျိုးဟူ၍လည်းခေါ်သည်။ ဝလူမျိုးသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက် ဖွား၍ ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ရောက်လာပြီးလျှင် ထိုကမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ရောက်၍ မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ် ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟုဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ် လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝလူမျိုးများကလည်း ယင်းတို့သည် ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ခဲ့သည်ဟူ၍ လည်းကောင်း ဆိုကြသည်။ သို့ရာတွင် ကွန်လုမန်းအနွယ်၏ ဇာစ်မြစ်ကို စုံစမ်းသောအခါ ယင်းတို့က ''ဟိုအရှေ့ဘက်စူးစူးမှာရှိသည်''ဟု ပြောသည် ကလွဲ၍ အတိအကျ မပြောနိုင်ချေ။ ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများ၏ အမူအယူဓလေ့ သည် စုံကရမန်နယ်မှ ဝများနှင့် ဆင်ဆင်တူရာ ယင်းတို့ပြောသည့် ကွန်လု မန်းနှင့် စုံကရမန်သည် အတူတူပင် ဖြစ်စရာအကြောင်းရှိသည်။ ထိုစုံကရ မန်သည်လည်း ဝနယ်၏ အလယ်ဗဟို နယ်တစ်နယ်ဖြစ်သဖြင့် ယင်းမှ ပြန့်ပွားသည်ဟု ယူဆသော် ယူဆနိုင်စရာရှိလေသည်။ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီး မှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ်ပေါ် ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ ယင်းလူမျိုးသစ်သည် လက်ရှိ ဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုး၍ နှင်ထုတ်ဖွယ်ရှိသည်ဆိုကာ လူမျိုးသစ်များ ပေါ် ထွက်လာခြင်း မရှိစေရန် ဝလူမျိုးများက ထိုကျောက်ဂူအတွင်းသို့ လေးမြား များ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟု အဆိုရှိသည်။ ဝလူမျိုးများ ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံမှာ မြို့ကြီးများ၌ ယောက်ျားများ က ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဗောင်းဗီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ပြီးလျှင် ခေါင်း တွင် အဖြူ အနီ၊ အဖြူ အနက်၊ အနီ အဝါ၊ အနက် အစင်းကျားများကို ပေါင်းကြသည်။ မိန်းမများက အပြာရောင် သို့မဟုတ် အနက် သို့မဟုတ် အပြာ၊ အဝါ၊ အနက်၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထမီကို ဒူးဆစ်နားထိ ခပ်တိုတိုဝတ်၍ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ် ကိုယ်ကျပ်အင်္ကျီ၊ ကိုယ်ထည်ခပ်ရှည်ရှည် ရင်စိအင်္ကျီဝတ်လျက် ခေါင်းတွင် ဗော့ဟဲယားခေါ် ဆံတိုဆံထောက်ပုံသဏ္ဌာန် ဆံပင်ခပ်တိုတိုထား၍ မျက်နှာ သုတ်ပုဝါ အလတ်စားအရွယ်ရှိ အနီ အပြာ အဝါ စသည်တို့ဖြင့် ပြောက် ကျားသော ဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်းကာ လည်ပင်းတွင် ပွဲသီးခေါ် အသီးတစ်မျိုးကို ပုတီးလုပ် ဆွဲထားကြသည်။ အတွင်းပိုင်းကျသော ဒေသ များတွင် ယောက်ျားများက ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့က ဖုံးအုပ်ထားပြီးလျှင် ကိုယ်တုံးလုံးနှင့်နေ၍ မိန်းမများက အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ အနက် အပြာရောင် ဖျင်စကိုအောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားပြီးလျှင် အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးခေါ် ပုတီးကိုဆွဲထားရုံ ပလာကျင်းထားလေသည်။ ဝလူမျိုးများသည် များသောအားဖြင့် ရေချိုးလေ့မရှိကြ၊ အဝတ် ဖွတ်လျှော်လေ့ မရှိကြဟုဆိုသည်။ ရေမချိုးကြသဖြင့် ယင်းတို့၏ အသား အရေများသည် ကြမ်းတမ်းကာ အသားအရေပေါ်ရှိ ချွေးပေါက်ကလေးများ၊ ပိတ်ဆို့ခြင်းကြောင့် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့ကြသည်။ နာမကျန်းဖြစ်သည့်အခါ ဆေးသောက်လေ့မရှိ။ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ မေးကြမြန်းကြသည်။ ဆရာ လုပ်သူက တွက်ချက်ပြီးလျှင် ဝက် သို့မဟုတ် ကြက် စသည်တို့ဖြင့် နတ် ပူဇော်ခိုင်းတတ်သည်။ ထိုအခါမျိုးတွင် ရှိစုမဲ့စုငွေဖြင့် ဝယ်ခြမ်းပူဇော်ရ သည်။ တစ်ကြိမ်နှင့် ရောဂါမပျောက်ပါက ဆရာခိုင်းသလောက် ပူဇော်ကြရ သည်။ အချို့ လွယ်မူးတောင်နှင့် နီးသူများက လွယ်မူးတောင်မှ ဆေးမြစ် များသည် ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟုဆိုကာ ယင်းဆေးမြစ် များကို ကြို၍သောက်ကြသည်။ လွယ်မူးတောင်သည် ဝနယ်၏ပုပ္ပားတောင် ဟု ဆိုရပေမည်။ ဝလူမျိုးများသည်အပူရှိန်ကို ကြောက်ကြသည်။ အပူရှိန် ကြီးသော နေရာသို့တတ်နိုင်က မသွားကြချေ။ မတတ်သာ၍ သွားရလျှင် ညဉ့်အိပ်ညဉ့်နေမနေကြဘဲ ကိစ္စပြီးသည်နှင့် ချက်ချင်းဒုက္ခခံ၍ပြန်ကြသည်။ ဝလူမျိုးတို့သည် တောင်ဆင်းတောင်တက် လျင်မြန်ပြီးလျှင် ပစ် ခတ်သတ်ဖြတ်ရန် လက်မနှေးကြချေ။ ဝနယ်တွင် ယခုတိုင် ခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်နတ်ပူဇော်သည့် အလေ့ အထ အနည်းအကျဉ်းရှိသေးသည်။ ပတ်ကတေ့နယ်မှ ဝလူမျိုးများ စတင် ပေါက်ဖွားရာဟု ယုံကြည်ကြသော ကျောက်ဂူတွင်းမှ တာလီနှင့် ယာနမ် တို့သည် လွယ်လိန်းဘက်သို့ ထွက်လာစဉ် လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူ (အချို့ကလည်း တူဟုဆိုကြသည်။) ကဓားသွေးရင်း ဓား စမ်းသည့်သဘောနှင့် ယာနမ်၏ဦးခေါင်းမှ ဆံပင်ကို ဖြတ်ကြည့်စဉ် ဓား သည် ဆံပင်ကိုသာမဖြတ်ဘဲ ဦးခေါင်းကိုပါ ပိုင်းဖြတ်လိုက်သဖြင့် နတ် များက လူ၏ဦးခေါင်းကို လိုလားသောကြောင့် ဤကဲ့သို့ဖြစ်ရသည်ဆိုကာ ခေါင်းဖြတ်ယဇ်နတ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့ပေါ်လာသည်ဟုဆိုကြသည်။ ခေါင်း ဖြတ်ယဇ်နတ်ပူဇော်လျှင် ရပ်ရွာနယ်ပယ်တွင် လူအသေအပျောက် နည်းရုံ သာမက ကောက်ပဲသီးနှံ ကောင်းမွန်ခြင်း၊ စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးခြင်းရှိသည်ဟု အယူရှိကြသည်။ အကယ်၍ ဝရွာတစ်ရွာတွင် နတ်က လူဦးခေါင်း လိုလား ကြောင်းဖြင့် အတိတ်နိမိတ်ပေးသောအခါ ထိုရွာရှိ နတ်ဆရာတို့က သက် ငယ်နှင့် ကြက်ကိုယူကာ ဆိုင်ရာနတ်ကိုပသ၍ မိမိတို့ တတ်ထားသော ပညာဖြင့် ဗေဒင်သဘော ကြည့်ရှုအဟောထုတ်ကြသည်။ နတ်က မည်သည့် အရပ်မှ လူဦးခေါင်းကို အလိုရှိသည်ဆိုလျှင် ထိုအရပ်မှ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်ရသည်။ သို့ရာတွင် ထိုအရပ်သည် မိမိတို့၏ မဟာမိတ်ရပ်ရွာနယ်ပယ် ဖြစ်လျှင် မသွားကြချေ။ ခေါင်းဖြတ်ထွက်ရာတွင် မိမိတို့ဘက်မှ ဆုံးရှုံးဖွယ် ရှိသည်ဟု အဟောထွက်လျှင်လည်း ခေါင်းဖြတ်မထွက်ကြချေ။ ထိုအခါမျိုး၌ အချို့နယ်များတွင် အသင့်ရောင်းရန်ထားသော ခေါင်းများကို ၂ဝဝိ မှ ၃ဝဝိ အထိ အဖိုးပေးဝယ်ယူ ပူဇော်ကြသည်။ ယင်းသို့မှမရလျှင် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ် ထားသော လူသေအလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူကြရသည်။ ထို့ကြောင့် လူ သေအလောင်းကို သုသာန်သီးသန့်ထား၍ မမြှုပ်နှံကြဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိ အောင် မြှုပ်နှံကြခြင်းဖြစ်သည်။ ဆန်ထုံနယ်တွင် လူခေါင်းရောင်းလေ့ရှိ၍ လွယ်မူး၏အရှေ့နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်ဒေသများတွင် ခေါင်းဖြတ်သည့် အလေ့ ယနေ့တိုင်ရှိသေးသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်ကား လူခေါင်းဖြင့် နတ်မပူဇော်ဘဲ သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယဇ် ပူဇော်ပြီးသော အချို့ခေါင်းများကို ၁ဝ နှစ် တိုင်အောင်ပင် အသစ်မလဲဘဲ အကျိုးအာနိသင် ရှိသည်ဆိုကာ ထားတတ်ကြသည်။ ဆန်ထုံနယ်အပိုင် ဟောင်တက်ရွာတွင် ခေါင်းဖြင့်ပူဇော်ပသထားသော တိုင်ပေါင်း ၂ဝဝ ကျော် ရှိ၍ စုံကရမန်တွင် ၁၅ဝ ကျော်ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ယခုအခါ တစ်ရွာနှင့် တစ်ရွာ အမြဲသတိထား နေတတ်ကြသဖြင့် လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူ သောကြောင့် လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည်တို့နှင့် ယဇ်ပူဇော်လာကြ လေပြီ။ ဝလူမျိုးများသည် မျိုးချစ်များဖြစ်ကြသည်။ မိမိတို့၏ အဆက် အနွယ်ကိုလည်းကောင်း၊ မိမိတို့၏ ကျေးရွာကိုလည်းကောင်း အခြားလူများ က နိုင်ထက်စီးနင်းပြုခြင်းကို မခံကြချေ။ ကွန်းလွယ်နှင့် လွယ်လလူမျိုး တို့လည်း ထိုနည်းအတိုင်းပင်ဖြစ်သည်။ ရန်သူကို ကလဲ့စားချေနိုင်ရန် အမျိုးမျိုးကြံစည် ဝီရိယထုတ်တတ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ယနေ့တိုင် တစ် နယ်နှင့်တစ်နယ် အခဲမကြေဘဲ ရန်စောင်လျက်ရှိကြသည်။ ရန်သူကို စွဲစွဲ မြဲမြဲ ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သလောက် မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်၌လည်း ကတိသစ္စာတည်ကြသော သူများဖြစ်ကြသည်။ တစ်နယ်နှင့်တစ်နယ် သစ္စာ ပြုသည့်အခါ နယ်ကိုယ်စားလှယ်များသည် အများသဘောတူသည့် နေရာ တွင်စုဝေးကာ ကျွဲကိုသတ်၍ ဝေယူကြရသည်။ ထို့နောက် ငွေဒင်္ဂါး အဟောင်း သို့မဟုတ် ကျည်ဆန်ယမ်းတောင့်များကို အရက်တွင်ထည့်၍ ထိုကတိသစ္စာအရက်ကို ညီတူညီမျှ သောက်ကြသည်။ သစ္စာအရက်ကို သောက်ပြီးသောအခါ ငွေဒင်္ဂါး၊ ကျည်ဆန်ယမ်းတောင့် စသည်တို့ကို ညီတူ ညီမျှ ဝေစုခွဲယူကြသည်။ ကတိပြုပြီးသည့်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် တစ်ဦး အကြောင်းပေါ်လျှင် တစ်ဦးက လူအားလက်နက်အားနှင့် ကူကြသည်။ ဝလူမျိုးများသုံးစွဲသော လက်နက်များတွင် အမြောက်မြားလည်း ပါသည်။ အမြောက်၏ ပြောင်းအရှည်မှာ ၁ဝ ပေ၊ ၁၂ ပေခန့်ရှိ၍ ပြောင်းဝ မှာ တစ်လက်မခွဲမှ နှစ်လက်မရှိကြသည်။ ကိုက်သုံးလေးရာကို လှမ်း၍ပစ် နိုင်သော လက်နက်ဖြစ်သည်။ အချို့ဝရွာများတွင် ခံတပ်များ ပြုလုပ်ထားကြသည်။ အချို့ဝရွာ များတွင် ရွာဝင်တံခါးပေါက်ကြီးကို အမြင့်ပေ ၃ဝ၊ အကျယ်ပေ ၃ဝ ထား၍ ဝင်ပေါက်ကို ဆူးတို့ဖြင့် ခက်ထား ယက်ထားကြသည်။ အချို့ ဝရွာတို့၌ ကား ပျဉ်ရိုင်းနှစ်ချပ်ကို မြေကတုတ်သဖွယ် တစ်ဖက်တစ်ချက်ထားရှိပြီးလျှင် အလယ်တွင် မြေဖို့ထားကြလေသည်။ အချို့ကမူ ဝါးဖြင့် နှစ်ထပ်ခန့်ရက် ကာ အပြင်ဘက်သို့ ဝါးချွန်များ ထိုးထွက်စေပြီးလျှင် ၁၂ ပေ၊ ပေ ၂ဝ ကျယ်၍ ခြောက်ပေနက်သော ကျင်းများကို ခြံစည်းရိုးကြားတွင် တူးထားကြ လေသည်။ ဝလူမျိုးများသည် ရွာသို့ဦးတည်သွားသောလမ်းများတွင် လမ်းကို ကန့်လန့်ဖြတ်၍ ကျင်းများတူးထားတတ်ကြသည်။ ထိုကျင်းထဲမှ အမြှောက် ပစ်ကျင့်ခြင်း၊ တိုက်နည်းခိုက်နည်း ကျင့်ခြင်းပြုကြသည်။ အချို့ရွာများ၌မူ ထိုကျင်းများထဲသို့အဆိပ်ဖြင့်လူးထားသော ဝါးချွန်များကို ထောင်စိုက်ပြီးလျှင် အပေါ်မှ မသိမသာ သစ်ရွက်သစ်ခက်ဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားကြသည်။ အပြင်အပ လူကိုရွာတွင်းသို့ဝင်ရန် မဆိုထားဘိ၊ နယ်အတွင်းသို့ပင် ဝင်ခွင့်မပြုကြချေ။ မသင်္ကာသူများကို ဝင်ခွင့်သာပြုပြီးလျှင် ထွက်ခွင့်မပြုကြချေ။ ဝလူမျိုးများသည် အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသို လများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိကြသည်။ ထိုသို့ ဆောက်လုပ်ပြီးသည့်အခါ အိမ်တက်မင်္ဂလာ ပြုလုပ်လေ့ရှိကြသည်။ တတ်နိုင်လျှင် တတ်နိုင်သလောက် တစ်ည၊ နှစ်ည၊ သုံးည စသည်ဖြင့် မိတ်သင်္ဂဟများကို အရက်တိုက်၍ ကျင်းပကြသည်။ ဝလူမျိုးတို့သည် အယူသည်းသူများဖြစ်ကြသည်။ သူတို့အိမ်၌ ဧည့်သည်သွားအပ်သော နေရာ၊ မသွားအပ်သောနေရာဟူ၍ရှိသည်။ ဖက်စိမ်း များကိုလည်း အရမ်းမဲ့ယူသွားခြင်းမပြုရ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင် ထားရှိသော နေရာ၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်၊ အိမ်အတွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်တွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရချေ။ အိမ်အတွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် သူတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာနဖြစ်သည်။ အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို မည်သူမျှ ကျော် ဖြတ်မသွားရချေ။ အိမ်ရှင်ထိုင်သည့် နေရာအနီး မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင် ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ မပြုထိုက်သည် တို့ကို ပြုမိချေသော် အိမ်ရှင်ကို ခိုက်တတ်သည်ဟု အယူရှိကြသည်။ ထို အခါ အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ကန်တော့ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် ဧည့်သည်လုပ် သူက ပူဇော်ကန်တော့ကြရသည်။ ထို့ကြောင့် ဧည့်သည်လုပ်သူက မသွား အပ်၊ မပြုအပ်သည်ကို ပြုမိချေလျှင် အိမ်နတ်ပူဇော်ရန် ဧည့်သည်ထံ စာရင်းလုပ် အရေးဆိုတတ်ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] 5fqgzyad2ngtnrv7gweh2csf6barim8 1036126 1036125 2026-06-05T07:47:50Z Chenzeyan29 141880 /* ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း */ 1036126 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်း(ဘာသာစကား)]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ == ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံနှင့် ဓလေ့စရိုက် == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ‘ဝ’ လူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အကျီ င်္အနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအကျီ င်္များကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> === သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ရှေးအခါက ဝလူမျိုးတို့သည် "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ကျွဲသတ်ပြီး ပူဇော်ကြရသလို၊ အကြီးမားဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်၍ ပူဇော်ကြရသည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန်များတွင် ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးများ၏ ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိတစ်သက်တာတွင် ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိပြီး၊ လူခေါင်း ၆ ခေါင်း ဖြတ်ဖူးသူကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်က အခွန်အတုတ်များမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုကာ "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းခွင့်ပေး၍ သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုတတ်သည်။ သို့ဖြစ်ရာ ဝလူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရှိရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်အရေးကြီးခဲ့သည်။ ရွာအချို့ (ဥပမာ- ဟောင်တက်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်၊ စုံကရမန်တွင် တိုင်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်) ၌ လူခေါင်းများ စိုက်ထူပူဇော်ထားသည့် တိုင်များကို ထားရှိခဲ့ကြသည်။ လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့်အခါများတွင် လူခေါင်းတစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ ပေးဝယ်၍ ပူဇော်ခြင်း သို့မဟုတ် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားသော အလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများသည် ရှေးက လူသေအလောင်းကို သုသာန်တွင် မမြှုပ်နှံဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်မူ လူခေါင်းအစား သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ထိုခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီဖြစ်ပြီး လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များနှင့်သာ အစားထိုး ယဇ်ပူဇော်လာကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == မူလအစ ဒဏ္ဍာရီနှင့် သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုးအမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းကြသည်။ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထမီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။ ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းဒေသများတွင်မူ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်၍ ကိုယ်တုံးလုံး နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပုတီးဆွဲ၍ ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] pzllqthbgtatt4d46nzjony3maxv4pr 1036127 1036126 2026-06-05T07:53:02Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036127 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ == ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံနှင့် ဓလေ့စရိုက် == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ‘ဝ’ လူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အကျီ င်္အနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအကျီ င်္များကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> === သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ရှေးအခါက ဝလူမျိုးတို့သည် "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ကျွဲသတ်ပြီး ပူဇော်ကြရသလို၊ အကြီးမားဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်၍ ပူဇော်ကြရသည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန်များတွင် ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးများ၏ ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိတစ်သက်တာတွင် ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိပြီး၊ လူခေါင်း ၆ ခေါင်း ဖြတ်ဖူးသူကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်က အခွန်အတုတ်များမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုကာ "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းခွင့်ပေး၍ သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုတတ်သည်။ သို့ဖြစ်ရာ ဝလူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရှိရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်အရေးကြီးခဲ့သည်။ ရွာအချို့ (ဥပမာ- ဟောင်တက်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်၊ စုံကရမန်တွင် တိုင်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်) ၌ လူခေါင်းများ စိုက်ထူပူဇော်ထားသည့် တိုင်များကို ထားရှိခဲ့ကြသည်။ လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့်အခါများတွင် လူခေါင်းတစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ ပေးဝယ်၍ ပူဇော်ခြင်း သို့မဟုတ် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားသော အလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများသည် ရှေးက လူသေအလောင်းကို သုသာန်တွင် မမြှုပ်နှံဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်မူ လူခေါင်းအစား သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ထိုခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီဖြစ်ပြီး လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များနှင့်သာ အစားထိုး ယဇ်ပူဇော်လာကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == မူလအစ ဒဏ္ဍာရီနှင့် သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုးအမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းကြသည်။ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထမီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။ ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းဒေသများတွင်မူ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်၍ ကိုယ်တုံးလုံး နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပုတီးဆွဲ၍ ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] j0sgbpzrprqyuh1lmbb8eo9ro3t3auz 1036130 1036127 2026-06-05T08:09:08Z Chenzeyan29 141880 1036130 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ === မူလအစ ဒဏ္ဍာရီ သမိုင်းကြောင်း === ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> === သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ရှေးအခါက ဝလူမျိုးတို့သည် "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ကျွဲသတ်ပြီး ပူဇော်ကြရသလို၊ အကြီးမားဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်၍ ပူဇော်ကြရသည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန်များတွင် ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးများ၏ ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိတစ်သက်တာတွင် ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိပြီး၊ လူခေါင်း ၆ ခေါင်း ဖြတ်ဖူးသူကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်က အခွန်အတုတ်များမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုကာ "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းခွင့်ပေး၍ သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုတတ်သည်။ သို့ဖြစ်ရာ ဝလူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရှိရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်အရေးကြီးခဲ့သည်။ ရွာအချို့ (ဥပမာ- ဟောင်တက်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်၊ စုံကရမန်တွင် တိုင်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်) ၌ လူခေါင်းများ စိုက်ထူပူဇော်ထားသည့် တိုင်များကို ထားရှိခဲ့ကြသည်။ လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့်အခါများတွင် လူခေါင်းတစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ ပေးဝယ်၍ ပူဇော်ခြင်း သို့မဟုတ် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားသော အလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများသည် ရှေးက လူသေအလောင်းကို သုသာန်တွင် မမြှုပ်နှံဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်မူ လူခေါင်းအစား သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ထိုခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီဖြစ်ပြီး လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များနှင့်သာ အစားထိုး ယဇ်ပူဇော်လာကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် နေထိုင်မှုစရိုက် === "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အင်္ကျီအနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထဘီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းကျသည့် ဒေသများတွင်မူ ရှေးရိုးစွဲဆင်ယင်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်ထားပြီး ကိုယ်တုံးလုံးနှင့် နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ၊ အနက်၊ အပြာရောင် ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးပုတီးကို ဆွဲထားရုံမျှဖြင့် ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === လူမှုဓလေ့နှင့် အသုံးအဆောင်စရိုက် === "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] 9qldb3lxv9lbr2a5jja247jlp3m026n 1036131 1036130 2026-06-05T08:09:42Z Chenzeyan29 141880 /* မူလအစ ဒဏ္ဍာရီလာ သမိုင်းကြောင်း */ 1036131 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ === မူလအစ ဒဏ္ဍာရီလာ သမိုင်းကြောင်း === ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> === သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ အတိတ်ကာလတွင် အထင်ရှားဆုံးဓလေ့မှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ရှေးအခါက ဝလူမျိုးတို့သည် "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ကျွဲသတ်ပြီး ပူဇော်ကြရသလို၊ အကြီးမားဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးဆုံးနတ်ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုလည်း လူခေါင်းဖြတ်၍ ပူဇော်ကြရသည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းအထိ ဝလူမျိုးအချို့တွင် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုအတွက် ရန်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ခေါင်းဖြတ်ချိန်မှာ များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန်များတွင် ဖြစ်သည်။ ဝလူမျိုးများ၏ ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိတစ်သက်တာတွင် ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိပြီး၊ လူခေါင်း ၆ ခေါင်း ဖြတ်ဖူးသူကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်က အခွန်အတုတ်များမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုကာ "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်း ပေါင်းခွင့်ပေး၍ သူရဲကောင်းအဖြစ် ဂုဏ်ပြုတတ်သည်။ သို့ဖြစ်ရာ ဝလူမျိုးများအဖို့ ဦးခေါင်းရရှိရေးနှင့် မိမိဦးခေါင်း အဖြတ်မခံရရေးသည် ၎င်းတို့ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်အရေးကြီးခဲ့သည်။ ရွာအချို့ (ဥပမာ- ဟောင်တက်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်၊ စုံကရမန်တွင် တိုင်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်) ၌ လူခေါင်းများ စိုက်ထူပူဇော်ထားသည့် တိုင်များကို ထားရှိခဲ့ကြသည်။ လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့်အခါများတွင် လူခေါင်းတစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ ပေးဝယ်၍ ပူဇော်ခြင်း သို့မဟုတ် မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားသော အလောင်းများမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများသည် ရှေးက လူသေအလောင်းကို သုသာန်တွင် မမြှုပ်နှံဘဲ ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ အိမ်အောက်၌သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင်မူ လူခေါင်းအစား သင်းချောနက်ခွေးဖြင့် ပူဇော်ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ထိုခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝကွယ်ပျောက်သွားပြီဖြစ်ပြီး လူခေါင်းအစား ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များနှင့်သာ အစားထိုး ယဇ်ပူဇော်လာကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် နေထိုင်မှုစရိုက် === "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အင်္ကျီအနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထဘီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းကျသည့် ဒေသများတွင်မူ ရှေးရိုးစွဲဆင်ယင်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်ထားပြီး ကိုယ်တုံးလုံးနှင့် နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ၊ အနက်၊ အပြာရောင် ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးပုတီးကို ဆွဲထားရုံမျှဖြင့် ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === လူမှုဓလေ့နှင့် အသုံးအဆောင်စရိုက် === "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] jb9qzqpdbfczrmw7zvpxu8bw6adh323 1036133 1036131 2026-06-05T08:16:43Z Chenzeyan29 141880 /* သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ */ 1036133 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ === မူလအစ ဒဏ္ဍာရီလာ သမိုင်းကြောင်း === ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> == သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက် ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုတွင် အထင်ရှားဆုံးနှင့် အစွဲအလန်းအကြီးဆုံး ဓလေ့တစ်ခုမှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်ရန်၊ ရာသီဥတု မျှတရန်နှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုများအရ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းဝေးစေရန်အတွက် ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းကာလများအထိ ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူများ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆအရ ကိုးကွယ်သည့် နတ်များတွင် အဆင့်ဆင့်ရှိသည်ဟု ယူဆကြသည်။ နတ်ငယ်တစ်မျိုးဖြစ်သော "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ပူဇော်လိုသည့်အခါတွင် ကျွဲကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသော်လည်း၊ ၎င်းတို့၏ ယုံကြည်မှုတွင် အကြီးမားဆုံး၊ တန်ခိုးအရှိဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးနိုင်ဆုံး ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုမူ လူဦးခေါင်းဖြင့်သာ ဖြတ်၍ ပူဇော်ရသည်ဟု ယူဆကြသည်။<ref name="Scott1900"/> အဆိုပါ ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း လုပ်ငန်းကို များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန် ရာသီများတွင် အဓိက လုပ်ဆောင်လေ့ရှိကြသည်။ ကောက်ပဲသီးနှံများ အထွက်နှုန်းကောင်းမွန်စေရန်နှင့် စပါးပင်များ ဖြစ်ထွန်းစေရန်အတွက် လူဦးခေါင်းမှ ထွက်လာသော သွေးနှင့် နတ်ဝိညာဉ်၏ စွမ်းအားသည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002"/> ဝလူမျိုးများ၏ လူမှုအဖွဲ့အစည်း ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိ၏ တစ်သက်တာသက်တမ်းအတွင်း အနည်းဆုံး ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ အကယ်၍ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် လူဦးခေါင်း ၆ ခေါင်းအထိ ဖြတ်ဖူးသော စွမ်းဆောင်ရည်ရှိပါက ၎င်းကို ထူးချွန်သည့် သူရဲကောင်းအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထိုသို့သော သူရဲကောင်းကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင် အုပ်ချုပ်သူများက ကောက်ခံမြဲဖြစ်သော အခွန်အတုတ်များ ပေးဆောင်ရခြင်းမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုသည့်အပြင်၊ လူထုကြားတွင် ဂုဏ်ဒြပ်ကြီးမားလှသော "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းခွင့်ပြုကာ သူရဲကောင်းအဖြစ် အခမ်းအနားဖြင့် အထူးတလည် ဂုဏ်ပြုတတ်ကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများအဖို့ ကျေးရွာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအတွက် လူခေါင်းရရှိရေးသည် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရန်သူ့လက်တွင် ဦးခေါင်းအဖြတ်မခံရစေရေးသည် လည်းကောင်း ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်တရာ အရေးကြီးသော ကိစ္စရပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရရှိလာသော လူဦးခေါင်းများကို ကျေးရွာများတွင် သီးသန့်စိုက်ထူထားသော တိုင်များ၌ အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပူဇော်ထားတတ်ကြရာ၊ အချို့သော ဝရွာကြီးများတွင် လူခေါင်းတိုင် အမြောက်အမြား ရှိခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် - ဟောင်တက်ရွာတွင် လူခေါင်းစိုက်ထူထားသည့် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော် ရှိခဲ့ပြီး၊ စုံကရမန်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၁၁၀ ကျော်အထိ ရှိခဲ့ဖူးကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ရန်အတွက် ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူကို တိုက်ရိုက်ရှာဖွေရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုး ကြုံတွေ့ရသည့်အခါများတွင် လူဦးခေါင်း တစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ အခြားသူများထံမှ တန်ဖိုးကြီးပေး၍ ဝယ်ယူကာ ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။ သို့မဟုတ်ပါက အခြားသူများ မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားပြီးစ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းကို ခိုးယူဖြတ်တောက်ခြင်းမျိုး ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤသို့ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်း ဘေးမှ ကာကွယ်ရန်အတွက် ရှေးခေတ် ဝလူမျိုးများသည် လူသေဆုံးပါက အလောင်းကို ပြင်ပသုသာန်များတွင် သွားရောက်မမြှုပ်နှံရဲကြချေ။ ၎င်းတို့သည် သူတစ်ပါး သတိမမူမိစေရန်နှင့် မသိနိုင်စေရန်အတွက် ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ မိမိတို့ နေထိုင်ရာ အိမ်၏အောက်ခြေ ကြမ်းပြင်အောက်တွင် သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် လျှို့ဝှက်မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ခြင်း ဓလေ့သည် ဝဒေသအားလုံးတွင် တူညီမှုမရှိဘဲ ဒေသအလိုက် ကွဲပြားခြားနားမှုများလည်း ရှိသည်။ ဝနယ်အတွင်းရှိ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသော ဝလူမျိုးများသည် လူဦးခေါင်းဖြင့် ယဇ်ပူဇော်ခြင်း အစား "သင်းချောနက်ခွေး" (အမွေးအမှင် သန့်စင်နက်မှောင်သော ခွေး) ကို သတ်၍ နတ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့ကို ကျင့်သုံးကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေတ်ကာလ ပြောင်းလဲလာသည်နှင့်အမျှ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ယင်းကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့မှာ ဝလူမျိုးများကြားတွင် လုံးဝ(လုံးဝ) ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် လူဦးခေါင်းဖြင့် ပူဇော်ခြင်းကို လုံးဝ မပြုလုပ်တော့ဘဲ၊ ၎င်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များကိုသာ အသုံးပြု၍ ရိုးရာအလိုက် ယဇ်ပူဇော်မှုများကို ပြုလုပ်ကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> == ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်း ဓလေ့ == ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာလူမှုဘဝနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတွင် "ကျွဲ" သည် အလွန်အရေးပါသော တိရစ္ဆာန် ဖြစ်သည်။ အတိတ်ကာလက လူဦးခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်ပူဇော်သကဲ့သို့ပင် နတ်ငယ်များကို ပူဇော်ရန် သို့မဟုတ် လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ကျွဲများကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထိုသို့ ယဇ်ပူဇော်ပြီးနောက် ရရှိလာသော "ကျွဲကုန်းခေါင်း" (ကျွဲဦးချိုပါသော ဦးခေါင်းခွံ) များကို လွှင့်ပစ်ခြင်းမပြုဘဲ စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းစိုက်ထူသည့် ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆတွင် အိမ်တစ်အိမ် သို့မဟုတ် ရွာတစ်ရွာ၌ ကျွဲခေါင်းခွံ အမြောက်အမြား ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်းသည် ထိုအိမ်ထောင်စု သို့မဟုတ် ထိုရွာ၏ ချမ်းသာကြွယ်ဝမှု၊ ဩဇာတိက္ကမရှိမှုနှင့် နတ်မင်းတို့၏ ကောင်းချီးပေးမှုကို ခံရခြင်းဟု အခိုင်အမာ ယုံကြည်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိတို့အိမ်၏ ဝရံတာ၊ နံရံ သို့မဟုတ် ရွာ၏ အဝင်အထွက် လမ်းမကြီးများဘေးတွင် ကျွဲခေါင်းခွံများကို အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပြသထားလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> ကျွဲခေါင်းခွံများကို စိုက်ထူရာတွင် အိမ်နံရံများ၌ ချိတ်ဆွဲရုံမျှမက "ကျွဲခေါင်းတိုင်" (Yပုံစံတိုင် သို့မဟုတ် ရိုးရာတိုင်များ) ပြုလုပ်၍လည်း စိုက်ထူတတ်ကြသည်။ ဤကျွဲခေါင်းတိုင်များသည် ကျေးရွာအတွင်းသို့ မကောင်းဆိုးဝါးများနှင့် ရောဂါဘယများ မဝင်ရောက်နိုင်စေရန် ကာကွယ်ပေးသည့် "အကာအကွယ်တံတိုင်း" ဟုလည်း ယူဆကြသည်။ ဝရွာတစ်ခု၏ ကျွဲခေါင်းတိုင် အရေအတွက်ကို ကြည့်ခြင်းဖြင့် ထိုရွာ၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် အင်အားတောင့်တင်းမှုကို ခန့်မှန်းနိုင်သည်။<ref name="Scott1900"/> ရှေးဟောင်း ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သော်လည်း၊ ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်းနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံများဖြင့် အလှဆင်ခြင်း ဓလေ့မှာမူ ဝလူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော "အမျိုးသားရေး ပြယုဂ်" တစ်ခုအနေဖြင့် ယနေ့တိုင် ကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းရှိ အစိုးရရုံးစိုက်ရာ အဆောက်အအုံများ၊ ရိုးရာပွဲတော်မုခ်ဦးများနှင့် နေအိမ်များတွင် ကျွဲဦးချိုပုံစံများနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံ သင်္ကေတများကို ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်အမှတ်အသားအဖြစ် ဂုဏ်ယူစွာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုလျက်ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် နေထိုင်မှုစရိုက် === "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အင်္ကျီအနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထဘီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းကျသည့် ဒေသများတွင်မူ ရှေးရိုးစွဲဆင်ယင်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်ထားပြီး ကိုယ်တုံးလုံးနှင့် နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ၊ အနက်၊ အပြာရောင် ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးပုတီးကို ဆွဲထားရုံမျှဖြင့် ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === လူမှုဓလေ့နှင့် အသုံးအဆောင်စရိုက် === "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] l5wz0icilqtb4pg8gytoz5gj0jotmqg 1036134 1036133 2026-06-05T08:17:06Z Chenzeyan29 141880 1036134 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png |caption = ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ === မူလအစ ဒဏ္ဍာရီလာ သမိုင်းကြောင်း === ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> == သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက် ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုတွင် အထင်ရှားဆုံးနှင့် အစွဲအလန်းအကြီးဆုံး ဓလေ့တစ်ခုမှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်ရန်၊ ရာသီဥတု မျှတရန်နှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုများအရ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းဝေးစေရန်အတွက် ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းကာလများအထိ ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူများ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆအရ ကိုးကွယ်သည့် နတ်များတွင် အဆင့်ဆင့်ရှိသည်ဟု ယူဆကြသည်။ နတ်ငယ်တစ်မျိုးဖြစ်သော "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ပူဇော်လိုသည့်အခါတွင် ကျွဲကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသော်လည်း၊ ၎င်းတို့၏ ယုံကြည်မှုတွင် အကြီးမားဆုံး၊ တန်ခိုးအရှိဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးနိုင်ဆုံး ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုမူ လူဦးခေါင်းဖြင့်သာ ဖြတ်၍ ပူဇော်ရသည်ဟု ယူဆကြသည်။<ref name="Scott1900"/> အဆိုပါ ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း လုပ်ငန်းကို များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန် ရာသီများတွင် အဓိက လုပ်ဆောင်လေ့ရှိကြသည်။ ကောက်ပဲသီးနှံများ အထွက်နှုန်းကောင်းမွန်စေရန်နှင့် စပါးပင်များ ဖြစ်ထွန်းစေရန်အတွက် လူဦးခေါင်းမှ ထွက်လာသော သွေးနှင့် နတ်ဝိညာဉ်၏ စွမ်းအားသည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002"/> ဝလူမျိုးများ၏ လူမှုအဖွဲ့အစည်း ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိ၏ တစ်သက်တာသက်တမ်းအတွင်း အနည်းဆုံး ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ အကယ်၍ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် လူဦးခေါင်း ၆ ခေါင်းအထိ ဖြတ်ဖူးသော စွမ်းဆောင်ရည်ရှိပါက ၎င်းကို ထူးချွန်သည့် သူရဲကောင်းအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထိုသို့သော သူရဲကောင်းကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင် အုပ်ချုပ်သူများက ကောက်ခံမြဲဖြစ်သော အခွန်အတုတ်များ ပေးဆောင်ရခြင်းမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုသည့်အပြင်၊ လူထုကြားတွင် ဂုဏ်ဒြပ်ကြီးမားလှသော "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းခွင့်ပြုကာ သူရဲကောင်းအဖြစ် အခမ်းအနားဖြင့် အထူးတလည် ဂုဏ်ပြုတတ်ကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများအဖို့ ကျေးရွာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအတွက် လူခေါင်းရရှိရေးသည် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရန်သူ့လက်တွင် ဦးခေါင်းအဖြတ်မခံရစေရေးသည် လည်းကောင်း ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်တရာ အရေးကြီးသော ကိစ္စရပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရရှိလာသော လူဦးခေါင်းများကို ကျေးရွာများတွင် သီးသန့်စိုက်ထူထားသော တိုင်များ၌ အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပူဇော်ထားတတ်ကြရာ၊ အချို့သော ဝရွာကြီးများတွင် လူခေါင်းတိုင် အမြောက်အမြား ရှိခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် - ဟောင်တက်ရွာတွင် လူခေါင်းစိုက်ထူထားသည့် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော် ရှိခဲ့ပြီး၊ စုံကရမန်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၁၁၀ ကျော်အထိ ရှိခဲ့ဖူးကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ရန်အတွက် ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူကို တိုက်ရိုက်ရှာဖွေရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုး ကြုံတွေ့ရသည့်အခါများတွင် လူဦးခေါင်း တစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ အခြားသူများထံမှ တန်ဖိုးကြီးပေး၍ ဝယ်ယူကာ ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။ သို့မဟုတ်ပါက အခြားသူများ မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားပြီးစ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းကို ခိုးယူဖြတ်တောက်ခြင်းမျိုး ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤသို့ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်း ဘေးမှ ကာကွယ်ရန်အတွက် ရှေးခေတ် ဝလူမျိုးများသည် လူသေဆုံးပါက အလောင်းကို ပြင်ပသုသာန်များတွင် သွားရောက်မမြှုပ်နှံရဲကြချေ။ ၎င်းတို့သည် သူတစ်ပါး သတိမမူမိစေရန်နှင့် မသိနိုင်စေရန်အတွက် ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ မိမိတို့ နေထိုင်ရာ အိမ်၏အောက်ခြေ ကြမ်းပြင်အောက်တွင် သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် လျှို့ဝှက်မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ခြင်း ဓလေ့သည် ဝဒေသအားလုံးတွင် တူညီမှုမရှိဘဲ ဒေသအလိုက် ကွဲပြားခြားနားမှုများလည်း ရှိသည်။ ဝနယ်အတွင်းရှိ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသော ဝလူမျိုးများသည် လူဦးခေါင်းဖြင့် ယဇ်ပူဇော်ခြင်း အစား "သင်းချောနက်ခွေး" (အမွေးအမှင် သန့်စင်နက်မှောင်သော ခွေး) ကို သတ်၍ နတ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့ကို ကျင့်သုံးကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေတ်ကာလ ပြောင်းလဲလာသည်နှင့်အမျှ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ယင်းကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့မှာ ဝလူမျိုးများကြားတွင် လုံးဝ(လုံးဝ) ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် လူဦးခေါင်းဖြင့် ပူဇော်ခြင်းကို လုံးဝ မပြုလုပ်တော့ဘဲ၊ ၎င်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များကိုသာ အသုံးပြု၍ ရိုးရာအလိုက် ယဇ်ပူဇော်မှုများကို ပြုလုပ်ကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> === ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာလူမှုဘဝနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတွင် "ကျွဲ" သည် အလွန်အရေးပါသော တိရစ္ဆာန် ဖြစ်သည်။ အတိတ်ကာလက လူဦးခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်ပူဇော်သကဲ့သို့ပင် နတ်ငယ်များကို ပူဇော်ရန် သို့မဟုတ် လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ကျွဲများကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထိုသို့ ယဇ်ပူဇော်ပြီးနောက် ရရှိလာသော "ကျွဲကုန်းခေါင်း" (ကျွဲဦးချိုပါသော ဦးခေါင်းခွံ) များကို လွှင့်ပစ်ခြင်းမပြုဘဲ စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းစိုက်ထူသည့် ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆတွင် အိမ်တစ်အိမ် သို့မဟုတ် ရွာတစ်ရွာ၌ ကျွဲခေါင်းခွံ အမြောက်အမြား ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်းသည် ထိုအိမ်ထောင်စု သို့မဟုတ် ထိုရွာ၏ ချမ်းသာကြွယ်ဝမှု၊ ဩဇာတိက္ကမရှိမှုနှင့် နတ်မင်းတို့၏ ကောင်းချီးပေးမှုကို ခံရခြင်းဟု အခိုင်အမာ ယုံကြည်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိတို့အိမ်၏ ဝရံတာ၊ နံရံ သို့မဟုတ် ရွာ၏ အဝင်အထွက် လမ်းမကြီးများဘေးတွင် ကျွဲခေါင်းခွံများကို အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပြသထားလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> ကျွဲခေါင်းခွံများကို စိုက်ထူရာတွင် အိမ်နံရံများ၌ ချိတ်ဆွဲရုံမျှမက "ကျွဲခေါင်းတိုင်" (Yပုံစံတိုင် သို့မဟုတ် ရိုးရာတိုင်များ) ပြုလုပ်၍လည်း စိုက်ထူတတ်ကြသည်။ ဤကျွဲခေါင်းတိုင်များသည် ကျေးရွာအတွင်းသို့ မကောင်းဆိုးဝါးများနှင့် ရောဂါဘယများ မဝင်ရောက်နိုင်စေရန် ကာကွယ်ပေးသည့် "အကာအကွယ်တံတိုင်း" ဟုလည်း ယူဆကြသည်။ ဝရွာတစ်ခု၏ ကျွဲခေါင်းတိုင် အရေအတွက်ကို ကြည့်ခြင်းဖြင့် ထိုရွာ၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် အင်အားတောင့်တင်းမှုကို ခန့်မှန်းနိုင်သည်။<ref name="Scott1900"/> ရှေးဟောင်း ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သော်လည်း၊ ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်းနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံများဖြင့် အလှဆင်ခြင်း ဓလေ့မှာမူ ဝလူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော "အမျိုးသားရေး ပြယုဂ်" တစ်ခုအနေဖြင့် ယနေ့တိုင် ကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းရှိ အစိုးရရုံးစိုက်ရာ အဆောက်အအုံများ၊ ရိုးရာပွဲတော်မုခ်ဦးများနှင့် နေအိမ်များတွင် ကျွဲဦးချိုပုံစံများနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံ သင်္ကေတများကို ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်အမှတ်အသားအဖြစ် ဂုဏ်ယူစွာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုလျက်ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် နေထိုင်မှုစရိုက် === "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အင်္ကျီအနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထဘီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းကျသည့် ဒေသများတွင်မူ ရှေးရိုးစွဲဆင်ယင်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်ထားပြီး ကိုယ်တုံးလုံးနှင့် နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ၊ အနက်၊ အပြာရောင် ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးပုတီးကို ဆွဲထားရုံမျှဖြင့် ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === လူမှုဓလေ့နှင့် အသုံးအဆောင်စရိုက် === "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] hcehp61ep6we74hs68d5hudg7iat8el 1036135 1036134 2026-06-05T08:22:31Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1036135 wikitext text/x-wiki '''ဝလူမျိုး''' ([[ဝဘာသာစကား|ဝ]]: Vāx; {{zh|c={{linktext|佤|族}} |p=Wǎzú}}; {{lang-th|ว้า}}) သည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်း၊ တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်းနှင့် အရှေ့ပိုင်း၊ [[ကချင်ပြည်နယ်]] အရှေ့ဘက်ပိုင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ [[ယူနန်ပြည်နယ်]] တို့တွင် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ သမိုင်းကြောင်းအရ ဝလူမျိုးများသည် တရုတ်ပြည် ဇီမင်း၊ ကန်ရွမ်း၊ ယူနန်ဒေသတို့တွင် အခြေချခဲ့ကြပြီး နောက်ပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့လည်း ဝင်ရောက်အခြေချ နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group |group = ဝ<br/>{{resize|75%|(Va, Ava, Parauk, Ba&nbsp;rāog)}}<br/>{{nobold|{{linktext|lang=zh|佤族}}}} |image = Wa villagers 01.jpg |caption = ဝကလေးများ |population = ၁.၂ သန်းခန့် |region1 = {{Plainlist|*{{flag|Myanmar}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Shan State}} *&nbsp;'''∟'''{{flag|Kachin State}}}} |pop1 = ၈၀၀,၀၀၀ |ref1 = |region2 = {{Plainlist|*{{flag|China}} *&nbsp;'''∟'''[[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]}} |pop2 = ၄၀၀,၀၀၀ |region3 = {{Plainlist|*{{flag|Thailand}} *&nbsp;'''∟'''[[ချင်းရိုင်ခရိုင်|ချင်းရိုင်]]}} |pop3 = ၁၀,၀၀၀ |ref2 = |languages = [[ဝဘာသာစကား|ဝ ဘာသာစကား]]<br/>{{small|ဒုတိယ ဘာသာစကားများ}}{{hlist|[[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]|[[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာဘာသာစကား]]}} |religions = ရိုးရာကိုးကွယ်မှုများ၊<br/>[[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]<ref>[http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130627012644/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-va.htm |date=2013-06-27 }}, [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150923225710/http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/religion.htm |date=2015-09-23 }} Ethnic Groups - china.org.cn</ref><br/>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] |related =[[ပလောင်လူမျိုး]]၊[[ခမူလူမျိုး]]၊အခြား [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစတြိုအေးရှားတစ်လူမျိုး]]များ }} [[File:Wa Dancers UWSA 30-year-anniversary.png|thumb| ပန်ခမ်းမြို့တွင် နှစ်(၃၀)ပြည့် အထိမ်းအမှတ် ပွဲတော်အတွင်း ရိုးရာအကများဖြင့် ကပြဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။]] ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]]အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်လက်ရေးစာပေကို ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ဝလူမျိုးသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အစိုးရက တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၅၆ မျိုးတွင် တစ်မျိုးအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး၊ ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်အသိအမှတ်ပြု ၁၃၅ မျိုးသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများထဲတွင်လည်း ပါဝင်သည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> == နေထိုင်ရာဒေသ == ဝတို့နေထိုင်သောနယ်သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]အလယ်ပိုင်း [[သံလွင်မြစ်]]၏အရှေ့ဘက် ခြမ်းတွင်တည်ရှိရန်အရှေ့ ဘက်တွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ အနောက်ဘက်တွင် သံလွင်မြစ်၊ တောင်ဘက်တွင် မိုင်းလင်းနယ်(Meung Leunမိုင်းလင်းတောင်ပိုင်း၊ မိုင်းလင်းသည်တောင်နှင့်မြောက်ရှိသည်။ မိုင်းလင်းမြောက်သည် ဝအထူးဒေသဖြစ်သည့် ဝိန်းကောင်ခေါ် မိုင်းလင်းခရိုင်ဖြစ်သည်W.ML)၊နှင့် မြောက်ဘက်တွင် [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]] နယ်တို့က ဝိုင်းရံထားသော တောင်ကုန်းမြေမြင့်ဒေသတစ်ခုဖြစ်သည်။ ကုန်းမြင့်တစ်ခုလုံးတွင်အချို့သော နေရာများ၌ ပေ(၁၀၀၀၀)နီးပါးခန့်မြင့်သော တောင်ထွဋ်များ လည်းရှိသည် ထိုတောင်တန်းကြီးများသည် ဝလူမျိုး တိုက၏ လမ်းပန်းဆက်သွယ်မှုမလွယ်ကူခက်ခဲအောင်ဖန် ဖန်တီးထားသကဲ့သို့ရှိနေသောကြောင့် ဘဝတူဆွေရင်းသားရင်းလူမျိုးအချင်းချင်း ကြား အဆက်အသွယ်များကင်းမဲ့ခဲ့၍ စီးပွားရေးနှင့်[[ယဉ်ကျေးမှု]] များခေတ်နောက်ကျနေခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ == ဝလူမျိုး သမိုင်းကြောင်း == ဝလူမျိုး များသည် [[မွန်-ခမာ]] နွယ်ဖွားများဖြစ်ပြီး ပလောင် (တအာင်း) နှင့် မွန်လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref>ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအရ ဝလူမျိုး တို့သည် "ဆီဂန်" ဟုခေါ်သော လိုဏ်ဂူအတွင်းမှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ သုံးပြည်ထောင်ခေတ် (三国时期) အတွင်း ရေးသားခဲ့သော တရုတ်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများကို "ဖူး" (濮族) လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref> သုံးပြည်ထောင်ခေတ်၏ စစ်သေနာပတိ [[ကျူးကော့လျံ|ကျူးကော့လျန်]] (諸葛亮) သည် တောင်ဘက်အရပ်ရှိ လူမျိုးစုများကို တိုက်ခိုက်နှိမ်နင်းရာတွင် ဝလူမျိုးတို့၏ ဘိုးဘေးများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ရှိခဲ့သည်ဟု ဒေသန္တရ ရာဇဝင်များက ဆိုသည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာပုံပြင်အချို့တွင် ကျူးကော့လျန်သည် စိုက်ပျိုးရေးပညာ (အထူးသဖြင့် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးမှု) သင်ကြားပေးခဲ့သူအဖြစ် တင်စားပြောဆိုလေ့ရှိကြ ပြီး ကျူးကော့လျန်ကို အလွန်လေးစားကြကာ ကျူးကော့လျန်၏ စစ်တပ်တွင် ပါဝင်ကူညီခဲ့ဖူးသည်ဟုလည်း အဆိုရှိသည်။<ref>Davies, H. R., "Yunnan: The Link between India and the Yangtze", Cambridge University Press, 1909.</ref> ဝလူမျိုးများသည် ပလောင်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင်ရှမ်းပြည်နယ်၏ တောင်တန်းဒေသများတွင် ရှမ်းလူမျိုးများ မရောက်ရှိမီကပင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ အဆိုပါခေတ်ကာလများတွင် ပလောင် (တအာင်း) နှင့် ဝလူမျိုးတို့သည် "ရှေးဦးပလောင်နွယ်ဖွား" (Proto-Palaungic) အုပ်စုကြီးတစ်ခုတည်းအဖြစ် တည်ရှိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပြီး ပလောင်လူမျိုးများက သံလွင်မြစ် အနောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်ဒေသများ ဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref>{{cite book |last=Fiskesjö |first=Magnus |year=2010 |title=The Fate of Self-Ascribed Wa History}}</ref>သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မည်သည့်အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုကိုမျှ မခံယူဘဲ မိမိတို့၏ ကိုယ်ပိုင်နယ်မြေတွင် သီးခြားလွတ်လပ်စွာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ဗြိတိသျှတို့က "တောရိုင်းဝနယ်" (Wild Wa States) ဟုပင် ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။<ref>{{cite book |last=Marshall |first=Andrew |year=2002 |title=The Trouser People |publisher=Penguin Books}}</ref> ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]] (Wa Self-Administered Division) ကို ထူထောင်၍ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ကိုယ်ပိုင်စီမံခန့်ခွဲမှုဖြင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်နေကြသည်။ === မူလအစ ဒဏ္ဍာရီလာ သမိုင်းကြောင်း === ဝလူမျိုးများသည် ပတ်ကတေ့ရွာအနီးရှိ ကျောက်ဂူကြီးမှ စတင်ပေါက်ဖွားလာပြီး ပတေ့နယ်၊ လွယ်လိန်းနယ်တို့သို့ ရောက်ရှိလာကာ ထိုမှတစ်ဆင့် ဝနယ်အခြားဒေသများသို့ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့သည်ဟု ရိုးရာအရ ယူဆကြသည်။ အခြားအဆိုတစ်ခုအရ ဝနယ်နောင်ချိုကန် အရှေ့မြောက်အရပ်မှ အနောက်တောင်ဘက်သို့ ရောက်ရှိလာပြီး မိုင်းလွန်းနယ်မှတစ်ဆင့် ကျိုင်းတုံနယ်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့လာသည်ဟု ဆိုသည်။ စုံကရမန်နယ်နေ ဝလူမျိုးများက ယင်းတို့သည် ယခင် လွယ်လိန်းအမျိုးအနွယ်မှ သက်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ယူဆကြပြီး ဟိုမိုင်းနယ်မှ ဝများကမူ ကွန်လုမန်းအနွယ်မှ ပေါက်ဖွားလာသည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရိုးရာပုံပြင်များအရ ဝလူမျိုးများ စတင်ပေါက်ဖွားရာဟု ယူဆကြသော ကျောက်ဂူကြီးမှ တစ်ခါက အသံမြည်ဟီးလာသဖြင့် အမျိုးအနွယ်သစ်၊ လူမျိုးသစ် ပေါ်ပေါက်မည့် နိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကာ လက်ရှိဝလူမျိုးများအား လွှမ်းမိုးနှင်ထုတ်မည်ကို စိုးရိမ်သောကြောင့် ဂူအတွင်းသို့ လေးမြားများ ပစ်သွင်းခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းဦးပုံပြင်များလည်း ရှိခဲ့သည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ခေါင်းဖြတ်ရခြင်း၏ မူလဇာစ်မြစ်မှာလည်း အဆိုပါဂူမှ ထွက်လာသော တာလီနှင့် ယာနမ်တို့ လမ်းခုလတ်၌ အပန်းဖြေခိုက် သားကြီးဖြစ်သူက ဓားစမ်းရာမှ ယာနမ်၏ဦးခေါင်း ပြတ်သွားခဲ့ရာ နတ်များက လူဦးခေါင်းကို လိုလား၍ ဖြစ်ရသည်ဟု အယူရှိရာမှ စတင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် ဘာသာရေး သမိုင်းကြောင်း == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝလွန်စွမ်းအားများနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Animism) ကို အဓိကကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ဝတို့၏ ယုံကြည်မှုမှာ လူသားတို့၏ ဘဝရှင်သန်ရပ်တည်ရေးနှင့် စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ ဝလူမျိုး။</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် "မွတ်တိုင်" ကို ၎င်းတို့၏ အမြင့်ဆုံးသော ဖန်ဆင်းရှင် နတ်မင်းကြီးအဖြစ် ယုံကြည်ကြပြီး ၎င်းနတ်မင်းသည် လောကကြီးနှင့် လူသားများကို ဖန်ဆင်းခဲ့သူဟု ယူဆကြသည်။ ကျေးရွာတိုင်းတွင် ရွာကိုစောင့်ရှောက်သည့် နတ်များရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကာ ရွာဝင်ဝများတွင် နတ်တိုင်များ စိုက်ထူ၍ ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် ဝလူမျိုးများသည် ဘာသာတရားမျိုးစုံကို လွတ်လပ်စွာ ကိုးကွယ်ကြသော်လည်း အဓိကအားဖြင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]နှင့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုများမှာ ထင်ရှားသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးအများစု၊ အထူးသဖြင့် ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသည့် "ဝယဉ်" (Tame Wa) မျိုးနွယ်များသည် [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။<ref name="BurmaLibrary">The Wa People: History and Culture. Online Burma Library. https://www.burmalibrary.org</ref> ၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် အမေရိကန် နှစ်ခြင်းသာသနာပြုများ ဝဒေသသို့ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် ဝလူမျိုးအများအပြားသည် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းခဲ့ကြသည်။ သာသနာပြု [[ဝီလျံ ယန်း]] (William Young) သည် ဝဘာသာစကားအတွက် လာတင်အက္ခရာကို အခြေခံသော စာပေကို တီထွင်ပေးခဲ့သဖြင့် ဝလူမျိုးများကြား ပညာရေးနှင့် ဘာသာရေး အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ပြန့်နှံ့ခဲ့သည်။<ref name="Fiskesjo2010">Fiskesjö, Magnus (2010). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''.</ref> အချို့သော ဝေးလံခေါင်သီသော တောင်တန်းဒေသများတွင် ယနေ့တိုင် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှုကို ထိန်းသိမ်းထားသူများ ရှိသေးကာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၊ တောင်စောင့်နတ်နှင့် ရွာစောင့်နတ်များကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် တိရစ္ဆာန်များကို ယဇ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့များ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> == သမိုင်းဝင် ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့ == အတိတ်သမိုင်းတစ်လျှောက် ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုတွင် အထင်ရှားဆုံးနှင့် အစွဲအလန်းအကြီးဆုံး ဓလေ့တစ်ခုမှာ လူဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ နတ်ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott1900">Scott, J.G. (1900). ''The Upper Burma Gazetteer''.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် မိမိတို့၏ စိုက်ပျိုးရေး အောင်မြင်ရန်၊ ရာသီဥတု မျှတရန်နှင့် ရိုးရာယုံကြည်မှုများအရ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းဝေးစေရန်အတွက် ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစု အစောပိုင်းကာလများအထိ ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူများ၏ ဦးခေါင်းကို ဖြတ်၍ ပူဇော်သည့် "ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့" ကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။<ref name="Marshall2002">Marshall, Andrew (2002). ''The Trouser People''. Penguin Books.</ref> ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆအရ ကိုးကွယ်သည့် နတ်များတွင် အဆင့်ဆင့်ရှိသည်ဟု ယူဆကြသည်။ နတ်ငယ်တစ်မျိုးဖြစ်သော "လီဆိုင်မတ်နတ်" ကို ပူဇော်လိုသည့်အခါတွင် ကျွဲကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသော်လည်း၊ ၎င်းတို့၏ ယုံကြည်မှုတွင် အကြီးမားဆုံး၊ တန်ခိုးအရှိဆုံးနှင့် ဒုက္ခအပေးနိုင်ဆုံး ဖြစ်သော "မွေးနတ်" ကိုမူ လူဦးခေါင်းဖြင့်သာ ဖြတ်၍ ပူဇော်ရသည်ဟု ယူဆကြသည်။<ref name="Scott1900"/> အဆိုပါ ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း လုပ်ငန်းကို များသောအားဖြင့် စပါးစိုက်ပျိုးချိန် ရာသီများတွင် အဓိက လုပ်ဆောင်လေ့ရှိကြသည်။ ကောက်ပဲသီးနှံများ အထွက်နှုန်းကောင်းမွန်စေရန်နှင့် စပါးပင်များ ဖြစ်ထွန်းစေရန်အတွက် လူဦးခေါင်းမှ ထွက်လာသော သွေးနှင့် နတ်ဝိညာဉ်၏ စွမ်းအားသည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသောကြောင့် ဖြစ်သည်။<ref name="Marshall2002"/> ဝလူမျိုးများ၏ လူမှုအဖွဲ့အစည်း ထုံးစံအရ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် မိမိ၏ တစ်သက်တာသက်တမ်းအတွင်း အနည်းဆုံး ဦးခေါင်း ၃ ကြိမ်တိတိ ဖြတ်ရန် တာဝန်ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ အကယ်၍ အမျိုးသားတစ်ဦးသည် လူဦးခေါင်း ၆ ခေါင်းအထိ ဖြတ်ဖူးသော စွမ်းဆောင်ရည်ရှိပါက ၎င်းကို ထူးချွန်သည့် သူရဲကောင်းအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။ ထိုသို့သော သူရဲကောင်းကို သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင် အုပ်ချုပ်သူများက ကောက်ခံမြဲဖြစ်သော အခွန်အတုတ်များ ပေးဆောင်ရခြင်းမှ လွတ်ကင်းခွင့်ပြုသည့်အပြင်၊ လူထုကြားတွင် ဂုဏ်ဒြပ်ကြီးမားလှသော "ရှန်နီစ" ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းခွင့်ပြုကာ သူရဲကောင်းအဖြစ် အခမ်းအနားဖြင့် အထူးတလည် ဂုဏ်ပြုတတ်ကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထို့ကြောင့် ဝလူမျိုးများအဖို့ ကျေးရွာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအတွက် လူခေါင်းရရှိရေးသည် လည်းကောင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင် ရန်သူ့လက်တွင် ဦးခေါင်းအဖြတ်မခံရစေရေးသည် လည်းကောင်း ဘဝရပ်တည်မှုအတွက် အလွန်တရာ အရေးကြီးသော ကိစ္စရပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ ရရှိလာသော လူဦးခေါင်းများကို ကျေးရွာများတွင် သီးသန့်စိုက်ထူထားသော တိုင်များ၌ အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပူဇော်ထားတတ်ကြရာ၊ အချို့သော ဝရွာကြီးများတွင် လူခေါင်းတိုင် အမြောက်အမြား ရှိခဲ့သည်။ ဥပမာအားဖြင့် - ဟောင်တက်ရွာတွင် လူခေါင်းစိုက်ထူထားသည့် တိုင်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော် ရှိခဲ့ပြီး၊ စုံကရမန်ရွာတွင် တိုင်ပေါင်း ၁၁၀ ကျော်အထိ ရှိခဲ့ဖူးကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ရန်အတွက် ရန်သူ သို့မဟုတ် ပြင်ပလူကို တိုက်ရိုက်ရှာဖွေရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုး ကြုံတွေ့ရသည့်အခါများတွင် လူဦးခေါင်း တစ်လုံးလျှင် ငွေဒင်္ဂါး ၂၀၀၀ မှ ၃၀၀၀ အထိ အခြားသူများထံမှ တန်ဖိုးကြီးပေး၍ ဝယ်ယူကာ ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။ သို့မဟုတ်ပါက အခြားသူများ မြေမြှုပ်သဂြိုဟ်ထားပြီးစ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းကို ခိုးယူဖြတ်တောက်ခြင်းမျိုး ပြုလုပ်ကြသည်။ ဤသို့ အလောင်းများထံမှ ခေါင်းဖြတ်ယူခြင်း ဘေးမှ ကာကွယ်ရန်အတွက် ရှေးခေတ် ဝလူမျိုးများသည် လူသေဆုံးပါက အလောင်းကို ပြင်ပသုသာန်များတွင် သွားရောက်မမြှုပ်နှံရဲကြချေ။ ၎င်းတို့သည် သူတစ်ပါး သတိမမူမိစေရန်နှင့် မသိနိုင်စေရန်အတွက် ရွာပြင်ခြံစည်းရိုးနှင့် ကပ်၍သော်လည်းကောင်း၊ မိမိတို့ နေထိုင်ရာ အိမ်၏အောက်ခြေ ကြမ်းပြင်အောက်တွင် သော်လည်းကောင်း လူသူမသိအောင် လျှို့ဝှက်မြှုပ်နှံလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေါင်းဖြတ်ခြင်း ဓလေ့သည် ဝဒေသအားလုံးတွင် တူညီမှုမရှိဘဲ ဒေသအလိုက် ကွဲပြားခြားနားမှုများလည်း ရှိသည်။ ဝနယ်အတွင်းရှိ လွယ်လိန်းနယ်နှင့် ဆတော်နယ်တို့တွင် နေထိုင်ကြသော ဝလူမျိုးများသည် လူဦးခေါင်းဖြင့် ယဇ်ပူဇော်ခြင်း အစား "သင်းချောနက်ခွေး" (အမွေးအမှင် သန့်စင်နက်မှောင်သော ခွေး) ကို သတ်၍ နတ်ပူဇော်သည့် ဓလေ့ကို ကျင့်သုံးကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ခေတ်ကာလ ပြောင်းလဲလာသည်နှင့်အမျှ ယနေ့ခေတ်တွင်မူ ယင်းကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ခေါင်းဖြတ်ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ဓလေ့မှာ ဝလူမျိုးများကြားတွင် လုံးဝ(လုံးဝ) ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအချိန်တွင် လူဦးခေါင်းဖြင့် ပူဇော်ခြင်းကို လုံးဝ မပြုလုပ်တော့ဘဲ၊ ၎င်း၏ အစားထိုးမှုအဖြစ် ကျွဲ၊ ခွေး စသည့် တိရစ္ဆာန်များကိုသာ အသုံးပြု၍ ရိုးရာအလိုက် ယဇ်ပူဇော်မှုများကို ပြုလုပ်ကြတော့သည်။<ref name="Marshall2002"/> === ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်း ဓလေ့ === ဝလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာလူမှုဘဝနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတွင် "ကျွဲ" သည် အလွန်အရေးပါသော တိရစ္ဆာန် ဖြစ်သည်။ အတိတ်ကာလက လူဦးခေါင်းဖြတ်၍ ယဇ်ပူဇော်သကဲ့သို့ပင် နတ်ငယ်များကို ပူဇော်ရန် သို့မဟုတ် လူခေါင်းဖြတ်ရန် မလွယ်ကူသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် ကျွဲများကို သတ်၍ ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="Scott1900"/> ထိုသို့ ယဇ်ပူဇော်ပြီးနောက် ရရှိလာသော "ကျွဲကုန်းခေါင်း" (ကျွဲဦးချိုပါသော ဦးခေါင်းခွံ) များကို လွှင့်ပစ်ခြင်းမပြုဘဲ စနစ်တကျ သိမ်းဆည်းစိုက်ထူသည့် ဓလေ့ ရှိခဲ့သည်။ ဝလူမျိုးတို့၏ အယူအဆတွင် အိမ်တစ်အိမ် သို့မဟုတ် ရွာတစ်ရွာ၌ ကျွဲခေါင်းခွံ အမြောက်အမြား ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်းသည် ထိုအိမ်ထောင်စု သို့မဟုတ် ထိုရွာ၏ ချမ်းသာကြွယ်ဝမှု၊ ဩဇာတိက္ကမရှိမှုနှင့် နတ်မင်းတို့၏ ကောင်းချီးပေးမှုကို ခံရခြင်းဟု အခိုင်အမာ ယုံကြည်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် မိမိတို့အိမ်၏ ဝရံတာ၊ နံရံ သို့မဟုတ် ရွာ၏ အဝင်အထွက် လမ်းမကြီးများဘေးတွင် ကျွဲခေါင်းခွံများကို အစဉ်လိုက် စိုက်ထူပြသထားလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> ကျွဲခေါင်းခွံများကို စိုက်ထူရာတွင် အိမ်နံရံများ၌ ချိတ်ဆွဲရုံမျှမက "ကျွဲခေါင်းတိုင်" (Yပုံစံတိုင် သို့မဟုတ် ရိုးရာတိုင်များ) ပြုလုပ်၍လည်း စိုက်ထူတတ်ကြသည်။ ဤကျွဲခေါင်းတိုင်များသည် ကျေးရွာအတွင်းသို့ မကောင်းဆိုးဝါးများနှင့် ရောဂါဘယများ မဝင်ရောက်နိုင်စေရန် ကာကွယ်ပေးသည့် "အကာအကွယ်တံတိုင်း" ဟုလည်း ယူဆကြသည်။ ဝရွာတစ်ခု၏ ကျွဲခေါင်းတိုင် အရေအတွက်ကို ကြည့်ခြင်းဖြင့် ထိုရွာ၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် အင်အားတောင့်တင်းမှုကို ခန့်မှန်းနိုင်သည်။<ref name="Scott1900"/> ရှေးဟောင်း ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့မှာ လုံးဝချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သော်လည်း၊ ကျွဲခေါင်းစိုက်ထူခြင်းနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံများဖြင့် အလှဆင်ခြင်း ဓလေ့မှာမူ ဝလူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော "အမျိုးသားရေး ပြယုဂ်" တစ်ခုအနေဖြင့် ယနေ့တိုင် ကျန်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းရှိ အစိုးရရုံးစိုက်ရာ အဆောက်အအုံများ၊ ရိုးရာပွဲတော်မုခ်ဦးများနှင့် နေအိမ်များတွင် ကျွဲဦးချိုပုံစံများနှင့် ကျွဲခေါင်းခွံ သင်္ကေတများကို ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်အမှတ်အသားအဖြစ် ဂုဏ်ယူစွာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုလျက်ရှိကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> == မျိုးနွယ်စုနှင့် ပျံ့နှံ့နေထိုင်ရာဒေသ == ဝလူမျိုးသည် [[မွန်-ခမာ]] ဘာသာစကားပြောအုပ်စုအတွင်းရှိ ဝ-ပလောင် အုပ်စုခွဲ၌ ပါဝင်ပြီး ဝ၊ လ၊ လဝ၊ ခမူ၊ တိုင်းလွီ၊ အန်၊ ယန်း၊ လမ်၊ ပလောင်၊ ပလေး၊ ဓနော လူမျိုးတို့နှင့် မျိုးနွယ်စုချင်း နီးစပ်သည်။ ဝလူမျိုးများကို ဝ သို့မဟုတ် လဝလူမျိုးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး၊ အချို့က "လွယ်လှလူမျိုး" ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်နယ်စပ်အကြားရှိ တောင်တန်းဒေသများတွင် အခြေစိုက် နေထိုင်ကြသည်။ ယူနန်နယ်စပ်မှနေ၍ သံလွင်မြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းတစ်လျှောက် တိုင်အောင် အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊ အချို့မှာ မိုင်းလွန်းနယ်နှင့် ကျိုင်းတုံနယ် တောပိုင်းအရပ်များတွင် နေထိုင်ကြသည်။ ဝနယ် (ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း) တွင် ဝလူမျိုး အများဆုံး နေထိုင်သည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == လူမှုစီးပွားနှင့် နေထိုင်မှုဓလေ့ == [[File:Wa tribe depiction, 1900s.jpg|thumb|left|၂၀ ရာစုအစောပိုင်း ခေတ်ဦး ဝလူမျိုးများ၏ သရုပ်ဖော်ပုံ]] === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် နေထိုင်မှုစရိုက် === "ဝ" လူမျိုးများကို "လွယ်လှ" ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းမှာ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]] (လွယ် = တောင်၊ လှ = လူမျိုး) မှ ဆင်းသက်လာကာ "တောင်ပေါ်ကလူမျိုး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref name="Scott">Scott, J. G. (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States''. Government Printing, Burma.</ref> ဝလူမျိုးတို့သည် ၎င်းတို့၏ တောင်ပေါ်ဒေသ ရိုးရှင်းကြမ်းတမ်းစွာ နေထိုင်တတ်သော အကျင့်စရိုက်ကို မူတည်၍ ဝတ်ဆင်သော အဝတ်အစား အရောင်များမှာလည်း အညစ်ခံသည့် အရောင်များသာ ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် အနက်ရောင်၊ အပြာရောင်နှင့် ရှားစေးရောင် အနီရင့်များကို အများဆုံး တွေ့ရတတ်သည်။<ref name="CulturalWa">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် အနက်ရောင် ခေါင်းပေါင်းကို ပေါင်းတတ်ကြပြီး၊ အချို့သော လူငယ်အများစုမှာမူ အနက်ရောင် ခေါင်းစွပ်များကို ဆောင်းလေ့ရှိကြသည်။ အင်္ကျီအနေဖြင့် နက်ပြာရောင်ရှိသော ရင်စေ့ရင်ဖုံးအင်္ကျီများကို ဝတ်ဆင်ကာ၊ အောက်ပိုင်းတွင် အနက်ရောင် ရှမ်းဘောင်းဘီကို အမြဲတမ်း တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ ဝလူမျိုး အမျိုးသားများသည် ဖျင်နက် သို့မဟုတ် ဖျင်ပြာဘောင်းဘီနှင့် အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ပြီး၊ ခေါင်းတွင် အဖြူ၊ အနက်၊ အနီ၊ အဝါ အစင်းကျား ခေါင်းပေါင်းများကို ပေါင်းလေ့ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၂)၊ "ဝလူမျိုး"။</ref> ဝလူမျိုး အမျိုးသမီးများမှာ နက်ပြာရောင် ရင်ဖုံးအင်္ကျီနှင့် "အင်တိုင်" ဟုခေါ်သော ထဘီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ထဘီမှာ စစ်အနံ တစ်ကိုက်၊ အလျား တစ်ကိုက်ခွဲခန့်ရှိသော အနက်ရောင်အစကို ခါးတွင် ပတ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အချို့သော မိန်းကလေးများမှာမူ အလှအပကို ခုံမင်သဖြင့် အညို၊ အနီ၊ အဝါစင်းများပါဝင်သော ထဘီများကို ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရက်လုပ်ဝတ်ဆင်လေ့ ရှိကြသည်။ ထို့အပြင် ရိုးရာအလှဆင်ခြင်းအဖြစ် ငွေဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့် ဆွဲကြိုး၊ ဘယက်၊ နားထောင်း၊ လက်ကောက်ပြားနှင့် လက်ကောက်လုံးများကိုလည်း ရိုးရာမပျက် ဆင်ယင်ကြသည်။<ref name="CulturalWa"/> မြို့ကြီးများနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများရှိ အမျိုးသမီးများကမူ အပြာ၊ အနက်၊ အဝါ၊ အနီ ရောင်စုံရောယှက်ထားသော သုံးတောင်ကွင်းရှိ ဖျင်ထဘီကို ဒူးဆစ်နားအထိ ခပ်တိုတိုဝတ်ဆင်ကာ အနက်ရောင်ဖျင် လက်ကျပ်ရင်စေ့အင်္ကျီကို ဝတ်ဆင်ကြသည်။ ဆံပင်ကို ဆံတိုဆံထောက်ပုံစံ (ဗော့ဟဲယား) ထားရှိကာ ခေါင်းတွင် ပြောက်ကျားဖျင်စများကို ကြက်ခြေခတ်ပေါင်း၍ လည်ပင်းတွင် "ပွဲသီး" ခေါ် အသီးကို ပုတီးလုပ်၍ ဆွဲလေ့ရှိသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝေးလံခေါင်သီသော အတွင်းပိုင်းကျသည့် ဒေသများတွင်မူ ရှေးရိုးစွဲဆင်ယင်မှုများ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ အမျိုးသားများသည် ဂျပ်ရက်အစကို ရှေ့ကဖုံးအုပ်ထားပြီး ကိုယ်တုံးလုံးနှင့် နေတတ်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် အနံတစ်တောင့်ထွာခန့်ရှိ အနီ၊ အနက်၊ အပြာရောင် ဖျင်စကို အောက်ပိုင်း၌ ပတ်ထားကာ အထက်ပိုင်းတွင် ပွဲသီးပုတီးကို ဆွဲထားရုံမျှဖြင့် ဗလာကျင်း နေထိုင်တတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === လူမှုဓလေ့နှင့် အသုံးအဆောင်စရိုက် === "ဝ" လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ရိုးရာအခမ်းအနားများနှင့် နေ့စဉ်လူမှုဘဝတွင် ခေါင်ရည်နှင့် ပြောင်းဖူးချက်အရက်များကို အမျိုးသားများသာမက အမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များပါ သောက်သုံးတတ်သည့် ဓလေ့ရှိပြီး သောက်သုံးမှု ပမာဏ အနည်းနှင့်အများသာ ကွာခြားသည်။<ref name="Fiskesjo2000">Fiskesjö, Magnus (2000). ''The Fate of Self-Ascribed Wa History''. University of Chicago.</ref> ထို့အပြင် ဆေးတံသောက်သော အလေ့အထမှာလည်း လူကြီးလူငယ်မရွေး အမြဲတစေ စွဲမြဲနေတတ်ကြရာ ဆေးတံကို ကိုင်ဆောင်ထားခြင်းသည် "ဝ" လူမျိုးတို့၏ ထင်ရှားသော ကိုယ်ပိုင်ဟန်တစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="Scott"/> === ကျန်းမာရေးနှင့် လူမှုစရိုက် === ရှေးရိုးစွဲ ဝလူမျိုးများသည် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် အပူရှိန်ကို ကြောက်ရွံ့ကြပြီး ရေချိုးခြင်းနှင့် အဝတ်အထည် ဖွတ်လျှော်ခြင်း အလေ့အထ နည်းပါးသည်။ နာမကျန်းဖြစ်ပါက ဆေးသောက်လေ့မရှိဘဲ နတ်ဆရာများကိုပင့်၍ ဝက်၊ ကြက်တို့ဖြင့် နတ်ပူဇော်လေ့ရှိသည်။ အချို့မှာမူ ၉၆ ပါးရောဂါ ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည့် "လွယ်မူးတောင်" (ဝနယ်၏ ပုပ္ပားတောင်ဟု တင်စားကြသည်) မှ ရရှိသော ဆေးမြစ်များကို ကြိုချက်သောက်သုံးကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ဝလူမျိုးများသည် တောင်တက်တောင်ဆင်း လျင်မြန်ပြီး တိုက်ခိုက်ရာတွင် ရဲရင့်ကြသည်။ ရွာများတွင် ခံတပ်များ၊ ဆူးခက် တံခါးပေါက်ကြီးများနှင့် ဝါးချွန်ထောင်ထားသော ကျင်းအကာအကွယ်များ စနစ်တကျ ပြုလုပ်ထားတတ်ကြပြီး ပြင်ပလူများကို နယ်မြေအတွင်း ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုတတ်ချေ။ ၎င်းတို့သည် ရန်သူအပေါ် ရန်ငြိုးဖွဲ့တတ်သော်လည်း မဟာမိတ်ပြုထားသူများအပေါ်တွင်မူ ကျွဲသတ်၍ "သစ္စာအရက်" အတူတူသောက်ကာ ကတိသစ္စာ အလွန်တည်ကြသည်။ အိမ်များကို တန်ဆောင်မုန်း၊ နတ်တော်၊ ပြာသိုလများတွင် ဆောက်လုပ်လေ့ရှိပြီး အိမ်တက်မင်္ဂလာကို ရက်ရှည် ကျင်းပတတ်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> === အိမ်တွင်း အယူသီးမှု ဓလေ့များ === ဝလူမျိုးတို့၏ နေအိမ်များသို့ သွားရောက်ရာတွင် စည်းကမ်းနှင့် အယူသီးမှုများ ရှိသည်။ ဧည့်သည်များသည် မသွားအပ်သော နေရာများကို ရှောင်ကြဉ်ရပြီး ဖက်စိမ်းများကို အရမ်းမဲ့ ယူဆောင်ခွင့်မရှိချေ။ အိမ်ဦးကြမ်းပြင်၏ လက်ဝဲဘက်အိမ်ထောင့်နှင့် အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်များတွင် ပစ္စည်းအရမ်းမထားရဘဲ၊ အိမ်တွင်းလက်ယာဘက်ထောင့်သည် ၎င်းတို့၏ နတ်ကိုးကွယ်ရာဌာန ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် အိမ်ရှင်ထိုင်သော နေရာကို ကျော်ဖြတ်မသွားရသလို မီးဖို၌လည်း အိမ်ရှင်ထိုင်သည့်ဘက်တွင် ထမင်းအိုးများ မချရချေ။ အကယ်၍ ဧည့်သည်က မှားယွင်းပြုမူမိပါက အိမ်ဦးနတ်ကို ပူဇော်ရန်အတွက် အရေးဆို တောင်းခံတတ်ကြသည်။<ref name="Marshall2002"/> === ရိုးရာတုံးဂီတနှင့် ချစ်စရာ့ဓလေ့များ === ‘ဝ’ လူမျိုးတို့၏ တူရိယာများအနက် စိတ်ဝင်စားဖွယ်အကောင်းဆုံးမှာ "တုံး" ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို မိုင်းကျွန်းပင်မှ ထွင်းထု၍ ဖိုသံမသံ ညှိကာ သူကြီးအိမ်အနီး တဲဆောက်၍ ထားရှိရသည်။ နတ်တင်လျှင် ဖိုသံထွက်သောဘက်မှ တုံးကို လေးကန်စွာ တစ်ချက်ချင်းတီးပြီး၊ စစ်ရေးအရ လူစုလျှင် ခပ်သွပ်သွပ် တွဲခေါက်လေ့ရှိသည်။ ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲနှင့် မင်္ဂလာဆောင်များတွင်မူ အမျိုးသမီးနှင့် အမျိုးသား ၆ ဦးခန့်အထိ ဝါးခြမ်းပြားနှင့် ထိုးတံများ သုံးစွဲ၍ အဆင့်အတန်းမြင့်မားစွာ အချက်ကျကျ တီးခေါက်ကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> ရှေးက ခေါင်းဖြတ်ဓလေ့ရှိခဲ့သဖြင့် ရိုင်းစိုင်းသည်ဟု ထင်မှတ်ရသော်လည်း အကယ်စင်စစ် ဝလူမျိုးများတွင် အလွန်ချစ်စရာကောင်းသော လူမှုရေးဓလေ့များ ရှိသည်။ သားထောက်သမီးခံမရှိသော သက်ကြီးရွယ်အိုများကို တစ်ရွာလုံးက အိမ်တစ်အိမ်နေ့ကျ တာဝန်ယူကျွေးမွေးခြင်း၊ ဝနယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် အနောက်ဘက်ခြမ်း ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် နှီးဒေါင်းလန်းကြီးဖြင့် တစ်ရွာလုံး လက်ရေတစ်ပြင်တည်း စုပေါင်းစားသောက်ကြခြင်းနှင့် ရွာမှုကိစ္စများတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဝိုင်းဝန်းကူညီတတ်ကြသည့် ရိုးရာစိတ်ဓာတ်ကောင်းများ ရှိကြသည်။<ref name="Encyclopedia12"/> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <references /> {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] 9eko39z60182kgq1mycrjxl0bvbu2k5 0 6895 1035972 1034299 2026-06-04T15:16:17Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1035972 wikitext text/x-wiki [[File:Tway Ma Shaung fighting Saw Shark in Myanmar.png|thumb|တွေ့မရှောင်နှင့် စောငမန်း လက်ဝှေ့ ထိုးစဉ်]] မြန်မာလက်ဝှေ့၊ ရိုးရာလက်ဝှေ့ (ဝါ) [[ဗန်တို]]လက်ဝှေ့သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]တွင် အစပြုထွန်းကားသော [[ရိုးရာအားကစား]]နည်း တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ [[လက်သီး]]၊ [[တံတောင်]]၊ [[ခြေထောက်]]၊ [[ဒူး]]၊ [[ဦးခေါင်း]] တို့အား လွတ်လပ်စွာ အသုံးပြုခွင့် ရှိပြီး မည်သည့် အကာအကွယ် ပစ္စည်းမှ အသုံးပြုခြင်း မရှိပေ။ မြန်မာလက်ဝှေ့သည် အခြားသော အရှေ့တောင်အာရှ လက်ဝှေ့ နည်းများ ဖြစ်သည့် မွေထိုင်း ([[ထိုင်း]])၊ မွေလာအို ([[လာအို]])၊ ခွန်ခမာ ([[ကမ္ဘောဒီးယား]])၊ တိုမွိုင် ([[မလေးရှား]]) တို့နှင့် အုပ်စုတူ ဖြစ်သည်။ == ရှေးခေတ်နှင့်ကိုလိုနီခေတ် မြန်မာ့လက်ဝှေ့ == [[File:301a.jpg|thumb|250px|ရှေးခေတ် မြေဝိုင်း လက်ဝှေ့ပွဲ]] လက်ဝှေ့ ထိုးသတ်ခြင်း အားကစားသည် ရှေး[[ပျူ]]နိုင်ငံများ လက်ထက် ကပင် ပေါ်ပေါက် ခဲ့သည် ဟုယူဆရသော်လည်း ထင်ရှားသည့် သက်သေ အထောက်အထားများကို ပုဂံခေတ် မှသာ တွေ့ရှိရသည်။ [[ပုဂံ]] [[ဂူဘုရား]] အချို့ရှိ [[နံရံ ဆေးရေး ပန်းချီ]]များတွင် လက်ဝှေ့၊ နပန်း အားကစားသမားများ နှင့် ကခုန်၊ တီးမှုတ်နေသည့် သဘင်သည်များအား အထင်အရှား တွေ့နို်င်သည်။ ရှေးမြန်မာ ဘုရင်များ လက်ထက်တွင် လက်ဝှေ့ပညာအား စစ်ပညာရပ်များနှင့် အတူတပ်မတော်တွင် သင်ကြားပြသ သည့်အပြင် လက်ဝှေ့ပွဲများ ကိုလည်း ချိမ့်ချိမ့်သဲ ကျင်းပလေ့ ရှိသည်။ [[သီပေါမင်း]] လက်ထက်တွင် ထင်ရှားသည့် လက်ဝှေ့ ကျော်များအား "လက်ဝှေ့တော်သတ်" ဘွဲ့ချီးမြှင့်၍ သူကောင်း ပြုခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ |url=http://www.thaing.net/lethwei.htm |accessdate=23 August 2009 |archivedate=10 June 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080610063652/http://www.thaing.net/lethwei.htm }}</ref> ဗြိတိသျှ ကိုလိုနီခေတ် အရောက်တွင် ရိုးရာ ကိုယ်ခံပညာများအား ဥပဒေထုတ် ပိတ်ပင် ခဲ့ခြင်းကြောင့် တချိန်က ဘုရင်ကိုယ်တိုင် ကြည့်ရှုအားပေး ခဲ့သော လက်ဝှေ့ပွဲများ မှေးမှိန် သွားခဲ့ရသည်။ ကျေးလက်ဒေသနေ လယ်သမားများသည် မြန်မာ့လက်ဝှေ့ ပျောက်ကွယ် မသွားအောင် အဓိက ထိန်းသိမ်း ပေးခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။ စစ်ကြိုခေတ် မြန်မာ လက်ဝှေ့ကျော် များသည် ဝါးလုံးများ ကွဲအောင် ထိုးနိုင် ကြသလို မျက်နှာ ပေါ်မှ အမှတ်အသား ကိုပါ ထိအောင် ထိုးနိုင်ကြသည် ဟုဆိုသည်။ ထိုစဉ်က လက်ဝှေ့ကျော် များသည် သဘင်သည်များကဲ့သို့ မြန်မာပြည်အနှံ ဘုရားပွဲများသို့ လှည့်လည်ကာ အလံလုပွဲ များတွင် ပါဆင်နွှဲကြသည်။ သို့သော် စစ်ပြီးခေတ် အရောက်တွင် အထက်မြန်မာပြည် ၌လုံးဝ နီးပါး ပျောက်ကွယ် သွားခဲ့ သလို အောက်မြန်မာပြည် ၌လည်း အမြစ်မပြတ်ရုံ သာကျန်ရစ် ခဲ့သည်။ == ကျေးလက်ဘုရားပွဲများမှသည် အမျိုးသားတံခွန်စိုက်ပြိုင်ပွဲများသို့ == [[File:Banyein.JPG‎|thumb|ဦးကျားဘငြိမ်း ၁၉၂၃-၁၉၇၉]] မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး ရပြီးစ ကာလတွင် ရိုးရာလက်ဝှေ့သည် အမျိုးသားရေးလက္ခဏာ တစ်ခုအဖြစ် ပြန်လည် ဦးမော့ လာခဲ့သော်လည်း စနစ်တကျ နှင့် ပြိုင်ပွဲ များ မရှိသေး သလို မြေဝိုင်း ထိုးသတ်ခြင်း အဆင့်တွင် သာရပ်တန့် နေခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် မြန်မာ့လက်ဝှေ့ အား ပြည်သူများ ပြန်လည်စိတ်ဝင်စား အားပေးလာ စေရန်နှင့် စည်းစနစ်ကျစွာ အဆင့်မြင့်မြင့် ယှဉ်ပြိုင် နိုင်စေရန် အားထုတ်ခဲ့ကြ ရာတွင် ဆရာကျားဘငြိမ်း မှာအထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။ ဆရာကျား ဘငြိမ်းသည် ၁၉၅ဝဝန်းကျင် ခန့်မှစ၍ ရိုးရာလက်ဝှေ့ ပညာ ကျန်ရှိ နေသေးသော ကျေးလက်ဒေသ များသို့ လှည့်လည်ကာ ပညာရှင်များကို တွေ့ဆုံခဲ့ သည်သာမက ကိုယ်တိုင်သင်ယူရင်း မြို့ပြသို့ ပေါက်ရောက်အောင် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။ ရလဒ်အားဖြင့် မြေဝိုင်းပွဲများမှ ကြိုးဝိုင်းစင်မြင့် အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည့် အပြင် [[လွတ်လပ်ရေးနေ့ (မြန်မာနိုင်ငံ)|လွတ်လပ်ရေးနေ့]]၊ [[ပြည်ထောင်စုနေ့]]၊ [[တောင်သူလယ်သမားနေ့]]၊ [[အလုပ်သမားနေ့]] နှင့် အခြားသော အခါကြီး ရက်ကြီးများတွင် အမျိုးသား တံခွန်စို်က် ပြိုင်ပွဲကြီးများကိုပါ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ ဆောင်ရွက် ရာတွင် [[ဆရာကျားဘငြိမ်း]]သည် ငွေကြေး အပါအဝင် အခြားသော အခက်အခဲ ပေါင်းများစွာ ကို ကျော်လွှားခဲ့ ရသည်။ အထူးသဖြင့် ဆုကြေးစား အဖြစ် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း နိုင်ရန် ထိုက်တန်သည့် ဆုကြေးငွေများ အား ရှာဖွေ ရခြင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၆၆ခုနှစ်ထိ ပဲရော့ ဦးဆန်နီ၏ မြဘယက်ဆု၊ ရုပ်ရှင်မင်းသားကြီး [[ဦးထွန်းဝေ]]၏ ကျပ်၁ဝဝဝကျော်တန် အလံဆု တို့မှာ အများဆုံးဖြစ်ပြီး ၅ဝဝဝကျပ်တန် အလံဆု ထိပါ ရှိခဲ့သည် ဟုဆိုသည်။ == ရှေးခေတ်မြေဝိုင်းလက်ဝှေ့ အခင်အကျင်း == ရှေးခေတ် အစဉ်အလာအရ မြန်မာ့လက်ဝှေ့ကို မြေဝိုင်း ဇာတ်များ ကသကဲ့သို့ မြေစိုက် ဝိုင်းဖြင့် ထိုးသတ်သည်။ ၂၄ပေ ပတ်လည်ခန့် ရှိသည့် လေးထောင့် မြေစိုက်ဝိုင်း များတွင် ထိုးသတ်သည်။ မြေဝိုင်း အတွင်းတွင် သဲ သို့မဟုတ် ဖွဲ များခင်း၍ ပြင်ဆင်ကြသည်။ အများအား ဖြင့် နံနက်၊ နေ့ခင်း မွန်းတည့်ပိုင်း များတွင် ထိုးသတ်ကြလေရာ မီးမလိုချေ။ == ရှေးခေတ်အတန်းအစား ခွဲခြားပုံ == ရှေးခေတ်မြန်မာ လက်ဝှေ့သမား များအား ကိုယ်အလေးချိန် ခွဲခြား၍ အတန်းအစား မကန့်သတ်ပေ။ အသက် အကြီးအငယ် ကိုလည်း မခွဲ ခြားပဲ သတ္တိပြိုင်လိုသူချင်း ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ်ရခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် ပထမတန်း၊ ဒုတိယတန်း၊ တတိယတန်း ဟူ၍ လက်ဝှေ့ ပညာ ကိုကြည့်၍ ခွဲခြား ထားသည်။ တတိယတန်းတွင် ထိုးသတ်နေသူကို အခြားတတိယတန်းများက ဝိုင်းပယ်လာသော အခါ ဒုတိယတန်းသို့ တက်ရပြီး ဒုတိယတန်းမှ ပယ်လာသောအခါ ပထမတန်းသို့ တက်ရသည်။ သို့သော် အပေါ်တန်းမှ အောက်တန်းသို့ ဆင်းခွင့် မရချေ။ == နောက်ခံဂီတ == မြန်မာလက်ဝှေ့ ထိုးသတ်ရတွင် နောက်ခံ ဆိုင်းအား မြန်မာဆိုင်းဝိုင်းကြီး ဖြင့် တီးမှုတ် ပေးရသည်။ လက်ဝှေ့ပွဲ မစမီ တွဲဆိုင်း ရှာသော အခါတွင် ဖြစ်စေ၊ အရှုံးအနိုင် ပြီးသော အခါတွင် လက်ဝှေ့သမားတို့ လက်ဝှေ့ရေး ပြရသည်။ ထိုအချိန်မျိုးတွင် လေးကင်းသံ ကိုတီးပေး ရသည်။ လက်ဝှေ့ ထိုးသတ်ချိန်တွင် ဗိန်းမောင်း တီးပေး ရပြီး သက်လုံကြမ်းလေ ဆို်င်းကြမ်းလေ ဖြစ်သည်။ မြန်မာလက်ဝှေ့သည် စည်းချက်နှင့် အညီ ခြေအနှုတ်အသိမ်း၊ လှုပ်ရှား ကစားရသည့် အနုပညာမြောက် သောအားကစား နည်း တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ == လက်ဝှေ့ရေး == * ပထမအမျိုးအစား လက်ဝှေ့ဝိုင်း အတွင်း ဝင်လာပြီး မိမိနှင့် ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ်ရန် ပြိုင်ဘက်ကို စိန်ခေါ် လိုသော လက်ဝှေ့သမားက လက်ဝှေ့ရေး ပြရသည်။ လက်ဝှေ့ သမား၏ လက်ဝှေ့ ဟန်ရေးကို ကြည့်ပြီး လက်ဝှေ့ အဆင့်ကို အကဲဖြတ်ကာ ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ် လေ့ရှိသည်။ * ဒုတိယအမျိုးအစား ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ်မည့် လက်ဝှေ့သမား နှစ်ဦးက မိမိတို့၏ လက်ဝှေ့ အဆင့်အတန်း ကို မြင်သာစေရန်၊ ပွဲကြည့်သူ ပရိသတ် အကဲဖြတ် နိုင်စေရန် ပူးတွဲ၍ လက်ဝှေ့ ရေးပြရသည်။ * တတိယအမျိုးအစား အရှုံး အနိုင် ပေါ်ပြီး ချိန်တွင် အနိုင်ရသူက အောင်နိုင်သူ အဖြစ် လက်ဝှေ့ ရေး ပြရသည်။ ထို့အပြင် ရှုံးသူသည် အခဲမကြေပဲ နောက်တစ်ပွဲ ဆင်နွှဲလိုသော အခါ ထပ်ဆင့် လက်ဝှေ့ရေး ပြနိုင်သည်။ == ရှေးခေတ်ပြိုင်ပွဲ စည်းကမ်းများ နှင့်အနိုင်အရှုံးသတ်မှတ်ပုံ == လက်သီး၊ တံတောင်၊ ဒူး၊ ခြေဖျား၊ ခေါင်းတို့ဖြင့် ထိုး၊ တွပ်၊ ထောင်း၊ တိုက်၊ ခတ်၊ ရိုက် နိုင်သည်။ ကိုင်ပေါက်၊ ဖွတ်ချ၊ လက်ဖြင့်ချုပ်၊ ဒူးနှင့်တိုက် ခေါင်းဖြင့် ရိုက်နိုင်သည်။ လက်သီးထိုးရာတွင် ဖြောင့်လက်သီး၊ ဝိုက်လက်သီး၊ ပန်းလက်သီး၊ ပင့်လက်သီး၊ အသွားအပြန်ထိုး၊ စုံပစ်ထိုး တို့ကို ခွင့်ပြုသည်။ ဒူးတိုက်ရာတွင် ဗလာဒူး၊ ခုန်တိုက်၊ လက်ချုပ်၍ တိုက်၊ ဒူးပျံ တို့ကို ခွင့်ပြုသည်။ ထို့အပြင် ခြေဖျားခတ်ခြင်း ကိုလည်း ခွင့်ပြုသည်။ သို့သော် ဆံပင် မဆွဲရ၊ မကိုက်ရ၊ မကုတ်ရ၊ အထူးသဖြင့် မအားကို ကန်၊ တိုက်၊ ထိုး၊ ခတ်ခြင်း မပြုရ။ လဲကျနေသူ အား ထိုး၊ ကန်၊ တိုက်ခြင်း မပြုရ။ လဲကျနေသူသည် ကျောနှင့်ကျလျှင် ကျောနှင့်ကြမ်း ထိရမည်။ ဘေးဆိုလျှင် ဘေးနှင့်ကြမ်း ထိရမည်။ ရင်နှင့် ဆိုလျှင် ရင်ဘတ်နှင့် ကြမ်း ထိရမည်။ ထိုး၊ တိုက်၊ ကန်၊ ခတ် ရာမှ ရသော ဒဏ်ချက်ဖြင့် သွေးထွက်လာလျှင် ကွဲရှုံး။ အလံလုပွဲကြီး များတွင် ၄ချီစေ့သွား သောကြောင့် အရှုံးအနိုင် မပေါ်မချင်း သတ်ရသော ပွဲမျိုး၌ လက်မြှောက် အရှုံးပေးသည် အထိ ထိုးကြရပြီး ဆက်လက် မယှဉ်ပြိုင် နိုင်တော့ပါက သက်လုံရှုံး။ လက်ရည် မတူသည်ကို အကဲဖြတ် နိုင်သဖြင့် အရှုံးပေး လိုက်လျှင် ကြောက်ရှုံး။ နှာခေါင်းအတွင်းမှာ သွေးများ ထိန်းမနိုင် သိမ်းမရအောင် ထွက်လာလျှင် အတွင်းကွဲ အဖြစ် အရှုံးပေါ်သည်။ အတွင်းကွဲ၊ အပြင်ကွဲ နှစ်မျိုးလုံးတွင် သွေးကို သုံးကြိမ်သာ သုတ်ခွင့်ရှိသည်။ သွေးထွက် သံယို မရှိသော်လည်း ဆက်လက်မယှဉ် ပြိုင်နိုင်လောက်အောင် အတွင်းဒဏ်ရာ ရခဲ့လျှင် အရှုံးပေါ်သည်။ ထို့အပြင် သတ်မှတ် စည်းကမ်း များကို မလိုက်နာလျှင်လည်း ရှုံးသူအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရသည်။ == ယနေ့ခေတ် စည်းမျဉ်းများ == ယနေ့ခေတ်တွင် လက်ဝှေ့သမားများ၏ ကိုယ်အလေးချိန် အလိုက် အတန်းအစား ၁ဝမျိုး နှင့် အလွတ်တန်း ဟူ၍ ခွဲခြား ယှဉ်ပြိုင် လာကြသည် သာမက၊ ၂၀၀၁ခုနှစ် မှစ၍ အမှတ်ပေး ဒိုင်များဖြင့် အမှတ်ပေး စနစ်ပါ အသုံးပြုလာသည်။ သို့သော် နိုင်ငံနှင့် အဝှမ်း လိုက်နာကြသည် မဟုတ်ပဲ ရိုးရာလက်ဝှေ့ အဖွဲ့ချုပ် မှဦးစီး ကျင်းပသည့် ရွှေခါးပတ်လုပွဲများတွင် သာတွေ့ရလေ့ ရှိသည်။ အထူးသဖြင့် အရှုံးအနိုင် မပေါ်လျှင် အမှတ်ဖြင့် မဆုံးဖြတ်ပဲ ပူးတွဲ သရေ ယူသည့် ရှေးထုံးကို ပိုမို အသုံးပြုကြသည်။ ယခင် အသုံးပြုဖူးသည် ၁ဝချီ၊ ၁၂ချီ နှင့် ၁၅ချီပွဲများ အစား ပွဲအားလုံးအား ၅ချီပွဲများဖြင့် အစားထိုးခဲ့ပြီး ၃မိနစ်ထိုး ၃မိနစ်နား စနစ် ကိုအသုံး ပြုသည်။ ထို့အပြင် ပွဲစဉ်အတွင်း နှစ်ဖက်လုံးမှ ၃မိနစ်အနားတောင်းခွင့် တစ်ကြိမ်စီ ရရှိသည်။ * ယှဉ်ပြိုင်ထိုးသတ်မည့် လက်ဝှေ့သမား ၂ဦးစလုံးအား ကျန်းမာ ကြံ့ခိုင် ကြောင်း စစ်ဆေးရမည်။ ကြံ့ခိုင်မှုမရှိပါက ထိုးသတ်ခွင့် ပေးမည် မဟုတ်။ * လက်တွင်အသုံးပြုသည့် ပတ်တီးများအား မာကျောအောင် မည်သို့မျှ မပြုလုပ်ရ။ * ကိုယ်ပေါ်တွင် ဆီနှင့် အခြားမည်သည့် အရာမျှ သုတ်လိမ်းခြင်း မပြုရ။ * ယှဉ်ပြိုင်စဉ်အတွင်း ဒဏ်ရာအနာတရ ဖြစ်ပွားပါက ပြိုင်ပွဲ ကော်မတီမှ သက်မှတ်ထားသော ဆေးမှူး၏ စစ်ဆေးခြင်း ခံရမည်။ ယင်းဆေးမှူးမှ ဆက်လက် ယှဉ်ပြိုင်ခွင့် မပြုပါက အရှုံးဟု သတ်မှတ်သည်။ * အနားတောင်းခွင့် ကုန်ဆုံးသွားပါက လဲကျလျှင် တစ်မှ တစ်ဆယ်ထိ စတင်ရေတွက် မည်။ * ကြိုးဝိုင်းဒိုင်မှ ရပ်ဟု ပြောလျှင်လည်ကောင်း လက် နှင့် ခြေတို့ဖြင့် ရပ်ရန် အချက်ပြလျှင် လည်ကောင်း ရပ်နားရမည်။ * ကုတ်ခြင်း၊ ကိုက်ခြင်း၊ ဆွဲခြင်း၊ ပါးရိုက်ခြင်း မပြုရ။ ထိခြင်းသုံးပါး နှင့် ညီညွတ်နေချိန်တွင် ထိုးခြင်း ကန်ခြင်း မပြုရ။ မအားကို ကန်ခြင်း၊ ထိုးခြင်း မပြုရ။ == ထင်ရှားသော မြန်မာလက်ဝှေ့ကျော်များ == [[File:zaaaz.PNG|thumb|140px|တိုးလုံ]] [[File:Tway Ma Shaung.jpg|thumb|right|180px|တွေ့မရှောင်]] [[File:Tun Tun Min at Media conference in Myanmar.png|thumb|right|ထွန်းထွန်းမင်း]] * ကုလားပျံကြီး(စစ်ကြိုခေတ်) * တိုးလုံ * ဝမ်းဒေါ်လာ * ဗျောက် * ဂျပန်စိန် * မြဝတီသန်းရွှေ * မဲကြီး * ပရှုူးမောင်ရုံး * စောရူဘီ * နီလာဝင်း * ဒေါန * ဗိုလ်စိန် * ချစ်စရာ * ဖြူလေး * ကျားဘညိမ်း * သမိန်ဗရမ်း(ကွမ်းခြံကုန်း) * စစ်ကိုင်းကျောင်းသား * လူလေး(ဘားအံ) * အသဲတပွင့် * ရိုးရိုးလေး * သထုံဘမြင့် * ရွှေဝါထွန်း * စောသဲအောင်(တွံတေး) * ရွှေဓူဝံ * ရှမ်းလေးသွေး * [[ဝမ်ချိုင်း]] * အယ်ထီးကော် * တွေ့မရှောင် * စောသဲမျိုး * လုံးချော(ညောင်တုန်း) * ရွှေဆိုင်း * ဝင်းထွန်း * စောသဲလေး * အောင်ဇေယျ * နိုင်ဝမ်းလေး * စောငမန်း * ရန်ကြီးအောင် * စိုးလင်းဦး {{columns-list}} == ပြည်ပ ချစ်ကြည်ရေးပွဲများ == ၁၉၅၅ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ပထမတန်းလက်ဝှေ့ကျော်များကို ထိုင်းနိုင်ငံ သို့စတင်၍ စေလွှတ်ခဲ့ဖူးသည်။ ထို့နောက် ၁၉၆ဝခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် တရုတ်-မြန်မာ နယ်နိမိတ် ချုပ်ဆိုပွဲသာမက၊ ပီကင်း နှင့် ရှန်ဟဲ မြို့များသို့ပါ တိုးလုံ၊ ဖြူကြီး၊ ဗိုလ်စိန် တို့ပါဝင်သည့်လက်ဝှေ့ကျော် ၁ဝဦး စေလွှတ် ခဲ့သည်။ <ref>မြန်မာ့ရိုးရာလက်ဝှေ့၊ မြဝင်း</ref>၂၀၀၁ခုနှစ် ဇွန်လတွင် အမေရိကန် သုံးဦးဖြစ်သော Shannon Ritch၊ Albert Ramirez၊ Doug Evans နှင့် ဩစတြေးလျ အပျော်တမ်း လက်ဝှေ့သမား သုံးဦး အားဖိတ်ခေါ်၍ မြန်မာလက်ဝှေ့ ကျော်များနှင့် ထိုးသတ်စေခဲ့သည်။ ဩစတြးလျ၃ဦး အနက်၂ဦး ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပြီး ၁ဦး ပူးတွဲ သရေ ရရှိခဲ့သည်။ ယင်းနောက် အမေရိကန် သုံးဦးလုံးမှာလည်း ပထမအချီတွင် အသီးသီး အလဲထိုးခံသွား ကြရသည်။ ထိုပွဲများ အနက် ဝမ်ချိုင်းနှင့် Doug Evansတို့ ပွဲမှာ အငြင်းပွားမှုများ ရှိခဲ့ပြီး မြန်မာဒိုင်လူကြီး နှင့် အခြားတာဝန်ရှိသူများ ဘက်လိုက် ခဲ့သည်ဟု အမေရိကန် တို့ဘက်မှ စွပ်စွဲ ခဲ့ကြသည်။ <ref>{{Cite web |url=http://www.ikfkickboxing.com/Myanmar.htm |title=Myanmar<!-- Bot generated title --> |access-date=23 August 2009 |archive-date=21 May 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090521183748/http://www.ikfkickboxing.com/Myanmar.htm |url-status=dead }}</ref> ၂၀၀၄ခုနှစ် ဇူလိုင်တွင် ဂျပန်နိုင်ငံမှ MMA ပရိုဖက်ရှင်နယ် Akitoshi Tamuraနှင့် အပျော်တမ်း အဆင့် သုံးဦးဖြစ်သော Yoshitaro Niimi၊ Takeharu Yamamoto၊ Naruji Wakasugi တို့ ရန်ကုန်မြို့သို့ ချစ်ကြည်ရေး လာရောက် ထိုးသတ်ခဲ့ကြသည်။ Yamamoto နှင့် Wakasugiတို့ နှစ်ဦး ရှုံးနိမ့်ခဲ့ပြီး၊ Niimi မှာ ရွှေဆိုင်းအား သရေကျအောင် ထိုးသတ် နိုင်ခဲ့သည်။ Akitoshi Tamuraမှာ အေးဗိုလ်စိန်အား သုံးချီ မြောက်တွင် အလဲထိုး အနိုင်ယူပြီး မြန်မာလက်ဝှေ့သမိုင်း တွင်ပထမဆုံးသော အနိုင်ရဖူးသူ နိုင်ငံခြားသား အဖြစ် မှတ်တမ်းတင်သွား ခဲ့သည်။ ၂၀၀၈ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၈ရက်နေ့နှင့် ၉ရက်နေ့များတွင် မြန်မာ့ရိုးရာ လက်ဝှေ့အဖွဲ့ချုပ်နှင့် အာကာစား ဝန်ကြီးဋ္ဌာန၊ အိုလံပစ် ကော်မတီတို့ ကြီးမှူး၍ မြန်မာ-ထိုင်း လက်ဝှေ့ စိန်ခေါ်ပွဲကြီးကို ရန်ကုန်မြို့ သုဝဏ္ဏအားကာစားရုံ ၌ကျင်းပခဲ့သည်။ ထိုင်းနိုင်ငံမှ လက်ဝှေ့ကျော်များ ဖြစ်ကြသည့် ပါဝိ၊ ဖိချိ ချိုင်း၊ လာချီလိတ်နှင့် ထွန်ထောင်း တို့လေးဦးသည် မြန်မာလက်ဝှေ့ကျော်များ ဖြစ်ကြသော တွေ့မရှောင်၊ စောငမန်း၊ ဝင်းထွန်း၊ လုံးချောတို့ နှင့် ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ်ခဲ့ကြသည်။ နိုဝင်ဘာ ၈ရက်နေ့ ပွဲစဉ်တွင် တွေ့မရှောင်က ပါဝိကို ဒုတိယအချီတွင် အကွဲထိုး၊ စောငမန်းက ဖိချိချိုင်းကို စတုတ္တ အချီတွင် အလဲထိုးကာ အသီးသီး အနိုင်ရရှိ ခဲ့ကြသည်။ နိုဝင်ဘာ ၉ရက်နေ့ ပထမပွဲစဉ်တွင် ဝင်ထွန်းနှင့် လာချီလိတ်တို့ အရှုံး အနိုင်မပေါ်ပဲ သရေ ကျခဲ့ ကြပြီး၊ ဒုတိယပွဲစဉ်၌ လုံးချောက ထွန်ထောင်းအား တတိယအချီတွင် အလဲထိုး အနိုင်ယူခဲ့သည်။<ref>[http://www.popularmyanmar.com/popw/?p=737 musict - Popular<!-- Bot generated title -->]{{Dead link|date=October 2022 }}</ref> == ရည်ညွှန်းကိုးကား == <References /> [[Category:မြန်မာ့ ရိုးရာ ကစားနည်း]] [[Category:လက်ဝှေ့]] kjap96odsoq4yamhp6zytpdxo5g8wiz 0 6950 1036140 1019934 2026-06-05T09:16:42Z Thandar Win (Twin) 143829 /* အထင်ကရ နေရာများ */ အောင်မြေ လင့်ခ်ပြင်ဆင်ခြင်း 1036140 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ရွှေဘိုမြို့ |other_name = {{my|ရတနာသိင်္ဃ}} |official_name = |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline =Shwebo Entrance.jpg |image_caption = |image_map = |map_caption = |subdivision_type = နိုင်ငံ |subdivision_name = {{Flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] |subdivision_name1 = {{flag|စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ရွှေဘိုခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ရွှေဘိုမြို့နယ်]] |unit_pref = Imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = ၂၀၁၄ | population_urban = ၆၉,၀၃၆<ref>{{Citation | publication-date =May 2015|title=၂၀၁၄ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံလူဦးရေနှင့် အိမ်အကြောင်းအရာ ပြည်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ| volume =အတွဲ(၂)|publisher= ပြည်သူ့အင်အားဦးစီးဌာန|page= ၅၂}}</ref> | population_rural = ၁၆၆,၅၀၆ |population_blank1 = [[ဗမာလူမျိုး]] |population_blank1_title = လူမျိုးစုများ |population_blank2 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] |population_blank2_title = ကိုးကွယ်မှု |population_density_km2 = |coordinates_region = MM |established_date = ၂၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၅၂ |established_title = တည်ထောင် |latNS = N |latd = 22 |latm = 34 |lats = 0 |longEW = E |longd = 95 |longm = 42 |longs = 0 |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်|MST]] |utc_offset = 6:30 |website = }} [[File:ShweBoWelcomeSign.jpg|thumb|ရွှေဘိုမြို့ဝင် ဆိုင်းဘုတ်]] '''ရွှေဘိုမြို့'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး]] အတွင်းရှိ မြို့ဖြစ်ပြီး မြန်မာတို့၏ နောက်ဆုံးမင်းဆက်ဖြစ်သည့် [[ကုန်းဘောင်ခေတ်]] ၊ [[ကုန်းဘောင်မင်းဆက်]]၏ စတင်ရာဒေသ အဖြစ်ကျော်ကြားပေသည်။ [[ရွှေဘိုခရိုင်]]နှင့် [[ရွှေဘိုမြို့နယ်]]များ၏ ရုံးစိုက်မြို့လည်းဖြစ်သည်။ == ရွှေဘိုမြို့ သမိုင်း == သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ရွှေဘိုမြို့သည် မြန်မာမင်းများ၏ လက်အောက်ခံ မုဆိုးဘိုအမည်ရှိသော ကျေးရွာလေးအနေဖြင့်သာ ရှိခဲ့သည်။ မူလက [[အင်းဝ]]လက်အောက်ခံအဖြစ်ရှိနေခဲ့ပြီး [[ဘုရင့်နောင်]] အထက်မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း သိမ်းသွင်းစဉ်ကလည်း လက်အောက်ခံအဖြစ် ပြန်လည်ပါဝင်လာခဲ့သည်။ [[ညောင်ရမ်းမင်းဆက်]] ကျဆုံးပြီးနောက် မုဆိုးဘိုရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇေယျသည် [[အလောင်းဘုရား]]ဘွဲ့ဖြင့် [[မွန်]] နိုင်ငံတာ်ကိုကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ၊ ပြန်ပြည့်၊ ခရာပြည့်၊ ပြုဗ္ဗာဘဒြပိုဒ် နက္ခတ်၊ တစ်ပါဒ်မွန်းတည့်ပြိဿတွင် အလောင်းမင်းတရားကြီး ဦးအောင်ဇေယျသည်တွင် မင်းနေပြည်တော်အဖြစ် တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ယခင်က [[မုဆိုးဖို]] အမည်ရှိရွာတစ်ရွာဖြစ်သည်။ [[အလောင်းဘုရား]]က [[အင်းဝ]]ပျက်ခါနီးတွင် အနီးအနားပတ်ဝန်းကျင် ၄၆ရွာကို စုစည်းကာ ထန်းလုံးခံတပ်ကိုတည်ဆောက်ပြီး [[ဟံသာဝတီ]]ကို တွန်းလှန်ကာ [[တတိယမြန်မာနိုင်ငံ]]ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ မုဆိုးဖိုကိုလည်း ရတနာသိင်္ခဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ရန်သူအပေါင်းတို့အား အောင်နိုင်သည်ကို အစွဲပြု၍ ရန်ကြီးအောင်ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ မြို့အနီးတွင်ရှိသော ကုန်းဘောင်အားအစွဲပြု၍လည်း ကုန်းဘောင်ဟုခေါ်ဆိုကြသည်။ [[အလောင်းဘုရား]]သည် [[သံလျှင်]]ကို တိုက်ခိုက်ရာတွင် တိုက်ခိုက်၍ မရသောကြောင့် လက်ရွှေးစင် ရဲဘော် ၉၀ ကျော်ကို တိတ်တဆိတ် ဝင်ရောက်စီးနင်းစေ၏။ ထိုရဲဘော်တို့သည် ရွှေဘိုသား ဟူ၍ ငြာသံပေးကာဝင်ရောက်ကြလေ၏။ ထိုအခါမှစ၍ ရွှေဘိုဟုခေါ်ဆိုကြလေသည်။ ရွှေဘိုမြို့၏ မူလအမည်မှာ မုဆိုးဘိုဖြစ်သည်။ ပုဂံပြည့်ရှင် အလောင်းစည်သူမင်းကြီး (မြန်မာ ၄၇၄-၅၂၉)သည် တိုင်းခန်း လှည့်လည်စဉ်က ထိုဒေသသို့ ရောက်သောအခါ မြေဒူးမြို့ တည်ရာအနီး [[မြင်းခွာတောင်]]၌ စေတီပုထိုးများကို တည်တော်မူခဲ့ပြီးနောက် ထိုတောင်ခြေမှ တူးမြောင်းကြီးဖောက်လုပ်ကာ ထိုတူးမြောင်းတစ်လျှောက် သင်းကနက်သားဖောင်ဖြင့် စုန်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ တူးမြောင်းကြီး မိုင် ၅ဝ ခန့်ရှိသောအခါ မဟာနန္ဒာကန်ကို ဆည်ဖို့၍ ရွှေတန်ဆာဘုရားကို တည်ကာ ငပိုအမည်ရှိသော မုဆိုးအား ထိုနေရာ၌ ရွာတည်စေပြီးလျှင် စေတီစောင့်ထားခဲ့သည်ကို အကြောင်းပြု၍ ထိုရွာကို မုဆိုး ငဘိုရွာ၊ ထိုမှတစ်ဆင့် မုဆိုးဘိုရွာဟု တွင်ကြောင်းဖြင့် ဆိုသည်။ သက္ကရာဇ် ၁၁၁၃ ခုနှစ်တွင် အင်းဝပြည်ကြီး ပျက်စီး၍ မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်းတွင် သူတစ်လူ ငါတစ်မင်း ပျက်စီးယိုယွင်းလျက် ရှိသည်ကို မုဆိုးဘိုရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇောယျ၏ အစီအမံဖြင့် သိမ်းရုံး စုစည်းနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ ဦးအောင်ဇေယျသည် မုဆိုးဖိုရွာ၌ ထီးနန်းစိုက်ထူခဲ့ရာ ရန်အပေါင်းကို အောင်မြင်သဖြင့် ရန်ကြီးအောင်မြို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ထိုမြို့ အနီး တောင်နှင့်မြောက် တန်းလျက်နေသော ယခု မြွေရိုး လမ်းတောင်တွင်သည့် ကုန်းဘောင်တောင်ကို အစွဲပြု၍ ကုန်း ဘောင်မြို့ဟူ၍လည်းကောင်း၊ မုဆိုးဘိုဟူသော အမည်တွင် မုဆိုးကို ဖျောက်၍ ရှေ့မှ ရွှေတပ်ကာ အဖျားဆွတ်ခေါ်သည့် ရွှေဘိုမြို့ ဟူ၍လည်းကောင်း (ရန်ကုန်မြို့ကို ရွှေကုန်မြို့ဟု အဖျားဆွတ်ခေါ်သကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။) လောကီရတနာ၊ လောကုတ္တရာရတနာများ စုဝေးရာ ဦးစွန်းသဖွယ် ဖြစ်သဖြင့် ရတနာသီခမြို့ဟူ၍လည်းကောင်း (အချို့က ဇေယသီခ-လူတို့အထွတ်ဦးစွန်းသဖွယ်ဖြစ်သောမင်း၊ ပဉ္စသီခ- ဦးစွန်း ငါးခုရှိသော နတ်သား စသည့် အမည်တို့ကဲ့သို့ ဤမြို့ ကိုလည်း ရတနာသီခမြို့ဟု ရေးသင့်ကြောင်း၊ သီဃသဒ္ဒါသည် အလျင်အမြန်ဟောသဖြင့် အလျင်အမြန် ပျက်ရန် နိမိတ်ဖြစ်၍ ရတနာသီဃ(ရတနာသိင်္ဃ)ဟု မရေးသင့်ကြောင်း၊ ရတနာသီခ ဟုသာ ရေးသင့်ကြောင်း၊ ကာလရှည်ကြာသဖြင့် ရတနာသိင်္ခ ဖြစ်လာကြောင်း အချို့က ဆိုကြသည်။) ဤသို့လျှင် ရွှေဘိုမြို့ သည် အမည်ငါးမျိုးဖြင့် တွင်သည်။ ထိုကြောင့် ကုန်းဘောင်ဘွဲ့ ပုံကြီးသံတွင်-''ရန်ကြီးအောင်၊ ကုန်းဘောင်သ၊ ငါးမည်ရပြည်ရွှေဘို၊ ဘေးရန်ကပြို၊ မုဆိုးဘို၊ ရန်ပြိုတဲ့၊ နာသိင်္ခ၊ ဘိုးတော်ဒေသ''ဟု ဖွဲ့ဆိုခြင်း ဖြစ်လေသည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ''ရွှေဘုံအောင်မြို့၊ ရွှေမြို့ကျုံးဝန်း၊ နတ်ကွန်းရေကန်၊ ချိန်မှန်ပဟိုရ်၊ ရွှေချက်သို'' ဟုသော စာဆိုအတိုင်း မြို့တော်၊ ကျုံးတော်၊ နတ်ကွန်းတော်၊ ရေကန်တော်၊ ပဟိုရ်စင်၊ မင်းတရားကြီး ချက်မြှုပ်ရာ၌ တည်သော ရွှေချက်သိုဘုရား ခုနစ်ဌာနကို တစ်ပြိုင်တည်း တည်ခဲ့လေသည်။ အလောင်းမင်းတရားကြီး နတ်ရွာစံလွန်သောအခါ သားတော်နောင်တော်ကြီးမင်းမှ စ၍ ကုန်းဘောင်မင်း အဆက်ဆက်သည် စစ်ကိုင်း၊ အင်းဝ၊ အမရပူရ၊ မန္တလေးမြို့များ၌ ရွေ့ပြောင်းနန်းတည် စိုးစံခဲ့ကြ သော်လည်း ရွှေဘိုမြို့သည် တိမ်ကောမသွားဘဲ၊ စစ်ရေးပေါ်တိုင်း အောင်မြေနင်းရာဌာနအဖြစ် ထင်ရှားလျက် ရှိသည်။ ဘိုးတော်ဘုရားသည်၎င်း၊ သာယာဝတီမင်းသည်၎င်း၊ မင်းတုန်းမင်းသည်၎င်း ထီးနန်း လုပ်ကြံရာတွင် ရွှေဘိုမြို့၌ အောင်မြေ နင်းခဲ့ကြလေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းလုံးကို အင်္ဂလိပ်တို့ သိမ်းပိုက်သည့်အခါ သူ့ကျွန်မခံလိုသောစိတ်ဓာတ် ပြင်းထန်သည့် ဒေသဖြစ်သော ရွှေဘိုမြို့တစ်ဝိုက်ကို အနှိမ်နင်းရ အခက်ဆုံးဟု ဆိုကြသည်။ == ရွှေဘိုမြို့ နှင့် အမည်များ == ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ပထမဆုံး နန်းစိုက်ရာမြို့ဖြစ်သည့်အတွက် မြို့အမည်မှာလည်း ၅ မျိုးတိတိရှိပေသည်။ မူလရွာအဖြစ်ရှိစဉ်က အမည်ဖြစ်သည့် မုဆိုးဘို(မုဆိုးဖို)၊ ရွှေဘို ၊ ရန်ကြီးအောင် ၊ကုန်းဘောင်၊ ရတနာသိင်္ဃ တို့ဖြစ်သည်။ ထိုအမည်များကို အောက်ပါ ကဗျာအတိုင်း အလွယ်မှတ်သားနိုင်သည်။ :'''ရန်ကြီးအောင်'''၊ '''ကုန်းဘောင်'''ခ :ငါးမည်ရ ပြည်'''ရွှေဘို''' :ဘေးရန်ကပြို :'''မုဆိုးဘို''' ရန်ပြိုတဲ့ '''နာသိင်္ဃ'''(ရတနာ သိင်္ဃ) :ဘိုးတော်ဒေသ။ == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မန္တလေး-မြစ်ကြီးနား ပြည်ထောင်စုကားလမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ မန္တလေးမှ ၇၉ မိုင် ကွာဝေးသည်။ ကားဖြင့် ၄ နာရီခန့် သွားရသည်။ မန္တလေး-မြစ်ကြီးနား ရထားလမ်းသည်လည်း ရွှေဘိုမြို့ကို ဖြတ်သန်းသွားသည်။ ဧရာဝတီမြစ်ကမ်းပေါ်၌ တည်ရှိနေသော [[ကျောက်မြောင်းမြို့]]နှင့် ၁၇ မိုင်ဝေးသော ကျောက်လမ်းဖြင့်၎င်း၊ [[မူးမြစ်]] ပေါ်ရှိ ရေဦးမြို့နှင့် ၂၄ မိုင်ရှည်သော ကျောက်လမ်းဖြင့်၎င်း ဆက်သွယ်ထားသည်။ မြောက်ဘက်နှင့် တောင်ဘက်တို့သို့မူ ရွှေဘိုတူးမြောင်းကြီး၏ ဘောင်ပေါ်တွင် ဖောက်လုပ်ထားသော ကားသွားလာနိုင်သည့်လမ်းမြင့် ရှိသည်။ ယင်းတို့ကို ရွှေဘို မြောက်လက်၊ ရွှေဘိုတောင်လက်ဟု ခေါ်ကြသည်။ ရွှေဘို မြောက်လက်သည် ကာဘိုးဆည်အထိ ပေါက်၍ ရွှေဘို တောင်လက်သည် ဝက်လက်မြို့အထိ ပေါက်သည်။ == အထင်ကရ နေရာများ == [[File:Alaungpaya's tomb, Shwebo.jpg|thumb|အလောင်းမင်းတရား၏ အုတ်ဂူ]] ရွှေဘိုမြို့သည် မြန်မာမင်းများလက်ထက်က ထင်ရှားသော မြို့တော် ဖြစ်ခဲ့သည့်အလျောက် ရှေးမြန်မာမင်းတို့ တည်ခဲ့သော စေတီပုထိုးများစွာအပြင် ထင်ရှားကျော်ကြားသော ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံများစွာ ရှိ၏။ ယင်းတို့အနက် အလောင်းမင်း တရားကြီး တည်ထောင်မူခဲ့သော ရွှေစေတီခေါ် မြို့တောင့်စေတီ၊ ရွှေချက်သို စေတီ၊ ရွှေတန်ဆာစေတီနှင့် အလောင်းမင်းတရားကြီး၏ အရိုးပြာသာဒ်တို့မှာ အထူးပင် ထင်ရှားလေသည်။ ရွှေဘိုမြို့၏ မြောက်ဘက်တစ်မိုင်ခန့်တွင် အလောင်းမင်းတရားကြီး ဆည်ဖို့ခဲ့သော မဟာနန္ဒာကန်တော်ကြီးသည် အလွန်သာယာ၍ ကန်တော်ပတ်လည်တွင် ထန်းတောများ ရှိလေသည်။ မြို့၏ အရှေ့မြောက်ဘက် တစ်မိုင်ခွဲခန့်တွင် စစ်တပ်များထားသော ''တပ်ကုန်း''ရှိ၏။ တပ်ကုန်းသည် စံပြမြို့ကလေး တစ်မြို့ သဖွယ် သာယာကျယ်ပြန့်သော မြို့ခင်းရှိ၍ အဆောက်အအုံ များမှာ ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော စစ်တန်းလျားများ၊ အစိုးရအရာရှိကြီးများ၏ နေအိမ်များ ဖြစ်လေသည်။ တပ်ကုန်းတွင် [[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]]ကြီး မဖြစ်ပွားမီက မြန်မာပြည်လုံးဆိုင်ရာ မြေတိုင်းအတတ်သင်ကျောင်း ရှိ၏။ ရွှေဘိုမြို့၏ အရှေ့တောင်ဘက်သည်လည်း တပ်ကုန်းကဲ့သို့ ပင် သာယာပြန့်ပြူး၍ အစိုးရအဆောက်အအုံ များ၊ အရာရှိကြီး များ၏ နေအိမ်များ ရှိသည်။ ထိုအပိုင်းကို ''ဗိုလ်ကုန်း''ဟု ခေါ်သည်။ ဗိုလ်ကုန်းတွင် တူးမြောင်းရုံး၊ လမ်းပန်းနှင့် အဆောက်အအုံဌာနရုံးနှင့် စက်ရှင်ဗိုလ်တဲကြီး ရှိလေသည်။ * [[ရွှေဘုံရတနာ မင်္ဂလာနန်းတော်]] * [[အောင်မြေ (ရွှေဘို)|အောင်မြေ]] * [[မဟာနန္ဒာကန်]] * [[ကာဘိုးဆည်]] * [[သဖန်းဆိပ်ဆည်]] === ဘုရားပုထိုးများ === [[File:Myodaung Pagoda.JPG|thumb|ရွှေဘို မြို့ထောင့်စေတီ]] * [[မြို့ထောင့်စေတီ]](မော်ဓောမြင်သာ[[စေတီ]]) (မြို့ခံလူများကမူ ‌စေတီတော်ဘုရားဟုခေါ်ဆိုကြသည်။) * [[ချမ်းသာကြီး ချမ်းသာရစေတီ]] (မြို့ခံလူများကမူ ဘုရားဟုသာခေါ်ကြသည်။) * [[ရွှေတန်ဆာစေတီ]] * [[ရွှေချက်သိုစေတီ]] * [[နိဗ္ဗာန်ဆိပ်ဦးစေတီ]] * [[ရွှေသိမ်တော်ဘုရား(ရွှေဘို)|ရွှေသိမ်တော်ဘုရား]](သို့မဟုတ်) သံဃာ့အောင်မြေဘုရား == စီးပွားရေး == မြို့၏တောင်၊ မြောက်၊ အနောက်ဘက်တို့၌ လယ်ကွင်းကြီးများ ရှိ၍ စပါး၊ ပဲ၊ ပြောင်းစသည် စိုက်ပျိုးကြသည်။ မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ကဲ့သို့ မြေဩဇာမကောင်းသော်လည်း ဆည်များ တူးမြောင်းများမှ ရေဝအောင် သောက်ရသောကြောင့် သီးနှံများထွက်သည်။ အများဆုံးစိုက်ပျိုးကြသော သီးနှံများမှာ ဆန်စပါး၊ ကုလားပဲ၊ နှမ်း၊ မြေပဲစသည်တို့ဖြစ်သည်။ သဖန်းဆိပ်ဆည်မှ ရေပေးဝေမှုကြောင့် တစ်နှစ်ကို နှစ်ကြိမ် ဆန်စပါးစိုက်ပျိုးနိုင်ပါသည်။ အထွက်နှုန်းမှာ တစ်ဧကလျင် တင်း၁၀၀ နှုန်းခန့်ထွက်ရှိပြီး လူကြိုက်အများဆုံးဆန်မှာ ရွှေဘိုပေါ်ဆန်းမွှေး ဖြစ်သည်။ == ရည်ညွှန်းကိုးကား == {{reflist| <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၁)</ref> }} {{မြန်မာနိုင်ငံ မင်းဆက်များ}} {{စစ်ကိုင်းတိုင်း}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] [[Category:ကုန်းဘောင်ခေတ်]] 60s4g258jk63tlp4m4j67ilbvc6b9ku 0 6986 1036101 793433 2026-06-05T03:43:32Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036101 wikitext text/x-wiki {{cleanup}} {{Infobox religious building |name = ရွှေမော်ဓောဘုရား | native_name = {{mnw|ကျာ်မံက်တဴ}} |image = File:Shwemawdaw Pagoda, Bago.jpg |caption = |map_type = Burma | coordinates = {{coord|17.3368744|96.496954|display=inline,title}} |coordinates_display = |religious_affiliation = [[ထေရဝါဒ]] [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] |venerated = |founded = ၁၀ ရာစု | year_completed = ၁၀ ရာစု |closed = |founder = |founderpriest = |director = |abbot = |location = [[ပဲခူးမြို့]] |country = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] |website = }} '''ရွှေမော်ဓောဘုရား''' ({{IPA-my|ʃwè mɔ̀dɔ́ pʰəjá|}}; {{lang-mnw|ကျာ်မံက်တဴ}} {{IPA-my|tɕaɪʔmṵtú|}})သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]ရှိ တန်ခိုးကြီးဘုရားများအနက် တစ်ဆူအပါအဝင်ဖြစ်၍ သင်တိုင်းစေတီခေါ် မကိုဋ်စေတီမျိုးဖြစ်သည်။ [[ပဲခူးမြို့]]၏ အရှေ့ပိုင်း ဟင်္သာကုန်းအစုတွင် အနောက်ဘက်ဆုံးကျသော ပဲကူး၊ သုဒဿန၊ မြင်းသီတ၊ မရင်သိန္န၊ မဓဝါ ဟူ၍ ခေတ်အလိုက် အမည်ပြောင်းခဲ့သော ကုန်းငယ်ပေါ်၌ ရွှေမော်ဓောစေတီတည်ရှိသည်။ ယခုအခါ၌မူ ထိုကုန်းကို ရွှေမော်ဓောကုန်းဟု အခေါ်များသည်။ ရွှေမောဓောဘုရားသည် ပဲခူး(မွန်ဘာသာဖြင့် ဗဂေါ)မြို့၏ ကျက်သရေဆောင်၊ ပဲခူးနယ်တစ်ဝိုက်တွင် အထင်ရှားဆုံး [[သာသနိက အဆောက်အအုံ]] တစ်ခုဖြစ်သည်။ ထိုဘုရားသည် ပဲခူးဒေသ၏ ဘာသာရေး သက်တမ်းတစ်လျှောက်တွင် အဓိကကျသော သာသနိကအမွေနှစ်ဖြစ်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းတွင်းစေတီများအနက် ရွှေမော်ဓောစေတီသည် ဉာဏ်တော်အမြင့်ဆုံးဖြစ်သည်။ == မူရင်းဘုရားသမိုင်း == [[File:Shwemawdaw Pagoda in 1799.gif|thumb|၁၇၉၉ ခုနှစ်က ရွှေမော်ဓောဘုရား]] [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]သမိုင်းနှင့် ဆင်တူသည်။ ကုန်သည်ညီနောင်နှစ်ဦး(တဖုဿ နှင့် ဘလိက မဟုတ်ပါ။)က မြတ်စွာဘုရားထံမှ ဆံတော်နှစ်ဆူပင့်ဆောင်လာပြီး ပဲခူးဒေသမှာ စေတီတည်ထား ဌာပနာခဲ့ကြသည်။ ဘုရားသမိုင်းသည် အမျိုးမျိုးကွဲပြားနေပေခဲ့သော်လည်း အများအားဖြင့် [[ဘိုးတော်ဘုရား]]လက်ထက် (၁၇၈၂-၁၈၁၉)ခုနှစ်(၁၆-၁၇ရာစု) ကို အခြေခံထားသည်။ ကုန်သည်ညီနောင်နှစ်ဦးသည် မဟာသလနှင့် စူဠသလ (Maha-sala and Cula-sala)ဟု ဖော်ပြထားသည်။ မူရင်း သမိုင်းရာဇဝင်(Foundation myth)မှာ ဟင်္သာကုန်းဘက်ကိုထိုးဆင်းသွားသော အရှေ့ဘက်စောင်းတန်းမှာ တည်ရှိခဲ့သည့် [[မွန်]]နှင့် [[ပါဠိ]] [[ကျောက်စာ]]တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ထိုကျောက်စာတွင် ၁၅ ရာစုက တစ်ချိန်တည်းရေးထိုးခဲ့သည်။ Donald M. Stadtner မှ သူ့၏စာတမ်းတွင် ” The earliest myth associated with the Shwemawdaw stems from completely different sources than the current legend. Our sole surviving evidence comes inthe form of two 15th-century inscriptions, one in Mon and the other in Pali,both located along the eastern stairway leading to the promontory of the Hintha Kone.” ရေးခဲ့သည်။ မွန်ကျောက်စာမှာ ဂဝမ္ပတိက [[ကုသိနာရုံ]](Kusinagara)မှ ဗုဒ္ဓအံတော်(tooth relic)တစ်ဆူကို သထုံပြည်သို့ ပင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။ ထို အံတော်ဟာ အလိုအလျောက် ၃၃ ဆူပွားလာခဲ့ပြီး သထုံဘုရင်သည် ထိုအံတော်များဖြင့် ဌာပနာပြီး စေတီ ၃၃ ဆူ တည်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းမှာ အံတော် ၃၃ ဆူကို နေရာဌာနအသီးသီးကို ပြောင်းရွှေ့ တည်ထားကိုးကွယ်ကြသည်ဟု မွန် နှင့် ပါဠိ ကျောက်စာ နှစ်ခုလုံးမှာ ဆိုထားသည်။ ထို ၃၃ ဆူထဲမှ တစ်ဆူသည် Madhavaဟု ပါဠိကျောက်စာမှာ ဖော်ပြထားသည်။ Mudhava ဟု ကလျာဏီကျောက်စာမှာ တွေ့ရှိရသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် {{mnw|မံက်တဴ}} ဟုမွန်ဘာသာဖြင့်ခေါ်ဆိုလာကြသည်။ ထိုမှတဆင့် မွန်ရာဇဝင် (Mon chronicle) မှာ “Mohtau Pagoda” or “Muhtau Pagoda” ဟု ရေးသားဖော်ပြရာမှ ရွှေမောဓေါလို့ အမည်တွင်လာခဲ့သည်။ [[File:Shwemawdaw-pagoda-500.jpg|thumb|left|150px|၁၉၃၀ ခုနှစ် မှ ရွှေမော်ဓော စေတီတော်]] မွန်လူမျိုးတွေ တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော စေတီတော်များအထဲမှ ရွှေတိဂုံစေတီတော်၊ ရွှေမောဓောစေတီတော်နှင့် ကျိုက်လမိုင်း(လမိုင်းဘုရား)တို့သည် အခြားစေတီတော်တို့ထက် ထူးခြားထင်ရှားပါသည်။ ထိုစေတီ ၃ ဆူသည် အခြေခံအားဖြင့် ပုံစံတူညီကြသည်။ သို့သော် မတူညီသည့်အချက်ကား ရွှေတိဂုံစေတီသည် ထိုစေတီ သုံးဆူ တွင် သပ္ပါယ်ဆုံး၊ ရွှေမောဓောစေတီသည် အမြင့်ဆုံး၊ ကျိုက်လမိုင်းသည် ထုအကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ ရွှေမောဓောစေတီကို မွန်ဘာသာဖြင့် ကျာ်မံက်တဴ (ကျိုက်မွတ်တောင်း) ဟုခေါ်ဆိုကြခြင်းမှာ ရှေးအခါက မွန်အဖိုးကြီးများသည် ဆေးတံကို သောက်ကြသည်။ အဖိုးကြီး တစ်ယောက်သည် ဉာဏ်တော်မြင့်သော စေတီတော်၏ စိန်ဖူးတော်ကို ဖူးမြော်ရန် မော့ပြီးကြည့်သောအခါ ဆေးတံမှ ကျလာသောမီးပွားက သူ၏ နှာခေါင်းကို ထိပြီး ပူသောကြောင့် ကျာ်မံက်တဴ (ကျာ်-ဘုရား + မံက်-နှာခေါင်း + တဴ-လောင်သည်) ဟု ယနေ့ထိ အချို့သောမွန်လူမျိုးများက ခေါ်ဆိုနေကြဆဲပင်ဖြစ်သည်။ <ref>THE LOST LEGEND OF THE SHWEMAWDAW, PAGODA [Donald M. Stadtner (Walnut Creek, California, USA)] ; From the paper of conference Discovery of Ramanya Desa: History, Identity, Culture, Language and Performing Arts </ref> == တည်သည့်နှစ် == ရွှေမော်ဓောစေတီ တည်သည့်နှစ်များနှင့် ဌာပနာသည့် ပစ္စည်းအကြောင်းကို အမျိုးမျိုးဆိုကြသည်။ အချို့က ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် မစံမီကပင် တည်သည်ဟု လည်းကောင်း၊ အချို့က ဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံပြီးမှ တည်သည်ဟုလည်းကောင်း၊ အချို့က ဘုရားဆံတော်ကို ဌာပနာသည်ဟုလည်းကောင်း၊ အချို့က သွားတော်ကို ဌာပနာသည်ဟု ၎င်း ရေးသားကြသည်။ သို့ရာတွင် ဘုရားဒါယိကာမ [[ဟံသာဝတီ]]ဘုရင်မ [[ရှင်စောပု]]နှင့် သားမက်တော် ဘုရားဒါယကာ [[ဓမ္မစေတီမင်း]]တို့ ၈၂၄ ခုနှစ်တွင် ထိုးခဲ့သော မော်ဓောသမိုင်း ပါဠိကျောက်စာအရမူ သထုံမင်း စူဠသီရိမာသောကသည် သာသနာနှစ် ၂၃၇ ခုလောက်တွင် ဘုရားရှင်၏ သွားတော်ဓာတ်ကို ဌာပနာကာ ရွှေမော်ဓော ဂန္ဓကုဋိတိုက်ကို ရှေးဦးစွာတည်ကြောင်း ထင်ရှားသည်။ ထိုတိုက်စေတီကို မဝေါစေတီဟု သမုတ်ပြီးသော် သာသနာနှစ် ၂၃၈ ခုနှစ်တွင် ရေစက်ချ လှူဒါန်းသည်။ ယင်းသို့ တည်ပြီးနောက် မော်ဓောစေတီသည် ငလျင် အကြိမ်ကြိမ် မိ၍ ပြိုကျရာ အကြိမ်ကြိမ် ပြန်တည်ခဲ့ရသည်။ ရှင်ဥေယျဓမ္မ၏ ရွှေမော်ဓောသမိုင်းနှင့် သထုံရာဇဝင်အဆိုအရ သာသနာနှစ် ၃၄၇၊ ၄၅၄၊ ၅၃၂၊ ၅၆၆၊ ၆၀၈၊ ၆၉၇၊ ရ၇၅၊ ၈၄၃၊ ၉၃၁၊ ၁၀၀၄၊ ၁၀၇၁၊ ၁၁၅၉၊ ၁၁၉၆၊ ၁၂၈၀၊ ၁၃၅၇၊ ၁၄၁၉၊ ၁၅၃၀၊ ၁၆၀၃၊ ၁၇၀၅၊ ၁၈၁၃၊ ၁၈၃၀၊ ၁၈၉၂ ခုနှစ်များတွင် ၂၂ ကြိမ်တိုင်တိုင် ငလျင်ကြောင့် မော်ဓောတိုက်စေတီ ပြိုလေရာ မင်းအဆက်ဆက်တို့ ပြန်လည်တင်ပေးရလေသည်။ သက္ကရာဇ် ၇၅၈ ခုနှစ်တွင် နောက် ၂၃ ကြိမ်မြောက် ပြိုပြန်လေသည်။ ==ရွှေမော်ဓောဘုရား သမိုင်း== မော်ဓောသမိုင်း ပါဠိကျောက်စာ၌ ပါရှိသည့် ရွှေမော်ဓောဘုရားသမိုင်း- မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ဝါတော် ရှစ်ဝါအရ အဉ္စနခုနှစ် ၁၁၁-ခုတွင် မိတ္ထီလာပြည်သို့ ကြွတော်မူ၏။ ဘုရားသခင်နှင့် အတူပါလာသော အရှင်ဂဝမ္ပတိ မဟာထေရ်သည် မိတ္ထီလာပြည်မှ ဖယ်ခွာခဲ့၍ သထုံပြည့်ရှင် မဟာသိရိမာသောကမင်းထံ ကြွရောက်ပြီးလျှင် တရားစကားဖြင့် ဆုံးမကံမြစ်၏။ သိရိမာသောကမင်းသည် တရားတော်ကို နာကြားရသောအခါ တရားအလုံးစုံကို အကုန်အစင် သိမြင်တော်မူသည့် ဘုရားသခင်အား ဖူးမြင်လိုသည့် ဆန္ဒဖြစ်၍ ဂဝမ္ပတိမထေရ်အား ဘုရားသခင်ကို ပင့်ပေးရန် တောင်းပန်လေသည်။ ဂဝမ္ပတိမထေရ်သည် မိတ္ထီလာပြည်သို့ ပြန်၍ ဘုရားသခင်အား အလုံးစုံ လျှောက်ကြားသောအခါ ဘုရားသခင်သည် ရဟန္တာနှစ်သောင်းနှင့်အတူ သထုံပြည် မဟာသီရိမာသောကမင်းထံ ကြွလာကာ တရားရေအေး တိုက်ကျွေးတော်မူလေသည်။ ကြွလာပြီးနောက် ခုနစ်ရက်လွန်မြောက်၍ သထုံပြည်မှ ပြန်ကြွတော်မူမည်ရှိသော် တရားနာလျက်ရှိသော ရသေ့ခြောက်ပါးက ဘုရားသခင်ကိုယ်စား ကော်ရော်ဖွယ်ရာ ထားခဲ့ရန် တောင်းပန်ကြသောအခါ ဘုရားသခင်က ဆံတော်ခြောက်ဆူကို ပေးတော်မူလေသည်။ မဟာသိရိမာသောကမင်းကလည်း ကိုးကွယ်ဖွယ်ရာဆံတော်မြတ်ကို တောင်းသည်အခါ ဘုရားသခင်က ဆံတော်ဓာတ်ကို မပေးဘဲ၊ "မလ္လာမင်း၏ အင်ကြင်းတော်တွင် ပရိနိဗ္ဗာန်ပြုသည့်အခါ စန္ဒကူးထင်းပုံထက်၍ တင်၍ ဖုတ်ကြည်းကြကုန်လတ္တံ့။ ထိုအခါ ငါ၏ အဓိဋ္ဌာန်ဖြင့် ၃၃ ချောင်းသော သွားတော်ဓာတ်ကို စန္ဒကူး ထင်းပုံထက်မှ ထုတ်၍ ဂဝမ္ပတိရဟန်းသည် ဆောင်ခဲ့လတ္တံ့။ ထိုဓာတ်ကို သင်မင်းကြီး ကော်ရော်ကြရကုန်လတ္တံ့"ဟု မိန့်တော်မူလေသည်။ ဘုရားသခင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံ၍ စန္ဒကူးထင်းပုံထက်တင်ကာ ဖုတ်ကြည်းသောအခါ အဓိဋ္ဌာန်တော်ကြောင့် သွားတော်ဓာတ်ကို ဂဝမ္မတိမထေရ်သည် ပင့်ဆောင်၍ သထုံပြည်ရှင် မဟာသိရိမာ သောကမင်းအား ပေးလေသည်။ မင်းကြီးသည် ၃၃ ဆူသော သွားတော်ဓာတ်ကို ၃၃ ဆူသော ကျောက်စေတီငယ်ပြုစေ၍ ကိုးကွယ်လေသည်။ မဟာသိရိမာသောကမင်း လွန်သော် နှစ်ပေါင်း ၅ဝ ခန့်လောက်သာ ထိုကျောက်စေတီများကို ကော်ရော်သူများ ရှိ၍ နောက်အနှစ် ၂ဝဝ ခန့် ပစ်ပယ်ထားခြင်း ခံရသဖြင့် စေတီများသည် တောအတိ ဖုံးလွှမ်းသွားလေသည်။ သာသနာနှစ် ၂၃၆ ခုတွင် သထုံပြည်သို့ သာသနာပြုကြွလာကြသော အရှင်သောဏနှင့် ဥတ္တရမထေရ်နှစ်ပါး၏ ထုတ်ဖော်ချက်အရ သထုံပြည်ရှင် စူဠသိရိမာသောကမင်းသည် ၃၃ ဆူသော ကျောက်စေတီငယ် တို့မှ ၃၃ ဆူသော သွားတော်ဓာတ်တို့ကို ထုတ်၍ နေပြည်တော်မှ အရှေ့မြောက်မျက်နှာ၌ မဝေးလွန်းမနီးလွန်းသော နေရာတွင် ၃၃ ခုသော ရွှေတိုက်တို့ကို ပြုစေ၍ ၃၃ ဆူသော သွားတော်ဓာတ်တို့ကို ရွှေကြုတ်တို့၌ ထည့်ကာ ရွှေအိုး ၃၃ လုံးဖြင့် ပိတ်၍ ရွှေတိုက်သွင်း၍ ပူဇော်သည်။ ထို့နောက် စူဠသိရိမာ သောကမင်းသည် ဤသို့ အဓိဋ္ဌာန် ပြု၏။ "ဤဓာတ်တော်တို့သည် ဘုရားသခင်၏ ဓာတ်တော်တို့ အမှန်စင်စစ် ဖြစ်ငြားအံ့၊ ထိုဓာတ်တော် တို့သည် သတ္တဝါတို့၏ စီးပွားချမ်းသာအလို့ငှာ ထိုက်သည့်အရပ်၌ ရွှေအိုးနှင့်တကွ တည်စေကုန်သတည်း"။ ယင်းသို့ အဓိဋ္ဌာန်ပြုပြီးသည်၏ အခြားမဲ့၌ သွားတော်ဓာတ် ၃၃ ဆူသည် ရွှေအိုးနှင့်တကွ ရွှေတိုက်၌ ကွယ်၍ ထိုထိုအရပ်တို့၌ တည်ကြကုန်၏။ # ဟံသာဝတီမြို့၏ အနောက် မျက်နှာ၌ တည်သော စေတီကို ရှေးသူဟောင်းတို့သည် မဓဝစေတီ၊ တစ်နည်း မော်ဓောဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်။ နောက်လူတို့မူကား ထိုအတူ မဆိုမူ၍ "မဟ်တဝ်"ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြကုန်၏။ # သထုံမြို့ဟောင်းမှ ကေလာသစေတီ၊ # သထုံမြို့သစ်မှ ရွှေစာရံစေတီ၊ # ဇုတ်သုတ်မြို့မှ ဇုတ်သုတ်စေတီ၊ # ယပ်မားမြို့မှ ကျိုက်ယပ်မား # စစ်တောင်းမြို့မှ ကျိုက်ကလံဗန်၊ # ဘီးလင်းနယ် စရစ်မြို့မှ ကျိုက်စရစ်၊ # သလွန်မြို့မှ ကျိုက်သလွန်၊ # သူရဲမြို့မှ ကျိုက်သူရဲ၊ # ကျောက်မော်မြို့မှ ကျိုက်တလင်၊ # ကျောက်ပြာမြို့မှ ကျိုက်ဗောထွတ်၊ # ကောလိယမြို့မှ ကျိုက်မုခလ၊ # မောရဉ္စယမြို့မှ ကျိုက်မုပွန်၊ # ဒင်မဲမြို့မှ ကျိုက်ခွက်၊ # အခရိန်မြို့မှ ကျိုက်နုတ်၊ # ကမော့နွတ်မြို့မှ ကျိုက်မုခိုင်၊ # ဇုတ်ကနုတ်မြို့မှ ကျိုက်ဇုတ်ကနုတ်၊ # မော်လမြိုင်မြို့မှ ကျိုက်သံလန်၊ # ဘီလူးကျွန်း ခမောင်နတ်မြို့မှ ကျိုက်မူးနန်း၊ # ဇာသပြင်မြို့မှ ကျိုက်ပိုင်ကြု၊ # မုတ္တမမြို့မှ ကျိုက်တမော(မြသိန်းတန်ဘုရား)၊ # ကျိုက်ငေါ်မြို့မှ ကျိုက်ငေါ်၊ # ကျိုက်ကာမြို့မှ ကျိုက်ကာ၊ # ကျိုက်ရိုမြို့မှ ကျိက်ရို၊ # တင်စီမြို့မှ ကျိုက်တင်စီ၊ # မုပ္ပလင်မြို့မှ ကျိုက်သလုံ၊ # ဘီးလင်းမြို့မှ သောဏုတ္တရ၊ # မိုးညက်မြို့မှ ကျိုက်မိုးညက်၊ # မိုနိုင်မြို့မှ ကျိုက်မိုးနိုင်၊ # ကျိုက်ထိုမြို့မှ ကျိုက်ထို၊ # မုက္ကဒူးမြို့မှ ကျိုက်ကဒူး၊ # ကျိုက်ကော်မြို့မှ ကျိုက်ကော်၊ # ရွှေဂွန်းမြို့မှ လေခလစ် စသောစေတီများသည် ကျန်သွားတော် ၃၂ ဆူတည်သော ဘုရားများဖြစ်ကြသည်။ မဓဝါမြို့သို့ ဘုရားသခင်၏သွားတော်ဓာတ်တစ်ဆူ ရောက်သွားသည်ကို စူဠသိရိမာသောကမင်း သိလတ်သော် အနုမမည်သော အမတ်အား လွှတ်၍ တိုက်စေတီတစ်ဆူ တည်စေသည်။ အနုမအမတ်သည် သွားတော်ဓာတ်တည်ရာရွှေအိုးကို ဆင်ပေါ်၌ တင်၍ တိုက်စေတီတည်ထိုက်သော အရပ်တွင် ဆင်ဝပ်ပါစေသတည်းဟု အဓိဋ္ဌာန်ပြုကာ ဆင်ကို လွှတ်သော် ထိုဆင်သည် ဟင်္သာကုန်းတန်းမှ ဆင်း၍ အနောက်ဘက် မြင်းသီတကုန်းသို့ တက်ပြီးလျှင် ဝပ်လေ၏။ ထိုကုန်းကို ညှိပြီးလျှင် အမြင့်ရှစ် တောင်၊ အလျားအတောင် ၅ဝ၊ အနံ ၂၅ တောင်ရှိသော ခုံတုံးကို အုတ်ရင်ပြင်ပေါ်၌ တင်ပြီးမှ ယင်းအပေါ်၌ အလျား အတောင် ၄ဝ၊ အနံအတောင် ၂ဝ၊ အမြင့် ရှစ်တောင်ရှိသော တိုက်စေတီကို ပြာသာဒ်နှင့်တကွ ပြု၏။ ပလ္လင်၌ ဘီလူးရုပ်တုထားသော ဘီလူးရန်နိုင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားကိုလည်း သွားတော်ဓာတ် ထည့်ရာ ရွှေအိုးနှင့်အတူ တိုက်စေတီတွင်ထား၍ ပူဇော်သည်။ ထိုတိုက်စေတီကို မဝေါစေတီဟု သမုတ်ပြီးသော် သာသနာနှစ် ၂၃၈ ခုနှစ်တွင် ရေစက်ချ လှူဒါန်းသည်။ ယင်းသို့ တည်ပြီးနောက် မော်ဓောစေတီသည် ငလျင် အကြိမ်ကြိမ်မိ၍ ပြိုကျရာ အကြိမ်ကြိမ် ပြန်တည်ခဲ့ရသည်။ ရှင်ဥယျဓမ္မ၏ ရွှေမော်ဓောသမိုင်းနှင့် သထုံရာဇဝင်အဆိုအရ သာသနာနှစ် ၃၄၇၊ ၄၅၄၊ ၅၃၂၊ ၅၆၆၊ ၆ဝ၈၊ ၆၉၇၊ ၇၇၅၊ ၈၄၃၊ ၉၃၁၊ ၁ဝဝ၄၊ ၁ဝ၇၁၊ ၁၁၅၉၊ ၁၁၉၆၊ ၁၂၈ဝ၊ ၁၃၅၇၊ ၁၄၁၉၊ ၁၅၃ဝ၊ ၁၆ဝ၃၊ ၁၇ဝ၅၊ ၁၈၁၃၊ ၁၈၃ဝ၊ ၁၈၉၂ ခုနှစ် များတွင် ၂၂ ကြိမ်တိုင်တိုင် ငလျင်ကြောင့် မော်ဓောတိုက်စေတီ ပြိုလေရာ၊ မင်းအဆက်ဆက်တို့ ပြန်လည်တည်ပေးရလေသည်။ သာသနာနှစ် ၁၈၉၂ ခုတွင် လှုပ်သော ငလျင်ကြီးကြောင့် မြင်းသီတကုန်းပေါ်ရှိ မော်ဓောတိုက်စေတီ အပါအဝင် စေတီ ၁၆ ဆူတို့သည် ပြုပြင်၍မရအောင် ပျက်စီးခဲ့ရာ၊ ဟံသာဝတီ ပြည့်ရှင် [[ဗညားဦး]] သည် သာသနာနှစ် ၁၈၉၄ ခုတွင် မြင်းသီတ ကုန်း ဘုရား ၁၆ ဆူမှ ဓာတ်တော်ရုပ်ပွားတော်များကို တစ်ခု မကျန် ထုတ်နုတ်ပြီးလျှင် ပျက်ပြိုနေသော စေတီများ၏အကြား တွင် မြေဖြည့်၍ ပထမရင်ပြင်ရင်တော်မှ ကိုးတောင်အမြင့်၌ ရင်ပြင်သစ်ခင်းပြီးလျှင် အလယ်တွင် တစ်ဆူတည်းသော သင်တိုင်းစေတီကို တည်လေသည်။ ဘုရားသခင်၏ သွားတော် ဓာတ်နှင့် ရုပ်ပွားစေတီအဟောင်းအသစ်များကို ဌာပနာလျက် မော်ဓောစေတီဟု အမည်ဟောင်းအတိုင်း ပြန်လည်သမုတ် တော်မူသည်။ စေတီ၏ဉာဏ်တော် ၅၅ တောင်မြင့်လေသည်။ တိုက်စေတီ ဘဝက ၂၇ တောင်သာ မြင့်၏။ သာသနာနှစ် ၁၈၉၆ ခု သက္ကရာဇ် ၇၁၄ ခုနှစ်တွင် ရွှေချ ထီးတင်သည်။ သက္ကရာဇ် ၇၅၈ ခုနှစ်တွင် ငလျင်ကြောင့် ၂၃ ကြိမ် မြောက် မော်ဓောစေတီပြိုပြန်လေသည်။ ထိုအခါ ရာဇာဓိရာဇ် ဘုရင်သည် ခမည်းတော် ဗညားဦး၏ ၅၅ တောင်မြင့်သော မော်ဓောစေတီကို ငယ်သေးသည်ဟု တစ်ဆူလုံးပယ်၍ အတောင် ၇ဝ မြင့်သော စေတီအသစ်ကို တည်သည်။ သက္ကရာဇ် ၇၅၉ ခုနှစ် နတ်တော် လဆန်း ၅ ရက်နေ့တွင် မော်ဓောရှင်အသစ် အုတ်ရိုးတည် ရွှေချထီးတင်သော ကိစ္စများ ပြီးမြောက်သည်။ မော်ဓောစေတီသစ် ပန်းတင်ခုံများ၌ သက်စေ့ စေတီရံ ၄၈ ဆူ တည်တော်မူသည်။ ရှေးဌာပနာများကို ဌာပနာ အသစ်များနှင့်တကွ ပြန်၍ သွင်းတော်မူလေသည်။ ၈၁၄ ခုနှစ်တွင် ရှင်စောပုနန်းတက်သည်။ ၈၁၉ ခုနှစ် တွင် မော်ဓောစေတီသည် ခေါင်းလောင်းပုံအဆုံး ထိ ငလျင် ကြောင့် ၂၄ ကြိမ်မြောက် ပြိုပျက်လေသည်။ စေတီပျက်ကို ပထမ ပစ္စယာအရင်းထိ ပယ်လိုက်ပြီးလျှင် ကျန်ပန်းတင်ခုံများ ကို ဖြို၍ အမြင့်အတောင် ၁၅ဝ ရှိသော မော်ဓောစေတီသစ်ကို သားမက်တော် ဓမ္မစေတီမင်းနှင့် သက္ကရာဇ် ၈၂ဝ တွင် ပြန် တည်ရာ ၈၂၄ ခုနှစ်၌ အောင်မြင်ပြီးစီးသည်။ ဘီလူးရန်နိုင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားကို ပျက်စီးမည်စိုး၍ မြောက်ဘက်ပန်းတင်ခုံအတွင်း သွင်းကာ ဌာပနာတော်မူသည်။ ထိုရုပ်ပွားရှိရာကို သိစေရန် ခေါင်းလောင်းပုံထိပ် မြောက်အရပ်တည့်တည့် ပန်းဆွဲတွင် ဘီလူးရုပ်ထည့်၍ သွင်းစေသည်။ သီဟိုဠ်မှ ဘုရားဆံတော် တစ်ဆူကိုလည်း မော်ဓောစေတီအရှေ့တောင်မှ ဖောက်၍ ထည့်ကာ ဌာပနာသည်ဟု ဓမ္မစေတီအတ္ထုပ္ပတ္တိ၌ ဆိုသည်။ ထိုခေတ်တွင် ရွှေမော်ဓောစေတီသည် မြန်မာတစ်ပြည်လုံးတွင် ဉာဏ်တော် အမြင့်ဆုံး သင်တိုင်းစေတီ ဖြစ်လာလေသည်။ သက္ကရာဇ် ၉၂၆ ခုနှစ် သီတင်းကျွတ်လဆန်း ၂ ရက်နေ့ တွင် ငလျင်ကြီးစွာ လှုပ်ပြန်ရာ မော်ဓောစေတီသည် ဟင်းရံဖူး အရင်းနားထိ ပြိုလေသည်။ ယင်းလဆန်း ၃ ရက်နေ့တွင် လှုပ် ပြန်ရာ လည်ပေါ်မှသည် အောက်ဆုံးဖောင်းရစ်အထိ ပြိုပြန် သည်။ ယင်းလဆန်း ၄ ရက်နေ့တွင် ငလျင်လှုပ်ပြန်ရာ ခေါင်း လောင်းပုံ နှစ်ခြမ်းကွဲ၍ အရှေ့တောင်နှ့င် အရှေ့မြောက်ဘက်သို့ ပြိုကျလေသည်။ ဤကား ၂၅ ကြိမ်မြောက် မော်ဓောစေတီ ပြိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ယင်းသို့ ပြိုလေသည်ကို ဘုရင့်နောင်မင်း တရားကြီးသည် ဗညားအိန္ဒ၊ ဗညားပရံ၊ တရဖျား၊ တာနေန္တ ဘယသင်္ကြံတို့ကို ရွှေမော်ဓောစေတီပြင်ရန် ခန့်တော်မူသည်။ ဓမ္မစေတီမင်း၏ စေတီဟောင်း ပုံတော်အတိုင်း ဉာဏ်တော် အတောင် ၁၅ဝ ပင် ပြန်လည်တည်စေသည်။ ပန်းတင်ခုံတွင် သာ ၁၄ တောင် ဖွင့်တည်စေ သည်။ ၉၂၇ ခုနှစ် ဒုတိယ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် ၅ ရက်နေ့တွင် စတင်တည်သည်။ ကောင်းမှု တော် မဟာစေတီအရှေ့ မနုရာမာချောင်းနား အုတ်ဖိုများမှ အုတ်ကို မော်ဓောဘုရားတိုင်အောင် လမ်းတဖက်တချက် လူများနေ၍ လက်ဆင့်ကမ်းရသည်။ မင်းတရားကြီးသည် ရွှေ ထည့်စရာ စားတော်ခေါ်သော အဆောင်အယောင် မင်းခမ်း မင်းနားတို့ကို ဖျက်၍ ရွှေကိုယ်လေးတော် ၅၃ ပိဿာ လှူတော် မူသည်။ သားတော်သိင်္ဃဒတ္တကိုယ်လေး ရွှေ ၂ဝ ပိဿာ ရွှေမော် ဓောဘုရားတွင် ရွှေထည့်စရာ လှူတော်မူသည်။ သက်တော်စေ့ စေတီရံ ၅၂ ဆူလည်း လုပ်တော်မူသည်။ ရင်ပြင်တော်ကို ဓမ္မ စေတီမင်းရင်ပြင်အထက် တစ်ပေနှစ်လက်မ မြှင့်တင်သည်။ မဟာရံတံတိုင်းလည်း ဆောက်တော်မူသည်။ ၉၂၉ ခုနှစ် နယုန် လပြည့်ကျော် ၂ ရက်နေ့တွင် မော်ဓောစေတီနှင့်တကွ စေတီရံ ၅၂ ဆူကို ထီးများတင်တော်မူသည်။ ဆင်တော်မူသော မကိုဋ် တော်ကိုလည်း မော်ဓောရှင်အား လှူတော်မူသည်။ ၉၃၂ ခုနှစ် ကဆုန်လတွင် မော်ဓောစေတီ၏ ဟင်းရံဖူး ငလျင်ကြောင့် ၂၆ ကြိမ်မြောက် ပြိုခဲ့သည်ကို သီတင်းကျွတ် လပြည့်ကျော် ၂ ရက်နေ့ ပြန်လုပ်ရသည်။ ယင်းနှစ် တန်ခူး လပြည့်နေ့တွင် အလုံးစုံပြီး၍ ထီးသစ်တင်တော်မူသည်။ ၉၄၄ ခုနှစ် သီတင်းကျွတ်လတွင် ငလျင်ကြီးလှုပ်သောကြောင့် မော်ဓောစေတီ ၂၇ ကြိမ်မြောက် ပြိုပြန်သည်။ ခေါင်းလောင်းပုံ အထိ ပျက်စီးသည်ကို ဘုရင့်နောင်သားတော်ကြီး နန္ဒဘုရင်က တဖြည်းဖြည်း ပြန်တည်ရာ ၉၅ဝ ပြည့်နှစ် ဝါဆိုလဆန်း ၁၁ ရက်နေ့တွင် ထီးတော်အသစ်တင်နိုင်တော်မူသည်။ ၉၆ဝ ပြည့် နှစ်တွင် ဟံသာဝတီနေပြည်တော်ကို ရခိုင်မင်းတပ်များက မီး တိုက်ရာ တစ်မြို့လုံး မီးဟုန်းဟုန်းတောက်ကာ မောဓောစေတီ ကို မှိုင်းစွဲလေသဖြင့် စေတီတော်၏ ရွှေသင်္ကန်းရောင်သည် အိုးမည်းသုတ်ထားသကဲ့သို့ မတင့်မတယ်ဖြစ်ရလေသည်။ သို့ရာ တွင် နိုင်ငံတော်အတွင်း စစ်မက်အရေးရှုပ်ထွေးနေသဖြင့် စေတီ တော်အား မပြုပြင်နိုင်ဘဲရှိခဲ့ရာ၊ ၉၅ ခုနှစ် တပေါင်းလတွင်မှ [[အနောက်ဘက်လွန်မင်း]]က ကိုယ်လုံးပြည့် ရွှေသင်္ကန်း ကပ်တော် မူသဖြင့် ၁၅ နှစ်တိုင် ညှိုးနွမ်းခဲ့သော မော်ဓောရှင်သည် ရွှေ ရောင်တဝင်းဝင်းနှင့် တင့်တယ်တော်မူလာလေသည်။ ၉၉၅ ခုနှစ်တွင် [[သာလွန်မင်း|သာလွန်မင်းတရားကြီး]]က တစ်ဖန် ဖိနပ်တော်မှ ဟင်းရံဖူးအဆုံး ရွှေချတော်မူပြန်သည်။ သက္ကရာဇ် ၁ဝဝ၆ ခုနှစ် ပြာသိုလဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် ငလျင်ကြီး ပြင်းစွာလှုပ်၍ ရွှေမော်ဓောစေတီ ၂၈ ကြိမ်မြောက် ပြိုပျက်ရပြန်သည်။ ဒုတိယဖောင်းရစ်ထိ ပြိုလေသည်ကို သာလွန်မင်းတရားကြီးပင် ပြန်လည် တည်ဆောက်၍ ထီးတော်အသစ် တင်လှူတော်မူသည်။ သက္ကရာဇ် ၁၁၃ဝ ပြည့်နှစ် ပြာသိုလပြည့်ကျော် ၅ ရက် နေ့တွင် [[ဆင်ဖြူရှင်|ဆင်ဖြူရှင် မြေဒူးမင်း]]လက်ထက် ငလျင်ကြီးစွာ လှုပ်၍ မော်ဓောရှင် သပိတ်မှောက်တိုင်အောင် ၂၉ ကြိမ်မြောက် ပြိုပျက်ပြန်သည်။ ဆင်ဖြူရှင် မင်းသည် မော်ဓောရှင်ကို မပြင်နိုင်မီ နတ်ရွာစံလေသည်။ [[စဉ့်ကူးမင်း]]လည်း စေတီပြင်ရန် အထ မမြောက်ဘဲ [[ဘိုးတော်ဘုရား]]လက်ထက်ကျမှ ပြုပြင်ဖြစ်သည်။ ၁၁၄၈ ခုနှစ်တွင် မော်ဓောရှင်ကို စတင်ပြုပြင်ရာ ၁၁၅၁ ၁၁၅၁ ခုနှစ်တွင် ထီးတော်အောင်မြင်စွာ တင်ပြီးသည်။ စေတီတော် အမြင့် ၁၉၈ တောင် နှစ်မိုက်၊ ထီငှက်မြတ်နား ရောင် လျှံထိပ်ထိ အမြင့် ၂၂၃ တောင်နှစ်မိုက် ဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကြီး၌ ဌာပနာတိုက်ပေါင်း ၁၄၅ တိုက် ပြုသည်။ ရွှေသွန်းဆင်းတု ၃၆ ဆူ၊ ရွှေခတ်ဆင်းတု ၁၆၈၊ ငွေသွန်းဆင်းတု ၃၅၄၁၊ ငွေခတ်ဆင်းတု ၃၇၅၁၊ ခဲဆင်းတု ၁၉၃၆၁၊ နံ့သာဆင်းတု ၃ဝ၊ ကျောက်ဆင်းတု ၈၃၂၉၊ မြေဆင်းတု ၁၅၇၊ ဖန်ဆင်းတု ခုနစ်၊ ပန်းပေါင်းဆင်းတု နှစ်၊ ဆင်စွယ်ဆင်းတု ၁၄၊ ပယင်းဆင်းတု ၁ဝ၆၊ မြဆင်းတု တစ်၊ မိုးကြိုးဆင်းတု နှစ်၊ သစ်ဆင်းတု ၃၄၊ ကရမက်ဆင်းတု ခြောက်၊ ပြဒါးသေဆင်းတု ခြောက်၊ ကြေး ဆင်းတု ၁၉၈၃၊ ကျောက်စိမ်းဆင်းတု ကိုး၊ ရွှေအုတ်ချပ် ၂၅၊ ငွေအုတ်ချပ် ၂၅၊ ဖန်အုတ်ချပ် ၁ဝ၊ ခဲအုတ်ချပ် ၅၆၂၊ ကြေးအုတ် ၄၃၆၊ အင်္ဂတေအုတ် ၈၂၉၊ သန္တာ ၃၇ လုံး၊ ရာဇူကျောက် ၇၁၉ လုံး၊ ရွှေလက်စွပ် ၅၂ ကွင်း၊ ငွေလက်စွပ် ၃၂၄ ကွင်း၊ ဘုရားနှင့် ရဟန္တာ ဓာတ်တော် ၁၁၂၄၁ ဆူတို့ကို ဌာပနာသည်။ ရင်ပြင်တော်ကို နှစ်ပေလေးလက်မ မြှင့်၍ ခင်းသည်။ ဘိုးတော်မင်းတရား၏ ရင်ပြင်သည် စေတီတော်၏ ပဉ္စမရင်ပြင် ဖြစ်သည်။ ရင်ပြင်ပေါ်၌ ပရိဘောဂတိုက်နှင့် ပဋ္ဌာန်း စရပ်သာထားရာ ရင်ပြင်တော် ကျယ်ပြန့်ရှင်းလင်းသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကို ဗြိတိသျှတို့ သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် စေတီ တော်ကို စောင့်ရှောက်လှူဒါန်းမည့် မင်းများ မရှိတော့သော် လည်း ပြည်သူပြည်သား ရှင်လူအများက တတ်အားသမျှ လှူဒါန်းပူဇော်ခဲ့သည်။ ၁၂၃၇ ခုနှစ်တွင် ပဲခူးမြို့စစ်ကဲ ဦးမောင်ကလေး ခေါင်းဆောင်၍ ငှက်မြတ်နားအသစ်တင်ပွဲ ကျင်းပခဲ့ သည်။ ၁၂၄၄ ခုနှစ်တွင် ဘိုးတော်ဘုရား၏ ထီးကို ချ၍ ကန္တာရဝတီစော်ဘွားကြီး စဝ်လဖော် သခင်နှင့် သခင်မ နှစ်ပါး တို့၏ ထီးတော်သစ်ကို တင်လှူခဲ့ကြသည်။ ၁၂၇၄ ခုနှစ် တပို့တွဲလဆုတ် ၁၄ ရက်နေ့တွင် မြေငလျင်ကြီး လှုပ်ပြန်ရာ အကြိမ် ၃ဝ မြောက် မော်ဓောရှင် ပျက်ရပြန်သည်။ ထီးတော် သံတိုင်ကျိုး၍ ငှက်မြတ်နားနှင့် စိန်ဖူး သည် ပထမကြေးဝိုင်း သို့ရောက်အောင် ဈာန်သက်မြေခခဲ့လေသည်။ ၁၂၇၆ ခုနှစ် ဦးတန်ခူး လပြည့်ကျော် ၈ ရက်နေ့တွင် တိုင်းသူပြည်သား ရှင်လူအများ၏ ကောင်းမှု ငှက်မြတ်နား စိန်ဖူးတော်အသစ်ကို မော်ဓောရှင်အား တင်လှူကြသည်။ ၁၂၇၉ ခုနှစ် ဝါဆိုလပြည့်ကျော် ၂ ရက်နေ့တွင် တစ်ဖန် ငလျင်ကြီးစွာ လှုပ်ပြန်ရာ မော်ဓောရှင်၏ တတိယဖောင်းရစ်မှ အထက်ပိုင်းသည် အရှေ့အရပ် ရင်ပြင်ပေါ်သို့ ၃၁ ကြိမ်မြောက် ပြိုပျက်ကျခဲ့သည်။ ၁၂၈၅ ခုနှစ်တွင် ပြည်သူပြည်သား ရှင်လူ အများတို့ စုပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကြောင့် ဘိုးတော်မင်းတရား၏ စေတီအချိုးအတိုင်း တတိယဖောင်းရစ်မှ ပြန်တည်လာပြီးလျှင် ငှက်ပျောဖူးကျမှ လေးတောင်တိုး တည်လိုက် သောကြောင့် ၂ဝ၂ တောင် နှစ်မိုက်မြင့်သော မော်ဓောရှင်အသစ် အောင်မြင် စွာ တည်ဆောက်ပြီးခဲ့သည်။ ၁၂၉၂ ခုနှစ် ကဆုန်လဆန်း ၉ ရက်နေ့တွင် ငလျင်ကြီး စွာ လှုပ်ပြန်ရာ ၃၂ ကြိမ်မြောက် မော်ဓောရှင် ပြိုပျက်ရပြန် သည်။ စေတီတော်၏ အရှေ့တောင်ထောင့် ရင်ပြင်ပေါ်သို့ ခေါင်းလောင်းပုံတစ်ခြမ်းထိအောင် ပြိုပျက်ခဲ့ရာ ထိုနှစ်မှစ၍ မော်ဓောရှင် ပြန်တည်ရေးအတွက် ဘုရားဘဏ္ဍာတော်ထိန်း ဂေါပကလူကြီးများအား ထုတ်ခဲ့သော်လည်း အကြောင်းအမျိုး မျိုးကြောင့် မအောင်မြင်ခဲ့ချေ။။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလ ၁၃ဝ၄ ခုနှစ်မှ ၁၃ဝ၇ ခုနှစ်အတွင်း ရွှေမော်ဓောစေတီကို ဖြစ်သလို ပြန်လည်တည်မည်ဟု သဏ္ဍာတော်ထိန်းလူကြီး ၁၉ ဦးနှင့် မြို့မိမြို့ဖ ရှင်လူအပေါင်း ဆုံးဖြတ်ကြပြီးလျှင် စေတီတော်ကြီ၏ အင်္ဂါရပ်မျက်နှာမှ စ၍ အုတ်ရိုးစီခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ဗိလတ်မြေ ရှားပါးလှသောကြောင့် တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်း မတွင်ကျယ်ချေ။ ၁၃ဝ၇ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံကို ဂျပန်လက်မှ ဗြိတိသျ ပြန်အသိမ်းတွင် တည်ဆောက်ရေး ခေတ္တ ရပ်ဆိုင်းထားရသည်။ ၁၃ဝ၉ ခုနှစ် ပြာသိုလပြည့်ကျော် ၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာ နိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ထိုနှစ် တပို့တွဲလဆန်း ၁၄ ရက်နေ့တွင် ထိုစဉ်က နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီး [[စဝ်ရွှေသိုက်]] ကိုယ်တိုင် ရွှေမော်ဓောစေတီ ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် ပန္နက်သဲ ချပေးသည်။ သို့ရာတွင် အကြောင်းမညီညွတ်သဖြင့် သုံးနှစ်ကျော်မျှ လုပ်ငန်းအကောင်အထည်မပေါ် ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ ထိုနောက် ၁၃၁၃ ခုနှစ် ဦးတန်ခူး လဆန်း ၁၄ ရက်နေ့တွင် စေတီတော်သစ် အုတ်မြစ်ကို ရင်ပြင်တော် အနောက်မျက်နှာ အရုဏ်ခံတံဆောင်း၏ တောင်ဘက်အနီး၌ ထိုစဉ်က ဝန်ကြီး ချုပ် [[ဦးနု]] ချပေးလေသည်။ ၁၃၁၃ ခုနှစ် တန်ဆောင်မုန်း လပြည့်ကျော် ၉ ရက်နေ့မှစ၍ သံရိုးကျောက်ကျစ် အင်္ဂတေကို ရင်ပြင်တော်အောက် ၁၃ ပေခွဲထိ အနက်တူး၍ ချသည်။ စေတီ တော်၏ ဌာပနာများကို စံနစ်တကျ တူးဖော်ကာ ပြတိုက် ထူထောင်၍ စုဆောင်းပြသထားသည်။ ၁၃၁၅ ခုနှစ် နတ်တော် လပြည့်ကျော် ၉ ရက်နေ့တွင် စေတီတော် သံထည်အုတ်ထည် အပြီးတိုင် အောင်မြင်သည်။ ရွှေ၊ ငွေ၊ ကြေး၊ ခဲ၊ ကျောက်၊ ဆင်စွယ်၊ သစ်သား ဗုဒ္ဓရုပ်ပွား အသစ်အဟောင်းပေါင်း ၂ဝဝဝဝ ကျော်ကို ခေါင်းလောင်းပုံအတွင်း ဌာပနာသွင်းသည်။ ၁၃၁၅ ခုနှစ် နှောင်းတန်ခူးလဆန်း ၈ ရက်နေ့မှစ၍ ရွှေချ ငွေ ထီးတော် ငါးဘုံနှင့် ရွှေရေစိမ် ငွေဆည်းလည်း လုံးရေ ၁၂ဝ ကို စက်ရထားပျံနှင့် လေးရက်တိုင်တိုင် တင်သည်။ နှောင်း တန်ခူးလဆန်း ၁၂ ရက်နေ့တွင် ရွှေကွပ် ငွေဆတ်သွားဖူးကို တင်၍ လဆန်း ၁၃ ရက်နေ့တွင် ငှက်မြတ်နားနှင့် စိန်ဖူးကို အောင်မြင်စွာ တင်ပြီးသည်။ ထီးတော်မှစ၍ စိန်ဖူးတင် အခမ်း အနားကို ထိုစဉ်က နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီး [[ဘဦး၊ ဦး (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဒေါက်တာဦးဘဦး]] အမှူးရှိသော ဝန်ကြီးများက ကြီးမှူးဆောင်ရွက်ကြသည်။ ဤ ၃၃ ကြိမ်မြောက် အသစ်ပြန်လည် တည်ဆောက်သော မြန်မာ့ လွတ်လပ်ရေးခေတ် ရွှေမော်ဓောစေတီသည် ဉာဏ်တော် ၃၇၃ ပေ ကိုးလက်မ မြင့်လေသည်။ ရွှေမော်ဓော ဘုရားသည် ငလျင်လှုပ်သော မြေကြောပေါ်တွင် တည်ခဲ့သဖြင့် ၃၂ ကြိမ်တိုင်တိုင် ပြိုပျက်ခဲ့သောကြောင့် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးခေတ် ရွှေမော်ဓော ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့က ငလျင်ဒဏ်မခံနိုင်သော အုတ်ရိုးသတ်သတ်စေတီမျိုးကို မတည်ဘဲ သံရိုးခံကျောက်ကျစ်အင်္ဂတေနှင့် အုတ်ရိုးဖက်စပ်၍ တည်ခဲ့သည်။ ရွှေမော်ဓော စေတီတော်ကို မင်းအဆက်ဆက်တို့သည် အထူးအမြတ် လေးစားကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ဟံသာဝတီ ဗညားဦး၏ သားတော်ဗညားနွဲ့သည် ရာဇာဓိရာဇ်ဘွဲ့နှင့် ဘိသိက်ခံပြီးနောက် မော်ဓောရှင်သို့ တက်၍ ခမည်းတော်၏အမွေဖြစ်သော မကိုဋ်ကို ဘီလူးရန်နိုင် ဗုဒ္ဓရုပ်ပွားမှတစ်ဆင့် မော်ဓောရှင်သို့ လှူသည်။ စစ်ချီစစ်တက် ပြုမည့်အခါလည်း မော်ဓောဘုရား၌ ရှိခိုးဆုတောင်းသည်။ တောင်ငူဘုရင် တပင်ရွှေထီးသည် မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးကို စည်းရုံးခြင်းမပြုမီ ဇေယသတ္တရုမြင်းကို စီး၍ မြင်းတပ်ရဲဘော် ၃ဝဝ နှင့် ရွှေမော်ဓောသို့ တောင်ငူမှလာပြီးလျှင် ဘီလူးရန်နိုင် ရုပ်ပွားဌာပနာသော မြောက်အရပ် အရုဏ်ခံ တန်ဆောင်းတွင် နားထွင်းမင်္ဂလာ ပြုသည်။ စစ်ရေး နိုင်ငံရေး၌သာမဟုတ်၊ မော်ဓောရှင်သည် အချစ်ရေးအတွက်လည်း တိုင်တည် ဖွဲ့နွဲ့ခံခဲ့ရသည်။ ဘုရင့်နောင်၏ တူတော် ပဉ္စသီဟက ဘုရင့်နောင်သမီးတော် စိုးမင်းမြတ်လှအားပေးသော နဝဒေးကြီး စပ်ဆိုသည့် ဟံသာဝတီ ရွှေမော်ဓောသို့ ပဉ္စသီဟတိုင်ရတု၊ နတ်ရှင်နောင်က ရာဇဓာတုကလျာအား ပေးသော မော်ဓောရှင်တိုင်ရတုတို့ကား ထင်ရှားရှိနေသည်။ ရွှေမော်ဓော ဘုရားပွဲတော်ကို နှစ်စဉ်[[တန်ခူးလ]]တွင် ကျင်းပြုလုပ်ရာ အထူးပင် စည်ကားသည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၁၁ စာမျက်နှာ ၄၅ဝ – ၄၅၅</ref> ==ရုပ်ပုံများ== <gallery> File:Shwe Maw Daw Stupa (Broken Part).jpg|ငလျင်ကြောင့် ပျက်စီးခဲ့ရသည့် အစိတ်အပိုင်း </gallery> == ကိုးကား == <references/> == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{Commons category-inline|Shwemawdaw Paya|ရွှေမော်ဓောဘုရား(ပဲခူး)}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ စေတီပုထိုးများ}} 3cngv50e0p77u22nwyax0dyqnpkiq07 0 8236 1036068 1035486 2026-06-05T03:13:10Z Ninjastrikers 22896 1036068 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = ကိုးကန့် | native_name = 果敢 | image = Departure herald yesa C2A000054N000000000PBD.png | caption = မင်မင်းဆက်အရာရှိများ | population = ~၁၅၀,၀၀၀ – ၂၀၀,၀၀၀ | popplace = {{flag|Myanmar}} ([[ရှမ်းပြည်နယ်]], [[ကိုးကန့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]) | langs = [[တရုတ်ဘာသာ]], [[မြန်မာဘာသာ]] | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]], [[တာအိုဘာသာ]] | related = [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး]], [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်နွယ်လူမျိုးများ]] }} '''ကိုးကန့်လူမျိုး''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်]]၏ တရားဝင် အသိအမှတ်ပြု တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ၁၃၅မျိုး တွင် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်ပြီး [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်အုပ်စု]]ဝင်တိုင်းရင်းသားများတွင်ပါဝင်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ပိုင်းတွင်တည်ရှိသော [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]တွင်အဓိကနေထိုင်ပြီး ထိုဒေသကို တရားဝင်အားဖြင့် ‘ရှမ်းပြည်နယ် အထူးဒေသ ၁’ ဟု ခေါ်ကာ ရုံးစိုက်ရာမြို့မှာ [[လောက်ကိုင်မြို့]] ဖြစ်သည်။ ကိုးကန့်ဒေသတွင် နေထိုင်သည့် လူဦးရေ ၁.၆ သိန်းကျော်ရှိပြီး ကိုးကန့်လူမျိုး အများစုဖြစ်သည်။ ကိုးကန့် ဟူသောအခေါ်အဝေါ်မှာ ၁၉ ရာစုနှစ်ဦးပိုင်းတွင် ကိုးကန့်လူမျိုးများ၏ ရှင့်တာဟု အကြီးအကဲက ၎င်းတို့၏ နေရာမြေကို ကိုးကန့်ဟု ကင်ပွန်းတပ် ပေးခဲ့ချိန်မှ စတင်ခဲ့သည်။ ယင်းဒေသအား ၁၈၄၀ ခုနှစ်တွင် မန်ချူး ချင်မင်းဆက်မှ ကိုးကန့်ခရိုင်အဖြစ် သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။ နောက်ကာလများတွင် မြန်မာဘုရင်မှ နယ်မြေများ တိုးချဲ့သိမ်းယူတိုက်ခိုက်ရာမှ စတင်၍ မြန်မာ့ပိုင်နက်နယ်မြေထဲသို့ ပါဝင်လာခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်လက်အောက်သို့ ကိုလိုနီအဖြစ် မြန်မာနှင့်တရုတ်တို့ ကျရောက်စဉ်က ကိုးကန့်နယ်မြေမှာ မြန်မာဘုရင်၏ လက်အောက်ခံနယ်မြေဖြစ်နေသဖြင့် လွတ်လပ်ရေးရလာသောအခါ တရားဝင်မြန်မာပိုင်နက်နယ်မြေဖြစ်လာခဲ့သည်။ <ref>另有一方記載，鎮康州土司至改土歸流之前，還是將怒江以東全視為自己的領土</ref>。 <!-- ==သမိုင်း== ကိုးကန့်ဒေသသည် မူလက 果敢曾為中國西南邊境少數民族的地域，明朝末年大量漢族隨桂王湧入雲南省。18世紀，一支漢人移民後裔成為科干山的地方勢力，後受封世襲治理果敢，向中國效忠。19世紀末，果敢被劃入[[英屬印度]]，成為緬甸境內以'''[[華人]]'''為主體的[[土司]]縣。[[1959年]]緬甸廢除土司制度之後，果敢陷入了長期的動亂，直至[[1989年]]停戰方趨於穩定，成為今日的撣邦第一特區。 ===清朝以前=== 果敢地區在歷史上多屬於地方土司管理的地區，未成為中央集權國家所能有效控制的邊境地區；崎嶇複雜的地形決定了其多樣化的民族組成。 該地曾為哀牢[[百濮]]的地域，後哀牢內附[[東漢]]，該地屬於東漢[[永昌郡]]西南邊陲。[[三國時代]]蜀漢[[諸葛亮]]在平南時在[[諸葛炮樓山]]留下了遺蹟。在白族[[大理國]]時期，劃屬永昌府孟纏甸範圍。[[元代]]，分屬雲南省鎮康路、孟定路孟纏甸的一部份。[[明代]]，則屬[[鎮康州|鎮康土州]]以及[[孟定府|孟定土府]]的疆域。<ref>參考中國地圖出版社出版的中國歷史地圖集，ISBN 7-980013-01-8/K‧01</ref>17世紀[[南明|南明政權]]向西南方敗退，大規模的漢人隨著桂王永曆明軍遷徙雲南。 ===楊氏土司世襲統治=== 18世紀，[[鎮康州]]以及[[木邦]]的交界處出現了楊姓漢人勢力，[[楊獻才]]與繼任者[[楊維興]]以興達戶為基礎，對外擴張。至[[1840年]]，第四代領導者[[楊國華]]被清朝冊封為世襲果敢縣令。<ref name="Yang family">參考土司後裔所撰寫的《楊家》</ref><ref name="lincang.gov.cn">參考臨滄市政府公眾信息網，臨滄大事紀(清朝部份)，[http://www.lincang.gov.cn/Zzlc/Lswh/200603/16202.html]<br>''道光二十年（1840），雲貴總督奏准，將被木邦所侵蝕的[[鎮康州]]上、中、下六戶地，冊封為楊姓土司世襲果敢縣。''<br>''光緒二十三年（1897），英國政府迫使清政府在《中英續議滇緬條約附款》中，將果敢劃歸英國。'' </ref><ref>參考《世界民族》2005年第5期，王士錄{{〈}}緬甸的果敢族：族稱、來歷、狀況及跨國互動{{〉}}</ref><ref>''中國西南邊疆変遷史''，第283頁，雲南教育出版社, 1987[http://books.google.com.tw/books?id=5zlUAAAAMAAJ&q=%E6%9E%9C%E6%95%A2%E7%B8%A3&dq=%E6%9E%9C%E6%95%A2%E7%B8%A3&lr=&ei=Y375SNu0CYPWtgPl6uzoDA&pgis=1]</ref> 1897年《中英續議緬甸條約》果敢被劃入英屬印度的範圍，<ref>參考中國華文教育網刊載資料，http://www.hwjyw.com/trainings/invite_in/teaching_stories/200804/t20080425_16030.shtml</ref><ref name="Yang family"/><ref name="lincang.gov.cn"/>成為木邦大土司轄下的小土司邦。 二戰之後，果敢與鄰近的土司邦一同自英國獨立，組成[[緬甸聯邦]]。此後果敢獲得大土司的地位，不再從屬於木邦。楊姓土司的世襲統治權至1959年結束，歷時兩百餘年的果敢土司至此交權予地方議會。<ref>參考http://www.4dw.net/royalark/Burma/kokang2.htm</ref> ===後土司及緬共執政時期=== 土司政權結束之後，土司家族的影響仍在。數年後，土司家族成員[[楊振聲]]起兵反抗緬甸政府。戰爭使果敢元氣大傷，從原有的反軍人政府戰爭，逐漸演變為果敢內戰。 1968年至1989年，以彭家聲為首的果敢民族武裝加入緬甸共產黨，在中國共產黨的支援下，控制了果敢的大部分領土。 ===撣邦第一特區=== 1989年，彭家聲治下的果敢脫離緬共，與緬甸政府停戰，成立特區政府。特區保有有限的軍力，獨立的內政、軍事、財政等權力。中央政府派駐少量的公共服務人員至果敢<ref name="緬共">參考從革命者到毒販——7、緬甸共產黨的最後歲月，http://sinoliberal.blog.sohu.com/530287.html</ref>。2003年全面停種[[罌粟]]。 2009年發生「[[果敢88事件|8.8事件]]」，原特區政席彭家聲去職，由原副主席[[白所成]]擔任果敢地区临时管理委员会主席。<ref>鳳凰衛視，独家专访：果敢临时领导人白所成否认叛变，http://news.ifeng.com/world/special/miandiandongdang/news/200909/0904_7925_1335651.shtml</ref> ==地理與人口== [[file:Maps_of_Kokang.png|thumb|300px|果敢的輪廓猶如朝鮮半島<ref>蔡山所著的《果敢》中如此形容</ref>]] ===疆域=== 1989年彭家聲脫離緬甸共產黨之際，一同脫離緬共的軍區包含果敢、貴概及勐固，均屬於撣邦第一特區管理。1990年代特區政權易手，江西地區遂脫離第一特區，特區僅領有薩爾溫江東岸的果敢。 果敢面積2060平方公里，四面以高山或河流為界，境內遍佈高山深壑，全境海拔在450至2400米之間，山與山之間的壩子海拔約1100米。主要精華區位中部的[[麻栗壩]]山間盆地。疆域西抵[[薩爾溫江]]，南以南定河與[[佤邦]]（撣邦第二特區）相對，東與中國雲南省[[鎮康縣]]為鄰，少部份與[[耿馬傣族佤族自治縣]]接壤，北面是[[龍陵縣]]、[[潞西市]]。<ref>[http://kokang.net/html/guogangaikuang/2008/1215/13.html]緬甸撣邦第一特區（果敢）政區圖</ref> ===行政區劃=== {{主|果敢行政區劃}} 撣邦第一特區劃分為一市一縣，縣下設區，區下設鄉： *老街市，特區政府位於老街的西北部的平掌 *果敢縣，縣治老街市 **紅星區，區治慕泰街 **興旺區，區治新平街 **東山區，區治石園子街 **西山區，區治大水塘街 **清水河區，區治清水河 ===民族、人口=== 果敢是一個多民族地區，共有漢族、[[撣族]]、[[崩龍族]]、[[苗族]]、[[佤族]]、[[傈僳族]]、[[克欽族]]共7個民族，通用漢語。在常駐人口中，漢族佔87%，大多數的果敢人是中國移民的後代。 截至2009年，果敢常住人口14萬人，暫住人口3萬人，華僑多集中在市街，緬族則多為中央政府派駐的公共事業職員。 ==စီးပွားရေး== 果敢在經濟上屬相對落後的地區，自英國殖民於緬甸以來，以種植罌粟為主，以出產優質大煙聞名於世。在20世紀初土司治理的時期，曾有一段繁榮的歷史，罌粟也逐漸成為果敢唯一的經濟來源。 由於長年戰亂，原有的經濟建設、政治體制、社會基礎皆遭受極大的破壞，使基礎建設被破壞以後未獲重建且停滯不前，直到停戰以後才穩定發展。但[[2003年]]果敢停止生產罌粟，切斷了當地的經濟來源，且替代種植的情況並不理想，經濟遭受嚴重衝擊。另一方面，果敢的產業朝向博彩業發展，主要對中國招攬遊客，有小澳門之稱，但近年財政收入因中國政府對境外賭博旅遊有所限制而隨之銳減。 由於緬甸政府對果敢實施經濟封鎖，果敢的經濟嚴重依賴中國雲南，積極從中國引進資金、技術及人才。電力方面由[[中国南方电网公司]]通過35千伏南果東線提供<ref>[http://www.in-en.com/power/html/power-1026102635450645.html 南方電網做好與緬甸果敢相鄰區域特殊時期保供電工作]</ref>。通信方面中國電信和中國移動在附近建有基站，使用中國臨滄地區區號，網際網路也經由中國對外聯繫。 --> == ကိုးကန့်လူမျိုးသမိုင်းကြောင်း == မြန်မာလူမျိုးများနှင့် ကိုးကန့်လူမျိုးများသည် ဘာသာစကားနှင့် လူမျိုးနွယ်အရ အရင်းအမြစ်တစ်ခုတည်းဖြစ်သော [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက် နွယ်ဖွားများ]] ဖြစ်ကြသည်။<ref>Van Driem, G. (2001). Languages of the Himalayas. Brill.</ref>ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ လေ့လာချက်များအရ တရုတ်-တိဗက် နွယ်ဖွားများသည် တရုတ်ပြည် မြောက်ပိုင်းရှိ [[မြစ်ဝါမြစ်|မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်း]]တစ်လျှောက်တွင် စတင်အခြေချခဲ့ကြသည်။<ref>Zhang, M., et al. (2019). Phylogenetic evidence reveals the Sinitic origin of the Sino-Tibetan language family.</ref> ၁၇ ရာစုတွင် တရုတ်ပြည်၌ မင်မင်းဆက် (Ming Dynasty) ပျက်သုဉ်းပြီးနောက်ပိုင်းမှစ၍ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အုပ်စုလိုက် ပြောင်းရွှေ့အခြေချလာသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ကိုးကန့်ဒေသသည် ရှေးအခါက အိုက်လောင် (Ai Lao) နှင့် ပိုင်ပု (Bai Pu) လူမျိုးများ နေထိုင်ရာ ဒေသဖြစ်ခဲ့သည်။<ref>臨滄市政府公眾信息網，臨滄大事紀</ref> ၁၇ ရာစုတွင် တရုတ်ပြည်၌ မန်ချူးတို့၏ ချင်မင်းဆက် ပေါ်ထွန်းလာပြီးနောက် မင်မင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးဘုရင် ယုံလီဘုရင် (Yongli) နှင့်အတူ ပါလာသော စစ်သည်တော်များနှင့် ဟန်လူမျိုး အခြေချသူများသည် မြန်မာဘုရင် ပင်းတလဲမင်း၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ယူနန်နယ်စပ်မှတစ်ဆင့် ကိုးကန့်တောင်တန်းများအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသည်။<ref name="history">蔡山所著的《果敢》 - ကိုးကန့်သမိုင်းနောက်ခံ။</ref> === ရန်မျိုးနွယ်စု စော်ဘွားများခေတ် (၁၈ ရာစု - ၁၉၅၉) === ၁၈ ရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် ရန်ရှန့်ချိုင် (Yang Xian-cai) အမည်ရှိသော ဟန်လူမျိုးခေါင်းဆောင်တစ်ဦးသည် ကိုးကန့်ဒေသတွင် ဩဇာအာဏာကို တည်ထောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ် တွင် ကိုးကန့်ဒေသရှိ ရန်မျိုးနွယ်စု စော်ဘွားများသည် ဗမာဘုရင်များထံ သစ္စာခံခဲ့ကြသည်။ <ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ (၁၁) - ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် နယ်စပ်ဒေသသမိုင်း။</ref> ကိုးကန့်စော်ဘွားများသည် ဗမာဘုရင်များ၏ သြဇာကို အသိအမှတ်ပြုခဲ့ရသလို၊ တစ်ဖက်တွင်လည်း တရုတ်ချင်မင်းဆက် (Qing Dynasty) နှင့်လည်း ဆက်ဆံရေး ထိန်းညှိခဲ့ရသည်။ ၁၈၄၀ ခုနှစ်တွင် တရုတ်ချင်အစိုးရက ရန်မျိုးနွယ်စုအား ကိုးကန့်ဒေသကို မျိုးရိုးစဉ်ဆက် အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ "စော်ဘွား" (Tusi) အဖြစ် တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုခဲ့သည်။<ref name="Yang family">Yang family Records - 楊家土司世襲統治史。</ref> ၁၈၉၇ ခုနှစ်တွင် ချုပ်ဆိုခဲ့သော "ပေကျင်း စာချုပ်" အရ ကိုးကန့်ဒေသကို ဗြိတိသျှ အိန္ဒိယ လက်အောက်ခံ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ထည့်သွင်းခဲ့ရာမှ ကိုးကန့်သည် မြန်မာ့မြေပုံအတွင်းသို့ စတင်ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။<ref>中英續議滇緬條約附款 (၁၈၉၇) - ဗြိတိသျှနှင့် ချင်အစိုးရကြား နယ်နိမိတ်သတ်မှတ်ချက်။</ref>ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဖက်ဆစ်ဂျပန်များကို တော်လှန်ရာတွင် ကိုးကန့်စော်ဘွား ရန်ကျိန်းယင်း (Yang Kyin Sein) နှင့် ကိုးကန့်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များသည် ဗမာ့လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (BIA) နှင့် မဟာမိတ်တပ်များဘက်မှ ရပ်တည်ခဲ့ကြသည်။ <ref>History of Kokang Resistance during WWII - 楊氏土司檔案。</ref> === လွတ်လပ်ရေးခေတ်နှင့် ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု === ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရှိသောအခါ ကိုးကန့်စော်ဘွားသည် အခြားသော ရှမ်းစော်ဘွားများနှင့်အတူ [[ပင်လုံစာချုပ်]]တွင် ပါဝင်ခဲ့ပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံ|မြန်မာပြည်ထောင်စု]]အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ်တွင် မြန်မာအစိုးရက စော်ဘွားစနစ်ကို ဖျက်သိမ်းခဲ့ရာ ရန်မျိုးနွယ်စုတို့၏ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော် အုပ်ချုပ်မှု ကုန်ဆုံးခဲ့သည်။<ref>Royal Ark - Burmese Shan States: Kokang.</ref> === ဗကပခေတ်နှင့် အထူးဒေသ (၁) အဖြစ် ရပ်တည်ခြင်း === ၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် ကိုးကန့်ဒေသ၌ ပြည်တွင်းစစ်များ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဖုန်ကြားရှင်း (Peng Jia-sheng) ဦးဆောင်သော အဖွဲ့သည် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ (CPB) နှင့် ပူးပေါင်းကာ ဒေသကို ထိန်းချုပ်ခဲ့သည်။<ref name="CPB">從革命者到毒販——緬甸共產黨၏ နောက်ဆုံးနေ့ရက်များ။</ref> ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် ဖုန်ကြားရှင်းသည် ဗကပမှ ခွဲထွက်ကာ မြန်မာအစိုးရနှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ရယူခဲ့ပြီးနောက် "ရှမ်းပြည်နယ် အထူးဒေသ (၁)" ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref>鳳凰衛視 - 独家专访：果敢领导人白所成。</ref> == ယဉ်ကျေးမှု == ကိုးကန့်လူမျိုး အများစုမှာ တရုတ်နွယ်ဖွားများ ဖြစ်ကြသည်။ တရုတ်နွယ်ဖွားများ ဖြစ်ကြသည့်အားလျော်စွာ ၎င်းတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများသည် တရုတ်ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုပေါ်တွင် အခြေခံထားသော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ရာစုနှစ်နှင့်ချီ၍ နေထိုင်လာခဲ့ကြသဖြင့် ဒေသန္တရလက္ခဏာရပ်များလည်း ရောနှောလျက်ရှိသည်။ တရုတ်ရိုးရာ ဓလေ့ထုံးစံများကို ဆက်လက် ထိန်းသိမ်း ထားလျက် ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် ကိုးကန့်တို့၏ ရိုးရာဓလေ့များမှာ အနီးဝန်းကျင်ရှိ ယူနန်တရုတ်များ၏ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ဆင်တူသည်။ ကိုးကန့်လူမျိုး အများစုမှာ တာအိုဘာသာနှင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]ကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ဘာသာရေး အချက်အချာမှာ လောက်ကိုင်မြို့ရှိ ကိုးကန့်ဘုံကျောင်း ဖြစ်သည်။ ကိုးကန့်လူမျိုးတို့၏ အရေးကြီးဆုံးသော ပွဲတော်များသည် တရုတ်ရိုးရာလပြက္ခဒိန် အပေါ်တွင် အခြေခံသည်။ တရုတ်နှစ်သစ်ကူးပွဲတော် ကိုးကန့်လူမျိုးတို့၏ အကြီးဆုံးပွဲတော်ဖြစ်သည်။ အိမ်တိုင်းတွင် အနီရောင်စာတန်းများကပ်ခြင်း၊ ဘိုးဘွားများအား ကန်တော့ခြင်းနှင့် မိသားစုစုံညီ ထမင်းစားခြင်းများ ပြုလုပ်ကြသည်။<ref name="festivals">ကိုးကန့်ဒေသ သတင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဌာန ထုတ်ပြန်ချက်များ။</ref>နှစ်သစ်ကူးပြီး ၁၅ ရက်မြောက်နေ့တွင် ကျင်းပပြီး မီးထွန်းပွဲများနှင့် နဂါးအက၊ ကရင်အက (Lion Dance) များဖြင့် စည်ကားစွာ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ရှင်းမင်ပွဲတော် တွင် ဘိုးဘွားများ၏ ဂူဗိမာန်များသို့ သွားရောက်၍ ပူဇော်ကန်တော့သည့် ကန်တော့ပွဲတော်ဖြစ်သည်။<ref>ရန်မျိုးနွယ်စု စော်ဘွားများ၏ ရိုးရာဓလေ့မှတ်တမ်းများ။</ref> === ဝတ်စားဆင်ယင်မှု === ယနေ့ခေတ်တွင် အနောက်တိုင်းဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ကြသော်လည်း အခမ်းအနားများတွင် အမျိုးသားများသည် တရုတ်ရိုးရာဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ကြပြီး၊ အမျိုးသမီးများသည် ပန်းထိုးထားသော ရိုးရာဝတ်စုံ (သို့မဟုတ်) ချောင်ဆန်း (Cheongsam) များကို ဝတ်ဆင်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="culture">蔡山所著的《果敢》 - ယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူနေမှုဘဝ အခန်း။</ref> === အစားအစာယဉ်ကျေးမှု === ကိုးကန့်ဒေသသည် တောင်ပေါ်ဒေသဖြစ်သဖြင့် အပူပေးထားသော အစားအစာများနှင့် စပ်သော အစားအစာများကို နှစ်သက်ကြသည်။ ကိုးကန့်ရိုးရာ "ဝက်သားခြောက်" နှင့် "လက်ဖက်ရည်" တို့သည် နာမည်ကြီးသည်။ မူဆယ်နှင့် လောက်ကိုင်တစ်ဝိုက်တွင် ကိုးကန့်ရိုးရာ ခေါက်ဆွဲဆိုင်များကို အများအပြား တွေ့ရှိနိုင်သည်။ ==ကိုးကန့်ဒေသ== === ပညာရေး === ကိုးကန့်တို့၏ ပညာရေးစနစ်မှာ ဖွံ့ဖြိုးဆဲ အဆင့်တွင်သာ ရှိသေးသည်။ အခြေခံ ပညာရေးမှာ အပစ်အခတ် ရပ်ဆဲပြီးနောက်မှ ပြန်လည် ထူထောင်ခဲ့သည်။ မူလတန်းနှင့် အလယ်တန်းကျောင်း ၁၀ ကျော် ရှိပြီး ကျောင်းများတွင် ကိုးကန့်ဘာသာ (တရုတ်ဘာသာ) ဖြင့် သင်ကြားပို့ချသည်။ အပတ်စဉ် မြန်မာစာ သင်ကြားချိန် ၃ နာရီမှ ၄ နာရီအထိ ရှိပြီး မြန်မာစာ သင်ကြားပို့ချသည့် ဆရာ၊ ဆရာမများကို မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုအစိုးရမှ ခန့်အပ်သည်။ <ref>參考走進「北金三角」重鎮———果敢，http://www.kakabook.net/research/35/7635-8145.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201208214931/http://www.kakabook.net/research/35/7635-8145.html |date=8 December 2020 }}</ref> ဒေသတွင်း၌ အဆင့်မြင့် ပညာရေး ပို့ချသည့် ကျောင်းများ မရှိပေ။ မြန်မာနိုင်ငံ အခြားဒေသသို့ သွားရောက် ပညာသင်သူမှာ အနည်းစုသာဖြစ်သည်။ === လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး === ကိုးကန့်ဒေသသည် တောင်တန်းဒေသဖြစ်သည့်အတွက် ကိုးကန့်တို့သည် ကုန်ပစ္စည်းများ သယ်ပို့ရာတွင် မြင်းနှင့် လားများကို အဓိက အားကိုးကြသည်။ ကတ္တရာလမ်း အခြေအနေမှာ မကောင်းမွန်လှပေ။ မိုးများသည့် ရာသီဆိုလျှင် ယာဉ်များ ဖြတ်သန်းသွားလာရန် အခက်အခဲရှိသည်။ အများသုံး သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစနစ် မဖွံ့ဖြိုးပေ။ ကိုးကန့်ဒေသအတွင်း လောက်ကိုင်မြို့သည် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး အချက်အချာဖြစ်သည်။ မြို့တွင်း၌ အငှားယာဉ်များ၊ အဝေးပြေး ဘတ်စ်ကားဂိတ်များ ရှိသည်။ === နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေး === ကိုးကန့် အထူးဒေသသည် ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ ပထမဆုံးသော အထူးဒေသ ဆိုသော်လည်း ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရ လက်အောက်တွင် မရှိပေ။ မြန်မာနိုင်ငံ နအဖ ဗဟိုအစိုးရနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေး သဘောတူညီချက် ရေးထိုးကာ နအဖ ဗဟိုအစိုးရနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်ဆံသည်။ အထူးဒေသ ဥက္ကဋ္ဌမှာ ဒေသ၏ အာဏာအကြီးဆုံးခေါင်းဆောင် ဖြစ်သည်။ လက်ရှိဥက္ကဋ္ဌမှာ ဖုန်ကြားရှင် (彭家聲) ၏သား ဖုန်တာရွှင်ဖြစ်သည်။ စစ်ရေးအင်အားကို '''[[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်]]''' MNDAA နှင့် နအဖ ဗဟိုအစိုးရမှ ကွန်းလုံ၌ တပ်ချထားသည့် စစ်တပ်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ MNDAA ကို ဖုန်တာရွှင်ကဦးဆောင်ကာ ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် လားရှိုးကိုသိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်၊၊ ကိုးကန့်အထူးဒေသအစိုးရ၏ လက်နက်ပစ္စည်းများကိုမူ ကိုးကန့်အထူးဒေသ ဥက္ကဋ္ဌက တာဝန်ယူသည်။ == ကိုးကား == <references /> <ကိုးကန့္တတ္မ်ားျပန္လည္ဆုပ့္ခြာပါျမန္မာစစ္တတ္နွင့္တိုက္လိုက္ခ်င္းမ်ိုးမျပု႕ရန္နွင့္တတ္အင္အားျပန္လည္ျဖည့္တင္ရန္ေရွ႕တန္စစ္ေျမျပင္မွယခုဆုပ့္ခြာရန္" အမိန္႔ "[{[[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/202.191.105.19|202.191.105.19]] ၁၁:၄၅၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC)}][([[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/202.191.105.19|202.191.105.19]] ၁၁:၄၅၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC))][[အထူး:ဆောင်ရွက်ချက်များ/202.191.105.19|202.191.105.19]] ၁၁:၄၅၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၃ (UTC)@ == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [http://bbs.fokokang.com/index.php 果敢论坛] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091207083042/http://bbs.fokokang.com/index.php |date=7 December 2009 }}，八八事件後新官方論壇 * [http://blog.ifeng.com/2545888.html 新果敢特區報] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091018043720/http://blog.ifeng.com/2545888.html |date=18 October 2009 }}，果敢特區報編輯部所設 * [http://www.4dw.net/royalark/Burma/kokang2.htm The Yang Dynasty] * [http://www.kokang.net/html/guogangaikuang/2008/1215/13.html Map of Kokang] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090822073744/http://www.kokang.net/html/guogangaikuang/2008/1215/13.html |date=22 August 2009 }} * [http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15282 Kokang Celebrate Liberation from Burmese Communists] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090315072621/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=15282 |date=15 March 2009 }} 11 March 2009 * [http://www.shanland.org/oldversion/index-3160.htm Maps of Kokang] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100806001635/http://www.shanland.org/oldversion/index-3160.htm |date=6 August 2010 }} {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] [[Category:ရှမ်းပြည်နယ်]] 3gnm07uu05gpzjlu3m8e2wmp6shu4ba 0 8238 1036062 1035597 2026-06-05T03:10:24Z Ninjastrikers 22896 1036062 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုး | native_name = {{lang|zh|緬甸華人}} | image = File:Sino-Burmese merchant & wife.jpg | caption = မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်ကုန်သည်ကြီးနှင့် ၎င်း၏ဇနီး | population = ၃ သန်းကျော်ခန့် (၂၀၂၆ ခုနှစ် မြေပြင်အခြေအနေအရ ခန့်မှန်း) | popplace = [[ရန်ကုန်မြို့]]၊ [[မန္တလေးမြို့]]၊ [[လားရှိုးမြို့]]၊ [[တောင်ကြီးမြို့]]၊ [[မူဆယ်မြို့]]၊ [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း]]၊ မိုင်းလား (အထူးဒေသ ၄) | languages = [[မြန်မာဘာသာစကား]]၊ [[တရုတ်ဘာသာစကား]] (မန်ဒရင်၊ ဟောက်ကျန့်၊ ကွမ်းတုန်၊ ယူနန်နီ) | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (မဟာယာနနှင့် ထေရဝါဒ)၊ [[နတ်ကိုးကွယ်မှု]] (တရုတ်ရိုးရာ)၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] (ပန်းသေး) | related = [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး]]၊ [[ကိုးကန့်လူမျိုး]]၊ [[ပန်းသေးလူမျိုး]] }} '''မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုး''' ({{lang-en|Burmese Chinese}}) များသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]တွင် မွေးဖွားသည့် သို့မဟုတ် ကြီးပြင်းသည့် ပင်လယ်ရပ်ခြား တရုတ်လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ တရုတ်အစိုးရမှ တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားသည့် စာရင်းအရ မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်လူမျိုးများသည် လူဦးရေ စုစုပေါင်း၏ ၃% ခန့်ရှိသည်ဟု သိရသော်လည်း လက်တွေ့တွင်မူ ဤအရေအတွက်ထက် ပိုမိုများပြားနိုင်သည်ဟု ခန့်မှန်းကြသည်။ အရေအတွက်ကွဲလွဲရခြင်းမှာ မိမိကိုယ်ကို ရှမ်းတရုတ်၊ [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]]၊ [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]] စသည်ဖြင့် ပြောဆိုနေထိုင်သူများ ရှိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း၊<ref>{{cite book |last=Hooker |first=Michael Barry |title=Law and the Chinese in Southeast Asia |year=2002 |publisher=Institute of Southeast Asian Studies |isbn=981-230-125-9 }}</ref> ကပြားများနှင့် ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်နောက်ပိုင်း အထက်မြန်မာပြည်အတွင်းသို့ အလုံးအရင်းအလိုက် ပြောင်းရွှေ့လာသူများသည် တရားဝင်သန်းခေါင်စာရင်းတွင် ပါဝင်ခြင်း မရှိခြင်းကြောင့်လည်းကောင်း ဖြစ်သည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။<ref>{{cite news|title=China's Ambitions in Myanmar|url=http://www.asiapacificms.com/articles/myanmar_influence/|date=July 2000}}</ref> မြန်မာနိုင်ငံသည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင် အနွယ်ဝင်စကား]]ကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောဆိုသည့် မြောက်ပိုင်း/ကုန်းတွင်းပိုင်း ဟန်တရုတ်အသိုက်အဝန်း အကြီးမားဆုံး တည်ရှိရာနိုင်ငံ ဖြစ်သည်<ref name="Suryadinata1997">{{cite book |author=Leo Suryadinata |title=Ethnic Chinese as Southeast Asians |year=1997 |publisher=Institute of Southeast Asian Studies |pages=20-25 |isbn=981-3055-52-9}}</ref><ref name="Chang2014">{{cite book |last=Chang |first=Wen-Chin |title=Beyond Borders: Stories of Yunnanese Chinese Migrants of Burma |year=2014 |publisher=Cornell University Press |doi=10.7591/cornell/9780801452413.001.0001}}</ref>။ အရှေ့တောင်အာရှရှိ အခြားနိုင်ငံများ (ဥပမာ - ထိုင်း၊ မလေးရှား၊ စင်ကာပူ၊ ဖိလစ်ပိုင်) တွင် ရှိသော တရုတ်နွယ်ဖွားအများစုသည် တရုတ်ပြည်အရှေ့တောင်ဘက် ကမ်းရိုးတန်းဒေသများမှ ပင်လယ်ရေကြောင်းဖြင့် ရွှေ့ပြောင်းလာကြသူများဖြစ်၍ [[ဟော့ကင်းလူမျိုး|ဟော့ကင်း]]၊ [[ကွမ်တုံးလူမျိုး|ကွမ်တုံး]]၊ [[တီယိုချူးလူမျိုး|တီယိုချူး]] စသည့် တောင်ပိုင်းဒေသိယစကားများကိုသာ အစဉ်အလာအရ ပြောဆိုကြသော်လည်း၊ မြန်မာနိုင်ငံသည် တရုတ်ပြည်မကြီး နှင့် ကုန်းချင်းတိုက်ရိုက်ထိစပ်နေသဖြင့် ကုန်းလမ်းမှတစ်ဆင့် စီးဝင်လာသော ယူနန်နွယ်ဖွားများနှင့် ကိုးကန့်လူမျိုးများကဲ့သို့ အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင် ပြောဆိုသည့် အသိုက်အဝန်းက အထက်မြန်မာပြည်တွင် ပိုမိုအားကောင်းလာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="Chang2014" /><ref name="Myint2006">{{cite book |last=Myint-U |first=Thant |title=The River of Lost Footsteps: Histories of Burma |year=2006 |publisher=Farrar, Straus and Giroux |isbn=978-0-374-16342-6}}</ref>။ == သမိုင်းကြောင်း == မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ တရုတ်လူမျိုးများ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှု သမိုင်းကြောင်းသည် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်ခဲ့ပြီး အေဒီ ၁၃ ရာစု ပုဂံခေတ်နှောင်းပိုင်း တရုတ်-မြန်မာ စစ်ပွဲများကတည်းက အစပြုခဲ့သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ထို့နောက် အေဒီ ၁၅ ရာစုအစောပိုင်းတွင် မင်မင်းဆက် ၏ တတိယမြောက် ဧကရာဇ်ဖြစ်သူ ယုံလဲ့မင်းကြီး သည် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်းနှင့် နယ်စပ်ဒေသများအား ၎င်း၏ အာဏာစက်အောက်သို့ သွတ်သွင်းရန် ယူနန်ဒေသသို့ စစ်ချီခဲ့ရာမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်းနှင့် ရှမ်းပြည်နယ်နယ်စပ်တခွင်သို့ တရုတ်လူမျိုးများ ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် တရားဝင် အခြေစိုက် စီးဝင်လာခဲ့ကြသည်<ref name="Liew2003">{{cite journal |last1=Liew |first1=Foon Ming |title=The Luchuan-Pingmian Campaigns (1436–1449) in the Light of Official Ming Historiography |journal=Oriens Extremus |volume=44 |pages=169–203 |year=2003}}</ref>။ အထူးသဖြင့် မင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်းခါနီး (အေဒီ ၁၇ ရာစု) တွင် မင်မင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးဧကရာဇ် ယုံလီ (Yongli Emperor — ယုံလဲ့မင်းကြီး၏ နဝမမြောက် မြေးတော်) သည် မန်ချူး (ချင်းမင်းဆက်) တပ်များ၏ ဘေးရန်မှ တိမ်းရှောင်ရန် ၎င်း၏ နောက်လိုက်ဗိုလ်ပါ သောင်းချီနှင့်အတူ မြန်မာနိုင်ငံ (ကုန်းဘောင်ခေတ်အကြို အင်းဝခေတ်နှောင်းပိုင်း) ထဲသို့ ခိုလှုံဝင်ရောက်လာခဲ့သည်<ref name="Myint2006" />။ နောက်ပိုင်းတွင် မန်ချူးတို့၏ ဖိအားကြောင့် မြန်မာဘုရင်က ယုံလီမင်းကြီးအား ပြန်လည်အပ်နှံခဲ့ရသော်လည်း ၎င်း၏ နန်းတွင်းအမှုထမ်းများနှင့် စစ်သည်တော် အမြောက်အမြားမှာ မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသများတွင် ဆက်လက်ကျန်ရစ်ကာ ခိုလှုံအခြေချခဲ့ကြပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ယနေ့ခေတ် တရားဝင် တိုင်းရင်းသားအုပ်စုဖြစ်သောကိုးကန့်လူမျိုး များ၏ ကနဦး ဘိုးဘွားဘီဘင်များ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်<ref name="Yang2014">{{cite book |last=Yang |first=Li |title=The House of Yang: Guardians of an Unknown Frontier |year=2014 |publisher=BookBaby |isbn=9781483538440}}</ref>။ သို့သော် အစုအဝေးလိုက် အခြေချနေထိုင်မှုမှာ ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် ပိုမိုထင်ရှားလာခဲ့ပြီး ယူနန်ပြည်နယ်မှတစ်ဆင့် ကုန်းလမ်းဖြင့် ဝင်ရောက်လာသော "ယူနန်နွယ်ဖွား တရုတ်လူမျိုးများ" သည် အထက်မြန်မာပြည်ရှိ ဗန်းမော်၊ အမရပူရနှင့် မန္တလေးမြို့များတွင် ကုန်သွယ်ရေးဗဟိုဌာနများ ထူထောင်ကာ အခြေချခဲ့ကြသည်။<ref name="Hooker2002">Hooker, Michael Barry (2002). Law and the Chinese in Southeast Asia.</ref> [[File:Taungoo Chinese Temple.jpg|thumb|တောင်ငူမြို့ရှိတရုတ်ဘုံကျောင်း]] ၁၉ ရာစုတွင် ဗြိတိသျှတို့က မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်လိုက်သောအခါ ရွှေ့ပြောင်းမှု ပုံစံသစ်တစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်းရှိ ဖူကျန့်နှင့် ကွမ်းတုန်းပြည်နယ်များမှ ပင်လယ်ရပ်ခြား တရုတ်လူမျိုးများသည် ရေကြောင်းခရီးဖြင့် ရန်ကုန်နှင့် မော်လမြိုင်ကဲ့သို့သော ဆိပ်ကမ်းမြို့များသို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြသည်။ ဤရေကြောင်းခရီးဖြင့် လာသူများကို "ပင်လယ်ရပ်ခြားတရုတ်" ဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး ၎င်းတို့သည် ဆန်စပါး၊ သစ်နှင့် လက်လီကုန်သွယ်မှု လုပ်ငန်းများတွင် အဓိကကျသူများ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည်။<ref name="Myint2006">Myint-U, Thant (2006). The River of Lost Footsteps.</ref> ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းနှင့် စစ်ပြီးခေတ်ကာလများတွင် တရုတ်ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့် ကွန်မြူနစ်ရန်မှ တိမ်းရှောင်လာသော တရုတ်ဖြူ (KMT) တပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် ၎င်းတို့၏ မိသားစုများသည် မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းနှင့် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းသို့ ထပ်မံဝင်ရောက်လာခဲ့ရာ ၎င်းသည် ယူနန်နွယ်ဖွား တရုတ်လူမျိုးဦးရေကို ပိုမိုတိုးပွားစေခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ၁၁၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း၏ မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်အရ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ပြည်သူပိုင်သိမ်းယူခြင်းနှင့် ၁၉၆၇ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော တရုတ်-မြန်မာ အဓိကရုဏ်းများကြောင့် မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုး အများအပြားသည် စီးပွားရေးနှင့် လုံခြုံရေးအရ အခက်အခဲများ ကြုံတွေ့ခဲ့ရကာ အမေရိကန်၊ ထိုင်ဝမ်နှင့် သြစတြေးလျနိုင်ငံများသို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပြောင်းရွှေ့ထွက်ခွာခဲ့ကြသည်။<ref name="Fan2012">Fan, Hongwei (2012). The 1967 Anti-Chinese Riots in Burma.</ref> သို့သော် ၁၉၈၈ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဈေးကွက်စီးပွားရေးစနစ် ကျင့်သုံးလာခြင်းနှင့်အတူ တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ပွင့်လင်းလာမှုကြောင့် ယူနန်ပြည်နယ်မှ တရုတ်လူမျိုးသစ် (New Migrants) များသည် အထက်မြန်မာပြည်သို့ တရားဝင်ရော တရားမဝင်ပါ ထပ်မံစီးဝင်လာခဲ့ကြပြန်သည်။ ဤလှိုင်းသစ်တွင် ပါဝင်သူများသည် မန္တလေးမြို့၏ စီးပွားရေးနှင့် အိမ်ခြံမြေကဏ္ဍတွင် ဩဇာလွှမ်းမိုးမှု ရရှိလာခဲ့ပြီး မြန်မာလူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း ယဉ်ကျေးမှုနှင့် စီးပွားရေးအရ ပေါင်းစည်းနေထိုင်လာခဲ့ကြသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုးများသည် ၎င်းတို့၏ မူလဇစ်မြစ်အလိုက် ဟောက်ကျန့်၊ ကွမ်တုံး၊ ဟတ်ကာ နှင့် ယူနန်နွယ်ဖွားဟူ၍ ကွဲပြားလျက်ရှိသော်လည်း မြန်မာ့လူမှုဘဝတွင် ပညာရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် နည်းပညာကဏ္ဍများ၌ အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်နေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref name="Asiapacific2000">"China's Ambitions in Myanmar", Asia Pacific Media Services, 2000.</ref> == စီးပွားရေးနှင့် ပညာရေး == လက်ရှိအခြေအနေတွင် မြန်မာနိုင်ငံရှိ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းအများစုကို မြန်မာပြည်ဖွား တရုတ်လူမျိုးများ ပိုင်ဆိုင်ကြသည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ၎င်းတို့သည် စစ်ဘက်အာဏာပိုင်များနှင့် အစုအစပ်လုပ်ကိုင်ခြင်းများ ရှိသကဲ့သို့ ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍတွင်လည်း အဓိကနေရာမှ ပါဝင်နေသည်။ ထို့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်လူမျိုးအများစုသည် ပညာရေးကို အလွန်အလေးထားသဖြင့် အဆင့်မြင့်ပညာရေး (တက္ကသိုလ်ပညာရေး) အထိ ဆည်းပူးသင်ယူကြသောကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပညာတတ်လူတန်းစားတွင် တရုတ်လူမျိုး အချိုးအစား များပြားလျက်ရှိသည်။ == လူဦးရေ == ယေဘုယျအားဖြင့် အောက်မြန်မာပြည်တွင် တရုတ်လူမျိုး အုပ်စု (၃)စုနေထိုင်ကြသည်။ #[[ဖူကျန့်ပြည်နယ်]] မှ [[ဟော့ကင်းလူမျိုး|ဟော့ကင်း]] လူမျိုး (အင်္ကျီရှည်၊ လက်ရှည်) #[[ကွမ်တုန်းပြည်နယ်]] မှ [[ကွမ်တုံးလူမျိုး|ကွမ်တုံး]]လူမျိုး (အင်္ကျီတို၊ လက်တို) #ဖူကျန့်နှင့် ကွမ်တုန်းပြည်နယ်မှ [[ဟတ်ကာလူမျိုး|ဟတ်ကာ]]လူမျိုး မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်လူမျိုးများအနက် ဟော့ကင်း နှင့် ကွမ်တုံး တို့မှာ ၄၅ % ခန့်ရှိသည်။ <ref name="ls">{{cite book | author=Mya Than | editor=Leo Suryadinata | year=1997 | title=Ethnic Chinese As Southeast Asians | isbn=0-312-17576-0}}</ref> ဟတ်ကာလူမျိုးများကိုမူ ၎င်းတို့၏ မူလဌာနေကို အစွဲပြု၍ ဖူကျန့် (福建省) မှလာသူကို အင်္ကျီရှည် ဟတ်ကာနှင့် ကွမ်တုံး (廣東省) မှလာသူကို အင်္ကျီတို ဟတ်ကာဟု ထပ်မံခွဲခြားထားသည်။ လူမှုစီးပွားရေး နောက်ခံအရ ကိုလိုနီခေတ်နှင့် လွတ်လပ်ရေးအစောပိုင်း ကာလများတွင် ဟော့ကင်း နွယ်ဖွားများသည် ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ဆန်စပါးလုပ်ငန်းကြီးများတွင်လည်းကောင်း၊ ကွမ်းတုန်နွယ်ဖွားများသည် လက်မှုပညာနှင့် အသေးစားစက်မှုလုပ်ငန်းများတွင်လည်းကောင်း အဓိကပါဝင်လှုပ်ရှားခဲ့ကြသည်။<ref name="ls"/> အထက်မြန်မာပြည်နှင့် ရှမ်းကုန်းပြင်မြင့်ဒေသတွင် အခြေချသည့် တရုတ်လူမျိုးအများစုမှာ [[ယူနန်ပြည်နယ်]]ဘက်မှ လာသည့် [[ယူနန်လူမျိုး]]၊ [[ပန်းသေး]]များ ([[ဟွေလူမျိုး]]) နှင့် [[ကိုးကန့်လူမျိုး]]များ အဓိကဖြစ်သည်။ တောင်တန်းဒေသများတွင် တောင်ယာလုပ်ငန်းနှင့် အသက်မွေးသည့် ကိုးကန့်လူမျိုးများမှာ မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရမှ တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုထားသည့် ရှမ်းပြည်နယ် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ပုဂံခေတ်နှင့် ကုန်းဘောင်ခေတ်ကတည်းကပင် ကာလရှည်ကြာစွာ အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့ကြသည့် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင် ပန်းသေး (ဟွေလူမျိုး) များကိုလည်း ဒေသခံများအဖြစ် ယူဆထားကြသည်။ ကိုးကန့်နှင့် ပန်းသေးများမှာ မြန်မာရှိ တရုတ်လူဦးရေ၏ ၂၁ % ခန့်ရှိသည်။<ref name="ls"/> ကျန်တရုတ်လူမျိုးများမှာ တရုတ်-မြန်မာ 'ကပြား'များ ဖြစ်ကြသည်။ === တရုတ်ဘာသာစကားမျိုးကွဲများ === နိုင်ငံတကာတွင် ပြောဆိုသော တရုတ်စကားကို မန်ဒရင် တရုတ်ဘာသာစကားဟု ခေါ်ဆိုလေ့ ရှိကြသည်။ ဟော့ကင်းစကား (Hokkien)၊ ကန်တုံစကား (Cantonese)၊ တီယိုချူးစကား (Teochew)၊ ဟတ်ကာစကား (Hakka)အပြင် အခြား ဒေသသုံး တရုတ်စကား အများအပြား ရှိသည်။ ကိုလိုနီခေတ်ကာလမှစ၍ အလုပ်အကိုင်နှင့် မြန်မာပြည်၌ နေထိုင်ရာဒေသကို အခြေပြု၍ အောက်ပါအတိုင်း ခွဲခြားနိုင်သည် - # လက်တို (ကွမ်တုန်းပြည်နယ်) # ဟတ်ကာ - မေသျှမ်း (ကွမ်တုန်းပြည်နယ်) # လက်ရှည် (ဖူကျန့်ပြည်နယ်) # ဟုတ်ကျူး (ဖူကျိုးမြို့) # ဟတ်ကာ (ဖူကျန့်ပြည်နယ်) # ဟိုင်နန် (ဟိုင်နန်ကျွန်း) # တရုတ်ဖြူ (တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ/KMT နွယ်ဖွား) # ရှမ်းတရုတ် (ယူနန်ပြည်နယ်မှ တိုင်းရင်းသားစပ်) # ပန်းသေး (ဟွေလူမျိုး မွတ်စလင်) == ယဉ်ကျေးမှု == === ဘာသာစကား === မြန်မာရှိ တရုတ်များသည် များသောအားဖြင့် ဗမာစကားအား မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောဆို အသုံးပြုကြသည်။ တရုတ်ကျောင်းတက်သူများလည်း ရှိသောကြောင့် တရုတ်လို အလောတော် သို့မဟုတ် ကျွမ်းကျင်စွာ ပြောဆိုနိုင်သူလည်း မနည်းပါ။ ဖူထုန်းဟွ (Mandarin) ခေါ် ရုံးသုံး တရုတ်စကားအပြင် အခြား ဒေသန္တရ ဘာသာစကားများ ဖြစ်သည့် ဟုတ်ကင် (မင်နန်) စကားကို အောက်မြန်မာပြည်တွင်လည်းကောင်း၊ ကန်တုန်စကားနှင့် ယူနန်စကားကို အထက်မြန်မာပြည်တွင်လည်းကောင်း ပြောဆို အသုံးပြုကြသည်ကိုလည်း တွေ့ရှိနိုင်သည်။ [[ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း]]လက်ထက် (၁၉၆၂-၁၉၈၈)အကြားတွင် တရုတ်ကျောင်းများအား ပိတ်ပင်ခဲ့သောကြောင့် တရုတ်စကား ပြောတတ်သူ လျော့နည်းခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာအဝှမ်းတွင် တရုတ်စာ၊ တရုတ်စကား အရေးပါလာသောကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း တရုတ်ကျောင်း အရေအတွက် တိုးပွားလျက်ရှိသည်။ ယင်း တရုတ်ကျောင်းများတွင် တရုတ်လူမျိုးများသာမက ဗမာနှင့် အခြားတိုင်းရင်းသား လူမျိုးများပင် တက်ရောက်သင်ယူကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ === ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု === [[File:Kuan Yin Si, Bago, Myanmar.jpg|thumb|250px|ပဲခူးမြို့ရှိ ကွမ်ယင်မယ်တော် ဘုရားကျောင်း]] [[File:Yunnanese Temple in Mandalay.jpg|thumb|250px|မန္တလေးမြို့ရှိ ယူနန်ဘုံကျောင်း]] မြန်မာရှိ တရုတ်အများစုမှာ [[တာအိုဘာသာ]]၊ [[မဟာယာန]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ရောယှက်လျက် ရှိသည့် [[ထေရဝါဒ]]ဗုဒ္ဓဘာသာကို ယုံကြည်ကိုးကွယ်ကြသည်။ [[ကွမ်ယင်မယ်တော်]]အား ကိုးကွယ်ခြင်းမှာ သိသာထင်ရှားသည့် သာဓက တစ်ခုဖြစ်သည်။ တရုတ်နှစ်ကူး ကဲ့သို့သော တရုတ်ရိုးရာ ပွဲတော်များကိုလည်း ဘုံကျောင်းများတွင် ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ဘုံကျောင်းများသည်လည်း မြန်မာရှိ တရုတ်များ စုဝေးရာ၊ မိမိတို့၏ ရိုးရာဓလေ့ ထုံးတမ်းအစဉ်အလာများအား ထိန်းရှိမ်းရာ နေရာ ဖြစ်သည်။ ပန်းသေးများမှာမူ အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။ === အမည် === မြန်မာရှိ တရုတ်အများစုသည် မြန်မာအမည်ရော တရုတ်အမည်ပါ ရှိတတ်ကြသည်။ အချို့မှာ တရုတ်အမည်နှင့် အသံထွက် ဆင်တူသည့် မြန်မာအမည် မည့်တတ်ကြသည်။ တရုတ်တို့၏ ဓလေ့အရ မျိုးဆက်သစ်များအား ကင်မွန်းတပ်ရာတွင် မျိုးရိုးအမည်ကို ပထမဆုံး စာလုံးအဖြစ် ပေးလေ့ရှိသည်။ ရန်ကုန်မြို့ရှိ ဘုံကျောင်းတာဝန်ခံတစ်ဦး၏ အဆိုအရ ရန်ကုန်တွင် အတွေ့များသည့် မျိုးရိုးအမည်များမှာ လီ (李)၊ ဖုန် (彭)၊ ရှီ (時)၊ တုန် (董)၊ မင် (閔)၊ နျို (牛)၊ ပျဲန်း (邊)၊ ရှင်း (辛)၊ ကွမ်း (關)၊ ရွှီ (徐) နှင့် ကွာ (柯) တို့ ဖြစ်ကြသည်။ === အစားအစာ === မြန်မာပြည်တွင် တွေ့ရှိရသည့် တရုတ်ဟင်းလျာမှာ ဖူကျန့်၊ ကွမ်တုန်းနှင့် ယူနန်ပြည်နယ် ဟင်းလျာများမှ ဆင်းသက်လာသည်။ အောက်ဖော်ပြပါ အစားအစာများသည် မြန်မာ့နေ့စဉ် အစားအစာများဖြစ်လာသည့် တရုတ်အစားအစာများ ဖြစ်သည်။ * [[ပေါက်စီ]] (包子) * [[ပီကင်းဘဲကင်]] (北京烤鴨) * [[အီကြာကွေး]] (油條) * [[ထမင်းကြော်]] (炒飯) * [[လမုန့်]] (月餅) * [[မြူစွမ်]] (麵線) * [[ဆန်ပြုတ်]] (粥) * ပန်းသေးခေါက်ဆွဲ * ဆီချက်ခေါက်ဆွဲ (乾麵) == မြန်မာရှိ ထင်ရှားသူ တရုတ်နွယ်ဖွားများ == * [[ဦးအောင်ကြီး]]<ref name="ms"/> - တပ်မတော်အရာရှိကြီးဟောင်းနှင့် နိုင်ငံရေးသမား * [[Aw Boon Haw]] (Hakka) - 虎標萬金油 (ကြားရုပ်ရှင်ဆေးဆီ) တီထွင်သူ * [[Aw Boon Par]] (Hakka) - Aw Boon Haw ၏ ညီ * [[ဦးအိုက်ထွန်း]] (Kokang) - အိုလံပစ်ဆောက်လုပ်ရေးနှင့် အာရှဓနဘဏ် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌဟောင်း * [[ခွန်ဆာ]] (Kokang) - ရှမ်းပြည်နယ်အခြေစိုက် ခေါင်းဆောင်ဟောင်း * [[ခင်ညွန့်၊ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး|ဦးခင်ညွန့်]] (Hakka)<ref name="Kuppuswamy">{{cite web |last=Kuppuswamy |first=C.S. |date=2004-09-11 |url=http://www.southasiaanalysis.org/papers12/paper1161.html |title=MYANMAR: The shake- up and the fall out |publisher=South Asia Analysis Group}}</ref> - မြန်မာနိုင်ငံ ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်းနှင့် ထောက်လှမ်းရေးအကြီးအကဲဟောင်း * [[လော်စစ်ဟန်]] (Kokang) - စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ကြီး * [[ထွန်းမြင့်နိုင်|ဦးထွန်းမြင့်နိုင် (Steven Law)]] (Kokang) - [[အေးရှားဝေါလ်ကုမ္ပဏီ]]၏ စီမံခန့်ခွဲမှုဒါရိုက်တာ * [[ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနေဝင်း|ဦးနေဝင်း]] (Hakka)<ref>{{cite book | first=S.T. | last=Leong | year=1997 | title=Migration and Ethnicity in Chinese History | publisher=Stanford University Press}}</ref> - နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲဟောင်း (၁၉၆၂ - ၁၉၈၈) * ဒေါက်တာမောင်ဖြူး - ကိုလိုနီခေတ် ပညာဝန် * ဖုန်ကြားရှင် (Kokang) - ကိုးကန့်အထူးဒေသ ခေါင်းဆောင်ဟောင်း * [[စန်းယု|ဦးစန်းယု]] (Hakka) - သမ္မတဟောင်း (၁၉၈၁ - ၁၉၈၈) * [[Serge Pun|ဦးသိမ်းဝေ (Serge Pun)]] - ရိုးမဘဏ်နှင့် FMI ကုမ္ပဏီတို့၏ ဥက္ကဋ္ဌ * [[Taw Sein Ko|တော်စိန်ကို]] (Hokkien)<ref>{{cite book|first=Paul | last=Strachan | year=1989 | title=Pagan - Art and Architecture of Old Burma | publisher=Kiscadale}}</ref> - ကျောက်စာဝန်ဟောင်းနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင် * [[သခင်ဗသိန်းတင်]]<ref name="ms"/> - ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်း * [[ဦးကြည်မောင်]] - တပ်မတော်အရာရှိကြီးဟောင်းနှင့် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ခေါင်းဆောင်ဟောင်း == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [http://www.gqb.gov.cn/ Overseas Chinese Affairs Office of the State Council of the People's Republic of China] * [http://www.irrawaddy.org/research_show.php?art_id=446 Chronology of Chinese-Burmese Relations] of ''The Irrawaddy'' {{မြန်မာပြည် လူမျိုးများ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံလူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ-တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံဆက်ဆံရေး]] 73v0z9qeeo2d2t0nujscbsuloftx9bd 0 8308 1036084 1032808 2026-06-05T03:18:38Z Ninjastrikers 22896 1036084 wikitext text/x-wiki {{Infobox islands | name = မိန်းမလှကျွန်း | official_name = Meinmahla Kyun | other_name = {{lang|en|Meinmahla Island}} | image_name = | image_caption = | map = Myanmar | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း မိန်းမလှကျွန်း တည်ရှိရာနေရာ | map_size = 220 | location = [[ကပ္ပလီပင်လယ်]] / [[မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသ]] | coordinates = {{coord|15|52|N|95|17|E|region:MM_type:isle|display=inline,title}} | country = {{MMR}} | Administrative_division = [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး]] | District = [[ဖျာပုံခရိုင်]] | Municipality = [[ဘိုကလေးမြို့နယ်]] | area_sqmi = 52.79 | highest_mount = အမြင့်ဆုံးနေရာ | elevation_m = 25 | population = ၀ (ဘေးမဲ့တောအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသဖြင့် လူနေထိုင်ခြင်းမရှိ) }} '''မိန်းမလှကျွန်း'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ကျွန်းတစ်ကျွန်း ဖြစ်ပြီး ကျွန်းတစ်ခုလုံးကို [[မိန်းမလှကျွန်း တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော]]အဖြစ် သတ်မှတ်ထိန်းသိမ်းထားသည်။ မိန်းမလှကျွန်း [[သစ်တောကြိုးဝိုင်း]]သည် သဘာဝ[[ဒီရေတော]] အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး ၅၂.၇၉ စတုရန်းမိုင် (၁၃၆.၇ စတုရန်းကီလိုမီတာ) ကျယ်ဝန်းသည်။<ref name="monrec">{{cite web |url=https://www.monrec.gov.mm/travel/153/ |title=မိန်းမလှကျွန်း တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ဘေးမဲ့တော |publisher=သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးဌာန |accessdate=2024-03-26 |archive-date=26 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240326023145/https://www.monrec.gov.mm/travel/153/ }}</ref> ၁၉၈၆ ခုနှစ်တွင် ကြိုးဝိုင်းသစ်တောအဖြစ် စတင်သတ်မှတ်ခဲ့ပြီး ဒီရေရောက်ဒေသများတွင် ပေါက်ရောက်ရှင်သန်နိုင်သည့် ဗျူး၊ ဗျူးခြေထောက်၊ လမု၊ လမဲ့၊ ကနစို၊ မဒမ စသည့် ဒီရေတောသစ်ပင်များ အများဆုံး ပေါက်ရောက်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဧကအနည်းငယ်သာ ကျန်ရှိတော့သော ဒီရေတောများအနက် အကြီးဆုံးနှင့် အဓိကအကျဆုံးသော ဂေဟစနစ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဒီရေတောများသည် ပတ်ဝန်းကျင်အတွက် အလွန်အရေးပါလှပြီး တရားမဝင် ထင်းနှင့် မီးသွေးထုတ်လုပ်မှုများကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ၌ တစ်နှစ်လျှင် ၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြုန်းတီးလျက်ရှိသည်။ ဒီရေတောများ၏ အကာအကွယ်ပေးနိုင်စွမ်းကို ၂၀၀၈ ခုနှစ်တွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သည့် [[နာဂစ်မုန်တိုင်း]]ကာလတွင် ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်ခဲ့ရပြီး၊ ဒီရေတောရှိသည့် ဒေသများသည် မရှိသောဒေသများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက မုန်တိုင်းဒီရေဒဏ်ကို သက်သာစေသဖြင့် လူအသေအပျောက် အလွန်နည်းပါးခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးအဖွဲ့ ([[အက်ဖ်အေအို]]) မှ သစ်တောရေးရာ ပညာရှင်များ၏ သုံးသပ်ချက်အရ ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသအတွင်း ဒီရေတောများ လျော့နည်းပြုန်းတီးခဲ့ခြင်းကြောင့် နာဂစ်မုန်တိုင်းဒဏ်ကို အပြင်းအထန် ခံစားခဲ့ရပြီး လူပေါင်းများစွာ သေဆုံးခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။ == ပထဝီဝင်ဆိုင်ရာ အခြေခံအချက်အလက်များ == === တည်နေရာ === မိန်းမလှကျွန်းသည် မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၅ ဒီဂရီ ၅၂ မိနစ်နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၅ ဒီဂရီ ၁၇ မိနစ်တို့ ဆုံရာ၊ [[ဘိုကလေးမြစ်]]ဝနှင့် ကဒုံကနိမြစ်ဝတို့အကြား၊ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ အနောက်တောင်ဘက် ခန့်မှန်းခြေ ၁၃၀ ကီလိုမီတာ (၈၁ မိုင်) အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ ဘိုကလေးမြို့မှ တောင်ဘက်သို့ ၁၉ ကီလိုမီတာ (၁၂ မိုင်) ခန့် ကွာဝေးသည်။ === အမြင့် === ကျွန်း၏ ဧရိယာအများစုသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်နှင့် တစ်ပြေးတည်းနီးပါး ရှိပြီး အမြင့်ဆုံးနေရာသည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်ထက် ၂၅ မီတာ (၈၂ ပေ) ခန့်သာ မြင့်မားသည်။ ထို့ကြောင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နာဂစ်မုန်တိုင်းကာလအတွင်း ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံမှတ်တမ်းများ၌ မိန်းမလှကျွန်းတစ်ခုလုံး ပင်လယ်ရေအောက်သို့ ခေတ္တမြုပ်ကွယ်သွားသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ === ရာသီဥတု === အပူပိုင်းမုတ်သုံရာသီဥတုမျိုးရှိပြီး နှစ်စဉ် ပျမ်းမျှမိုးရေချိန် ၂,၇၇၇ မီလီမီတာ ရှိသည်။ မိုးရာသီသည် နှစ်စဉ် မေလမှ အောက်တိုဘာလအထိ တာရှည်လေ့ရှိသည်။ == သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များ == မိန်းမလှကျွန်းပေါ်တွင် ဒီရေတောသစ်ပင် အမျိုးအစားပေါင်း ၂၉ မျိုးခန့် ပေါက်ရောက်လျက်ရှိပြီး လက်ရှိတွင် သဘာဝသစ်တော ထိန်းသိမ်းခြင်းအပြင် ဒီရေတောပြန်လည်ထူထောင်ရေး စိုက်ပျိုးခြင်းလုပ်ငန်းများကိုပါ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ ဘေးမဲ့တောအတွင်း၌ [[ဒရယ်]]၊ [[ဖျံ]]၊ [[လိပ်]]၊ [[တောဝက်]]၊ [[တောခွေး]]နှင့် [[ရေငံမိကျောင်း]]များ အပါအဝင် တိရစ္ဆာန်အမျိုးပေါင်းများစွာကို ဘေးမဲ့စောင့်ရှောက်ထားသည်။ ထို့ပြင် ရှားပါးငှက်မျိုးစိတ်များ အပါအဝင် ငှက်မျိုးစိတ်ပေါင်း ၃၄ မျိုးခန့် ကျက်စားသဖြင့် ငှက်ကြည့်ဝါသနာရှင်များ စိတ်ဝင်စားရာနေရာ ဖြစ်သည်။ ကမ်းခြေနှင့် ရေပြင်အနီးတစ်ဝိုက်တွင် [[ရေဝက်]]နှင့် [[ဧရာဝတီ လင်းပိုင်]]များကိုလည်း တစ်ခါတရံ တွေ့ရှိရတတ်သည်။ မြန်မာ့ပုလဲနှင့် ငါးလုပ်ငန်းဦးစီးဌာနနှင့် သစ်တောဦးစီးဌာနတို့ ပူးပေါင်း၍ သဘာဝမိကျောင်း မွေးမြူထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ သာကေတ မိကျောင်းမွေးမြူရေးစခန်းမှ မိကျောင်းသားပေါက်များကို မိန်းမလှကျွန်းရှိ သဘာဝတောအတွင်းသို့ လွှတ်၍ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ မိန်းမလှကျွန်းကို အခြေပြု၍ နေထိုင်သော ရေငံမိကျောင်းကောင်ရေ ၂,၆၀၀ ခန့် ရှိမည်ဟု ခန့်မှန်းထားပြီး၊ ယင်းမှာ ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသရှိ မိကျောင်းစုစုပေါင်း၏ သုံးပုံနှစ်ပုံ ဖြစ်သည်။ မိကျောင်းများ စောင့်ကြည့်ထိန်းသိမ်းရေး အခြေခံစခန်းကို ထော်ပိုင်ချောင်းတွင် ထားရှိပြီး ကျွန်းပတ်လည်တွင် ကင်းစခန်း ၉ ခုဖြင့် စောင့်ကြပ်လျက်ရှိသည်။ ကျွန်းပေါ်နှင့် ကျွန်းပတ်လည် သတ်မှတ်နေရာများတွင် ငါး၊ ပုဇွန် ဖမ်းဆီးခွင့်နှင့် မွေးမြူခွင့် အားလုံးကို ဥပဒေအရ တားမြစ်ထားသည်။ == သမိုင်းနှင့် ဒဏ္ဍာရီပုံပြင်များ == ပထဝီဝင်အနေအထားအရ ကျွန်းပေါ်ထွန်းလာသည့် သက်တမ်းသည် မကြာမြင့်လှသေးဟု ယူဆရပြီး၊ အစောဆုံးမှတ်တမ်းအနေဖြင့် ၁၈ ရာစုခန့်တွင် စတင်တွေ့ရှိရသည်။ ရှေးမြန်မာရာဇဝင်များနှင့် မွန်ရာဇဝင်များတွင် မိန်းမလှကျွန်းအကြောင်း သီးခြားဖော်ပြထားခြင်း မရှိပေ။ ခရစ်နှစ် ၁၇၅၉ ခုနှစ်ခန့်တွင် [[အလောင်းမင်းတရား]]ကြီး အောက်မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းသွင်းစဉ် ဩဇာမခံလိုသော ကျုံ့တုံးမွန်မြို့စားကြီး ဗညားဇေယျနှင့် အခြွေအရံများသည် ပင်လယ်ပိုင်းသို့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်ရင်း မိန်းမလှကျွန်းတွင် ကာလတစ်ခုအထိ စခန်းချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်ဟု ဆိုကြသည်။ မြို့စားကြီး စီးနင်းလာခဲ့သော လှေကြီး၏ ဦးပိုင်းဟု ယူဆရသည့် အပိုင်းအစသည် ထော်ပိုင်ချောင်းအနီးတွင် ယနေ့တိုင် ရှိနေသေးကြောင်း ဒေသခံများက ဆိုကြသည်။ ထိုဒေသသည် နတ်ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုတွင် ထင်ရှားသော [[ရေငံပိုင် ဦးရှင်ကြီး]]၏ ဇာတိလည်း ဖြစ်သည်။ ဦးရှင်ကြီး ကိန်းဝပ်ရာဟု ဒေသခံများ ယုံကြည်ကြသည့် "ကျွန်းညိုကြီးကျွန်း" သည် မိန်းမလှကျွန်း၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ဦးရှင်ကြီး၏ မွေးဖွားရာဇာတိနှင့် ပတ်သက်၍ အချို့က ကျွန်းညိုကြီးဟု ယူဆကြပြီး၊ အချို့ကမူ ဗြုန်းမွှေးကျွန်းနှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် မိန်းမလှကျွန်းပေါ်တွင် ဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ ဒေသခံများသည် ကျွန်းကို အလွန်နတ်ကြီးသော နေရာအဖြစ် အစွဲအလန်းကြီးစွာ ယုံကြည်ကြပြီး ကျွန်းအနီးတွင် အပြောအဆို ဆင်ခြင်ကြရသည်။ အထူးသဖြင့် ကျွန်းတစ်ဝိုက်ရှိ မိကျောင်းများသည် ရေငံပိုင်ဦးရှင်ကြီး၏ အစောင့်အရှောက်များ ဖြစ်သဖြင့် ရန်မရှာရဟု တားမြစ်လေ့ရှိပြီး အမှားအယွင်းရှိပါက မိကျောင်းဖြင့် အတိုက်ခံရတတ်သည်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ "မိန်းမလှကျွန်း" ဟု ခေါ်ဆိုရခြင်းမှာ အဝေးမှ လှမ်းမျှော်ကြည့်ပါက ကမ်းစပ်ရှိ ဒီရေတောပင်များသည် မိန်းမလှကြီးများ တန်းစီ၍ မတ်တတ်ရပ်နေသယောင် ထင်မှတ်ရလောက်အောင် လှပဝေဆာစွာ တည်ရှိနေခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု အဆိုရှိသည်။ == ပြုန်းတီးမှုနှင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေး == လယ်ယာမြေ တိုးချဲ့လာမှု၊ ငါးပုဇွန်မွေးမြူရေးလုပ်ငန်းများနှင့် ထင်း၊ မီးသွေးအတွက် ဒီရေတောများကို အလွန်အမင်း ခုတ်လှဲထုတ်ယူမှုများကြောင့် မိန်းမလှကျွန်း အပါအဝင် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ရှိ ဒီရေတောများသည် တဖြည်းဖြည်း ပြုန်းတီးခဲ့ရသည်။ အထူးသဖြင့် အတိတ်ကာလက နာမည်ကျော်ခဲ့သော "ဘိုကလေးမီးသွေး" ထုတ်လုပ်မှုသည် ဒီရေတောများကို အဓိကပြုန်းတီးစေခဲ့သည့် အကြောင်းရင်း ဖြစ်သည်။ လက်ရှိတွင် ဥပဒေအရ တားမြစ်ထားခြင်းကြောင့်သော်လည်းကောင်း၊ ထိန်းသိမ်းထားသည့် မိန်းမလှကျွန်းမှလွဲ၍ အခြားနေရာများတွင် ခုတ်လှဲစရာ ဒီရေတောပင် မရှိတော့ခြင်းကြောင့်သော်လည်းကောင်း မီးသွေးထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းများ မှေးမှိန်သွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် နာဂစ်မုန်တိုင်းဒဏ်ကြောင့် ကျွန်းပေါ်ရှိ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းများနှင့် ဂေဟစနစ် အများအပြား ထိခိုက်ပျက်စီးခဲ့ရသဖြင့် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးလုပ်ငန်းများကို သက်ဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာန၊ ပြည်တွင်းပြည်ပ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးအဖွဲ့အစည်းများနှင့် ဒေသခံများ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိသည်။ သုတေသနပြုချက်များအရ နာဂစ်မုန်တိုင်းအပြီး ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကာလအတွင်း မိန်းမလှကျွန်း၌ ငှက်မျိုးစိတ် ၉ မျိုးကို ထပ်မံတွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ လက်ရှိတွင် ကျေးရွာအလိုက် တပိုင်တနိုင် ထင်းစိုက်ခင်းများ တည်ထောင်ခြင်း၊ ဒီရေတောပျိုးပင်များ ဖြန့်ဝေစိုက်ပျိုးခြင်း (ဥပဒေအရ ကာကွယ်ထားသော ဗြုန်းမွှေးကျွန်းကဲ့သို့သော နေရာများတွင် စိုက်ပျိုးခြင်း) နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး အသိပညာပေးခြင်းများကို လုပ်ဆောင်လျက်ရှိသည်။ == လက်ရှိအခြေအနေ == တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်များအရ ၁၉၂၄ ခုနှစ်က ဧရာဝတီတိုင်းအတွင်း ဒီရေတော ဧကပေါင်း ဟတ်တာ ၂၅၀,၀၀၀ ကျော် ရှိခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၂ ခုနှစ်တွင် ဟတ်တာ ၁၁၀,၀၀၀ ကျော်သာ ကျန်ရှိတော့သဖြင့် ၇၇ နှစ်အတွင်း ဒီရေတော ပြုန်းတီးမှုမှာ ၅၅ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရှိခဲ့သည်။ ဧရာဝတီလင်းပိုင် အပါအဝင် ကမ္ဘာ့မျိုးတုန်းလုနီးပါး အန္တရာယ်ရှိသည့် မျိုးစိတ်အများအပြားသည် ဤကျွန်းကို အမှီပြုရှင်သန်နေကြရသည်။ ထို့ပြင် ဒီရေတောဆင်ဟု ခေါ်ဆိုကြသည့် ဆင်အနည်းငယ်သည်လည်း မိန်းမလှကျွန်းနှင့် ပြင်ဒရယ်ကြိုးဝိုင်းအနီးတွင် ကျက်စားလျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။ ကျွန်းပေါ်တွင် သစ်တောဌာနဆိုင်ရာ ကင်းစခန်းများမှလွဲ၍ မည်သူမျှ အခြေချနေထိုင်ခွင့် မရှိသော်လည်း လက်ရှိအချိန်အထိ ကျွန်းအတွင်းရှိ ချောင်းများ၌ ငါးခိုးဖမ်းခြင်းနှင့် ထင်းခိုးခုတ်ခြင်း အချို့ ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ဥပဒေအရ ဖမ်းဆီးအရေးယူမှုများ တင်းကျပ်ထားသော်လည်း ဒေသခံလူထု၏ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ သိနားလည်မှုနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ရရှိမှသာလျှင် မိန်းမလှကျွန်း ဂေဟစနစ် ထိန်းသိမ်းရေးသည် ရာနှုန်းပြည့် အောင်မြင်မည် ဖြစ်သည်။<ref>ဒီရေတောများကို ချစ်ကြပါ၊ ကြည်ဝေ၊ ဇွန် ၂၇၊ ၂၀၀၈</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} {{မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျွန်းများ}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဘေးမဲ့တောများ]] [[Category:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးရှိ ကျွန်းများ]] [[Category:ဘိုကလေးမြို့နယ်]] oob5uwgl96m5499at2fznlao1grprry 0 8373 1036045 1035871 2026-06-05T02:51:15Z Ninjastrikers 22896 1036045 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = ပျူလူမျိုး | native_name = (Pyu people) | native_name_lang = my | image = | image_size = | image_caption = | population = | regions = [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်း၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]] | region1 = [[ဟန်လင်း]]၊ [[ဗိဿနိုး]]၊ [[သရေခေတ္တရာ]] | pop1 = | languages = [[ပျူဘာသာစကား]] (မျိုးသုဉ်းပြီး) | religions = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (ထေရဝါဒနှင့် မဟာယာန)၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]၊ [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]] | related_groups = [[ဗမာလူမျိုး]]၊[[ပိုင်လူမျိုး]]၊ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွားများ]] | footnotes = ပျူလူမျိုးများသည် အေဒီ ၉ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် ဗမာလူမျိုးများနှင့် တဖြည်းဖြည်း ရောနှောကွယ်ပျောက်သွားခဲ့သည်။ }} '''ပျူလူမျိုး''' များသည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းလွင်ပြင်တစ်လျှောက်တွင် [[ကျောက်ခေတ်]]နှောင်းပိုင်း၊ [[ကြေးခေတ်]] နှင့် [[သံခေတ်]] စသည့် လူသားတို့၏ ဆင့်ကဲဖြစ်တည်မှု ခေတ်အဆက်ဆက်ကို ဖြတ်သန်း၍ အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသော ဌာနီလူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ပျူတို့သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်အုပ်စု]]မှ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား]] (Tibeto-Burman) အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြပြီး၊ လူမျိုးခွဲခြားမှုဗေဒအရ [[မွန်ဂိုလွိုက်]] (Mongoloid) ခေါ်မျိုးနွယ်စုတွင် ပါဝင်သည်။<ref name="HumGen2011">Summerer, M., et al. (2011). "The genetic distinctness of the Burmese people." ''Human Genetics''.</ref> == မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာခြင်း == ပျူလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ရှေးဦးစွာ ဝင်ရောက်လာကြသော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား အုပ်စုဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။ ပျူတို့၏ မူလဇစ်မြစ်မှာ တရုတ်ပြည်အနောက်မြောက်ပိုင်း ချင်းဟိုင်(青海) နှင့် တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့် ဒေသများဖြစ်သည်ဟု မျိုးရိုးဗီဇနှင့် ဘာသာစကားဆိုင်ရာ လေ့လာမှုများက ဆိုသည်။<ref name="Harvard2022">Posth, C., et al. (2022). "The genetic history of Southeast Asia." Nature Communications.</ref>၎င်းတို့သည် ခန့်မှန်းခြေ ဘီစီ (၅) ရာစုဝန်းကျင်တွင် လူဦးရေတိုးပွားလာခြင်းနှင့် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုများကြောင့် တောင်ဘက်သို့ တဖြည်းဖြည်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref name="Luce1985" /> [[File:Qinghai Tibet Railway Tibet China 西藏 青藏铁路 - panoramio (4).jpg |right|thumb|250px| ချင်းဟိုင်ပြည်နယ်]] ပျူတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ လမ်းကြောင်းနှစ်သွယ်ဖြင့် ဝင်ရောက်လာနိုင်ကြောင်း သမိုင်းပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။တရုတ်ပြည် [[ယူနန်]]ဒေသမှတစ်ဆင့် [[တာပိန်မြစ်]]နှင့် [[ရွှေလီမြစ်]]ဝှမ်းများအတိုင်း ဆင်းသက်လာကာ မြန်မာနိုင်ငံအထက်ပိုင်းသို့ ဝင်ရောက်သည့် လမ်းကြောင်းဖြစ်သည်။<ref name="Moore2007">Moore, E.H. (2007). "Early Landscapes of Myanmar." River Books.</ref>ဧရာဝတီမြစ်ဖျားခံရာ ဒေသများမှတစ်ဆင့် မြစ်ကြောင်းအတိုင်း တောင်ဘက်သို့ စုန်ဆင်းလာသည့် လမ်းကြောင်းဖြစ်သည်။မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ ရောက်ရှိလာသော ပျူတို့သည် အေဒီ ၁ ရာစုမတိုင်မီကပင် မြောက်ဘက်တွင် [[တကောင်း]]၊ အလယ်ပိုင်းတွင် [[ဟန်လင်း]]၊ [[ဗိဿနိုး]] နှင့် တောင်ဘက်တွင် [[သရေခေတ္တရာ]] စသည့် မြို့ပြနိုင်ငံများကို အဆင့်ဆင့် တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Aung-Thwin, M. (2005). "The Mists of Rāmañña." University of Hawai'i Press.</ref>ထိုစဉ်က နေထိုင်နှင့်ပြီးသားဖြစ်သော ဌာနေ [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထရိုအေးရှားတစ်]] (Austroasiatic) နွယ်ဖွားများနှင့်လည်း ယဉ်ကျေးမှုချင်း ထိတွေ့ရောနှောခဲ့ကြသည်။ == ပျူမျိုးရိုးဗီဇ == မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပျူမြို့ဟောင်းများမှ တူးဖော်ရရှိသော အရိုးစုများအား မကြာသေးမီက ရှေးဟောင်းဒီအန်အေ (aDNA) စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရာ ပျူတို့သည် တရုတ်-တိဗက် အနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြောင်း သိပ္ပံနည်းကျ ပိုမိုခိုင်မာလာစေခဲ့သည်။<ref name="Harvard2022" />အဆိုပါ စစ်ဆေးမှုများအရ ပျူတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်]]ရှိ [[ပိုင်လူမျိုး]]များ၊ [[ယီ လူမျိုး|ယီလူမျိုး]]များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ အလွန်နီးစပ်ပြီး ၎င်းတို့အားလုံးသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၃,၀၀၀ ကျော်က တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်မှ ဆင်းသက်လာသော ဘိုးဘွားတစ်ဦးတည်းမှ ပေါက်ဖွားလာသူများ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Wang2021">Wang, C.C. et al., "Genomic Insights into the Ancestry of Tibeto-Burman Populations", Science Advances (2021).</ref> ပျူလူမျိုးတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇ ဇာစ်မြစ်ကို DNA သုတေသနပြုချက်များအရ လေ့လာရာတွင် ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သော Y-Chromosome Haplogroup အုပ်စုများမှာ အဓိက အထောက်အထားများ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Kutanan2020">Kutanan, W. et al., "Genetic structure of the Tibeto-Burman populations in Northern Thailand and Myanmar", Human Genetics (2020).</ref> ပျူမြို့ဟောင်းများမှ ရရှိသော ရှေးဟောင်းဒီအန်အေ (aDNA) နမူနာများတွင် Haplogroup O-M122 (ယခုအခေါ် O2, ယခင် O3) သည် အဓိကလွှမ်းမိုးသော မျိုးရိုးဗီဇအမှတ်အသားအဖြစ် တွေ့ရှိရပြီး၊ ဤအမှတ်အသားသည် တရုတ်-တိဗက် အနွယ်ဝင်များ၏ ဝိသေသလက္ခဏာဖြစ်သော အရှေ့အာရှမှ တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှုလမ်းကြောင်းကို ညွှန်ပြနေသည်။<ref name="Zhang2015">Zhang, X. et al., "The genetic history of the Tibeto-Burman speaking populations", BMC Evolutionary Biology (2015).</ref> ထို့ပြင် ပျူတို့တွင် Haplogroup O-M119 နှင့် Haplogroup O-M95 အမှတ်အသားအချို့ကိုလည်း တွေ့ရှိရပြီး ၎င်းသည် ပျူတို့ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရောက်ရှိချိန်တွင် ဒေသခံ မွန်-ခမာ (Austroasiatic) အနွယ်ဝင်များနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ ရောနှောမှု (Genetic Admixture) ရှိခဲ့ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="NatureEastAsia2021">"The genomic formation of human populations in East Asia", Nature (2021).</ref>ယူနန်ဒေသရှိ ပိုင်လူမျိုးတို့၏ DNA တွင် တွေ့ရှိရသော Haplogroup O-M122 နှင့် O-F444 အမှတ်အသားများသည် ပျူအရိုးစုများမှ ရရှိသော aDNA နမူနာများနှင့် ၉၀%ကျော် တိုက်ရိုက်တူညီနေခြင်းက ၎င်းတို့သည် "ညီအစ်ကိုအရင်း" (Sister groups) ဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြနေသည်။<ref name="Liu2023">Liu, D. et al., "Ancient Genomes from Myanmar and the Origin of Tibeto-Burman Speakers", Current Biology (2023).</ref> အချို့သော သမိုင်းပညာရှင်များနှင့် ဘာသာစကားဗေဒ ပညာရှင်များက ပျူ (Pyu) လူမျိုးတို့အား "ယူနန်ဘက်မှ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ စောစီးစွာ ဝင်ရောက်လာသော ပိုင်မျိုးနွယ်စုဝင်များ" ဟုပင် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုကြသည်။<ref name="Luce1960">Luce, G.H., "The Ancient Pyu", Journal of the Burma Research Society (1960).</ref> [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာ]]တို့သည် အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အလုံးအရင်းနှင့် ဝင်ရောက်လာချိန်တွင် ပျူတို့နှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ ပေါင်းစည်းသွားခဲ့ကြသည်။ ရှေးဟောင်းဒီအန်အေ လေ့လာချက်များအရ ယနေ့ခေတ် ဗမာလူမျိုးတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇတွင် ပျူတို့၏ aDNA အမှတ်အသားများ သိသိသာသာ ပါဝင်နေပြီး၊ ခေတ်သစ်ဗမာလူမျိုးများတွင် ပျူတို့၏ ဗီဇ အကြွင်းအကျန် များကို ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်နိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။<ref name="Gronau2021">Gronau, I. et al., "The genetic history of Admixture in Myanmar Populations", PLOS Genetics (2021).</ref> == ပျူလူမျိုးတို့၏ ရုပ်သွင်ပြင်လက္ခဏာ == ပျူလူမျိုးတို့သည် [[တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] များဖြစ်ကြပြီး ၎င်းတို့၏ ရုပ်သွင်ပြင်သည် အရှေ့အာရှသားစစ်စစ် ပုံစံရှိသည်။<ref>Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> သမိုင်းမှတ်တမ်းများနှင့် ခေတ်သစ်မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ လေ့လာချက်များအရ ပျူတို့၏ ထူးခြားသော မျက်နှာကျလက္ခဏာများမှာ ပါးရိုး မြင့်မားခြင်း (High Cheekbones) နှင့် မေးရိုးတည်ဆောက်ပုံ ပြတ်သားကျစ်လစ်ခြင်းတို့သည် ပျူမျိုးနွယ်တို့၏ အဓိကအမှတ်အသားဖြစ်သည်။<ref name="genetic">Tun, Aung Thwin. (2005). ''The Mists of Ramanna''. University of Hawaii Press.</ref> အသားအရေမှာ ပါးလွှာကြည်လင်ပြီး အနီဘက် သို့မဟုတ် အဝါဝင်းဝင်းဘက်သို့ သန်းလေ့ရှိသည်။ နေရောင်ခြည်ဒဏ်ထက် အေးမြသောရာသီဥတုနှင့် ပိုမိုကိုက်ညီသော ဗီဇအခံရှိပြီး<ref>မောင်ကြည်သန့်၊ ''မြန်မာ့သမိုင်းဝင် လူမျိုးစုများနှင့် မျိုးနွယ်စုများ''၊ ၂၀၀၆။</ref> ခန္ဓာကိုယ်တွင် အမွေးအမှင် ထွက်ရှိမှု အလွန်နည်းပါးပြီး ချွေးထွက်နှုန်း နည်းပါးသည့် ထူးခြားသော မျိုးရိုးဗီဇ (V370A Allele) ပါဝင်သည်။<ref name="genetic"/>ဆံသား တွင် အရှေ့အာရှသားများကဲ့သို့ ဆံပင်ဖြောင့်စင်းခြင်း သို့မဟုတ် ရှေးဦးမျိုးနွယ်စုများ၏ အမွေအနှစ်ဖြစ်သော လှိုင်းတွန့်ဆံပင် များ ရှိတတ်ကြသည်။ အေဒီ (၉) ရာစုတွင် ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ နိုင်ငံရေးအရ မှေးမှိန်သွားသော်လည်း ပျူလူမျိုးတို့သည် ပျောက်ကွယ်သွားခြင်းမရှိဘဲ [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းတလျှောက်နှင့် [[အညာဒေသ]] ကျေးလက်များတွင် ဆက်လက်ရှင်သန်ခဲ့ကြသည်။ အချို့သော ကျေးရွာများတွင် ယနေ့တိုင် ပျူစစ်စစ် ရုပ်သွင်ပြင်များကို တွေ့ရှိနိုင်ဆဲဖြစ်သည်။အညာဒေသရှိ ရှေးဟောင်းပျူမြို့ဟောင်းများ (ဥပမာ- [[ဟန်လင်း]]၊ [[ဗိဿနိုး]]၊ [[သရေခေတ္တရာ]]) နှင့် အနီးတဝိုက်ရှိ ကျေးရွာအချို့တွင် "ရွာသားချင်းသာ လက်ထပ်ခြင်း"ကြောင့် ပြင်ပဗီဇများ စိမ့်ဝင်မှုနည်းပါးခဲ့သည်။<ref>Hudson, Bob. (2004). ''The Origins of Bagan''. PhD Thesis, University of Sydney.</ref><ref>Moore, Elizabeth. (2007). ''Early Landscapes of Myanmar''. River Books.</ref> == အမည်အခေါ်အဝေါ် == အေဒီလေးရာစုခန့်တွင် တရုတ်ပြည်၌ ''ချူကျူ''ရေးသော ခေတ်သည်[[သရေခေတ္တရာ|သ]]ရေခေတ္တရာခေတ်မှဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာနဲ့စာပေများကိုတိုက်ရိုက်ဆက်ခံခဲ့လေရာပုဂံခေတ်ဟန်ဖြစ်လာလေသည်။[[သရေခေတ္တရာ|ရေခေတ္တရာရေခေတ္တရာ]]'''ဟွာယန်ကောကျိ'''(The History of The State of Hua-Yang) တွင် ဖျောက် (သို့) ဖျောင်း ဟုခေါ်သော ပျူလူမျိုးများကို စတင်ရေးခဲ့သည်ဟုယူဆကြောင်း၊ ပျူကို တရုတ်တို့က ဖျောက်ဟုခေါ်၍ ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင်က ''ထုလော်ကျူ''ဟု ခေါ်တွင်ကာ ဂျာဗားအမျိုးသားတို့က ''တုလီချူ ''ဟု ခေါ်ဆိုကြောင်း [[ဒေါက်တာသန်းထွန်း]]မှ သုံးသပ်သည်။<ref>ဒေါက်တာသန်းထွန်း - ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်(တအကြိမ်)၊ p.61</ref> မြန်မာ-တရုတ်သမိုင်းပညာရပ်သုတေသီ နှင့် မြန်မာ့သမိုင်းကော်မရှင် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သော [[ချန်ရည်စိန်|ဦးရည်စိန်]]မှ ယခုလို သုံးသပ်ထား၏။ ခရစ်နှစ်သုံးရာစုနောက်ပိုင်းနှင့် လေးရာစုအလယ်ပိုင်းတွင် ပျူတို့တည်နေရာကို အတိအကျမှတ်တမ်းတင်ထားသော ရှေးတရုတ်မှတ်တမ်း လေးကျမ်းရှိ၏။ ထိုကျမ်းများသည် *ဝေ့ပြည်ထောင်သမိုင်းအကျဉ်း (An Outline History of The Wei State - AD 220-25) *အနောက်တောင်ဘက်ဒေသ ဦးဆောင်းကျမ်း (The Gazetteer of The South West Region) *နန်းကျွန်းဒေသ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်ရှစ်နယ်ဦးဆောင်းကျမ်း (The Gazetteer of The Eight Prefectures of Nan Chung or Present day Szechwan Yunnan and Kueichow Border Region) *ဟွာယန်ဒေသသမိုင်း (The History of The State of Hua-Yang) တို့ဖြစ်ကြသည်။ ယခုအခါ ''ဟွာယန်ဒေသသမိုင်း'' တစ်ခုပင်ကျန်ရှိ၍ အခြားသုံးကျမ်းမှာ ပျောက်ဆုံးနေပြီဖြစ်သည်။ သမိုင်းကျမ်းများအချို့နှင့် ရှေးဟောင်းစွယ်စုံကျမ်းများတွင် ကောက်နှုတ်ချက်အတိုအထွာများကိုတွေ့ရှိထားခြင်းကြောင့် ထိုကျမ်းများသည် လွန်ခဲ့သောအခါ၌ ရှိခဲ့ကြောင်းကို သိနိုင်သည်။ ဤကျမ်းသုံးကျမ်းများအနက် ပျူတို့ဒေသအမည်ကို ထူးခြားစွာဖော်ပြထားသောကျမ်းသည် ''ဝေ့ပြည်ထောင်သမိုင်းအကျဉ်း'' ဖြစ်၏။ သမိုင်းပညာရှင်ဖေယင်း (Fei Yin) သည်” [[သုံးပြည်ထောင်ခေတ်]]သမိုင်း (The Annals of The Epoch of The Three Kingdoms - AD 220-80) ကိုမှတ်စုပေးခဲ့သည်။ မှတ်စုထည့်သွင်းပြီးစီးသည့်နှစ်သည် ခရစ်နှစ် ၄၂၉-ခုနှစ်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ခရစ်နှစ် ၄၂၉-ခုနှစ်၌ ''ဝေ့ပြည်ထောင်သမိုင်းအကျဉ်း'' သည်ထင်ရှားသောကျမ်းတကျမ်း ဖြစ်နေသေး၍ မပျောက်ဆုံးသေးကြောင်းသိသာသည်။ ဖေယင်းသည် [[သုံးပြည်ထောင်ခေတ်]]သမိုင်းမှ [[သုံးပြည်ထောင်ခေတ်#ဝေ|''ဝေ့ပြည်ထောင်သမိုင်း'']] ၏အဆုံး ''ဝေ့ပြည်ထောင်အကျဉ်း'' ၌ အနောက်ဘက်မျိုးနွယ်စုအခန်းကို ထုတ်နှုတ်၍ မှတ်စုသွင်းပေးခဲ့သည်။ Section of the His Jung (Xi Rong) in the Wei Lueh (Wei Lue) ၌ "ရှေးတရုတ်နိုင်ငံ (စိန့်တိုင်း) အနောက်ဘက်တခွင်ရှိ နိုင်ငံများအကြောင်းဖြစ်သည်။ ထိုနိုင်ငံများအကြောင်းများထဲ၌ '''ဖန်းယွယ့်''' (P'an-Yueh) နိုင်ငံရှိ၏။ ထီးယဲန်ကျူနိုင်ငံ (T 'ien Chu or Tian Zhu Kingdom) ၏အရှေ့တောင်ဘက်လီပေါင်း သုံးလေးငါးထောင်အကွာတွင်တည်ရှိသည်။ ယီပု (I-Pu orYi Bu) နှင့်နီးကပ်၏။ ထိုဒေသ (ဖန်ယွယ့်နိုင်ငံ) မှလူတို့သည် အရပ်ပု၍ စိန့်တိုင်းသားတို့နှင့်တူညီသည်။ [[သုံးပြည်ထောင်ခေတ်#ရှူ|ရှူနယ်]] (Shu State) မှကုန်သည်များသည် ထိုဒေသသို့ရောက်ခဲ့နိုင်သည်။" ဟုထူးထူးခြားခြားဖော်ပြထားသည်ကိုတွေ့ရသည်။ ထီး-ယဲန်ကျူ (Ti 'en Chu or Tian Zhu) ဟူသည် ဟိန္ဒူကိုအသံလှယ်ထားခြင်းဖြစ်၏။ ထိုတရုတ်စာလုံးနှစ်လုံး၏ ရှေးဟောင်းအသံထွက်သည် Hindu နှင့်ခပ်ဆင်ဆင်ဖြစ်သည်။ ယခုအိန္ဒိယနိုင်ငံကိုဆိုလိုသည်။ ယီပုမှာ ယူနန်နယ်ကို ဆိုလိုသည်။ ဤနည်းအားဖြင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ အရှေ့တောင်ဘက် ယူနန်နှင့် နီးကပ်သည့် ''ဖန်းယွယ့်''သည် ရှေးဟောင်းမြန်မာ သို့ ပျူနိုင်ငံ ဖြစ်သည်မှာထင်ရှား၏။ ဝေ့ပြည်ထောင်သမိုင်းအကျဉ်း၌ ပါသောစာပိုဒ်တွင် '''ဖန်ယွယ့်''' နိုင်ငံကို ''ဖန်ယွယ့်ဝမ်(င်)'' ဟူ၍လည်း ခေါ်၏။ ဟန့်ယိုယ့်မော်(င်) ဟူသည် ဟန့်လွယ့်မင်း ဟုအနက်ရှိ၏။ သို့ရာတွင်ဤသို့အနက်အဓိပ္ပာယ်ကောက်ယူခြင်းသည်အဖြေမှန်မရနိုင်ချေ။ 'ဟန့်' ဟူသောစာလုံးသည် 'ဖျောင်း' (P'iao)(ပျူ) ဟူသောစာလုံးနှင့် ဆင်တူယိုးမှားဖြစ်သဖြင့် စာမူအဆင့်ဆင့်ရေးကူးရာ၌ မှားယွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ခရစ်နှစ်လေးရာစုအလယ်တွင် ပြုစုပြီးစီးသော '''ဟွာယန်ဒေသသမိုင်း'''တွင် ‘ဖျောက်ယွယ့်” ဟုရေးသည်။ ''ဖျောင်းယွယ့်'' သို့မဟုတ် ''ဖျောက်ယွယ့်'' သည် ''ပျူဝတ်'' ကိုအသံလှယ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။<ref>ရည်စိန် - ပျူနိုင်ငံ၊ p.167-178၊ ဉာဏ်လင်းဓမ္မစာပဒေသာ၊ ၁၉၈၄-ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလထုတ်</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== မြန်မာနိုင်ငံ၏ မြစ်ဝှမ်းလွင်ပြင်ဒေသများသို့ ရှေးဦးစွာ ဝင်ရောက်အခြေချလာသူများမှာ တိဗက်-ဗမာအနွယ်ဝင် များဖြစ်ကြသည့် ပျူလူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များက ယူဆကြသည်။<ref name="Luce1985" /> ပျူနှင့် အနွယ်တူ ရှေးဟောင်းတိဗက်-ဗမာစကားပြော လူမျိုးစုများသည် အရှေ့တောင်အာရှနှင့် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]] အရှေ့ဘက်ဒေသများအထိ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့ကြပြီး [[ဧရာဝတီမြစ်]]ဝှမ်းနှင့် [[ရခိုင်ပြည်နယ်|ရခိုင်ကမ်းရိုးတန်း]] ဒေသများတွင် အခြေချခဲ့ကြသည်။<ref name="Moore2007" />ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် ရှေးဟောင်းမြို့ပျက်များနှင့် အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို တူးဖော်တွေ့ရှိချက်များအရ ပျူလူမျိုးများသည် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း မြို့ပြပြည်ရွာများ ထူထောင်ခဲ့ကြောင်း အထောက်အထားခိုင်မာစွာ တွေ့ရှိရသည်။ [[တကောင်း]]၊ [[ဟန်လင်း]] (ရွှေဘို)၊ [[မုံရွာ]]၊ [[ဖိုလ်ဝင်တောင်‎]] နှင့် [[မြင်းခြံ]] ဒေသများ။<ref>သန်းထွန်း၊ "ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်" (၂၀၀၂)။</ref>[[ပုဂံ]]၊ [[ပုပ္ပါးတောင်|ပုပ္ပား]]၊ [[မကွေး]]၊ [[မင်းဘူးခရိုင်|မင်းဘူး]]၊ [[ဆင်ဖြူကျွန်း]] (ကျပင်းမြို့ဟောင်း)၊ [[တောင်တွင်းကြီး]] နှင့် [[ရမည်းသင်းခရိုင်|ရမည်းသင်း]] ဒေသများ နှင့် အောက်မြန်မာပြည်ရှိ [[ပြည်မြို့|ပြည်]]၊ [[မှော်ဇာရွာ၊ ပြည်မြို့နယ်|မှော်ဇာ]] (သရေခေတ္တရာ)၊ [[ထားဝယ်]] ဒေသများ တွင် ရှေးဟောင်းမြို့ပျက်များ၊ အသုံးအဆောင်များအား ရှာဖွေတူးဖော်ရရှိသည်။ <ref>Aung-Thwin, M. (2005). ''The Mists of Rāmañña''. University of Hawai'i Press.</ref>ဤသို့ မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် မြို့ပြများ တည်ထောင်နိုင်ခြင်းမှာ ပျူတို့၏ အဆင့်မြင့်မားသော ဆည်မြောင်းတာတမံ နည်းပညာနှင့် စိုက်ပျိုးရေးစနစ် ထွန်းကားမှုကြောင့် ဖြစ်သည်။ [[သရေခေတ္တရာမြို့ဟောင်း]]ကိုရှေးဟောင်း သုတေသနပြု တူးဖော်သည့်အခါ ဝိကရာမ (Vikrama) နှင့် ဝါရမ (Varman) မင်းဆက်များ၏ အရိုးအိုးများကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ ယင်းအရိုးအိုးများပေါ်ရှိ ကမ္ဗည်းစာတမ်းများအရ ၎င်းမင်းဆက်များသည် အေဒီ (၇) ရာစုခန့်တွင် သရေခေတ္တရာ၌ စိုးစံခဲ့ကြောင်း အခိုင်အမာ သက်သေထူလျက်ရှိသည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား ပျူလူမျိုးများသည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]အရှေ့ပိုင်းဒေသသို့ ရောက်ရှိနှင့်နေသော [[အင်ဒို-အာရိယန် လူမျိုးများ|အင်ဒို-အာရိယန်]] (Indo-Aryan) များနှင့် နှစ်ကာလရှည်ကြာ ထိတွေ့ဆက်ဆံခဲ့သဖြင့် ၎င်းတို့ထံမှ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု အတွေ့အကြုံနှင့် ယဉ်ကျေးမှုများကို ဆက်ခံရရှိခဲ့ဖွယ် ရှိသည်ဟု သမိုင်းပညာရှင်များက သုံးသပ်ကြသည်။<ref name="Moore2007" /> တူးဖော်တွေ့ရှိရသော ဘုရားပုထိုးများနှင့် ရုပ်တုဆင်းထုများအရ ပျူတို့၏ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုတွင် ဗြဟ္မဏဟိန္ဒူဘာသာ၊ မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာတို့ ရောထွေးနေကြောင်း ထင်ရှားသည်။ ပျူတို့၏ ဗိသုကာပညာမှာ အိန္ဒိယနိုင်ငံ[[:en:Gupta_Empire|ဂုတ္တခေတ်]](Gupta period) လက်ရာများနှင့် ဆက်နွှယ်နေပြီး [[သက္ကတဘာသာ|သက္ကတ]] နှင့် [[ပါဠိ]] စာပေများကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။<ref>Aung-Thwin, M. (2005). ''The Mists of Rāmañña''. University of Hawai'i Press.</ref> အက္ခရာအရေးအသားမှာ အိန္ဒိယတောင်ပိုင်းသုံး [[ဗြဟ္မီ အရေးအသား|ဗြဟ္မီအက္ခရာ]] အနွယ်ဝင် [[ကဒမ္ဘအက္ခရာ]] မျိုးနှင့် ဆင်တူလေသည်။ တရုတ်နန်းတွင်းမှတ်တမ်းများ (တန်မင်းဆက်မှတ်တမ်းဟောင်း "旧唐书") တွင် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပျူလူမျိုးများကို အေဒီ (၄) ရာစုကတည်းက ယဉ်ကျေးမှု ထွန်းကားနေသည့် လူမျိုးအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။<ref>Backus, C. (1981). ''The Nan-chao Kingdom and Ch'ien-p'i''. Cambridge University Press.</ref> အေဒီ (၈) ရာစုခန့်တွင် ပျူတို့၌ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော မြို့ကြီး (၅) မြို့နှင့် လက်အောက်ခံ ပြည်နယ်ငယ် (၁၈) နယ်ရှိခဲ့သည်။အေဒီ (၈၀၂) ခန့်တွင် [[နန်ကျောက်]] (Nanzhao) ဘုရင်သည် [[တရုတ်နိုင်ငံ|တရုတ်]]ဧကရာဇ်ထံ သံအဖွဲ့စေလွှတ်သည့်အခါ ပျူမင်းသားဦးဆောင်သော ကချေသည်အဖွဲ့လည်း ချစ်ကြည်ရေးအတွက် လိုက်ပါသွားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများရှိသည်။ ယင်းခရီးစဉ်သည် ပျူတို့၏ ဂီတနှင့် အနုပညာ အဆင့်အတန်း မြင့်မားမှုကို တရုတ်နန်းတွင်းက အသိအမှတ်ပြုခဲ့သော သမိုင်းဝင်ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>သန်းထွန်း၊ "ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်" (၂၀၀၂)။</ref> == ပျူတို့၏ဇာတ်သိမ်း == အေဒီ ၉ ရာစုအစောပိုင်းတွင် ယူနန်ဒေသမှ [[နန်ကျောက်]] တို့သည် ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများကို အကြိမ်ကြိမ် ကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသည်။ အေဒီ ၈၃၂ တွင် နန်ကျောက်တို့သည် ဟန်လင်းမြို့ကို တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးခဲ့ပြီး ပျူလူမျိုးအမြောက်အမြားကို သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့ခြင်းကြောင့် ပျူတို့၏ နိုင်ငံရေးအာဏာနှင့် မြို့ပြယဉ်ကျေးမှုမှာ အလွန်အမင်း ဆုတ်ယုတ်သွားခဲ့သည်။<ref name="Luce1985">Luce, G.H. (1985). ''Phases of Pre-Pagan Burma''. Oxford University Press.</ref> ပျူတို့ အင်အားနည်းသွားချိန်တွင် မြောက်ဘက်မှ အလုံးအရင်းနှင့် ဝင်ရောက်လာသော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဖွား [[ဗမာလူမျိုး|ရှေးပြေးဗမာဘိုးဘေး]] တို့နှင့် ပေါင်းစီးခဲ့ကြပြီး တိဗက်-ဗမာ မျိုးနွယ်တူများ ဖြစ်ကြသည့်အလျောက် ရာစုနှစ်အနည်းငယ်အတွင်း ဗမာတို့သည် ပျူတို့၏ စာပေ၊ ဗိသုကာနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုများကို ဆက်ခံခဲ့ကြသည်။<ref name="Moore2007" />သမိုင်းပညာရှင်များက "ပျူ" ဆိုသည်မှာ ရှေးဦးဗမာတို့၏ အမည်ကွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊၉ရာစုအတွင်း ယူနန်နယ်မှ ဝင်ရောက်လာသော အနွယ်တူ တိဗက်-ဗမာလူမျိုးများနှင့် ရောနှောကာ ဗမာလူမျိုးဟူသော အမည်သစ်ဖြင့် ဆက်လက်ရပ်တည်နေခြင်းဖြစ်သည်ဟုလည်း ယူဆကြသည်။<ref>သန်းထွန်း၊ "ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင်" (၂၀၀၂)။</ref> ပျူစာပေနှင့် ဘာသာစကားသည် အေဒီ ၁၂ ရာစုအထိ ဆက်လက်တည်ရှိခဲ့ကြောင်း အထောက်အထားတွေ့ရသည်။ အေဒီ ၁၁၁၃ တွင် [[ရာဇကုမာရ်]] ရေးထိုးခဲ့သည့် [[မြစေတီကျောက်စာ]] (ရာဇကုမာရ်ကျောက်စာ) သည် ပျူဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသော နောက်ဆုံးသော သမိုင်းဝင်အထောက်အထား ဖြစ်သည်။<ref>Aung-Thwin, M. (2005). ''The Mists of Rāmañña''. University of Hawai'i Press.</ref> ယင်းနောက်ပိုင်းတွင် ပျူစာပေအသုံးပြုမှု ကွယ်ပျောက်သွားပြီး မြန်မာစာပေက အစားထိုး နေရာယူလာခဲ့သည်။ ခေတ်အဆက်ဆက် ခမ်းနားထည်ဝါခဲ့သော ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများသည် အချိန်တန်သောအခါ ဧရာဝတီမြစ်ရိုးတစ်လျှောက် စုန်ဆင်းလာသော ယဉ်ကျေးမှုရေစီးကြောင်းသစ်များထဲတွင် တဖြည်းဖြည်းချင်း ပျော်ဝင်သွားခဲ့ကြသည်။ သီးခြားလူမျိုးတစ်မျိုးအနေဖြင့် ကွယ်ပျောက်သွားခဲ့သော်လည်း သူတို့တည်ဆောက်ခဲ့သည့် အုတ်နီခဲများ၊ သူတို့ရေးထိုးခဲ့သည့် အက္ခရာများနှင့် သူတို့ယုံကြည်ခဲ့သည့် ဘာသာတရားများကို မြန်မာတို့၏ လက်ထဲသို့ အမွေအဖြစ် သိမ်မွေ့စွာ လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့ကြသည်။ ပျူတို့၏ နေဝင်ချိန်သည် အမှောင်ထုထဲသို့ ရောက်သွားခြင်းမဟုတ်ဘဲ ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော မြန်မာ့လူမျိုးစု သမိုင်းကြောင်းကြီးအတွင်းသို့ တစ်သားတည်း ပေါင်းစည်းသွားခဲ့ခြင်းသာ ဖြစ်ပါတော့သည်။ ယနေ့တိုင် မြစေတီကျောက်စာတိုင်၏ ပျူစာကြောင်းများထဲတွင်လည်းကောင်း၊ ပုဂံစေတီပုထိုးများ၏ အုတ်စီလက်ရာများထဲတွင်လည်းကောင်း ပျူတို့၏ နှလုံးသွေးများသည် မြန်မာတို့၏ သွေးကြောထဲ၌ စီးဆင်းလျက်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ==ယဉ်ကျေးမှု== ၈ ရာစုနှစ်များအတွင်း ပျူလူမျိုးတို့ ရရှိပြီးဖြစ်သော ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းသည် အံ့ဖွယ်ကောင်းလောက်အောင် မြင့်လှသည်။ လက်မှုပညာ၊ စာရေးသားမှု၊ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု၊ လူမှုဆက်ဆံရေး စသည့်အချက်အလက်တို့၌ အထက်တန်းကျလေသည်။ ပျူလက်မှုပညာသည်တို့သည် ပန်းထိမ်၊ ပန်းပု၊ ကျောက်ဆစ်ပညာရပ်၌ ပုဂံခေတ် လက်မှုပညာသည်တို့ထက် သာလွန်သည်ကို တွေ့ရသည်။ တူးဖော်တွေ့ရှိရသော ဗုဒ္ဓဘုရား၏ ဆင်းတုတော်တို့မှာ ရွှေ၊ ငွေ၊ ငွေရည်စိမ်၊ ကြေးနီ၊ ခဲတို့ဖြင့် ပြီး၍ သပ္ပာယ်လှသည်။ ခြင်္သေ့ရုပ်၊ မကန်းရုပ်များကို ရုပ်လုံးဝက် ဖောင်းကြွဖော်ထားသော တကဲများနှင့် ရောင်ခြည်တော် လွှတ်ပုံများကိုလည်း တွေ့ရသည်။ စက်ဝိုင်းပုံ၊ လခြမ်းပုံ၊ ဘဲဥပုံ ရှိသော ရွှေပန်းကန်၊ ငွေပန်းကန်များ လေးထောင့်အံစာပုံ ရှိသော၊ ကတော့ပုံရှိသော၊ ပြွန်ချောင်းပုံရှိသော ရွှေကြုတ်၊ ငွေကြုတ်များ၊ ငွေလှေငယ် ကျောက်စိမ်းဖြင့် ပြီးသော ဆင်ရုပ်၊ ဖလ်ကျောက် မကန်းရုပ်၊ မဟူရာဖြူ လိပ်ရုပ်၊ ဝမ်းဘဲရုပ်၊ သမင်ရုပ်၊ လိပ်ပြာရုပ်များ၊ ငွေခြင်းလုံး၊ ရွှေနန်းကြိုး၊ ကြေးနီနန်ကြိုး၊ သံနန်းကြိုး၊ ကျောက်မျက်တို့ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော ရွှေကြာပန်း၊ ငွေကြာပန်း၊ ဂေါဒန်၊ မဟူရာနီ၊ ဂေါ်မိတ်တို့ဖြင့်ပြီးသော စိတ်ပုတီးများ၊ နီလာ၊ ကျောက်နီ၊ ကြောင်၊ မဟူရာ ဥဿဖရားတို့ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော အလှပစ္စည်းများသည် ပျူတို့၏ ယဉ်ကျေးမှု အဆင့်အတန်းကို ထင်ရှားစွာ ဖော်ပြနေသည်။ ပုဂံနှင့် မန္တလေးမြို့ရိုးများထက် ထုထည်ပိုမိုကြီးမားခိုင်ခံ့၍ စက်ဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိ ပျူနေပြည်တော်၏ မြို့ရိုး (မှော်ဇာ)၊ ရှေးကျလှသော ဘုရားကြီး၊ ဘုရားမနှင့် ဘောဘောကြီး စေတီတော်တို့သည် ထိုခေတ်က ဗိသုကာပညာ မည်မျှ ထွန်းကားလက်မြောက်သည်ကို ဖော်ပြနေသည်။ ထို့အပြင် ဂုတ္တနှင့် မထုရာ သုခုမပညာတို့၏ အရိပ်အရောင် မကင်းသော ကျောက်ဆစ်၊ ကျောက်ပန်းပု လုပ်ငန်း အများကိုလည်း တွေ့ရသေးသည်။ ပျူတို့၏ မိမိတို့ပိုင် အက္ခရာနှင့် စာရေးသားမှုရှိသည်။ ပျူစာအပြင် နာဂရီအက္ခရာနှင့် ရေးသားသော သက္ကတစာလည်း ရှိခဲ့သည်။ ကြီးမားလှသော အုတ်ချပ်များ၊ မြေအိုးကြီးများ၊ ကျောက်ပြားများ၊ ဆင်းတုတော်ပလ္လင် ဘေးပတ်လည်တွင် ရေးသားခဲ့သော အထက်ပါစာများမှာ ယနေ့တိုင်ပင် ရှိနေသေးသည်။ ထို့အပြင် ပါဠိဘာသာနှင့် ရေးသားထားသော ရွှေပြားများ၊ကျောက်စာများနှင့် ရွှေပုရပိုက်များလည်း တွေ့ရသည်။ ရွှေရွက်ရေ ၂၀ ရှိသော ရွှေပုရပိုက်တွင် ပိဋကတ် ၃ ပုံမှ ကောက်နုတ်ချက်များကို ဖော်ပြထားသည်။ ရေးသားထားသော အက္ခရာမှာ တသမတ်တည်း မရှိပေ။ အကြမ်းအားဖြင့် အိန္ဒိယပြည် ကနရာနယ် မြောက်ပိုင်းတွင် ၅ ရာစုနှစ်များက သုံးစွဲခဲ့သော ကဒမ္ဗအက္ခရာများနှင့်လည်းကောင်း၊ ပမ္ဖဝတို့၏ ကဉ္ဇီပုရ အက္ခရာတို့နှင့်လည်းကောင်း ဆင်တူယိုးမှားရှိသည်။ ယခုအခါ ပျူစာကို အသုံးမရှိကြသော်လည်း မြစေတီကျောက်စာကို မှီငြမ်းပြု၍ ယခုခေတ် သုတေသန ပညာရှင်များသည် ပျူစာကို ဖတ်ရှုနားလည် နိုင်ကြသည်။ == ပျူတို့၏ အနုပညာနှင့် ဝတ်စားဆင်ယင်မှု == ပျူလူမျိုးများသည် အမျိုးမျိုးသော ဂီတတူရိယာများကို ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် တီထွင်ဖန်တီးနိုင်ခဲ့ကြသည်။ အေဒီ ၈၀၂ ခုနှစ်တွင် ပျူမင်းသား ဦးဆောင်သော ဂီတနှင့် အကအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့သည် တရုတ်ဧကရာဇ်၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] သို့ သွားရောက်ဖျော်ဖြေခဲ့ကြသည်။ ယင်းခရီးစဉ်တွင် ပျူတို့၏ တူရိယာပစ္စည်း ၁၂ မျိုးနှင့် သီချင်းများကို တရုတ်နန်းတွင်း၌ တင်ဆက်ခဲ့ရာ ပျူတို့၏ ဂီတအနုပညာ မြင့်မားမှုကို တရုတ်မှတ်တမ်းများတွင် အံ့ဩချီးကျူးစွာ ဖော်ပြခြင်းခံခဲ့ရသည်။<ref name="ThanTun">ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ "ပျူတွေဘယ်ရောက်သွားသလဲ"၊ သီရိဆွေစာအုပ်တိုက်၊ စာ-၂၀၅-၂၀၆။</ref> === ဝတ်စားဆင်ယင်မှုနှင့် အလှပြင်ဓလေ့ === ရှေးဟောင်းတရုတ် ထန်ရာဇဝင် နှင့် တူးဖော်တွေ့ရှိရသော ပျူရုပ်တုများအရ ပျူတို့၏ ဝတ်စားဆင်ယင်မှုမှာ ပျူရုပ်တုများရှိ အမျိုးသားများသည် ခန္ဓာကိုယ်အထက်ပိုင်းတွင် အဝတ်အစားမပါဘဲ ဗလာကျင်းထားလေ့ရှိပြီး အောက်ပိုင်းတွင်မူ ချည်ထည်စကို စနစ်တကျ ပတ်နှောင်ဝတ်ဆင်ကြသည်။ တရုတ်မှတ်တမ်းများအရ အမျိုးသားများသည် ခေါင်းတွင် ပန်းရောင်ဖျဉ်စကို ပေါင်းထားပြီး ပန်းများနှင့် ငှက်တောင်များကို စိုက်ထူ၍ အလှဆင်လေ့ရှိကြသည်။<ref name="ThanTun" /> အမျိုးသမီးများသည် ယနေ့ခေတ် [[ဗမာလူမျိုး|ဗမာအမျိုးသမီး]]များကဲ့သို့ပင် ပန်းရောင်ပုဝါရှည်များကို လက်တွင်စုံချ၍ ကိုင်ဆောင်လေ့ရှိပြီး ယပ်တောင်များကိုလည်း အသုံးပြုကြသည်။ အိမ်ထောင်သည် အမျိုးသမီးများသည် ဆံပင်ကို သျှောင်ထုံး ထုံးဖွဲ့ထားကြသည်။ ပျူလူမျိုးများသည် ကျောက်မျက်ရတနာများဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော လက်ကောက်များနှင့် ပုတီးစေ့များကို အမြတ်တနိုး ဝတ်ဆင်ကြသူများ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="ThanTun" /> ==စာပေနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု== ပျူလူမျိုးသည် ကိုယ်ပိုင်ပျူစာပေကိုတီထွင်ခဲ့သည်။ ထိုစာပေများကို ကျောက်စာအဖြစ် ရေးထိုးခဲ့သည်။ ထိုကျောက်စာများမှ အချို့သော ကျောက်စာများသည် ပျူလူမျိုးတို့၏ ကုသိုလ်ကောင်းမှုပြုရာတွင် မှတ်တမ်းအဖြစ် ရေထိုးခဲ့ကြသည်။ ပျူလူမျိုးများသည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ပျူလူမျိုးတို့၏ အကြီးမားဆုံး သမိုင်အထောက်အထားမှာ ဘော်ဘော်ကြီးဘုရားဖြစ်သည်။ ပျူဘာသာဖြင့် နောက်ဆုံးတွေ့ရသည် ကျောက်စာမှာ [[ရာဇကုမာရ်]] ရေးထိုးသည့် [[မြစေတီကျောက်စာ]] ဖြစ်သည်။ === ပျူတို့၏ အယူဝါဒ === တွေ့ရှိရသော စေတီ၊ ဆင်းတုတော်များနှင့် အယူဝါဒရေးဆိုင်ရာ ပစ္စည်းတို့ကို ထောက်ရှုခြင်းအားဖြင့် ပျူတို့ ကိုးကွယ်ယုံကြည်သော အဓိက အယူဝါဒမှာ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓ အယူဝါဒ ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ သို့ရာတွင် ထိုခေတ် အရှေ့တောင် အာရှနိုင်ငံတို့မှာ ကဲ့သို့ အခြားကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုမျိုးစုံ မိရိုးဖလာ ယုံကြည်မှုလည်း တွေ့ရသည်။ ဗိဿနိုးနတ်ကျောက်ရုပ်များကို တွေ့ရှိရခြင်းဖြင့် ထိုနတ်ကို ကိုးကွယ်သော ဗိဿနိုးအယူဝါဒ ရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ အဝ လောကီတေသွာရနှင့် ဗောဓိသတ္တတို့၏ ဆင်းတုငယ်များ ရှိနေခြင်းကလည်း မဟာယာန ဗုဒ္ဓအယူဝါဒ ရှိခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ ထူးခြားချက်တရပ်မှာ သရေခေတ္တရာ၌ တိရစ္ဆာန်ငှက်မျိုးစုံတို့၏ အရိုးများကို စုပေါင်းသိုလှောင်ထားသောအုတ်၊ အဆောက်အဦးတစ်ခုကို တွေ့ရခြင်းဖြစ်သည်။ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုနှင့် မည်သို့ သက်ဆိုင်သည်ကိုမူ မသိရသေးပေ။ == ရှေးဟောင်း ပျူမြို့တော် == [[သရေခေတ္တရာ]] မြို့ဟောင်းသည် [[ ပြည်မြို့]]အရှေ့တောင်ဘက် ငါးမိုင်အကွာတွင်ရှိသည်။ အုတ်မြို့ရိုးကိုကျုံးပတ်လည် ဝိုင်းထားသည်။ စက်ဝိုင်းပုံမကျတကျဖြစ်ပြီးတောင် မြောက်နှစ်မိုင်ခွဲ၊ အရှေ့အနောက်နှစ်မိုင်ခန့်ကျယ်ဝန်းသည်။ ပြည်ပေါက်ခေါင်းသွားကားလမ်းကို မြောက်ဘက်မြို့ရိုးပေါ်မှ ဖြတ်လျက်တည်ဆောက်ထားသည်။ မှော်ဇာဘူတာသည်မြို့ဟောင်း၏ ဗဟိုနေရာအရှေ့မြောက်ဘက်ယွန်းယွန်းတွင် တည်ရှိသည်။ ပျူခေတ်ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံများနေရာအနှံတွေ့မြင်နိုင်သည်။ မြို့ရိုးအလယ်ဗဟိုတွင် နန်းတော်ကုန်းနေရာရှိသည်။ စတုဂံအုတ်ရိုး ကာရံထားသည်။ တောင်ဘက်မြို့ရိုးအပြင်ဘက်၌ အရှေ့ပျူတိုက်၊ အနောက်ပျူတိုက်နှင့် [[ဗိဿနိုး]] သင်္ချိုင်းကျန်ရှိသေးသည်။ === သရေခေတ္တရာ နေဝင်ချိန်နှင့် ပြည်တွင်းစစ် === ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများအနက် အစည်ကားဆုံးဖြစ်သော [[သရေခေတ္တရာ]]သည် အေဒီ ၄ ရာစုနှင့် ၅ ရာစုခန့်တွင် အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ သို့သော် ရာဇဝင်အဆိုအရ သရေခေတ္တရာ မင်းဆက်၏ နောက်ဆုံးကာလတွင် နန်းလုပွဲများနှင့် ပြည်တွင်းစစ်များကြောင့် အင်အားချည့်နဲ့လာခဲ့သည်။ === သုပညာနဂရဆိန္ဒမင်းနှင့် ပြည်ပြိုကွဲခြင်း === သရေခေတ္တရာ မင်းဆက်၏ (၂၆) ဆက်မြောက်မင်းဖြစ်သော အတိတျာမင်းသည် သက္ကရာဇ် (၂) ခုနှစ်တွင် နန်းတက်ခဲ့သော်လည်း နန်းသက် ၃ နှစ်အကြာ သက္ကရာဇ် (၅) ခုနှစ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။<ref>မှန်နန်းရာဇဝင်တော်ကြီး (ပထမတွဲ)။</ref> ထိုအခါ အတိတျာမင်း၏ သားတော်နှင့် ညီတော်ဖြစ်သူ ဂြိဇတြ တတဗံး (ခေါ်) သုပညာ တို့ နန်းလုကြရာမှ ပြည်တွင်းစစ် မီးစတင်ခဲ့သည်။ ညီတော်ဖြစ်သူ သုပညာသည် သက္ကရာဇ် (၅) ခုနှစ်တွင် နန်းတက်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ၎င်း၏ နန်းစံ (၁၁) နှစ်တာ ကာလအတွင်း မင်းအချင်းချင်း ပုန်ကန်ခြားနားခြင်း၊ စစ်ထိုးခြင်းများဖြင့်သာ အချိန်ကုန်ခဲ့ရသည်။<ref name="Hmannan">မှန်နန်းရာဇဝင်၊ သရေခေတ္တရာမင်းဆက်ကဏ္ဍ။</ref> ယင်းကဲ့သို့ မင်းနှင့်တကွ ပြည်သူများ အချင်းချင်း စိတ်ဝမ်းကွဲကာ သရေခေတ္တရာပြည်ကြီး ပြိုကွဲပျက်စီးခြင်းကို အစွဲပြု၍ ဂြိဇတြ တတဗံးမင်းကို "သုပညာနဂရဆိန္ဒမင်း" (မြို့ပြကို ဖျက်ဆီးသောမင်း) ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>ဦးကုလား၊ "မဟာရာဇဝင်ကြီး"။</ref> === သမိုင်းအမြင်နှင့် သုံးသပ်ချက် === ရာဇဝင်လာ သက္ကရာဇ်များသည် ခေတ်သစ်သမိုင်း သက္ကရာဇ်များနှင့် ကွဲလွဲမှုအချို့ ရှိနိုင်သော်လည်း ရှေးဟောင်းသုတေသန အထောက်အထားများအရ အေဒီ ၉ ရာစုဝန်းကျင်တွင် သရေခေတ္တရာသည် နိုင်ငံရေးအရ အင်အားချည့်နဲ့သွားခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Moore2007" />ပြည်တွင်းရေး မငြိမ်မသက်ဖြစ်မှုနှင့်အတူ မြောက်ဘက်မှ နန်ချို တို့၏ ကျူးကျော်မှုများ ပေါင်းစပ်ကာ သရေခေတ္တရာ၏ ခမ်းနားသော နေ့ရက်များ ကုန်ဆုံးခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။ == ရည်ညွှန်းကိုးကား == {{reflist}} * [http://ancientmyanmar.blogspot.com/2010/03/blog-post_21.html ရှေးမြန်မာ ဘလော့ခ်] {{Stub}} {{မြန်မာနိုင်ငံ}} [[Category:ပျူခေတ်]] [[en:Pyu city-states]] n7pjfwpuwfwk67s445vwqcpwi1y9et8 0 9677 1036050 1035705 2026-06-05T03:00:36Z Ninjastrikers 22896 1036050 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ | official_name = ပျူခေတ်မြို့ပြနိုင်ငံများစု (Pyu City-States) | native_name = ပျူပြည် | settlement_type = ရှေးဟောင်း သမိုင်းဝင် မြို့ပြနိုင်ငံများစု | image_skyline = Pyu sites.png | image_caption = အလယ်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်း မြန်မာ့မြေပြန့်ဒေသရှိ အရေးပါသော ပျူမြို့ပြနေရာများပြ မြေပုံ | subdivision_type = တည်နေရာ | subdivision_name = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] (ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းဒေသ) | established_title = ခေတ်ဦးအစ (အခြေချမှု) | established_date = ဘီစီ ၁၀၀ ခန့် <ref name="Stargardt">Stargardt, J. (1990). ''The Ancient Pyu of Burma: Early Pyu Cities in a Man-made Landscape''. Cambridge University Press.</ref> | extirpated_title = ခေတ်နိဂုံး (နန်ချိုဖျက်ဆီးမှု) | extirpated_date = အေဒီ ၈၄၀ ဝန်းကျင် <ref name="Lieberman">Lieberman, V. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref> | seat_type = အဓိကဗဟိုချက်မမြို့များ | seat = [[သရေခေတ္တရာ]]၊ [[ဟန်လင်း]]၊ [[ဗိဿနိုး]] | leader_title = ထင်ရှားသောမင်းဆက် | leader_name = ဗိကရာမမင်းဆက် (Vikrama Dynasty) <ref name="Harvey">Harvey, G. E. (1925). ''History of Burma''. London: Longmans, Green and Co.</ref> | blank_name_sec1 = ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ | blank_info_sec1 = [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (အဓိက)၊ [[မဟာယန]] ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[မြန်မာ့မိရိုးဖလာ နတ်ကိုးကွယ်မှု]]၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] | blank1_name_sec1 = အသုံးပြုသည့်ဘာသာစကား | blank1_info_sec1 = [[ပျူဘာသာစကား|ပျူဘာသာ]]၊ [[ပါဠိဘာသာ|ပါဠိ]]၊ [[:en:Old Burmese|ရှေးဦးမြန်မာစကား]] | blank2_name_sec1 = ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်အဆင့် | blank2_info_sec1 = [[ယူနက်စကို]] ([[ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ]]) – ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် သတ်မှတ် <ref name="UNESCO">UNESCO World Heritage Centre. (2014). ''Pyu Ancient Cities''.</ref> }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ''' ({{lang-en|'''Pyu city-states'''}}) ဆိုသည်မှာ ဘီစီ ၁၀၀ မှ အေဒီ ၈၄၀ နှစ်အတွင်း ယခုခေတ် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၏ အလယ်ပိုင်းနှင့် မြောက်ပိုင်းတို့တွင် ထွန်းကားခဲ့သော သမိုင်းဦးမြို့ပြနိုင်ငံများ အစုအဝေးကို ရည်ညွှန်းသည်။<ref name="Stargardt"/> "ပျူ"ကို Pyuu (ပျူး) (သို့) Pyus (ပျူစ်) ဟုလည်းကောင်း၊ [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်]]တို့က 'ဖျောက်' (Pyao) သို့မဟုတ် 'ဖျောင်' (Piao) ဟုလည်းကောင်း မှတ်တမ်းတင်ခဲ့ကြသည်။ ပျူသမိုင်းကို အဓိက သမိုင်းကြောင်း အထောက်အထား နှစ်ခုအားဖြင့် လေ့လာသိရှိရသည်။ မြေပုံတူးဖော်မှုများနှင့် ကျောက်ထွင်းစာများတွင် တွေ့ရသော ပျူတို့၏ [[ယဉ်ကျေးမှု]] လက်ကျန်အရ သော်လည်းကောင်း၊ [[တရုတ်ပြည်]]အင်ပါယာ ထန်ရာဇဝင်သမိုင်းတွင် ထိန်းသိမ်းထားသော တရုတ်သံတမန်များနှင့် ခရီးသွားအဖွဲ့များ၏ မှတ်တမ်းများ အားဖြင့်လည်းကောင်း သိရသည်။ ခေတ်သစ် သမိုင်းနှင့် မနုဿဗေဒ သုတေသနပြုချက်များအရ ပျူတို့သည် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] (Tibeto-Burman) မျိုးနွယ်စုကြီးတစ်ခု ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် အေဒီ ၉ ရာစုနောက်ပိုင်း၌ မြေပြန့်ဒေသသို့ ဝင်ရောက်လာသော ဗမာ (မြန်မာ) မျိုးနွယ်စုများ၊ ဒေသခံ မွန်လူမျိုးစုများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း၊ လူမျိုးစုချင်း သဘာဝအတိုင်း ကာလရှည် ပေါင်းစပ်သွားကြသည်ဟု ကောက်ချက်ချကြသည်။<ref name="Lieberman"/> ပျူတို့၏ မြို့ပြယဉ်ကျေးမှုသည် (၁) ဒေသတွင်း နဂိုကတည်းက ရှိနေခဲ့သော ကျောက်ခေတ်၊ ကြေးဝါခေတ်နှင့် သံခေတ်ဦး လူသားတို့၏ စိုက်ပျိုးရေးအခြေခံ အဆောက်အအုံများ၊ (၂) အိန္ဒိယတိုက်ငယ်မှ ကုန်သွယ်ရေးနှင့်အတူ ရောက်ရှိလာသော [[ဟိန္ဒူဘာသာ]]၊ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ ဗိသုကာနှင့် စာပေယဉ်ကျေးမှုများ၊ နှင့် (၃) မြောက်ဘက်မှ ရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာသော တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင်တို့၏ နည်းပညာများ ရောနှောပေါင်းစပ်ကာ ထူးခြားသည့် ကုန်းတွင်းပိုင်း မြို့ပြယဉ်ကျေးမှုအဖြစ် ကာလရှည်ကြာ ထွန်းကားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name="Stargardt"/> == ရှေးဦး အခြေချနေထိုင်မှု == ပျူတို့သည် ဘီစီ ၁ ရာစု သို့မဟုတ် ထို့ထက်စောသော ကာလကတည်းက ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက် အခြေချခဲ့ကြပြီး ဘိန္နက၊ မွန်ဂါမို၊ [[သရေခေတ္တရာ]]၊ [[ဗိဿနိုးမြို့|ဗိဿနိုး]]၊ [[ဟန်လင်း]] စသည့် မြို့ပြနိုင်ငံကြီးများကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ရှေးဟောင်းသုတေသန တူးဖော်ချက်များအရ အေဒီ ၁ ရာစုမှ ၉ ရာစုအတွင်း သရေခေတ္တရာ (ပြည်)၊ ဗိဿနိုး (တောင်တွင်းကြီး)၊ ဟန်လင်း (ဝက်လက်) တို့အပြင် မိုင်းမော (မြစ်သား)၊ ဝတီ (နထိုးကြီး) စသည့် ဒေသများတွင် အင်အားကြီးမားသော မြို့ရိုးတံတိုင်းများနှင့် ရေသွင်းစိုက်ပျိုးရေး စနစ်များ ထွန်းကားခဲ့ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="ThanTun">Dr Than Tun (History Professor, Mandalay University) ‘The Story of Myanmar told in pictures’.</ref> ထိုခေတ်ကာလတွင် ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများသည် [[တရုတ်နိုင်ငံ|တရုတ်]]မှ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယ]]သို့ ဆက်သွယ်ထားသော ကုန်းလမ်းကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် တည်ရှိခဲ့သလို၊ သရေခေတ္တရာမှတစ်ဆင့် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းအတိုင်း [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]]သို့ ထွက်ခွာနိုင်သည့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး လမ်းပွင့်များကိုလည်း ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခဲ့ကြသည်။ [[File:Asia 800ad.jpg|thumb|300px|left|alt=ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများနှင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ|ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများနှင့် ၎င်းတို့၏ အိမ်နီးချင်းများကို ပြသော AD ၈၀၀ အာရှတိုက်မြေပုံ]] == ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးစံများ == တရုတ် ထန်ရာဇဝင်မှတ်တမ်းများအရ ပျူတို့သည် စည်းစနစ်ကျပြီး ငြိမ်းချမ်းမှုကို မြတ်နိုးသော လူမျိုးများအဖြစ် ဖော်ပြခြင်းခံရသည်။ အငြင်းပွားမှုများကို စစ်မက်ပြုခြင်းထက် ပြိုင်ပွဲများ သို့မဟုတ် ကိုယ်စားလှယ်ချင်း ယှဉ်ပြိုင်ခြင်းဖြင့် ဖြေရှင်းလေ့ရှိကြောင်း မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ပျူတို့သည် ဗုဒ္ဓဘာသာ ယဉ်ကျေးမှု၏ သက်သက်လွတ် အယူအဆများကြောင့် ပိုးကောင်များကို သတ်ဖြတ်ခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ရန် လက်ပံပင်လျှော်ဖြင့် ယက်လုပ်သော အဝတ်အထည်များကို ဝတ်ဆင်ကြသည်ဟု ဆိုသည်။ ပြစ်မှုဆိုင်ရာ စီရင်ထုံးများတွင်လည်း ထောင်သွင်းအကျဉ်းချခြင်း ဓလေ့မရှိဘဲ ကြိမ်ဒဏ်နှင့် ကြီးလေးသော ပြစ်မှုများအတွက်သာ ပြင်းထန်သော ပြစ်ဒဏ်များကို ကျင့်သုံးခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် တွေ့ရှိရသည့် ယူနက်စကို ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်ဝင် ဟန်လင်း၊ ဗိဿနိုးနှင့် သရေခေတ္တရာ ပျူမြို့ဟောင်းများသည် အရှေ့တောင်အာရှတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာကို အခြေပြု၍ စောစီးစွာ ထွန်းကားခဲ့သည့် ကုန်းတွင်းပိုင်း မြို့ပြဒီဇိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ဒေသတွင်း တူးဖော်ရရှိသော ခင်ဘကုန်းမှ ရွှေပေလွှာ ပိဋကတ်တော် ကောက်နုတ်ချက်များ၊ ပျူအက္ခရာ အရိုးအိုးစာများ၊ ငွေဒင်္ဂါးများနှင့် ကြေးရုပ်ငယ်များသည် ၎င်းတို့၏ မြင့်မားသော သတ္တုဗေဒနှင့် အနုပညာလက်ရာများကို သက်သေပြနေသည်။ ထို့ပြင် ပျူတို့၏ ရေသွင်းစိုက်ပျိုးမှု နည်းပညာ၊ အုတ်ဖုတ်ခြင်းလုပ်ငန်းနှင့် သံရည်ကျိုဖိုကြီး တည်ဆောက်ပုံ နည်းစနစ်များသည် ထိုခေတ်အခါက အာရှဒေသတွင် အဆင့်မြင့်မားသော အနေအထားတွင် ရှိခဲ့သည်။<ref name="Stargardt"/> == ရွှေ့ပြောင်း အခြေချခြင်းနှင့် ခေတ်နိဂုံး == ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများသည် ဗဟိုချက်မတစ်ခုတည်းအောက်တွင် စုစည်းထားသော နိုင်ငံတော် (Unified Empire) အဖြစ် တည်ရှိခဲ့ခြင်း မဟုတ်ဘဲ၊ သီးခြားလွတ်လပ်သော မြို့ပြနိုင်ငံများအဖြစ် သဟဇာတဖြစ်စွာ ယှဉ်တွဲနေထိုင်ခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ကာလအပိုင်းအခြားအလိုက် ဗိဿနိုး၊ သရေခေတ္တရာနှင့် ဟန်လင်းမြို့တို့သည် သြဇာအကြီးမားဆုံး ဗဟိုချက်မမြို့များအဖြစ် အလှည့်ကျ ထင်ရှားခဲ့ကြသည်။<ref name="Lieberman"/> အေဒီ ၇ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး လမ်းကြောင်းများ ပြောင်းလဲမှုနှင့်အတူ ဗဟိုချက်သည် မြောက်ဘက် ဟန်လင်းကြီးဒေသသို့ ပိုမိုရွှေ့လျားသွားခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း အေဒီ ၉ ရာစု (အေဒီ ၈၃၂ ဝန်းကျင်) တွင် မြောက်ဘက်မှ အင်အားကြီးမားလာသော နန်ကျောက် (နန်းဇောင်း) အင်ပါယာ၏ တိုက်ခိုက်လုယက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရပြီးနောက် ပျူတို့၏ မြို့ပြလွှမ်းမိုးမှုကာလသည် တဖြည်းဖြည်း မှေးမှိန်ချုပ်ငြိမ်းသွားခဲ့ရကာ မြေပြန့်ဒေသအတွင်းသို့ အသစ်ဝင်ရောက်လာသော တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင် မျိုးနွယ်စုသစ် (ဗမာ) များနှင့် ပေါင်းစည်းပျော်ဝင်သွားခဲ့တော့သည်။<ref name="Lieberman"/> == ဘာသာစကားနှင့် စာပေ == {{main|ပျူစာပေ}} ပျူဘာသာစကားသည် တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင် ဘာသာစကားစုတွင် ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့၏ စာရေးသားစနစ်မှာ တောင်ပိုင်းအိန္ဒိယ ဗြာဟ္မီ (Brahmi) နှင့် ကဒံဗ (Kadamba) အရေးအသားများကို အခြေခံကာ တီထွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ အေဒီ ၁၁၁၃ တွင် ရေးထိုးခဲ့သော ရာဇကုမာရ် (မြစေတီ) ကျောက်စာသည် ပျူ၊ မွန်၊ ဗမာ၊ ပါဠိ လေးဘာသာဖြင့် ရေးထိုးထားသဖြင့် ပျူစာပေကို ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ရာတွင် အဓိက သော့ချက်ဖြစ်ခဲ့သည်။ သမိုင်းဦးမှတ်တမ်းများအရ မြန်မာ့မြေပြန့်ဒေသတွင် ပျူစာနှင့် မွန်စာတို့သည် စောစီးစွာ ရေးသားအသုံးပြုခြင်း ခံခဲ့ရပြီး၊ ဗမာစာ (မြန်မာစာ) ၏ အစောဆုံး ကမ္ဗည်းစာ အထောက်အထားများကိုမူ ခေတ်သစ် သုတေသနပြုချက်များအရ အေဒီ ၁၀ ရာစုခန့် (ဥပမာ- အေဒီ ၉၈၄ ခုနှစ်ခန့် ရေးထိုးသော စောရဟန်းမင်းကြီး ကျောက်စာ) တွင် စတင်တွေ့ရှိရသဖြင့် မြန်မာစာပေ သမိုင်းကြောင်းသည် ယခင်ထက် ပိုမိုစောစီးကြောင်း ပညာရှင်များက လက်ခံထားကြသည်။ ကျောက်စာမှတ်တမ်းများအရ ပျူမြို့ပြများတွင် ‘ဗိကရာမ’ (Vikrama) မင်းဆက်နှင့် ‘ဝါမန်’ (Varman) ဟု အမည်ဆုံးသော မင်းဆက်များ အုပ်ချုပ်ခဲ့ကြပြီး၊ အိန္ဒိယယဉ်ကျေးမှု၊ ဟိန္ဒူဗြာဟ္မဏ ဓလေ့များနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဂိုဏ်းကွဲများ စုံလင်စွာ ထွန်းကားခဲ့ကြောင်း ဒင်္ဂါးများနှင့် ကျောက်ဆစ်ရုပ်တု အထောက်အထားများက ညွှန်းဆိုနေသည်။<ref name="Stargardt"/> ရိုးရာရာဇဝင်များတွင် ဖော်ပြလေ့ရှိသည့် တကောင်းမင်းဆက် သို့မဟုတ် ဒွတ္တဘောင်မင်းကြီးနှင့် ဗိဿနိုးဘုရင်မတို့၏ ဒဏ္ဍာရီဆန်သော ဇာတ်လမ်းများသည် ခေတ်ပြိုင်လူထု၏ သမိုင်းဆိုင်ရာ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ ယုံကြည်မှုဓလေ့ (Historiography) နှင့် မြို့ပြနိုင်ငံများအကြား သွေးချင်းဆက်စပ်မှုကို ဖော်ပြလိုသည့် သင်္ကေတများအဖြစ် ခေတ်သစ်သမိုင်းပညာရှင်များက ရှုမြင်ကြသည်။ == လက်ရှိအခြေအနေ == ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများအနက် [[သရေခေတ္တရာ]]၊ [[ဟန်လင်း]]၊ [[ဗိဿနိုး]] ဟူသော ရှေးဟောင်းမြို့ပြ ၃ မြို့သည် လက်ရှိအချိန်အထိ အထင်ရှားဆုံး ကျန်ရှိနေပြီး ၎င်းတို့ကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထူးခြားထင်ရှားသည့် ယဉ်ကျေးမှုတန်ဖိုးများ (Outstanding Universal Value) ကြောင့် ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် [[ယူနက်စကို]]၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ပထမဦးဆုံးသော ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာ (World Heritage Site) အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။<ref name="UNESCO"/> လက်ရှိတွင် အဆိုပါ ရှေးဟောင်းဇုန်နယ်မြေများကို နိုင်ငံတကာ စံနှုန်းများနှင့်အညီ ရှေးဟောင်းသုတေသနဦးစီးဌာနနှင့် ဒေသခံများ ပူးပေါင်းကာ ကာကွယ်ထိန်းသိမ်း စောင့်ရှောက်လျက်ရှိသည်။ == ပျူ ပုတီးများ == <gallery> File:Pyu_Necklace1.JPG| File:Pyu_Necklace2.JPG| File:Pyu_Necklace3.JPG| File:Pyu_Necklace4.JPG| </gallery> == ကိုးကားထားသော စာအုပ်များ == * Janice Stargardt: The ancient Pyu of Burma, Cambridge, 1990, ISBN 1-873178-01-8 * Than Tun, "The Story of Myanmar Told in Pictures" * Elizabeth Moore, Myanmar Historical Research Journal, 2004. * D.G.E. Hall, A History of the South East Asia, New York, 1968. * G.E. Harvey, History of Burma, London, 1925 * Victor Lieberman, Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830, Cambridge University Press, 2003. == မှတ်စု == {{notelist}} == ကိုးကား == <references/> [[ကဏ္ဍ:ပျူခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာများ]] mznyeyl746f2d4vhijq1n7262mied3k 0 10538 1035984 1035693 2026-06-04T16:11:25Z Ninjastrikers 22896 infobox stays on the top of the lead section ([[MOS:INFOBOX]]) 1035984 wikitext text/x-wiki {{Short description|မြန်မာ့သမိုင်းဝင် ခေတ်နှင့် ရှမ်း-မြန်မာမင်းဆက် (၁၃၁၃–၁၃၆၄)}} {{Infobox settlement | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း|သမိုင်းဝင် နေပြည်တော်နှင့် ခေတ်]] | name = ပင်းယခေတ် | native_name = ပင်းယဘုရင့်နိုင်ငံ | official_name = Pinya Kingdom | image_skyline = Pinya, Mandalay Region.JPG | image_caption = | image_flag = | flag_size = | flag_alt = | flag_type = | image_coat = | image_map = | map_caption = | time_period = [[ပုဂံခေတ်လွန်ကာလ]] | year_start = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၃၁၀ | year_end = ခရစ်သက္ကရာဇ် ၁၃၆၄ | event_start = နိုင်ငံတည်ထောင်ခြင်း | date_start = ၁၃ ဧပြီ ၁၃၁၀ | event_end = မောရှမ်းများကြောင့် ပင်းယကျဆုံးခြင်း | date_end = စက်တင်ဘာ ၁၃၆၄ | event1 = ပင်းယသို့ မြို့တော်ရွေ့ပြောင်းခြင်း | date_event1 = ၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃၁၃ | event2 = [[စစ်ကိုင်းခေတ်|စစ်ကိုင်း]] ခွဲထွက်ခြင်း | date_event2 = ၁၆ မေ ၁၃၁၅ | event3 = ရှမ်းများထကြွခြင်း | date_event3 = ၁၃၅၉–၁၃၆၄ | capital = [[ပင်လယ်မြို့|ပင်လယ်]]၊ [[ပင်းယမြို့|ပင်းယ]] | common_languages = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]၊ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်း]] | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ နတ်ကိုးကွယ်မှု | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်ဘုရင်စနစ် | leader_title = ပထမဆုံးမင်း | leader_name = [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ|သီဟသူ]] (၁၃၁၀–၁၃၂၅) | leader_title1 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name1 = [[ဥဇနာ (ပင်းယ)|ဥဇနာ]] (၁၃၂၅–၁၃၄၀) | leader_title2 = ထင်ရှားသောမင်း | leader_name2 = [[ငါးစီးရှင် ကျော်စွာ|ကျော်စွာ]] (၁၃၄၄–၁၃၅၀) | leader_title3 = နောက်ဆုံးမင်း | leader_name3 = [[ဥဇနာပြောင်]] (၁၃၆၄) | population_blank1_title = ယခင်ခေတ် | population_blank1 = [[မြင်စိုင်းခေတ်]] / [[ပုဂံခေတ်]] | population_blank2_title = ပြိုင်ဘက်ခေတ် | population_blank2 = [[စစ်ကိုင်းခေတ်]] | population_blank3_title = နောက်ဆက်တွဲခေတ် | population_blank3 = [[အင်းဝခေတ်]] }} {{မြန်မာ့သမိုင်း}} '''ပင်းယခေတ်''' (၁၃၁၃–၁၃၆၄) သည် [[ပုဂံခေတ်]] ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် ဖြစ်ထွန်းလာသော၊ မြန်မာအလယ်ပိုင်းဒေသ [[ဧရာဝတီမြစ်]] အရှေ့ပိုင်းရှိ နိုင်ငံငယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပင်းယသည် ဧရာဝတီမြစ် အနောက်ပိုင်းကို လွှမ်းမိုးသော [[စစ်ကိုင်းခေတ်|စစ်ကိုင်း]]နှင့် နိုင်ငံပြိုင်ဖြစ်သည်။ ဤခေတ်ကို [[မြင်စိုင်းခေတ်]] ၏ အဆက်အနွယ်ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုပါသည်။ [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ|သီဟသူ]]သည် ၁၃၁၀ ခုနှစ်တွင် နောင်တော်ကြီး [[အသင်္ခယာ]]ကို လုပ်ကြံကာ တစ်ပါးသောမင်းပြုသည်။ ၁၃၁၃ ခုနှစ်တွင် ပင်းယမြို့ကို တည်ထောင်သည်။ ၁၃၁၅ ခုနှစ်တွင် သီဟသူ၏ သားတော်အငယ် [[အသင်္ခယာ စောယွန်း]]သည် [[စစ်ကိုင်းမြို့|စစ်ကိုင်း]]သို့ ပြောင်းရွှေ့ကာ မင်းပြိုင်ပြုသည်။ ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် မောရှမ်းတို့ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်သဖြင့် စစ်ကိုင်းနှင့် ပင်းယနိုင်ငံများ ပျက်စီးခဲ့သည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် သီဟသူ၏ မြစ်တော် [[သတိုးမင်းဖျား]] က [[အင်းဝခေတ်]]ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ == မင်းနေပြည်တော်အဖြစ် တည်ရှိခဲ့ပုံ == ပင်းယမင်းနေပြည်တော်သည် ၁၃၁၃ မှ ၁၃၆၄ အထိ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းကို အုပ်စိုးခဲ့သော မင်းနေပြည်တော်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ၁၂၈၇ တွင် ပုဂံအင်ပါယာ ကျဆုံးပြီးနောက် ပေါ်ထွက်လာသော မင်းနေပြည်တော်အသေးစား အမြောက်အမြားအနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သော မြင်စိုင်းမင်းနေပြည်တော်ကို ဆက်ခံသည့် တိုင်းပြည်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဗမာပုံစံသွင်းထားသော ရှမ်းဘုရင်များ၏ ဦးဆောင်မှုဖြင့် ပင်းယသည် မြစ်တစ်ဖက်ကမ်းရှိ ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သော [[စစ်ကိုင်းမြို့|စစ်ကိုင်း]]မင်းနေပြည်တော်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းကို လွှမ်းမိုးထိန်းချုပ်ရန်အတွက် အခါအားလျော်စွာ ပဋိပက္ခဖြစ်လေ့ရှိသော်လည်း ၎င်းတည်ရှိနေသည့် ကာလတစ်လျှောက်တွင် မြောက်ပိုင်းမှ ရှမ်းတို့၏ စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခြင်းများအား အဓိကအားဖြင့် ခုခံကာကွယ်ခြင်းကိုသာ ဆက်လက်၍ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် မိုးကောင်းမှ ရှမ်းစီးနင်းတိုက်ခိုက်သူများသည် ပင်းယနှင့် စစ်ကိုင်းမင်းနေပြည်တော်နှစ်ခုစလုံး၏ မြို့တော်များကို ဆက်တိုက်သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် မင်းနေပြည်တော်နှစ်ခုစလုံးသည် ပြိုလဲပျက်စီးခဲ့ရသည်။ စစ်ကိုင်းမင်းသား [[သတိုးမင်းဖျား]] တည်ထောင်ခဲ့သော အင်းဝမင်းနေပြည်တော်သည် ပင်းယနှင့် စစ်ကိုင်းမင်းနေပြည်တော်နှစ်ခုစလုံးကို ၁၃၆၄ တွင် အစားထိုးပြီး မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း၏ အဓိကမင်းနေပြည်တော်အဖြစ် နောင်နှစ်ပေါင်း ၁၅၀ ကျော်တိုင်အောင် တည်ရှိခဲ့သည်။ == မူလအစ == ပင်းယမင်းနေပြည်တော်သည် မြင်စိုင်းမင်းနေပြည်တော်၏ အဆက်ဖြစ်ပြီး ၁၂၉၈ တွင် [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]] ဖြစ်ကြသော [[အသင်္ခယာ]]၊ [[ရာဇသင်္ကြန်]] နှင့် [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ|သီဟသူ]] တို့မှ တည်ထောင်ခဲ့သည်။ (စစ်ကိုင်းနေပြည်တော်မှာ ၁၃၁၅ ခုနှစ်ကျမှသာ ခွဲထွက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။) ၁၃၁၂ ခုနှစ်တွင် နောင်တော်အလတ် ရာဇသင်္ကြန် သဘာဝအလျောက် ကွယ်လွန်ပြီးနောက်တွင် အငယ်ဆုံးညီတော်ဖြစ်သော သီဟသူသည် သူ၏ဩဇာအာဏာကို ခိုင်မြဲအောင်လုပ်သည့်အနေဖြင့် အစ်ကိုအကြီးဆုံး အသင်္ခယာကို အဆိပ်ခတ်သတ်ပြီး ထီးနန်းကို သိမ်းယူခဲ့သည်။ သီဟသူသည် အစဦးတွင် သူ၏မြို့တော်ကို ပင်လယ်အရပ်မှ ပို၍အချက်အချာကျသော ကျောက်ဆည်စပါးကျီနှင့်နီးသည့် ဧရာဝတီအရပ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ရန် ကြံစည်ခဲ့သည်။ (ထိုအချိန်မှစ၍ မွန်ဂိုကျူးကျော်မှုမတိုင်မီ လူဦးရေ ၅၀၀၀၀ ခန့်ရှိခဲ့သော ပုဂံသည် အလွန်အမင်း တိတ်ဆိတ်ခြောက်ကပ်သွားခဲ့သည်။) သီဟသူသည် နောင်အခါ အင်းဝနေပြည်တော်ဖြစ်လာမည့် ဧရာဝတီနှင့် မြစ်ငယ်မြစ်တို့အနီးရှိ နေရာကို မင်းနေပြည်တော်တည်ထောင်ရန် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ သို့သော် နန်းတွင်းဗေဒင်နက္ခတ်ကျွမ်းကျင်သူများက ထိုအရပ်သည် မကောင်းသောနိမိတ်ဖြစ်သည်ဟု အကြံပေးကြသဖြင့် ၎င်းအစား ပင်းယနေရာကို (ယနေ့ခေတ် [[မန္တလေးမြို့]] ၏ တောင်ဘက်) ဧရာဝတီမြစ်အနီးတွင် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ သီဟသူသည် ရှေးခေတ်ပုဂံဘုရင်များ၏ ထုံးတမ်းစဉ်လာနှင့် ဘွဲ့များကို ခံယူခဲ့သည်။ သူ၏နန်းတက်ပွဲတွင် [[အနော်ရထာ]] (၁၀၄၄–၁၀၇၇) ဘုရင်လက်ထက်ကတည်းက မင်းမိဖုရား တော်ဝင်မိသားစုများအတွင်း လက်ဆင့်ကမ်းလာခဲ့သော ရွှေစလွယ်နှင့် ရွှေလင်ဗန်းအား [[နရသီဟပတေ့]] ဘုရင် (နောက်ဆုံးပုဂံမင်း) ၏ မိဖုရားဖြစ်သော [[ဖွားစော (နရသီဟပတေ့ မိဖုရား)|မိဖုရားစော]] မှ သီဟသူကို ပေးအပ်တော်မူခဲ့သည်။ သီဟသူသည် ယခုအခါတွင် မိမိသည် ပုဂံမင်းဆက်၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံသူအဖြစ် တရားဝင်ယူဆခဲ့သည်။ သို့ဖြစ်၍ သူသည် ၁၃၁၅ တွင် နတ်ရွာစံတော်မူပြီးဖြစ်သော ဘုရင် [[ကျော်စွာ (ပုဂံ)|ကျော်စွာ]] နှင့် [[မိစောဦး]] တို့၏ သားတော်တစ်ပါးဖြစ်သော [[ဥဇနာ (ပင်းယ)|ဥဇနာ]] မင်းသားအား အိမ်ရှေ့စံမင်းသားအရိုက်အရာ ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ (၁၂၉၈ တွင် သီဟသူသည် မိဖုရား မိစောဦးအား သိမ်းယူစဉ် သူမတွင် ပုဂံကျော်စွာမင်း၏ ကိုယ်ဝန်ရှိနေခဲ့ပြီး ၁၂Tracking တွင် ဥဇနာအား ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ သီဟသူသည် ဥဇနာကို သူ၏သားအရင်းအဖြစ် မွေးစားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။) == စစ်ကိုင်းခွဲထွက်ခြင်း== သီဟသူဘုရင်၏ သားတော်အစစ်ဖြစ်သော အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ်ရှိ [[အသင်္ခယာ စောယွန်း|စောယွန်း]] သည် မိမိအားကျော်လွန်၍ မွေးစားသား ဥဇနာအား ရာထူးတိုးမြှင့်ပေးခြင်းကို လိုလိုလားလား မရှိခဲ့ပေ။ တောတွင်းနေထိုင်သော ရဟန်းတော်များ၏ အားပေးမှုဖြင့် ဧရာဝတီမြစ်ကို ဖြတ်ကူးကာ သူ၏နောက်လိုက်နောက်ပါများနှင့်အတူ အနောက်ဘက်ကမ်းရှိ [[စစ်ကိုင်းမြို့|စစ်ကိုင်း]] သို့ ထွက်ခွာခဲ့သည်။ စောယွန်းမင်းသားသည် မည်သည့်အခါကမျှ တရားဝင် ပုန်ကန်ခဲ့ခြင်းမရှိဘဲ သူ၏ဖခင်အပေါ်တွင် သစ္စာရှိသယောင် အမည်ခံအဖြစ် နေခဲ့သည်။ သူ၏ညီအစ်ကိုများနှင့်သော်မှ ထီးနန်းစည်းစိမ်ကို မျှဝေမခံစားလိုသော သီဟသူသည် စောယွန်းအား သူ၏ဖုံးကွယ်ထားသော ပုန်ကန်ထကြွမှုအတွက် ထူးခြားစွာဖြင့် အပြစ်ပေးခဲ့ခြင်းမရှိပါ။ ၁၃၂၄ ခုနှစ် သီဟသူနတ်ရွာစံပြီးနောက်တွင် မင်းနေပြည်တော်နှစ်ခုသည် တရားဝင် နှစ်ခြမ်းကွဲသွားပြီး ပင်းယသည် ဧရာဝတီမြစ်အရှေ့ဘက်ခြမ်းကို၎င်း၊ စစ်ကိုင်းသည် အနောက်ဘက်ခြမ်းကို၎င်း ထိန်းချုပ်ခဲ့ကြသည်။ == အလယ်ပိုင်းနှစ်များ == ၁၃၂၄ ခုနှစ်တွင် သီဟသူနတ်ရွာစံသောအခါ [[ဥဇနာ (ပင်းယ)|ဥဇနာ]] သည် သီဟသူသတ်မှတ်ခဲ့သည့်အတိုင်း ထီးနန်းဆက်ခံခဲ့သည်။ ပုဂံမင်းဆက်၏ အကြွင်းအကျန်ဖြစ်သော ဥဇနာသည် ရှမ်းဝန်ကြီးများနှင့် ရှမ်းစစ်သူကြီးများ လွှမ်းမိုးသည့် ပင်းယနန်းတော်ထဲတွင် ထုံးနည်းများဖြင့် မလျော်ညီသူတစ်ဦး ဖြစ်ခဲ့သည်။ သူ၏အုပ်ချုပ်မှုသည် နှစ်ပေါင်း ၂၀ နီးပါးမျှ ကြာမြင့်ခဲ့သော်လည်း အခြေခံအားဖြင့် သူသည် နောက်တွင် ထီးနန်းဆက်ခံမည့် အမေတူညီအစ်ကို [[ငါးစီးရှင် ကျော်စွာ]] အတွက် ထီးနန်းကို စောင့်ရှောက်ပေးနေရသူတစ်ဦးသာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ နရသီဟပတေ့၏ မြေးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး သီဟသူ၏ သားအရင်းဖြစ်သူ ကျော်စွာမှာ အကောင်းဆုံးသော ရွေးချယ်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် သူသည် ရှေးဟောင်း (ပုဂံ) နှင့် (ပင်းယ) မင်းဆက်အသစ်နှစ်ခုစလုံးမှ မျိုးရိုးအဆက်အနွယ်ကို ပိုင်ဆိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ၁၁၃၄၃ ခုနှစ်တွင် ဥဇနာသည် ထီးနန်းစွန့်လွှတ်ခဲ့ပြီး ရသေ့ဝတ်ခဲ့သည်။ ပြိုင်ဘက်မင်းနေပြည်တော်နှစ်ခုမှာ နောက်ပိုင်းနှစ်များတွင် ရံဖန်ရံခါ စစ်မက်ဖြစ်ပွားခဲ့သော်လည်း ၎င်းတို့သည် မြောက်ပိုင်းမှ ရှမ်းကျူးကျော်သူတို့၏ရန်ကို စိုးထင့်နေကြရသဖြင့် မည်သည့်ဘက်ကမျှ အသာစီးမရခဲ့ပေ။ ၁၃၅၀ ခုနှောင်းပိုင်းနှစ်များတွင် ရှမ်းကျူးကျော်မှုများသည် ပိုမိုပြင်းထန်လာခဲ့သည်။ == ပင်းယကျဆုံးခြင်း == ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် [[နရသူ (မောပါမင်း)|ပင်းယဘုရင် နရသူ]] သည် သူ၏အဓိကပြိုင်ဘက်ဖြစ်သော စစ်ကိုင်းနှင့် ဒုက္ခပေးနေသော မြောက်ပိုင်းမှ ရှမ်းကျူးကျော်သူတို့ကို နှိမ်နင်းရန်အတွက် အကြံစည်တစ်ခု ရခဲ့သည်။ သူသည် စစ်ကိုင်းကို ပူးပေါင်းတိုက်ခိုက်ရန် မိုးကောင်းစော်ဘွားနှင့် မဟာမိတ်ပြုခဲ့သည်။ မည်သို့ဖြစ်စေ မိုးကောင်းတပ်များ စစ်ကိုင်းကို တိုက်ခိုက်သောအခါ ပင်းယတပ်များသည် ရိုးရှင်းစွာဖြင့် အခြားတစ်ဘက်မှ စောင့်ကြည့်နေခဲ့သည်။ နရသူအတွက် ကံမကောင်းသည်မှာ သူ၏အစီအစဉ်သည် ရလဒ်ပြောင်းပြန် ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ မိုးကောင်းတပ်များသည် စစ်ကိုင်းမြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် နရသူ၏ သစ္စာဖောက်မှုအတွက် ၎င်းတို့၏ရန်လိုမှုကို ပင်းယသို့ လှည့်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရှမ်းတပ်များသည် မြစ်ကိုဖြတ်ကျော်ပြီး ပင်းယမြို့ကို သိမ်းပိုက်ကာ နရသူကို အကျဉ်းသားအဖြစ် မိုးကောင်းသို့ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သဖြင့် "မောပါမင်း" ဟု တွင်သည်။ ရှမ်းတို့သည် ဗမာပြည်အလယ်ပိုင်းကို အမြဲတမ်းအုပ်ချုပ်ရန် မသိမ်းပိုက်ခဲ့သော်လည်း ဤကျူးကျော်မှုများသည် ဗမာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်းကို အစုတ်စုတ်အပြတ်ပြတ် ဖြစ်စေခဲ့သည်။ နရသူ၏နောက်တွင် [[ဥဇနာပြောင်]] သည် ပင်းယထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့သော်လည်း ၃ လသာ ကြာမြင့်ခဲ့ပြီး အင်းဝပေါ်ထွန်းလာမှုနှင့်အတူ ပင်းယမင်းနေပြည်တော်ကြီး ပြီးဆုံးသွားခဲ့သည်။ == မြင်စိုင်းမင်းဆက် (၁၂၉၈–၁၃၁၃) == * [[အသင်္ခယာ]] (၁၂၉၈–၁၃၁၀) * [[ရာဇသင်္ကြန်]] (၁၂၉၈–၁၃၀၅) * [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ]] (၁၂၉၈–၁၃၁၃) == ပင်းယမင်းဆက် (၁၃၁၃–၁၃၆၄) == * (၁) [[တစ်စီးရှင် သီဟသူ]] (၁၃၁၃–၁၃၂၅) * (၂) [[ဥဇနာ (ပင်းယ)]] (၁၃၂၅–၁၃၄၀) * (၃) [[ငါးစီးရှင် ကျော်စွာ]] (၁၃၄၄–၁၃၅၀) * (၄) [[ကျော်စွာငယ်]] (၁၃၅၀–၁၃၅၉) * (၅) [[နရသူ (မောပါမင်း)]] (၁၃၅၉–၁၃၆၄) * (၆) [[ဥဇနာပြောင်]] (ဇွန် – စက်တင်ဘာ ၁၃၆၄) == ဆက်စပ်သော ကဏ္ဍများ == * [[မြင်စိုင်းခေတ်]] * [[စစ်ကိုင်းခေတ်]] * [[အင်းဝခေတ်]] == ကိုးကား == {{reflist}} {{ပင်းယခေတ်}} [[ကဏ္ဍ:ပင်းယခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] ocuk9d7yjtmvxshqj4zrm0wbvhxa40e 0 10814 1035932 794099 2026-06-04T13:38:48Z Chenzeyan29 141880 1035932 wikitext text/x-wiki '''ပုဂံခေတ် ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော် ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံ'''သည် တစ်နယ်တစ်မင်း၊ တစ်တပ်တစ်ဗိုလ်ဖြင့် အကွဲကွဲအပြားပြားဖြစ်ကာ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအဖုံဖုံတို့တွင် အဘက်ဘက်မှ ပြောင်းလဲလှုပ်ခတ်ခဲ့ရသည်။ ပုဂံမင်းဆက် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက်တွင် ကျောက်ဆည်လယ်တွင်းနယ်များကို အခိုင်အမာအုပ်စီးကာ ဩဇာကြီးမားလာခဲ့သည့် မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ်မြို့စား [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]]ဖြစ်ကြသော အသင်္ခယာ၊ ရာဇသင်္ကြန် နှင့် သီဟသူ တို့သည် ပုဂံယဉ်ကျေးမှုအောက်တွင် ရှင်သန်ကြီးပြင်းခဲ့သည့် ရှမ်း-ဗမာကပြား (သွေးနှော) ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="ThanTun1969">{{cite book |author=ဒေါက်တာသန်းထွန်း |title=ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင် |publisher=မဟာဒဂုန်စာပေ |year=၁၉၆၉}}</ref> ၁၂၉၇ ခုနှစ်တွင် ပုဂံနောက်ဆုံးဘုရင် ကျော်စွာကို နန်းချကာ၊ ပုဂံမိဖုရားကြီးဖွားစောကို ပင့်ဆောင်၍ ပုဂံမင်းဆက်၏ တရားဝင်အရိုက်အရာကို ဆက်ခံလျက် မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ်မြို့များကို အခြေပြုကာ '''မြင်စိုင်းခေတ်''' (သို့မဟုတ်) '''မြင်းစိုင်းခေတ်'''ကို ထူထောင်၍ ထီးပြိုင်နန်းပြိုင် အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724">{{cite book |author=ဦးကုလား |title=မဟာရာဇဝင်ကြီး |volume=၁-၂ |year=၁၇၂၄}}</ref> နောက်ပိုင်းတွင် အငယ်ဆုံးဖြစ်သူ သီဟသူက နောင်တော်များကို လုပ်ကြံကာ ၁၃၁၂ ခုနှစ်တွင် ပင်းယမြို့ကို လည်းကောင်း၊ ၎င်း၏သားတော်အငယ် အသင်္ခယာစောယွန်းက စစ်ကိုင်းမြို့ကို လည်းကောင်း အသီးသီးတည်ထောင်၍ မင်းပြိုင်ပြုခဲ့ကြသည်။ အချင်းချင်း နယ်မြေအားပြိုင်မှုများကြောင့် ပင်းယတွင် မင်း ၆ ဆက်၊ စစ်ကိုင်းတွင် မင်း ၇ ဆက်ဖြင့် ကွဲပြားကာ မြောက်ဘက်မှ မောရှမ်းအကြီးအကဲ သိုဟန်ဘွား၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပျက်စီးခဲ့ရသော်လည်း၊ သတိုးမင်းဖျားသည် ဇော်ဂျီ၊ စမုံ၊ ပန်းလောင်း၊ မြစ်ငယ်နှင့် ဧရာဝတီမြစ်တို့ ဆုံစည်းရာ အချက်အချာကျသောဒေသ၌ ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် အင်းဝမြို့ကို ပြန်လည်တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref name="Kala1724" /> သတိုးမင်းဖျားသည် တကောင်းမင်းဆက် သတိုးဆင်ထိန်းနှင့် ပုဂံမင်းဆက်တို့မှ ဆင်းသက်လာသည့် ရှမ်း-ဗမာသွေးနှောတစ်ဦးဖြစ်ပြီး၊ ပျူနှင့် ပုဂံတို့၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံကာ နန်းတွင်း၌ အရည်းကြီးရှင်ယောင်များကို သုတ်သင်၍ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ပေါ်ထွန်းလာသော အင်းဝခေတ်မင်းဆက်များသည် ပုဂံခေတ်မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အစဉ်အလာနှင့် နန်းတွင်းအဆောင်အယောင်များကို အပြည့်အဝ ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းမြှင့်တင်ခဲ့ကြသည့် ရှမ်း-ဗမာသွေးနှောမင်းဆက်များ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Harvey1925">{{cite book |author=Harvey, G. E. |title=History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824 |publisher=Longmans, Green and Co. |year=1925}}</ref> ၎င်းတို့စိုးစံခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်အတွင်း အင်းဝသည် မြန်မာစာပေနှင့် အနုပညာ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိရာ ဗဟိုချက်မဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ပင်းယငါးစီးရှင်ကျော်စွာနှင့် အင်းဝဒုတိယမင်းခေါင် စသည့် ရွှေနန်းရှင်ကြီးများကိုယ်တိုင် မြန်မာပျို့၊ ကဗျာ၊ လင်္ကာများကို ရေးစပ်ခဲ့သည့် ထင်ရှားသော မြန်မာစာဆိုတော်ကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ == မွန်၊ မြန်မာ၊ ရှမ်း ခေါင်းဆောင်များ၏ ဖိုခနောက်ဆိုင် ယှဉ်ပြိုင်အားထုတ်မှု == မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ဘက်နှင့် အလယ်ပိုင်း၌ မြင်စိုင်းနှင့် အင်းဝတို့ကိုဗဟိုပြုသည့် ရှမ်း-မြန်မာ သွေးနှောမင်းဆက်များ ဩဇာကြီးထွားနေချိန်တွင်၊ တောင်ဘက်တစ်လွှား၌လည်း မုတ္တမနှင့် ဟံသာဝတီကို အခြေပြုသည့် မွန်ခေါင်းဆောင်များ အင်အားကောင်းလာခဲ့သည်။ မုတ္တမကို အခြေပြုခဲ့သည့် ဝါရီရူမင်းဆက်သည် တောင်ပိုင်းရှမ်းနှင့် မွန်သွေးနှောသည့် မင်းဆက်ဖြစ်သော်လည်း၊ ဗညားဦး (၁၃၅၃–၁၃၈၅) လက်ထက် ဟံသာဝတီသို့ မြို့တော်ရွှေ့ပြောင်းပြီးချိန်မှစ၍ မွန်ဘွဲ့အမည်၊ မွန်ဘာသာစကားနှင့် မွန်ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့များကိုသာ အပြည့်အဝခံယူကာ စစ်မှန်သော မွန်မင်းများအဖြစ် ရာမညတိုင်းကြီးကို တည်ထောင်စည်းလုံးခဲ့ကြသည်။<ref name="BinnyaDala16th">ဗညားဒလ။ ''ရာဇာဓိရာဇ် အရေးတော်ပုံ''။</ref> ထို့ကြောင့် အင်းဝတွင် သတိုးမင်းဖျားမှစ၍ မင်းဆက်များက ရှမ်းသွေးပါသော်လည်း မြန်မာမင်းများအဖြစ် ခံယူခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ ဟံသာဝတီတွင်လည်း ဗညားဦးမှစ၍ မင်းဆက်များသည် မွန်မင်းများအဖြစ် ခံယူကာ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ နီးပါးခန့် ထီးပြိုင်နန်းပြိုင် စိုးစံခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724" /> အင်းဝတွင် မင်းကြီးစွာစော်ကဲ၊ မင်းခေါင် နှင့် ဟံသာဝတီတွင် ရာဇဓိရာဇ်တို့၏ ဆယ်စုနှစ်ချီ အားပြိုင်မှုများသည် ပဒေသရာဇ်အာဏာစက် နယ်မြေချဲ့ထွင်ရေး ပဋိပက္ခများသာ ဖြစ်ပြီး၊ ရာဇဓိရာဇ်နောက်ပိုင်း ဟံသာဝတီတွင် ဆက်ခံသည့် ဘုရင်မကြီး ရှင်စောပုနှင့် ဓမ္မစေတီမင်းတို့လက်ထက်တွင် သာသနာရေးနှင့် ကုန်သွယ်ရေး အထူးထွန်းကားခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925" /> ၁၆ ရာစုအတွင်း အင်းဝမင်းဆက် အားနည်းချိန်ဖြစ်သော ၁၅၂၇ ခုနှစ်တွင် မြောက်ဘက်မှ မောရှမ်းခေါင်းဆောင် မိုးညှင်းစလုံနှင့် သားတော်သိုဟန်ဘွားတို့က အင်းဝကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ သိုဟန်ဘွားသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပြည်သူများနှင့် သံဃာတော်များကို ညှင်းပန်းနှိပ်စက်သဖြင့်၊ အင်းဝတစ်ဝိုက်ရှိ မြန်မာနှင့် ရှမ်း-ဗမာလူမျိုးအမြောက်အမြားသည် စစ်တောင်းမြစ်ဝှမ်းရှိ သီးခြားငြိမ်းချမ်းနေသော တောင်ငူနယ်သို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပြောင်းရွှေ့ခိုလှုံခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724" /> တောင်ငူအကြီးအကဲ မင်းကြီးညို (၁၄၈၅–၁၅၃၀) လက်ထက်တွင် တောင်ငူသည် အင်အားအလွန်တောင့်တင်းလာပြီး အင်းဝဘုရင်ကိုယ်တိုင်က သီးခြားအာဏာပိုင်ပြည်နယ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ရသည်။<ref name="Kala1724" /> ယင်းသို့ဖြင့် ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီးကို ပြန်လည်မထူထောင်မီ စပ်ကူးမတ်ကူးအချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ အင်းဝကိုဗဟိုပြုသည့် မြောက်ပိုင်းမောရှမ်းအင်အားစု၊ ဟံသာဝတီကိုဗဟိုပြုသည့် တောင်ပိုင်းမွန်မင်းဆက်အင်အားစုနှင့် တောင်ငူကိုအချက်အခြာပြုသည့် မြန်မာလူမျိုးအကြီးအကဲအင်အားစုဟူ၍ အင်အားစုကြီးသုံးစုအဖြစ် ဖိုခနောက်ဆိုင် တည်ရှိနေခဲ့ကြသည်။<ref name="ThanTun1969" /><ref name="Harvey1925" /> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://web.archive.org/web/20190930174225/http://www.mathetzin.com/ မောင်သက်ဇင် ဝက်ဘ်ဆိုက် (မော်ကွန်းတင်ပြီး)] {{မြန်မာနိုင်ငံ}} {{ပုဂံခေတ်}} {{DEFAULTSORT:ပ}} [[ကဏ္ဍ:ပုဂံခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] rekc2yzkjm7lza7ygcmmptko2vurjk9 1035934 1035932 2026-06-04T13:45:42Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035934 wikitext text/x-wiki '''ပုဂံခေတ် ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော် ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် မြန်မာနိုင်ငံ'''သည် တစ်နယ်တစ်မင်း၊ တစ်တပ်တစ်ဗိုလ်ဖြင့် အကွဲကွဲအပြားပြားဖြစ်ကာ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအဖုံဖုံတို့တွင် အဘက်ဘက်မှ ပြောင်းလဲလှုပ်ခတ်ခဲ့ရသည်။ ပုဂံမင်းဆက် နရသီဟပတေ့မင်းလက်ထက်တွင် ကျောက်ဆည်လယ်တွင်းနယ်များကို အခိုင်အမာအုပ်စီးကာ ဩဇာကြီးမားလာခဲ့သည့် မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ်မြို့စား [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး]]ဖြစ်ကြသော အသင်္ခယာ၊ ရာဇသင်္ကြန် နှင့် သီဟသူ တို့သည် ပုဂံယဉ်ကျေးမှုအောက်တွင် ရှင်သန်ကြီးပြင်းခဲ့သည့် ရှမ်း-ဗမာကပြား (သွေးနှော) ခေါင်းဆောင်များ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="ThanTun1969">{{cite book |author=ဒေါက်တာသန်းထွန်း |title=ခေတ်ဟောင်းမြန်မာရာဇဝင် |publisher=မဟာဒဂုန်စာပေ |year=၁၉၆၉}}</ref> ၁၂၉၇ ခုနှစ်တွင် ပုဂံနောက်ဆုံးဘုရင် ကျော်စွာကို နန်းချကာ၊ ပုဂံမိဖုရားကြီးဖွားစောကို ပင့်ဆောင်၍ ပုဂံမင်းဆက်၏ တရားဝင်အရိုက်အရာကို ဆက်ခံလျက် မြင်စိုင်း၊ မက္ခရာ၊ ပင်လယ်မြို့များကို အခြေပြုကာ '''မြင်စိုင်းခေတ်''' ကို ထူထောင်၍ ထီးပြိုင်နန်းပြိုင် အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724">{{cite book |author=ဦးကုလား |title=မဟာရာဇဝင်ကြီး |volume=၁-၂ |year=၁၇၂၄}}</ref> နောက်ပိုင်းတွင် အငယ်ဆုံးဖြစ်သူ သီဟသူက နောင်တော်များကို လုပ်ကြံကာ ၁၃၁၂ ခုနှစ်တွင် ပင်းယမြို့ကို လည်းကောင်း၊ ၎င်း၏သားတော်အငယ် အသင်္ခယာစောယွန်းက စစ်ကိုင်းမြို့ကို လည်းကောင်း အသီးသီးတည်ထောင်၍ မင်းပြိုင်ပြုခဲ့ကြသည်။ အချင်းချင်း နယ်မြေအားပြိုင်မှုများကြောင့် ပင်းယတွင် မင်း ၆ ဆက်၊ စစ်ကိုင်းတွင် မင်း ၇ ဆက်ဖြင့် ကွဲပြားကာ မြောက်ဘက်မှ မောရှမ်းအကြီးအကဲ သိုဟန်ဘွား၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပျက်စီးခဲ့ရသော်လည်း၊ သတိုးမင်းဖျားသည် ဇော်ဂျီ၊ စမုံ၊ ပန်းလောင်း၊ မြစ်ငယ်နှင့် ဧရာဝတီမြစ်တို့ ဆုံစည်းရာ အချက်အချာကျသောဒေသ၌ ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် အင်းဝမြို့ကို ပြန်လည်တည်ထောင်ခဲ့သည်။<ref name="Kala1724" /> သတိုးမင်းဖျားသည် တကောင်းမင်းဆက် သတိုးဆင်ထိန်းနှင့် ပုဂံမင်းဆက်တို့မှ ဆင်းသက်လာသည့် ရှမ်း-ဗမာသွေးနှောတစ်ဦးဖြစ်ပြီး၊ ပျူနှင့် ပုဂံတို့၏ အရိုက်အရာကို ဆက်ခံကာ နန်းတွင်း၌ အရည်းကြီးရှင်ယောင်များကို သုတ်သင်၍ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၎င်းနောက် ပေါ်ထွန်းလာသော အင်းဝခေတ်မင်းဆက်များသည် ပုဂံခေတ်မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု အစဉ်အလာနှင့် နန်းတွင်းအဆောင်အယောင်များကို အပြည့်အဝ ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းမြှင့်တင်ခဲ့ကြသည့် ရှမ်း-ဗမာသွေးနှောမင်းဆက်များ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="Harvey1925">{{cite book |author=Harvey, G. E. |title=History of Burma: From the Earliest Times to 10 March 1824 |publisher=Longmans, Green and Co. |year=1925}}</ref> ၎င်းတို့စိုးစံခဲ့သည့် နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော်အတွင်း အင်းဝသည် မြန်မာစာပေနှင့် အနုပညာ အထွတ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိရာ ဗဟိုချက်မဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ပင်းယငါးစီးရှင်ကျော်စွာနှင့် အင်းဝဒုတိယမင်းခေါင် စသည့် ရွှေနန်းရှင်ကြီးများကိုယ်တိုင် မြန်မာပျို့၊ ကဗျာ၊ လင်္ကာများကို ရေးစပ်ခဲ့သည့် ထင်ရှားသော မြန်မာစာဆိုတော်ကြီးများ ဖြစ်ခဲ့ကြသည်။ == မွန်၊ မြန်မာ၊ ရှမ်း ခေါင်းဆောင်များ၏ ဖိုခနောက်ဆိုင် ယှဉ်ပြိုင်အားထုတ်မှု == မြန်မာနိုင်ငံမြောက်ဘက်နှင့် အလယ်ပိုင်း၌ မြင်စိုင်းနှင့် အင်းဝတို့ကိုဗဟိုပြုသည့် ရှမ်း-မြန်မာ သွေးနှောမင်းဆက်များ ဩဇာကြီးထွားနေချိန်တွင်၊ တောင်ဘက်တစ်လွှား၌လည်း မုတ္တမနှင့် ဟံသာဝတီကို အခြေပြုသည့် မွန်ခေါင်းဆောင်များ အင်အားကောင်းလာခဲ့သည်။ မုတ္တမကို အခြေပြုခဲ့သည့် ဝါရီရူမင်းဆက်သည် တောင်ပိုင်းရှမ်းနှင့် မွန်သွေးနှောသည့် မင်းဆက်ဖြစ်သော်လည်း၊ ဗညားဦး (၁၃၅၃–၁၃၈၅) လက်ထက် ဟံသာဝတီသို့ မြို့တော်ရွှေ့ပြောင်းပြီးချိန်မှစ၍ မွန်ဘွဲ့အမည်၊ မွန်ဘာသာစကားနှင့် မွန်ယဉ်ကျေးမှုဓလေ့များကိုသာ အပြည့်အဝခံယူကာ စစ်မှန်သော မွန်မင်းများအဖြစ် ရာမညတိုင်းကြီးကို တည်ထောင်စည်းလုံးခဲ့ကြသည်။<ref name="BinnyaDala16th">ဗညားဒလ။ ''ရာဇာဓိရာဇ် အရေးတော်ပုံ''။</ref> ထို့ကြောင့် အင်းဝတွင် သတိုးမင်းဖျားမှစ၍ မင်းဆက်များက ရှမ်းသွေးပါသော်လည်း မြန်မာမင်းများအဖြစ် ခံယူခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ ဟံသာဝတီတွင်လည်း ဗညားဦးမှစ၍ မင်းဆက်များသည် မွန်မင်းများအဖြစ် ခံယူကာ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ နီးပါးခန့် ထီးပြိုင်နန်းပြိုင် စိုးစံခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724" /> အင်းဝတွင် မင်းကြီးစွာစော်ကဲ၊ မင်းခေါင် နှင့် ဟံသာဝတီတွင် ရာဇဓိရာဇ်တို့၏ ဆယ်စုနှစ်ချီ အားပြိုင်မှုများသည် ပဒေသရာဇ်အာဏာစက် နယ်မြေချဲ့ထွင်ရေး ပဋိပက္ခများသာ ဖြစ်ပြီး၊ ရာဇဓိရာဇ်နောက်ပိုင်း ဟံသာဝတီတွင် ဆက်ခံသည့် ဘုရင်မကြီး ရှင်စောပုနှင့် ဓမ္မစေတီမင်းတို့လက်ထက်တွင် သာသနာရေးနှင့် ကုန်သွယ်ရေး အထူးထွန်းကားခဲ့သည်။<ref name="Harvey1925" /> ၁၆ ရာစုအတွင်း အင်းဝမင်းဆက် အားနည်းချိန်ဖြစ်သော ၁၅၂၇ ခုနှစ်တွင် မြောက်ဘက်မှ မောရှမ်းခေါင်းဆောင် မိုးညှင်းစလုံနှင့် သားတော်သိုဟန်ဘွားတို့က အင်းဝကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ သိုဟန်ဘွားသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပြည်သူများနှင့် သံဃာတော်များကို ညှင်းပန်းနှိပ်စက်သဖြင့်၊ အင်းဝတစ်ဝိုက်ရှိ မြန်မာနှင့် ရှမ်း-ဗမာလူမျိုးအမြောက်အမြားသည် စစ်တောင်းမြစ်ဝှမ်းရှိ သီးခြားငြိမ်းချမ်းနေသော တောင်ငူနယ်သို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပြောင်းရွှေ့ခိုလှုံခဲ့ကြသည်။<ref name="Kala1724" /> တောင်ငူအကြီးအကဲ မင်းကြီးညို (၁၄၈၅–၁၅၃၀) လက်ထက်တွင် တောင်ငူသည် အင်အားအလွန်တောင့်တင်းလာပြီး အင်းဝဘုရင်ကိုယ်တိုင်က သီးခြားအာဏာပိုင်ပြည်နယ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခဲ့ရသည်။<ref name="Kala1724" /> ယင်းသို့ဖြင့် ဒုတိယမြန်မာနိုင်ငံတော်ကြီးကို ပြန်လည်မထူထောင်မီ စပ်ကူးမတ်ကူးအချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ အင်းဝကိုဗဟိုပြုသည့် မြောက်ပိုင်းမောရှမ်းအင်အားစု၊ ဟံသာဝတီကိုဗဟိုပြုသည့် တောင်ပိုင်းမွန်မင်းဆက်အင်အားစုနှင့် တောင်ငူကိုအချက်အခြာပြုသည့် မြန်မာလူမျိုးအကြီးအကဲအင်အားစုဟူ၍ အင်အားစုကြီးသုံးစုအဖြစ် ဖိုခနောက်ဆိုင် တည်ရှိနေခဲ့ကြသည်။<ref name="ThanTun1969" /><ref name="Harvey1925" /> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://web.archive.org/web/20190930174225/http://www.mathetzin.com/ မောင်သက်ဇင် ဝက်ဘ်ဆိုက် (မော်ကွန်းတင်ပြီး)] {{မြန်မာနိုင်ငံ}} {{ပုဂံခေတ်}} {{DEFAULTSORT:ပ}} [[ကဏ္ဍ:ပုဂံခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] 9vx3zdw0gg3olxzis90vm5e6pt722uz 0 10851 1036053 1035691 2026-06-05T03:04:10Z Ninjastrikers 22896 1036053 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = စစ်ကိုင်းခေတ်နိုင်ငံတော် | official_name = စစ်ကိုင်းမင်းဆက် (Sagaing Dynasty) | settlement_type = သမိုင်းဝင် ခေတ်ဟောင်းနိုင်ငံတော် | image_skyline = Sagaing, Pagoda, Myanmar.jpg | image_caption = စစ်ကိုင်းခေတ် ထွန်းကားခဲ့ရာ သမိုင်းဝင် စစ်ကိုင်းဒေသ ရှုခင်း | subdivision_type = တည်နေရာ | subdivision_name = [[မြန်မာနိုင်ငံ]] ([[ဧရာဝတီမြစ်]] အနောက်ဘက်ကမ်း) | established_title = စတင်တည်ထောင်သည့်နှစ် | established_date = ခရစ်နှစ် ၁၃၁၅ | extirpated_title = နိဂုံးချုပ် ပျက်စီးသည့်နှစ် | extirpated_date = ခရစ်နှစ် ၁၃၆၄ | seat_type = မင်းနေပြည်တော် (မြို့တော်) | seat = [[စစ်ကိုင်းမြို့]] | leader_title = ပထမဆုံး တည်ထောင်သူဘုရင် | leader_name = [[အသင်္ခယာ စောယွန်း]] (၁၃၁၅–၁၃၂၃) | leader_title1 = နောက်ဆုံး ထီးနန်းစိုးစံသူ | leader_name1 = [[မင်းပြောက် သီဟပတေ့]] (၁၃၂၃–၁၃၆၄) | blank_name_sec1 = ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ | blank_info_sec1 = [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] | blank1_name_sec1 = အသုံးပြုသည့်ဘာသာစကား | blank1_info_sec1 = [[မြန်မာဘာသာစကား|မြန်မာ]]၊ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်း]] | blank2_name_sec1 = ဆက်ခံသည့်ခေတ် | blank2_info_sec1 = [[အင်းဝခေတ်]] (၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်သည်) }} '''စစ်ကိုင်းခေတ်''' (၁၃၁၅–၁၃၆၄) သည် [[ပုဂံခေတ်]] ပျက်သုဉ်းပြီးနောက် ဖြစ်ထွန်းလာသော၊ မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ အနောက်ဘက်ကမ်းတွင် အခြေစိုက်သည့် နိုင်ငံငယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ စစ်ကိုင်းသည် ဧရာဝတီမြစ် အရှေ့ဘက်ကမ်းဒေသကို လွှမ်းမိုးသော [[ပင်းယခေတ်|ပင်းယနိုင်ငံ]]နှင့် ခေတ်ပြိုင်ပေါ်ထွန်းခဲ့သည့် နိုင်ငံပြိုင်လည်း ဖြစ်သည်။ ဤနိုင်ငံကို [[အသင်္ခယာ စောယွန်း]] က ခရစ်နှစ် ၁၃၁၅ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည်။ ၁၃၆၄ ခုနှစ်တွင် မြောက်ဘက်မှ မောရှမ်း (ရှမ်းလက်နက်ကိုင်များ) ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီးသဖြင့် စစ်ကိုင်းနှင့် ပင်းယနိုင်ငံများ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ပျက်စီးခြင်းသို့ ရောက်ခဲ့ရသည်။ ထိုနှစ်တွင်ပင် အသင်္ခယာ စောယွန်း၏ မြေးတော်စပ်သူ [[သတိုးမင်းဖျား]] (သတိုးမင်းဘုရား) က ကျန်ရှိသော အင်အားစုများကို စုစည်းကာ [[အင်းဝခေတ်|အင်းဝမင်းနေပြည်တော်]]ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ == စစ်ကိုင်းမင်းဆက် == စစ်ကိုင်းမင်းဆက်တွင် မင်းပေါင်း ၇ ဆက် တိုင်တိုင် ထီးနန်းစိုးစံခဲ့ကြသည်– # [[အသင်္ခယာ စောယွန်း]] (၁၃၁၅–၁၃၂၃) # [[တရဖျားကြီး]] (၁၃၂၃–၁၃၃၆) # [[ရွှေတောင်တက်]] (၁၃၃၆–၁၃၄၀) # [[ကျော်စွာမင်း (စစ်ကိုင်း)]] (၁၃၄၀–၁၃၅၀) # [[နော်ရထာ မင်းရဲ]] (၁၃၅၀) # [[တရဖျားငယ်]] (၁၃၅၀–၁၃၅၃) # [[မင်းပြောက် သီဟပတေ့]] (၁၃၅၃–၁၃၆၄) == ခေတ်ပြိုင်နှင့် ဆက်စပ်သော နိုင်ငံများ == * [[ရှမ်းညီနောင်သုံးဦး|မြင်စိုင်းခေတ်]] (၁၂၉၇–၁၃၁၃) * [[ပင်းယခေတ်]] (၁၃၁၃–၁၃၆၄) * [[အင်းဝခေတ်]] (၁၃၆၄–၁၅၅၅) == ကိုးကား == <references/> == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Stub}} [[ကဏ္ဍ:စစ်ကိုင်းမင်းဆက်]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:၁၄ ရာစုနှစ်အတွင်း တည်ထောင်သော နိုင်ငံများနှင့် နယ်မြေများ]] 1jp5qqmu321xejztkyqsrn6higd5xmu 0 11017 1035937 880393 2026-06-04T14:16:08Z ~2026-33261-99 143762 /* ငယ်ဘဝ */ 1035937 wikitext text/x-wiki {{copyedit}} {{Infobox person | name = ရွှေမန်းတင်မောင် |honorific_prefix=အလင်္ကာကျော်စွာ | image = Shwe Man Tin Maung portrait.jpg | caption = အလင်္ကာကျော်စွာ ရွှေမန်းတင်မောင် | birth_date = | birth_place = [[မန္တလေး]]၊ [[ဗြိတိသျှဘားမား]] | parents = ဦးပြားနှင့်ဒေါ်မေ | occupation = ​ဇာတ်သဘင်မင်းသား | death_date = ၁၉၆၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၉ | death_place = |alma_mater= | awards = [[အလင်္ကာကျော်စွာ]]ဘွဲ့(၁၉၅၃) }} '''ရွှေမန်းတင်မောင်'''သည် တချိန်က မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်လောကကြီးအား ထူးသည်ထက် ဆန်းလာအောင် လုပ်နိုင်သူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီးစ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်လောကတွင် နာမည်ကျော် လူကြိုက်များခဲ့သော [[အလင်္ကာကျော်စွာ]]ဘွဲ့ရ မင်းသားဖြစ်သည်။ အပြော၊ အဟော ကောင်းသဖြင့် ယခုခေတ်အခါ အပြောကောင်းသူတွေ့လျှင် '''အပြောကတော့ ရွှေမန်းပဲ''' ဟု ဆိုစမှတ် ပြုကြလေသည်။ [[File:Statute of Shwe Man Tin Maung.jpg|200px|thumb|အမျိုးသားကဇာတ်ရုံ အတွင်းရှိ ရုပ်တု]] == ငယ်ဘဝ == ရွှေမန်းတင်မောင်သည် [[မန္တလေး]]ဇာတိဖြစ်ပြီး အဖမှာ သစ်ဝါးကုန်သည်ကြီး ဦးပြားနှင့် အမိဒေါ်မေတို့မှ1918 ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားသော သားသမီး ကိုးယောက်အနက် အထွေးဆုံးသားဖြစ်သာငယ်။ အမည် တင်မောင် ဖြစ်သည်။ သူကား သဘင်သည် မျိုးရိုးမဟုတ်ပေ။ ကုန်သည်မျိုးရိုး ဖြစ်သည်။ ကုန်သည်မျိုးရိုးမှ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်ကို ဦးဆောင်လာနိုင်သည်မှာ အံ့မဆုံးအောင်ပင် ရှိလေသည်။ ရွှေမန်းတင်မောင် ရှစ်နှစ်သားကပင် ဖခင်သေဆုံးလေသည်။ မန္တလေးမြို့၊ မိုးကောင်းတိုက်၊ တိုက်ကြပ်ကျောင်းဆရာတော် ဦးနန္ဒဝံသနှင့် ဦးဣန္ဒောတို့ ထံတွင် ပညာရင်နို့ကို သောက်စို့ခဲ့ရသည်။ သူသည် ဆယ်နှစ်သား အရွယ်တွင် သာမဏေပြု၍ လောကုတ္တရာ စာပေတို့ကို လေ့လာခဲ့လေသည်။ သဒ္ဒါသင်္ဂြိုဟ် တို့ကို သင်ကြားခဲ့လေသည်။ သဒ္ဒါသင်္ဂြိုဟ်များကို သံနေ၊ သံထားဖြင့် စည်းဝါးမိ ရွတ်ဆိုနိုင်သဖြင့် ဓမ္မကထိက ဆရာတော် ဖြစ်စေရန် ကြိုးစားခဲ့ကြဘူးသေးသည်ဟု သိရသည်။ (၁၁)နှစ်သား အရွယ်တွင် သာမဏေဘဝမှ ထွက်၍ အရပ်တီးဝိုင်းကလေးများတွင် အပျော်တမ်း အဆိုတော်ဘဝ၌ ကျင်လည်ခဲ့လေသည်။ [[File:Shwe Mann Tin Mg.jpg|thumb|မန္တလေး အမျိုးသား ကဇာတ်ရုံ ရှေ့ရှိ ရွှေမန်းတင်မောင် ရုပ်တု]] == သဘင်သည်ဘဝ == နောင်တွင် ဦးကြီးတော်၏ ရုပ်သေးစင်၌ ဆီးသီးကောက် မင်းသားကလေး အဖြစ် [[သူငယ်တော်]]ရုပ်ကလေးနှင့် တွဲဖက်ကာ သီချင်းဆိုခဲ့ရ၏။ သူ့အသံကို ပရိသတ်များက နှစ်သက်လှသောကြောင့် ရုပ်လက္ခဏာကို မြင်လိုကြသည်။ သူ့အား ထွက်ကပြရန် တောင်းပန်လာသဖြင့် ဆီးသီးကောက် မင်းသားငယ်သည် ဇာတ်ခုံကို အခိုင်အမာပြုကာ လူကိုယ်တိုင် ထွက်ပြရလေသည်။ ဘကြီးတော်သူ ဆရာတော်ဦးကေသရ၏ ညွှန်ကြားချက်အရ စိန်ပါတူ ဆိုင်းအဖွဲ့တွင် ဆိုင်းသားကလေး လုပ်လာရသည်။ ထို့နောက် [[ငွေမြိုင်၊ မ၊ မြခြေချင်း| မြခြေချင်း မငွေမြိုင်]]ထံတွင် သုံးနှစ်ခန့် သဘင်ပညာကို သင်ကြားခဲ့လေသည်။ သူ့အစ်မကြီး၏ ခင်ပွန်း ဦးခင်သက်က ဇာတ်ထောင်ပေးသဖြင့် ဇာတ်မင်းသားဘဝသို့ ရောက်ခဲ့လေသည်။ ထိုအချိန်မှ စ၍ တရှိန်ထိုးနာမည်တက်လာကာ အလင်္ကာကျော်စွာ ဘွဲ့ကိုပင် ရရှိခဲ့ပြီး အထူးကျော်ကြားသော မင်းသားဖြစ်လာလေသည်။ == ထူးသမျှ ထိပ်ခေါင် == ရွှေမန်းတင်မောင်သည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးစ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်လောကကြီးအား ထူးသည်ထက် ဆန်းလာအောင် လုပ်နိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ထိုခေတ်တွင် စီးပွားရေး၊ ကြီးပွားရေး စသော လောကီရေးရာ အဖြာဖြာတွင် အမြင်သစ်တို့ကလည်း ဖွံ့ဖြိုးနေသော အခါလည်း ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင် သာမက မြန်မာ့ ရုပ်ရှင်လည်း တိုးတက်နေပြီဖြစ်သည်။ ရုပ်ရှင်တစ်ပွဲလျှင် သုံးနာရီကျော်ကျော်မျှသာ ကြာ၏။ ထို့ကြောင့် လူတို့သည် ရုပ်ရှင်ကို ပို၍ အားပေးလာကြသည်။ ဤသည်ကို သိသော ရွှေမန်းတင်မောင်သည် ဇာတ်သဘင်ကို ခေတ်နှင့် အမီလိုက်နိုင်အောင် အမျိုးမျိုး တီထွင်ခဲ့လေသည်။ သူ၏လုပ်သမျှ အောင်မြင်ခဲ့လေသည်။ ရုပ်ရှင်နောက်သို့ လိုက်နေသော လူထုသည် ရွှေမန်းတင်မောင်၏ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်ကို ဦးတည်လာခဲ့လေသည်။ ရွှေမန်းမှ ရွှေမန်းကိုသာ ဖြစ်လာကြလေသည်။ == မီးရောင်ခြည်အစ ရွှေမန်းက == အနုမြူရောင်ခြည် ခေါ် စလိုက်မီးများကို စတင်သုံးစွဲ တီထွင်သူမှာ အလင်္ကာကျော်စွာ ရွှေမန်းတင်မောင် ပင်ဖြစ်သည်။ ရွှေမန်းတင်မောင် အဖွဲ့ကြီးသည် လူပေါင်း ၈ဝ ကျော်မျှနှင့် မြို့ရွာအသီးသီးသို့ လှည့်လည် ပြသနိုင်ပေသည်။ ရွှေမန်းတင်မောင်သည် မြန်မာ့ဇာတ်သဘင် အဆင့်ကျမသွားလေအောင် သိပ္ပံနည်းဖြင့် တနည်းတဖုံ စီမံထားသော အဝတ်အစားများကို ဝတ်ဆင်၍ ဇာတ်ခုံကို မှောင်ချကာ ကပြလေသည်။ အမှောင်ထဲတွင် တဝင်းဝင်းတောက်လျက် အံ့မဆုံးအောင် ဖြစ်ကြရလေသည်။ ထို့နောက် ဇာတ်ခုံထက်မှ ပိတ်ကားပေါ်တွင် အမှောင်ချ၍ လျှပ်စီးလက်ဟန်၊ မိုးရွာဟန် စသည်တို့ကိုလည်း ဆလိုက်မီးများဖြင့် ပြုလုပ်ပြလေသည်။ လျှပ်စီးလက်လိုက်သော ရောင်ခြည်တန်းကြီးများနှင့် မိုးကြိုးထစ်သံကြီးတို့မှာ တကယ်အလား ထင်မှားကြရလေသည်။ ဤသို့လျှင် ရွှေမန်းတင်မောင်က မီးရောင်ခြည်များကို စထွင်လိုက်သောအခါ ``မီးရောင်ခြည်အစ ရွှေမန်းက´´ ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ရွှေမန်းတင်မောင်ဟာ မီးနဲ့ ပြုစားနိုင်တယ်၊ ရွှေမန်းတင်မောင်ရဲ့ မီးရောင်ခြည်ကို ရုပ်ရှင် ကင်မရာတောင် လိုက်မမှီဘူး ဟူ၍လည်းကောင်း ပြောစမတ်ပြုကြလေသည်။ == ညဉ့်ဝက် စနစ်သစ်သဘင် == ရွှေမန်းတင်မောင်သည် ရွက်ထည်ရုံကြီးတွင် ရှေ့ဆုံးမှ နောက်သို့ ၅ကျပ်၊ ၃ကျပ်၊ ၂ကျပ်၊ ၁ကျပ်တန် ထိုင်ခုံများ စီခင်း၍ ရုံသွင်းကပြ ပြန်လေသည်။ ထိုသို့ ရုံသွင်းလာသောအခါ ညဉ့်လုံးပေါက် မကတော့ဘဲ ညဉ့်ဝက်အတောအတွင်းမှာ ရှေ့ပိုင်းတွင် နှစ်ပါးသွား၍ နောက်ပိုင်းတွင် ဂီတရူးတို့ ကဲ့သို့သော ပြဇာတ်မျိုး၊ ကြည့်တိုင်းပင် မရိုးနိုင်ရုံမျှမက စာပေရေး၊ နိုင်ငံရေး စသည့် စိတ်ဓာတ်များကို ပွင့်ဖူးလာစေသော လက်ဝဲသုန္ဒရ စသည့် ဇာတ်တို့ကို ကပြလေသည်။ ရွက်ထည်ရုံကြီးဖြင့် ကုလားထိုင်ခင်းကာ ကပြသော ``ညဉ့်ဝက် စနစ်သစ်သဘင်´´ ရွှေမန်းတင်မောင်က တီထွင်လိုက်သောအခါ အိပ်ရေးပျက် မခံလိုကြသော ပွဲကြည့်ပရိသတ်သည် ဇာတ်ဘက်သို့ ဦးလှည့်လာကြသည်။ မြန်မာ့ရုပ်ရှင်လောက၏ အရှိန်အဝါအောက်ဝယ် နစ်မွန်းလုနီးပါးရှိခဲ့ရသော မြန်မာ့ဇာတ်သဘင်သည် ရွှေမန်းတင်မောင်၏ ညဉ့်ဝက် စနစ်ကြောင့် ပို၍ ဆန်းသစ်လာခဲ့သည်။ == ဘဝနိဂုံး == <ref>မောင်သိန်းနိုင်၏ မြန်မာ့ဇာတ်သဘင် သမိုင်း (၁၉၆၈-ခု၊ စာပေဗိမာန်ထုတ်)</ref>သရက်ခရိုင် မင်းလှမြို့နယ် လက်ပံရွာအနီးက မဟာပိန္နဲဘုရား ပွဲတော်တွင် (၁၉၆၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၂၉ ရက်) စနေနေ့ည (တချို့စာစောင်များတွင် ၃၀ ရက် တနင်္ဂနွေနေ့အကူး) ဇာတ်ခုံပေါ်တွင် ကရင်းခုန်ရင်း အသက် (၅၁) နှစ်တွင် ရုတ်တရက် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။ ရောဂါလက္ခဏာပြနေတာတောင် ဇာတ်ခုံရှေ့ကိုဇွတ်ထွက်ကာ ကခုန်နေတာကြောင့် ဘေးလူတွေက ဇွတ်ဆွဲသွင်းရင်း ဝိုင်းဝန်းပြုစုရင်း ဆုံးပါးခဲ့ရခြင်းဖြစ်လေသည်။ == ကိုးကား == <references/> {{DEFAULTSORT:တင်မောင်၊ ရွှေမန်း}} [[Category:မြန်မာ သဘင်ပညာရှင်များ]] [[Category:၁၉၆၉ ကွယ်လွန်သူများ]] axajbzjafjhh6b315pdmp9g0j2t547w 0 11058 1036080 1032918 2026-06-05T03:16:58Z Ninjastrikers 22896 1036080 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = မြင်းခြံမြို့ | official_name = Myingyan | native_name = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံအတွင်း မြင်းခြံမြို့ တည်ရှိရာနေရာ | image_skyline = Myingyan Railway Station 2.jpg | image_caption = မြင်းခြံမြို့ မီးရထားဘူတာရုံ ဆိုင်းဘုတ် | map_caption = | seat_type = ခရိုင်နှင့်မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့ | seat = မြင်းခြံမြို့ | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{MMR}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_name1 = [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[မြင်းခြံခရိုင်]] | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name3 = [[မြင်းခြံမြို့နယ်]] | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 9.58 | population_total = ၂၇၆၀၉၆ | population_as_of = ၂၀၁၄ | coordinates = {{coord|21|27|36|N|95|23|18|E|region:MM-04_type:city|display=inline,title}} | elevation_m = 151 | elevation_ft = 496 | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +၆:၃၀ | website = }} '''မြင်းခြံမြို့'''သည် [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] အတွင်းရှိ [[မြင်းခြံခရိုင်]]၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ ဖြစ်သည်။ မြင်းခြံမြို့၏ တောင်ဘက်တွင် စွန်းလွန်းချောင်းနှင့် စွန်းလွန်းဆရာတော်ဘုရားကြီး ဘဒ္ဒန္တကဝိ၏ ရုပ်ကလာပ်တော်၊ မြောက်ဘက်တွင် ပြောင်းပြာချောင်းနှင့် စမ်းကျဆရာတော်ဘုရားကြီး ဘဒ္ဒန္တပညာသီရိ၏ ရုပ်ကလာပ်တော် ရှိသဖြင့် ဒေသတွင်း၌ "အလောင်းနှစ်လောင်းနှင့် ချောင်းနှစ်ချောင်းရှိရာမြို့" ဟူ၍ လူအများ သိကြသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == "မျဉ်းကျန်" မှ "မြင်းခြံ" ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ကုန်းဘောင်ခေတ်၊ [[ရွှေဘိုမင်း]] လက်ထက်တွင် သူကြီးလေးဦးတို့၏ ပိုင်နက်နယ်နိမိတ်အတွင်း လူသတ်မှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ သတ်သူမပေါ်လျှင် သက်ဆိုင်ရာ နတ်ရှင်သူကြီးသည် ငွေသုံးပိဿာ ပေးဆောင်ရမည် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် မည်သူ့နယ်မြေဖြစ်သည်ဟု တိကျစွာ သိရှိနိုင်ရန် မျဉ်းကြောင်းဆွဲလျက် နယ်နိမိတ် သတ်မှတ်ကြသည်။ လူသေအလောင်း တွေ့ရှိရာနေရာသည် မျဉ်းဆွဲရာတွင် မည်သည့်သူကြီးနယ်မြေထဲမှမပါဘဲ လွတ်ကျန်နေခဲ့သည်။ သူကြီးပိုင်နက်သတ်မှတ် မျဉ်းဆွဲရာတွင် ကျန်ရစ်သောကြောင့် "မျဉ်းကျန်" ဟု ခေါ်ဆိုရာမှ၊ ထိုမှတစ်ဆင့် ကာလရွေ့လျောကာ "မြင်းခြံ" ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုသည်။<ref>{{cite book|author=မောင်ကြည်သန့်|title=မြန်မာမြို့ရွာဒေသ ဝေါဟာရ(၂၀၀)}}</ref> အခြားသမိုင်းမှတ်တမ်းတစ်ခုအရ ရှေးယခင်က ဧရာဝတီမြစ်သည် ယခုတည်ရှိသည့် နေရာမှ အနောက်ဘက် ၆ မိုင်ခန့်အကွာတွင် စီးဆင်းခဲ့ပြီး ယခုပခုက္ကူခရိုင်၊ ရေစကြိုမြို့နယ်အထိ ရောက်ရှိသည်။ လက်ရှိမြင်းခြံမြို့ တည်ရှိသကဲ့သို့ပင် တောင်ဘက်စွန်းလွန်းချောင်း၊ မြောက်ဘက်ပြောင်းပြာချောင်းတို့၏ အကြားတွင် ရေလဲရွာ တည်ရှိခဲ့၏။ မြစ်၏ တစ်ဖက်တွင် ဆင်တဲရွာရှိ၏။ သက္ကရာဇ် ၁၁၉၉ ခုနှစ် (ခရစ်နှစ် ၁၈၃၇) ကုန်းဘောင်ခေတ် ရွှေဘိုမင်းလက်ထက်တွင် ရေလဲရွာအရှေ့ဘက် ကိုက် ၅ဝဝ ခန့်အကွာရှိ တောစပ်၌ လူတစ်ယောက်အား လူဆိုးတို့ သတ်ဖြတ်ထားသည်ကို တွေ့ရသဖြင့် သက်ဆိုင်ရာသို့ တိုင်တန်းရာ၊ လက်သည်ရှာသော်လည်း မတွေ့ဘဲ ရှိ၏။ လူသတ်ထားသော နေရာမှာ သူကြီး လေးဦးတို့၏ ပိုင်နက်နယ်နိမိတ် ဆုံရာတွင် တည်ရှိသဖြင့်၊ အကယ်၍ သတ်သူမပေါ်က သက်ဆိုင်ရာ နယ်ရှင်သူကြီးသည် ငွေသုံးပိဿာ ပေးဆောင်ရမည် ဖြစ်သောကြောင့် သူကြီးအားလုံးကပင် ထိုနေရာမှာ မိမိတို့ပိုင်နက်တွင် မကျရောက်ကြောင်း ငြင်းဆိုကြ၏။ သို့ဖြင့် သူကြီး လေးဦးတို့အား မိမိတို့ပိုင်သော နယ်ကို မျဉ်းဆွဲသတ်မှတ်စေခဲ့ရာတွင် လူသတ်ထားသောနေရာသည် မျဉ်းဆွဲရာမှ လွတ်ကျန်နေခဲ့၏။ ရေလဲရွာတွင် သီလသမာဓိနှင့် ပြည့်စုံသဖြင့် ရပ်သူရွာသားများ ယုံကြည်လေးစားခြင်းကို ခံရသော ပွဲစားကြီး ဦးပေဆိုသူက ထိုလူသေအလောင်းရှိခဲ့ရာ အရပ်တွင် ရွာတည်ခွင့်ပြုပါက မိမိကပင် ငွေသုံးပိဿာ အလျော်ပေးဆောင်မည့်အကြောင်း လျှောက်ထားသဖြင့် ထိုမြေကွက်ကို ဦးပေ ရရှိလိုက်၏။ ကာလအတန်ကြာသော် ဧရာဝတီမြစ်ကမ်း ပြိုလေရာ၊ ရေလဲရွာသည် ကမ်းပြိုသည့်အထဲ ပါသွားသဖြင့် မြစ်ကြောင်းမှာ အရှေ့ဘက် ယခုမြင်းခြံမြို့တည်ရှိရာသို့ ရောက်လာ၏။ ယခင်သူကြီးပိုင်နက် သတ်မှတ်မျဉ်းဆွဲရာတွင် ကျန်ရစ်သောကြောင့် ထိုနေရာကို "မျဉ်းကျန်" ဟု ခေါ်ဝေါ်သမုတ်ခဲ့ရာမှ ကာလရွေ့လျောလတ်သော် မြင်းခြံ ဖြစ်လာသည်ဟု ဆိုလေသည်။<ref>မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၉)</ref> == တည်နေရာနှင့် ပထဝီဝင် == မြင်းခြံမြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံအလယ်ပိုင်း [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]တွင် ပါဝင်သော [[မြင်းခြံခရိုင်]]၏ ရုံးစိုက်မြို့ဖြစ်သည်။ မြင်းခြံမြို့သည် [[ဧရာဝတီမြစ်]]၏ လက်ဝဲဘက်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိသော အရေးပါသည့် သင်္ဘောဆိပ်ကမ်းမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ [[ရန်ကုန်မြို့]]မှ ရေလမ်းအားဖြင့် ၅၁၅ မိုင်ခန့် ကွာလှမ်းလျက်၊ အထက် [[မန္တလေးမြို့]]နှင့် ၈ဝ မိုင်ခန့် ကွာဝေးသည်။ နွေအခါတွင် မြစ်ရေကျသဖြင့် သင်္ဘောများသည် ဆိပ်ကမ်းနှင့် ခပ်လှမ်းလှမ်း နေရာတွင်သာ ဆိုက်ကပ်နိုင်သည်။ မြင်းခြံမြို့သည် [[မိတ္ထီလာခရိုင်]]၊ [[သာစည်မြို့]]မှ ခွဲထွက်လာသော သာစည်-မြင်းခြံ မီးရထားလမ်း၏ အဆုံးဘူတာလည်း ဖြစ်သည်။ == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မြင်းခြံ-ကျောက်ပန်းတောင်း ကတ္တရာလမ်းသည် ၅၉ မိုင် ရှိသည်။ မြင်းခြံမှ ညောင်ဦးသို့ သွားသော ကတ္တရာလမ်းသည် ၄၀ မိုင် ရှိပြီး၊ [[ကျောက်ပန်းတောင်းမြို့]]မှ လမ်းခွဲပါက ၃၄ မိုင် ရှိသည်။ မြင်းခြံမှ ကျောက်ပန်းတောင်းကို ဖြတ်လျက် မိတ္ထီလာနယ်စပ်အထိ ၈၁ မိုင်ခန့် ရှည်လျားသည်။ မြင်းခြံမှ မကွေးနယ်စပ် ပင်းချောင်းအထိ ၇၅ မိုင် ရှိသည်။ ကျောက်ပန်းတောင်းအနောက်ဘက် မကွေးနယ်စပ်အထိ ဂွေးချိုလမ်းအတိုင်း ၆၅ မိုင်ခန့် ရှိသည်။ မြင်းခြံ-နွားထိုးကြီး ကတ္တရာလမ်းသည် မိုင် ၂ဝ ရှိ၍၊ ကျောက်ဆည်ခရိုင်အထိ ၄၂ မိုင် ရှိသည်။ မြင်းခြံမှ ဆီမီးခုံအထိ ကားလမ်း ၂၂ မိုင် ရှိသည်။ မြင်းခြံမှ [[နွားထိုးကြီးမြို့]]ကို ဖြတ်လျက် ပလိပ်ဘူတာအထိ သွားသော မီးရထားလမ်းတစ်ခုလည်း ရှိသည်။ သို့ဖြင့် မြင်းခြံမြို့သည် ရေလမ်း၊ မော်တော်ကားလမ်း၊ မီးရထားလမ်းတို့ ဆုံတွေ့ရာ အချက်အချာဒေသတစ်ခု ဖြစ်သောကြောင့် လူနေများပြား၍ စည်ကားသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ == လူမှုပထဝီဝင်နှင့် စီးပွားရေး == မြင်းခြံမြို့သည် အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် ၃.၇ စတုရန်းမိုင်ခန့် (၉.၅၈ စတုရန်းကီလိုမီတာ) ရှိ၍၊ ၁၉၆၃ ခုနှစ် ခန့်မှန်းခြေအရ လူဦးရေ ၃၇,၈၅ဝ ယောက်ခန့် ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့နယ်လူဦးရေမှာ ၂၇၆,၀ native ဦး ရှိသည်။ မြို့ပေါ်တွင် ပြောင်းပြာ၊ ကွေ့ကြီး၊ ကန်ဦး၊ ကျည်တော်ရပ်၊ အေးကျင်းစသည်ဖြင့် ရပ်ကွက်ပေါင်း ၂၀ ရှိသည်။ ခရိုင်ရုံးစိုက်မြို့ ဖြစ်သည်နှင့်အညီ အစိုးရရုံးစိုက်ရာဌာနများ၊ အခြေခံပညာအထက်တန်းကျောင်းများ၊ ဆေးရုံများ၊ အကျဉ်းထောင်၊ စည်ပင်သာယာရေးရုံးများနှင့် တိုက်တာအဆောက်အအုံများ ရှိကြသည်။ ထို့ပြင် ပုဂ္ဂလိက ကုန်ထုတ်လုပ်မှုလုပ်ငန်းများဖြစ်သည့် ဆီစက်၊ သစ်စက်၊ ဝါစက်စသည်တို့ဖြင့် စည်ကားလှပေသည်။ မြင်းခြံနယ်နှင့် မြို့ပေါ်တွင် လူဦးရေအများစုမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာမြန်မာလူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည့်အတွက် ဘုရားကျောင်းကန်များ ပေါများသည်။ ထင်ရှားသော စေတီပုထိုးများမှာ ဆန္ဒတော်ပြည့်စေတီ၊ သံသရာအေးစေတီ၊ ရန်အောင်မြင်ဘုရား၊ ရွှေမြင်တင်စေတီတော်၊ နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူဘုရား၊ ရှင်ပင်ရေပေါ်နှင့် ဘုရားသုံးဆူ စသည်တို့ဖြစ်၍၊ နှစ်စဉ် ဘုရားပွဲတော်များကို အချိန်အခါအလိုက် စည်ကားသိုက်မြိုက်စွာ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ထို့ပြင် ကိုးဆောင်ကျောင်းတိုက်၊ သုဓမ္မာကျောင်း၊ ဆုတောင်းပြည့်စာသင်တိုက် စသည့် ပရိယတ္တိစာသင်တိုက်များနှင့် စွန်းလွန်းဂူကျောင်း၊ ရွှေမြင်တင်ကျောင်း၊ မဟာစည်သတိပဋ္ဌာန်ကျောင်းစသည့် ကမ္မဋ္ဌာန်းရိပ်သာများလည်း တည်ရှိသည်။ မြင်းခြံမြို့သည် ကုန်းလမ်းရေလမ်းဆုံရာ အရောင်းအဝယ်ဗဟိုချက်ဖြစ်သဖြင့် ဝါအမျိုးမျိုး၊ ပဲအမျိုးမျိုးတို့ဖြင့် ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားရာ အဓိကမြို့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဒေသထွက် ခြည်ကြမ်းထည်များနှင့် ဆပ်ပြာလုပ်ငန်းများလည်း ကျော်ကြားသည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} {{မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးရှိ မြို့များ]] j9x61p8k1nfirbyxi6e8mf11w3axqai 0 11543 1036035 52366 2026-06-04T23:59:15Z EmausBot 5629 [[မင်းသူ (နိုင်ငံရေးသမား)]] သို့ ပြန်ညွှန်းနှစ်ထပ်ဖြစ်နေသည်ကို ပြင်နေသည် 1036035 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[မင်းသူ (နိုင်ငံရေးသမား)]] 7tx8efbqf37eir145yud86usprfjp4q 0 11869 1036054 1035668 2026-06-05T03:04:31Z Ninjastrikers 22896 1036054 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = ခမာလူမျိုး<br />(Khmer people) | native_name = ខ្មែរ | image = File:Dancers angkor wat.jpg | caption = ခမာရိုးရာအက၊ အန်ကောဝတ် (၁၉၀၅-၁၉၂၄) | total = ~၁၇,၀၀၀,၀၀၀ | regions = {{flag|Cambodia}} (အဓိက)၊ {{flag|Vietnam}}၊ {{flag|Thailand}}၊ {{flag|Laos}}၊ {{flag|France}}၊ {{flag|United States}} | languages = [[ခမာဘာသာစကား]] | religions = [[ထေရဝါဒ]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] | related = [[မွန်လူမျိုး]]၊ အခြား[[ဩစထြိုအေးရှားတစ်]]လူမျိုးများ }} '''ခမာလူမျိုး'''များသည် အရှေ့တောင်အာရှဒေသတွင် နေထိုင်သော [[မွန်-ခမာ ဘာသာစကားများ|မွန်-ခမာ ဘာသာစကားပြော အုပ်စု]]ဝင် လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ ခမာလူမျိုးတို့၏ သမိုင်းအစသည် ဖူနန်အင်ပါယာ (၇ ရာစုခန့်) နှင့် ချန်လာနိုင်ငံများ အချိန်ကတည်းက စတင်ခဲ့သည်။ ဗိသုကာ၊ စက်မှုလက်မှုနှင့် နိုင်ငံရေး အောင်မြင်မှုများသည် ခမာအင်ပါယာ (၉ ရာစုမှ ၁၅ ရာစုအတွင်း) [[အန်ကောဝပ်|အန်ကောဝတ်]]ကဲ့သို့သော သမိုင်းဝင် အဆောက်အအုံများကို ဆောက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်အထိ ထွန်းပြောင်ခဲ့သည်။ ခရစ် ၁၃ ရာစုနှစ်များ မတိုင်မီကာလက အင်ဒိုချိုင်းနား ကျွန်းဆွယ်တွင် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နိုင်ငံအင်အားဖက်၌ ပြိုင်ဖက်ကင်းလောက်အောင် တိုးတက်ခဲ့သော ထိုနိုင်ငံမှာ ၉ ရာစုနှစ်များ အစလောက်မှစ၍ ကမ္ဗုဇဟု တွင်ခဲ့သည်။ ခမာဟူသည် ဘာသန္တရအရ ခေါ်ဝေါ်သော အမည်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ အရှေ့တောင်အာရှနှင့် တောင်ဘက်ကျွန်းများတွင် ပြောဆိုကြသည့် ဩစတြစ်ခေါ် တောင်ပိုင်းဘာသာစကားစုကြီးတွင် ပါဝင်ပြီး ကုန်းဩစတြစ်အစုဟု ခေါ်အပ်သော [[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုအေးရှားတစ်အစု]]ဝင် မွန်-ခမာအစုခွဲ၏ ဘာသာစကားတစ်ရပ် ဖြစ်ပေသည်။ == မွန်-ခမာအုပ်စုခွဲများနှင့် ပထဝီဝင် ပြန့်နှံ့မှု == ခမာဘာသာစကားကို ပြောဆိုသော သူများသည် မဲခေါင်မြစ်ဝှမ်းတောင်ဘက်ပိုင်းရှိ ကမ္ဗောဇနိုင်ငံ (ကမ္ဘောဒီးယား) တွင် အများဆုံး နေထိုင်ကြသည်။ ထိုဒေသ၏ အနောက်ဘက် ထိုင်းနိုင်ငံ (ယိုးဒယား) နှင့် အရှေ့ဘက် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ (ကိုချင်ချိုင်းနား) တို့တွင်လည်း ခမာစကားပြောဆိုသူ အချို့ကို တွေ့နိုင်သည်။ ယင်းတို့နှင့် ဘာသာစကားတူဖြစ်သော အခြားမွန်-ခမာ အစုခွဲဝင်များကို ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ မြောက်ဘက် တုံကင်းနယ်မှ အာနမ်တောင်ရိုးတစ်လျှောက် မဲခေါင်မြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသများအထိလည်းကောင်း၊ လာအိုနှင့် ထိုင်းမြောက်ပိုင်းကို ဖြတ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်း ကျိုင်းတုံနယ်အထိလည်းကောင်း တွေ့ရှိရသည်။ ထို့ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ [[မွန်လူမျိုး|မွန်]]များ၊ [[ပလောင်လူမျိုး|ပလောင်]]များ၊ [[ဝလူမျိုး|ဝ]]များသည် ခမာတို့နှင့် အနွယ်တူဖြစ်ကြသဖြင့် ကမ္ဘောဒီးယားခမာတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းရင်းသားအချို့နှင့် မျိုးနွယ်တူကြသည်။ အခြားအနွယ်တူ လူမျိုးများမှာ အာသံပြည်ရှိ ခါစီလူမျိုးများ၊ အိန္ဒိယအလယ်ပိုင်းရှိ မုဏ္ဍာလူမျိုးများနှင့် နကဗရီကျွန်းသားများ ဖြစ်ကြသည်။ == သမိုင်းအကျဉ်း == သမိုင်းပါရဂူ ဟိန်းဂဲလဒန်၏ အဆိုအရ ရှေးဟောင်းကျောက်ခေတ်သစ် ယဉ်ကျေးမှုသည် ဘီစီ ၁၅၀၀ ခန့်က အရှေ့တောင်အာရှသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ်အစလောက်တွင် ကြေးဝါခေတ် ပေါ်ပေါက်လာချိန်၌ ဤဒေသတွင် အင်ဒိုနီးရှင်းများ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး အိန္ဒိယကုန်သည်များ ရောက်ရှိလာမှုကြောင့် အိန္ဒိယယဉ်ကျေးမှု လွှမ်းမိုးလာခဲ့သည်။ သို့သော် ကမ္ဗောဇပြည်တွင် မူရင်းယဉ်ကျေးမှုနှင့် တိုင်းရင်းသားတို့၏ ဗီဇအရည်အချင်းများကြောင့် ပြင်ပယဉ်ကျေးမှုကို မိမိတို့အသွင်သို့ ပြောင်းလဲယူနိုင်ခဲ့ကြသည်။ တရုတ်ပြည် သုံးပြည်ထောင်ခေတ် ဝုပြည်သံတမန်တို့၏ မှတ်တမ်းများအရ ယခုကမ္ဘောဒီးယားဒေသတွင် ဖူနန်နိုင်ငံ တန်ခိုးကြီးမားစွာ တည်ရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ၅ ရာစုနှင့် ၆ ရာစုနှစ်များတွင် ဖူနန်နိုင်ငံ တန်ခိုးမှိန်ချိန်၌ မဲခေါင်မြစ်ဝှမ်းတွင် ခမာတို့၏ ပြည်သစ်ဖြစ်သော ချန်လာနိုင်ငံ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ ခရစ် ၆၇၀ ပြည့်နှစ်လောက်တွင် ချန်လာနိုင်ငံသည် ရေချန်လ (တောင်ပိုင်း) နှင့် ကုန်းချန်လ (မြောက်ပိုင်း) ဟု နှစ်ပိုင်းကွဲခဲ့ရာ ကုန်းချန်လဒေသသည် ယခု ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံပင် ဖြစ်သည်။ === ကမ္ဗောဇတန်ခိုးထွားသည့်ခေတ် === နိုင်ငံပြိုကွဲ၍ အင်အားနည်းချိန်တွင် ဂျားဗားနှင့် ဆူမတြားကျွန်းရှိ သီရိဝိဇယနိုင်ငံ၏ လွှမ်းမိုးမှုကို ခေတ္တခံခဲ့ရသော်လည်း ၈၀၂ ခုနှစ်တွင် ဒုတိယမြောက် ဇယဝရမန်မင်း (Jayavarman II) က ချန်လာပြည်များကို ပြန်လည်စုစည်း၍ "ကမ္ဗုဇာ" အမည်ဖြင့် ကမ္ဗောဇနိုင်ငံကို စတင်ထူထောင်ခဲ့သည်။ ၉ ရာစုနှစ်ကုန်တွင် ခမာအင်ပါယာသည် မြောက်ဘက် တရုတ်ပြည်၊ အနောက်မြောက်ဘက် နန်ချိုနှင့် အနောက်ဘက် မြန်မာပြည်ရှိ ပျူနိုင်ငံများအထိ ဩဇာကျယ်ပြန့်ခဲ့သည်။ နောက်ပွင့်လာသော ဣန္ဒဝါရမန်မင်းဆက်မှ ပထမမြောက် ဣန္ဒဝါရမန်မင်းသည် အန်ကော (အင်းကော) မြို့တော်ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ပြီး၊ ထိုမင်းဆက်သည် နှစ်ပေါင်း ၁၂၅ နှစ်မျှ ကျော်ကြားကာ အန်ကောမြို့ကို အင်ဒိုချိုင်းနားကျွန်းဆွယ်တွင် အခမ်းနားဆုံးဖြစ်အောင် ဖန်တီးခဲ့ကြသည်။ ကျော်ကြားလှသည့် အန်ကောဝတ် (Angkor Wat) ကျောင်းတော်ကြီးကိုမူ ၁၁၁၅ ခုနှစ်တွင် ဒုတိယမြောက် သူရိယဝရမန်မင်းလက်ထက်၌ တည်ဆောက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ === ယိမ်းယိုင်ပြိုပျက်လာခြင်း === ၁၃ ရာစုနောက်ပိုင်းတွင် မွန်ဂိုတို့ ကျူးကျော်မှုကြောင့် ထိုင်ရှမ်း (တိုင်ရှမ်း) လူမျိုးများ ရွှေ့ပြောင်းလာပြီး ၁၃၅၀ ပြည့်နှစ်တွင် အယုဒ္ဓယနိုင်ငံကို ထူထောင်ကာ ခမာတို့ကို စတင်တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြသည်။ ၁၃၅၀ မှ ၁၄၆၀ ပြည့်နှစ်အတွင်း ထိုင်ရှမ်းတို့၏ အဆက်မပြတ် တိုက်ခိုက်မှုနှင့် ရေလွှမ်းမိုးမှုများကြောင့် ၁၅ ရာစုတွင် ခမာတို့သည် အန်ကောမြို့တော်ကို စန့်လွှတ်ခဲ့ရသည်။ အရှေ့ဘက်မှလည်း ဗီယက်နမ် (အာနမ်) လူမျိုးများ၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် နယ်မြေများ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ နောင်နှစ်ပေါင်း ၄၀၀ မျှ ခမာတို့သည် ဗီယက်နမ်နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့ထံ တလှည့်စီ အခွန်ပဏ္ဍာဆက်ရသည့် ပြည်ငယ်အဖြစ် ကျရောက်ခဲ့ပြီး ၁၈၆၇ ခုနှစ်တွင် ပြင်သစ်တို့၏ အုပ်ထိန်းခံနယ်မြေ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး ရောက်မှသာ လွတ်လပ်ရေး အပြည့်အဝရရှိကာ ယခုကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ခမာယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုဘဝ == ခမာတို့သည် မိမိတို့၏ မူရင်း ကျောက်ခေတ်သစ်နှင့် ကြေးဝါခေတ် ယဉ်ကျေးမှုအခြေခံပေါ်တွင် အိန္ဒိယမှ လာသော ပလ္လဝါယဉ်ကျေးမှု၊ ဗြာဟ္မဏအယူဝါဒ၊ သိဝနှင့် ပိဿနိုးကိုးကွယ်မှုများကို ပေါင်းစပ်ကာ ကိုယ်ပိုင်ထူးခြားသော ယဉ်ကျေးမှုတစ်ရပ်အဖြစ် မွမ်းမံဖန်တီးခဲ့ကြသည်။ ခမာစကားဖြင့် "ပနွမ်း" သို့မဟုတ် "ဗနမ်" မှာ တောင်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ဘုရင်များကို "ကုရွန်းဗနမ်" (တောင်ဘုရင်) ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ မဟာယာနနှင့် ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒများ ရောက်ရှိလာသောအခါတွင်လည်း ဘာသာရေးနှင့် လူမှုရေးတို့တွင် နက်ရှိုင်းစွာ ရောဝင်ခဲ့သည်။ ယခုခေတ် ခမာလူမျိုးများသည် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ပင် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းများသည် လူမှုရေးဗဟိုဌာနများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ခြင်း၊ ဧည့်ဝတ်ကျေပွန်ခြင်းနှင့် ပွင့်လင်းစွာ ဆက်ဆံတတ်သည့် သဘာဝရှိကြသည်။ သွင်ပြင်လက္ခဏာအားဖြင့် အရပ်အမောင်းကောင်း၍ သန်စွမ်းပြီး၊ အသားညို သို့မဟုတ် အသားလတ်ကာ မွန်မြန်မာတို့နှင့် သွင်ပြင်ဆင်ကြသည်။ အမျိုးသားများသည် "စမ်းပေါ့" ခေါ် ခါးဝတ်ကို ခါးတောင်းကျိုက်၍ ကိုယ်ကျပ်လက်ရှည်အင်္ကျီ ဝတ်ဆင်ကြပြီး အမျိုးသမီးများသည် လှပသော ပုဝါရှည်များကို ခြုံလေ့ရှိကြသည်။ == မျိုးရိုးဗီဇ == ခမာလူမျိုးများ၏ မျိုးရိုးဗီဇသည် ဩစထြိုအေးရှားတစ် လူမျိုးများအတွင်း မွန်-ခမာ ဘာသာစကားပြော လူမျိုးများနှင့် အနီးစပ်ဆုံး ဖြစ်သည်။ Y-DNA အခြေပြု လေ့လာမှုများအရ ခမာအမျိုးသားများထဲတွင် Haplogroup O1b1a1a (O-M95) မျိုးရိုးဗီဇသည် အများစု (၄၀–၆၀% ခန့်) ရှိပြီး၊ ၎င်းသည် အရှေ့တောင်အာရှတောင်ပိုင်း ဒေသခံ ဩစထြိုအေးရှားတစ်မျိုးနွယ်အုပ်စု၏ နွယ်စပ်မှုကို ပြသသည်။ အခြားသော Haplogroup များထဲတွင် Haplogroup O2a (O-M324) ကို ၁၅–၂၅% ခန့် တွေ့ရပြီး၊ အရှေ့တောင်အာရှမြောက်ပိုင်း မျိုးနွယ်များနှင့် သမိုင်းတလျှောက် ဆက်သွယ်မှုကို ပြသသည်။ အိန္ဒိယတိုက်ငယ်မှ အင်ဒို-အာရိယန် ဆင်းသက်မှုကို ချိန်ညှိပြသသည့် Haplogroup R1a နှင့် R1b ကိုလည်း အနည်းငယ် (၅% ခန့်) တွေ့ရသည်။ အမိဘက်မှမျိုးရိုးလိုင်း (mtDNA) အရမူ ခမာလူမျိုးများတွင် F, B, M7, R9 တို့ အများဆုံးဖြစ်ပြီး၊ ဤအမျိုးအစားများသည် အရှေ့တောင်အာရှနှင့် တရုတ်တောင်ပိုင်း ဒေသခံ မိခင်ဘက်မှ မျိုးနွယ်များနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Stub}} [[Category:ကမ္ဘောဒီးယားနိုင်ငံ]] [[Category:အရှေ့တောင်အာရှရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ]] 0bp5039o1cow4jffwzvwry2p9q2irpx 0 12082 1036052 1035672 2026-06-05T03:03:39Z Ninjastrikers 22896 1036052 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ဂျမ်မူးနှင့် ကက်ရှ်မီးယား | native_name = Jammu and Kashmir | settlement_type = အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ | image_skyline = Srinagar pano.jpg | image_caption = ကက်ရှ်မီးယားဒေသ၏ နွေရာသီမြို့တော် ဆရီနဂါး မြို့ရှုခင်း | coor_pinpoint = | coordinates_type = region:IN_type:adm1st | subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = {{Flag|India}} | subdivision_type1 = အငြင်းပွားမှု အခြေအနေ | subdivision_name1 = [[ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ]]နှင့် နယ်မြေပိုင်ဆိုင်မှု အငြင်းပွားဆဲ ဖြစ်သည်။ | seat_type = နွေရာသီ မြို့တော် | seat = [[ဆရီနဂါးမြို့]] (Srinagar) | seat_type1 = ဆောင်းရာသီ မြို့တော် | seat1 = [[ဂျမ်မူးမြို့]] (Jammu) | area_total_km2 = ၄၂၂၄၁ | area_note = (အိန္ဒိယနိုင်ငံက လက်ရှိထိန်းချုပ်ထားသော ဧရိယာသာ ဖြစ်သည်) | population_total = ၁၂၂၆၇၀၁၃ | population_as_of = ၂၀၁၁ သန်းခေါင်စာရင်း | population_density_km2 = auto | blank_name_sec1 = ရုံးသုံးဘာသာစကား | blank_info_sec1 = ကက်ရှ်မီးရီ၊ ဒေါ့ဂရီ၊ အူရဒူ၊ ဟိန္ဒီ၊ အင်္ဂလိပ် | blank1_name_sec1 = ကိုးကွယ်မှု | blank1_info_sec1 = [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] (၆၈.၃%)၊ [[ဟိန္ဒူဘာသာ]] (၂၈.၄%)၊ ဆစ်ခ်ဘာသာ (၁.၉%)၊ ဗုဒ္ဓဘာသာ (၀.၉%) }} '''ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်''' (သို့မဟုတ်) '''ကသ္ဓီရပြည်နယ်''' (ယခု အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် '''ဂျမ်မူးနှင့် ကက်ရှ်မီးယား''' - ပြည်ထောင်စုနယ်မြေ ဟု သတ်မှတ်ထားသည်) သည် ဟိမဝန္တာတောင်တန်းဒေသတွင် တည်ရှိသော တောင်ထူထပ်သည့် ဒေသတစ်ခု ဖြစ်သည်။ တောင်ထိပ်တောင်ထွတ်တို့မှာ နှင်းများ အမြဲမပြတ် ဖုံးအုပ်လျက် ရှိသည်။ ကက်ရှ်မီးယားဒေသသည် အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ အနောက်မြောက်ဘက် တံခါးပေါက်နှင့် ဆက်စပ်နေသည့်ပြင် တိဘက်ပြည်၊ အလယ်အာရှဒေသများနှင့်လည်း ကူးလူးဆက်ဆံရန် လွယ်ကူသဖြင့် ပထဝီဝင်အရ သော်လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံရေးအရသော်လည်းကောင်း အထူးအရေးပါသော နယ်ခြားဒေသတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>Schofield, V. (2010). ''Kashmir in Conflict: India, Pakistan and the Unending War''. I.B. Tauris.</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ထိုပြည်နယ်ကို ရှေးအခါက ဟိန္ဒူမင်းများနှင့် မွတ်စလင်မင်းများ နိုင်ရာနိုင်ရာ အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်။ ၁၅၈၆ ခုနှစ်တွင် မဂိုဘုရင် အက္ကဗါ (Akbar) ၏ လက်အောက်သို့ ကျရောက်ခဲ့သည်။<ref>Zutshi, C. (2004). ''Languages of Belonging: Islam, Regional Identity, and the Making of Kashmir''. Oxford University Press.</ref> ၁၈၄၆ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှတို့နှင့် ချုပ်ဆိုခဲ့သည့် အမ္မရစ်ဆာ စာချုပ် (Treaty of Amritsar) အရ ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်ကို ဒေါ့ဂရီစော်ဘွား ဂူလပ်ဆင်း (Gulab Singh) ၏ လက်သို့ လွှဲအပ်ခဲ့ရာမှစ၍ နောက်ဆုံးစိုးစံသော မဟာရာဇာ ဟာရီဆင်း (Hari Singh) လက်ထက်အထိ သားစဉ်မြေးဆက် အုပ်စိုးခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ဗြိတိသျှအစိုးရတို့၏ အစောင့်အရှောက်ခံအဖြစ် ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုအောက်တွင် ရှိခဲ့ရသည်။ == ပထဝီဝင်နှင့် ရာသီဥတု == ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်၏ လျှိုမြောင်ချောက်ကမ်းပါးကြီးများ၊ ချိုင့်ဝှမ်းလွင်ပြင်ကြီးများနှင့် စိမ်းစိုသော သစ်တောကြီးများမှာ ထင်ရှားလှပသော ရှုခင်းကြီးများ ဖြစ်ကြသည်။ အိန္ဒုမြစ်နှင့် ယင်း၏ လက်တက်များ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသဖြင့် မြစ်ဝှမ်းတစ်လျှောက်၌ မြေဩဇာကောင်းမွန်သည်။ မူလကက်ရှ်မီးယား စော်ဘွားနယ်မြေတစ်ခုလုံး၏ အကျယ်အဝန်းမှာ စတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၈၂,၂၅၈ ခန့် ရှိခဲ့သည်။ နွေရာသီ မြို့တော်မှာ ဆရီနဂါး (Srinagar) ဖြစ်ပြီး ဆောင်းရာသီ မြို့တော်မှာမူ ဂျမ်မူးမြို့ (Jammu) ဖြစ်သည်။ ပြည်နယ်တွင် အောက်တိုဘာလမှ မတ်လအထိ နှင်းများ ကျတတ်ပြီး နွေဦးပေါက်လများတွင် မိုးများစွာ ရွာသွန်းလေ့ရှိသည်။ ရာသီဥတုမှာ အပူအအေး မျှတညီညွတ်၍ ကျန်းမာရေးအတွက် သင့်လျော်သည်။ လှပသာယာသော ရှုခင်းများနှင့် မျှတသော ရာသီဥတုကြောင့် ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်ကို 'ပျော်စရာချိုင့်ဝှမ်း' (The Happy Valley) ဟူ၍လည်းကောင်း၊ 'အိန္ဒိယကြငှန်းနတ်ဘုံနန်း' ဟူ၍လည်းကောင်း တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြပြီး ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်များ အများအပြား သွားရောက်အပန်းဖြေလေ့ရှိကြသည်။ == လူမှုရေးနှင့် စီးပွားရေး == ပြည်နယ်အတွင်းတွင် မွတ်စလင်ဦးရေမှာ အများဆုံး (၆၈% ကျော်) ဖြစ်ပြီး ဟိန္ဒူအယူဝါဒ၊ ဗုဒ္ဓအယူဝါဒနှင့် ဆစ်ခ်အယူဝါဒီတို့လည်း ရှိကြသည်။ သို့သော် သမိုင်းကြောင်းအရ အုပ်ချုပ်ရေးဖက်တွင် ဟိန္ဒူအထက်တန်းလွှာများ ကြီးစိုးခဲ့သည်။ ဆန်စပါး၊ နှံစားပြောင်း၊ မုယောနှင့် သစ်သီးဝလံများ စိုက်ပျိုးဖြစ်ထွန်းသည်။ ထွက်ကုန်များအနက် ဆိတ်မွေးဖြင့် ရက်လုပ်သော '''ကက်ရှ်မီးယား ရှောစောင်''' (Cashmere shawl) မှာ ကမ္ဘာတွင် အလွန်ကျော်စောခဲ့သည်။<ref>Rai, M. (2004). ''Hindu Rulers, Muslim Subjects: Islam, Rights, and the History of Kashmir''. Princeton University Press.</ref> ၁၈၇ဝ ပြည့်နှစ် ပြင်သစ်-ပရပ်ရှားစစ်ပွဲကြောင့် ဥရောပဈေးကွက်ပျက်ပြီး အငတ်ဘေးဆိုက်ခဲ့ရာ ရှောစောင်လုပ်ငန်း ထိခိုက်ခဲ့သော်လည်း ကော်ဇောလုပ်ငန်း၊ ပိုးထည်လုပ်ငန်း၊ ပန်းပု၊ ငွေထည်နှင့် စက္ကူလုပ်ငန်းများဖြင့် အစားထိုး တိုးတက်လာခဲ့သည်။ === ပညာရေးနှင့် အနုပညာ === ကက်ရှ်မီးယားလူမျိုးတို့သည် အနုပညာရပ်များတွင် ဝါသနာထုံ၍ ရှေးဟောင်းအနုပညာရပ်များကို ဖော်ထုတ်ခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်းများ ပြုကြပြီး ရှေးရိုးသီချင်းများကို နှစ်ခြိုက်စွာ သီဆိုတတ်ကြသည်။ ၁၉၄၅ ခုနှစ်ခန့်က အနုပညာကောလိပ်ကျောင်းများနှင့် အရှေ့တိုင်းပညာကောလိပ်ကျောင်းများ ဖွင့်လှစ်ခဲ့ကာ ကက်ရှ်မီးယား တက္ကသိုလ် (University of Kashmir) ကြီးကိုမူ ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် စတင်တည်ထောင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။ == ကက်ရှ်မီးယား အငြင်းပွားမှု ပြဿနာ == ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဗြိတိသျှအိန္ဒိယကို ပါကစ္စတန်နိုင်ငံနှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံဟု ခွဲခြားလွတ်လပ်ရေးပေးခဲ့ပြီးနောက် နှစ်နိုင်ငံစလုံးက ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်ကို မိမိတို့နိုင်ငံတွင်းသို့ သိမ်းသွင်းလိုကြရာမှ ကက်ရှ်မီးယားပြဿနာ စတင်ခဲ့သည်။ ပြည်နယ်သားအချို့က အိန္ဒိယနှင့်၊ အချို့က ပါကစ္စတန်နှင့် ပူးပေါင်းလိုကြသဖြင့် ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ပြည်နယ်တွင်း ဆူပူမှုများ စတင်လာခဲ့သည်။ အနောက်မြောက်နယ်ခြားအရပ်မှ ပါကစ္စတန်လိုလားသော ပါရှတွန်မျိုးနွယ်စု လက်နက်ကိုင်များ ချင်းနင်းဝင်ရောက်လာပြီး မြို့တော် ဆရီနဂါးကို သိမ်းပိုက်မည့် အန္တရာယ်နှင့် ရင်ဆိုင်ရချိန်တွင် မဟာရာဇာ ဟာရီဆင်းသည် ၁၉၄၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့၌ အိန္ဒိယနိုင်ငံထံ စစ်ရေးအကူအညီတောင်းခံကာ အိန္ဒိယပြည်ထောင်စုအတွင်း သို့ဝင်ရောက်ရန် သဘောတူစာချုပ် (Instrument of Accession) ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။<ref>Lamb, A. (1991). ''Kashmir: A Disputed Legacy, 1846-1990''. Roxford Books.</ref> ထိုနောက် အိန္ဒိယတပ်မတော်က ဝင်ရောက်ကူညီခဲ့ပြီး အိန္ဒိယလိုလားသူ ရှိတ် မဟာမက် အဗ္ဗဒူလာ (Sheikh Abdullah) ခေါင်းဆောင်သောအစိုးရ တက်လာခဲ့သည်။ တစ်ဖန် ပါကစ္စတန်ဘက်တော်သားများကလည်း "အဇတ် ကက်ရှ်မီးယား" (Azad Kashmir) စင်ပြိုင်အစိုးရကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သဖြင့် ပထမအကြိမ် အိန္ဒိယ-ပါကစ္စတန်စစ်ပွဲ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ၁၉၄၈ ခုနှစ်တွင် အိန္ဒိယအစိုးရက ဤကိစ္စကို ကုလသမဂ္ဂ လုံခြုံရေးကောင်စီသို့ တိုင်တန်းခဲ့သဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ၏ ကြားဝင်စေ့စပ်မှုကြောင့် ၁၉၄၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၁ ရက်နေ့ (ဒီဇင်ဘာ ၃၁ ညသန်းခေါင်) တွင် နှစ်နိုင်ငံ ပစ်ခတ်မှုရပ်စဲရေးလိုင်း (Ceasefire Line) ကို သတ်မှတ်နိုင်ခဲ့သော်လည်း နယ်မြေမှာ နှစ်ပိုင်းကွဲသွားခဲ့ရသည်။ ကက်ရှ်မီးယားပြဿနာကို ဖြေရှင်းရန် အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နေရူးနှင့် ပါကစ္စတန်ဝန်ကြီးချုပ် မဟာမက်အလီတို့သည် ၁၉၅၃ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် နယူးဒေလီမြို့၌ တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြပြီး ကက်ရှ်မီးယားပြည်နယ်၏ အနာဂတ်ကို လွတ်လပ်၍ တရားမျှတသော လူထုဆန္ဒခံယူပွဲ (Plebiscite) ဖြင့် ဆုံးဖြတ်ရန် ပူးတွဲကြေညာချက် ထုတ်ပြန်သဘောတူခဲ့ကြသော်လည်း အကောင်အထည်မဖော်နိုင်ဘဲ ယနေ့တိုင် နိုင်ငံတကာအဆင့် အငြင်းပွားဆဲ နယ်မြေအဖြစ် တည်ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။<ref>Ganguly, S. (2001). ''The Crisis in Kashmir: Portents of War, Hopes of Peace''. Cambridge University Press.</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * {{Stub}} [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်များနှင့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများ]] [[Category:ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]] [[Category:အငြင်းပွားဖွယ်ရာ နယ်မြေများ]] {{အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်များ}} [[Category:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်များနှင့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများ]] aqasmm19od62saugqqdg9owstjith9k 10 15473 1035993 952219 2026-06-04T16:24:43Z Ninjastrikers 22896 1035993 wikitext text/x-wiki '''[[နင်ဂျာ]]''' သို့မဟုတ် '''ရှီနိုဘီ'''သည် [[ဂျပန်သမိုင်း|ဂျပန်ပဒေသရာဇ်ခေတ်]] မှ လျှို့ဝှက်အမှုဆောင် သို့မဟုတ် ကြေးစား တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ နင်ဂျာ၏ လုပ်ဆောင်မှုများတွင် သူလျှိုလုပ်ခြင်း ၊ လှည့်စားခြင်းနှင့် အံ့အားသင့်စရာ တိုက်ခိုက်မှုများပါဝင်သည်။ သူတို့၏ ပုံမှန်မဟုတ်သော စစ်ဆင်ရေးများကို လျှို့ဝှက်နည်းလမ်းများသုံး၍ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းသည် [[ဆာမူရိုင်း]]များ၏ ဂုဏ်သိက္ခာအောက်နိမ့်ကျပြီး ဂုဏ်သရေမဲ့သောလုပ်ရပ်ဟု မှတ်ယူခဲ့ကြသည်။ အထူး လေ့ကျင့်သင်ကြားထားသော သူလျှိုနှင့်ကြေးစားများ ဖြစ်သော ရှိနော့ဘိ အစစ်များသည် ၁၅ ရာစု ဆန်ဂိုးကု ခေတ်အတွင်း ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော်လည်း ယခင် အစောပိုင်း ၁၂ ရာစုကတည်းက အလားတူ နင်ဂျာများ ရှိခဲ့ကြသည်။ ဆန်းဂိုးကုခေတ် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေစဉ်တွင် အိဂါပြည်နယ် နှင့် ကိုးဂါ ကျေးရွာ ပတ်ဝန်းကျင်တို့တွင် ကြေးစားများနှင့် စပိုင်များ ခြေချင်းလိမ်နေခဲ့ကြပြီး ထိုဒေသများမှ နင်ဂျာနှင့် ပက်သတ်သော သိကောင်းစရာ များစွာရရှိခဲ့သည်။ ၁၇ ရာစုတွင် တိုကူဂါဝါရှိုးဂန်းနိတ် လက်အောက်တွင် ဂျပန်ကိုပေါင်းစည်းလိုက်သောအခါ နင်ဂျာတို့သည် မှေးမှိန် ပျောက်ကွယ် သွားခဲ့သည်။ ၁၇ ရာစုနှင့် ၁၈ ရာစုနှစ်များတွင် တရုတ် စစ်ရေး အတွေးအခေါ် အပေါ် မကြာခဏ အခြေခံ၍ ရေးသားလေ့ရှိသော ရှီနိုဘီ လက်စွဲစာအုပ်အများစုရှိပြီး နာမည်ကျော်သော စာအုပ်မှာ ဘန်ဆန်ရှူကိုင်း (၁၆၇၆) ဖြစ်သည်။ '''''[[နင်ဂျာ|ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်]]''''' ... kwd6r9lrm9dx1btzdu5d738opnfk841 1035994 1035993 2026-06-04T16:25:31Z Ninjastrikers 22896 1035994 wikitext text/x-wiki '''[[နင်ဂျာ]]''' သို့မဟုတ် '''ရှီနိုဘီ'''သည် [[ဂျပန်သမိုင်း|ဂျပန်ပဒေသရာဇ်ခေတ်]] မှ လျှို့ဝှက်အမှုဆောင် သို့မဟုတ် ကြေးစား တစ်မျိုးဖြစ်သည်။ နင်ဂျာ၏ လုပ်ဆောင်မှုများတွင် သူလျှိုလုပ်ခြင်း ၊ လှည့်စားခြင်းနှင့် အံ့အားသင့်စရာ တိုက်ခိုက်မှုများပါဝင်သည်။ သူတို့၏ ပုံမှန်မဟုတ်သော စစ်ဆင်ရေးများကို လျှို့ဝှက်နည်းလမ်းများသုံး၍ ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းသည် [[ဆာမူရိုင်း]]များ၏ ဂုဏ်သိက္ခာအောက်နိမ့်ကျပြီး ဂုဏ်သရေမဲ့သောလုပ်ရပ်ဟု မှတ်ယူခဲ့ကြသည်။ အထူး လေ့ကျင့်သင်ကြားထားသော သူလျှိုနှင့်ကြေးစားများ ဖြစ်သော ရှိနော့ဘိ အစစ်များသည် ၁၅ ရာစု ဆန်ဂိုးကု ခေတ်အတွင်း ပေါ်ပေါက်ခဲ့သော်လည်း ယခင် အစောပိုင်း ၁၂ ရာစုကတည်းက အလားတူ နင်ဂျာများ ရှိခဲ့ကြသည်။ ဆန်းဂိုးကုခေတ် မငြိမ်မသက် ဖြစ်နေစဉ်တွင် အိဂါပြည်နယ် နှင့် ကိုးဂါ ကျေးရွာ ပတ်ဝန်းကျင်တို့တွင် ကြေးစားများနှင့် စပိုင်များ ခြေချင်းလိမ်နေခဲ့ကြပြီး ထိုဒေသများမှ နင်ဂျာနှင့် ပက်သတ်သော သိကောင်းစရာ များစွာရရှိခဲ့သည်။ ၁၇ ရာစုတွင် တိုကူဂါဝါရှိုးဂန်းနိတ် လက်အောက်တွင် ဂျပန်ကိုပေါင်းစည်းလိုက်သောအခါ နင်ဂျာတို့သည် မှေးမှိန် ပျောက်ကွယ် သွားခဲ့သည်။ ၁၇ ရာစုနှင့် ၁၈ ရာစုနှစ်များတွင် တရုတ် စစ်ရေး အတွေးအခေါ် အပေါ် မကြာခဏ အခြေခံ၍ ရေးသားလေ့ရှိသော ရှီနိုဘီ လက်စွဲစာအုပ်အများစုရှိပြီး နာမည်ကျော်သော စာအုပ်မှာ ''ဘန်ဆန်ရှူကိုင်း'' (၁၆၇၆) ဖြစ်သည်။ '''''[[နင်ဂျာ|ဆက်လက်ဖတ်ရှုရန်]]''''' ... 2a7qmc5ztu6jtbr5420a8prlah9ycvg 0 16663 1036044 1035876 2026-06-05T02:50:39Z Ninjastrikers 22896 1036044 wikitext text/x-wiki {{Short description|လူမျိုးစုအုပ်စု ခွဲခြားမှု}} {{Infobox ethnic group | image = | image_caption = <!-- ဤနေရာတွင် ထည့်သွင်းမည့် မည်သည့်မြေပုံမဆို ခိုင်မာသော ကျမ်းကိုးအထောက်အထား ရှိရမည်။ --> | group = ဆလဗ်လူမျိုးများ<br/>(Slavs) | population = ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ခန့်မှန်းခြေ '''သန်း ၃၀၀''' (၂၀၁၄)<br/>အသေးစိတ်ကို {{Section link||Population}} တွင်ကြည့်ပါ။ | regions = {{hlist|[[ဥရောပအလယ်ပိုင်း]] ([[အနောက်ဆလဗ်]])| [[ဥရောပအရှေ့တောင်ပိုင်း]] ([[တောင်ဆလဗ်]])| [[ဥရောပအရှေ့ပိုင်း]]၊ [[အာရှမြောက်ပိုင်း]] နှင့် [[အာရှအလယ်ပိုင်း]] ([[အရှေ့ဆလဗ်]])}} | langs = [[ဆလဗ်ဘာသာစကားများ]]၊ ဒေသခံ [[လက်ဟန်ပြဘာသာစကား]]များ | rels = အများစုမှာ [[ဥရောပရှိ ခရစ်ယာန်ဘာသာ|ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]ဝင်များ ဖြစ်ကြသည်<br/>([[အရှေ့ပိုင်းအော်သိုဒေါ့စ်]]{{·}} [[ကက်သလစ်အသင်းတော်|ရိုမန်ကက်သလစ်]]{{·}} [[ပရိုတက်စတင့်]]{{·}} [[ဝိညာဉ်ရေးရာ ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]) <br/>လူနည်းစုများ:<br/>[[ဘာသာမဲ့]]{{·}} [[ဥရောပရှိ အစ္စလာမ်ဘာသာ|အစ္စလာမ်]]{{·}} [[ဥရောပရှိ ယုဒဘာသာ|ယုဒဘာသာ]]{{·}} [[ဆလဗ်ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု]] ([[ဆလဗ်ခေတ်သစ်ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု|Neo-paganism]]) | related = အခြား [[အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကားများ|အင်ဒို-ဥရောပစကားပြော လူမျိုးများ]] (အထူးသဖြင့် [[ဘောလ်တ်လူမျိုးများ]]) }} '''ဆလဗ်လူမျိုးများ''' (Slavs သို့မဟုတ် Slavic people) ဆိုသည်မှာ [[ဆလဗ်ဘာသာစကားများ]] ကို ပြောဆိုကြသည့် လူမျိုးစုအုပ်စုများ ဖြစ်ကြသည်။ ဆလဗ်လူမျိုးများသည် [[ယူရေးရှား]] (Eurasia) တိုက်ကြီး၏ မြောက်ဘက်ပိုင်းဒေသများတစ်လျှောက် ပထဝီဝင်အနေအထားအရ ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် အဓိကအားဖြင့် [[ဥရောပအလယ်ပိုင်း]]၊ [[ဥရောပအရှေ့ပိုင်း]]၊ [[ဥရောပအရှေ့တောင်ပိုင်း]] နှင့် [[အာရှမြောက်ပိုင်း]] တို့တွင် အခြေချနေထိုင်ကြသော်လည်း [[ဘောလ်တစ်နိုင်ငံများ]] နှင့် [[အာရှအလယ်ပိုင်း]] တို့တွင်လည်း ဆလဗ်လူနည်းစုများ အနှံ့အပြား နေထိုင်ကြပြီး၊<ref>{{cite journal|last=Kirch|first=Aksel|title=Russians as a Minority in Contemporary Baltic States|jstor=44481642|publisher=[[SAGE Publishing]]|journal=[[Bulletin of Peace Proposals]]|volume=23|number=2|pages=205–212|date=June 1992|doi=10.1177/096701069202300212|s2cid=157870839}}</ref><ref>{{cite journal|last=Ramet|first=Pedro|title=Migration and Nationality Policy in Soviet Central Asia|jstor=23261898|journal=Humboldt Journal of Social Relations|publisher=[[California State Polytechnic University, Humboldt]]|date=1978|pages=79–101|volume=6|number=1}}</ref> [[အမေရိကတိုက်]]၊ [[ဥရောပအနောက်ပိုင်း]] နှင့် [[ဥရောပမြောက်ပိုင်း]] တို့တွင်လည်း ဆလဗ်ဒီယာစပိုရာ (အမိမြေပြင်ပ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချသူ) အမြောက်အမြား ရှိကြသည်။<ref name="msu" /> [[File:Slavic europe (Kosovo unshaded).svg|alt=|thumb|ဆလဗ်ဘာသာစကားပြောဆိုသည့် [[ဥရောပ]] နိုင်ငံများ၏ ခေတ်ပြိုင်မြေပုံ။ {{legend|#7cdc87|[[အနောက်ဆလဗ်]] နိုင်ငံများ}} {{legend|#008000|[[အရှေ့ဆလဗ်]] နိုင်ငံများ}} {{legend|#004040|[[တောင်ဆလဗ်]] နိုင်ငံများ}}]] [[အလယ်ခေတ်စောပိုင်းမှ ဆလဗ်များ|ရှေးဦးဆလဗ်လူမျိုးများ]]သည် လူမျိုးစုများရွှေ့ပြောင်းအခြေချသည့်ခေတ် (Migration Period) နှင့် [[အလယ်ခေတ်စောပိုင်း]] (ခန့်မှန်းခြေ ခရစ်နှစ် ၅ ရာစုမှ ၁၀ ရာစုအထိ) အတွင်း နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး၊ ၆ ရာစုနှင့် ၇ ရာစုအကြားတွင် ဥရောပအလယ်ပိုင်း၊ ဥရောပအရှေ့ပိုင်းနှင့် ဥရောပအရှေ့တောင်ပိုင်း ဒေသအများအပြားကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ကြသည်။ ၇ ရာစုမှစ၍ ၎င်းတို့သည် တဖြည်းဖြည်း ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ ကူးပြောင်းလာခဲ့ကြသည်။<ref>Christianization of the Slavs</ref> ၁၂ ရာစု ရောက်သောအခါ ၎င်းတို့သည် အလယ်ခေတ် ခရစ်ယာန်နိုင်ငံအများအပြား၏ အဓိကလူဦးရေ ဖြစ်လာခဲ့ကြသည် - [[အရှေ့ဆလဗ်]]များသည် [[ကီးဗင်ရုစ်နိုင်ငံ]] (Kievan Rus') တွင်လည်းကောင်း၊ [[တောင်ဆလဗ်]]များသည် [[ပထမဘူဂေးရီးယားအင်ပါယာ]]၊ [[ဆားဘီးယားပဒေသရာဇ်နိုင်ငံ (အလယ်ခေတ်စောပိုင်း)]]၊ [[ခရိုအေးရှားနယ်စားမင်းနိုင်ငံ]] နှင့် [[ဘော့စနီးယားနယ်စားမင်းနိုင်ငံ]] တို့တွင်လည်းကောင်း၊ [[အနောက်ဆလဗ်]]များသည် နီထရာပဒေသရာဇ်နိုင်ငံ (Principality of Nitra)၊ [[မဟာမိုရေးဗီးယားနိုင်ငံ]]၊ [[ဘိုဟီးမီးယားနယ်စားမင်းနိုင်ငံ]] နှင့် [[ပိုလန်ဘုရင့်နိုင်ငံ (၁၀၂၅–၁၃၈၅)]] တို့တွင်လည်းကောင်း အသီးသီး အခြေတည်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉ ရာစုအလယ်ပိုင်းမှစ၍ [[ပန်-ဆလဗ်ဝါဒ]] (Pan-Slavism) လှုပ်ရှားမှုသည် ဆလဗ်လူမျိုးအားလုံး၏ ဘုံအမွေအနှစ်နှင့် ညီညွတ်ရေးကို အလေးပေးဖော်ပြခဲ့သည်။ ဤလှုပ်ရှားမှုသည် [[ဘော်လ်ကန်ဒေသ]]တွင် အထူးသဖြင့် ဩဇာညောင်းခဲ့သည်။ ဤလှုပ်ရှားမှုအပေါ် [[ရုရှားအင်ပါယာ]]၏ သဘောထားမှာ ရှုပ်ထွေးပြီး တစ်ခါတစ်ရံတွင် သတိကြီးစွာ ထားခဲ့သော်လည်း၊ ပန်-ဆလဗ်ဝါဒီ အများအပြားသည် ရုရှားကို အတိအလင်း ဆန့်ကျင်သူအဖြစ် ရှုမြင်မည့်အစား ၎င်းတို့အား ကူညီပံ့ပိုးပေးမည့်သူအဖြစ်သာ မျှော်လင့်အားကိုးခဲ့ကြသည်။ ဆလဗ်ဘာသာစကားများသည် [[အင်ဒို-ဥရောပဘာသာစကားများ]] မိသားစု၏ [[ဘောလ်တို-ဆလဗ်ဘာသာစကားများ|ဘောလ်တို-ဆလဗ် ဘာသာစကားခွဲ]]တွင် ပါဝင်သည်။ ယနေ့ခေတ် ဆလဗ်လူမျိုးများကို အုပ်စု ၃ ခုအဖြစ် ခွဲခြားထားသည်:<ref name="Slav (people) - Britannica Online Encyclopedia" /><ref name="palgrave">{{cite book |last1=Kamusella |last2=Nomachi |last3=Gibson |first1=Tomasz |first2=Motoki |first3=Catherine |date=2016 |title= The Palgrave Handbook of Slavic Languages, Identities and Borders |location=London |publisher=Palgrave Macmillan |isbn=978-1-137-34839-5}}</ref><ref name="CPotSN">{{cite web |url=https://www.academia.edu/32675557 |title=Cultural Proximity of the Slavic Nations |website=Academia |last=Serafin |first=Mikołaj |format=PDF |date=January 2015 |access-date=28 April 2017 |archive-date=22 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200722200348/https://www.academia.edu/32675557/Cultural_Proximity_of_the_Slavic_Nations |url-status=dead }}</ref><ref name="belgrade">{{cite book |last1=Živković |last2=Crnčević |last3=Bulić |last4=Petrović |last5=Cvijanović |last6=Radovanović |first1=Tibor |first2=Dejan |first3=Dejan |first4=Vladeta |first5=Irena |first6=Bojana |date=2013 |title=The World of the Slavs: Studies of the East, West and South Slavs: Civitas, Oppidas, Villas and Archeological Evidence (7th to 11th Centuries AD) |location=Belgrade |publisher=Istorijski institut |isbn=978-86-7743-104-4}}</ref><ref>{{cite book |last1=Gasparov |first1=Boris |last2=Raevsky-Hughes |first2=Olga |title=Christianity and the Eastern Slavs, Volume I: Slavic Cultures in the Middle Ages |date=2018 |publisher=Univ of California Press |isbn=978-0-520-30247-1 |pages=120 & 124 |url=https://books.google.com/books?id=RbnADwAAQBAJ |language=en}}</ref> * [[အနောက်ဆလဗ်]] (ချတ်လူမျိုးများ၊ ကာရှူးဘီးယန်းများ၊ မိုရေးဗီးယန်းများ၊ [[ပိုလန်လူမျိုးများ|ပိုလန်လူမျိုး]]၊ ဆီလေစီယန်းများ၊ ဆလိုဗက်များနှင့် ဆော့ဘ်လူမျိုးများ)၊ * [[အရှေ့ဆလဗ်]] ([[ဘီလာရုစ်လူမျိုးများ|ဘီလာရုစ်လူမျိုး]]၊ [[ရုရှားလူမျိုးများ|ရုရှားလူမျိုး]]၊ ရူဆင်းများနှင့် [[ယူကရိန်းလူမျိုးများ|ယူကရိန်းလူမျိုး]])၊ * [[တောင်ဆလဗ်]] (ဘော့စနီယက်များ၊ ဘူဂေးရီးယန်းများ၊ ခရိုအေးရှန်းများ၊ ဂိုရာနီလူမျိုးများ၊ [[မက်ဆီဒိုနီးယားလူမျိုးများ|မက်ဆီဒိုနီးယားလူမျိုး]]၊ မွန်တီနီဂရင်များ၊ ပိုမက်ခ်များ၊ ဆာ့ဘ်လူမျိုးများ၊ ဆလိုဗေးနီးယန်းများနှင့် တိုဘက်ရှ်လူမျိုးများ)။ ဆလဗ်လူမျိုးအများစုမှာ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]ဝင်များ ဖြစ်ကြသော်လည်း၊ ဘော့စနီယက် (Bosniaks) ကဲ့သို့သော အချို့အုပ်စုများသည် အဓိကအားဖြင့် [[အစ္စလာမ်ဘာသာ|မွတ်စလင်များ]]အဖြစ် ခံယူကြသည်။ ယနေ့ခေတ် ဆလဗ်နိုင်ငံများနှင့် လူမျိုးစုများသည် မျိုးရိုးဗီဇအရရော ယဉ်ကျေးမှုအရပါ သိသိသာသာ ကွဲပြားစုံလင်ကြပြီး ၎င်းတို့အကြား ဆက်ဆံရေးသည် "လူမျိုးစုချင်း စာနာရိုင်းပင်းမှုမှသည် အပြန်အလှန် မုန်းတီးလိုစိတ်များ" အထိ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည် — အုပ်စုတစ်ခုချင်းစီ၏ အတွင်း၌ပင် ထိုသို့ကွဲပြားမှုများ ရှိနိုင်ကြသည်။<ref name="Psychology Press">{{cite book |author1=Robert Bideleux |url=https://books.google.com/books?id=Vzw8CHYQobAC |title=A History of Eastern Europe: Crisis and Change |author2=Ian Jeffries |date=January 1998 |publisher=Psychology Press |isbn=978-0-415-16112-1 |page=325}}</ref> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ကိုးကား == <references/> [[Category:ဥရောပတိုက်]] [[Category:လူမျိုး]] 2abunsx0yi33ncfxeu3ro5rwtsx7dyp 0 16976 1036043 1035880 2026-06-05T02:50:20Z Ninjastrikers 22896 1036043 wikitext text/x-wiki {{Infobox region | name = ဆိုက်ဗီးရီးယားဒေသ | native_name = Сибирь (Sibir) | image = Ergaki, Taiga in Siberia, Dark coniferous forest, Sayan Mountains, Russia.jpg | image_caption = | country = {{RUS}} | largest_city = [[နိုဗော်စီဗီယတ်စခမြို့|နိုဗော်စီဗီယတ်စခ]] | area_total_sq_mi = 4887223 | population_total = 21981467 | population_as_of = ၁၉၃၉ သန်းခေါင်စာရင်း | blank_name = အမြင့်ဆုံးတောင် | blank_info = ကလျူချက်ဗစကာယာတောင် (၁၅,၆၆၆ ပေ) | blank1_name = အကြီးဆုံးရေချိုအိုင် | blank1_info = [[ဗိုက်ကာအိုင်]] (၁၂,၇၄၁ စတုရန်းမိုင်) }} '''ဆိုက်ဗီးရီးယားဒေသ''' ({{lang-ru|Сибирь}}) သို့မဟုတ် '''ရုရှားနိုင်ငံ၏ အရှေ့ပိုင်းဒေသ''' သည် [[အာရှတိုက်]] မြောက်ပိုင်းတစ်ခုလုံးကို ခြုံငုံခေါ်ဝေါ်သော အမည်ဖြစ်ပြီး [[ရုရှားနိုင်ငံ]] (ယခင် ဆိုဗီယက်ယူနီယံ) ၏ အလွန်ကျယ်ဝန်းလှသော အရှေ့ဘက်ကုန်းမြေကြီး ဖြစ်သည်။ ရှေးအခါက ဆိုက်ဗီးရီးယားသည် ရာသီဥတုအလွန်အေးစက်ခြင်း၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ခက်ခဲခြင်းတို့ကြောင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုမရှိဘဲ ရုရှားရာဇဝတ်ကောင်များကို နယ်နှင်ဒဏ်ပေးရာ "မဲဇာရပ်ပမာ" လူသူအရောက်အပေါက်နည်းသော ဒေသအဖြစ် လူသိများခဲ့သည်။<ref name="encyclopedia">မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄)</ref> သို့သော်လည်း ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးပြီးနောက်တွင် သဘာဝသယံဇာတ ကြွယ်ဝမှုနှင့်အတူ စက်မှုလက်မှုလုပ်ငန်းများ တရှိန်ထိုးတိုးတက်လာခဲ့ရာ ယခုအခါ ရုရှားနိုင်ငံ၏ စီးပွားရေးစနစ်တွင် အလွန်အရေးပါသော စက်မှုဇုန်ဒေသကြီးတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> == ပထဝီဝင်နှင့် အုပ်ချုပ်ရေးနယ်ပယ် == ဆိုက်ဗီးရီးယားသည် သီးခြားနိုင်ငံတစ်ခုမဟုတ်ဘဲ ရုရှားပြည်ထောင်စု (ရုရှဆိုဗီယက်ဆိုရှယ်လစ်ပြည်ထောင်စုသမ္မတနိုင်ငံ) ၏ သုံးပုံနှစ်ပုံခန့်ရှိသော ယူရယ်တောင်တန်း အရှေ့ဘက်ပိုင်းဒေသ ဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> အုပ်ချုပ်ရေးအရ ဆိုက်ဗီးရီးယားဒေသတွင် နယ်ပယ် ၁၇ ခု ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အောက်ပါအတိုင်း ခွဲခြားနိုင်သည် - * '''(က) နယ်ခွဲ (၁၀) ခု:''' ဆွာဒလော့စခ၊ ချီလျာဗျင့်စခ၊ အွမ့်စခ၊ နိုဗော်စီဗီယတ်စခ၊ အီယာကွတ်စခ၊ ချီတာ၊ တွမ့်စခ၊ ကူရဂန်၊ ကျူမင် နှင့် ကယ်မရိုဗို။ * '''(ခ) ဒေသခွဲ (၄) ခု:''' ပင်လယ်ကမ်းခြေဒေသခွဲ၊ ခဗာရပ်စခေဒေသခွဲ (ယဟူဒီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရနယ်ခွဲအပါအဝင်)၊ ကရက်စနိုယားစခ (ခကတ်စကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရနယ်ခွဲအပါအဝင်)၊ အယ်လတိုင်ဒေသခွဲ (အွိုင်ရတ်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရနယ်အပါအဝင်)။ * '''(ဂ) နယ်ခွဲ (၃) ခု:''' တူးဗာကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရနယ်ခွဲ၊ ယာကွတ်စခ နှင့် ဗူးရယတ်မွန်ဂို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဆိုဗီယက်ဆိုရှယ်လစ်သမ္မတနိုင်ငံ။ == နယ်မြေအကျယ်အဝန်းနှင့် လူဦးရေ == ဆိုက်ဗီးရီးယားဒေသ၏ အကျယ်အဝန်းသည် စတုရန်းမိုင်ပေါင်း ၄,၈၈၇,၂၂၃ မိုင် ရှိပြီး၊ ၁၉၃၉ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေမှာ ၂၁,၉၈၁,၄၆၇ ယောက် ဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> ဒေသအလိုက် ကွဲပြားခြားနားမှုများမှာ - * '''မြောက်ပိုင်းဒေသ:''' အာတိတ်သမုဒ္ဒရာ ကမ်းခြေတစ်လျှောက်တွင် တည်ရှိပြီး အစဉ်မပြတ် ရေခဲဖုံးလွှမ်းနေသော တန်ဒြာ (Tundra) ရေခဲပြင်ဖြစ်သည်။ ထိုဒေသတွင် သားမွေးထုတ်လုပ်ငန်း အလွန်ကြီးကျယ်သည်။ ၁၉၄၄ ခုနှစ်စာရင်းအရ မြေဧကပေါင်း ၇၉၀,၀၀၀ ခန့်ကို ကောက်ပဲသီးနှံစိုက်ပျိုးနိုင်အောင် ပြုပြင်နိုင်ခဲ့သည်။ * '''အနောက်ပိုင်းဒေသ:''' မြေနိမ့်ပိုင်းဖြစ်ပြီး ကျောက်မီးသွေး၊ ဓာတ်သတ္တု၊ သစ်တောနှင့် ကောက်ပဲသီးနှံများ ထွက်ရှိသည်။ * '''အရှေ့ပိုင်းဒေသ:''' တောတောင်ထူထပ်ပြီး ဓာတ်သတ္တု၊ သံနှင့် သံမဏိများ ကြွယ်ဝသဖြင့် စက်မှုလုပ်ငန်းကြီးများ ထွန်းကားသည်။ ကမ်ချတ္တကာနယ်ရှိ ကလျူချက်ဗစကာယာတောင် (၁၅,၆၆၆ ပေ) သည် ဆိုက်ဗီးရီးယားတွင် အမြင့်ဆုံးတောင် ဖြစ်သည်။ === မြစ်နှင့် အိုင်များ === အော့ဗ်မြစ်၊ ယိနျိဆယေယိမြစ်နှင့် လျိနာမြစ်တို့သည် မြောက်ဘက် အာတိတ်သမုဒ္ဒရာထဲသို့ စီးဝင်ကြပြီး၊ အာမူးဝါးမြစ်သည် အရှေ့ဘက် တာတာရေလက်ကြားသို့ စီးဝင်သည်။ တောင်ဘက်ပိုင်းတွင် စတုရန်းမိုင် ၁၂,၇၄၁ မိုင် ကျယ်ဝန်းသည့် [[ဗိုက်ကာအိုင်]] (Lake Baikal) တည်ရှိပြီး အာရှမြောက်ပိုင်းတွင် အကြီးဆုံးသော ရေချိုအိုင်ကြီး ဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> == ရာသီဥတု == ဆိုက်ဗီးရီးယားသည် ဆောင်းရာသီ အလွန်အမင်း ရှည်လျားသော ဒေသဖြစ်ပြီး မြောက်ဝင်ရိုးစွန်းထက်ပင် ပိုမိုအေးခဲတတ်သည်။ အရှေ့ပိုင်းဒေသ၏ သုံးပုံတစ်ပုံခန့်မှာ ရေခဲပြင်များ တစ်ခါမျှ အရည်မပျော်ဘဲ အအေးဆုံးအချိန်တွင် အနှုတ် ၉၇.၆ ဒီဂရီဖာရင်ဟိုက်ထိ ရှိခဲ့ဖူးသည်။ သို့သော် သွေ့ခြောက်သော ရာသီဥတုဖြစ်၍ အအေးဒဏ် ခံသာသည်။ နွေဥတုတွင်မူ အပူချိန် ၅၀° မှ ၆၅° ဖာရင်ဟိုက်အထိ ရှိတတ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> == စီးပွားရေးနှင့် စက်မှုလုပ်ငန်း == မူလက ဂျုံစက်၊ သကြားစက်၊ သားရေလုပ်ငန်းများသာ ရှိခဲ့သော်လည်း ဆိုဗီယက်အစိုးရ၏ ငါးနှစ်စီမံကိန်းများ (ဥပမာ- ၁၉၅၆-၆၀ စီမံကိန်း) အရ အန်ကာရာမြစ်အနီးတွင် ရေအားလျှပ်စစ်ရုံများ တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ကျောက်မီးသွေးတွင်းများနှင့် သံ၊ သံမဏိလုပ်ငန်းများကို တိုးချဲ့ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ကမ္ဘာ့ဒုတိယရွှေအများဆုံးထွက်ရာ ဆိုဗီယက်ယူနီယံ၏ ရွှေအများစုမှာ ဆိုက်ဗီးရီးယားမှ ထွက်ရှိခြင်းဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ငါးဖမ်းလုပ်ငန်းသည်လည်း အကြီးအကျယ် လုပ်ကိုင်သော လုပ်ငန်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia"/> == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == ကမ္ဘာကျော် ကုန်စည်ကူးသန်းရာ လမ်းမကြီးဖြစ်သော ထရန်ဆိုက်ဗီးရီးယန်း မီးရထားလမ်း (Trans-Siberian Railway) သည် အရှေ့ဘက်အစွန် ဗလာဒီဗော့စတော့မြို့မှသည် [[မော်စကိုမြို့]]နှင့် [[စိန့်ပီတာစဘတ်မြို့|လီနင်ဂရက်မြို့]]များအထိ ပေါက်ရောက်သည်။ ထို့ပြင် ၁၉၁၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် တရုတ်နှင့် မွန်ဂိုလီးယားကို ဆက်သွယ်သည့် ရထားလမ်းပြီးစီးခဲ့ရာ ပီကင်နှင့် မော်စကိုမြို့တို့သည် ရထားလမ်းဖြင့်ပါ ဆက်သွယ်မိသွားခဲ့သည်။ ဆိုက်ဗီးရီးယားနှင့် တာကီစတန်နယ်ကို ဆက်သွယ်ထားသော ရထားလမ်းမှာ ၉၀၆ မိုင် ရှည်လျားသည်။<ref name="encyclopedia"/> == သမိုင်းကြောင်း == ရှေးဦးသမိုင်းတွင် မွန်ဂိုလူမျိုးများ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှုကြောင့် တိုင်းရင်းသားများသည် မြောက်ပိုင်းသို့ ရောက်ရှိကာ အိုးအိမ်ထူထောင်ခဲ့ကြသည်။ ၁၅၈၁ ခုနှစ်တွင် ရုရှားနှင့် ကော့ဆက် (Cossack) လူမျိုးများက တာတာ (Tatar) လူမျိုးများကို အောင်နိုင်ပြီး "ဆယီဗျားရိ" ဟုခေါ်သောမြို့ကို သိမ်းပိုက်ရာမှ ရုရှားအင်ပိုင်ယာသည် အရှေ့ဘက်သို့ နယ်ချဲ့လာနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၆ ရာစုတွင် အာမူးဝါးမြစ်ဝှမ်းသို့ ရုရှားဩဇာ ရောက်လာသော်လည်း မန်ချူးဘုရင်များက တွန်းလှန်ခဲ့သဖြင့် ၁၆၈၉ ခုနှစ်တွင် နယ်ခြားစာချုပ် ချုပ်ဆိုခဲ့ရသည်။<ref name="encyclopedia"/> ၁၈၅၈ ခုနှစ်နှင့် ၁၈၆၀ ပြည့်နှစ် စာချုပ်များအရ တရုတ်တို့က ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းဒေသကို ပေးအပ်ခဲ့ရသဖြင့် ဗလာဒီဗော့စတော့အထိ ရုရှားပိုင်နက် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၇၁၀ ပြည့်နှစ်မှစ၍ ပီတာသဂရိတ်ဘုရင် (Peter the Great) က ဆိုက်ဗီးရီးယားကို အကျဉ်းသားများ နယ်နှင်ဒဏ်ခတ်ရာ တစ်ကျွန်းအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ရွှေတွင်းနှင့် သတ္တုတွင်းများကို အကြောင်းပြု၍ ရုရှားတောင်သူလယ်သမားများ ကိုယ်တိုင် ရွှေ့ပြောင်းလာကြသဖြင့် လူနေစည်ကားသော နယ်သစ်ကြီးတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့လေသည်။<ref name="encyclopedia"/> == ကိုးကား == <references /> [[Category:ရုရှားနိုင်ငံ]] [[Category:ပထဝီဝင်]] 2r888rifuqatljfi85h5zbnfciino2k 0 17597 1036057 1035651 2026-06-05T03:08:51Z Ninjastrikers 22896 1036057 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = မလေးလူမျိုး<br />(Malay people) | image = [[File:Malay wedding.jpg|300px|မလေးလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာမင်္ဂလာဆောင်ဝတ်စုံ]] | caption = မလေးလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာမင်္ဂလာဆောင်ဝတ်စုံနှင့် ဆင်ယင်ထုံးဖွဲ့မှု | pop = သန်း ၃၀ ကျော် | regions = [[မလေး ကျွန်းဆွယ်]]၊ မလ္လာယုကျွန်းစု (ဆူမတြား၊ ဘော်နီယို၊ ကမ်းရိုးတန်းဒေသများ) | countries = {{Flag|Malaysia}}<br />{{Flag|Indonesia}}<br />{{Flag|Brunei}}<br />{{Flag|Singapore}}<br />{{Flag|Thailand}} (တောင်ပိုင်း) | languages = [[မလေးဘာသာစကား]] | religions = [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] (ဆွန်နီဂိုဏ်း) | related = [[ပေါ်လီနီးရှန်း လူမျိုး]]၊ [[မိုက္ကရိုနီးရှန်း လူမျိုး]]၊ ဂျားဗားလူမျိုး၊ ဆူန္ဒာလူမျိုး }} '''မလေးလူမျိုး''' ({{lang-ms|Melayu}}) သည် [[မလေး ကျွန်းဆွယ်|မလ္လာယု ကျွန်းဆွယ်]] (မလေးရှားနိုင်ငံနှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတောင်ပိုင်း)၊ ဆူမတြားကျွန်း၊ ဘော်နီယိုကျွန်း ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်နှင့် ၎င်းတို့ဝန်းကျင်ရှိ မလ္လာယုကျွန်းစု ဒေသများတွင် မူလအခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသော [[အော်စထရိုနီးရှန်း ဘာသာစကားများ|အော်စထရိုနီးရှန်း]] နွယ်ဖွား အရှေ့တောင်အာရှ မျိုးနွယ်စုကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ မလေးလူမျိုးကို မြန်မာတို့က သမိုင်းအစဉ်အဆက် '''"ပသျှူးလူမျိုး"''' ဟူ၍လည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ စင်စစ်သော်ကား မလေးလူမျိုးဟူသည့် အမည်မှာ ထိုမလ္လာယုကျွန်းဆွယ်နှင့် ကျွန်းစုတစ်ခွင်တွင် လူများစုဖြစ်လျက် မိမိတို့ကိုယ်ကို ''"အော်ရန် မလ္လာယု"'' (Orang Melayu - မလ္လာယုလူသား) ဟု ခေါ်ဆိုကြသူများကို ဥရောပတိုက်သားတို့က ခြုံငုံ၍ ပေးထားသော အမည်လည်း ဖြစ်သည်။ == သမိုင်းကြောင်း == မလေးလူမျိုးများ၏ မူလအစသည် [[အော်စထရိုနီးရှန်း ဘာသာစကားများ|ဩစထြိုနီးရှန်း]] နွယ်ဖွားများ၏ ရေကြောင်းရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှု သမိုင်းကြောင်းနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်နွှယ်နေသည်။ ဘာသာဗေဒနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန အထောက်အထားများအရ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၃,၅၀၀ မှ ၄,၀၀၀ ခန့်က ထိုင်ဝမ်နှင့် တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်းမှ ရေကြောင်းအတိုင်း ဆင်းသက်လာသော ဩစထြိုနီးရှင်းအုပ်စုများသည် ဖိလစ်ပိုင်မှတစ်ဆင့် မလ္လာယုကျွန်းစု နှင့် ဆူမတြားကျွန်း၊ မလ္လာယုကျွန်းဆွယ်ဒေသများသို့ ရောက်ရှိအခြေချခဲ့ကြသည်။<ref>Bellwood, P. (2007). ''Prehistory of the Indo-Malaysian Archipelago''. ANU Press.</ref> အေဒီ ၁ ရာစုမှစ၍ မလ္လာယုဒေသသည် အိန္ဒိယနှင့် တရုတ်နိုင်ငံကြား ရေကြောင်းကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် တည်ရှိသဖြင့် [[ဟိန္ဒူယဉ်ကျေးမှု]]နှင့် [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ဩဇာ လွှမ်းမိုးမှုကို ခံခဲ့ရပြီး သီရိဝိဇယနိုင်ငံ (Srivijaya) ကဲ့သို့သော အင်ပါယာကြီးများ ထွန်းကားခဲ့သည်။<ref>Coedès, G. (1968). ''The Indianized States of Southeast Asia''. University of Hawaii Press.</ref> ထို့နောက် ၁၄ ရာစုတွင် တည်ထောင်ခဲ့သည့် မလက္ကာစူလတန်နိုင်ငံ သည် မလေးလူမျိုးတို့၏ နိုင်ငံရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု အထွတ်အထိပ်ရောက်ခဲ့သော ခေတ်ဖြစ်ပြီး၊ ထိုခေတ်တွင် အာရပ်နှင့် ပါးရှန်းကုန်သည်များ၏ လွှမ်းမိုးမှုဖြင့် အစ္စလာမ်ဘာသာသည် မလေးလူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းသို့ အဓိက ကိုးကွယ်မှုအဖြစ် စတင်အခြေစိုက်ခဲ့သည်။<ref>Andaya, L. Y., & Andaya, B. W. (2016). ''A History of Malaysia''. Palgrave Macmillan.</ref> == ယဉ်ကျေးမှု == မလေးလူမျိုးတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုသည် ၎င်းတို့၏ ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းဖြစ်သော "အဒတ်" (Adat) နှင့် [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]] တို့ကို အခြေခံ၍ ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ခေတ်သစ်မလေးလူမျိုး လက္ခဏာတွင် အစ္စလာမ်ဘာသာသည် မရှိမဖြစ် အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး မလေးရှားနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရပင် မလေးလူမျိုးဖြစ်ရန် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင် ဖြစ်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။<ref>Milner, A. (2010). ''The Malays''. Wiley-Blackwell.</ref> အမျိုးသားများသည် "ဘာဂျူ မလာယု" (Baju Melayu) ခေါ် အင်္ကျီပွနှင့် ဘောင်းဘီရှည်ကို ဝတ်ဆင်ကာ ခါးတွင် "ဆာရွန်" ကို ပတ်ကြသည်။ အမျိုးသမီးများသည် "ဘာဂျူ ကူရွန်" (Baju Kurung) သို့မဟုတ် "ကေဘာယာ" ခေါ် ရိုးရာအင်္ကျီရှည်နှင့် ပါတိတ်လုံချည်များကို တွဲဖက်ဝတ်ဆင်ကြပြီး ဦးခေါင်းတွင် ဟီဂျပ် ဆောင်းလေ့ရှိသည်။<ref>Siti Zainon Ismail. (1997). ''The Traditional Malay Costume''. Institut Terjemahan Negara Malaysia.</ref>ဝေယန်ကူးလစ် (Wayang Kulit) ခေါ် အရိပ်ပြဇာတ်၊ ဂါမီလန် (Gamelan) တေးဂီတ၊ ပါတိတ် (Batik) အထည်အလိပ်လုပ်ငန်းနှင့် ကရစ်ဓား (Kris) အဆောင်ဓားမြှောင် ပြုလုပ်ခြင်းတို့သည် ထင်ရှားသော ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်များ ဖြစ်သည်။<ref>Sheppard, M. (1972). ''Taman Indera: Malay Decorative Arts and Pastimes''. Oxford University Press.</ref> == မျိုးရိုးဗီဇ == ခေတ်သစ်လူဦးရေဗီဇဗေဒ (Population Genetics) အရ မလေးလူမျိုးများသည် တူညီသော မျိုးရိုးဗီဇအမှတ်အသားများ ရှိကြသော်လည်း ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အရောအနှောစုံလင်သော မျိုးရိုးဗီဇဖွဲ့စည်းပုံ (Genetic Admixture) ရှိကြသည်။ မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနများအရ မလေးလူမျိုးများ၏ ဒီအန်အေ (DNA) တွင် အရှေ့တောင်အာရှ ရေကြောင်းအနွယ်ဖွား က အဓိကလွှမ်းမိုးထားပြီး အာရှတိုက်ကုန်းမြေကြီးမှ ဆင်းသက်လာသော အရှေ့အာရှသား ဗီဇအလွှာများနှင့်လည်း နက်ရှိုင်းစွာ ဆက်နွှယ်နေသည်။<ref>HUGO Pan-Asian SNP Consortium. (2009). ''Mapping human genetic diversity in Asia''. Science, 326(5959), 1541-1545.</ref> မလေးလူမျိုးများ၏ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သော Y-Chromosome တွင် အရှေ့တောင်အာရှနှင့် အရှေ့အာရှသားများတွင် တွေ့ရများသည့် Haplogroup O-M175 (အထူးသဖြင့် O1a နှင့် O2) အဓိက ပါဝင်နေပြီး၊ မိခင်ဘက်မှဆင်းသက်သော mtDNA တွင်မူ အရှေ့တောင်အာရှ ဌာနေအုပ်စုများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော Haplogroup B, F, M နှင့် N တို့ လွှမ်းမိုးထားသည်။<ref>Tabbada, K., et al. (2010). ''Philippine mitochondrial DNA diversity: a hallmark of sub-Saharan and early Asian migrations''. Molecular Biology and Evolution.</ref>မလေးကျွန်းဆွယ်နှင့် ကျွန်းစုတစ်ခွင်ရှိ မလေးလူမျိုးများသည် ကာလရှည်ကြာ ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှုသမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် အိန္ဒိယနွယ်ဖွားများရ၊ တရုတ်နွယ်ဖွားများ နှင့် ဒေသခံ ရှေးဦးဌာနေ လူမျိုးစုများဖြစ်သည့် [[နီဂရီတို|အိုရန်းအက်စ်လီ]] (Orang Asli/Negrito) တို့နှင့် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ဗီဇချင်း သွေးနှောပေါင်းစည်းမှုများ ရှိခဲ့ကြောင်း ၎င်းတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇ လေ့လာမှုများက အခိုင်အမာ ဖော်ပြနေသည်။<ref>Disotell, T. R. (2013). ''The genomic history of Southeast Asian populations''. Nature Genetics, 45(3), 231-232.</ref> == ကိုးကား == {{reflist}} a5hvx6611w3bimmk4hqvokzlv27i6nv 0 23447 1036056 1035660 2026-06-05T03:05:21Z Ninjastrikers 22896 စာမျက်နှာကို [[အေဂျီးယန် ယဉ်ကျေးမှု]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1036056 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[အေဂျီးယန် ယဉ်ကျေးမှု]] p8l2bqwm0zz0cscebe8jr93ito0gqdx 0 24712 1036075 1035436 2026-06-05T03:15:02Z Ninjastrikers 22896 စာမျက်နှာကို [[နီဂရီတို]] သို့ ပြန်ညွှန်းလိုက်သည် 1036075 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[နီဂရီတို]] n7fl4b1uhhlodvkmuqnilmsuzzsl9q0 0 37313 1036028 305312 2026-06-04T22:47:40Z ~2026-33367-12 143798 /* ကိုးကား */ 1036028 wikitext text/x-wiki '''ကြက်ကိုင်းရွာ၊ လမူးမော်''' {{Infobox settlement |official_name = ကြက်ကိုင်း |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = ကြက်ကိုင်း တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ |pushpin_mapsize = 300 |subdivision_type = နိုင်ငံ |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ပြည်နယ်များ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[သံတွဲခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တောင်ကုတ်မြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 =La Mu Maw (Ma Ei Sub-township)<ref>GAD, Feb 2011.</ref> |latNS = N |latd = |longEW = E |longd = |P-code = 199754 }} ==ကြါုညလ== <references/>ပပြ့ူုု [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ ရွာများ]] [[Category:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ]] [[Category:BotUpload]] 5kjhwhok6m0blb7wlza35wvwmy6vljh 1036030 1036028 2026-06-04T22:49:40Z ~2026-33367-12 143798 /* */ 1036030 wikitext text/x-wiki '''ကြက်ကိုင်းရွာ၊ လမူးမော်''' {{Infobox settlement |official_name = ကြက်ကိုင်း |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = ကြက်ကိုင်း တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ |pushpin_mapsize = 300 |subdivision_type = နိုင်ငံ |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ပြည်နယ်များ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[သံတွဲခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တောင်ကုတ်မြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 =La Mu Maw (Ma Ei Sub-township)<ref>GAD, Feb 2011.</ref> |latNS = N |latd = |longEW = E |longd = |P-code = 199754 }} <references/>သောက်ကျင့်ယုတ်သော လမူးမော်သားများ နှင့် ကျောင်းဂေါပကများ မကြာမီ [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ ရွာများ]] [[Category:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ]] [[Category:BotUpload]] 1oekmmvrxrpad8mjksb3surp1ezgdae 1036041 1036030 2026-06-05T02:46:56Z Ninjastrikers 22896 [[Special:Contributions/~2026-33367-12|~2026-33367-12]] ([[User talk:~2026-33367-12|ဆွေးနွေး]]) ၏ ပြင်ဆင်မှုများကို [[User:NjsBot|NjsBot]] ၏ နောက်ဆုံးတည်းဖြတ်မူသို့ နောက်ပြန် ပြန်ပြင်ခဲ့သည် 305312 wikitext text/x-wiki '''ကြက်ကိုင်းရွာ၊ လမူးမော်''' {{Infobox settlement |official_name = ကြက်ကိုင်း |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = ကြက်ကိုင်း တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ |pushpin_mapsize = 300 |subdivision_type = နိုင်ငံ |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ပြည်နယ်များ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[ရခိုင်ပြည်နယ်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[သံတွဲခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တောင်ကုတ်မြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 =La Mu Maw (Ma Ei Sub-township)<ref>GAD, Feb 2011.</ref> |latNS = N |latd = |longEW = E |longd = |P-code = 199754 }} ==ကိုးကား== <references/> [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ ရွာများ]] [[Category:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ]] [[Category:BotUpload]] pfmnx98yxu7gdwc26xhwkwp7dqx3s68 0 46858 1035919 1035888 2026-06-04T12:36:38Z ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ 143754 /* သမိုင်း */ 1035919 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}} သိုင်းပြောင်းပြန်သည် မြန်မာ့သိုင်းအမျိုးအစားများတွင်အထင်ရှားဆုံး အ​ကျော်ကြားဆုံး အရှုံးမရှိသည့်သိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရှမ်းကြီးသည် လေးကွက်မှစ၍ ပြောင်းပြန်မှာ နှစ်ကွက်မှစသဖြင့်သိုင်းပြောင်းပြန်ဟု ခေါ် ကြသည်။ မူလစတင်မျက်နှာမူရာ အရပ်သို့ ပြန်ရောက်ရမှသာ သိုင်းပြောင်းပြန်ဖြစ်ပေသည်။ သိုင်းပြောင်းပြန်ကို ရှမ်းစော်ဘွား၏ သက်တော်စောင့်ဆရာချယ်မှ စတင်ခဲ့ပြီး အဘိုးဦးမောင်လေးမှ မြန်မာပြည် အရပ်ရပ်သို့ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ==သမိုင်း== သိုင်းပြောင်းပြန် ပညာရပ်ကို မြန်မာပြည်တွင် စတင်ပို့ချပေးခဲ့သူမှာ သိန္ဓီစော်ဘွား၏ ညာလက်ရုံးဖြစ်သူ ဆရာချယ် (ခွန်ဆန်ထွမ်း(ခ)စဝ်ဟိန်းဖိတ်) ဖြစ်သည်။ [[Category:ကိုယ်ခံပညာ]] 7ex5rx85glvivzbap4he1ehvnqustnq 1035921 1035919 2026-06-04T12:38:32Z ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ 143754 /* သမိုင်း */ 1035921 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}} သိုင်းပြောင်းပြန်သည် မြန်မာ့သိုင်းအမျိုးအစားများတွင်အထင်ရှားဆုံး အ​ကျော်ကြားဆုံး အရှုံးမရှိသည့်သိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရှမ်းကြီးသည် လေးကွက်မှစ၍ ပြောင်းပြန်မှာ နှစ်ကွက်မှစသဖြင့်သိုင်းပြောင်းပြန်ဟု ခေါ် ကြသည်။ မူလစတင်မျက်နှာမူရာ အရပ်သို့ ပြန်ရောက်ရမှသာ သိုင်းပြောင်းပြန်ဖြစ်ပေသည်။ သိုင်းပြောင်းပြန်ကို ရှမ်းစော်ဘွား၏ သက်တော်စောင့်ဆရာချယ်မှ စတင်ခဲ့ပြီး အဘိုးဦးမောင်လေးမှ မြန်မာပြည် အရပ်ရပ်သို့ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ==သမိုင်း== သိုင်းပြောင်းပြန် ပညာရပ်ကို မြန်မာပြည်တွင် စတင်ပို့ချပေးခဲ့သူမှာ သိန္ဓီစော်ဘွား၏ ညာလက်ရုံးဖြစ်သူ ဆရာချယ် (ခွန်ဆန်ထွမ်း(ခ)စဝ်ဟိန်းဖိတ်) ဖြစ်သည်။ သန္ဓီစော်ဘွား၏ အမည်မှာ ခွန်ဆန်တုန်ဟုန်းဖြစ်သည်။ ၁၂၄၂ခုနှစ်တွင် သိန္ဓီဟော်နန်းကို တည်ဆောက်ပြီး မြို့ကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သည်။ ခွန်ဆန်ထွမ်း(ခ)စဝ်ဟိန်းဖိတ်သည် စော်ဘွားကြီး၏ အားအထားရဆုံးသော ညာလက်ရုံးဖြစ်သည်။ မြန်မာပြည်တွင် သိုင်းပြောင်းပြန် ပညာရပ်ကို စတင်ဖြန့်ဝေခဲ့သူ ဆရာကြီးမှာ ပြောင်းပြန်မောင်လေး ခေါ် ဆရာကြီး ဦးမောင်လေးဖြစ်သည်။ လိုင်းခူးကာချန့် ခေါ် သိုင်းပြောင်းပြန်ပညာကို မြန်မာနိုင်ငံ သိုင်းအဖွဲ့ချုပ်တွင် ကမ္ဘောဇအနွယ်ဝင် ပင်မသိုင်းပညာရပ်အဖြစ် မှတ်တမ်းတင်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။  အဘိုးဆရာကြီး ဦးမောင်လေးဖြန့်ဝေခဲ့သော သိုင်းပြောင်းပြန်ပညာရပ်သည်လည်း ယခုအခါ ရိုးရာမပျက် အခိုင်အမာ တည်ရှိနေပြီဖြစ်သည်။ [[Category:ကိုယ်ခံပညာ]] cd2e4yo1k8lhq6momul7n4050ize3rk 1035983 1035921 2026-06-04T16:09:48Z Ninjastrikers 22896 [[Special:Contributions/ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ|ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ]] ([[User talk:ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ|ဆွေးနွေး]]) ၏ ပြင်ဆင်မှုများကို [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ၏ နောက်ဆုံးတည်းဖြတ်မူသို့ နောက်ပြန် ပြန်ပြင်ခဲ့သည် 1035888 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}} သိုင်းပြောင်းပြန်သည် မြန်မာ့သိုင်းအမျိုးအစားများတွင်အထင်ရှားဆုံး အ​ကျော်ကြားဆုံး အရှုံးမရှိသည့်သိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ ရှမ်းကြီးသည် လေးကွက်မှစ၍ ပြောင်းပြန်မှာ နှစ်ကွက်မှစသဖြင့်သိုင်းပြောင်းပြန်ဟု ခေါ် ကြသည်။ မူလစတင်မျက်နှာမူရာ အရပ်သို့ ပြန်ရောက်ရမှသာ သိုင်းပြောင်းပြန်ဖြစ်ပေသည်။ သိုင်းပြောင်းပြန်ကို ရှမ်းစော်ဘွား၏ သက်တော်စောင့်ဆရာချယ်မှ စတင်ခဲ့ပြီး အဘိုးဦးမောင်လေးမှ မြန်မာပြည် အရပ်ရပ်သို့ ဖြန့်ချိခဲ့သည်။ ==သမိုင်း== သိုင်းပြောင်းပြန်ကို ကိုလိုနီခေတ်တွင် ဆရာချယ်ဆိုသူက တီထွင်ခဲ့သည်ဟုဆိုသည်။ ဆရာချယ်ဟူသောပုဂ္ဂိုလ်မှာ ရှမ်းစော်ဘွားကြီးတစ်ဦး၏ ကိုယ်ရံတော်သက်တော်စောင့်တစ်ဦးဖြစ်သည်ဟူသောအချက်မှလွဲ၍ အခြားကိုယ်ရေးအချက်များမသိရချေ။ ဆရာချယ်သည် အောက်မြန်မာနိုင်ငံသို့လှည့်လည်သွားလာရင်း တွံတေးမြို့ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဒေသခံများအား သင်နေကျသိုင်းများနှင့်မတူသော သိုင်းတစ်မျိုးကိုသင်ကြားပေးသည်။ ထို့နောက်ရှမ်းပြည်သို့ပြန်သွားရာ သတင်းမရတော့ပေ။ တပည့်များက အဆိုပါသိုင်းပညာကိုဖွံ့ဖြိုးအောင်လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြရင်း အခြားသိုင်းပညာများနှင့်အကွက်မတူသဖြင့် သိုင်းပြောင်းပြန်ဟုအမည်ပေးခဲ့ကြသည်။ ကိုလိုနီခေတ်တွင်ပေါ်ပေါက်ခဲ့သဖြင့် အချို့က အင်္ဂလိပ်အစိုးရကမြန်မာ့ရိုးရာသိုင်းပျောက်ကွယ်သွားစေရန်ရည်ရွယ်ချက်ဖြင့် အင်္ဂလိပ်အစိုးရဘက်တော်သားဆရာချယ်အားစေလွှတ်ကာ မြန်မာ့သိုင်းကိုဖျက်ဆီးခြင်းဖြစ်သည်ဟုဆိုကြသည်။ မြန်မာ့သိုင်းများကဲ့သို့ ကန်တော့ပွဲအားထိုင်ကန်တော့ခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဓားဖြင့်ရွယ်ခြင်းများသည် မြန်မာ့သိုင်းအစဉ်အလာကိုဖျက်ဆီးသည်ဟုဆိုကြသည်။ [[Category:ကိုယ်ခံပညာ]] 3zs2v4tfpwplbmmhbtxkr5fwaxymxqw 0 49383 1036079 1032921 2026-06-05T03:16:29Z Ninjastrikers 22896 1036079 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = မိုးဗြဲမြို့ | official_name = Mobye | native_name = ဝဵင်းမိူင်းပၢႆး | native_name_lang = shn | other_name = {{lang|shn|ဝဵင်းမိူင်းပၢႆး}} / {{lang|kar|မေႃးပျဲး}} | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] | image_skyline = Moe Bye Reservoir.jpg | imagesize = | image_caption = မိုးဗြဲဆည် | pushpin_map = Myanmar | pushpin_label_position = right | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း မိုးဗြဲမြို့၏ တည်နေရာပြမြေပုံ | coordinates = {{coord|19|44|45|N|96|37|28|E|region:MM_type:city|display=inline,title}} | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] | subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} | subdivision_type2 = ဒေသ | subdivision_name2 = ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်ပိုင်း) | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name3 = [[ဖယ်ခုံခရိုင်]] | subdivision_type4 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name4 = [[ဖယ်ခုံမြို့နယ်]] | population_total = | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +6:30 | elevation_ft = 2920 | website = | footnotes = }} '''မိုးဗြဲမြို့''' ({{langx|shn|ဝဵင်းမိူင်းပၢႆး}}၊ {{langx|en|Mobye}} သို့မဟုတ် ''Mong Pai'') သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ရှမ်းပြည်နယ်]] တောင်ပိုင်း၊ [[ဖယ်ခုံခရိုင်]]၊ [[ဖယ်ခုံမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသည့် ကုန်းမြေမြင့် နယ်စပ်မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ဖယ်ခုံမြို့၏ တောင်ဘက် ၁၁ မိုင်ခန့်အကွာ၊ [[ကယားပြည်နယ်]]၏ မြို့တော် [[လွိုင်ကော်မြို့]]၏ မြောက်ဘက် ကပ်လျက်တွင် တည်ရှိပြီး ရှမ်းပြည်နယ်နှင့် ကယားပြည်နယ်တို့အား ချိတ်ဆက်ထားရာ မဟာဗျူဟာမြောက် အချက်အချာကျသော ဒေသတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ရှေးယခင်က မိုးဗြဲစော်ဘွားများ ကြီးစိုးအုပ်ချုပ်ခဲ့ရာ သမိုင်းဝင် နယ်မြေတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="encyclopedia-11">{{cite book |title=မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း |volume=၁၁ |publisher=မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန်စာပေအသင်း |location=ရန်ကုန် |date=၁၉၇၀ |pages=၄၀၈}}</ref> == အမည်ရင်းမြစ် == "မိုးဗြဲ" ဟူသော အမည်သည် ရှမ်းဘာသာစကား "မိူင်း" (မိုင်း - မြို့ပြ/နိုင်ငံ) နှင့် "ပၢႆး" (ပိုင်/ဗြဲ - အစွန်း သို့မဟုတ် နယ်စပ်) မှ ဆင်းသက်လာပြီး **"နယ်စပ်မြို့ပြနိုင်ငံ"** ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ရှမ်းပြည်နယ်၏ အနောက်တောင်ဘက် အစွန်းဆုံးတွင် တည်ရှိကာ ကရင်နီဒေသ (ကယား) နှင့် ထိစပ်နေခြင်းကြောင့် ယင်းသို့ ခေါ်တွင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ကယန်း (ပဒေါင်) ဘာသာစကားဖြင့် "မေႃးပျဲး" ဟု ခေါ်ဆိုသည်။<ref name="scott-gazetteer">{{cite book |last=Scott |first=J. George |title=Gazetteer of Upper Burma and the Shan States |date=1900 |publisher=Government Printing |location=Rangoon}}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ပဒေသရာဇ်ခေတ်က မိုးဗြဲသည် သီးခြားလွတ်လပ်သော ရှမ်းစော်ဘွားနယ်မြေ (Mong Pai State) တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်တွင် ဖက်ဒရယ်ရှမ်းပြည်ထောင်စု (Federated Shan States) ၏ အစိတ်အပိုင်း ဖြစ်ခဲ့ပြီး မိုးဗြဲစော်ဘွားကြီး စပ်ခွန်ပင်း သည် ထင်ရှားသည်။ ၁၉၅၉ ခုနှစ် ရှမ်းပြည်နယ်စော်ဘွားများ အာဏာစွန့်လွှတ်ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် စော်ဘွားစနစ် ချုပ်ငြိမ်းကာ မြို့နယ်အဆင့် အုပ်ချုပ်ရေးအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့ပြီး နှောင်းပိုင်းတွင် ဖယ်ခုံမြို့နယ်အတွင်းရှိ မြို့အဆင့်အဖြစ် ပြင်ဆင်သတ်မှတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။<ref name="encyclopedia-11"/> == ပထဝီဝင်နှင့် မိုးဗြဲဆည် == မိုးဗြဲမြို့သည် [[ဘီလူးချောင်း]] ဘေးတွင် တည်ရှိပြီး ရေမြေတောတောင် သဘာဝ လှပသည်။ မိုးဗြဲမြို့အနီးတွင် တည်ဆောက်ထားသော **"မိုးဗြဲရေလှောင်တမံ" (မိုးဗြဲဆည်)** သည် အလွန်ထင်ရှားသည်။ [[File:Baluchaung at Moebye.jpg|thumb|မိုးဗြဲအနီးမှ ဘီလူး​ချောင်း]] * **မိုးဗြဲဆည်:** ဘီလူးချောင်းကို အခြေခံ၍ တည်ဆောက်ထားသော သဘာဝအိုင်ကြီးသဖွယ် ကျယ်ပြန့်သည့် ရေလှောင်တမံကြီး ဖြစ်သည်။ ယင်းဆည်သည် ကယားပြည်နယ်ရှိ [[လောပိတ ရေအားလျှပ်စစ်ရုံ]] (ဘီလူးချောင်း ရေအားလျှပ်စစ်ရုံ) များသို့ ရေအားပုံမှန် ပေးဝေနိုင်ရန်အတွက် အဓိက ထိန်းညှိပေးရာ ရေလှောင်ကန်ကြီး ဖြစ်သည်။ * **စီးပွားရေး:** ဆည်အတွင်း ငါးဖမ်းလုပ်ငန်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းများ ပေါများသဖြင့် ဒေသခံများအတွက် အဓိက စီးပွားရေး ရေသက်ဝင်ကြော ဖြစ်သည်။<ref name="gad">{{cite report |title=ဖယ်ခုံမြို့နယ် ဒေသဆိုင်ရာအချက်အလက်များ |publisher=အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန |year=၂၀၁၉}}</ref> == လူဦးရေနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == မိုးဗြဲမြို့နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကျေးရွာများတွင် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုမျိုးစုံ ချစ်ကြည်စွာ ရောနှောနေထိုင်ကြသည်။ ဌာနေလူမျိုးများမှာ - * [[ကယန်းလူမျိုး|ကယန်း (ပဒေါင်)]] * [[ရှမ်းလူမျိုး|ရှမ်း]] * [[အင်းသားလူမျိုး|အင်းသား]] * [[ပအိုဝ်းလူမျိုး|ပအိုဝ်း]] နှင့် [[ကယားလူမျိုး|ကယား]] လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် ခရစ်ယာန်ဘာသာတို့မှာ ဒေသတွင်း သက်ဝင်ယုံကြည်မှု အများဆုံး ဘာသာစကားများ ဖြစ်ကြပြီး မိုးဗြဲမြို့တွင် ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းများနှင့် တိုင်းရင်းသားယဉ်ကျေးမှုများ ကွဲပြားစုံလင်စွာ တည်ရှိသည်။<ref name="gad"/> == လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး == မိုးဗြဲမြို့သည် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး ကောင်းမွန်သော ကုန်းလမ်းဆုံ မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည် - * **တောင်ကြီး - ဖယ်ခုံ - လွိုင်ကော် လမ်းမကြီး:** ရှမ်းပြည်နယ်မြို့တော် တောင်ကြီးမြို့မှ ဖယ်ခုံကို ဖြတ်၍ ကယားပြည်နယ် လွိုင်ကော်မြို့သို့ သွားရာ ကားလမ်းမကြီးဘေးတွင် တည်ရှိသဖြင့် နေ့စဉ် ကုန်စည်စီးဆင်းမှု မြန်ဆန်သည်။ * **ရေကြောင်းလမ်း:** မိုးဗြဲဆည်မှတစ်ဆင့် [[အင်းလေးကန်]]ဘက်သို့ စက်လှေများဖြင့် သွားလာနိုင်သော အကန့်အသတ်ရှိသည့် ရေကြောင်းဆက်သွယ်ရေးလည်း ရှိသည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ရှမ်းပြည်နယ်}} [[Category:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] [[Category:ဖယ်ခုံခရိုင်]] [[Category:ရှမ်းပြည်နယ်]] p30j3o7jxd7n3rxz70eiw13dwyq3ss6 0 51393 1036078 1032923 2026-06-05T03:16:18Z Ninjastrikers 22896 1036078 wikitext text/x-wiki {{Infobox mountain | name = မန္တလေးတောင် | other_name = | photo = Mandalay Taung.jpg | photo_size = 280 | photo_caption = မန္တလေးတောင်၏ ရှုခင်း | elevation_m = 230 | elevation_ref = | prominence_m = 150 | prominence_ref = | location = [[မန္တလေးမြို့]]၊ [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]] | range = [[ရှမ်းရိုးမ]]အခြေဆင်း | coordinates = {{Coord|22|00|40|N|96|07|01|E|region:MM-04_type:mountain|display=inline,title}} | topo = | type = အနည်ကျကျောက်နှင့် စကျင်ကျောက်တောင် | age = | last_eruption = | first_ascent = | easiest_route = ခြေလျင် စောင်းတန်းလမ်း / ကားလမ်း }} '''မန္တလေးတောင်'''သည် [[မန္တလေးမြို့]]၏ မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်မှ ၂၃၀ မီတာ (၇၅၅ ပေ) မြင့်သည်။ မန္တလေးတောင်ထိပ်သည် ပင်လယ်ပြင်မှအထက် ပေပေါင်း ၇၇၆ ပေ၊ တောင်ခြေမြေပြင်မှ ပေပေါင်း ၅၀၀ ကျော်မြင့်သည်။ <ref>မန္တလေးနေ့စဉ်သတင်းစာ၊ (၃.၁၂.၂၀၁၇) စာ-၈</ref> စေတီပုထိုးပေါင်း များစွာ တည်ထားသည်။ မန္တလေးတောင်သည် မန္တလေးမြို့ကို အပေါ်မှ စီးပိုးအုပ်မိုးထားသကဲ့သို့ ရှိပေရာ၊ မန္တလေးတောင်ပေါ်မှနေ၍ ကြည့်သော် နန်းမြို့ရိုး၊ ကျုံးနှင့်တစ်ကွ မန္တလေးမြို့၏ ရှုခင်းကို ကောင်းမွန်စွာ မြင်တွေ့ရပေသည်။ တောင်ထိပ်တွင် ဆုတောင်းပြည့် မြတ်စွာဘုရား တည်ရှိသည်။ တောင်ပေါ်သို့ လှေကား လေးစင်းမှ တက်ရောက်ဖူးမြော်နိုင်သည်။ လှေကားများသည် တောင်ဘက်၊ အရှေ့တောင်ဘက်၊ အနောက်ဘက် နှင့် မြောက်ဘက် တွင်ရှိသည်။ ကားလမ်းလည်း ဖောက်ထားသလို ကားရပ်ထားသောနေရာမှ ဘုရားပေါ်သို့ တက်ရောက်ရန် ဓာတ်လှေကား၊ စက်လှေကားများ တပ်ဆင်ထားသည်။ [[File:Boe-Boe-Gyi Nutnan.jpg|thumb|မန္တလေးတောင်ခြေရှိ ဘိုးဘိုးကြီးနတ်နန်း]] == နာမည်ဖြစ်ပေါ်လာပုံ == ကကုသံဘုရားရှင် လက်ထက်က '''ခီဏာသဝပူရတောင်''' ဟုခေါ်သည်။ ကောဏာဂုံဘုရားရှင် လက်ထက်က '''ဝေလာမပူရတောင်''' ဟုခေါ်သည်။ ကဿပဘုရားရှင် လက်ထက်တော်က '''ပါဒဿပူရတောင်''' ဟုခေါ်သည်။ ဂေါတမဘုရားရှင်တော် လက်ထက်၌ '''မဏ္ဍလတောင်''' ဟုခေါ်ကြသည်။ မန္တလေးတောင်သမိုင်းတွင်လည်း ထိုတောင်ကို ဘီလူးမတောင်ဟု အဆိုရှိသည်။ <ref>နတ်မောက်ထွန်းရှိန် ရေး မန္တလေး ရတနာပုံ ဘုရားစုံ ၊ ဩဂုတ်လ၊ ၂၀၁၇ ခုနှစ်၊ စာ-၁၁</ref> ဂေါတမ ဘုရားအလောင်းတော်သည် [[ပါရမီဆယ်ပါး|ပါရမီ]]မရင့်မီ အတိတ်ဘဝနုစဉ်အခါက ဆင်မင်းဘဝ၊ ခြင်္သေ့မင်းဘဝ၊ ဆတ်မင်းဘဝ၊ ဖွတ်မင်းဘဝ၊ ကြက်မင်းဘဝ၊ ငုံးမင်းဘဝ၊ မုဆိုးသားဘဝ အားဖြင့် ဤမန္တလေးတောင်အနားတစ်ဝိုက်တွင် ဖြစ်ခဲ့ဖူးသည်။ ဘုရားဖြစ်တော်မူသောအခါ ညီတော် [[အာနန္ဒာ]]နှင့် ဤမန္တလေးတောင်ထိပ်သို့ ကြွရောက်တော် မမူလာရာ၌ ထိုအခါ စန္ဒမုခိ အမည်ရှိသော နတ်ဘီလူးမသည် ဘုရားရှင်ကို လွန်စွာ ကြည်ညိုခြင်း သဒ္ဓါတရားရှိလှသဖြင့် ဒါနဥပပါရမီထိုက်သော မိမိ၏ ရင်သားမြတ်ကို လှီးဖြတ်၍ လှူဒါန်းလေရာ ဘုရားရှင်က ပြုံးတော်မူ၏။ <ref>ဒက္ခိဏာရာမ-ဘုရားကြီး၊ ဆရာ စိုးမြတ်လင်း စုဆောင်းရေးသားသည့် မြန်မာနိုင်ငံ အထက်ပိုင်းရှိ ရတနာပုံ-မန္တလေးမြို့ နှင့် မြို့ရွာဒေသအသီးသီးတို့၌ ထင်ရှားကျော်စောတော်မူသော တန်ခိုးကြီးဘုရားများသမိုင်း၊ စာ-၅</ref> မန္တလေးဟူသော အမည်သည် 'မဏ္ဍလ' ဟူသော ပုဒ်မှ 'မဏ္ဍလေး'၊ ထိုမှ 'မန္တလေး' ဖြစ်လာသည်ဟု ယူဆဖွယ်ရှိ၏။ အဓိပ္ပာယ်မှာ 'ပျံပျူးသာယာသော နယ်မြေ' ဟု ယူဆသော်ရ၏။ အချို့က 'မန္ဓရေး' မှ ပြောင်းလာဟန်ရှိသည် ဟုဆိုကြသည်။ အဓိပ္ပာယ်မှာ 'ကျက်သရေတို့ကို ဆောင်အရပ်' ဖြစ်၏။ အချို့ကလည်း ရှေး[[ပုဂံခေတ်]]က မင်းရှင်စော မင်းကလေး မှီခိုနေသွားသော တောင်ဖြစ်ခြင်းကြောင့် မင်းကလေးတောင်ဟု တွင်ရာမှ မန္တလေးတောင်ဟူ၍ ဖြစ်လာပြီးလျှင်၊ နောင်သော် ထိုတောင်၏ ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ မန္တလေးအရပ်တွင် မြို့တည်သဖြင့် မန္တလေးမြို့ဟု ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ဘုရားအလောင်း ငါးရံ့မင်းသည် ထိုမှ အန္တရာယ်ကင်းရာသို့ မှန်း၍ ကူးခတ်ပြေးခဲ့ရသောတောင်ကို ထိုစဉ်က မှန်းပြေးတောင်ဟု တွင်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ မန္တလေးတောင်ဟု ထင်ရှားစွာ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။ == မန္တလေး ဘိုးဘိုးကြီး == မန္တလေးတောင်၊ အရှေ့ဘက်စောင်းတန်းတွင် ရှိသော [[မန္တလေး ဘိုးတော်|မန္တလေး ဘိုးဘိုးကြီး]]မှာ သာသနာ သက္ကရာဇ် ၁၅၅၈၊ ကောဇာသက္ကရာဇ် ၄၀၆ ခုနှစ်၊ ခရစ်နှစ် ၁၀၄၅ တွင် နန်းတက်သော ပုဂံပြည့်ရှင် [[အနော်ရထာမင်း]]သည် တရုတ်ပြည်မှ ပြန်အလာ တောင်ပြုံးအရပ်၌ စေတီတော် တစ်ဆူကို တည်တော်မူရာ အုတ်နှစ်ချပ် လပ်မှုနှင့် ပတ်သက်၍ ရွှေဖျဉ်းညီနောင်တို့ကို စစ်သူကြီး ကျန်စစ်သားမှ ကွပ်မျက်ရာ၌ တာဝန်မကင်းဟု ဆိုပြီး အထိန်းတော် '''ပရောဟိတ်ပုဏ္ဏားဆရာကြီး'''ကို ဤနေရာ၌ ကွပ်မျက်ခံရသည့်အတွက် နတ်ဖြစ်ရကြောင်း ပုဂံရာဇဝင်၌ ဖတ်ရသည့်အပြင် ဘာသာပြန် ဦးထွေးဟန်၊ သုတေသီ ဦးဘညွန့်တို့၏ '''မြန်မာ့မိရိုးဖလာဓလေ့နတ်သမိုင်း''' စာ-၇၄ တွင် ဖော်ပြထားသည်။ အတွင်း (၃၇) မင်းတွင် အမှတ်စဉ် (၂၄) ၌ ၎င်း၊ တောင်ပြုံးမင်းကြီး၊ မင်းလေးတို့က အမှတ်စဉ် (၂၅)၊ (၂၆) တို့၌ ဖော်ပြထားကြောင်း တွေ့ရသည်။ <ref>ဦးခန္တီ၏ ထေရုပ္ပတ္တိ နှင့် ရွှေမန်းတောင် သမိုင်းအကျဉ်း၊ စာရေးဆရာ ဦးအေးမောင် (အငြိမ်းစား ရဲတပ်ကြပ်ကြီး) ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်၊ စက်တင်ဘာလ၊ စတုတ္ထအကြိမ်၊ စာ-၄၈</ref> == တောင်တော်သခင်မ မရွှေဥ == မန္တလေးတောင် မြောက်ဘက်စောင်းတန်းတွင် ရှိသော တောင်တော်သခင်မ မရွှေဥမှာ တစ်နေ့သောအခါ မန္တလေးတောင်ထိပ်ရှိ ရသေ့ကြီး ဦးခန္တီ ထံသို့ ရုပ်ရည်ရူပကာယ ချောမောလှပသော အမျိုးသမီးတစ်ယောက် ရောက်ရှိလာပြီး ရွှေထည်ပစ္စည်းများနှင့် ငွေဒင်္ဂါး အမြောက်အမြားတို့ကို လှူဒါန်းသဖြင့် အမည်၊ နေရပ်၊ လိပ်စာတို့ကို မေးမြန်းသောအခါ '''တပည့်တော် မဥပါဘုရား'''ဟုသာ လျှောက်ထားပြီး မြောက်ဘက်သို့ ဆင်းသွားသဖြင့် ကျောင်းသားတစ်ယောက်ကို နောက်ယောင်ခံ အကြည့်ခိုင်းလိုက်ရာ ထိုနေရာအရောက်တွင် ပျောက်ကွယ်သွားကြောင်း ကျောင်းသား၏ ပြန်လည်လျှောက်ထားချက်အရ ယခု ဤနေရာ၌ '''မရွှေဥ၏ပုံ''' ကို ထားရှိခြင်းဖြစ်ကြောင်း ပါးစပ်ရာဇဝင်အရ လေ့လာသိရသည်။ <ref>ဦးခန္တီ၏ ထေရုပ္ပတ္တိ နှင့် ရွှေမန်းတောင် သမိုင်းအကျဉ်း၊ စာရေးဆရာ ဦးအေးမောင် (အငြိမ်းစား ရဲတပ်ကြပ်ကြီး) ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်၊ စက်တင်ဘာလ၊ စတုတ္ထအကြိမ်၊ စာ-၄၈</ref> == တောင်ကိုးလုံး == မန္တလေးတောင်ကို တောင်ကိုးလုံး ဝန်းရံရစ်ပတ်ထားသည်ဟု ဆိုသည်။ တောင်ကိုးလုံးတွင် အချို့သော တောင်ငယ်များမှာ စေတီပုထိုးကျောင်းဆောင်များ တည်ရှိနေသောကြောင့် တောင်ကုန်းဟုပင် မထင်ရတော့ပေ။ အချို့သောတောင်များမှာ ယနေ့တိုင် လှပစွာ တည်ရှိနေသေးသည်။ မန္တလေးတောင် သမိုင်းအချို့တွင် "မဏ္ဍလေးတောင်" ဟု ခေါ်တွင်ကြောင်းနှင့် မန္တလေးတောင်သည် # ရွှေတောင်၊ # ငွေတောင်၊ # [[ပတ္တမြားတောင်]]၊ (ရွှေတောင်၊ ငွေတောင်၊ ပတ္တမြားတောင်သည် ရွှေတောင်ကြားကျောင်း ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ရှိသည်။) # ဆေးဒါန်းတောင်၊ (အနောက်စောင်းတန်း၊ မြနန္ဒာကန်တောင်ဘက်တွင် ရှိသည်။) # မြင်းသီလာတောင်၊ (မြောက်ဘက်စောင်းတန်း အရှေ့ဘက် ဖားအောက်တောရကျောင်းအနီးတွင် ရှိသည်။) # ဒုတ္ထာတောင်၊ # ရေလှည့်တောင်၊ (တောင်ကျရေ အဟုန်တို့ကို ထိန်းသိမ်းပေးရန် ဗြန့်ကြီး၏ အရှေ့ဘက်တွင် ရှိသည်။ မိုးကြီးချိန်တွင် ရေလှည့်ပုံကို တွေ့မြင်ရသည်။) # ကြေးနီတောင်၊ (ဓာတ်လှေကား၏ အရှေ့မြောက်ဘက် ကားလမ်းဘေးတွင် ရှိသည်။) # ဘီလူးမတောင်ဟူ၍ အမည်တွင်သော တောင်ကိုးလုံး ဝန်းရံရစ်ပတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ မန္တလေးတောင်သို့ လာရောက်ကြသူများ ကြည်လင်ရွှင်ပြရာ ဖြစ်သောကြောင့် မဏ္ဍလေးတောင် (မန္တလေးတောင်) ဟု ခေါ်တွင်ကြောင်း တောင်တော်သမိုင်းတွင် ရေးသားထားသည်။ == ရှုမျှော်ခင်း == [[File:Mandalay's View from the hill.jpg|right|thumb|250px|မန္တလေးတောင်ပေါ်မှ မန္တလေးမြို့ကို မြင်ရပုံ]] ဆုတောင်းပြည့်ဘုရားပေါ်မှ ရှုမျှော်ကြည့်လျှင် [[မန္တလေးမြို့]]တစ်မြို့လုံးကို ကောင်းမွန်စွာ မြင်ရသည်။ နန်းတော်ဟောင်း၊ ကျုံးနှင့် နန်းမြို့ရိုး၊ [[သုဓမ္မာဇရပ်များ|သုဓမ္မာဇရပ်တန်း]]၊ [[ကျောက်တော်ကြီးဘုရား(မန္တလေး)|ကျောက်တော်ကြီးဘုရား]]၊ [[ကုသိုလ်တော် ဘုရား(မန္တလေး)|ကုသိုလ်တော်ဘုရား]] ရှိ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံးစာအုပ်ကြီး ဖြစ်သော ကျောက်စာအချပ်ပေါင်း ၇၂၉ ချပ် နှင့် [[စန္ဒာမုနိစေတီ(မန္တလေး)|စန္ဒာမုနိဘုရား]]၊ [[ဧရာဝတီမြစ်]] နှင့် အနောက်ဘက်ကမ်းရှိ [[မင်းကွန်းပုထိုးတော်ကြီး]]၊ အရှေ့ဘက်ရှိ ရှမ်းရိုးမတောင်တန်းကြီးတို့ကို လှမ်းမြင်ရသည်။ ညနေ နေဝင်ချိန်တွင် လာရောက်ကြည့်ရှုသူ အလွန်များပြားသည်။ == မြွေကြီးနှစ်ကောင် == [[File:Two snakes at Mandalay Hill.jpg|right|thumb|250px|မြွေကြီးနှစ်ကောင်၏ ရုပ်တု]] “ စခန်းမဝေးပေါင်၊ ရွှေမန္တလေးတောင် မြွေကြီးနှစ်ကောင်၊ သွားလို့ကြည့်ရအောင် “ မြွေကြီး နှစ်ကောင်နှင့် ပတ်သက်၍ မရေမရာ အမျိုးမျိုးပြောကြ ရေးသားကြသည်မှာ ဤမြွေကြီးနှစ်ကောင်သည် ရှေးအခါက ဆန်တပြည် ငွေတစ်မတ်ဖြင့် အရပ်လည်၍ ပြသော မြောက်ပြင် ထားဝယ်ရပ်က အလမ္ပာယ် ဆရာတစ်ယောက်က သူခိုင်းစားလာသော စာချုပ်နှစ်စေ့သဖြင့် လာရောက်လွှတ်ထားသည့် မြွေကြီးနှစ်ကောင်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဗျာဒိတ်ပေး ဘုရားကြီးထုလုပ်ရန် ယူလာသော ကျွန်းသစ်တုံးကြီး၏ သစ်ခေါင်းသစ်ခွံတို့ အကြားတွင် ကပ်၍ပါလာသော မြွေကြီးနှစ်ကောင် ဟူ၍လည်းကောင်း ယနေ့တိုင်အောင် ထင်မြင်ချက်အမျိုးမျိုးတို့ကို ပြောဆိုနေကြကြောင်း လေ့လာတွေ့ရှိရသည်။ စာဖြင့် တွေ့ရှိရသည်မှာလည်း ဤမြွေကြီးနှစ်ကောင်သည် မန္တလေးတောင်ကို ပြုပြင်ရန် တောများရှင်းစဉ်က တွေ့ရှိရသော မြွေကြီးနှစ်ကောင်ဟု ဆရာတော် ဦးပဏ္ဍိစ္စ၏ [[ရသေ့ကြီး ဦးခန္တီ]]၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိ၊ စာ-၄၇ တွင် တွေ့ရှိရသည်။ ဖြစ်ရပ်အမှန်မှာ ရသေ့ကြီး ဦးခန္တီသည် ဗျာဒိတ်ပေးဘုရားကြီး၏ အနောက်ဘက်၌ ထန်းရွက်မိုးသော တဲကျောင်းဖြင့် သီတင်းသုံးလျက် အလှူခံစဉ်အချိန်က တရားအားထုတ်နေသော ညဉ့်အချိန်၌ ကျောင်းအောက်သို့ ရောက်ရှိလာသော မြွေကြီးနှစ်ကောင်ဖြစ်သည်။ မည်သူ့ကိုမျှ ရန်မမူကြပါ။ ရသေ့ကြီးကလည်း ထိုက်သင့်သော အစာရေစာတို့ကို ကျွေးမွေးပြုစု စောင့်ရှောက်ထားသည်။ မန္တလေးမြို့နှင့်တကွ မြန်မာပြည်အနှံ့အပြားမှ ဘုရားဖူးများသည် မန္တလေးတောင်သို့ လာရောက်၍ အထူးစည်ကားလျက် အလှူငွေများလည်း တိုးပွားလာသည်နှင့်အမျှ သာသနိက အဆောက်အဦများမှာ လျင်မြန်ကာ ပြီးစီးခြင်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထိုအခါ ရသေ့ကြီးက ဤမြွေနှစ်ကောင်သည် သွယ်ဝိုက်သောနည်းအားဖြင့် '''မန္တလေးတောင်၏ ဘုရားဒါယကာ၊ ဘုရားဒါယိကာမများ ဖြစ်ကြသည်''' ဟု ထာဝရမှတ်တမ်းတင် ဂုဏ်ပြုလိုသည့်အတွက် တောင်ပြင်ကျွန်းလုံးဥသျှောင်ရပ်ကွက်၊ အမှတ် ၅၀၀ မှ '''ဒေါင်းတံဆိပ် သံစိမ်းအလုပ်ရုံ''' ပိုင်ရှင် ရှေးခေတ်သံရည်ကျို နာမည်ကျော် ဖိုထောင်ဆရာကြီး ဦးဝင်းအား တောင်ပေါ်သို့ အရောက်ခေါ်ယူပြီး၊ ကျောင်းအောက်ရှိ မြွေကြီးနှစ်ကောင်တို့ကို ပြသလျက် မြွေနှစ်ကောင်ပုံကို သံရည်ကျို ပုံစံသွန်းလောင်း ပြုလုပ်ပေးရန် တာဝန်ပေးလိုက်ပါသည်။ ပါးပြင်းထောင်နေသည့် ပုံမှာ ရန်မူနေပုံ မဟုတ်ပါ။ မြွေတို့၏ သဘာဝအလှကို ပေါ်လွင်စေရန် ရသေ့ကြီး၏ အကြံပြုစီစဉ်ပေးမှုဖြင့် ဖိုထောင်ဆရာကြီး ဦးဝင်းက ၎င်း၏ နာမည်ကြီး တပည့်များဖြစ်ကြသော (၁) ဦးမောင်ကြီး၊ (၂) ဦးလှဘော်၊ (၃) ဦးအောင်တင်တို့ဖြင့် ဝိုင်းဝန်း၍ သံရည်ကျို ပုံစံကို အနုပညာစွမ်းဖြင့် လက်စွမ်းပြ ပုံဖော်ထားသည့် အတွက် ယနေ့ ကမ္ဘာလှည့် ခရီးသည်များနှင့် တကွ ဘုရားဖူးလာသူများ၏ မျက်စိအောက်တွင် ရှုကြည့်၍ မဝနိုင်လောက်အောင် ဖြစ်နေပေသည်။ လာရောက် ဖူးမြော်ကြသူများက မြွေကြီးနှစ်ကောင်၏ ပါးစပ်အတွင်းသို့ ငွေများထည့်သွင်းကာ လှူဒါန်းကြသည်။ == ဒုတိယကမ္ဘာစစ် == ၁၉၄၅ ခုနှစ် မတ်လတွင် [[ဒုတိယကမ္ဘာစစ်]] အတွင်း အင်္ဂလိပ်တို့က ဂျပန်တို့ဝင်ရောက်လာသည်ကို မန္တလေးတောင်တွင် ခြေကုတ်ယူ၍ တိုက်ခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မန္တလေးမြို့]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ လည်ပတ်စရာနေရာများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တောင်များ]] ijbx053hc6ch63fzvpnbflic6gsbgju 0 53180 1036046 1035801 2026-06-05T02:58:21Z Ninjastrikers 22896 1036046 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = တိုက်ကြီးရွာ |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = တိုက်ကြီးရွာ တည်နေရာ၊ မြန်မာ။ |pushpin_mapsize = 300 |subdivision_type = နိုင်ငံ |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းဒေသကြီးများ|တိုင်းဒေသကြီး]] |subdivision_name1 = [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး|ရန်ကုန်]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ရန်ကုန်တောင်ပိုင်းခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 =Taik Gyi<ref>GAD, Feb 2011.</ref> |latNS = N |latd = 16.45459 |longEW = E |longd = 95.90580 |P-code = 161087 }} '''တိုက်ကြီးကျေးရွာ'''သည် [[ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[တွံတေးခရိုင်]]၊ [[ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော ကျေးရွာတစ်ရွာ ဖြစ်သည်။ [[ရန်ကုန်မြစ်]]ဝနှင့် [[ကပ္ပလီပင်လယ်|ကပ္ပလီပင်လယ်ပြင်]] အနီးတွင် တည်ရှိသည်။ ==သမိုင်းကြောင်း== "တိုက်ကြီးကျေးရွာ" ဟူသော အမည်နာမ ဖြစ်ပေါ်လာပုံနှင့် ပတ်သက်၍ ဒေသန္တရ နှုတ်ရာဇဝင် အယူအဆ နှစ်ခု ရှိသည်။ ပထမအယူအဆမှာ ရှေးယခင်က အခွန်အတုတ်များနှင့် ဘဏ္ဍာတော်များ သိုလှောင်ရာ ခိုင်ခံ့ကြီးမားသော အုတ်တိုက်ကြီး (သို့မဟုတ်) နယ်မြေအုပ်ချုပ်သူ သူဌေးကြီးများ၏ တိုက်တာအဆောက်အအုံ ရှိခဲ့သည်ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်တွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒုတိယအယူအဆမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာ ထွန်းကားရာ ဒေသဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ ရှေးဟောင်း သိမ်တော်ကြီး သို့မဟုတ် အုတ်တိုက်ခံ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းကြီးကို အစွဲပြု၍ ခေါ်တွင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။{{cn}} ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မြောက်ပိုင်းရှိ [[တိုက်ကြီးမြို့နယ်]]နှင့် အမည်တူသော်လည်း၊ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ်ရှိ တိုက်ကြီးကျေးရွာသည် တောင်ပိုင်းပင်လယ်ကမ်းခြေနှင့် နီးစပ်သော သီးခြားကျေးရွာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ် မေလတွင် တိုက်ခတ်ခဲ့သော နာဂစ်မုန်တိုင်းဒဏ်ကို အပြင်းအထန် ခံခဲ့ရဖူးပြီးနောက် ဒေသခံများ၏ ပြန်လည်ထူထောင်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် လက်ရှိတွင် ပြန်လည်စည်ကားစိုပြေလာခဲ့သည်။ ==ပထဝီဝင်နှင့် ရာသီဥတု== တိုက်ကြီးကျေးရွာသည် ကွမ်းခြံကုန်းမြို့မမှ ပင်လယ်ကမ်းခြေဘက်သို့ ဦးတည်သော လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။ အပူပိုင်းမုတ်သုံရာသီဥတု အမျိုးအစားရှိပြီး ပင်လယ်နှင့် နီးစပ်သည့်အတွက် မိုးရာသီတွင် မိုးရေချိန် မြင့်မားစွာ ရရှိကာ ပင်လယ်လေညင်း အမြဲမပြတ် ရရှိသဖြင့် စိုစွတ်ထိုင်းမှိုင်းသော ရာသီဥတုရှိသည်။ ==စီးပွားရေး== ကျေးရွာ၏ အဓိက စီးပွားရေးမှာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ရေလုပ်ငန်း ဖြစ်သည်။ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ်၏ အဓိကထွက်ကုန်ဖြစ်သော ကွမ်းရွက်စိုက်ပျိုးခြင်း (ကွမ်းခြံလုပ်ငန်း) ကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ထို့ပြင် မိုးစပါးစိုက်ပျိုးခြင်းနှင့် သီးနှံစုံ ဥယျာဉ်ခြံမြေ လုပ်ငန်းများကိုလည်း လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ပင်လယ်ဝနှင့် မြစ်ဝများနှင့် နီးစပ်သဖြင့် ရေချို/ရေငန် ငါးဖမ်းလုပ်ငန်း၊ ပုစွန်ဖမ်းလုပ်ငန်းများနှင့် ဒေသတွင်း ရေထွက်ကုန်ခြောက် (ငါးခြောက်၊ ပုစွန်ခြောက်) လှန်းသည့် လုပ်ငန်းများကို အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအဖြစ် လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ==လူမှုရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု== ကျေးရွာတွင် နေထိုင်ကြသော သွေးချင်းများမှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် မြန်မာနှင့် ကရင်လူမျိုးစုများ အများစု ဖြစ်ကြသည်။ မိရိုးဖလာ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘာသာရေးကို ရိုသေကိုင်းရှိုင်းကြပြီး ရွာဦးကျောင်းတိုက်များ၌ ကျင်းပလေ့ရှိသော သီတင်းကျွတ်မီးထွန်းပွဲ၊ ကထိန်သင်္ကန်းကပ်လှူဒါန်းပွဲများနှင့် ဘုရားပွဲများကို အစဉ်အလာမပျက် စည်းလုံးညီညွတ်စွာ ကျင်းပလေ့ရှိသည်။ ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ကွမ်းခြံကုန်းမြို့မမှတစ်ဆင့် မော်တော်ကား၊ မော်တော်ဆိုင်ကယ်များဖြင့် ရာသီမရွေး သွားလာနိုင်သော ကုန်းလမ်းဆက်သွယ်ရေး ရှိသည်။ ဒေသတွင်း ကုန်စည်စီးဆင်းမှုအတွက် ကွမ်းခြံကုန်း-တွံတေး-ရန်ကုန် လမ်းကြောင်းကို အဓိက အသုံးပြုကြသည်။ ဧရာ၀တီတိုင်း၊‌ ဒေးဒရဲမြို့နှင့်လည်းနီးကပ်လျှက်တည်ရှိသည်။ ရွာ၏‌ြောက်ဘက်တွင် ကော့မှူးမြို့နယ်၊ ပုပ္ပားကျေးရွာနှင့်လည်း နယ်နိမိတ်ခြင်းထိစပ်လျက်ရှိသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} {{ရန်ကုန်တိုင်း}} {{Yangon-geo-stub}} [[Category:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးရှိ ရွာများ]] ickyab43hiuxgczo97pxfj206807qq1 0 56409 1035954 1016555 2026-06-04T14:47:20Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035954 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုကို ကြုံတွေ့ရချိန် သို့မဟုတ် ပြင်းပြသော တောင့်တမှုမျိုး ခံစားရချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှု သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးမှုနှင့် နှမြောတသဖြစ်မှုတို့နှင့် အလွန်နီးစပ်သည်။ ဤသဘောတရားကို လူ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် တွေ့ရှိရပြီး များသောအားဖြင့် မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့် အသည်းကွဲဝေဒနာ ခံစားနေရသူများသည် စိတ်ကျရောဂါ၊ ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] js83kdtiubohsjhn509s13jnn5m9gq5 1035955 1035954 2026-06-04T14:47:59Z Chenzeyan29 141880 1035955 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုကို ကြုံတွေ့ရချိန် သို့မဟုတ် ပြင်းပြသော တောင့်တမှုမျိုး ခံစားရချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှု သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးမှုနှင့် နှမြောတသဖြစ်မှုတို့နှင့် အလွန်နီးစပ်သည်။ ဤသဘောတရားကို လူ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် တွေ့ရှိရပြီး များသောအားဖြင့် မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့် အသည်းကွဲဝေဒနာ ခံစားနေရသူများသည် စိတ်ကျရောဂါ၊ ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] rihmyv9oa155oqce4fvbe663aovqanc 1035956 1035955 2026-06-04T14:50:03Z Chenzeyan29 141880 1035956 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုကို ကြုံတွေ့ရချိန် သို့မဟုတ် ပြင်းပြသော တောင့်တမှုမျိုး ခံစားရချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှု သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးမှုနှင့် နှမြောတသဖြစ်မှုတို့နှင့် အလွန်နီးစပ်သည်။ ဤသဘောတရားကို လူ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် တွေ့ရှိရပြီး များသောအားဖြင့် မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့် အသည်းကွဲဝေဒနာ ခံစားနေရသူများသည် စိတ်ကျရောဂါ၊ ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> == ဇီဝကမ္မဗေဒ == အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ခံစားရသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ဝေဒနာသည် လူသားတို့၏ ရှင်သန်လိုစိတ် ဗီဇ (Survival instinct) နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ယူဆကြသည်။ "[[Attachment in adults|လူမှုဘဝ တွယ်တာမှုစနစ်]]" (Social-attachment system) သည် လူသားတို့၏ ရင်းနှီးသော လူမှုဆက်ဆံရေးများ ပြတ်တောက်သွားသည့်အခါ စိတ်ဝေဒနာ ခံစားရအောင် ဖန်တီးခြင်းဖြင့် အဆိုပါ ဆက်ဆံရေးများကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားရန် တိုက်တွန်းသည့်အနေဖြင့် "[[Suffering|နာကျင်မှုစနစ်]]" (Pain system) ကို အသုံးပြုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name=Johnson/> ကွင်းစလန်တက္ကသိုလ် (University of Queensland) မှ စိတ်ပညာရှင် ဂျက်ဖ် မက်ဒေါ်နယ် (Geoff MacDonald) နှင့် ဝိတ်ဖောရက်စ်တက္ကသိုလ် (Wake Forest University) မှ မာ့ခ် လီယိုရီ (Mark Leary) တို့က ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှု တုံ့ပြန်ပုံချင်း ဆင်တူသည့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အဆိုပြုခဲ့ကြပြီး၊ ထိုသို့ နာကျင်မှုကို ဖော်ပြခြင်းသည် "တင်စားချက်တစ်ခုထက်မက ပိုပါသည်" ဟု အခိုင်အမာ ဆိုကြသည်။<ref name=MacDonald>{{cite web|last1=MacDonald|first1=Geoff|last2=Leary|first2=Mark R.|title=Why Does Social Exclusion Hurt? The Relationship Between Social and Physical Pain|publisher=[[Psychological Bulletin]]|url=http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20&%20leary,%202005a.pdf|access-date=7 May 2012|archive-date=8 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200408190528/http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20%26%20leary%2C%202005a.pdf|url-status=dead}}</ref>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ဤအယူအဆသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆရပြီး၊ လူ့ယဉ်ကျေးမှု အများအပြားတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ခံစားချက်နှစ်ခုလုံးကို ဖော်ပြရန်အတွက် စကားလုံး တစ်လုံးတည်းကိုပင် တူညီစွာ အသုံးပြုကြသည်။<ref name=MacDonald/>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} နှလုံးကြေကွဲမှုကို ခံစားသိရှိရသည့် အာရုံကြောဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်ကို တိတိကျကျ မသိရသေးသော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဦးနှောက်၏ အရှေ့ဘက်စိုင်ဂူလိတ်ကော်တက်စ် (Anterior cingulate cortex) နေရာနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ အဆိုပါ ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းသည် စိတ်ဖိစီးမှု ခံစားရချိန်တွင် ဗေးဂတ်စ်အာရုံကြော (Vagus nerve) ကို လွန်ကဲစွာ လှုံ့ဆော်ပေးတတ်သဖြင့် ရင်ဘတ်အတွင်း နာကျင်ခြင်း၊ ပျို့အန်ချင်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ကာလီဖိုးနီးယားတက္ကသိုလ် (University of California) မှ နာအိုမီ အိုင်ဆင်ဘာဂါ (Naomi Eisenberger) နှင့် မက်သယူး လီဘာမန် (Matthew Lieberman) တို့၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ် သုတေသနပြုချက်အရ ငြင်းပယ်ခံရခြင်း (Rejection) သည် Dorsal anterior cingulate cortex နှင့် Right-ventral pre-frontal cortex နေရာများ နိုးကြွလာခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဆိုပါ နေရာများသည် အခြားသူများ၏ နာကျင်မှုကို စာနာပေးခြင်း အပါအဝင် နာကျင်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များကို စီမံဆောင်ရွက်ပေးသည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ထို့အပြင် လူမှုရေးရာ စိတ်ဖိစီးမှုများက နှလုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံနှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စရိုက်လက္ခဏာက နာကျင်မှုကို ခံစားသိရှိပုံအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံတို့ကိုလည်း အဆိုပါ သုတေသနပညာရှင်များက ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။{{sfn|Eisenberger|Lieberman|2004|pp=294-300}} ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကြောင့် နိုးကြွတတ်သည့် ဦးနှောက်၏ တူညီသောနေရာများသည် ပြင်းထန်သော လူမှုရေးရာ ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ယေဘုယျအားဖြင့် လူမှုဆက်ဆံရေး ဆုံးရှုံးမှုများ ကြုံတွေ့ရချိန်တွင်လည်း နိုးကြွလာတတ်ကြောင်း ပြသခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}}{{sfn|National Academy of Sciences 2011}} အဆိုပါ လေ့လာမှုတွင် အဓိကပါဝင်ခဲ့သည့် မစ်ရှီဂန်တက္ကသိုလ် (University of Michigan) မှ လူမှုစိတ်ပညာရှင် အီသန် ခရော့စ် (Ethan Kross) က "ဒီရလဒ်တွေက လူမှုရေးအရ ငြင်းပယ်ခံရတာဟာ တကယ်နာကျင်ပါတယ် ဆိုတဲ့အယူအဆကို အဓိပ္ပာယ်အသစ်တစ်ခု ပေးလိုက်တာပါပဲ" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ၎င်းသုတေသနပြုချက်အရ ဒုတိယအာရုံခံကော်တက်စ် (Secondary somatosensory cortex) နှင့် Dorsal posterior insular cortex နေရာများပါ ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] ibk3r4dxourqcyd96mn8vef2rirj8u2 1035957 1035956 2026-06-04T14:53:30Z Chenzeyan29 141880 /* ဇီဝကမ္မဗေဒ */ 1035957 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုကို ကြုံတွေ့ရချိန် သို့မဟုတ် ပြင်းပြသော တောင့်တမှုမျိုး ခံစားရချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှု သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးမှုနှင့် နှမြောတသဖြစ်မှုတို့နှင့် အလွန်နီးစပ်သည်။ ဤသဘောတရားကို လူ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် တွေ့ရှိရပြီး များသောအားဖြင့် မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့် အသည်းကွဲဝေဒနာ ခံစားနေရသူများသည် စိတ်ကျရောဂါ၊ ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> == ဇီဝကမ္မဗေဒ == အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ခံစားရသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ဝေဒနာသည် လူသားတို့၏ ရှင်သန်လိုစိတ် ဗီဇ (Survival instinct) နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ယူဆကြသည်။ "[[Attachment in adults|လူမှုဘဝ တွယ်တာမှုစနစ်]]" (Social-attachment system) သည် လူသားတို့၏ ရင်းနှီးသော လူမှုဆက်ဆံရေးများ ပြတ်တောက်သွားသည့်အခါ စိတ်ဝေဒနာ ခံစားရအောင် ဖန်တီးခြင်းဖြင့် အဆိုပါ ဆက်ဆံရေးများကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားရန် တိုက်တွန်းသည့်အနေဖြင့် "[[Suffering|နာကျင်မှုစနစ်]]" (Pain system) ကို အသုံးပြုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name=Johnson/> ကွင်းစလန်တက္ကသိုလ် (University of Queensland) မှ စိတ်ပညာရှင် ဂျက်ဖ် မက်ဒေါ်နယ် (Geoff MacDonald) နှင့် ဝိတ်ဖောရက်စ်တက္ကသိုလ် (Wake Forest University) မှ မာ့ခ် လီယိုရီ (Mark Leary) တို့က ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှု တုံ့ပြန်ပုံချင်း ဆင်တူသည့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အဆိုပြုခဲ့ကြပြီး၊ ထိုသို့ နာကျင်မှုကို ဖော်ပြခြင်းသည် "တင်စားချက်တစ်ခုထက်မက ပိုပါသည်" ဟု အခိုင်အမာ ဆိုကြသည်။<ref name=MacDonald>{{cite web|last1=MacDonald|first1=Geoff|last2=Leary|first2=Mark R.|title=Why Does Social Exclusion Hurt? The Relationship Between Social and Physical Pain|publisher=[[Psychological Bulletin]]|url=http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20&%20leary,%202005a.pdf|access-date=7 May 2012|archive-date=8 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200408190528/http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20%26%20leary%2C%202005a.pdf|url-status=dead}}</ref>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ဤအယူအဆသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆရပြီး၊ လူ့ယဉ်ကျေးမှု အများအပြားတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ခံစားချက်နှစ်ခုလုံးကို ဖော်ပြရန်အတွက် စကားလုံး တစ်လုံးတည်းကိုပင် တူညီစွာ အသုံးပြုကြသည်။<ref name=MacDonald/>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} နှလုံးကြေကွဲမှုကို ခံစားသိရှိရသည့် အာရုံကြောဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်ကို တိတိကျကျ မသိရသေးသော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဦးနှောက်၏ အရှေ့ဘက်စိုင်ဂူလိတ်ကော်တက်စ် (Anterior cingulate cortex) နေရာနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ အဆိုပါ ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းသည် စိတ်ဖိစီးမှု ခံစားရချိန်တွင် ဗေးဂတ်စ်အာရုံကြော (Vagus nerve) ကို လွန်ကဲစွာ လှုံ့ဆော်ပေးတတ်သဖြင့် ရင်ဘတ်အတွင်း နာကျင်ခြင်း၊ ပျို့အန်ချင်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ကာလီဖိုးနီးယားတက္ကသိုလ် (University of California) မှ နာအိုမီ အိုင်ဆင်ဘာဂါ (Naomi Eisenberger) နှင့် မက်သယူး လီဘာမန် (Matthew Lieberman) တို့၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ် သုတေသနပြုချက်အရ ငြင်းပယ်ခံရခြင်း (Rejection) သည် Dorsal anterior cingulate cortex နှင့် Right-ventral pre-frontal cortex နေရာများ နိုးကြွလာခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဆိုပါ နေရာများသည် အခြားသူများ၏ နာကျင်မှုကို စာနာပေးခြင်း အပါအဝင် နာကျင်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များကို စီမံဆောင်ရွက်ပေးသည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ထို့အပြင် လူမှုရေးရာ စိတ်ဖိစီးမှုများက နှလုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံနှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စရိုက်လက္ခဏာက နာကျင်မှုကို ခံစားသိရှိပုံအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံတို့ကိုလည်း အဆိုပါ သုတေသနပညာရှင်များက ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။{{sfn|Eisenberger|Lieberman|2004|pp=294-300}} ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကြောင့် နိုးကြွတတ်သည့် ဦးနှောက်၏ တူညီသောနေရာများသည် ပြင်းထန်သော လူမှုရေးရာ ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ယေဘုယျအားဖြင့် လူမှုဆက်ဆံရေး ဆုံးရှုံးမှုများ ကြုံတွေ့ရချိန်တွင်လည်း နိုးကြွလာတတ်ကြောင်း ပြသခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}}{{sfn|National Academy of Sciences 2011}} အဆိုပါ လေ့လာမှုတွင် အဓိကပါဝင်ခဲ့သည့် မစ်ရှီဂန်တက္ကသိုလ် (University of Michigan) မှ လူမှုစိတ်ပညာရှင် အီသန် ခရော့စ် (Ethan Kross) က "ဒီရလဒ်တွေက လူမှုရေးအရ ငြင်းပယ်ခံရတာဟာ တကယ်နာကျင်ပါတယ် ဆိုတဲ့အယူအဆကို အဓိပ္ပာယ်အသစ်တစ်ခု ပေးလိုက်တာပါပဲ" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ၎င်းသုတေသနပြုချက်အရ ဒုတိယအာရုံခံကော်တက်စ် (Secondary somatosensory cortex) နှင့် Dorsal posterior insular cortex နေရာများပါ ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} == စိတ်ပညာ == === ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း === သောကပွားနေရသူ အများစုအတွက် ပူဆွေးသောကရောက်ရသည့် ဖြစ်စဉ်သည် နောက်ဆုံးတွင် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူမရှိဘဲ လောက၌ ရှင်သန်နိုင်မည့် လက်ခံနိုင်သော အခြေအနေတစ်ရပ်သို့ ဦးတည်သွားလေ့ရှိသည်။<ref name="Zisook">{{cite journal|last1=Zisook|first1=Sidney|last2=Shear|first2=Katherine|title=Grief and bereavement: what psychiatrists need to know|journal=World Psychiatry|date=1 June 2009|volume=8|issue=2|pages=67–74|pmc=2691160|doi=10.1002/j.2051-5545.2009.tb00217.x|pmid=19516922}}</ref> ကူးဗလာ-ရော့စ် မော်ဒယ် (Kübler-Ross model) ၏ အဆိုပြုချက်အရ ချစ်ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးရပြီးနောက် အဆင့် ၅ ဆင့်ရှိသော ပူဆွေးမှုဖြစ်စဉ် ဖြစ်ပေါ်တတ်ကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းတို့မှာ ငြင်းပယ်ခြင်း (Denial)၊ ဒေါသထွက်ခြင်း (Anger)၊ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းခြင်း (Bargaining)၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း (Depression) နှင့် လက်ခံလာခြင်း (Acceptance) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name=Johnson/><ref>{{cite magazine|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090224074917/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|url-status=dead|archive-date=24 February 2009|title= Milestones |date=30 August 2004 |magazine=[[Time (magazine)|Time]]| first=Sarah M. | last=Broom}}</ref> ပူဆွေးသောကရောက်သူများသည် အစပိုင်းတွင် ထုံထိုင်းအုံ့မှိုင်းသောကာလကို ဖြတ်သန်းရပြီးနောက် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၊ ထို့နောက် အခြေအနေကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီး နာလန်ထူလာခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသော်လည်း၊ ခေတ်သစ် ပူဆွေးမှုဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူအများစုကမူ သောကပွားမှု အတွေ့အကြုံများ၏ ပြင်းထန်မှုနှင့် ကြာမြင့်ချိန်သည် လူ့ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့အစည်းအလိုက် လည်းကောင်း၊ တစ်ဦးချင်းစီအလိုက် လည်းကောင်း ကွဲပြားခြားနားမှုနှင့် ပြောင်းလဲလွယ်မှုများ ရှိကြောင်း လက်ခံထားကြသည်။<ref name="Zisook"/> ထို့အပြင် ၎င်းသည် မူလဆက်ဆံရေးအပေါ် မည်မျှအလေးအနက် ထားခဲ့ပုံပေါ်တွင်လည်း တည်မှီနေသည်။ တတွတ်တွတ် တွေးတောနေခြင်း (Ruminating) သို့မဟုတ် အဆက်မပြတ်ဘဲ မိမိကိုယ်တိုင် မထိန်းချုပ်နိုင်ဘဲ စိတ်ဆင်းရဲစရာ အကြံအစည်များ စိတ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်နေခြင်းသည်{{sfn|Carll|2007|p=111}} ပူဆွေးခြင်း၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တတ်သည်။ ဂျွန် ဘောင်ဘီ (John Bowlby) ၏ "ဆုံးရှုံးသွားသော အရာဝတ္ထုကို လိုက်လံရှာဖွေခြင်း" (Searching for the lost object) ဟူသော သဘောတရားသည် သောကပွားသူသည် လမ်းပျောက်နေဆဲဖြစ်ပြီး ကွယ်လွန်သူ၏ အမှတ်တရများကို အကြိမ်ကြိမ် ပြန်လည်တွေးတောနေခြင်း၊ ဆုံးရှုံးသွားသူ၏ ဝိညာဉ်သရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခဏတာ မြင်ယောင်လာခြင်းတို့ကြောင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် စိတ်ပျက်အားလျော့မှုများ တိုးပွားလာခြင်းကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ဆုံးရှုံးရခြင်းသည် "အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း" သို့မဟုတ် "တစ်ဖက်သတ်အချစ်" တို့နှင့် သက်ဆိုင်နေပါက<ref>Tennov, Dorothy. Love and Limerence: The Experience of Being in Love, Scarborough House (1998).</ref> အထက်ပါ အခြေအနေများအပြင် လမ်းခွဲရခြင်းသို့ ဦးတည်စေခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းများနှင့် ဆုံးရှုံးသွားသူနှင့် ပြန်လည်ဆုံစည်းနိုင်မည့် အခွင့်အလမ်းများအပေါ် စွဲလန်းစွာ စဉ်းစားတွေးတောနေတတ်သည်။<ref>Bowlby, John, Loss: Sadness and Depression; Attachment and Loss, III, Basic Books, 1982.</ref> အငြင်းပယ်ခံရသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် မိမိကိုယ်ကို အလိုမရှိအပ်သောသူ၊ အလွယ်တကူ စွန့်ပစ်နိုင်သောသူ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးမရှိသောသူအဖြစ် ခံစားရသည့် နာကျင်ဖွယ်ရာ အရှက်ရမှု (Shame) စိတ်များလည်း ပါဝင်ပတ်သက်နေနိုင်သည်။<ref>Lewis, Helen Block. Shame and Guilt in Neurosis. Madison: International Universities Press, 1971.</ref> ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည် -<ref>{{cite web|author=Staff Writer|title=Bereavement And Grief|url=http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|publisher=HomeLifeCountry|access-date=15 November 2012|archive-date=9 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190609203636/http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|url-status=dead}}</ref> * မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်း သို့မဟုတ် အားနည်းခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် ကိုက်ခဲခြင်း၊ ဂဏာမငြိမ်ဖြစ်ခြင်း၊ အင်အားကုန်ခမ်းခြင်း * အိပ်မပျော်ခြင်း၊ အိပ်လွန်ခြင်း၊ အိပ်မက်ဆိုးများ မက်ခြင်း * အစားအသောက်ပျက်ခြင်း၊ အစားလွန်ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း၊ "ရင်ထဲတွင် ဟာလာဟင်းလင်းဖြစ်ခြင်း"၊ အစာမကြေခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်းကဲ့သို့သော အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် ရုတ်တရက် တက်လာခြင်း သို့မဟုတ် ကျသွားခြင်း * ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ အသက်ရှူမဝခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း၊ လည်ချောင်းထဲတွင် တင်းကျပ် သို့မဟုတ် လေးလံနေခြင်း === စိတ်ကျရောဂါ === အသည်းကွဲခြင်းသည် ကြီးမားသော [[စိတ်ဖိစီးမှု]] (Stressor) တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ပြင်းထန်သော စိတ်ကျဝေဒနာ (Major depression) ကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ လေ့လာမှုတစ်ခု (အိမ်ထောင်ဖက် ကွယ်လွန်ခြင်း) အရ သောကပွားသူများ၏ ၂၄% သည် ဒုတိယမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၂၃% သည် သတ္တမမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၁၆% သည် ၁၃ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း၊ ၁၄% သည် ၂၅ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း စိတ်ကျဝေဒနာကို ခံစားနေရဆဲ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Depression through the first year a"/> ထပ်တူကျသော လက္ခဏာအချို့ ရှိသော်လည်း ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးမှုကို စိတ်ကျရောဂါ အပြည့်အဝ ခံစားရသည့် အခြေအနေနှင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။<ref>{{cite journal|last1=Auster|first1=T|last2=Moutier|first2=C|last3=Lanouette|first3=N|title=Bereavement and depression: implications for diagnosis and treatment|journal=Chemical Annals|date=1 October 2008|volume=38|issue=10|pages=655–661|doi=10.3928/00485713-20081001-01}}</ref> ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါသည် ပိုမိုစွဲမြဲတတ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို တန်ဖိုးထားမှုနှင့် အပြုသဘောဆောင်သော ခံစားချက်များကို ခံစားသိရှိနိုင်ရန် သိသိသာသာ ခက်ခဲတတ်သည့် အသွင်လက္ခဏာ ရှိသည်။ ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါတွင် လူကို အားအင်ကုန်ခမ်းစေမည့် လက္ခဏာရပ်များ အစုအဝေးက တည်ငြိမ်စွာ တည်ရှိနေပြီး စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှုသည်လည်း ရှည်လျားစွာ ကြာမြင့်တတ်သည်။ ဆေးကုသမှု မခံယူပါက ၎င်းသည် ဆက်လက်တည်ရှိနေတတ်ပြီး အလုပ်အကိုင်နှင့် လူမှုရေး လုပ်ငန်းဆောင်တာများ လျော့နည်းခြင်း၊ ကိုယ်ခံအားစနစ် ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် အခြားသော အာရုံကြော ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများနှင့် ဆက်စပ်နေတတ်သည်။<ref name="Zisook"/> လူမှုဆက်ဆံရေး လမ်းခွဲမှုများတွင် သောကပွားသူများသည် ငြင်းပယ်ခံရခြင်းအပေါ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ဒေါသတရားကို မိမိကိုယ်ကိုယ်ဘက်သို့ ပြန်လှည့်လာတတ်သည်။<ref>{{cite book|last1=Colin|first1=Virginia A.|title=Human Attachment|date=1996|publisher=Temple University Press|location=Philadelphia|page=340}}</ref> ၎င်းသည် စိတ်ကျဝေဒနာကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေနိုင်ပြီး<ref>Schore, Allan. Affect Regulation and Origin of Self: The Neurobiology of Emotional Development. Mahwah: Lawrence Erlbaum Associates, 1994, pp. 416-422</ref> အတ္တစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှု (Narcissistic wounding) ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>{{cite book|last1=Kohut|first1=Heinz|title=The Restoration of the Self|date=1977|publisher=International Universities Press|location=New York}}</ref> မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သည့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အပျော့စား မိမိကိုယ်ကို သံသယဝင်ခြင်းမှစ၍ ပြင်းထန်စွာ အပြစ်တင်ခြင်းအထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး၊ ယင်းသည် လူတစ်ဦး၏ ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုးအပေါ် ရေရှည်ရိုက်ခတ်မှု ရှိစေကာ နောင်အနာဂတ်တွင် မိမိကိုယ်ကိုယ် အချစ်ခံရထိုက်သူ ဟုတ်မဟုတ်၊ ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ထိရောက်မှု ရှိမရှိနှင့် တွယ်တာမှု ထိုက်တန်မှု ရှိမရှိတို့ကို သံသယဝင်လာစေသည်။<ref>Robertiello, Richard. Hold Them Very Close, Then Let Them Go. New York: Dial, 1975.</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာရခြင်း === ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ကျဝေဒနာသည် ရေရှည်စိတ်ဖိစီးမှုကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး၊ ၎င်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာ (Emotional trauma) အဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားနိုင်သည်။ ထိုစိတ်ဒဏ်ရာသည် လူတစ်ဦး၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းဆောင်တာများအပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အမာရွတ်များ ကျန်ရစ်စေရန် လုံလောက်စွာ ပြင်းထန်ပြီး၊ အနာဂတ် ရွေးချယ်မှုများနှင့် ငြင်းပယ်ခံရခြင်း၊ ဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်ခြင်းတို့အပေါ် တုံ့ပြန်မှုများကိုပါ သက်ရောက်မှု ရှိစေသည်။<ref name="Van der Kolk">{{cite book |last1= van der Kolk |first1= Bessel A |author-link= Bessel van der Kolk |last2= McFarlane |first2= Alexander C |last3= Weisæth |first3= Lars |author-link3= Lars Weisæth |date= 1996 |title= Traumatic Stress: The Effects of Overwhelming Experience on Mind, Body, and Society |location= New York |publisher= Guilford Press |isbn= 978-1-5723-0088-0}}</ref> ဤကဲ့သို့ စိတ်ဒဏ်ရာဖြစ်စေသည့် အချက်တစ်ချက်မှာ 'အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း' သည် မိမိ၏ အရေးကြီးသော လိုအပ်ချက်များကို စောင့်ရှောက်ပေးမည့်သူ တစ်ဦးမျှ မရှိတော့မည်ကို စိုးရိမ်သည့် အခြေခံ ခွဲခွာရမှု ကြောက်ရွံ့စိတ် (Separation fear) ကို နှိုးဆွပေးနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သောကပွားသူများသည် အားကိုးရာမဲ့ခြင်း (Helplessness) ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စိတ်ဖိစီးမှုကိုလည်း ခံစားရနိုင်သည်။<ref>Seligman, Martin. Helplessness: On Depression, Development and Death. San Francisco: W. H. Freeman, 1975.</ref> အကယ်၍ ၎င်းတို့သည် မိမိချစ်ရသူကို ပြန်လာစေရန် အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးပမ်းသော်လည်း မအောင်မြင်ပါက၊ မိမိကိုယ်ကိုယ် အားကိုးရာမဲ့ပြီး ဤကိစ္စကို မစွမ်းဆောင်နိုင်ဟု ခံစားရလိမ့်မည်။ မိမိ၏ "ကန့်သတ်ချက်ရှိသော စွမ်းဆောင်ရည်" ကို ခံစားရခြင်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် အက်ကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီး ယင်းသည် အဓိကကျသော ဆက်ဆံရေးများအတွင်း စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများ ပိုမိုပြင်းထန်လာစေရန် တွန်းပို့ပေးတတ်သည်။<ref name="Balint ">Balint, Michael. The Basic Fault: Therapeutic Aspects of Regression. Evanston: North Western University Press, 1992.</ref> စိတ်ဒဏ်ရာရစေသည့် အခြားအချက်တစ်ချက်မှာ မိမိကိုယ်တိုင် သတိမထားမိဘဲ အားကိုးအားထားပြုခဲ့ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးလိုက်ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှုဖြစ်သည်။<ref>Winnecott, Donald W. "The Capacity to be Alone". In ''The Maturational Processes and the Facilitating Environment: Studies in the Theory of Emotional Development''. Madison: International Universities Press, 1965; {{cite journal | author = Robertiello Richard, Gagnier Terril T | year = 1993 | title = Sado-masochism as a Defense Against Merging: Six Case Studies | journal = Journal of Contemporary Psychotherapy | volume = 23 | issue = 3| pages = 183–192 | doi = 10.1007/BF00945978 | s2cid = 37471839 }}</ref> ဥပမာအားဖြင့် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ စုံတွဲများသည် အဆင့်များစွာတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အပြန်အလှန် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ပြင်ပမှ ထိန်းညှိပေးသူများ ဖြစ်လာကြသည် - မျက်သူငယ်အကျယ်ချင်း တပြိုင်တည်း တူညီလာခြင်း၊ စကားပြောပုံ၊ လှုပ်ရှားမှုပုံစံ တူညီလာခြင်းနှင့် နှလုံးခုန်နှုန်းနှင့် ဦးနှောက်လှိုင်း (EEG) ရစ်သမ်ချင်းပင် တူညီလာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Tiffany Field, "Attachment as Psychobiological Attunement: Being on the Same Wavelength", in ''The Psychobiology of Attachment and Separation'', pp. 445-448.</ref> စုံတွဲများသည် အပြန်အလှန် ဇီဝတုံ့ပြန်မှုစနစ် (Bio-feedback system) ကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ကြပြီး၊ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး၏ ဇီဝရစ်သမ်ကို လှုံ့ဆော်ထိန်းညှိပေးခြင်း၊ ဖာရိုမုန်း (Pheromones) အပေါ် တုံ့ပြန်ခြင်းတို့အပြင်<ref name="pmid1892788">{{cite journal | vauthors = Monti-Bloch L, Grosser BI | title = Effect of putative pheromones on the electrical activity of the human vomeronasal organ and olfactory epithelium | journal = J Steroid Biochem Mol Biol | volume = 39 | issue = 4B | pages = 573–82 | date = October 1991 | pmid = 1892788 | doi = 10.1016/0960-0760(91)90255-4 | s2cid = 46330425 }}</ref> ဆက်ဆံရေးကြောင့် အဆက်မပြတ် ထွက်ရှိနေသည့် ကိုယ်တွင်းအာရုံကြော စိတ်ငြိမ်ဆေး (Endogenous opiates) များကြောင့် တစ်ဦးအပေါ်တစ်ဦး စွဲလန်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>Pert, Candace B. Molecules of Emotion. New York: Scribner, 1997' and {{cite journal | vauthors = Panksepp J, Nelson E, Bekkedal M | title = Brain systems for the mediation of social separation-distress and social-reward. Evolutionary antecedents and neuropeptide intermediaries | journal = Ann N Y Acad Sci | volume = 807 | issue = 1| pages = 78–100 | date = January 1997 | pmid = 9071345 | doi = 10.1111/j.1749-6632.1997.tb51914.x | bibcode = 1997NYASA.807...78P | s2cid = 23809381 }}</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ === သုတေသနပြုချက်များအရ ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကို ကြုံတွေ့ရသူအချို့သည် နောက်ပိုင်း၌ [[စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ]] (PTSD) သို့ ကူးပြောင်းဖြစ်ပွားသွားတတ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="goleman">Goleman, Daniel. The Emotional Brain and Emotional Intelligence: New Insights. North Hampton, Mass, 2011.</ref> ယခင်က ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာများသည် အနာဂတ်တွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ၏ ကဏ္ဍတွင်း လက်တွေ့လက္ခဏာရပ်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း ရှိမရှိကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ-ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကြိုတင်ဖြစ်ပွားစေနိုင်သော အကြောင်းရင်း အမျိုးမျိုး ရှိသည်။<ref name="Van der Kolk"/> ၎င်းအချက်များသည် လူတစ်ဦးကို စိတ်လှုပ်ရှားလွယ်စေရန် စံနှုန်းကို လျှော့ချပစ်လိုက်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော ခွဲခွာမှုများနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုများကို ပြန်လည်အမှတ်ရစေသည့် လူမှုဘဝ စိတ်ဖိစီးမှုများနှင့် ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ ပိုမိုစိုးရိမ်သောကရောက်လွယ်စေကာ၊ ရလဒ်အနေဖြင့် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်ရောဂါ ခံစားရနိုင်ခြေ ပိုများစေသည်။ အခြားအချက်တစ်ခုမှာ ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက လုံခြုံမှုမရှိသော တွယ်တာမှုများ (Insecure attachments) ရှိခဲ့ပါက အသက်ကြီးလာသည့်အခါတွင် လုံခြုံသော ဆက်ဆံရေးများ တည်ဆောက်ရန် ခက်ခဲခြင်းနှင့် ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ဆုံးရှုံးမှုများအပေါ် တုံ့ပြန်မှု ပိုမိုပြင်းထန်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>Ainsworth, Mary D. S. "Attachments and Other Affectional Bonds Across the Life Cycle". In ''Attachments Across the Life Cycle''. New York: Routledge, 1991; Horney, Karen Horney, K. The neurotic personality of our time. New York: W. W. Norton and Company (1937).</ref> ထို့အပြင် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိန်းညှိပေးသည့် အာရုံကြောဓာတုစနစ် (Neurochemical systems) များတွင်လည်း ကွဲပြားမှုများ ရှိသည်။ အဖြစ်အပျက်တစ်ခုခုကြောင့် (ဥပမာ- အချစ်ရေး လမ်းခွဲမှု) လူတစ်ဦးတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှု တုံ့ပြန်မှု ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်၍ CRF၊ ACTH နှင့် ကော်တီစော (Cortisol) အပါအဝင် စစ်ထုတ်လိုက်သော စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်း အချို့သည် ထိုအဖြစ်အပျက်၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မှတ်ဉာဏ်ကို ပိုမိုစွဲထင်သွားစေရန် လုပ်ဆောင်ပေးပြီး၊ ၎င်း၏ ကြောက်ရွံ့မှုများနှင့် အခြားသော ခံစားမှုများကို ဦးနှောက်၏ အမစ်ဂဒါလာ (Amygdala) နယ်ပယ်တွင် ဖျက်မရအောင် ရေးထိုးပေးလိုက်သည် (နောင်အနာဂတ် အဖြစ်အပျက်များအတွက် သတိပေးချက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရန်)။ သို့သော် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အဆိုပါ စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်းများသည် မှတ်ဉာဏ်ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ခြင်းကို အဟန့်အတားဖြစ်စေရန်လည်း လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။<ref name="goleman"/> == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] 5wfbnkv73cyhfoc4bb09zes9iennpg2 1035959 1035957 2026-06-04T15:00:33Z Chenzeyan29 141880 /* စိတ်ပညာ */ 1035959 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုကို ကြုံတွေ့ရချိန် သို့မဟုတ် ပြင်းပြသော တောင့်တမှုမျိုး ခံစားရချိန်တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှု သို့မဟုတ် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စား၍ ခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားပြီးနောက် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးမှုနှင့် နှမြောတသဖြစ်မှုတို့နှင့် အလွန်နီးစပ်သည်။ ဤသဘောတရားကို လူ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်အသီးသီးတွင် တွေ့ရှိရပြီး များသောအားဖြင့် မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့် အသည်းကွဲဝေဒနာ ခံစားနေရသူများသည် စိတ်ကျရောဂါ၊ ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> == ဇီဝကမ္မဗေဒ == အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ခံစားရသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ဝေဒနာသည် လူသားတို့၏ ရှင်သန်လိုစိတ် ဗီဇ (Survival instinct) နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ယူဆကြသည်။ "[[Attachment in adults|လူမှုဘဝ တွယ်တာမှုစနစ်]]" (Social-attachment system) သည် လူသားတို့၏ ရင်းနှီးသော လူမှုဆက်ဆံရေးများ ပြတ်တောက်သွားသည့်အခါ စိတ်ဝေဒနာ ခံစားရအောင် ဖန်တီးခြင်းဖြင့် အဆိုပါ ဆက်ဆံရေးများကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားရန် တိုက်တွန်းသည့်အနေဖြင့် "[[Suffering|နာကျင်မှုစနစ်]]" (Pain system) ကို အသုံးပြုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name=Johnson/> ကွင်းစလန်တက္ကသိုလ် (University of Queensland) မှ စိတ်ပညာရှင် ဂျက်ဖ် မက်ဒေါ်နယ် (Geoff MacDonald) နှင့် ဝိတ်ဖောရက်စ်တက္ကသိုလ် (Wake Forest University) မှ မာ့ခ် လီယိုရီ (Mark Leary) တို့က ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှု တုံ့ပြန်ပုံချင်း ဆင်တူသည့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အဆိုပြုခဲ့ကြပြီး၊ ထိုသို့ နာကျင်မှုကို ဖော်ပြခြင်းသည် "တင်စားချက်တစ်ခုထက်မက ပိုပါသည်" ဟု အခိုင်အမာ ဆိုကြသည်။<ref name=MacDonald>{{cite web|last1=MacDonald|first1=Geoff|last2=Leary|first2=Mark R.|title=Why Does Social Exclusion Hurt? The Relationship Between Social and Physical Pain|publisher=[[Psychological Bulletin]]|url=http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20&%20leary,%202005a.pdf|access-date=7 May 2012|archive-date=8 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200408190528/http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20%26%20leary%2C%202005a.pdf|url-status=dead}}</ref>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ဤအယူအဆသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆရပြီး၊ လူ့ယဉ်ကျေးမှု အများအပြားတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ခံစားချက်နှစ်ခုလုံးကို ဖော်ပြရန်အတွက် စကားလုံး တစ်လုံးတည်းကိုပင် တူညီစွာ အသုံးပြုကြသည်။<ref name=MacDonald/>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} နှလုံးကြေကွဲမှုကို ခံစားသိရှိရသည့် အာရုံကြောဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်ကို တိတိကျကျ မသိရသေးသော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဦးနှောက်၏ အရှေ့ဘက်စိုင်ဂူလိတ်ကော်တက်စ် (Anterior cingulate cortex) နေရာနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ အဆိုပါ ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းသည် စိတ်ဖိစီးမှု ခံစားရချိန်တွင် ဗေးဂတ်စ်အာရုံကြော (Vagus nerve) ကို လွန်ကဲစွာ လှုံ့ဆော်ပေးတတ်သဖြင့် ရင်ဘတ်အတွင်း နာကျင်ခြင်း၊ ပျို့အန်ချင်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ကာလီဖိုးနီးယားတက္ကသိုလ် (University of California) မှ နာအိုမီ အိုင်ဆင်ဘာဂါ (Naomi Eisenberger) နှင့် မက်သယူး လီဘာမန် (Matthew Lieberman) တို့၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ် သုတေသနပြုချက်အရ ငြင်းပယ်ခံရခြင်း (Rejection) သည် Dorsal anterior cingulate cortex နှင့် Right-ventral pre-frontal cortex နေရာများ နိုးကြွလာခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဆိုပါ နေရာများသည် အခြားသူများ၏ နာကျင်မှုကို စာနာပေးခြင်း အပါအဝင် နာကျင်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များကို စီမံဆောင်ရွက်ပေးသည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ထို့အပြင် လူမှုရေးရာ စိတ်ဖိစီးမှုများက နှလုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံနှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စရိုက်လက္ခဏာက နာကျင်မှုကို ခံစားသိရှိပုံအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံတို့ကိုလည်း အဆိုပါ သုတေသနပညာရှင်များက ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။{{sfn|Eisenberger|Lieberman|2004|pp=294-300}} ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကြောင့် နိုးကြွတတ်သည့် ဦးနှောက်၏ တူညီသောနေရာများသည် ပြင်းထန်သော လူမှုရေးရာ ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ယေဘုယျအားဖြင့် လူမှုဆက်ဆံရေး ဆုံးရှုံးမှုများ ကြုံတွေ့ရချိန်တွင်လည်း နိုးကြွလာတတ်ကြောင်း ပြသခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}}{{sfn|National Academy of Sciences 2011}} အဆိုပါ လေ့လာမှုတွင် အဓိကပါဝင်ခဲ့သည့် မစ်ရှီဂန်တက္ကသိုလ် (University of Michigan) မှ လူမှုစိတ်ပညာရှင် အီသန် ခရော့စ် (Ethan Kross) က "ဒီရလဒ်တွေက လူမှုရေးအရ ငြင်းပယ်ခံရတာဟာ တကယ်နာကျင်ပါတယ် ဆိုတဲ့အယူအဆကို အဓိပ္ပာယ်အသစ်တစ်ခု ပေးလိုက်တာပါပဲ" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ၎င်းသုတေသနပြုချက်အရ ဒုတိယအာရုံခံကော်တက်စ် (Secondary somatosensory cortex) နှင့် Dorsal posterior insular cortex နေရာများပါ ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} == စိတ်ပညာ == === ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း === သောကပွားနေရသူ အများစုအတွက် ပူဆွေးသောကရောက်ရသည့် ဖြစ်စဉ်သည် နောက်ဆုံးတွင် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူမရှိဘဲ လောက၌ ရှင်သန်နိုင်မည့် လက်ခံနိုင်သော အခြေအနေတစ်ရပ်သို့ ဦးတည်သွားလေ့ရှိသည်။<ref name="Zisook">{{cite journal|last1=Zisook|first1=Sidney|last2=Shear|first2=Katherine|title=Grief and bereavement: what psychiatrists need to know|journal=World Psychiatry|date=1 June 2009|volume=8|issue=2|pages=67–74|pmc=2691160|doi=10.1002/j.2051-5545.2009.tb00217.x|pmid=19516922}}</ref> ကူးဗလာ-ရော့စ် မော်ဒယ် (Kübler-Ross model) ၏ အဆိုပြုချက်အရ ချစ်ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးရပြီးနောက် အဆင့် ၅ ဆင့်ရှိသော ပူဆွေးမှုဖြစ်စဉ် ဖြစ်ပေါ်တတ်ကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းတို့မှာ ငြင်းပယ်ခြင်း (Denial)၊ ဒေါသထွက်ခြင်း (Anger)၊ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းခြင်း (Bargaining)၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း (Depression) နှင့် လက်ခံလာခြင်း (Acceptance) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name=Johnson/><ref>{{cite magazine|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090224074917/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|url-status=dead|archive-date=24 February 2009|title= Milestones |date=30 August 2004 |magazine=[[Time (magazine)|Time]]| first=Sarah M. | last=Broom}}</ref> ပူဆွေးသောကရောက်သူများသည် အစပိုင်းတွင် ထုံထိုင်းအုံ့မှိုင်းသောကာလကို ဖြတ်သန်းရပြီးနောက် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၊ ထို့နောက် အခြေအနေကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီး နာလန်ထူလာခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသော်လည်း၊ ခေတ်သစ် ပူဆွေးမှုဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူအများစုကမူ သောကပွားမှု အတွေ့အကြုံများ၏ ပြင်းထန်မှုနှင့် ကြာမြင့်ချိန်သည် လူ့ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့အစည်းအလိုက် လည်းကောင်း၊ တစ်ဦးချင်းစီအလိုက် လည်းကောင်း ကွဲပြားခြားနားမှုနှင့် ပြောင်းလဲလွယ်မှုများ ရှိကြောင်း လက်ခံထားကြသည်။<ref name="Zisook"/> ထို့အပြင် ၎င်းသည် မူလဆက်ဆံရေးအပေါ် မည်မျှအလေးအနက် ထားခဲ့ပုံပေါ်တွင်လည်း တည်မှီနေသည်။ တတွတ်တွတ် တွေးတောနေခြင်း (Ruminating) သို့မဟုတ် အဆက်မပြတ်ဘဲ မိမိကိုယ်တိုင် မထိန်းချုပ်နိုင်ဘဲ စိတ်ဆင်းရဲစရာ အကြံအစည်များ စိတ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်နေခြင်းသည်{{sfn|Carll|2007|p=111}} ပူဆွေးခြင်း၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တတ်သည်။ ဂျွန် ဘောင်ဘီ (John Bowlby) ၏ "ဆုံးရှုံးသွားသော အရာဝတ္ထုကို လိုက်လံရှာဖွေခြင်း" (Searching for the lost object) ဟူသော သဘောတရားသည် သောကပွားသူသည် လမ်းပျောက်နေဆဲဖြစ်ပြီး ကွယ်လွန်သူ၏ အမှတ်တရများကို အကြိမ်ကြိမ် ပြန်လည်တွေးတောနေခြင်း၊ ဆုံးရှုံးသွားသူ၏ ဝိညာဉ်သရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခဏတာ မြင်ယောင်လာခြင်းတို့ကြောင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် စိတ်ပျက်အားလျော့မှုများ တိုးပွားလာခြင်းကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ဆုံးရှုံးရခြင်းသည် "အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း" သို့မဟုတ် "တစ်ဖက်သတ်အချစ်" တို့နှင့် သက်ဆိုင်နေပါက<ref>Tennov, Dorothy. Love and Limerence: The Experience of Being in Love, Scarborough House (1998).</ref> အထက်ပါ အခြေအနေများအပြင် လမ်းခွဲရခြင်းသို့ ဦးတည်စေခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းများနှင့် ဆုံးရှုံးသွားသူနှင့် ပြန်လည်ဆုံစည်းနိုင်မည့် အခွင့်အလမ်းများအပေါ် စွဲလန်းစွာ စဉ်းစားတွေးတောနေတတ်သည်။<ref>Bowlby, John, Loss: Sadness and Depression; Attachment and Loss, III, Basic Books, 1982.</ref> အငြင်းပယ်ခံရသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် မိမိကိုယ်ကို အလိုမရှိအပ်သောသူ၊ အလွယ်တကူ စွန့်ပစ်နိုင်သောသူ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးမရှိသောသူအဖြစ် ခံစားရသည့် နာကျင်ဖွယ်ရာ အရှက်ရမှု (Shame) စိတ်များလည်း ပါဝင်ပတ်သက်နေနိုင်သည်။<ref>Lewis, Helen Block. Shame and Guilt in Neurosis. Madison: International Universities Press, 1971.</ref> ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည် -<ref>{{cite web|author=Staff Writer|title=Bereavement And Grief|url=http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|publisher=HomeLifeCountry|access-date=15 November 2012|archive-date=9 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190609203636/http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|url-status=dead}}</ref> * မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်း သို့မဟုတ် အားနည်းခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် ကိုက်ခဲခြင်း၊ ဂဏာမငြိမ်ဖြစ်ခြင်း၊ အင်အားကုန်ခမ်းခြင်း * အိပ်မပျော်ခြင်း၊ အိပ်လွန်ခြင်း၊ အိပ်မက်ဆိုးများ မက်ခြင်း * အစားအသောက်ပျက်ခြင်း၊ အစားလွန်ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း၊ "ရင်ထဲတွင် ဟာလာဟင်းလင်းဖြစ်ခြင်း"၊ အစာမကြေခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်းကဲ့သို့သော အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် ရုတ်တရက် တက်လာခြင်း သို့မဟုတ် ကျသွားခြင်း * ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ အသက်ရှူမဝခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း၊ လည်ချောင်းထဲတွင် တင်းကျပ် သို့မဟုတ် လေးလံနေခြင်း === စိတ်ကျရောဂါ === အသည်းကွဲခြင်းသည် ကြီးမားသော [[စိတ်ဖိစီးမှု]] (Stressor) တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ပြင်းထန်သော စိတ်ကျဝေဒနာ (Major depression) ကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ လေ့လာမှုတစ်ခု (အိမ်ထောင်ဖက် ကွယ်လွန်ခြင်း) အရ သောကပွားသူများ၏ ၂၄% သည် ဒုတိယမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၂၃% သည် သတ္တမမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၁၆% သည် ၁၃ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း၊ ၁၄% သည် ၂၅ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း စိတ်ကျဝေဒနာကို ခံစားနေရဆဲ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Depression through the first year a"/> ထပ်တူကျသော လက္ခဏာအချို့ ရှိသော်လည်း ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးမှုကို စိတ်ကျရောဂါ အပြည့်အဝ ခံစားရသည့် အခြေအနေနှင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။<ref>{{cite journal|last1=Auster|first1=T|last2=Moutier|first2=C|last3=Lanouette|first3=N|title=Bereavement and depression: implications for diagnosis and treatment|journal=Chemical Annals|date=1 October 2008|volume=38|issue=10|pages=655–661|doi=10.3928/00485713-20081001-01}}</ref> ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါသည် ပိုမိုစွဲမြဲတတ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို တန်ဖိုးထားမှုနှင့် အပြုသဘောဆောင်သော ခံစားချက်များကို ခံစားသိရှိနိုင်ရန် သိသိသာသာ ခက်ခဲတတ်သည့် အသွင်လက္ခဏာ ရှိသည်။ ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါတွင် လူကို အားအင်ကုန်ခမ်းစေမည့် လက္ခဏာရပ်များ အစုအဝေးက တည်ငြိမ်စွာ တည်ရှိနေပြီး စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှုသည်လည်း ရှည်လျားစွာ ကြာမြင့်တတ်သည်။ ဆေးကုသမှု မခံယူပါက ၎င်းသည် ဆက်လက်တည်ရှိနေတတ်ပြီး အလုပ်အကိုင်နှင့် လူမှုရေး လုပ်ငန်းဆောင်တာများ လျော့နည်းခြင်း၊ ကိုယ်ခံအားစနစ် ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် အခြားသော အာရုံကြော ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများနှင့် ဆက်စပ်နေတတ်သည်။<ref name="Zisook"/> လူမှုဆက်ဆံရေး လမ်းခွဲမှုများတွင် သောကပွားသူများသည် ငြင်းပယ်ခံရခြင်းအပေါ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ဒေါသတရားကို မိမိကိုယ်ကိုယ်ဘက်သို့ ပြန်လှည့်လာတတ်သည်။<ref>{{cite book|last1=Colin|first1=Virginia A.|title=Human Attachment|date=1996|publisher=Temple University Press|location=Philadelphia|page=340}}</ref> ၎င်းသည် စိတ်ကျဝေဒနာကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေနိုင်ပြီး<ref>Schore, Allan. Affect Regulation and Origin of Self: The Neurobiology of Emotional Development. Mahwah: Lawrence Erlbaum Associates, 1994, pp. 416-422</ref> အတ္တစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှု (Narcissistic wounding) ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>{{cite book|last1=Kohut|first1=Heinz|title=The Restoration of the Self|date=1977|publisher=International Universities Press|location=New York}}</ref> မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သည့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အပျော့စား မိမိကိုယ်ကို သံသယဝင်ခြင်းမှစ၍ ပြင်းထန်စွာ အပြစ်တင်ခြင်းအထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး၊ ယင်းသည် လူတစ်ဦး၏ ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုးအပေါ် ရေရှည်ရိုက်ခတ်မှု ရှိစေကာ နောင်အနာဂတ်တွင် မိမိကိုယ်ကိုယ် အချစ်ခံရထိုက်သူ ဟုတ်မဟုတ်၊ ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ထိရောက်မှု ရှိမရှိနှင့် တွယ်တာမှု ထိုက်တန်မှု ရှိမရှိတို့ကို သံသယဝင်လာစေသည်။<ref>Robertiello, Richard. Hold Them Very Close, Then Let Them Go. New York: Dial, 1975.</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာရခြင်း === ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ကျဝေဒနာသည် ရေရှည်စိတ်ဖိစီးမှုကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး၊ ၎င်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာ (Emotional trauma) အဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားနိုင်သည်။ ထိုစိတ်ဒဏ်ရာသည် လူတစ်ဦး၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းဆောင်တာများအပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အမာရွတ်များ ကျန်ရစ်စေရန် လုံလောက်စွာ ပြင်းထန်ပြီး၊ အနာဂတ် ရွေးချယ်မှုများနှင့် ငြင်းပယ်ခံရခြင်း၊ ဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်ခြင်းတို့အပေါ် တုံ့ပြန်မှုများကိုပါ သက်ရောက်မှု ရှိစေသည်။<ref name="Van der Kolk">{{cite book |last1= van der Kolk |first1= Bessel A |author-link= Bessel van der Kolk |last2= McFarlane |first2= Alexander C |last3= Weisæth |first3= Lars |author-link3= Lars Weisæth |date= 1996 |title= Traumatic Stress: The Effects of Overwhelming Experience on Mind, Body, and Society |location= New York |publisher= Guilford Press |isbn= 978-1-5723-0088-0}}</ref> ဤကဲ့သို့ စိတ်ဒဏ်ရာဖြစ်စေသည့် အချက်တစ်ချက်မှာ 'အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း' သည် မိမိ၏ အရေးကြီးသော လိုအပ်ချက်များကို စောင့်ရှောက်ပေးမည့်သူ တစ်ဦးမျှ မရှိတော့မည်ကို စိုးရိမ်သည့် အခြေခံ ခွဲခွာရမှု ကြောက်ရွံ့စိတ် (Separation fear) ကို နှိုးဆွပေးနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သောကပွားသူများသည် အားကိုးရာမဲ့ခြင်း (Helplessness) ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စိတ်ဖိစီးမှုကိုလည်း ခံစားရနိုင်သည်။<ref>Seligman, Martin. Helplessness: On Depression, Development and Death. San Francisco: W. H. Freeman, 1975.</ref> အကယ်၍ ၎င်းတို့သည် မိမိချစ်ရသူကို ပြန်လာစေရန် အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးပမ်းသော်လည်း မအောင်မြင်ပါက၊ မိမိကိုယ်ကိုယ် အားကိုးရာမဲ့ပြီး ဤကိစ္စကို မစွမ်းဆောင်နိုင်ဟု ခံစားရလိမ့်မည်။ မိမိ၏ "ကန့်သတ်ချက်ရှိသော စွမ်းဆောင်ရည်" ကို ခံစားရခြင်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် အက်ကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီး ယင်းသည် အဓိကကျသော ဆက်ဆံရေးများအတွင်း စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများ ပိုမိုပြင်းထန်လာစေရန် တွန်းပို့ပေးတတ်သည်။<ref name="Balint ">Balint, Michael. The Basic Fault: Therapeutic Aspects of Regression. Evanston: North Western University Press, 1992.</ref> စိတ်ဒဏ်ရာရစေသည့် အခြားအချက်တစ်ချက်မှာ မိမိကိုယ်တိုင် သတိမထားမိဘဲ အားကိုးအားထားပြုခဲ့ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးလိုက်ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှုဖြစ်သည်။<ref>Winnecott, Donald W. "The Capacity to be Alone". In ''The Maturational Processes and the Facilitating Environment: Studies in the Theory of Emotional Development''. Madison: International Universities Press, 1965; {{cite journal | author = Robertiello Richard, Gagnier Terril T | year = 1993 | title = Sado-masochism as a Defense Against Merging: Six Case Studies | journal = Journal of Contemporary Psychotherapy | volume = 23 | issue = 3| pages = 183–192 | doi = 10.1007/BF00945978 | s2cid = 37471839 }}</ref> ဥပမာအားဖြင့် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ စုံတွဲများသည် အဆင့်များစွာတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အပြန်အလှန် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ပြင်ပမှ ထိန်းညှိပေးသူများ ဖြစ်လာကြသည် - မျက်သူငယ်အကျယ်ချင်း တပြိုင်တည်း တူညီလာခြင်း၊ စကားပြောပုံ၊ လှုပ်ရှားမှုပုံစံ တူညီလာခြင်းနှင့် နှလုံးခုန်နှုန်းနှင့် ဦးနှောက်လှိုင်း (EEG) ရစ်သမ်ချင်းပင် တူညီလာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Tiffany Field, "Attachment as Psychobiological Attunement: Being on the Same Wavelength", in ''The Psychobiology of Attachment and Separation'', pp. 445-448.</ref> စုံတွဲများသည် အပြန်အလှန် ဇီဝတုံ့ပြန်မှုစနစ် (Bio-feedback system) ကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ကြပြီး၊ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး၏ ဇီဝရစ်သမ်ကို လှုံ့ဆော်ထိန်းညှိပေးခြင်း၊ ဖာရိုမုန်း (Pheromones) အပေါ် တုံ့ပြန်ခြင်းတို့အပြင်<ref name="pmid1892788">{{cite journal | vauthors = Monti-Bloch L, Grosser BI | title = Effect of putative pheromones on the electrical activity of the human vomeronasal organ and olfactory epithelium | journal = J Steroid Biochem Mol Biol | volume = 39 | issue = 4B | pages = 573–82 | date = October 1991 | pmid = 1892788 | doi = 10.1016/0960-0760(91)90255-4 | s2cid = 46330425 }}</ref> ဆက်ဆံရေးကြောင့် အဆက်မပြတ် ထွက်ရှိနေသည့် ကိုယ်တွင်းအာရုံကြော စိတ်ငြိမ်ဆေး (Endogenous opiates) များကြောင့် တစ်ဦးအပေါ်တစ်ဦး စွဲလန်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>Pert, Candace B. Molecules of Emotion. New York: Scribner, 1997' and {{cite journal | vauthors = Panksepp J, Nelson E, Bekkedal M | title = Brain systems for the mediation of social separation-distress and social-reward. Evolutionary antecedents and neuropeptide intermediaries | journal = Ann N Y Acad Sci | volume = 807 | issue = 1| pages = 78–100 | date = January 1997 | pmid = 9071345 | doi = 10.1111/j.1749-6632.1997.tb51914.x | bibcode = 1997NYASA.807...78P | s2cid = 23809381 }}</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ === သုတေသနပြုချက်များအရ ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကို ကြုံတွေ့ရသူအချို့သည် နောက်ပိုင်း၌ [[စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ]] (PTSD) သို့ ကူးပြောင်းဖြစ်ပွားသွားတတ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="goleman">Goleman, Daniel. The Emotional Brain and Emotional Intelligence: New Insights. North Hampton, Mass, 2011.</ref> ယခင်က ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာများသည် အနာဂတ်တွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ၏ ကဏ္ဍတွင်း လက်တွေ့လက္ခဏာရပ်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း ရှိမရှိကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ-ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကြိုတင်ဖြစ်ပွားစေနိုင်သော အကြောင်းရင်း အမျိုးမျိုး ရှိသည်။<ref name="Van der Kolk"/> ၎င်းအချက်များသည် လူတစ်ဦးကို စိတ်လှုပ်ရှားလွယ်စေရန် စံနှုန်းကို လျှော့ချပစ်လိုက်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော ခွဲခွာမှုများနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုများကို ပြန်လည်အမှတ်ရစေသည့် လူမှုဘဝ စိတ်ဖိစီးမှုများနှင့် ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ ပိုမိုစိုးရိမ်သောကရောက်လွယ်စေကာ၊ ရလဒ်အနေဖြင့် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်ရောဂါ ခံစားရနိုင်ခြေ ပိုများစေသည်။ အခြားအချက်တစ်ခုမှာ ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက လုံခြုံမှုမရှိသော တွယ်တာမှုများ (Insecure attachments) ရှိခဲ့ပါက အသက်ကြီးလာသည့်အခါတွင် လုံခြုံသော ဆက်ဆံရေးများ တည်ဆောက်ရန် ခက်ခဲခြင်းနှင့် ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ဆုံးရှုံးမှုများအပေါ် တုံ့ပြန်မှု ပိုမိုပြင်းထန်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>Ainsworth, Mary D. S. "Attachments and Other Affectional Bonds Across the Life Cycle". In ''Attachments Across the Life Cycle''. New York: Routledge, 1991; Horney, Karen Horney, K. The neurotic personality of our time. New York: W. W. Norton and Company (1937).</ref> ထို့အပြင် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိန်းညှိပေးသည့် အာရုံကြောဓာတုစနစ် (Neurochemical systems) များတွင်လည်း ကွဲပြားမှုများ ရှိသည်။ အဖြစ်အပျက်တစ်ခုခုကြောင့် (ဥပမာ- အချစ်ရေး လမ်းခွဲမှု) လူတစ်ဦးတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှု တုံ့ပြန်မှု ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်၍ CRF၊ ACTH နှင့် ကော်တီစော (Cortisol) အပါအဝင် စစ်ထုတ်လိုက်သော စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်း အချို့သည် ထိုအဖြစ်အပျက်၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မှတ်ဉာဏ်ကို ပိုမိုစွဲထင်သွားစေရန် လုပ်ဆောင်ပေးပြီး၊ ၎င်း၏ ကြောက်ရွံ့မှုများနှင့် အခြားသော ခံစားမှုများကို ဦးနှောက်၏ အမစ်ဂဒါလာ (Amygdala) နယ်ပယ်တွင် ဖျက်မရအောင် ရေးထိုးပေးလိုက်သည် (နောင်အနာဂတ် အဖြစ်အပျက်များအတွက် သတိပေးချက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရန်)။ သို့သော် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အဆိုပါ စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်းများသည် မှတ်ဉာဏ်ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ခြင်းကို အဟန့်အတားဖြစ်စေရန်လည်း လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။<ref name="goleman"/> == ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ == === အသည်းကွဲရောဂါစု === {{main|Takotsubo cardiomyopathy}} ဒဏ္ဍာရီများနှင့် လုပ်ကြံဖန်တီးထားသော ပုံပြင်များစွာတွင် ဇာတ်ကောင်များသည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုတစ်ခုကို ကြုံတွေ့ရပြီးနောက် သေဆုံးသွားတတ်ကြသည်။ သို့သော် လက်တွေ့ဘဝတွင်လည်း လူများသည် အသည်းကွဲခြင်းဟု ထင်မှတ်ရသော အခြေအနေကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ ရှိသည်။ တာကိုဆွတ်ဘို နှလုံးကြွက်သားရောဂါ (Takotsubo cardiomyopathy) သို့မဟုတ် အသည်းကွဲရောဂါစု (Broken heart syndrome) ဆိုသည်မှာ စိတ်ဒဏ်ရာရစေသည့် လမ်းခွဲမှု သို့မဟုတ် ချစ်ရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှုများကြောင့် ရင်ဘတ်၊ နှလုံး သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်ပိုင်းတို့တွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကို ခံစားရခြင်းကို ယေဘုယျအားဖြင့် ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်သည်။ အသည်းကွဲရောဂါစုသည် နှလုံးရုတ်တရက်ရပ်ဆိုင်းခြင်း (Heart attack) ၏ လက္ခဏာများနှင့် ဆင်တူသော်လည်း ၎င်းနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအရ ကွဲပြားခြားနားသည်။ အကြောင်းမှာ အဆိုပါ ဝေဒနာရှင်များသည် နှလုံးရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ အကြောင်းရင်း အလွန်နည်းပါးပြီး နှလုံးကြွက်သားများ အားနည်းမသွားမီအချိန်အထိ ကျန်းမာသန်စွမ်းနေခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။{{sfn|Mayo Clinic 2015}} အချို့သော [[နှလုံးပုံရိပ်ဖတ်စက်|အာထရာဆောင်းဓာတ်မှန်]] (Echocardiograms) ပြသချက်များအရ အသည်းကွဲရောဂါစု ခံစားနေရသူများ၏ ဘယ်ဘက်[[နှလုံးခန်း|နှလုံးအောက်ခန်း]] (Left ventricle) သည် ပုံမှန်အတိုင်း ကျုံ့ညှစ်နေသော်လည်း၊ စိတ်ဖိစီးမှုနှင့် ဆက်စပ်နေသည့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသော [[T wave]] များနှင့် ရှည်လျားသော Q-T ကြားကာလများကြောင့် နှလုံးကြွက်သား၏ အလယ်နှင့် အပေါ်ဘက် အစိတ်အပိုင်းများတွင် ကျုံ့ညှစ်မှုအား နည်းနေကြောင်း တွေ့ရသည်။{{sfn|Lumb|2014|p=51}} သံလိုက်ဓာတ်မှန် (MRI) ပုံရိပ်များအရ အသည်းကွဲရောဂါစု ရှိသူများ၏ ပြန်လည်နာလန်ထူနှုန်းသည် နှလုံးရုတ်တရက်ရပ်ဆိုင်းခြင်း ခံစားရသူများထက် ပိုမိုမြန်ဆန်ပြီး နှစ်လအတွင်း နှလုံးပုံမှန်အခြေအနေသို့ အပြည့်အဝ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ကြောင်း သိရသည်။{{sfn|Mayo Clinic 2015}} === ပြန်ရည်ကျိတ်နှင့် ကိုယ်ခံအားစနစ် ချို့ယွင်းခြင်း === စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းနှင့် စိတ်ကျဝေဒနာကို ပြင်းထန်စွာ ခံစားနေရသူများတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖျားနာမှုများနှင့် နှလုံးရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကို ပိုမိုမြင့်မားစေသည့် ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ဇီဝဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများကို တွေ့ရှိရသည်။ အိမ်ထောင်ကွာရှင်းပြတ်စဲထားသည့် အချို့သောသူများတွင် စိတ်ကျဝေဒနာ ခံစားရပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ရောင်ရမ်းမှုဆိုင်ရာ ဆိုက်တိုကိုင်း (Inflammatory cytokines) များကြောင့် ကိုယ်ခံအားစနစ်များ ကျဆင်းပျက်စီးသွားတတ်သည်။{{sfn|Field|2012|pp=382-387}} == လူမှုယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အစဉ်အလာများနှင့် တင်စားချက်များ == အသည်းကွဲခြင်း သို့မဟုတ် နှလုံးကြေကွဲခြင်း ဝေဒနာကို ကမ္ဘာဦးယဉ်ကျေးမှုထွန်းကားရာ သမိုင်းဦးခေတ်ကတည်းကပင် လူသားတို့ ခံစားဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ရှေးဟောင်း [[ဆူမားရီးယန်း]] (Sumerian) စကားပုံများတွင်<ref>[http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/proverbs/t.6.1.03.html Collection III] at [[The Electronic Text Corpus of Sumerian Literature]]</ref> {{blockquote|အာရုံခံစားမှုကို စိုးပိုင်သော အီနာနာနတ်ဘုရားမ (Inana) သည် ကျွန်ုပ်၏ ကြေကွဲနာကျင်နေသော နှလုံးသားထက်သို့ ကုသပေးမည့် ဆီမွှေးများ လောင်းထည့်ပေးပါစေသတည်း။}} ဟု ညည်းတွားတင်စားခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၁၀၁၅ ခန့်က ရေးစပ်ခဲ့သည့် ခရစ်ယာန်သမ္မာကျမ်းစာ ([[ဆာလံကျမ်း]] ၆၉:၂၀) တွင်လည်း နှလုံးကြေကွဲခြင်းကို ဆိုးရွားသော စိတ်ဒဏ်ရာအဖြစ် ဤသို့ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref>[https://www.biblegateway.com/verse/en/Psalm%2069%3A20 "Why is Bible engagement down in the digital age? Bible Gateway's Rachel Barach shares some insight"]. [[Biblegateway]]. Retrieved 5 August 2015.</ref> {{blockquote|နှုတ်သီးဖျား လှောင်ပြောင်ကဲ့ရဲ့မှုတို့သည် ကျွန်ုပ်၏နှလုံးသားကို ကြေကွဲစေကာ အားအင်ကုန်ခမ်းစေခဲ့ပြီ။ စာနာပေးမည့်သူကို ရှာဖွေခဲ့သော်လည်း တစ်ဦးမျှမရှိ၊ စိတ်သက်သာရာရအောင် နှစ်သိမ့်ပေးမည့်သူကိုလည်း ရှာမတွေ့ခဲ့ပါ။}} ပါရှန်းကဗျာလောက၏ ပထမဆုံးသော မဟာပါရမီရှင် စာဆိုကြီး [[ရူဒါကီ]] (Rudaki) ကလည်း အသည်းကွဲဝေဒနာကို သဘာဝတရားနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ - {{poemquote| ပူဆွေးသောကရောက်နေသော သူတစ်ဦးကဲ့သို့ ငိုကြွေးနေသည့် မိုးတိမ်ပြာကို ကြည့်လိုက်ပါ။ မိုးခြိမ်းသံသည် အသည်းကွဲနေသော ချစ်သူတစ်ဦး၏ ညည်းတွားသံနှင့်ပင် တူလှတော့သည်။ }} ဟု စပ်ဆိုခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာကျော်စာဆို [[ဝီလျံ ရှိတ်စပီးယား]] (William Shakespeare) ၏ ''[[အန်တိုနီနှင့် ကလီယိုပါထရာ]]'' (Antony and Cleopatra) ပြဇာတ်၌ သူငယ်ချင်းဖြစ်သူကို သစ္စာဖောက်မိ၍ နောင်တရကာ နှလုံးကြေကွဲ သေဆုံးသွားသည့် အီနိုဘာဘတ်စ် (Enobarbus) ၏ ဇာတ်ကောင်စရိုက်ကို ဖန်တီးခဲ့သကဲ့သို့၊ ''[[ရိုမီယိုနှင့် ဂျူးလိယက်]]'' (Romeo and Juliet) ပြဇာတ်တွင်လည်း မွန်တာဂူသခင်မ (Lady Montague) သည် သားဖြစ်သူ ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခံရအပြီးတွင် သားလွမ်းနာဖြင့် နှလုံးကြေကွဲကာ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။<ref>[http://www.shakespeare-literature.com/Romeo_and_Juliet/26.html "Romeo and Juliet, Act V Scene III"]. Shakespeare Literature. Retrieved 5 August 2015.</ref> အလားတူပင် မက္ကဆီကို ပန်းချီကျော် [[ဖရီဒါ ကာလို]] (Frida Kahlo) သည်လည်း သူမ၏ခင်ပွန်းနှင့် သူမ၏ညီမရင်းတို့ ဖောက်ပြန်ကြသည့်အခါ ခံစားရသော အသည်းကွဲဒဏ်ရာကို စာနာဖွယ်ရာ ၎င်း၏ ၁正၃၇ ခုနှစ်ကျော်ကြားလှသော ''[[Memory, the Heart]]'' (အမှတ်တရနှင့် နှလုံးသား) ပန်းချီကားတွင် ထင်ဟပ်ပုံဖော်ခဲ့သည်။ === မြန်မာ့အယူအဆ၊ အာရှယဉ်ကျေးမှုနှင့် ၅၅၀ နိပါတ်တော်လာ တင်စားချက်များ === မြန်မာ့လူမှုနယ်ပယ်နှင့် အာရှယဉ်ကျေးမှုတွင် အသည်းကွဲခြင်း၊ နှလုံးကြေကွဲခြင်းကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှလုံးသား (Heart) ထက် စိတ်အခြေခံတည်ရာ "အသည်း" ဖြင့် တင်စားလေ့ရှိပြီး၊ ၎င်းခံစားချက်ကို သံယောဇဉ်ကြီးမားမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် "အလွမ်းနာကျခြင်း" သို့မဟုတ် "နှလုံးကွဲခြင်း" (သောကပရိဒေဝမီး တောက်လောင်ခြင်း) အဖြစ် အလေးအနက် ထားရှိကြသည်။ သမိုင်းနှင့် စာပေတစ်လျှောက်တွင် အချစ်ကြီး၍ အမျက်ကြီးကာ ရင်ကွဲနာကျခြင်း၊ လွမ်းနာကျ၍ အသက်ဆုံးရှုံးခြင်းတို့ကို ဘာသာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနောက်ခံများဖြင့် ဆန်းစစ်လေ့ရှိသည်။ မြန်မာတို့ အစဉ်အလာတန်ဖိုးထားသော ဗုဒ္ဓဘာသာ ၅၅၀ နိပါတ်တော်လာ ဇာတ်ကွက်များတွင် ဤကဲ့သို့သော အသည်းကွဲ နှလုံးကြေကွဲမှု ဝေဒနာနှင့် ဆိုးကျိုးများကို လူသားတို့ သံဝေဂရစေရန် အထင်အရှား ပြဆိုထားသည်။ * '''ပုပ္ဖရတ္တဇာတ်တော် (ကသ္ဈကမင်းသားနှင့် ခန္ဓာကိုယ်ခွဲခွာရမှု)''' - နိပါတ်တော်လာ ကသ္ဈကမင်းသားသည် မိမိချစ်လှစွာသော ဇနီးသည်နှင့် ခွဲခွာရသည့်အခါ ပြင်းထန်သောအလွမ်းဝေဒနာ (အသည်းကွဲခြင်း) ကို မခံမရပ်နိုင်ဖြစ်ကာ ရင်တွင်း၌ ပူဆွေးသောကမီးများ တောက်လောင်ပြီး သွေးအန်ကာ ကွယ်လွန်ခဲ့ရသည်။ ဤသည်မှာ ချစ်ခြင်းတရားကြောင့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တုန်လှုပ်မှုသည် အသက်အန္တရာယ်အထိ ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ပြဆိုသည့် ရှေးဦးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ် ဖြစ်သည်။ * '''မဟာဇနက္ကဇာတ်တော် (မိဖုရားကြီး သီဝလိ၏ သောက)''' - မဟာဇနက္ကမင်းကြီး တောထွက်တော်မူသည့်အခါ မိဖုရားကြီး သီဝလိသည် ချစ်လှစွာသော ခင်ပွန်း၏ ခွဲခွာခြင်းဒဏ်ကို မခံစားနိုင်ဘဲ ရင်ဘတ်ကို လက်သီးဖြင့်ထုကာ ငိုကြွေးပူဆွေးခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ အာရှယဉ်ကျေးမှုတွင် သံယောဇဉ် အဆိပ်အတောက်ကြောင့်ဖြစ်ရသည့် နှလုံးကြေကွဲမှုကို မြင်သာစေသော သရုပ်ဖော်ချက်ဖြစ်သည်။ * '''မတ္တကုဏ္ဍလီဇာတ်တော် (သားလွမ်းနာကြောင့် ရင်ကွဲမတတ် ခံစားရခြင်း)''' - မတ္တကုဏ္ဍလီ လုလင်ငယ် ကွယ်လွန်သွားသည့်အခါ ဖခင်ဖြစ်သူ ပုဏ္ဏားကြီးသည် သားကိုလွမ်းဆွတ်ရသော သောကမီး တောက်လောင်ပြီး နေ့စဉ်နှင့်အမျှ သုသာန်သို့သွားကာ ငိုကြွေးခဲ့ရသည်။ ဤသို့ သွေးသားရင်းခြာ ဆုံးရှုံးရမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဒဏ်ရာကို ဗုဒ္ဓစာပေတွင် "သောကစူးငြောင့်" (နှလုံးသားကို ထိုးစိုက်ထားသော မြှားတစ်စင်း) အဖြစ် ခိုင်းနှိုင်းတင်စားပြီး၊ တရားဓမ္မဖြင့်သာ ထိုမြှားကို နုတ်ပယ်နိုင်ကြောင်း ညွှန်ပြထားသည်။ ထို့ကြောင့် မြန်မာ့အယူအဆနှင့် အာရှယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်တွင် အသည်းကွဲခြင်းသည် သာမန်စိတ်ကူးယဉ် ခံစားချက်မျှသာ မဟုတ်ဘဲ၊ လောကဓံတရား၏ မမြဲခြင်းတရား (အနိစ္စ) နှင့် ချစ်အပ်သူနှင့် ခွဲခွာရခြင်း (ပိပ္ပယေဟိ ဝိပ္ပယောဂေါ ဒုက္ခော) ဟူသော သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကို ပြသနေသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်နှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆင်းရဲဒုက္ခတစ်ရပ်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] 6mtif15h3myaua8neffabxhge6fgx0g 1035960 1035959 2026-06-04T15:03:42Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035960 wikitext text/x-wiki {{Love sidebar|types}} '''အသည်းကွဲခြင်း''' (သို့မဟုတ် '''နှလုံးသားကြေကွဲခြင်း''') သည် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသော အရာတစ်ခုခု သို့မဟုတ် သူတစ်ပါးကို ဆုံးရှုံးရချိန်၊ သို့မဟုတ် လိုလားတောင့်တသော်လည်း မပြည့်ဝနိုင်သည့်အခါမျိုးတွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှုနှင့် စိတ်ဝေဒနာကို တင်စားခေါ်ဆိုသော စကားလုံးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအသုံးအနှုန်းသည် အထူးသဖြင့် သံယောဇဉ်ကြီးမားသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်သွားခြင်း၊ မအောင်မြင်သော အချစ်ဇာတ်လမ်း သို့မဟုတ် တစ်ဖက်သတ်အချစ်များ ပျက်စီးသွားခြင်းတို့ကြောင့် ကြုံတွေ့ရသည့် ပူဆွေးသောကရောက်မှုများနှင့် တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်သည်။<ref name=Johnson>{{cite web|last1=Johnson|first1=R. Skip|title=A Broken Heart can Really Hurt You |publisher=[[BPDFamily.com]] |url=http://bpdfamily.com/content/broken-heart-can-hurt-you |access-date=14 June 2014}}</ref> [[File:"Why men leave home" by Avery Hopwood LCCN98516874.jpg|thumb|၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ထွက်ရှိခဲ့သည့် အေဗာရီ ဟော့ပ်ဝုဒ် (Avery Hopwood) ၏ ''Why Men Leave Home'' ပြဇာတ်ကို အခြေခံထားသော ပိုစတာ။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာတွင် စိတ်မချမ်းမြေ့မှုကို ဖော်ပြရန်အတွက် ကွဲအက်နေသော [[နှလုံးသားပုံသဏ္ဌာန်]]ကို တင်စားချက် (Metaphor) အဖြစ် ပြသထားသည်။]] ဗုဒ္ဓဘာသာတရားတော် သဘောအရ ရှုမြင်ပါက အသည်းကွဲခြင်းသည် အခြေခံအားဖြင့် သံယောဇဉ် တဏှာလောဘကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရသော စိတ္တသန္တာန်၏ ပူလောင်မှု "သောကပရိဒေဝမီး" သာ ဖြစ်သည်။ မြတ်စွာဘုရားရှင် ကောသလသံယုတ်တွင် ဟောကြားတော်မူခဲ့သကဲ့သို့ "ချစ်အပ်သောသူတို့ကြောင့် ဆင်းရဲဒုက္ခ ဖြစ်ရ၏၊ ချစ်အပ်သောသူတို့ကြောင့် ငိုကြွေးရ၏" ဟူသော သဘောတရားနှင့်အညီ အချစ်ကြီးလျှင် အလွမ်းကြီးတတ်ကြသည်။ ၎င်းအပြင် မိမိမလိုလားအပ်သော အရာများနှင့် ဆုံစည်းရခြင်း (အပ္ပိယေဟိ သမ္ပယောဂေါ ဒုက္ခော) နှင့် မိမိချစ်ခင်မြတ်နိုးအပ်သော သူများ၊ အရာများနှင့် ခွဲခွာရခြင်း (ပိယေဟိ ဝိပ္ပယောဂေါ ဒုက္ခော) ဟူသော လောကဓံတရားများအပြင်၊ မိမိလိုချင်တောင့်တသော်လည်း မရရှိနိုင်ခြင်း (ယမ္ပိစ္ဆံ န လဘတိ တမ္ပိ ဒုက္ခ) ဟူသည့် ဆင်းရဲခြင်းဒုက္ခစစ်စစ်ကို လက်တွေ့ရင်ဆိုင်ရခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ဤကဲ့သို့ မအောင်မြင်သော အချစ်ရေး သို့မဟုတ် လမ်းခွဲပြတ်စဲမှုများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဝေဒနာသည် အလွန်ပင် နာကျင်ခံရခက်လှသဖြင့်၊ အသည်းကွဲဝေဒနာရှင်များသည် ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးမှုအဆင့်မှ ကျော်လွန်ကာ ရေရှည်စိတ်ကျရောဂါ၊ စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းတို့နှင့်အတူ ပိုမိုပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ (PTSD) တို့ကိုပါ ခံစားရနိုင်ခြေ ရှိသည်။<ref name="Depression through the first year a">{{cite journal|last1=Zisook|first1=S|last2=Shuchter|first2=SR|title=Depression through the first year after the death of a spouse|journal=American Journal of Psychiatry|date=October 1991|volume=148|issue=10|pages=1346–52|doi=10.1176/ajp.148.10.1346|pmid=1897615}}</ref><ref name="goleman"/> အဆိုပါ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆိုးကျိုးများကို သတိနှင့် ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် အချိန်မီ ဆင်ခြင်ကုစားနိုင်ခြင်း မရှိပါက နှလုံးသားကို မြှားတစ်စင်းဖြင့် ထိုးစိုက်ထားသကဲ့သို့ စိတ်ရောရုပ်ပါ နာကျင်ပျက်စီးစေနိုင်ပါသည်။ == ဇီဝကမ္မဗေဒ == အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ခံစားရသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်ဝေဒနာသည် လူသားတို့၏ ရှင်သန်လိုစိတ် ဗီဇ (Survival instinct) နှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟု ယူဆကြသည်။ "[[Attachment in adults|လူမှုဘဝ တွယ်တာမှုစနစ်]]" (Social-attachment system) သည် လူသားတို့၏ ရင်းနှီးသော လူမှုဆက်ဆံရေးများ ပြတ်တောက်သွားသည့်အခါ စိတ်ဝေဒနာ ခံစားရအောင် ဖန်တီးခြင်းဖြင့် အဆိုပါ ဆက်ဆံရေးများကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားရန် တိုက်တွန်းသည့်အနေဖြင့် "[[Suffering|နာကျင်မှုစနစ်]]" (Pain system) ကို အသုံးပြုခြင်း ဖြစ်သည်။<ref name=Johnson/> ကွင်းစလန်တက္ကသိုလ် (University of Queensland) မှ စိတ်ပညာရှင် ဂျက်ဖ် မက်ဒေါ်နယ် (Geoff MacDonald) နှင့် ဝိတ်ဖောရက်စ်တက္ကသိုလ် (Wake Forest University) မှ မာ့ခ် လီယိုရီ (Mark Leary) တို့က ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှု တုံ့ပြန်ပုံချင်း ဆင်တူသည့် တီထွင်ဆန်းသစ်မှုဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုကို ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် အဆိုပြုခဲ့ကြပြီး၊ ထိုသို့ နာကျင်မှုကို ဖော်ပြခြင်းသည် "တင်စားချက်တစ်ခုထက်မက ပိုပါသည်" ဟု အခိုင်အမာ ဆိုကြသည်။<ref name=MacDonald>{{cite web|last1=MacDonald|first1=Geoff|last2=Leary|first2=Mark R.|title=Why Does Social Exclusion Hurt? The Relationship Between Social and Physical Pain|publisher=[[Psychological Bulletin]]|url=http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20&%20leary,%202005a.pdf|access-date=7 May 2012|archive-date=8 April 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200408190528/http://web.psych.utoronto.ca/gmacdonald/macdonald%20%26%20leary%2C%202005a.pdf|url-status=dead}}</ref>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ဤအယူအဆသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆရပြီး၊ လူ့ယဉ်ကျေးမှု အများအပြားတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုနှင့် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ခံစားချက်နှစ်ခုလုံးကို ဖော်ပြရန်အတွက် စကားလုံး တစ်လုံးတည်းကိုပင် တူညီစွာ အသုံးပြုကြသည်။<ref name=MacDonald/>{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} နှလုံးကြေကွဲမှုကို ခံစားသိရှိရသည့် အာရုံကြောဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်ကို တိတိကျကျ မသိရသေးသော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဦးနှောက်၏ အရှေ့ဘက်စိုင်ဂူလိတ်ကော်တက်စ် (Anterior cingulate cortex) နေရာနှင့် သက်ဆိုင်သည်ဟု ယူဆကြသည်။ အဆိုပါ ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းသည် စိတ်ဖိစီးမှု ခံစားရချိန်တွင် ဗေးဂတ်စ်အာရုံကြော (Vagus nerve) ကို လွန်ကဲစွာ လှုံ့ဆော်ပေးတတ်သဖြင့် ရင်ဘတ်အတွင်း နာကျင်ခြင်း၊ ပျို့အန်ချင်ခြင်း သို့မဟုတ် ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ကာလီဖိုးနီးယားတက္ကသိုလ် (University of California) မှ နာအိုမီ အိုင်ဆင်ဘာဂါ (Naomi Eisenberger) နှင့် မက်သယူး လီဘာမန် (Matthew Lieberman) တို့၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ် သုတေသနပြုချက်အရ ငြင်းပယ်ခံရခြင်း (Rejection) သည် Dorsal anterior cingulate cortex နှင့် Right-ventral pre-frontal cortex နေရာများ နိုးကြွလာခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ အဆိုပါ နေရာများသည် အခြားသူများ၏ နာကျင်မှုကို စာနာပေးခြင်း အပါအဝင် နာကျင်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များကို စီမံဆောင်ရွက်ပေးသည့် ဦးနှောက်အစိတ်အပိုင်းများ ဖြစ်ကြသည်။{{sfn|Scientific American Mind 2015}} ထို့အပြင် လူမှုရေးရာ စိတ်ဖိစီးမှုများက နှလုံးအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံနှင့် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စရိုက်လက္ခဏာက နာကျင်မှုကို ခံစားသိရှိပုံအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိပုံတို့ကိုလည်း အဆိုပါ သုတေသနပညာရှင်များက ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။{{sfn|Eisenberger|Lieberman|2004|pp=294-300}} ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သော လေ့လာမှုတစ်ခုအရ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကြောင့် နိုးကြွတတ်သည့် ဦးနှောက်၏ တူညီသောနေရာများသည် ပြင်းထန်သော လူမှုရေးရာ ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ယေဘုယျအားဖြင့် လူမှုဆက်ဆံရေး ဆုံးရှုံးမှုများ ကြုံတွေ့ရချိန်တွင်လည်း နိုးကြွလာတတ်ကြောင်း ပြသခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}}{{sfn|National Academy of Sciences 2011}} အဆိုပါ လေ့လာမှုတွင် အဓိကပါဝင်ခဲ့သည့် မစ်ရှီဂန်တက္ကသိုလ် (University of Michigan) မှ လူမှုစိတ်ပညာရှင် အီသန် ခရော့စ် (Ethan Kross) က "ဒီရလဒ်တွေက လူမှုရေးအရ ငြင်းပယ်ခံရတာဟာ တကယ်နာကျင်ပါတယ် ဆိုတဲ့အယူအဆကို အဓိပ္ပာယ်အသစ်တစ်ခု ပေးလိုက်တာပါပဲ" ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} ၎င်းသုတေသနပြုချက်အရ ဒုတိယအာရုံခံကော်တက်စ် (Secondary somatosensory cortex) နှင့် Dorsal posterior insular cortex နေရာများပါ ပါဝင်ပတ်သက်နေကြောင်း ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။{{sfn|University of Michigan News Service 2011}} == စိတ်ပညာ == === ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း === သောကပွားနေရသူ အများစုအတွက် ပူဆွေးသောကရောက်ရသည့် ဖြစ်စဉ်သည် နောက်ဆုံးတွင် မိမိချစ်မြတ်နိုးရသူမရှိဘဲ လောက၌ ရှင်သန်နိုင်မည့် လက်ခံနိုင်သော အခြေအနေတစ်ရပ်သို့ ဦးတည်သွားလေ့ရှိသည်။<ref name="Zisook">{{cite journal|last1=Zisook|first1=Sidney|last2=Shear|first2=Katherine|title=Grief and bereavement: what psychiatrists need to know|journal=World Psychiatry|date=1 June 2009|volume=8|issue=2|pages=67–74|pmc=2691160|doi=10.1002/j.2051-5545.2009.tb00217.x|pmid=19516922}}</ref> ကူးဗလာ-ရော့စ် မော်ဒယ် (Kübler-Ross model) ၏ အဆိုပြုချက်အရ ချစ်ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးရပြီးနောက် အဆင့် ၅ ဆင့်ရှိသော ပူဆွေးမှုဖြစ်စဉ် ဖြစ်ပေါ်တတ်ကြောင်း ဖော်ပြထားပြီး ၎င်းတို့မှာ ငြင်းပယ်ခြင်း (Denial)၊ ဒေါသထွက်ခြင်း (Anger)၊ စေ့စပ်ညှိနှိုင်းခြင်း (Bargaining)၊ စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း (Depression) နှင့် လက်ခံလာခြင်း (Acceptance) တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name=Johnson/><ref>{{cite magazine|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090224074917/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,689491,00.html|url-status=dead|archive-date=24 February 2009|title= Milestones |date=30 August 2004 |magazine=[[Time (magazine)|Time]]| first=Sarah M. | last=Broom}}</ref> ပူဆွေးသောကရောက်သူများသည် အစပိုင်းတွင် ထုံထိုင်းအုံ့မှိုင်းသောကာလကို ဖြတ်သန်းရပြီးနောက် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း၊ ထို့နောက် အခြေအနေကို ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပြီး နာလန်ထူလာခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်တတ်သည်ဟု သတ်မှတ်ထားသော်လည်း၊ ခေတ်သစ် ပူဆွေးမှုဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူအများစုကမူ သောကပွားမှု အတွေ့အကြုံများ၏ ပြင်းထန်မှုနှင့် ကြာမြင့်ချိန်သည် လူ့ယဉ်ကျေးမှုအဖွဲ့အစည်းအလိုက် လည်းကောင်း၊ တစ်ဦးချင်းစီအလိုက် လည်းကောင်း ကွဲပြားခြားနားမှုနှင့် ပြောင်းလဲလွယ်မှုများ ရှိကြောင်း လက်ခံထားကြသည်။<ref name="Zisook"/> ထို့အပြင် ၎င်းသည် မူလဆက်ဆံရေးအပေါ် မည်မျှအလေးအနက် ထားခဲ့ပုံပေါ်တွင်လည်း တည်မှီနေသည်။ တတွတ်တွတ် တွေးတောနေခြင်း (Ruminating) သို့မဟုတ် အဆက်မပြတ်ဘဲ မိမိကိုယ်တိုင် မထိန်းချုပ်နိုင်ဘဲ စိတ်ဆင်းရဲစရာ အကြံအစည်များ စိတ်ထဲသို့ ဝင်ရောက်နှောင့်ယှက်နေခြင်းသည်{{sfn|Carll|2007|p=111}} ပူဆွေးခြင်း၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တတ်သည်။ ဂျွန် ဘောင်ဘီ (John Bowlby) ၏ "ဆုံးရှုံးသွားသော အရာဝတ္ထုကို လိုက်လံရှာဖွေခြင်း" (Searching for the lost object) ဟူသော သဘောတရားသည် သောကပွားသူသည် လမ်းပျောက်နေဆဲဖြစ်ပြီး ကွယ်လွန်သူ၏ အမှတ်တရများကို အကြိမ်ကြိမ် ပြန်လည်တွေးတောနေခြင်း၊ ဆုံးရှုံးသွားသူ၏ ဝိညာဉ်သရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခဏတာ မြင်ယောင်လာခြင်းတို့ကြောင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုနှင့် စိတ်ပျက်အားလျော့မှုများ တိုးပွားလာခြင်းကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ဆုံးရှုံးရခြင်းသည် "အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း" သို့မဟုတ် "တစ်ဖက်သတ်အချစ်" တို့နှင့် သက်ဆိုင်နေပါက<ref>Tennov, Dorothy. Love and Limerence: The Experience of Being in Love, Scarborough House (1998).</ref> အထက်ပါ အခြေအနေများအပြင် လမ်းခွဲရခြင်းသို့ ဦးတည်စေခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းများနှင့် ဆုံးရှုံးသွားသူနှင့် ပြန်လည်ဆုံစည်းနိုင်မည့် အခွင့်အလမ်းများအပေါ် စွဲလန်းစွာ စဉ်းစားတွေးတောနေတတ်သည်။<ref>Bowlby, John, Loss: Sadness and Depression; Attachment and Loss, III, Basic Books, 1982.</ref> အငြင်းပယ်ခံရသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် မိမိကိုယ်ကို အလိုမရှိအပ်သောသူ၊ အလွယ်တကူ စွန့်ပစ်နိုင်သောသူ သို့မဟုတ် တန်ဖိုးမရှိသောသူအဖြစ် ခံစားရသည့် နာကျင်ဖွယ်ရာ အရှက်ရမှု (Shame) စိတ်များလည်း ပါဝင်ပတ်သက်နေနိုင်သည်။<ref>Lewis, Helen Block. Shame and Guilt in Neurosis. Madison: International Universities Press, 1971.</ref> ပူဆွေးသောကရောက်ခြင်း၏ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည် -<ref>{{cite web|author=Staff Writer|title=Bereavement And Grief|url=http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|publisher=HomeLifeCountry|access-date=15 November 2012|archive-date=9 June 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190609203636/http://www.homelifecountry.com/bereavement-and-grief/|url-status=dead}}</ref> * မောပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တင်းကျပ်ခြင်း သို့မဟုတ် အားနည်းခြင်း၊ ခန္ဓာကိုယ် ကိုက်ခဲခြင်း၊ ဂဏာမငြိမ်ဖြစ်ခြင်း၊ အင်အားကုန်ခမ်းခြင်း * အိပ်မပျော်ခြင်း၊ အိပ်လွန်ခြင်း၊ အိပ်မက်ဆိုးများ မက်ခြင်း * အစားအသောက်ပျက်ခြင်း၊ အစားလွန်ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း၊ "ရင်ထဲတွင် ဟာလာဟင်းလင်းဖြစ်ခြင်း"၊ အစာမကြေခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်းကဲ့သို့သော အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် ရုတ်တရက် တက်လာခြင်း သို့မဟုတ် ကျသွားခြင်း * ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ အသက်ရှူမဝခြင်း၊ ရင်ဘတ်အောင့်ခြင်း၊ လည်ချောင်းထဲတွင် တင်းကျပ် သို့မဟုတ် လေးလံနေခြင်း === စိတ်ကျရောဂါ === အသည်းကွဲခြင်းသည် ကြီးမားသော [[စိတ်ဖိစီးမှု]] (Stressor) တစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် ပြင်းထန်သော စိတ်ကျဝေဒနာ (Major depression) ကို အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ဖြစ်ပွားစေနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။ လေ့လာမှုတစ်ခု (အိမ်ထောင်ဖက် ကွယ်လွန်ခြင်း) အရ သောကပွားသူများ၏ ၂၄% သည် ဒုတိယမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၂၃% သည် သတ္တမမြောက်လတွင်လည်းကောင်း၊ ၁၆% သည် ၁၃ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း၊ ၁၄% သည် ၂၅ လမြောက်တွင်လည်းကောင်း စိတ်ကျဝေဒနာကို ခံစားနေရဆဲ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Depression through the first year a"/> ထပ်တူကျသော လက္ခဏာအချို့ ရှိသော်လည်း ရိုးရှင်းသော ပူဆွေးမှုကို စိတ်ကျရောဂါ အပြည့်အဝ ခံစားရသည့် အခြေအနေနှင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။<ref>{{cite journal|last1=Auster|first1=T|last2=Moutier|first2=C|last3=Lanouette|first3=N|title=Bereavement and depression: implications for diagnosis and treatment|journal=Chemical Annals|date=1 October 2008|volume=38|issue=10|pages=655–661|doi=10.3928/00485713-20081001-01}}</ref> ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါသည် ပိုမိုစွဲမြဲတတ်ပြီး မိမိကိုယ်ကို တန်ဖိုးထားမှုနှင့် အပြုသဘောဆောင်သော ခံစားချက်များကို ခံစားသိရှိနိုင်ရန် သိသိသာသာ ခက်ခဲတတ်သည့် အသွင်လက္ခဏာ ရှိသည်။ ပြင်းထန်သော စိတ်ကျရောဂါတွင် လူကို အားအင်ကုန်ခမ်းစေမည့် လက္ခဏာရပ်များ အစုအဝေးက တည်ငြိမ်စွာ တည်ရှိနေပြီး စိတ်ဓာတ်ကျဆင်းမှုသည်လည်း ရှည်လျားစွာ ကြာမြင့်တတ်သည်။ ဆေးကုသမှု မခံယူပါက ၎င်းသည် ဆက်လက်တည်ရှိနေတတ်ပြီး အလုပ်အကိုင်နှင့် လူမှုရေး လုပ်ငန်းဆောင်တာများ လျော့နည်းခြင်း၊ ကိုယ်ခံအားစနစ် ချို့ယွင်းခြင်းနှင့် အခြားသော အာရုံကြော ဇီဝဗေဒဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများနှင့် ဆက်စပ်နေတတ်သည်။<ref name="Zisook"/> လူမှုဆက်ဆံရေး လမ်းခွဲမှုများတွင် သောကပွားသူများသည် ငြင်းပယ်ခံရခြင်းအပေါ် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ဒေါသတရားကို မိမိကိုယ်ကိုယ်ဘက်သို့ ပြန်လှည့်လာတတ်သည်။<ref>{{cite book|last1=Colin|first1=Virginia A.|title=Human Attachment|date=1996|publisher=Temple University Press|location=Philadelphia|page=340}}</ref> ၎င်းသည် စိတ်ကျဝေဒနာကို ပိုမိုနက်ရှိုင်းစေနိုင်ပြီး<ref>Schore, Allan. Affect Regulation and Origin of Self: The Neurobiology of Emotional Development. Mahwah: Lawrence Erlbaum Associates, 1994, pp. 416-422</ref> အတ္တစိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှု (Narcissistic wounding) ကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>{{cite book|last1=Kohut|first1=Heinz|title=The Restoration of the Self|date=1977|publisher=International Universities Press|location=New York}}</ref> မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သည့် ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် အပျော့စား မိမိကိုယ်ကို သံသယဝင်ခြင်းမှစ၍ ပြင်းထန်စွာ အပြစ်တင်ခြင်းအထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး၊ ယင်းသည် လူတစ်ဦး၏ ကိုယ်ပိုင်တန်ဖိုးအပေါ် ရေရှည်ရိုက်ခတ်မှု ရှိစေကာ နောင်အနာဂတ်တွင် မိမိကိုယ်ကိုယ် အချစ်ခံရထိုက်သူ ဟုတ်မဟုတ်၊ ကိုယ်ရည်ကိုယ်သွေး ထိရောက်မှု ရှိမရှိနှင့် တွယ်တာမှု ထိုက်တန်မှု ရှိမရှိတို့ကို သံသယဝင်လာစေသည်။<ref>Robertiello, Richard. Hold Them Very Close, Then Let Them Go. New York: Dial, 1975.</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာရခြင်း === ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ကျဝေဒနာသည် ရေရှည်စိတ်ဖိစီးမှုကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး၊ ၎င်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာ (Emotional trauma) အဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားနိုင်သည်။ ထိုစိတ်ဒဏ်ရာသည် လူတစ်ဦး၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဇီဝကမ္မဗေဒဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းဆောင်တာများအပေါ် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အမာရွတ်များ ကျန်ရစ်စေရန် လုံလောက်စွာ ပြင်းထန်ပြီး၊ အနာဂတ် ရွေးချယ်မှုများနှင့် ငြင်းပယ်ခံရခြင်း၊ ဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် ဆက်ဆံရေးပြတ်တောက်ခြင်းတို့အပေါ် တုံ့ပြန်မှုများကိုပါ သက်ရောက်မှု ရှိစေသည်။<ref name="Van der Kolk">{{cite book |last1= van der Kolk |first1= Bessel A |author-link= Bessel van der Kolk |last2= McFarlane |first2= Alexander C |last3= Weisæth |first3= Lars |author-link3= Lars Weisæth |date= 1996 |title= Traumatic Stress: The Effects of Overwhelming Experience on Mind, Body, and Society |location= New York |publisher= Guilford Press |isbn= 978-1-5723-0088-0}}</ref> ဤကဲ့သို့ စိတ်ဒဏ်ရာဖြစ်စေသည့် အချက်တစ်ချက်မှာ 'အစွန့်ပစ်ခံရခြင်း' သည် မိမိ၏ အရေးကြီးသော လိုအပ်ချက်များကို စောင့်ရှောက်ပေးမည့်သူ တစ်ဦးမျှ မရှိတော့မည်ကို စိုးရိမ်သည့် အခြေခံ ခွဲခွာရမှု ကြောက်ရွံ့စိတ် (Separation fear) ကို နှိုးဆွပေးနိုင်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် သောကပွားသူများသည် အားကိုးရာမဲ့ခြင်း (Helplessness) ဆိုင်ရာ ပြင်းထန်သော စိတ်ဖိစီးမှုကိုလည်း ခံစားရနိုင်သည်။<ref>Seligman, Martin. Helplessness: On Depression, Development and Death. San Francisco: W. H. Freeman, 1975.</ref> အကယ်၍ ၎င်းတို့သည် မိမိချစ်ရသူကို ပြန်လာစေရန် အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးပမ်းသော်လည်း မအောင်မြင်ပါက၊ မိမိကိုယ်ကိုယ် အားကိုးရာမဲ့ပြီး ဤကိစ္စကို မစွမ်းဆောင်နိုင်ဟု ခံစားရလိမ့်မည်။ မိမိ၏ "ကန့်သတ်ချက်ရှိသော စွမ်းဆောင်ရည်" ကို ခံစားရခြင်းသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် အက်ကြောင်းတစ်ခု ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပြီး ယင်းသည် အဓိကကျသော ဆက်ဆံရေးများအတွင်း စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများ ပိုမိုပြင်းထန်လာစေရန် တွန်းပို့ပေးတတ်သည်။<ref name="Balint ">Balint, Michael. The Basic Fault: Therapeutic Aspects of Regression. Evanston: North Western University Press, 1992.</ref> စိတ်ဒဏ်ရာရစေသည့် အခြားအချက်တစ်ချက်မှာ မိမိကိုယ်တိုင် သတိမထားမိဘဲ အားကိုးအားထားပြုခဲ့ရသူတစ်ဦးကို ဆုံးရှုံးလိုက်ရခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှုဖြစ်သည်။<ref>Winnecott, Donald W. "The Capacity to be Alone". In ''The Maturational Processes and the Facilitating Environment: Studies in the Theory of Emotional Development''. Madison: International Universities Press, 1965; {{cite journal | author = Robertiello Richard, Gagnier Terril T | year = 1993 | title = Sado-masochism as a Defense Against Merging: Six Case Studies | journal = Journal of Contemporary Psychotherapy | volume = 23 | issue = 3| pages = 183–192 | doi = 10.1007/BF00945978 | s2cid = 37471839 }}</ref> ဥပမာအားဖြင့် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ စုံတွဲများသည် အဆင့်များစွာတွင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အပြန်အလှန် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် ပြင်ပမှ ထိန်းညှိပေးသူများ ဖြစ်လာကြသည် - မျက်သူငယ်အကျယ်ချင်း တပြိုင်တည်း တူညီလာခြင်း၊ စကားပြောပုံ၊ လှုပ်ရှားမှုပုံစံ တူညီလာခြင်းနှင့် နှလုံးခုန်နှုန်းနှင့် ဦးနှောက်လှိုင်း (EEG) ရစ်သမ်ချင်းပင် တူညီလာခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Tiffany Field, "Attachment as Psychobiological Attunement: Being on the Same Wavelength", in ''The Psychobiology of Attachment and Separation'', pp. 445-448.</ref> စုံတွဲများသည် အပြန်အလှန် ဇီဝတုံ့ပြန်မှုစနစ် (Bio-feedback system) ကဲ့သို့ လုပ်ဆောင်ကြပြီး၊ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး၏ ဇီဝရစ်သမ်ကို လှုံ့ဆော်ထိန်းညှိပေးခြင်း၊ ဖာရိုမုန်း (Pheromones) အပေါ် တုံ့ပြန်ခြင်းတို့အပြင်<ref name="pmid1892788">{{cite journal | vauthors = Monti-Bloch L, Grosser BI | title = Effect of putative pheromones on the electrical activity of the human vomeronasal organ and olfactory epithelium | journal = J Steroid Biochem Mol Biol | volume = 39 | issue = 4B | pages = 573–82 | date = October 1991 | pmid = 1892788 | doi = 10.1016/0960-0760(91)90255-4 | s2cid = 46330425 }}</ref> ဆက်ဆံရေးကြောင့် အဆက်မပြတ် ထွက်ရှိနေသည့် ကိုယ်တွင်းအာရုံကြော စိတ်ငြိမ်ဆေး (Endogenous opiates) များကြောင့် တစ်ဦးအပေါ်တစ်ဦး စွဲလန်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်စေသည်။<ref>Pert, Candace B. Molecules of Emotion. New York: Scribner, 1997' and {{cite journal | vauthors = Panksepp J, Nelson E, Bekkedal M | title = Brain systems for the mediation of social separation-distress and social-reward. Evolutionary antecedents and neuropeptide intermediaries | journal = Ann N Y Acad Sci | volume = 807 | issue = 1| pages = 78–100 | date = January 1997 | pmid = 9071345 | doi = 10.1111/j.1749-6632.1997.tb51914.x | bibcode = 1997NYASA.807...78P | s2cid = 23809381 }}</ref> === စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ === သုတေသနပြုချက်များအရ ပြင်းထန်သော အခြေအနေများတွင် အသည်းကွဲခြင်းကို ကြုံတွေ့ရသူအချို့သည် နောက်ပိုင်း၌ [[စိတ်ဒဏ်ရာလွန်စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ]] (PTSD) သို့ ကူးပြောင်းဖြစ်ပွားသွားတတ်ကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="goleman">Goleman, Daniel. The Emotional Brain and Emotional Intelligence: New Insights. North Hampton, Mass, 2011.</ref> ယခင်က ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စိတ်ဒဏ်ရာများသည် အနာဂတ်တွင် စိတ်ဒဏ်ရာလွန် စိတ်ဖိစီးမှုရောဂါ၏ ကဏ္ဍတွင်း လက်တွေ့လက္ခဏာရပ်များအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း ရှိမရှိကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ-ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကြိုတင်ဖြစ်ပွားစေနိုင်သော အကြောင်းရင်း အမျိုးမျိုး ရှိသည်။<ref name="Van der Kolk"/> ၎င်းအချက်များသည် လူတစ်ဦးကို စိတ်လှုပ်ရှားလွယ်စေရန် စံနှုန်းကို လျှော့ချပစ်လိုက်ပြီး၊ ၎င်းတို့သည် ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော ခွဲခွာမှုများနှင့် ကြောက်ရွံ့မှုများကို ပြန်လည်အမှတ်ရစေသည့် လူမှုဘဝ စိတ်ဖိစီးမှုများနှင့် ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ ပိုမိုစိုးရိမ်သောကရောက်လွယ်စေကာ၊ ရလဒ်အနေဖြင့် စိတ်ဒဏ်ရာလွန်ရောဂါ ခံစားရနိုင်ခြေ ပိုများစေသည်။ အခြားအချက်တစ်ခုမှာ ငယ်စဉ်ကလေးဘဝက လုံခြုံမှုမရှိသော တွယ်တာမှုများ (Insecure attachments) ရှိခဲ့ပါက အသက်ကြီးလာသည့်အခါတွင် လုံခြုံသော ဆက်ဆံရေးများ တည်ဆောက်ရန် ခက်ခဲခြင်းနှင့် ငြင်းပယ်ခံရမှု သို့မဟုတ် ဆုံးရှုံးမှုများအပေါ် တုံ့ပြန်မှု ပိုမိုပြင်းထန်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref>Ainsworth, Mary D. S. "Attachments and Other Affectional Bonds Across the Life Cycle". In ''Attachments Across the Life Cycle''. New York: Routledge, 1991; Horney, Karen Horney, K. The neurotic personality of our time. New York: W. W. Norton and Company (1937).</ref> ထို့အပြင် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဖိစီးမှုကို ထိန်းညှိပေးသည့် အာရုံကြောဓာတုစနစ် (Neurochemical systems) များတွင်လည်း ကွဲပြားမှုများ ရှိသည်။ အဖြစ်အပျက်တစ်ခုခုကြောင့် (ဥပမာ- အချစ်ရေး လမ်းခွဲမှု) လူတစ်ဦးတွင် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဖိစီးမှု တုံ့ပြန်မှု ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်၍ CRF၊ ACTH နှင့် ကော်တီစော (Cortisol) အပါအဝင် စစ်ထုတ်လိုက်သော စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်း အချို့သည် ထိုအဖြစ်အပျက်၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ မှတ်ဉာဏ်ကို ပိုမိုစွဲထင်သွားစေရန် လုပ်ဆောင်ပေးပြီး၊ ၎င်း၏ ကြောက်ရွံ့မှုများနှင့် အခြားသော ခံစားမှုများကို ဦးနှောက်၏ အမစ်ဂဒါလာ (Amygdala) နယ်ပယ်တွင် ဖျက်မရအောင် ရေးထိုးပေးလိုက်သည် (နောင်အနာဂတ် အဖြစ်အပျက်များအတွက် သတိပေးချက်အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရန်)။ သို့သော် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အဆိုပါ စိတ်ဖိစီးမှု ဟော်မုန်းများသည် မှတ်ဉာဏ်ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ခြင်းကို အဟန့်အတားဖြစ်စေရန်လည်း လုပ်ဆောင်နိုင်သည်။<ref name="goleman"/> == ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ == === အသည်းကွဲရောဂါစု === {{main|Takotsubo cardiomyopathy}} ဒဏ္ဍာရီများနှင့် လုပ်ကြံဖန်တီးထားသော ပုံပြင်များစွာတွင် ဇာတ်ကောင်များသည် ကြီးမားသော ဆုံးရှုံးမှုတစ်ခုကို ကြုံတွေ့ရပြီးနောက် သေဆုံးသွားတတ်ကြသည်။ သို့သော် လက်တွေ့ဘဝတွင်လည်း လူများသည် အသည်းကွဲခြင်းဟု ထင်မှတ်ရသော အခြေအနေကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးနိုင်ခြေ ရှိသည်။ တာကိုဆွတ်ဘို နှလုံးကြွက်သားရောဂါ (Takotsubo cardiomyopathy) သို့မဟုတ် အသည်းကွဲရောဂါစု (Broken heart syndrome) ဆိုသည်မှာ စိတ်ဒဏ်ရာရစေသည့် လမ်းခွဲမှု သို့မဟုတ် ချစ်ရသူတစ်ဦး ကွယ်လွန်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖိစီးမှုများကြောင့် ရင်ဘတ်၊ နှလုံး သို့မဟုတ် ဝမ်းဗိုက်ပိုင်းတို့တွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကို ခံစားရခြင်းကို ယေဘုယျအားဖြင့် ဖော်ပြခြင်း ဖြစ်သည်။ အသည်းကွဲရောဂါစုသည် နှလုံးရုတ်တရက်ရပ်ဆိုင်းခြင်း (Heart attack) ၏ လက္ခဏာများနှင့် ဆင်တူသော်လည်း ၎င်းနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအရ ကွဲပြားခြားနားသည်။ အကြောင်းမှာ အဆိုပါ ဝေဒနာရှင်များသည် နှလုံးရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ အကြောင်းရင်း အလွန်နည်းပါးပြီး နှလုံးကြွက်သားများ အားနည်းမသွားမီအချိန်အထိ ကျန်းမာသန်စွမ်းနေခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။{{sfn|Mayo Clinic 2015}} အချို့သော [[နှလုံးပုံရိပ်ဖတ်စက်|အာထရာဆောင်းဓာတ်မှန်]] (Echocardiograms) ပြသချက်များအရ အသည်းကွဲရောဂါစု ခံစားနေရသူများ၏ ဘယ်ဘက်[[နှလုံးခန်း|နှလုံးအောက်ခန်း]] (Left ventricle) သည် ပုံမှန်အတိုင်း ကျုံ့ညှစ်နေသော်လည်း၊ စိတ်ဖိစီးမှုနှင့် ဆက်စပ်နေသည့် ပြောင်းပြန်ဖြစ်နေသော [[T wave]] များနှင့် ရှည်လျားသော Q-T ကြားကာလများကြောင့် နှလုံးကြွက်သား၏ အလယ်နှင့် အပေါ်ဘက် အစိတ်အပိုင်းများတွင် ကျုံ့ညှစ်မှုအား နည်းနေကြောင်း တွေ့ရသည်။{{sfn|Lumb|2014|p=51}} သံလိုက်ဓာတ်မှန် (MRI) ပုံရိပ်များအရ အသည်းကွဲရောဂါစု ရှိသူများ၏ ပြန်လည်နာလန်ထူနှုန်းသည် နှလုံးရုတ်တရက်ရပ်ဆိုင်းခြင်း ခံစားရသူများထက် ပိုမိုမြန်ဆန်ပြီး နှစ်လအတွင်း နှလုံးပုံမှန်အခြေအနေသို့ အပြည့်အဝ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်ကြောင်း သိရသည်။{{sfn|Mayo Clinic 2015}} === ပြန်ရည်ကျိတ်နှင့် ကိုယ်ခံအားစနစ် ချို့ယွင်းခြင်း === စိုးရိမ်သောကလွန်ကဲခြင်းနှင့် စိတ်ကျဝေဒနာကို ပြင်းထန်စွာ ခံစားနေရသူများတွင် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဖျားနာမှုများနှင့် နှလုံးရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေကို ပိုမိုမြင့်မားစေသည့် ဇီဝကမ္မဗေဒနှင့် ဇီဝဓာတုဗေဒဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများကို တွေ့ရှိရသည်။ အိမ်ထောင်ကွာရှင်းပြတ်စဲထားသည့် အချို့သောသူများတွင် စိတ်ကျဝေဒနာ ခံစားရပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် ရောင်ရမ်းမှုဆိုင်ရာ ဆိုက်တိုကိုင်း (Inflammatory cytokines) များကြောင့် ကိုယ်ခံအားစနစ်များ ကျဆင်းပျက်စီးသွားတတ်သည်။{{sfn|Field|2012|pp=382-387}} == လူမှုယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အစဉ်အလာများနှင့် တင်စားချက်များ == အသည်းကွဲခြင်း သို့မဟုတ် နှလုံးကြေကွဲခြင်း ဝေဒနာကို ကမ္ဘာဦးယဉ်ကျေးမှုထွန်းကားရာ သမိုင်းဦးခေတ်ကတည်းကပင် လူသားတို့ ခံစားဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ ရှေးဟောင်း [[ဆူမားရီးယန်း]] (Sumerian) စကားပုံများတွင်<ref>[http://etcsl.orinst.ox.ac.uk/proverbs/t.6.1.03.html Collection III] at [[The Electronic Text Corpus of Sumerian Literature]]</ref> {{blockquote|အာရုံခံစားမှုကို စိုးပိုင်သော အီနာနာနတ်ဘုရားမ (Inana) သည် ကျွန်ုပ်၏ ကြေကွဲနာကျင်နေသော နှလုံးသားထက်သို့ ကုသပေးမည့် ဆီမွှေးများ လောင်းထည့်ပေးပါစေသတည်း။}} ဟု ညည်းတွားတင်စားခဲ့ကြသကဲ့သို့၊ ခရစ်တော်မပေါ်မီ ဘီစီ ၁၀၁၅ ခန့်က ရေးစပ်ခဲ့သည့် ခရစ်ယာန်သမ္မာကျမ်းစာ ([[ဆာလံကျမ်း]] ၆၉:၂၀) တွင်လည်း နှလုံးကြေကွဲခြင်းကို ဆိုးရွားသော စိတ်ဒဏ်ရာအဖြစ် ဤသို့ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။<ref>[https://www.biblegateway.com/verse/en/Psalm%2069%3A20 "Why is Bible engagement down in the digital age? Bible Gateway's Rachel Barach shares some insight"]. [[Biblegateway]]. Retrieved 5 August 2015.</ref> {{blockquote|နှုတ်သီးဖျား လှောင်ပြောင်ကဲ့ရဲ့မှုတို့သည် ကျွန်ုပ်၏နှလုံးသားကို ကြေကွဲစေကာ အားအင်ကုန်ခမ်းစေခဲ့ပြီ။ စာနာပေးမည့်သူကို ရှာဖွေခဲ့သော်လည်း တစ်ဦးမျှမရှိ၊ စိတ်သက်သာရာရအောင် နှစ်သိမ့်ပေးမည့်သူကိုလည်း ရှာမတွေ့ခဲ့ပါ။}} ပါရှန်းကဗျာလောက၏ ပထမဆုံးသော မဟာပါရမီရှင် စာဆိုကြီး [[ရူဒါကီ]] (Rudaki) ကလည်း အသည်းကွဲဝေဒနာကို သဘာဝတရားနှင့် နှိုင်းယှဉ်ကာ - {{poemquote| ပူဆွေးသောကရောက်နေသော သူတစ်ဦးကဲ့သို့ ငိုကြွေးနေသည့် မိုးတိမ်ပြာကို ကြည့်လိုက်ပါ။ မိုးခြိမ်းသံသည် အသည်းကွဲနေသော ချစ်သူတစ်ဦး၏ ညည်းတွားသံနှင့်ပင် တူလှတော့သည်။ }} ဟု စပ်ဆိုခဲ့သည်။ ထို့အပြင် ကမ္ဘာကျော်စာဆို [[ဝီလျံ ရှိတ်စပီးယား]] (William Shakespeare) ၏ ''[[အန်တိုနီနှင့် ကလီယိုပါထရာ]]'' (Antony and Cleopatra) ပြဇာတ်၌ သူငယ်ချင်းဖြစ်သူကို သစ္စာဖောက်မိ၍ နောင်တရကာ နှလုံးကြေကွဲ သေဆုံးသွားသည့် အီနိုဘာဘတ်စ် (Enobarbus) ၏ ဇာတ်ကောင်စရိုက်ကို ဖန်တီးခဲ့သကဲ့သို့၊ ''[[ရိုမီယိုနှင့် ဂျူးလိယက်]]'' (Romeo and Juliet) ပြဇာတ်တွင်လည်း မွန်တာဂူသခင်မ (Lady Montague) သည် သားဖြစ်သူ ပြည်နှင်ဒဏ်ပေးခံရအပြီးတွင် သားလွမ်းနာဖြင့် နှလုံးကြေကွဲကာ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။<ref>[http://www.shakespeare-literature.com/Romeo_and_Juliet/26.html "Romeo and Juliet, Act V Scene III"]. Shakespeare Literature. Retrieved 5 August 2015.</ref> အလားတူပင် မက္ကဆီကို ပန်းချီကျော် [[ဖရီဒါ ကာလို]] (Frida Kahlo) သည်လည်း သူမ၏ခင်ပွန်းနှင့် သူမ၏ညီမရင်းတို့ ဖောက်ပြန်ကြသည့်အခါ ခံစားရသော အသည်းကွဲဒဏ်ရာကို စာနာဖွယ်ရာ ၎င်း၏ ၁正၃၇ ခုနှစ်ကျော်ကြားလှသော ''[[Memory, the Heart]]'' (အမှတ်တရနှင့် နှလုံးသား) ပန်းချီကားတွင် ထင်ဟပ်ပုံဖော်ခဲ့သည်။ === မြန်မာ့အယူအဆ၊ အာရှယဉ်ကျေးမှုနှင့် ၅၅၀ နိပါတ်တော်လာ တင်စားချက်များ === မြန်မာ့လူမှုနယ်ပယ်နှင့် အာရှယဉ်ကျေးမှုတွင် အသည်းကွဲခြင်း၊ နှလုံးကြေကွဲခြင်းကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ နှလုံးသား (Heart) ထက် စိတ်အခြေခံတည်ရာ "အသည်း" ဖြင့် တင်စားလေ့ရှိပြီး၊ ၎င်းခံစားချက်ကို သံယောဇဉ်ကြီးမားမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် "အလွမ်းနာကျခြင်း" သို့မဟုတ် "နှလုံးကွဲခြင်း" (သောကပရိဒေဝမီး တောက်လောင်ခြင်း) အဖြစ် အလေးအနက် ထားရှိကြသည်။ သမိုင်းနှင့် စာပေတစ်လျှောက်တွင် အချစ်ကြီး၍ အမျက်ကြီးကာ ရင်ကွဲနာကျခြင်း၊ လွမ်းနာကျ၍ အသက်ဆုံးရှုံးခြင်းတို့ကို ဘာသာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုနောက်ခံများဖြင့် ဆန်းစစ်လေ့ရှိသည်။ မြန်မာတို့ အစဉ်အလာတန်ဖိုးထားသော ဗုဒ္ဓဘာသာ ၅၅၀ နိပါတ်တော်လာ ဇာတ်ကွက်များတွင် ဤကဲ့သို့သော အသည်းကွဲ နှလုံးကြေကွဲမှု ဝေဒနာနှင့် ဆိုးကျိုးများကို လူသားတို့ သံဝေဂရစေရန် အထင်အရှား ပြဆိုထားသည်။ * '''ပုပ္ဖရတ္တဇာတ်တော် (ကသ္ဈကမင်းသားနှင့် ခန္ဓာကိုယ်ခွဲခွာရမှု)''' - နိပါတ်တော်လာ ကသ္ဈကမင်းသားသည် မိမိချစ်လှစွာသော ဇနီးသည်နှင့် ခွဲခွာရသည့်အခါ ပြင်းထန်သောအလွမ်းဝေဒနာ (အသည်းကွဲခြင်း) ကို မခံမရပ်နိုင်ဖြစ်ကာ ရင်တွင်း၌ ပူဆွေးသောကမီးများ တောက်လောင်ပြီး သွေးအန်ကာ ကွယ်လွန်ခဲ့ရသည်။ ဤသည်မှာ ချစ်ခြင်းတရားကြောင့် ပြင်းထန်သော စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တုန်လှုပ်မှုသည် အသက်အန္တရာယ်အထိ ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ပြဆိုသည့် ရှေးဦးဇာတ်လမ်းတစ်ပုဒ် ဖြစ်သည်။ * '''မဟာဇနက္ကဇာတ်တော် (မိဖုရားကြီး သီဝလိ၏ သောက)''' - မဟာဇနက္ကမင်းကြီး တောထွက်တော်မူသည့်အခါ မိဖုရားကြီး သီဝလိသည် ချစ်လှစွာသော ခင်ပွန်း၏ ခွဲခွာခြင်းဒဏ်ကို မခံစားနိုင်ဘဲ ရင်ဘတ်ကို လက်သီးဖြင့်ထုကာ ငိုကြွေးပူဆွေးခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ အာရှယဉ်ကျေးမှုတွင် သံယောဇဉ် အဆိပ်အတောက်ကြောင့်ဖြစ်ရသည့် နှလုံးကြေကွဲမှုကို မြင်သာစေသော သရုပ်ဖော်ချက်ဖြစ်သည်။ * '''မတ္တကုဏ္ဍလီဇာတ်တော် (သားလွမ်းနာကြောင့် ရင်ကွဲမတတ် ခံစားရခြင်း)''' - မတ္တကုဏ္ဍလီ လုလင်ငယ် ကွယ်လွန်သွားသည့်အခါ ဖခင်ဖြစ်သူ ပုဏ္ဏားကြီးသည် သားကိုလွမ်းဆွတ်ရသော သောကမီး တောက်လောင်ပြီး နေ့စဉ်နှင့်အမျှ သုသာန်သို့သွားကာ ငိုကြွေးခဲ့ရသည်။ ဤသို့ သွေးသားရင်းခြာ ဆုံးရှုံးရမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် စိတ်ဒဏ်ရာကို ဗုဒ္ဓစာပေတွင် "သောကစူးငြောင့်" (နှလုံးသားကို ထိုးစိုက်ထားသော မြှားတစ်စင်း) အဖြစ် ခိုင်းနှိုင်းတင်စားပြီး၊ တရားဓမ္မဖြင့်သာ ထိုမြှားကို နုတ်ပယ်နိုင်ကြောင်း ညွှန်ပြထားသည်။ ထို့ကြောင့် မြန်မာ့အယူအဆနှင့် အာရှယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်တွင် အသည်းကွဲခြင်းသည် သာမန်စိတ်ကူးယဉ် ခံစားချက်မျှသာ မဟုတ်ဘဲ၊ လောကဓံတရား၏ မမြဲခြင်းတရား (အနိစ္စ) နှင့် ချစ်အပ်သူနှင့် ခွဲခွာရခြင်း (ပိပ္ပယေဟိ ဝိပ္ပယောဂေါ ဒုက္ခော) ဟူသော သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကို ပြသနေသည့် ပြင်းထန်သော စိတ်နှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဆင်းရဲဒုက္ခတစ်ရပ်အဖြစ် ရှုမြင်ကြသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == *{{commons category-inline|Broken heart symbols|အသည်းကွဲခြင်း}} [[Category:အချစ်]] [[Category:စိတ်ခံစားမှုများ]] s3p89dic5ceuiyvvzuof1t42lbmp5nx 0 65406 1036076 1035515 2026-06-05T03:15:53Z Ninjastrikers 22896 1036076 wikitext text/x-wiki {{Infobox language family | name = လိုလို-ဗမာဘာသာစကားများ<br><span style="font-size: 85%; font-family: 'Microsoft Yi Baiti', sans-serif;">ꆈꌠꊿꌋꁱꂷ</span>(ယီဘာသာ) | altname = Lolo-Burmese languages | region = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] (ယူနန်ပြည်နယ်)၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[လာအိုနိုင်ငံ]] နှင့် [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]] | familycolor = Sino-Tibetan | fam1 = [[တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]] | fam2 = [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ]] | child1 = [[ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|ဗမာနွယ်]] (Burmish) | child2 = [[လိုလိုနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလိုနွယ် / ယီနွယ်]] (Loloish / Yipho) | child3 = [[မရုနွယ် ဘာသာစကားများ|မရုနွယ်]] (Mruish) <ref name="Bradley1997">Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". ''Tibeto-Burman Languages of the Himalayas''.</ref> | ISO639-5 = tbq-lob | map = Lolo-Burmese languages map.svg | mapcaption = လိုလို-ဗမာဘာသာစကားများ ပျံ့နှံ့တည်ရှိပုံပြမြေပုံ }} '''လိုလို-ဗမာဘာသာစကားအုပ်စု''' (Lolo-Burmese languages) သို့မဟုတ် '''ယီ-ဗမာဘာသာစကားအုပ်စု''' သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ]] မိသားစုဝင် [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]]၏ ကိုင်းခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဤအုပ်စုကို အဓိကအားဖြင့် [[ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] နှင့် [[လိုလိုနွယ် ဘာသာစကားများ|လိုလိုနွယ်ဘာသာစကားများ]] ဟူ၍ နှစ်စုခွဲထားသည်။ ဤအုပ်စုတွင် [[မြန်မာဘာသာစကား]]၊ [[ယီလူမျိုး|ယီဘာသာစကား]]၊ [[လားဟူလူမျိုး|လားဟူ]]၊ [[လီဆူဘာသာစကား|လီဆူ]] နှင့် [[အာခါလူမျိုး|အာခါ]] စသည့် ဘာသာစကားများ ပါဝင်ပြီး အရှေ့တောင်အာရှနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်းတွင် အများဆုံး ပြောဆိုကြသည်။ <ref name="Thurgood2003">Thurgood, G., & LaPolla, R. J. (2003). ''The Sino-Tibetan Languages''. Routledge.</ref> ဘာသာဗေဒအရ အသံနေအသံထား စနစ်များပြားခြင်းနှင့် သဒ္ဒါတည်ဆောက်ပုံ တူညီခြင်းတို့ကြောင့် ဤအုပ်စုကို တိဗက်-ဗမာအုပ်စုအတွင်း သီးခြားကိုင်းခွဲတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ <ref name="Matisoff2003">Matisoff, J. A. (2003). ''Handbook of Proto-Tibeto-Burman: System and Philosophy of Sino-Tibetan Reconstruction''. University of California Press. ISBN 978-0-520-09843-5.</ref> == ဘာသာစကားအုပ်စုအမည် == ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် မတိုင်မီကာလများက "လိုလို" (Lolo) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို တရုတ်ဘာသာစကားဖြင့် ရေးသားရာတွင် လူမျိုးစုအမည်ကို နှိမ့်ချလိုသော သဘောဖြင့် တိရစ္ဆာန် (အထူးသဖြင့် ဝက် သို့မဟုတ် ကျား) ကို ရည်ညွှန်းသည့် အက္ခရာဘေးတွဲ (Radical) များဖြင့် ရေးသားလေ့ရှိကြသည်။ ထို့ကြောင့် ထိုအသုံးအနှုန်းကို လူမျိုးစုဝင်များက ရှောင်ရှားလေ့ရှိကြသည်။<ref name="LingSinica">{{Cite web |title=History of Loloish Terms |url=http://www.ling.sinica.edu.tw/files/publication/j2012_1_08_4916.pdf |accessdate=27 June 2016 |archivedate=21 November 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201121004655/https://web.archive.org/web/20201121004655/http://www.ling.sinica.edu.tw/files/publication/j2012_1_08_4916.pdf }}</ref> ၁၉၅၀ ပြည့်နှစ် နောက်ပိုင်းတွင် တရုတ်အစိုးရသည် "လိုလို" ဟူသည့် အက္ခရာကို အသံတူသော်လည်း နှိမ့်ချမှုမပါဝင်သော အခြားအက္ခရာတစ်မျိုးဖြင့် အစားထိုး ပြောင်းလဲသတ်မှတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ခေတ်သစ်တရုတ်ဘာသာစကားတွင် ထိုလူမျိုးစုကို ခေါ်ဝေါ်ရန် "ယီ" (Yi/彝) ဟူသော စကားလုံးကို တရားဝင် အသုံးပြုလာခဲ့သည်။ တရုတ်အစိုးရသည် "ယီ" ဟူသော စကားလုံးကို ရွေးချယ်ရာတွင် ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အသုံးအဆောင် ကို ဆိုလိုသည့် အဆင့်မြင့်အက္ခရာကို အသုံးပြု၍ ဂုဏ်ပြုဖော်ပြခဲ့သည်။ ဘာသာဗေဒပညာရှင်များကြားတွင် ဤဘာသာစကား မိသားစုကို ခေါ်ဝေါ်ပုံမှာ ကွဲပြားမှုရှိသည်။ရောဘတ်ရှာဖာ (Robert Shafer)က ၁၉၆၆ မှ ၁၉၇၇ ခုနှစ်အတွင်း ၎င်း၏ သုတေသနများတွင် လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများကို "ဘားမစ်" (Burmic) ဟူသည့် အသုံးအနှုန်းဖြင့် သုံးနှုန်းခဲ့သည်။တရုတ်ပညာရှင်များက "မြန်-ယီ" (Mian-Yi/缅彝) ဟု သုံးနှုန်းကြပြီး "မြန်" (Mian) မှာ ဗမာ ကို ဆိုလိုပြီး "ယီ" (Yi) မှာ ယီလူမျိုးစု အမည်ဖြစ်သည်။ ယခုအခါ နိုင်ငံတကာ ဘာသာဗေဒလောကတွင် "လိုလို-ဗမာနွယ်" (Lolo-Burmese) သို့မဟုတ် တရုတ်အသုံးအနှုန်းကို မှီငြမ်းသော "မြန်-ယီ" (Mian-Yi) ဟူသော အသုံးအနှုန်းများကို အများဆုံး အသုံးပြုလျက်ရှိသည်။<ref name="LingSinica" /> == ဘာသာဗေဒဆိုင်ရာ ဝိသေသလက္ခဏာများ == လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများသည် ဘိုးဘေးတစ်ဦးတည်းမှ ဆင်းသက်လာသည့်အားလျော်စွာ သဒ္ဒါတည်ဆောက်ပုံ၊ အသံစနစ်နှင့် ဝေါဟာရများတွင် အောက်ပါအတိုင်း နီးကပ်စွာ ဆက်နွယ်နေကြသည်။ === သဒ္ဒါတည်ဆောက်ပုံ === ဤဘာသာစကား မိသားစုဝင်များအားလုံးသည် ကတ္တား-ကံ-ကြိယာ စနစ်ကို အသုံးပြုကြသည်။<ref name="Bradley1997" />အရာဝတ္ထုများကို ရေတွက်ရာတွင် "ခု၊ ကောင်၊ ယောက်" စသည့် သင်္ချာပစ္စည်းများကို အသုံးပြုသည့်စနစ်မှာ ဗမာ၊ လီဆူနှင့် ယီဘာသာစကားများတွင် အလွန်တူညီကြသည်။ === အသံစနစ်နှင့် အသံနေအသံထား (Phonology and Tones) === လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများသည် အသံနိမ့်မြင့် (Tonal) ရှိသော ဘာသာစကားများ ဖြစ်ကြသည်။ များသောအားဖြင့် အခြေခံ အသံနိမ့်မြင့် (၃) မျိုး သို့မဟုတ် (၄) မျိုး ပါဝင်လေ့ရှိသည်။ (ဥပမာ - ဗမာစာတွင် အောက်ကမြစ်၊ ရိုးရိုးနှင့် ဝစ္စပေါက် အသံများကဲ့သို့)။ ရှေးဦး တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကား (Proto-Tibeto-Burman) တွင် ရှိခဲ့သော ဗျည်းတွဲများ သည် လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများသို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ တဖြည်းဖြည်း လျော့ပါးသွားပြီး ရိုးရှင်းသော ဗျည်းသံများအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားကြသည်။<ref>Matisoff, J. A. (2003). Handbook of Proto-Tibeto-Burman. University of California Press.</ref> === ဝေါဟာရ ဆက်နွယ်မှု === အခြေခံဝေါဟာရများကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ခြင်းဖြင့် ၎င်းတို့၏ ဆက်နွယ်မှုကို အောက်ပါဇယားအတိုင်း တွေ့မြင်နိုင်သည် - {| class="wikitable" |- ! အဓိပ္ပာယ် !! ရှေးဦး လိုလို-ဗမာနွယ် (PLB) !! ဗမာ !! လီဆူ !! ယိ (Yi) |- | မီး || *amiy || မီး (Mee) || ꓮ ꓟꓲ (A-mi) || amur |- | နှစ် (၂) || *C-nyis || နှစ် (Hnit) || ꓠꓬꓲ (Nyi) || nyi |- | ငါး (၅) || *wa/nga || ငါး (Nga) || ꓥ (Nga) || ngu |- | သေခြင်း || *siy || သေ (Thay) || ꓢꓰ (Se) || shi |- | နား (နားရွက်) || *na || နား (Nar) || ꓠꓮ (Na) || na-bo |} <ref>Matisoff, J. A. (2003). The Lolo-Burmese Stock. Handbook of Proto-Tibeto-Burman.</ref> ==အမျိုးအစားခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ အငြင်းပွားဖွယ်ရာများနှင့် ဆက်စပ်ဘာသာစကားများ== === နာခီနွယ် ဘာသာစကားများ (Naxish Languages) === နာခီနွယ် (နာခီ သို့မဟုတ် မိုဆို) ဘာသာစကားအုပ်စု၏ အနေအထားကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သတ်မှတ်နိုင်ခြင်း မရှိသေးသော်လည်း ပညာရှင်အများစုက လိုလိုနွယ်နှင့် ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများနှင့်အတူ ယှဉ်တွဲလျက် အုပ်စုကွဲတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြသည်။ ၎င်းနှင့်ပတ်သက်၍ အယူအဆ နှစ်ရပ်ရှိသည်။ လာမာ (၂၀၁၂) က နာခီနွယ်အုပ်စုသည် လိုလိုနွယ်ဘာသာစကားများအတွင်းမှ အုပ်စုကွဲတစ်ခုဖြစ်သည်ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။<ref>Lama, Z. (2012). Subgrouping of Nisoic (Sino-Tibetan). University of Texas at Arlington.</ref> Guillaume Jacques ကမူ ၎င်းသည် [[ချန်းဘာသာစကားအုပ်စု |ချီယန်နွယ်]] (Qiangic) ဘာသာစကားအုပ်စုမှ ဖြစ်သည်ဟု အဆိုပြုခဲ့သည်။ === ပျူဘာသာစကား (Pyu Language) === ဗမာစကား မတိုင်မီက အထက်မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းတွင် ပြောဆိုခဲ့ကြသော [[ပျူ လူမျိုး|ပျူဘာသာစကား]]ကိုလည်း လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားမိသားစုအတွင်းမှ ဖြစ်သည်ဟု ရံဖန်ရံခါ သတ်မှတ်ကြသည်။ သို့သော် အသေးစိတ် ကျကျနန ခွဲခြားလေ့လာရန် အထောက်အထားများစွာ မရှိသေးသည့်အတွက် တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားမိသားစုအတွင်း အမျိုးအစား ခွဲခြားသတ်မှတ်ခြင်း မပြုဘဲ ထားရှိခြင်းက အသင့်တော်ဆုံးဖြစ်သည်ဟု ပညာရှင်အချို့က ယူဆကြသည်။ === မြိုဘာသာစကား (Mru Language) === တရုတ်-တိဗက်နွယ် မိသားစုအတွင်းရှိ အမျိုးအစား ခွဲခြားမသတ်မှတ်နိုင်သေးသော အခြားဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည့် [[မြိုဘာသာစကား]] (Mru) မှာမူ လိုလို-ဗမာနွယ်မိသားစုနှင့် အလွန်နီးကပ်စွာ ဆက်နွယ်နိုင်သည်ဟု ယူဆရသည်။ === ပိုင်လမ်ဘာသာစကား (Pai-lang Language) === အေဒီ ၃ ရာစုနှစ်ခန့်က ပြောဆိုခဲ့ကြသော [[ပိုင်လမ်ဘာသာစကား]]သည် တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများတွင် အစောဆုံး မှတ်တမ်းတင်တွေ့ရှိရသော ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပြီး လိုလိုနွယ်အုပ်စုမှ ဖြစ်ဖွယ်ရှိသည်ဟု ပညာရှင်များက ခန့်မှန်းကြသည်။<ref>Hill, N. W. (2014). "Notes on the Pai-lang Songs." Bulletin of SOAS.</ref> == အုပ်စုပြင်ပဘာသာစကားများနှင့် ဆက်နွယ်မှု == ဘာသာဗေဒပညာရှင်များဖြစ်ကြသော Guillaume Jacques နှင့် Alexis Michaud (၂၀၁၁) တို့က နာခီ-ချီယန်နွယ် (Na-Qiangic) နှင့် လိုလို-ဗမာနွယ် (Lolo-Burmese) ဟူသည့် အဓိကအုပ်စုကြီးနှစ်စုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည့် ဗမာ-ချီယန်နွယ် (Burmo-Qiangic) ဘာသာစကားအုပ်စုတစ်ခု ရှိသည်ဟု အဆိုပြုခဲ့ကြသည်။<ref name="Jacques">Jacques, Guillaume, and Alexis Michaud. 2011. "Approaching the historical phonology of South-East Asian languages." Journal of the Southeast Asian Linguistics Society.</ref> ဤအဆိုပြုချက်အရ လိုလို-ဗမာနွယ်ဝင် လူမျိုးများသည် ချီယန်နွယ်ဝင်များနှင့် ပိုမိုနီးကပ်သော သမိုင်းဦး ဆက်နွယ်မှုရှိနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ ထို့အတူ David Bradley (၂၀၀၈) ကလည်း လိုလို-ဗမာနွယ်နှင့် ချီယန်နွယ် အုပ်စုခွဲနှစ်ခုကို ပေါင်းစည်း၍ အရှေ့ပိုင်း တိဗက်-ဗမာ (Eastern Tibeto-Burman) ဟူသော အုပ်စုခွဲတစ်ခုကို အဆိုပြုခဲ့သည်။<ref>Bradley, David. 2008. "The Position of Namuyi in Tibeto-Burman." In Linguistics of the Tibeto-Burman Area.</ref> ဤလေ့လာမှုများက တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ၏ ရှုပ်ထွေးသော ဆက်နွယ်မှုများကို ပိုမိုရှင်းလင်းစေရန် ကြိုးပမ်းထားခြင်း ဖြစ်သည်။ == အုပ်စုတွင်း အမျိုးအစားခွဲခြားမှု == လိုလို-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ၏ အတွင်းပိုင်းအုပ်စုခွဲပုံနှင့် ပတ်သက်၍ ဘာသာဗေဒပညာရှင်များအကြား အယူအဆ အမျိုးမျိုးရှိကြသည်။ အထင်ရှားဆုံး အဆိုပြုချက်များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် - === ဘရက်ဒလေ (၁၉၉၇) ၏ အမျိုးအစားခွဲခြားမှု === ဒေးဗစ်ဘရက်ဒလေက လိုလို-ဗမာနွယ်ကို အောက်ပါအတိုင်း အဆင့်ဆင့် ခွဲခြားခဲ့သည် -<ref name="Bradley1997" /> • လိုလို-ဗမာနွယ် (Lolo-Burmese) ** [[မြိုဘာသာစကား|မြို (Mru)]] ** လိုလို-ဗမာ ဗဟိုချက်အုပ်စု (Core Lolo-Burmese) *** ဥဂွန်-ဗမာနွယ် (Ugong-Burmish) **** [[:en:Gong_language|ဥဂွန် (Ugong)]] **** [[ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ|ဗမာနွယ် (Burmish)]] *** [[လိုလိုနွယ် ဘာသာစကားများ |လိုလိုနွယ် (Loloish)]] === လာမာ (၂၀၁၂) ၏ အမျိုးအစားခွဲခြားမှု === လာမာသည် ဘာသာစကား ၃၆ မျိုးကို ဝေါဟာရနှင့် အသံစနစ်များ နှိုင်းယှဉ်လေ့လာပြီးနောက် မွန်ဇီနွယ် (Mondzish) အုပ်စုကိုပါ ထည့်သွင်း၍ အောက်ပါအတိုင်း အဆိုပြုခဲ့သည်။ သို့သော် လာမာသည် မြိုနှင့် ဥဂွန်တို့ကို လိုလို-ဗမာနွယ်အုပ်စုအတွင်း ထည့်သွင်းခဲ့ခြင်း မရှိပေ။<ref>Lama, Z. (2012). Subgrouping of Nisoic (Sino-Tibetan). University of Texas at Arlington.</ref> • လိုလို-ဗမာနွယ် (Lolo-Burmese) ** [[:en:Mondzish_languages|မွန်ဇီနွယ် (Mondzish)]] ** လိုလို-ဗမာ ဗဟိုချက်အုပ်စု (Core Lolo-Burmese) *** [[ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ|ဗမာနွယ် (Burmish)]] *** [[လိုလိုနွယ် ဘာသာစကားများ |လိုလိုနွယ် (Loloish)]] == ကိုးကား == {{Reflist|2}} == ကျမ်းကိုးစာအုပ်များ == * Bradley, David (1997). "[http://sealang.net/sala/archives/pdf8/bradley1997tibeto-burman.pdf Tibeto-Burman languages and classification]". In ''Tibeto-Burman languages of the Himalayas, Papers in South East Asian linguistics''. Canberra: Pacific Linguistics. * {{Cite journal|first=David|last=Bradley|title=The Characteristics of the Burmic Family of Tibeto-Burman|journal=Language and Linguistics|year=2012|volume=13|issue=1|pages=171_192|url=http://www.ling.sinica.edu.tw/files/publication/j2012_1_08_4916.pdf|archive-date=21 November 2020|access-date=27 June 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121004655/http://www.ling.sinica.edu.tw/files/publication/j2012_1_08_4916.pdf|url-status=dead}} * Huang, Bufan [黄布凡], ed. (1992). ''A Tibeto-Burman Lexicon'' (''TBL'') [藏缅语族语言词汇]. Beijing: Minzu University Press [中央民族学院出版社]. * Lama, Ziwo Qiu-Fuyuan (2012), ''Subgrouping of Nisoic (Yi) Languages'', thesis, University of Texas at Arlington ([https://www.webcitation.org/6AdB9D07H?url=https://dspace.uta.edu/bitstream/handle/10106/11161/Lama_uta_2502D_11591.pdf archived]) * Van Driem, George (2001). ''Languages of the Himalayas: An Ethnolinguistic Handbook of the Greater Himalayan Region.'' Brill. * Yunnan Province Geography Gazetteer Committee [云南省地方志编纂委员会] (1998). ''Yunnan Province Gazetteer, volume 59: ethnic minority languages and orthographies gazetteer'' [云南省志卷59: 少数民族语言文字志]. Kunming: Yunnan People's Press [云南人民出版社]. * ''Zangmian yuyin he cihui'' (''ZMYYC'') [藏缅语语音和词汇] (1991). Beijing: Social Sciences Press [中国社会科学出版社]. [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] [[ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] 479lyy5ch2l44mikglwsuihi3kkpfbx 3 68433 1035982 1031234 2026-06-04T16:08:49Z Ninjastrikers 22896 /* မြန်မာဗန်းစကားများ */ အပိုင်းသစ် 1035982 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါ၏! == [[File:Mr. Smiley Face.svg||thumb|300px|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] <div class="borderc6 backgroundc2" style="border-style:solid;border-width:medium;padding:0.3em 0.5em;color:lightgrey"> <!--{{<includeonly>subst:</includeonly>void|{{error:not substituted|welcome}}}}--> <div class="lang-en" lang="en" style="color:black"> မင်္ဂလာပါ {{PAGENAME}}။ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယားမှ]] ကြိုဆိုပါတယ်။ ဝီကီရဲ့ [[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]ကို ဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ *အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia ဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီဘယ်လိုစသုံးရမယ်ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]]စာမျက်နှာမှာကြည့်ပါ။ တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို_တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ *စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ် ။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ *ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ ဝီကီမှာ အပီအပြင်ပျော်ရွှင်ပါစေဗျား။ (ဝီကီရောင်းရင်းများ) ---- Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> </div> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၅၇၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:တရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:တရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:တရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၃၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:ဘုရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:ဘုရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) == FYI == ဆောင်းပါးသစ်တစ်ခုကို မရေးသားခင်မှာ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးရှိ/မရှိကို အရင် [[Special:Search|ရှာဖွေကြည့်ပါ]]။ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးဆိုရင်တော့ [[WP:A10|ဖျက်ပစ်ခြင်း]] ခံရနိုင်ပါတယ်။ [[Wikipedia:သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] ကို ဖတ်ရှုကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါရစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == citing sources == မြန်မာစာပေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ ကိုးကားစာအုပ်ကို ရည်ညွှန်းတဲ့နေရာမှာ စာအုပ်အမည် တစ်ခုထဲ မဟုတ်ဘဲ ရေးသားသူ၊ ထုတ်ဝေခုနှစ်၊ အကြိမ်၊ ထုတ်ဝေတဲ့ စာအုပ်တိုက်၊ စာမျက်နှာ စတဲ့ အချက်တွေကို ဖြစ်နိုင်ရန် ထည့်သွင်းပေးပါက ပိုပြီးပြည့်စုံပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးတစ်ခုအတွက် ကိုးကားချက်ဟာ ယုံကြည်စိတ်ချရတဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ ရင်းမြစ်ဖြစ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် ကိုးကားစာအုပ်အကြောင်းအပြည့်အစုံ ထည့်စေချင်ပါတယ်။ တမ်းပလိတ်သုံးပြီးထည့်ဖို့ဆိုရင် [[Template:Cite book]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ နမူနာအနေနဲ့ [[မြောက်ဦးမြို့နယ်]] ဆောင်းပါးမှာ သုံးထားတဲ့ ကိုးကားချက်ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၁၇၊ ၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နှင့် [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] == အစ်ကိုရေးထားတဲ့ [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နဲ့ [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] စာမျက်နှာနှစ်ခုကို ဖျက်ပစ်ဖို့ အဆိုပြုထားပါတယ်။ [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း) နှင့် ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း|ဒီမှာ]] ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၃၈၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == အရှင်ဝီရိယ.jpg နှင့် မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpeg == အကို Ninja Striker ရေ ကျွန်တော် ဘယ်ကပြန်ပြောရမယ်မှန်း မသိလို့ ဒီကပဲ ရေးလိုက်ပါတယ်။ အရှင်ဝီရီယ.jpg ကို facebook ရဲ့ ဓမ္မရေချမ်းစင် Page ဆီက အကူအညီတောင်းပြီး ပုံကို တောင်းခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒိ page ကပဲ ပုံကို ပို့ပေးခဲ့တာပါ။<br /><br /> မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရားပုံကတော့ ဘယ် page က save ခဲ့မှန်း မမှတ်မိတော့ပါဘူး။ အစ်ကို ပြောသလို မူပိုင်ခွင့် အခြေအနေ နှင့် ရင်းမြစ်တွေကို အကိုပဲ သင့်သလို ကြည့်လုပ်လိုက်ပါ။ ကျွန်တော် အဲ့ဒါတွေ ဘယ်လိုလုပ်ရမယ်ဆိုတာလဲ သိပ်နားမလည်ပါဘူး။ နောက်အချိန်ရရင်တော့ လေ့လာပါ့မယ်။ အခု စာမေးပွဲ တစ်ဖက်နဲ့မို့လို့ အကိုပဲ ကြည့်စီစဉ်လိုက်ပါ။ ကျေးဇူးပါ အကိုနင်ဂျာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :ဓာတ်ပုံတင်မယ်ဆိုရင် '''ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံ''' ဖြစ်ရင် အကောင်းဆုံးပါ။ အခြားတစ်နေရာကနေ ရရှိလာတဲ့ပုံကို တင်မယ်ဆိုရင် မူပိုင်ခွင့်ပြဿနာရှိလာနိုင်ပါတယ်။ နောက်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားမှာပဲ အသုံးပြုနိုင်ဖို့ ခွင့်ပြုချက်ပေးထားတဲ့ပုံမျိုးဆို တင်ခွင့်မပြုပါဘူး။ အခုနှစ်ပုံဟာ အခြားတစ်နေရာက ရယူထားပြီး ရင်းမြစ်၊ မူရင်းပိုင်ရှင် မသိနိုင်တဲ့ပုံတွေ ဖြစ်နေတာကြောင့် မူပိုင်ခွင့်၊ ရင်းမြစ် သတ်မှတ်ပေးနိုင်ဖို့ အခက်အခဲရှိတဲ့အတွက် နှစ်ပုံလုံးကို ဖယ်ရှားလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၃၊ ၉ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) ==File:Mg Kyi Thant.jpg ၏ ဖိုင်မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] [[:File:Mg Kyi Thant.jpg]] ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ လက်ခံနိုင်သော လိုင်စင်အခြေအနေနှင့် ခိုင်မာသော ရင်းမြစ်ကို အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် မကြာမီ ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည်ဖြစ်သည်။ [[:File:Mg Kyi Thant.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိရှိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ပူးပေါင်းပါဝင်သည့်အတွက် ထပ်မံကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :သက်ရှိ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ပုံကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တင်တဲ့အခါမှာ ပုံတစ်ခုလုံးဟာ [[WP:IUP|ကိုယ်တိုင်ဖန်တီးထားတဲ့ပုံ]] ဖြစ်ရပါမယ်။ ရှိနှင့်ပြီး ပုံကို ပြန်လည်ရိုက်ကူးထားတဲ့ပုံကို ''ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု'' (own work) အဖြစ် သတ်မှတ်လို့မရပါဘူး။ စာအုပ်မှာ ပါဝင်တဲ့ ပုံကို လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်း ဆောင်းပါးမှာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ [[:en:WP:NFC#UULP|အခမဲ့မဟုတ်သော အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်း]]မှာလည်း အကျုံးမဝင်ပါဘူး။ ပုံမတင်မီ သိလိုတဲ့ မရှင်းတဲ့အချက်တွေရှိရင် [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]] ဒါမှမဟုတ် ကျွန်တော့ရဲ့ [[User talk:Ninjastrikers|ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == [[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]] အား ဖျက်ပစ်ရန် အဆိုပြုထားခြင်း == <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div>'''[[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]]''' သည် [[WP:PGLIST|ဝီကီပီးဒီးယား၏ မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များ]]အရ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် ပါဝင်ရန် သင့်လျော်မှုရှိမရှိ သို့မဟုတ် [[Wikipedia:Deletion policy|ဖျက်ပစ်ရန်]]အတွက် ဆွေးနွေးချက်တစ်ခု ပြုလုပ်နေပါသည်။ ဆောင်းပါးအား [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ|ဤနေရာတွင်]] အများသဘောဆန္ဒကောက်ခံလျက် ဆွေးနွေးလျက်ရှိပြီး မည်သူမဆို ပါဝင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။ အဆိုပြုထားချက်တွင် သက်ဆိုင်သော မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များအား ရှင်းပြထားပါသည်။ ဆွေးနွေးနေစဉ်ကာလအတွင်း အသုံးပြုသူများအနေဖြင့် ဆောင်းပါးအား တိုးတက်ကောင်းမွန်လာစေရန် ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်နိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ဆောင်းပါးစာမျက်နှာထိပ်ဆုံးရှိ ဖျက်ပစ်ရန် အသိပေးချက်အား မဖယ်ရှားပါနှင့်။<!-- Template:afd-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၀၃၊ ၂၉ ဧပြီ ၂၀၁၇ (UTC) ==Barnstar for you!== {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The {{GENDER:{{PAGENAME}}|Working Man's|Working Woman's|Working Wikipedian's}} Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for your contributions in Myanmar Wikipedia. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၈၊ ၂၇ မေ ၂၀၁၇ (UTC) |} == Interwiki Links (link to English Wikipedia and other Wikipedias) == Languages at left lower corner⇒Add links⇒ Language:English (enwiki)⇒Page:xxxxx⇒link with page⇒Comfirm. [[File:Lightbulb.png|16px]] This is how we link pages between Myanmar and other Wikis. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၈၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) :အခုလို ပြောပြပေးတာကျေးဇူးပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျရင် စမ်းကြည့်မယ်။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) == Barnstar For You == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:BuddhismBarnstarProposal4.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Buddhism Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | For your work in creating articles for Buddhism, you deserve this! [[User:NayiMuu|<span style="background:#74DF00"><span style="color:#FFFFFF">'''Nayi'''</span></span><span style="color:#86B404">'''Muu^®'''</span>]]^{[[User talk:NayiMuu|<span style="color:#86B404"> talk</span>]]} ၀၉:၃၈၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) |} :ပျော်တယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၅၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == မြန်မာနာမည်လေး သုံးဖို့ အကြံပေးချင်ပါတယ် == ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်တွေကို အင်္ဂလိပ်လို နာမည်တပ်မယ့် အစား မြန်မာလိုလေး အသံဖလှယ်ပြီး သုံးပေးရင် ပိုကောင်းမယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ တကယ်လို့ အသံထွက်ရတာ အခက်အခဲ ရှိရင် Google မှာ အင်္ဂလိပ်နာမည် နဲ့ Pronunciation လို့ ရိုက်ရှာလိုက်ရင် အသံထွက်ထားတဲ့ နေရာတွေ တွေ့ပါလိမ့်မယ်။ YouTube, [http://www.forvo.com Forvo] နဲ့ [http://www.howtopronounce.com HowToPronounce] Website တွေမှာလည်း ရှာကြည့်လို့ရပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ([[User talk:Zawthet|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၂၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျ လုပ်လိုက်ပါ့မယ်။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၈၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ::ဆောင်းပါးတွေကို ရွေ့ပြောင်းတဲ့အခါ English name ကနေ မြန်မာလိုပြောင်းရင် ပြန်ညွန်း redirect မချန်ပဲ ရွေ့ပြောင်းစေချင်ပါတယ်။ မလိုအပ်ဘဲ name space တွေ ရှုပ်ပွမနေတော့ဘူးပေါ့ဗျာ။ [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၉၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :::redirect မချန်ပဲ ပြောင်းတာက admin တွေပဲ ရတာထင်တယ်။ user တွေမှာ အဲဒီ right မရှိဘူးထင်တယ်။ --<font style="white-space:nowrap;text-shadow:blue 0em 0em 0.8em,green -0.8em -0.8em 0.9em,black 0.7em 0.7em 0.8em;color:#000000">[[User:Phyo WP|'''ဖြိုးWP''']] [[User talk:Phyo WP|<small>''(ဆွေးနွေးရန်)''</small>]] </font> ၁၅:၁၅၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ပြန်ညွှန်းမချန်ဘဲ ရွှေ့မရဘူး။ အက်ဒမင်တွေကပဲ ပြန်ညွှန်းစာမျက်နှာတွေကို ဖျက်ပေးမှ ရမှာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၅၊ ၁၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == ESEAP Conference == Hello ခင်မောင်မောင်လွင်, Scholarship applications for '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is now open! '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is a regional conference for Wikimedia communities around the ESEAP regions. ESEAP stands for East, Southeast Asia, and Pacific. Taking place in Bali, Indonesia on 5-6 May 2018, this is the first regional conference for the Wikimedia communities around the regions. Full scholarships are subject to quotas, maximum two people per country and your country is eligible to apply, visit [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Attend|this page]]. We also accept [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Submissions|submissions]] of several formats, including: *'''Workshop & Tutorial''': these are presentations with a focus on practical work directed either to acquiring a specific skill or doing a specific task. Sessions are 55 minutes led by the presenters in a classroom space suitable for laptops and work. *'''Posters''': A2-size format to give news, share your community event/program, set out an idea, propose a concept, or explain a problem. The poster itself must be uploaded to Wikimedia Commons with a suitable license. *'''Short Presentation/Sharing talks''': 10-15 minutes presentation on certain topic. Deadline for submissions and scholarship applications is on 15 March 2018. If you have any question, don't hesitate to contact me or send your e-mail to eseap@wikimedia.or.id. Best regards, [[User:Wirjadisastra|Wirjadisastra]] ([[User talk:Wirjadisastra|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၁၄ မတ် ၂၀၁၈ (UTC) == စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံများ == ကိုခင်မောင်မောင်လွင်ရေ .. [[:commons:File:ရတနာသုံးပါး.png|စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံတစ်ခု]]ကို high resolution နဲ့ Commons မှာတင်ထားတာတွေ့တယ်။ ဖျက်ခံရလိမ့်မယ်နော်။ မြန်မာဝီကီဖက်ကို ပုံအသေးပြောင်းပြီး ပြန်တင်လိုက်ပါ။ commons က ပုံကို deletion request တင်လိုက်ပါ။ ပုံအသေးပြောင်းဖို့ အဆင်မပြေရင်လည်း ဒီအတိုင်းပဲ ပြောင်းတင်လိုက်ပါ။ ပြန်ပြင်ပေးပါ့မယ်။ စာအုပ်ပုံတွေရဲ့ အကျဉ်းချုပ် အတွက် {{Tlx|Non-free use rationale book cover}} တမ်းပလိတ်နဲ့ အချက်အလက်တွေ ဖြည့်ပေးရင် ပိုအဆင်ပြေပါမယ်။ နမူနာကို [[:File:Pyu Reader Front Cover Second Printing.jpeg|ဒီပုံမှာ]] ကြည့်ကြည့်ပါ။ အဆင်ပြေပါစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၈၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) :မနေ့က Deletion request တင်ထားတယ်။ ဒါပေမယ့် ဖျက်မပေးသေးဘူး။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) == မဂ်လာပါ == ဆာယိုနာဒါး[[User:Wonnral|Wonnral]] ([[User talk:Wonnral|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၆၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :{{ping|Wonnral}} မင်္ဂလာပါ။ こんにちは。　[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၉၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == International School Yangon: Burmese name == Hi! Re: [[:en:International School Yangon]] I found a Burmese name here https://www.isyedu.org/uploaded/template/images/logo.svg Should the article be moved to its Burmese title? [[User:WhisperToMe|WhisperToMe]] ([[User talk:WhisperToMe|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၅၊ ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :Yes, bro. Thanks. [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၂၊ ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == File:Kawa Bridge.PNG ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] '''[[:File:Kawa Bridge.PNG]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက်စာမျက်နှာတွင် မည်သူဖန်တီးခဲ့သည်ဆိုသော အကြောင်းအရာ မပါဝင်သည့်အတွက် [[မူပိုင်ခွင့်]] အခြေအနေသည် မပြတ်မသား ဖြစ်နေပါသည်။ အကယ်၍ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ [[:File:Kawa Bridge.PNG|ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]အား ပြင်ဆင်ပြီး လိုအပ်သော အချက်အလက်များ ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ '''[[WP:IUP#Adding images|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပြီး ဝီကီပီးဒီးယားသို့ မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no source-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၃၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) ==အသုံးမပြုထားသော မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံ File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg== [[File:Ambox warning blue.svg|35px|text-top|left|⚠|link=]] '''[[:File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg]]''' ကို တင်ခဲ့သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ပုံအကြောင်း စာမျက်နှာမှာ လက်ရှိဖော်ပြထားချက်အရ ပုံဟာ အခမဲ့မဟုတ်ဘဲ မူပိုင်ခွင့်ရှိနေပြီး ဝီကီပီးဒီးယားပေါ်တွင် [[WP:FU|တရားမျှတစွာ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း]] ခိုင်လုံမှသာ အသုံးပြုနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဝီကီပီးဒီးယားရှိ မည်သည့်ဆောင်းပါးတွင်မှာမှ ပုံကို အသုံးပြုထားခြင်း မရှိပါ။ အကယ်၍ ဆောင်းပါးတစ်ခုမှာ ယခင်က အသုံးပြုထားခဲ့ပါက ဆောင်းပါးသို့ သွားရောက်၍ ပုံအား အဘယ်ကြောင့် ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ အသုံးဝင်နိုင်သည်ဟု ယူဆပါက ပုံကို ပြန်လည်ထည့်သွင်းနိုင်ပါတယ်။ မည်သည့် '''ဆောင်ပါးများ'''တွင်မှ အသုံးပြုထားခြင်း မရှိတဲ့ အခမဲ့မဟုတ်သည့် မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံများကို [[WP:CSD#F5|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း F5]] မှာ ဖော်ပြထားတဲ့အတိုင်း ခုနစ်ရက်အကြာတွင် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:Di-orphaned fair use-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၂၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၁၉ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၃၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19352606 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၉၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19395159 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၉:၀၁၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19433228 --> == ပဉ္စာနန္တရိယကံ == [[ပဉ္စာနန္တရိယကံ]] ဆောင်းပါးလေးတစ်ချက်လောက် ပြန်ကြည့်ပေးပါဦး bro! အဇာတသတ်က လောဟကုမ္ဘီ ငရဲပဲကျတာဆိုတော့ သူ အဲ့ကံမြောက်မမြောက်လေးတစ်ချက်လောက်၊ ကျွန်တော့်မှာ ကိုးကားစရာ စာအုပ်လောလောဆယ်မရှိလို့၊ :) [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :sorry! ဒေဝဒတ်နဲ့ရောပြီး ဘုရားကိုပဲ အာရုံရောက်သွားလို့ ဖခင်သတ်တာမေ့နေတာ ဟီး!!! [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :::No Problem!!! Thank bro....[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၂၊ ၂၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) Buddhism မှာ ဘုရား အကြောင်း မပါတာ ဘာကြောင့် ဘုရားဆိုတာ ထည့်ရေးထားတာလဲ။ Gautam ကို နောက်တာလား။--[[အသုံးပြုသူ:T-Dharma|T-Dharma]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:T-Dharma|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၃၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :{{ping|T-Dharma}} အစ်ကိုလား အစ်မလားတော့ မသိဘူး။ သာကိုပြောချင်တာလဲ မသိဘူး။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) ==မြန်မာနိုင်ငံဆရာဝန်အသင်း== အသင်းက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးတဲ့ အသင်းမဟုတ်တဲ့အတွက် ဖယ်လိုက်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ {{unsigned2|10:24, 13 December 2020|မျိုးကြည်သာ}} :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ {{ping|မျိုးကြည်သာ}} ဆွေးနွေးချက်တွေမှာ စကားပြောပြီးရင် '''Tide Key''' လေးခုချန်ခဲ့ရင် ကိုယ့်ရဲ့လက်မှတ် ကျန်ခဲ့ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) == သိလိုပါသည် == မိဘအုပ်ထိမ်းသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား အလိုတူ၍ပေါင်းသင်းသောမိန်းမယား (မိန်းမ ၂၀ အနက်မှ ၁၂ ခုမြောက်မယား) အဖြစ်ဖြင့်ပေါင်းသင်းလိုပါက သူမ၏မိဘတို့အားအသိပေးရန်လိုပါသလား။ [[အသုံးပြုသူ:Jim Maung|Jim Maung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jim Maung|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၂၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၁ (UTC) == category looping == ..နိုင်ငံရှိ မြစ်များ ကဏ္ဍတွေလုပ်တဲ့အခါ ကဏ္ဍနာမည်ကိုပဲ အောက်မှာ ပြန်ထည့်ရင် looping ဖြစ်နေပါလိမ့်မယ်။ ([https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%80%E1%80%8F%E1%80%B9%E1%80%8D:%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD_%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8&oldid=671018 ဥပမာ]) အဲဒီအစား သူနဲ့သက်ဆိုင်ရာ တဆင့်မြင့် ကဏ္ဍတွေကိုပဲ ထည့်သင့်ပါတယ်။ ဥပမာ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ မြစ်များ]] ကဏ္ဍစာမျက်နှာကို တဆင့်မြင့်ကဏ္ဍတွေ ဖြစ်တဲ့ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် မြစ်များ]] နဲ့ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]] စတဲ့ ကဏ္ဍအောက်တွေမှာ ထည့်သင့်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၃၄၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) :Thanks!!![[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၉၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) == [[WP:NCPI]] == Hi. As I've said before, you're kindly encouraged to refer [[WP:NCPI|the naming convention]] whenever you encountered Pali names. Pls consider using transliteration - representing alphabets for alphabets - for Pali words as per WP:NCPI. Thank you. ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၈:၀၃၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :Thank bro for your advice.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == Translation request == Hello. Can you translate and upload the articles [[:en:National Museum of History of Azerbaijan]], [[:en:National Art Museum of Azerbaijan]] and [[:en:Azerbaijan State Academic Opera and Ballet Theater]] in Burmese Wikipedia? They do not need to be long. Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Multituberculata|Multituberculata]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Multituberculata|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၀၁၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၂ (UTC) :{{ping|Multituberculata}}Yes, I will try to write that articles when I have time.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၃၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၂ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi ခင်မောင်မောင်လွင်, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၃၅၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::{{ping|Ninjastrikers}}ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျာ။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၃၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' ၀၆:၂၄၊ ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" | rowspan="2" style="vertical-align:middle;" |[[ဖိုင်:Japan Barnstar.png|103x103px|frameless]] | rowspan="2" | | style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" |'''The Japan Barnstar''' |- | style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" |For your significant contributions to topics related to Japan. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၄၊ ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) |} :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ကျေးဇူးပါ။ おおきに。 [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၇၊ ၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == Help == Hello, I recently created [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article and I need your help in improving it as I do not speak Burmese. Thank you. [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၃၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Regarding deletion request == ဆောင်းပါးတွေကို ဖျက်ဖို့ တောင်းဆိုတဲ့အခါ လင့်ခ်တွေကို အရင် စစ်ဆေးပေးစေချင်ပါတယ်။ နို့မို့ဆိုရင် ဖျက်လိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဆီကို လင့်ခ်ချိတ်ထားတဲ့ နေရာတွေမှာ လင့်ခ်နီပြီး အချိတ်အဆက်ပြတ်သွားနိုင်တာမို့ပါ။ ဥပမာ [https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%98%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%9C%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B2/%E1%80%96%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%9B%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8_%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8 ဒီဆောင်းပါး]ကို ဗလာလုပ်လိုက်ပေမယ့် သူ့ဆီကို ချိတ်ထားတဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ရှိနေပါသေးတယ်။ ဒါကြောင့် incoming link တွေ စစ်ပြီးမှ deletion request လုပ်စေချင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၃၉၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ နောက်အခါတွေကျရင် စစ်ပြီးလုပ်လိုက်ပါမယ်။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၁၃ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာဗန်းစကားများ == မြန်မာဗန်းစကားတွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးသစ်တွေ ဖန်တီးပေးတာ ကျေးဇူးပါ။ ဒါပေမယ့် ဆောင်းပါးတွေက စာတစ်ကြောင်းနှစ်ကြောင်းလောက်ပဲ ရှိတာရယ်၊ နောင်မှာလဲ ထပ်ဖြည့်ရေးဖို့ အလားအလာ နည်းတာရယ်ကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးအစား မြန်မာ ဝစ်ရှင်နရီဖက်မှာ အဘိဓာန်ပုံစံနဲ့ ရေးတာက ပိုသင့်တော်ပါလိမ့်မယ်ဗျ။ ဥပမာ [[ဇယားကိုက်သည်]] အစား [[:my:wikt:ဇယားကိုက်]] ဆိုတာမျိုးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၀၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) htv6v5nhcowjm66z30cfsew6am35ysi 1036092 1035982 2026-06-05T03:22:10Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* မြန်မာဗန်းစကားများ */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1036092 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါ၏! == [[File:Mr. Smiley Face.svg||thumb|300px|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] <div class="borderc6 backgroundc2" style="border-style:solid;border-width:medium;padding:0.3em 0.5em;color:lightgrey"> <!--{{<includeonly>subst:</includeonly>void|{{error:not substituted|welcome}}}}--> <div class="lang-en" lang="en" style="color:black"> မင်္ဂလာပါ {{PAGENAME}}။ [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယားမှ]] ကြိုဆိုပါတယ်။ ဝီကီရဲ့ [[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]ကို ဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ *အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia ဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီဘယ်လိုစသုံးရမယ်ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]]စာမျက်နှာမှာကြည့်ပါ။ တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို_တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ *စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ် ။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/installing_myanmar_unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ *ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [http://www.myanmarlanguage.org/unicode/input-methods-unicode ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ ဝီကီမှာ အပီအပြင်ပျော်ရွှင်ပါစေဗျား။ (ဝီကီရောင်းရင်းများ) ---- Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> </div> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၅၇၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:တရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:တရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:တရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:တရားဂုဏ်တော် ​ခြောက်ပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၃၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) ==သင် ရေးသားထားသော [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]] ဆောင်းပါး== [[Image:Information icon4.svg|48px|left|alt=|link=]] {{Quote box|quote=<p>ဤသည်မှာ သင် ပထမဆုံး ဖန်တီးသော ဆောင်းပါးဖြစ်ပါက [[WP:Your first article|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါးအား ရေးသားနည်း လမ်းညွှန်]]ကို ဖတ်ရှုပေးပါ။</p><!---<p>You may want to consider using the [[Wikipedia:Article wizard|Article Wizard]] to help you create articles.</p> --->|width=20%|align=right}} မင်္ဂလာပါ။ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး]]''' အမည်ရှိတဲ့ စာမျက်နှာအသစ်ကို သင်ဖန်တီးလိုက်တာကို သတိထားမိလိုက်ပါတယ်။ ပထမဆုံးအနေနဲ့ သင့်ရဲ့ ပါဝင်ရေးသားမှုကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားဟာ သင်ကဲ့သို့သော စေတနာ့ဝန်ထမ်းများရဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်မှုပေါ်မှာ မူတည်နေပါတယ်။ ကံမကောင်းလှစွာပဲ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ခေါင်းစဉ်အတွက် ကျွန်ုပ်တို့မှာ '''[[:ဘုရားဂုဏ်တော်]]''' အမည်နဲ့ စာမျက်နှာတစ်ခု ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ တူညီနေတဲ့အတွက် သင့်ဆောင်းပါးကို [[WP:A10|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်]] သတ်မှတ်ခံထားရပါတယ်။ ဤသည်မှာ သင့်အပေါ်မှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးရာ သုံးသပ်ချက်ပေးတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာ ကျေးဇူးပြု၍ မှတ်သားစေလိုပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားကို တိုးတက်လာစေဖို့ သင်ဆက်လက် ကူညီပေးလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ သင်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးအကြောင်းအရာဟာ သင်စိတ်ဝင်စားတဲ့ အကြောင်းအရာဖြစ်ပါက [[:ဘုရားဂုဏ်တော်]] မှာ ဆက်လက်ရေးသားပြီး ကူညီနိုင်ပါတယ်။ အချက်အလက်အသစ်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါက [[Talk:ဘုရားဂုဏ်တော်|ဆောင်းပါးရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ ဝင်ရောက်ရေးသားနိုင်ပါတယ်။ အကယ်၍ သင့်အနေဖြင့် သင်ဖန်တီးလိုက်သော ဆောင်းပါးသည် သီးသန့်ရှိသင့်သည်ဟု ယူဆပါက၊ [[:ဘုရားဂုဏ်တော် ကိုးပါး|စာမျက်နှာသို့ သွားရောက်ကာ]] "ဤမဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ခြင်းကို ကန့်ကွက်ရန်"ကို နှိပ်ပြီး '''အဆိုပြုခြင်းကို ကန့်ကွက်နိုင်သည်'''။ ဤသို့ဖြင့် သင်သည် ရှင်းပြနိုင်မည့် အခွင့်အရေး ရရှိမည် ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း စာမျက်နှာတစ်ခုသည် မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန် သတ်မှတ်ခံရပြီးပါက စာမျက်နှာကို ချက်ခြင်း ဖယ်ရှားပစ်နိုင်သည်ကို သတိပြုပါ။ မဆိုင်းမတွ ဖျက်ရန် သတိပေးချက်ကို သင်ကိုယ်တိုင် မဖယ်ရှားပါနှင့်။ အကယ်၍ စာမျက်နှာသည် ဖျက်ပစ်ပြီးဖြစ်ပြီး ဖျက်ပစ်ခံလိုက်ရသော အချက်အလက်များအား နောင်တွင် ကိုးကားရန် ပြန်လည်အလိုရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ ဖျက်ပစ်လိုက်သော စီမံခန့်ခွဲသူ (အက်ဒမင်)အား ဆက်သွယ်ပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားက သင်၏ နောက်ထပ် ပါဝင်ရေးသားမှုများကို မျှော်လင့်နေပါသည်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၆ (UTC) == FYI == ဆောင်းပါးသစ်တစ်ခုကို မရေးသားခင်မှာ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးရှိ/မရှိကို အရင် [[Special:Search|ရှာဖွေကြည့်ပါ]]။ အကြောင်းအရာတူ ဆောင်းပါးဆိုရင်တော့ [[WP:A10|ဖျက်ပစ်ခြင်း]] ခံရနိုင်ပါတယ်။ [[Wikipedia:သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] ကို ဖတ်ရှုကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါရစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == citing sources == မြန်မာစာပေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ ကိုးကားစာအုပ်ကို ရည်ညွှန်းတဲ့နေရာမှာ စာအုပ်အမည် တစ်ခုထဲ မဟုတ်ဘဲ ရေးသားသူ၊ ထုတ်ဝေခုနှစ်၊ အကြိမ်၊ ထုတ်ဝေတဲ့ စာအုပ်တိုက်၊ စာမျက်နှာ စတဲ့ အချက်တွေကို ဖြစ်နိုင်ရန် ထည့်သွင်းပေးပါက ပိုပြီးပြည့်စုံပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးတစ်ခုအတွက် ကိုးကားချက်ဟာ ယုံကြည်စိတ်ချရတဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ ရင်းမြစ်ဖြစ်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် ကိုးကားစာအုပ်အကြောင်းအပြည့်အစုံ ထည့်စေချင်ပါတယ်။ တမ်းပလိတ်သုံးပြီးထည့်ဖို့ဆိုရင် [[Template:Cite book]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ နမူနာအနေနဲ့ [[မြောက်ဦးမြို့နယ်]] ဆောင်းပါးမှာ သုံးထားတဲ့ ကိုးကားချက်ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၁၇၊ ၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နှင့် [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] == အစ်ကိုရေးထားတဲ့ [[ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း)]] နဲ့ [[ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း]] စာမျက်နှာနှစ်ခုကို ဖျက်ပစ်ဖို့ အဆိုပြုထားပါတယ်။ [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆွမ်း၊ ပန်း၊ ရေချမ်း ကပ်လှူပူဇော်ရန်(မူဟောင်း) နှင့် ဘုရား ရှိခိုး၊ ဦးချနည်း|ဒီမှာ]] ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၄၄၊ ၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၁၇ (UTC) == File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၃၈၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ်နှင့် မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|File Copyright problem|link=]] '''[[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ မည်သည့်လိုင်စင်သတ်မှတ်ချက်ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်ကိုလည်း ဖော်ပြရန် လိုအပ်ပါလိမ့်မည်။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ [[:File:အရှင်ဝီရိယ.jpeg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးအထူးတင်ရှိပါသည်။<!-- Template:Di-no source no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၂:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == အရှင်ဝီရိယ.jpg နှင့် မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရား.jpeg == အကို Ninja Striker ရေ ကျွန်တော် ဘယ်ကပြန်ပြောရမယ်မှန်း မသိလို့ ဒီကပဲ ရေးလိုက်ပါတယ်။ အရှင်ဝီရီယ.jpg ကို facebook ရဲ့ ဓမ္မရေချမ်းစင် Page ဆီက အကူအညီတောင်းပြီး ပုံကို တောင်းခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒိ page ကပဲ ပုံကို ပို့ပေးခဲ့တာပါ။<br /><br /> မာရ်အောင်မြင် ပြည်တော်ပြန်ဘုရားပုံကတော့ ဘယ် page က save ခဲ့မှန်း မမှတ်မိတော့ပါဘူး။ အစ်ကို ပြောသလို မူပိုင်ခွင့် အခြေအနေ နှင့် ရင်းမြစ်တွေကို အကိုပဲ သင့်သလို ကြည့်လုပ်လိုက်ပါ။ ကျွန်တော် အဲ့ဒါတွေ ဘယ်လိုလုပ်ရမယ်ဆိုတာလဲ သိပ်နားမလည်ပါဘူး။ နောက်အချိန်ရရင်တော့ လေ့လာပါ့မယ်။ အခု စာမေးပွဲ တစ်ဖက်နဲ့မို့လို့ အကိုပဲ ကြည့်စီစဉ်လိုက်ပါ။ ကျေးဇူးပါ အကိုနင်ဂျာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၀၊ ၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :ဓာတ်ပုံတင်မယ်ဆိုရင် '''ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံ''' ဖြစ်ရင် အကောင်းဆုံးပါ။ အခြားတစ်နေရာကနေ ရရှိလာတဲ့ပုံကို တင်မယ်ဆိုရင် မူပိုင်ခွင့်ပြဿနာရှိလာနိုင်ပါတယ်။ နောက်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားမှာပဲ အသုံးပြုနိုင်ဖို့ ခွင့်ပြုချက်ပေးထားတဲ့ပုံမျိုးဆို တင်ခွင့်မပြုပါဘူး။ အခုနှစ်ပုံဟာ အခြားတစ်နေရာက ရယူထားပြီး ရင်းမြစ်၊ မူရင်းပိုင်ရှင် မသိနိုင်တဲ့ပုံတွေ ဖြစ်နေတာကြောင့် မူပိုင်ခွင့်၊ ရင်းမြစ် သတ်မှတ်ပေးနိုင်ဖို့ အခက်အခဲရှိတဲ့အတွက် နှစ်ပုံလုံးကို ဖယ်ရှားလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၃၊ ၉ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) ==File:Mg Kyi Thant.jpg ၏ ဖိုင်မူပိုင်ခွင့် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] [[:File:Mg Kyi Thant.jpg]] ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုဖိုင်တွင် '''မူပိုင်ခွင့်''' အခြေအနေနှင့် '''ရင်းမြစ်'''များ လိုအပ်နေပါသည်။ ဝီကီပီးဒီးယားသည် [[Wikipedia:Copyrights|မူပိုင်ခွင့်]]နှင့် ပတ်သက်၍ အထူးဂရုပြု ဆောင်ရွက်ပါသည်။ လက်ခံနိုင်သော လိုင်စင်အခြေအနေနှင့် ခိုင်မာသော ရင်းမြစ်ကို အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် မကြာမီ ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည်ဖြစ်သည်။ [[:File:Mg Kyi Thant.jpg|ဖိုင် အကြောင်းဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]ကို တည်းဖြတ်ပြီး အချက်အလက်များကို ထည့်သွင်းပေးပါ။ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာနိုင်ရန်အတွက် '''[[WP:IUP#ပုံများ ပေါင်းထည့်ခြင်း|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိရှိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက ကျေးဇူးပြု၍ [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ပူးပေါင်းပါဝင်သည့်အတွက် ထပ်မံကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no license-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) :သက်ရှိ ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ပုံကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တင်တဲ့အခါမှာ ပုံတစ်ခုလုံးဟာ [[WP:IUP|ကိုယ်တိုင်ဖန်တီးထားတဲ့ပုံ]] ဖြစ်ရပါမယ်။ ရှိနှင့်ပြီး ပုံကို ပြန်လည်ရိုက်ကူးထားတဲ့ပုံကို ''ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု'' (own work) အဖြစ် သတ်မှတ်လို့မရပါဘူး။ စာအုပ်မှာ ပါဝင်တဲ့ ပုံကို လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်း ဆောင်းပါးမှာ ထည့်သွင်းအသုံးပြုခြင်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ [[:en:WP:NFC#UULP|အခမဲ့မဟုတ်သော အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်း]]မှာလည်း အကျုံးမဝင်ပါဘူး။ ပုံမတင်မီ သိလိုတဲ့ မရှင်းတဲ့အချက်တွေရှိရင် [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ စာမျက်နှာ]] ဒါမှမဟုတ် ကျွန်တော့ရဲ့ [[User talk:Ninjastrikers|ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]] မှာ မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၁၇ (UTC) == [[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]] အား ဖျက်ပစ်ရန် အဆိုပြုထားခြင်း == <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[File:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div>'''[[:ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ]]''' သည် [[WP:PGLIST|ဝီကီပီးဒီးယား၏ မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များ]]အရ ဝီကီပီးဒီးယားတွင် ပါဝင်ရန် သင့်လျော်မှုရှိမရှိ သို့မဟုတ် [[Wikipedia:Deletion policy|ဖျက်ပစ်ရန်]]အတွက် ဆွေးနွေးချက်တစ်ခု ပြုလုပ်နေပါသည်။ ဆောင်းပါးအား [[Wikipedia:ဖျက်ပစ်ရမည့်ဆောင်းပါးများ#ဆိုးခိုး တိုက်ခိုက်ခြင်း၏ အပြစ်များ|ဤနေရာတွင်]] အများသဘောဆန္ဒကောက်ခံလျက် ဆွေးနွေးလျက်ရှိပြီး မည်သူမဆို ပါဝင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။ အဆိုပြုထားချက်တွင် သက်ဆိုင်သော မူဝါဒများနှင့် လမ်းညွှန်ချက်များအား ရှင်းပြထားပါသည်။ ဆွေးနွေးနေစဉ်ကာလအတွင်း အသုံးပြုသူများအနေဖြင့် ဆောင်းပါးအား တိုးတက်ကောင်းမွန်လာစေရန် ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်နိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ဆောင်းပါးစာမျက်နှာထိပ်ဆုံးရှိ ဖျက်ပစ်ရန် အသိပေးချက်အား မဖယ်ရှားပါနှင့်။<!-- Template:afd-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၀၃၊ ၂၉ ဧပြီ ၂၀၁၇ (UTC) ==Barnstar for you!== {| class="barnstar" style="border:1px solid gray; background:#fdffe7;" |- |rowspan="2" style="padding-right:5px;" | {{#ifeq:{{{3}}}|alt|[[file:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]|[[Image:Working Wikimedian's Barnstar Hires.png|100px]]}} |style="font-size:1.65em; padding:0; height: 1.1em;" | '''The {{GENDER:{{PAGENAME}}|Working Man's|Working Woman's|Working Wikipedian's}} Barnstar''' |- |style="border-top: 1px solid gray;" | Thanks for your contributions in Myanmar Wikipedia. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၈၊ ၂၇ မေ ၂၀၁၇ (UTC) |} == Interwiki Links (link to English Wikipedia and other Wikipedias) == Languages at left lower corner⇒Add links⇒ Language:English (enwiki)⇒Page:xxxxx⇒link with page⇒Comfirm. [[File:Lightbulb.png|16px]] This is how we link pages between Myanmar and other Wikis. [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၈၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) :အခုလို ပြောပြပေးတာကျေးဇူးပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျရင် စမ်းကြည့်မယ်။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၃ ဇွန် ၂၀၁၇ (UTC) == Barnstar For You == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" style="vertical-align:middle;" | [[File:BuddhismBarnstarProposal4.png|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''The Buddhism Barnstar''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | For your work in creating articles for Buddhism, you deserve this! [[User:NayiMuu|<span style="background:#74DF00"><span style="color:#FFFFFF">'''Nayi'''</span></span><span style="color:#86B404">'''Muu^®'''</span>]]^{[[User talk:NayiMuu|<span style="color:#86B404"> talk</span>]]} ၀၉:၃၈၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) |} :ပျော်တယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၅၊ ၂၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == မြန်မာနာမည်လေး သုံးဖို့ အကြံပေးချင်ပါတယ် == ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်တွေကို အင်္ဂလိပ်လို နာမည်တပ်မယ့် အစား မြန်မာလိုလေး အသံဖလှယ်ပြီး သုံးပေးရင် ပိုကောင်းမယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ တကယ်လို့ အသံထွက်ရတာ အခက်အခဲ ရှိရင် Google မှာ အင်္ဂလိပ်နာမည် နဲ့ Pronunciation လို့ ရိုက်ရှာလိုက်ရင် အသံထွက်ထားတဲ့ နေရာတွေ တွေ့ပါလိမ့်မယ်။ YouTube, [http://www.forvo.com Forvo] နဲ့ [http://www.howtopronounce.com HowToPronounce] Website တွေမှာလည်း ရှာကြည့်လို့ရပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Zawthet|Zawthet]] ([[User talk:Zawthet|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၂၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ နောက်ဆောင်းပါးတွေကျ လုပ်လိုက်ပါ့မယ်။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၈၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ::ဆောင်းပါးတွေကို ရွေ့ပြောင်းတဲ့အခါ English name ကနေ မြန်မာလိုပြောင်းရင် ပြန်ညွန်း redirect မချန်ပဲ ရွေ့ပြောင်းစေချင်ပါတယ်။ မလိုအပ်ဘဲ name space တွေ ရှုပ်ပွမနေတော့ဘူးပေါ့ဗျာ။ [[User:Dr Lotus Black|Dr Lotus Black]] ([[User talk:Dr Lotus Black|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၉၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) :::redirect မချန်ပဲ ပြောင်းတာက admin တွေပဲ ရတာထင်တယ်။ user တွေမှာ အဲဒီ right မရှိဘူးထင်တယ်။ --<font style="white-space:nowrap;text-shadow:blue 0em 0em 0.8em,green -0.8em -0.8em 0.9em,black 0.7em 0.7em 0.8em;color:#000000">[[User:Phyo WP|'''ဖြိုးWP''']] [[User talk:Phyo WP|<small>''(ဆွေးနွေးရန်)''</small>]] </font> ၁၅:၁၅၊ ၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) ပြန်ညွှန်းမချန်ဘဲ ရွှေ့မရဘူး။ အက်ဒမင်တွေကပဲ ပြန်ညွှန်းစာမျက်နှာတွေကို ဖျက်ပေးမှ ရမှာ။ [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၅၊ ၁၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၇ (UTC) == ESEAP Conference == Hello ခင်မောင်မောင်လွင်, Scholarship applications for '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is now open! '''[[metawiki:ESEAP_Conference_2018|ESEAP Conference 2018]]''' is a regional conference for Wikimedia communities around the ESEAP regions. ESEAP stands for East, Southeast Asia, and Pacific. Taking place in Bali, Indonesia on 5-6 May 2018, this is the first regional conference for the Wikimedia communities around the regions. Full scholarships are subject to quotas, maximum two people per country and your country is eligible to apply, visit [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Attend|this page]]. We also accept [[metawiki:ESEAP_Conference_2018/Submissions|submissions]] of several formats, including: *'''Workshop & Tutorial''': these are presentations with a focus on practical work directed either to acquiring a specific skill or doing a specific task. Sessions are 55 minutes led by the presenters in a classroom space suitable for laptops and work. *'''Posters''': A2-size format to give news, share your community event/program, set out an idea, propose a concept, or explain a problem. The poster itself must be uploaded to Wikimedia Commons with a suitable license. *'''Short Presentation/Sharing talks''': 10-15 minutes presentation on certain topic. Deadline for submissions and scholarship applications is on 15 March 2018. If you have any question, don't hesitate to contact me or send your e-mail to eseap@wikimedia.or.id. Best regards, [[User:Wirjadisastra|Wirjadisastra]] ([[User talk:Wirjadisastra|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၂၊ ၁၄ မတ် ၂၀၁၈ (UTC) == စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံများ == ကိုခင်မောင်မောင်လွင်ရေ .. [[:commons:File:ရတနာသုံးပါး.png|စာအုပ်မျက်နှာဖုံးပုံတစ်ခု]]ကို high resolution နဲ့ Commons မှာတင်ထားတာတွေ့တယ်။ ဖျက်ခံရလိမ့်မယ်နော်။ မြန်မာဝီကီဖက်ကို ပုံအသေးပြောင်းပြီး ပြန်တင်လိုက်ပါ။ commons က ပုံကို deletion request တင်လိုက်ပါ။ ပုံအသေးပြောင်းဖို့ အဆင်မပြေရင်လည်း ဒီအတိုင်းပဲ ပြောင်းတင်လိုက်ပါ။ ပြန်ပြင်ပေးပါ့မယ်။ စာအုပ်ပုံတွေရဲ့ အကျဉ်းချုပ် အတွက် {{Tlx|Non-free use rationale book cover}} တမ်းပလိတ်နဲ့ အချက်အလက်တွေ ဖြည့်ပေးရင် ပိုအဆင်ပြေပါမယ်။ နမူနာကို [[:File:Pyu Reader Front Cover Second Printing.jpeg|ဒီပုံမှာ]] ကြည့်ကြည့်ပါ။ အဆင်ပြေပါစေ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၈၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) :မနေ့က Deletion request တင်ထားတယ်။ ဒါပေမယ့် ဖျက်မပေးသေးဘူး။[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၁၈ (UTC) == မဂ်လာပါ == ဆာယိုနာဒါး[[User:Wonnral|Wonnral]] ([[User talk:Wonnral|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၆၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :{{ping|Wonnral}} မင်္ဂလာပါ။ こんにちは。　[[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၉၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == International School Yangon: Burmese name == Hi! Re: [[:en:International School Yangon]] I found a Burmese name here https://www.isyedu.org/uploaded/template/images/logo.svg Should the article be moved to its Burmese title? [[User:WhisperToMe|WhisperToMe]] ([[User talk:WhisperToMe|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၅၊ ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) :Yes, bro. Thanks. [[User:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[User talk:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၂၊ ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) == File:Kawa Bridge.PNG ၏ ဖိုင်ရင်းမြစ် ပြဿနာ== [[File:Copyright-problem.svg|64px|left|alt=|link=]] '''[[:File:Kawa Bridge.PNG]]''' ဖိုင်ကို upload တင်သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါသည်။ သို့သော် ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက်စာမျက်နှာတွင် မည်သူဖန်တီးခဲ့သည်ဆိုသော အကြောင်းအရာ မပါဝင်သည့်အတွက် [[မူပိုင်ခွင့်]] အခြေအနေသည် မပြတ်မသား ဖြစ်နေပါသည်။ အကယ်၍ ဤဖိုင်ကို သင်ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်ခဲ့ပါက မူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူကို သင့်အနေဖြင့် သတ်မှတ်ဖော်ပြပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ သင်သည် ဤဖိုင်ကို ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တစ်ခုခုမှ ရရှိခဲ့ပါက၊ ကျေးဇူးပြု၍ ရယူခဲ့သည့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်လင့်ခ်နှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်၏ အကြောင်းအရာများ အသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်များကို ကျေးဇူးပြု၍ ပြန်လည် ဖော်ပြပေးပါ။ အကယ်၍ မူလမူပိုင်ခွင့် ပိုင်ဆိုင်သူနှင့် ဝက်ဘ်ဆိုဒ်တို့ ဆက်နွယ်မှုမရှိပါက ထိုမူလပိုင်ဆိုင်သူကိုလည်း မှတ်တမ်းတင် ထည့်သွင်းရန် လိုအပ်ပါသည်။ [[:File:Kawa Bridge.PNG|ဖိုင်အကြောင်း ဖော်ပြချက် စာမျက်နှာ]]အား ပြင်ဆင်ပြီး လိုအပ်သော အချက်အလက်များ ထည့်သွင်းပေးပါ။ လိုအပ်သည့် အချက်အလက်များကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ထည့်သွင်းခြင်း မရှိပါက ဖိုင်သည် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမည် ဖြစ်သည်။ '''[[WP:IUP#Adding images|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]]''' ကို ဖတ်ရှုပြီး ဝီကီပီးဒီးယားသို့ မည်သည့်ဖိုင်များ တင်သင့်/မတင်သင့်ဆိုသည်ကို လေ့လာပါ။ သင် upload တင်ခဲ့သည့် အခြားဖိုင်များကိုလည်း မှန်ကန်စွာ tag လုပ်ထားခြင်း ရှိမရှိကိုလည်း ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ သင်၏ ဖိုင်တင်ထားခဲ့သည့် မှတ်တမ်းများကို [{{fullurl:Special:ListFiles/%E1%80%81%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%84%E1%80%BA}} ဤနေရာတွင်] တွေ့ရှိနိုင်ပါသည်။ သိလိုသည့် မေးခွန်းများရှိပါက [[Wikipedia:မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ|မီဒီယာ မူပိုင်ခွင့် မေးခွန်းများ]]တွင် ဝင်ရောက်မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။ ကျေးဇူးတင်ပါသည်။<!-- Template:Di-no source-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၃၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၈ (UTC) ==အသုံးမပြုထားသော မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံ File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg== [[File:Ambox warning blue.svg|35px|text-top|left|⚠|link=]] '''[[:File:ကိုယ်ကျင့်အဘိဓမ္မာ.jpg]]''' ကို တင်ခဲ့သည့်အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ပုံအကြောင်း စာမျက်နှာမှာ လက်ရှိဖော်ပြထားချက်အရ ပုံဟာ အခမဲ့မဟုတ်ဘဲ မူပိုင်ခွင့်ရှိနေပြီး ဝီကီပီးဒီးယားပေါ်တွင် [[WP:FU|တရားမျှတစွာ အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း]] ခိုင်လုံမှသာ အသုံးပြုနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ဝီကီပီးဒီးယားရှိ မည်သည့်ဆောင်းပါးတွင်မှာမှ ပုံကို အသုံးပြုထားခြင်း မရှိပါ။ အကယ်၍ ဆောင်းပါးတစ်ခုမှာ ယခင်က အသုံးပြုထားခဲ့ပါက ဆောင်းပါးသို့ သွားရောက်၍ ပုံအား အဘယ်ကြောင့် ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ကျေးဇူးပြု၍ စစ်ဆေးပါ။ အသုံးဝင်နိုင်သည်ဟု ယူဆပါက ပုံကို ပြန်လည်ထည့်သွင်းနိုင်ပါတယ်။ မည်သည့် '''ဆောင်ပါးများ'''တွင်မှ အသုံးပြုထားခြင်း မရှိတဲ့ အခမဲ့မဟုတ်သည့် မူပိုင်ခွင့်ရှိ ပုံများကို [[WP:CSD#F5|မဆိုင်းမတွ ဖျက်ပစ်ရန်အတွက် သတ်မှတ်ချက် အပိုင်း F5]] မှာ ဖော်ပြထားတဲ့အတိုင်း ခုနစ်ရက်အကြာတွင် ဖျက်ပစ်ခြင်း ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:Di-orphaned fair use-notice --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၂၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၁၉ (UTC) == Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၄:၃၃၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19352606 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၅:၀၉၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19395159 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(asiawps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] ၁၉:၀၁၊ ၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၉ (UTC) <!-- Message sent by User:RMaung (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(asia_wps,act5)&oldid=19433228 --> == ပဉ္စာနန္တရိယကံ == [[ပဉ္စာနန္တရိယကံ]] ဆောင်းပါးလေးတစ်ချက်လောက် ပြန်ကြည့်ပေးပါဦး bro! အဇာတသတ်က လောဟကုမ္ဘီ ငရဲပဲကျတာဆိုတော့ သူ အဲ့ကံမြောက်မမြောက်လေးတစ်ချက်လောက်၊ ကျွန်တော့်မှာ ကိုးကားစရာ စာအုပ်လောလောဆယ်မရှိလို့၊ :) [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :sorry! ဒေဝဒတ်နဲ့ရောပြီး ဘုရားကိုပဲ အာရုံရောက်သွားလို့ ဖခင်သတ်တာမေ့နေတာ ဟီး!!! [[အသုံးပြုသူ:Aungookingofcelestials|Aungookingofcelestials]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Aungookingofcelestials|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၆၊ ၂၈ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :::No Problem!!! Thank bro....[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၂၊ ၂၉ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) Buddhism မှာ ဘုရား အကြောင်း မပါတာ ဘာကြောင့် ဘုရားဆိုတာ ထည့်ရေးထားတာလဲ။ Gautam ကို နောက်တာလား။--[[အသုံးပြုသူ:T-Dharma|T-Dharma]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:T-Dharma|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၃၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) :{{ping|T-Dharma}} အစ်ကိုလား အစ်မလားတော့ မသိဘူး။ သာကိုပြောချင်တာလဲ မသိဘူး။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၉၊ ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၀ (UTC) ==မြန်မာနိုင်ငံဆရာဝန်အသင်း== အသင်းက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးတဲ့ အသင်းမဟုတ်တဲ့အတွက် ဖယ်လိုက်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ {{unsigned2|10:24, 13 December 2020|မျိုးကြည်သာ}} :ဟုတ်ကဲ့ပါ။ {{ping|မျိုးကြည်သာ}} ဆွေးနွေးချက်တွေမှာ စကားပြောပြီးရင် '''Tide Key''' လေးခုချန်ခဲ့ရင် ကိုယ့်ရဲ့လက်မှတ် ကျန်ခဲ့ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၀ (UTC) == သိလိုပါသည် == မိဘအုပ်ထိမ်းသော အမျိုးသမီးတစ်ဦးအား အလိုတူ၍ပေါင်းသင်းသောမိန်းမယား (မိန်းမ ၂၀ အနက်မှ ၁၂ ခုမြောက်မယား) အဖြစ်ဖြင့်ပေါင်းသင်းလိုပါက သူမ၏မိဘတို့အားအသိပေးရန်လိုပါသလား။ [[အသုံးပြုသူ:Jim Maung|Jim Maung]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Jim Maung|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၃၂၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၁ (UTC) == category looping == ..နိုင်ငံရှိ မြစ်များ ကဏ္ဍတွေလုပ်တဲ့အခါ ကဏ္ဍနာမည်ကိုပဲ အောက်မှာ ပြန်ထည့်ရင် looping ဖြစ်နေပါလိမ့်မယ်။ ([https://my.wikipedia.org/w/index.php?title=%E1%80%80%E1%80%8F%E1%80%B9%E1%80%8D:%E1%80%82%E1%80%BB%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%94%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%84%E1%80%B6%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD_%E1%80%99%E1%80%BC%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%99%E1%80%BB%E1%80%AC%E1%80%B8&oldid=671018 ဥပမာ]) အဲဒီအစား သူနဲ့သက်ဆိုင်ရာ တဆင့်မြင့် ကဏ္ဍတွေကိုပဲ ထည့်သင့်ပါတယ်။ ဥပမာ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ မြစ်များ]] ကဏ္ဍစာမျက်နှာကို တဆင့်မြင့်ကဏ္ဍတွေ ဖြစ်တဲ့ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် မြစ်များ]] နဲ့ [[:ကဏ္ဍ:ပီရူးနိုင်ငံ၏ ပထဝီဝင်]] စတဲ့ ကဏ္ဍအောက်တွေမှာ ထည့်သင့်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၃၄၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) :Thanks!!![[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၉၊ ၁၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၁ (UTC) == [[WP:NCPI]] == Hi. As I've said before, you're kindly encouraged to refer [[WP:NCPI|the naming convention]] whenever you encountered Pali names. Pls consider using transliteration - representing alphabets for alphabets - for Pali words as per WP:NCPI. Thank you. ~ [[အသုံးပြုသူ:Htanaungg|ထနောင်း]] ([[User talk:Htanaungg|🔔]] • [[Special:Contributions/Htanaungg|📝]]) ၀၈:၀၃၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) :Thank bro for your advice.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၁ (UTC) == Translation request == Hello. Can you translate and upload the articles [[:en:National Museum of History of Azerbaijan]], [[:en:National Art Museum of Azerbaijan]] and [[:en:Azerbaijan State Academic Opera and Ballet Theater]] in Burmese Wikipedia? They do not need to be long. Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Multituberculata|Multituberculata]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Multituberculata|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၀၁၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၂ (UTC) :{{ping|Multituberculata}}Yes, I will try to write that articles when I have time.[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၃၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၂ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi ခင်မောင်မောင်လွင်, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၃၅၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::{{ping|Ninjastrikers}}ကျေးဇူးတင်ပါတယ်ဗျာ။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၃၊ ၂၂ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' ၀၆:၂၄၊ ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Barnstar for you! == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" | rowspan="2" style="vertical-align:middle;" |[[ဖိုင်:Japan Barnstar.png|103x103px|frameless]] | rowspan="2" | | style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" |'''The Japan Barnstar''' |- | style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" |For your significant contributions to topics related to Japan. [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|🌐 Pho Sai®️]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၄၄၊ ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) |} :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ကျေးဇူးပါ။ おおきに。 [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၄၇၊ ၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == Help == Hello, I recently created [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article and I need your help in improving it as I do not speak Burmese. Thank you. [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၃၊ ၂၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Regarding deletion request == ဆောင်းပါးတွေကို ဖျက်ဖို့ တောင်းဆိုတဲ့အခါ လင့်ခ်တွေကို အရင် စစ်ဆေးပေးစေချင်ပါတယ်။ နို့မို့ဆိုရင် ဖျက်လိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဆီကို လင့်ခ်ချိတ်ထားတဲ့ နေရာတွေမှာ လင့်ခ်နီပြီး အချိတ်အဆက်ပြတ်သွားနိုင်တာမို့ပါ။ ဥပမာ [https://my.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%91%E1%80%B0%E1%80%B8:%E1%80%98%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%9C%E1%80%84%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%91%E1%80%AC%E1%80%B8%E1%80%9C%E1%80%B2/%E1%80%96%E1%80%AF%E1%80%9B%E1%80%BE%E1%80%AD%E1%80%99%E1%80%AD%E1%80%A1%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%9B%E1%80%AD%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%BD%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8_%E1%80%94%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8 ဒီဆောင်းပါး]ကို ဗလာလုပ်လိုက်ပေမယ့် သူ့ဆီကို ချိတ်ထားတဲ့ ဆောင်းပါးတွေ ရှိနေပါသေးတယ်။ ဒါကြောင့် incoming link တွေ စစ်ပြီးမှ deletion request လုပ်စေချင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၃၉၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ နောက်အခါတွေကျရင် စစ်ပြီးလုပ်လိုက်ပါမယ်။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၁၃ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာဗန်းစကားများ == မြန်မာဗန်းစကားတွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆောင်းပါးသစ်တွေ ဖန်တီးပေးတာ ကျေးဇူးပါ။ ဒါပေမယ့် ဆောင်းပါးတွေက စာတစ်ကြောင်းနှစ်ကြောင်းလောက်ပဲ ရှိတာရယ်၊ နောင်မှာလဲ ထပ်ဖြည့်ရေးဖို့ အလားအလာ နည်းတာရယ်ကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယား ဆောင်းပါးအစား မြန်မာ ဝစ်ရှင်နရီဖက်မှာ အဘိဓာန်ပုံစံနဲ့ ရေးတာက ပိုသင့်တော်ပါလိမ့်မယ်ဗျ။ ဥပမာ [[ဇယားကိုက်သည်]] အစား [[:my:wikt:ဇယားကိုက်]] ဆိုတာမျိုးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၀၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 1gyh2krzopdz5maw0rggg3j9dcp2e49 0 72120 1036082 1032917 2026-06-05T03:17:45Z Ninjastrikers 22896 1036082 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = လောက်ကိုင်မြို့ | official_name = Laukkai | native_name = [[ကိုးကန့်လူမျိုး|ကိုးကန့်]]/[[တရုတ်ဘာသာစကား|တရုတ်]]: <span>老街</span> (Lǎojiē) | other_name = | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] | image_skyline = Laukkai.jpg | image_caption = လောက်ကိုင်မြို့ မြင်ကွင်းတစ်ခု | image_map = | map_caption = | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံအတွင်း လောက်ကိုင်မြို့ တည်ရှိရာနေရာ | seat_type = ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသနှင့်မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့ | seat = လောက်ကိုင်မြို့ | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{MMR}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးများ|ပြည်နယ်]] | subdivision_name1 = [[ရှမ်းပြည်နယ်]] | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[လောက်ကိုင်ခရိုင်]] | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name3 = [[လောက်ကိုင်မြို့နယ်]] | subdivision_type4 = [[ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]] | subdivision_name4 = [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]] | unit_pref = Metric | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = 1000 | elevation_ft = 3280 | population_total = ၂၃၄၃၅ | population_as_of = ၂၀၁၄ | population_footnotes = | population_density_km2 = auto | coordinates = {{coord|23|41|41|N|98|45|52|E|region:MM_type:city|display=inline,title}} | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +၆:၃၀ | website = }} '''လောက်ကိုင်မြို့''' ({{lang|zh-hans|老街}}) သည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ [[လောက်ကိုင်မြို့နယ်]]၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်ပြီး [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၏ မြို့တော်လည်း ဖြစ်သည်။<ref name=breaksdown>{{Cite web | work=The Irrawaddy | date=28 August 2009 | accessdate=29 August 2009 | title=Burmese Cease Fire Breaks Down | url=http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=16658 | author=Saw Yan Naing | archivedate=30 August 2009 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20090830013448/http://www.irrawaddy.org/article.php?art_id=16658 }}</ref><ref name=ET>{{Cite web | title=Myanmar military moves to crush Kokang Chinese | url=http://www.earthtimes.org/articles/show/283048,myanmar-military-moves-to-crush-kokang-chinese.html | date=27 August 2009 | accessdate=28 August 2009 | work=Earth Times | archivedate=13 January 2018 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20180113093001/http://www.earthtimes.org/articles/show/283048,myanmar-military-moves-to-crush-kokang-chinese.html }}</ref> လောက်ကိုင်မြို့သည် ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်နောက်ပိုင်းမှစ၍ တရားမဝင်လောင်းကစားလုပ်ငန်း၊ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ငန်း၊ [[လူကုန်ကူးခြင်း|လူကုန်ကူးမှု]]နှင့် အွန်လိုင်းငွေကြေးလိမ်လည်မှု (ကျားဖြတ်) လုပ်ငန်းဝင်းများ အခြေစိုက်ရာ နာမည်ဆိုးဖြင့် ကျော်ကြားသော နယ်စပ်မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref name=":0">{{Cite news |date=2023-11-16 |title=Myanmar scam town Laukkai empties out as war approaches |language=en |work=The Straits Times |url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/myanmar-scam-city-laukkai-empties-out-as-war-approaches |access-date=2023-12-15 |issn=0585-3923}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Fishbein |first=Emily |title='Fighting is all around': Myanmar faces deepening humanitarian crisis |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/12/14/fighting-is-all-around-myanmar-faces-deepening-humanitarian-crisis |access-date=2023-12-15 |website=Al Jazeera |language=en}}</ref> == ပထဝီဝင် အနေအထား == လောက်ကိုင်မြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်၏ မြောက်ပိုင်း၊ [[သံလွင်မြစ်]]၏ အရှေ့ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။ အဆိုပါမြစ်သည် ၎င်း၏ မြစ်ဖျားပိုင်းတွင် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]နှင့် [[မြန်မာ-တရုတ် နယ်နိမိတ်သတ်မှတ်ရေး|တရုတ်-မြန်မာ နယ်နိမိတ်]]၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိသည်။ လောက်ကိုင်မြို့သည် တရုတ်နိုင်ငံ၊ ယူနန်ပြည်နယ်၊ နန်ဆန်မြို့ (南傘) နှင့် ၁၀ မိုင်ခန့်သာ ကွာဝေးသော နယ်စပ်မြို့ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |url=http://www.goandgotravel.com/optional-tour.htm |title=Tour |access-date=29 August 2009 |archivedate=11 July 2011 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110711104319/http://www.goandgotravel.com/optional-tour.htm |url-status=dead }}</ref> ၎င်း၏ နှစ်စဉ်မိုးရေချိန်မှာ လက်မ ၄၀ ကျော် ဖြစ်သည်။<ref>[http://myanmargeneva.org/NLM2009/eng/9Sep/n090913.pdf MG] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20111002130039/http://myanmargeneva.org/NLM2009/eng/9Sep/n090913.pdf |date=2 October 2011 }}</ref> ဒေသတွင်းတွင် အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်တရုတ်စကားနှင့် တရုတ်စာလုံးများကို ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုကြပြီး [[တရုတ်ယွမ်ငွေ]]ကိုလည်း အဓိက သုံးစွဲကြသည်။ [[လားရှိုးမြို့]]မှ ၁၁၇ မိုင်နှင့် [[ကုန်းကြမ်းမြို့]]မှ ၄၂ မိုင်ခန့် ကွာဝေးသည်။ ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ မြို့ပြလူဦးရေမှာ ၂၃,၄၃၅ ဦး ရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=Myanmar: Regions, States, Major Cities & Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information |url=https://www.citypopulation.de/en/myanmar/cities/?cityid=34289 |access-date=2021-04-02 |website=www.citypopulation.de}}</ref> == သမိုင်းကြောင်း == သမိုင်းအရ ဤဒေသတွင် တော်နီယို သို့မဟုတ် မာလီပါ (麻栗壩) ဟုခေါ်သော လူနေထိုင်ရာ ရပ်ရွာတစ်ခု တည်ရှိခဲ့ဖူးသည်။ ၎င်းသည် ကိုးကန့်နယ်၏ အဓိကဈေးဖြစ်ခဲ့ပြီး ထိုနယ်၏ တစ်ခုတည်းသော မြေပြန့်လွင်ပြင်ဒေသတွင် တည်ရှိခဲ့သည်။<ref>Scott and Hardiman (1900). ''Gazetteer of Upper Burma and the Shan States.'' Pt. 2, Vol. 1, pp. 464–468</ref><ref>{{Cite web |title=Mindat.org |url=https://www.mindat.org/feature-1311971.html |access-date=2025-07-05 |website=www.mindat.org}}</ref> === ဩဂုတ် ၂၀၀၉ ကိုးကန့်ဖြစ်စဉ် === လောက်ကိုင်သည် ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ကိုးကန့်ဖြစ်စဉ်အတွင်း တိုက်ပွဲများ၏ ဗဟိုချက်ဖြစ်ခဲ့သည်။<ref name=juntasploy>{{Cite web |url=http://www.shanland.org/index.php?option=com_content&view=article&id=2678:juntas-ploy-push-kokang-to-shoot-first&catid=86:war&Itemid=284 |title=Junta's ploy: Push Kokang to shoot first |date=14 August 2009 |work=[[Shan Herald]] |access-date=29 August 2009 |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090901151337/http://www.shanland.org/index.php?option=com_content&view=article&id=2678%3Ajuntas-ploy-push-kokang-to-shoot-first&catid=86%3Awar&Itemid=284 |archivedate=1 September 2009}}</ref> ဩဂုတ်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး [[မင်းအောင်လှိုင်]] ဦးဆောင်သော နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ စစ်အစိုးရတပ်မတော်က မြို့ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ဖုန်ကြားရှင်၏ ကိုးကန့်တပ်မတော် (MNDAA) ကို မောင်းထုတ်ခဲ့သည်။<ref name=breaksdown/> === မြန်မာအစိုးရနှင့် ပြည်သူ့စစ်အုပ်ချုပ်မှုခေတ် === ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့များထံမှ လောက်ကိုင်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက်၊ တပ်မတော်သည် စစ်အစိုးရလိုလားသော ကိုးကန့်ပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့ (အဓိက မျိုးနွယ်စုကြီး လေးစု) ကို အာဏာလွှဲအပ်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် အဆိုပါအဖွဲ့များသည် မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် တရုတ်ခရီးသွားဧည့်သည်များကို ပစ်မှတ်ထားသည့် လောင်းကစားကာစီနိုလုပ်ငန်း၊ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ငန်းများနှင့် အွန်လိုင်းငွေကြေးလိမ်လည်မှု လုပ်ငန်းဝင်း (ကျားဖြတ်) များမှတစ်ဆင့် အလွန်အမင်း ချမ်းသာကြွယ်ဝလာခဲ့သည်။ ဤအခြေအနေသည် အဓိကအားဖြင့် တရုတ်နိုင်ငံအပါအဝင် နိုင်ငံခြားသား လူကုန်ကူးခံရသူများကို ပိတ်လှောင်စေခိုင်းရာ နေရာကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ''The Straits Times'' သတင်းစာက ၂၀၂၃ ခုနှစ်တွင် လောက်ကိုင်မြို့ဝန်းကျင်၌ လိမ်လည်မှုလုပ်ငန်းဝင်းပေါင်း ၄၀ ခန့် လည်ပတ်နေနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။<ref name=":0" /> ၂၀၁၅ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတ|မြန်မာနိုင်ငံသမ္မတ]] [[သိန်းစိန် (နိုင်ငံတော်သမ္မတ)|ဦးသိန်းစိန်]]က အစိုးရတပ်များနှင့် [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်]] (MNDAA) တို့အကြား ဖြစ်ပွားသော ကနဦးတိုက်ပွဲများကို တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် ကိုးကန့်ဒေသတွင် သုံးလကြာ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး (Martial Law) ကို ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |work=[[Reuters]] |date=17 February 2015 |access-date=18 February 2015 |title=Myanmar declares martial law in troubled Kokang region |url=https://www.reuters.com/article/us-myanmar-clashes-idUSKBN0LL11S20150217 |author=Soe Zeya Tun}}</ref> အဆိုပါ ညမထွက်ရအမိန့်ကို ၂၀၁၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၉ ရက်နေ့အထိ ကာလရှည် သက်တမ်းတိုးခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web |last=Mann |first=Zarni |date=10 September 2019 |title=Curfew Continues in Northern Myanmar's Kokang Over Concerns About Armed Conflict |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/curfew-continues-northern-myanmars-kokang-concerns-armed-conflict.html |access-date=20 December 2023 |website=The Irrawaddy}}</ref> ၂၀၁၇ ခုနှစ် မတ်လ ၆ ရက်နေ့တွင် MNDAA မှ တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် လောက်ကိုင်မြို့ရှိ ဖူလီလိုက်၊ ကျိန်ဖု နှင့် ကျိန်ကျန့် ကာစီနိုများကို ဝင်ရောက်စီးနင်းခဲ့သည်။ အဆိုပါ ကာစီနိုသုံးခုကို ပြိုင်ဘက်ဖြစ်သော [[နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့|ကိုးကန့်နယ်ခြားစောင့်တပ် (BGF)]] က ပိုင်ဆိုင်သည်။ ထိုစီးနင်းမှုကြောင့် လူတစ်ဦးသေဆုံးခဲ့ပြီး ဒေါ်လာ သန်းပေါင်းများစွာကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Nanda |date=2020-07-23 |title=The Kokang casino dream |url=https://www.frontiermyanmar.net/en/the-kokang-casino-dream/ |access-date=2023-12-20 |website=Frontier Myanmar |language=en-US}}</ref> === ၁၀၂၀ ဖြစ်စဉ် (၂၀၂၃ ခုနှစ်) === ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၀ ရက်နေ့ နံနက်စောစောပိုင်းတွင် နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းခေါင်းဆောင် မင်ရွှဲ့ချန်း၏ Crouching Tiger (臥虎山莊) ဗီလာတွင် အဓမ္မစေခိုင်းခံနေရသော တရုတ်နိုင်ငံသားများကို ကယ်တင်ရန် ကြိုးပမ်းမှုတစ်ခု ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး၊ အဆိုပါလုပ်ငန်းဝင်းမှ ထွက်ပြေးရန်ကြိုးစားစဉ် တရုတ်ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်အချို့အပါအဝင် လူအများအပြားကို အစောင့်များက ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြောင်း တရုတ်မီဒီယာများနှင့် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ၌ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ဤ "၁၀၂၀ ဖြစ်စဉ်" သည် တရုတ်အစိုးရ၏ စိတ်ရှည်မှုကို ကုန်ဆုံးစေခဲ့ပြီး စစ်အာဏာရှင်ဆန့်ကျင်ရေး တပ်ဖွဲ့များအား [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] စတင်ရန် တရုတ်နိုင်ငံက ခွင့်ပြုစေခဲ့သည့် အဓိက တွန်းအားဖြစ်သည်ဟု ယူဆကြသည်။<ref>{{cite news |last=Head |first=Jonathan |title=The Chinese mafia's downfall in a lawless casino town |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-67471138 |access-date=29 December 2023 |work=[[BBC News]] |publisher=[[BBC]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240214063504/https://www.bbc.com/news/world-asia-67471138|archivedate=February 14, 2024 |date=23 November 2023}}</ref><ref>{{cite news |last1=Head |first1=Jonathan |last2=Luo |first2=Lulu |title=A turning point in Myanmar as army suffers big losses |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-67305690 |access-date=29 December 2023 |work=[[BBC News]] |publisher=[[BBC]] |date=9 November 2023}}</ref><ref>{{cite news |last=Gan |first=Nectar |title=How online scam warlords have made China start to lose patience with Myanmar's junta |url=https://edition.cnn.com/2023/12/19/china/myanmar-conflict-china-scam-centers-analysis-intl-hnk/index.html |access-date=29 December 2023 |work=[[CNN]] |publisher=[[WarnerMedia]] |date=19 December 2023}}</ref> ဧရာဝတီသတင်းဌာနက ဖော်ပြချက်အရ မင်မိသားစုသည် လောက်ကိုင်ကို အုပ်စိုးသော မျိုးနွယ်စုကြီး လေးခုထဲမှ တစ်ခုအတွက် အလုပ်လုပ်ပေးခဲ့သော ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းကြီး ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=The Irrawaddy |date=September 30, 2025 |title=China Sentences 16 Kokang Crime Syndicate Members to Death |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/china-sentences-16-kokang-crime-syndicate-members-to-death.html |access-date=2025-09-30 |website=The Irrawaddy |language=en-US}}</ref> === ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးနှင့် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ === ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]]သည် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ တပ်မတော်ကို ထိုးစစ်ကြီးတစ်ခု စတင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါထိုးစစ်တွင် MNDAA သည် ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် လက်လွှတ်ဆုံးရှုံးခဲ့ရသော လောက်ကိုင်မြို့ကို ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ရန် ရည်မှန်းချက်ဖြင့် ကိုးကန့်ဒေသအတွင်း ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့သည်။ နိုဝင်ဘာလ ၁၁ နှင့် ၁၂ ရက်နေ့များတွင် MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့ကို လက်နက်ကြီးများဖြင့် စတင်ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီး<ref name=":1" /> နိုဝင်ဘာလ ၁၄ ရက်နေ့တွင် မြို့ကို ဝန်းရံထားနိုင်ခဲ့သည်။<ref name=":0" /> နိုဝင်ဘာလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ခြေလျင်တပ်ရင်း ၁၂၉ မှ တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁၂၇ ဦးလုံးသည် ၎င်းတို့၏ မိသားစုများနှင့်အတူ [[ကုန်းကြမ်းမြို့]]အနီးတွင် MNDAA ထံသို့ လက်နက်ချခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Entire infantry battalion surrenders in Laukkai: MNDAA – Myanmar Now |date=15 November 2023 |url=https://myanmar-now.org/en/news/entire-infantry-battalion-surrenders-in-laukkai-mndaa/ |access-date=2023-12-18 |language=en-US}}</ref> MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့သို့ တဖြည်းဖြည်း ချဉ်းကပ်လာသည့်အချိန်မှစ၍ မြို့အတွင်းမှ လူအများအပြား အစုလိုက်အပြုံလိုက် ထွက်ခွာခဲ့ကြသည်။<ref name=":1" /> ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလနှောင်းပိုင်းတွင် MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့ရှိ ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားများအတွက် လောက်ကိုင်နှင့် ကွမ်းလုံမြို့နယ်များ၊ ဝပြည်နယ်တို့ကို ဖြတ်သန်း၍ လားရှိုးမြို့သို့ ထွက်ပြေးနိုင်ရန် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာလမ်းကြောင်းတစ်ခု ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။ သို့သော် ကိုးကန့်လူမျိုးအများအပြားသည် တရုတ်နယ်စပ်သို့ ထွက်ပြေးခဲ့ကြသော်လည်း တရုတ်အာဏာပိုင်များ၏ မျက်ရည်ယိုဗုံးဖြင့် ပစ်ခတ်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web |last=Htoo Zan |first=Hein |date=28 November 2023 |title=Exodus: Tens of Thousands Flee as Myanmar Junta Troops Face Last Stand in Kokang |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/exodus-tens-of-thousands-flee-as-myanmar-junta-troops-face-last-stand-in-kokang.html |access-date=17 December 2023 |website=The Irrawaddy}}</ref> ဒီဇင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် MNDAA သည် တပ်မတော်နှင့် သုံးရက်ကြာ တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားပြီးနောက် မဟာဗျူဟာကျသော ဘုရားလေးဆူကုန်းကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါနေရာသည် လောက်ကိုင်မြို့ကို အပေါ်စီးမှ မြင်နိုင်သော ကုန်းတစ်ခုပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး လောက်ကိုင်မြို့မတိုင်မီ စစ်အကူတပ်များ၏ နောက်ဆုံးခံစစ်စခန်း ဖြစ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news |date=2023-12-08 |title=Laukkai is a notorious den of online scams — and the prize in one family's 14-year quest for revenge |language=en-AU |work=ABC News |url=https://www.abc.net.au/news/2023-12-09/myanmar-mndaa-brotherhood-alliance-kokang-battle/103159456 |access-date=2023-12-15}}</ref><ref>{{Cite web |date=5 December 2023 |title=Ethnic Army Battles to Seize Another Base From Myanmar Junta Near Border With China |url=https://www.irrawaddy.com/news/war-against-the-junta/ethnic-army-battles-to-seize-another-base-from-myanmar-junta-near-border-with-china.html |access-date=2023-12-20 |website=The Irrawaddy}}</ref> ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် တရုတ်နိုင်ငံသည် [[ကူမင်းမြို့]]၌ တပ်မတော်နှင့် MNDAA ကြား ယာယီအပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးခဲ့သော်လည်း၊ ဒီဇင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး ပြန်လည်ပျက်ပြယ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=20 December 2023 |title=Fighting Resumes in Myanmar's Kokang Region Ending Brief Pause That Followed China Peace Talks |url=https://www.irrawaddy.com/news/war-against-the-junta/fighting-resumes-in-myanmars-kokang-region-ending-brief-pause-that-followed-china-peace-talks.html |access-date=2023-12-20 |website=The Irrawaddy}}</ref> ထို့နောက် MNDAA သည် ဒီဇင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်မြို့မြောက်ဘက် တရုတ်နယ်စပ်ရှိ ရန်လုံကျိုင်း နယ်စပ်ဂိတ်ကို သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Myanmar Resistance Forces Seize Another China Border Crossing |url=https://thediplomat.com/2023/12/myanmar-resistance-forces-seize-another-china-border-crossing/ |access-date=2023-12-20 |website=thediplomat.com |language=en-US}}</ref> ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် လောက်ကိုင်မြို့၏ နေရာအများစုသည် MNDAA ၏ ထိန်းချုပ်မှုအောက်သို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။<ref>{{cite web | url=https://myanmar-now.org/en/news/most-of-laukkai-now-under-mndaa-control/ | title=Most of Laukkai now under MNDAA control | date=28 December 2023 }}</ref> ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၅ ရက်နေ့တွင် ဒေသကွပ်ကဲမှုစစ်ဌာနချုပ် (ဒကစ) မှ နောက်ဆုံးစစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် ဗိုလ်မှူးချုပ်များ အစုလိုက်အပြုံလိုက် လက်နက်ချခဲ့ပြီးနောက် MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့တစ်မြို့လုံးကို အလုံးစုံ ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။<ref>{{cite web | url=https://myanmar-now.org/en/news/mndaa-captures-military-command-centre-outside-laukkai-taking-full-control-of-city/ | title=MNDAA captures military command centre outside Laukkai, taking full control of city | date=5 January 2024 }}</ref> === MNDAA ၏ ထိန်းချုပ်မှုခေတ် === MNDAA က လောက်ကိုင်ကို ပြန်လည်အုပ်ချုပ်ပြီးနောက် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးအတွက် အများပြည်သူရှေ့မှောက်တွင် ရုံးထုတ်စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၄ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ခိုးယူထားသော လက်နက်များကို ရောင်းချခြင်း၊ ငွေညှစ်ခြင်း၊ လူကုန်ကူးမှုနှင့် လူသတ်မှုများ ကျူးလွန်ခဲ့သည့် တရားခံ ဆယ်ဦး (MNDAA တပ်ဖွဲ့ဝင် ၇၀% ပါဝင်) ကို ပြစ်ဒဏ်စီရင်ခဲ့ပြီး ၎င်းတို့အနက် တရားခံ သုံးဦးကို လူထုရှေ့မှောက်တွင် သေဒဏ်ပေး ကွပ်မျက်ခဲ့သည်။<ref> [https://www.irrawaddy.com/news/burma/ethnic-army-executes-three-men-after-public-trial-in-northern-myanmar.html Ethnic Army Executes Three Men After Public Trial in Northern Myanmar]. April 25, 2024. [[The Irrawaddy]] </ref> == အုပ်ချုပ်ရေးဌာနခွဲများ == MNDAA သည် လောက်ကိုင်မြို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ပြီးနောက် အုပ်ချုပ်ရေးလွယ်ကူစေရန် မြို့ကို ရပ်ကွက် (ခရိုင်ခွဲ) သုံးခုအဖြစ် ပိုင်းခြားပြင်ဆင်ခဲ့သည်- * ဒုံချန်းရပ်ကွက် (东城区/အရှေ့ပိုင်းမြို့သစ်ရပ်ကွက်)<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/kokang0123/posts/pfbid0JUHFQFT3tXgbPw8pK2LmimcsvfUoY2He9amc2tGw7G49if9MgDw6o237sgXouxYDl|title=缅甸联邦第一特区老街市东城区召开群众大会|date=2024-06-12|work=果敢资讯网|language=zh}}</ref> * လောက်ကိုင်ရပ်ကွက် (老街区/မြို့ဟောင်းရပ်ကွက်)<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/kokang0123/posts/791918409710201/|title=老街市人民政府在老街区召开群众大会|date=2024-06-13|work=果敢资讯网|language=zh}}</ref> * ကျင့်ရှမ်းချိန်ရပ်ကွက် (金象城区/ဆင်ရွှေရည်ရပ်ကွက်)<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/kokang0123/posts/792491956319513/|title=老街市工作组召开金象城区群众大会|date=2024-06-14|work=果敢资讯网|language=zh}}</ref> == ဓာတ်ပုံများ == <gallery> File:Laukkaing.jpg|၁၀တန်ဂိတ်အလွန် လောက်ကိုင်မြို့ဝင်ဆိုင်းဘုတ်။ File:Myanmar-China Border Yanlonkyine Gate.jpg|ရန်လုံကျိုင်း နယ်စပ်ဂိတ် မြင်ကွင်း (၂၀၁၉) File:Laukkaing Peace Memorial Tower.jpg|မြို့တွင်းရှိ ကိုးကန့်ငြိမ်းချမ်းရေးအထိမ်းအမှတ် ကျောက်တိုင် </gallery> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ရှမ်းပြည်နယ်}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:လိမ်လည်မှု ဂိုဏ်းစခန်းများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] f8kzc2lk81d3mhsj81wznrcsrkern1b 0 72288 1036081 1032916 2026-06-05T03:17:37Z Ninjastrikers 22896 1036081 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = မိုင်းလားမြို့ | official_name = Mong La | native_name = [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်း]]: မိူင်းလႃး {{•}} [[တိုင်းလူဘာသာစကား|လူးရှမ်း]]: ᦵᦙᦲᧂ ᦟᦱᧉ | other_name = {{lang|zh|小勐拉}} (Xiǎo Měnglā) | settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] | pushpin_label_position = bottom | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံအတွင်း မိုင်းလားမြို့ တည်ရှိရာနေရာ | image_skyline = Pyitawthar Road, Mong La, Myanmar.jpg | image_caption = မိုင်းလားမြို့တွင်းရှိ ပြည်တော်သာလမ်းမကြီး | seat_type = ခရိုင်နှင့်မြို့နယ်ရုံးစိုက်ရာမြို့ | seat = မိုင်းလားမြို့ | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{MMR}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးများ|ပြည်နယ်]] | subdivision_name1 = [[ရှမ်းပြည်နယ်]] | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[မိုင်းလားခရိုင်]] | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name3 = [[မိုင်းလားမြို့နယ်]] | unit_pref = Metric | area_total_km2 = | elevation_m = 640 | population_total = | population_as_of = | coordinates = {{coord|21|39|50|N|100|02|24|E|region:MM_type:city|display=inline,title}} | timezone1 = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +၆:၃၀ | website = }} '''မိုင်းလားမြို့''' ({{lang-zh|{{linktext|勐拉}}}}, {{translit|zh|Měnglā}}) သည် [[ရှမ်းပြည်နယ်]]၊ [[မိုင်းလားခရိုင်]]၊ [[မိုင်းလားမြို့နယ်]]၏ ရုံးစိုက်ရာမြို့ဖြစ်သည်။ မိုင်းလားမြို့သည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]]၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်]]ရှိ နယ်စပ်မြို့ဖြစ်သော {{ill|တာလော့မြို့|lt=တာလော့မြို့|zh|打洛镇}}နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင်တွင် တည်ရှိသည်။ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] နယ်စပ်မြို့ဖြစ်သည့် [[မယ်ဆိုင်မြို့]]မှ {{convert|258|km|mi}} ခန့်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၊ [[ကျိုင်းတုံမြို့]]၏ အရှေ့မြောက်ဘက် {{convert|80|km|mi}} ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။ မိုင်းလားမြို့သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း၌ တည်ရှိသော်လည်း ၎င်း၏ လျှပ်စစ်မီး၊ ဆက်သွယ်ရေး၊ အခြားအခြေခံအဆောက်အအုံများနှင့် ကုန်သွယ်မှုစီးဆင်းမှုများသည် တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် မှီခိုနေရသည်။<ref name="Virtual gambling" /> မိုင်းလားတွင် အဓိကအသုံးပြုသည့် ငွေကြေးမှာ [[တရုတ်ယွမ်ငွေ]] ဖြစ်သည်။<ref name="Mongla escapade">Star Publications [http://www.thestar.com.my/story/?sec=lifetravel&file=%2f2011%2f2%2f12%2flifetravel%2f8018967 Mongla escapade], LIZ PRICE, February 12, 2011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140821184152/http://www.thestar.com.my/story/?sec=lifetravel&file=%2f2011%2f2%2f12%2flifetravel%2f8018967 |date=21 August 2014 }}</ref> == အမည်ရင်းမြစ် == မြန်မာအမည် မိုင်းလား နှင့် တရုတ်အမည် {{translit|zh|Měnglā}} ({{lang|zh|勐拉}}) တို့သည် [[ရှမ်းဘာသာစကား]]ဖြင့် {{lang|shn|မိူင်းလႃး}} ({{translit|shn|Miunglaa}}) နှင့် [[တိုင်းလူဘာသာစကား|တိုင်းလူဘာသာ]]ဖြင့် {{translit|tdd|Mueang La}} ({{lang|tdd|ᦵᦙᦲᧂ ᦟᦱᧉ}}) ဟု အသံထွက်သည့် တိုင်းရင်းသားအမည်တစ်ခုကို အသံဖလှယ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဒေသခံတရုတ်လူမျိုးများက လူဦးရေ ၃၀၀,၀၀၀ ကျော်ရှိသော တရုတ်နိုင်ငံရှိ မိုင်းလားခရိုင်ကြီးနှင့် ခွဲခြားသိရှိနိုင်ရန် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဤမြို့ကို "မိုင်းလားငယ်" ({{lang|zh|小勐拉}}, {{translit|zh|Xiǎo Měnglā}}) ဟုလည်း ရည်ညွှန်းခေါ်ဆိုကြသည်။ ယူနန်ပြည်နယ်၊ ဗီယက်နမ်နယ်စပ်ရှိ ကျင်းဖိန်ခရိုင်တွင်လည်း အမည်တူ မြို့တစ်မြို့ရှိသော်လည်း အလှမ်းကွာဝေးသောကြောင့် ရောထွေးမှုမဖြစ်စေပါ။ == သမိုင်းကြောင်း == {{see also|ရှမ်းပြည်နယ်အရှေ့ပိုင်း အထူးဒေသ ၄|အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|မိုင်းလားမြို့နယ်}} မိုင်းလားသည် ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်များတွင် သာမန်အစွန်အဖျားရွာငယ်လေးတစ်ခုမှ ဒေသတွင်း လောင်းကစားမြို့တော် (Las Vegas) ပုံစံသို့ ပြောင်းလဲလာခဲ့သည်။ [[အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်]] (NDAA) သည် မိုင်းလားဒေသတွင် အခြေစိုက်လှုပ်ရှားလျက်ရှိသည်။<ref name="Virtual gambling"> Michael Black and Roland Fields. "Virtual gambling in Myanmar's drug country".[https://web.archive.org/web/20061019063956/http://www.atimes.com/atimes/Southeast_Asia/HH26Ae01.html ''Asia Times''] 26 August 26, 2006</ref> ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ်များတွင် ဤဒေသသည် မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ပြည့်တန်ဆာလုပ်ငန်းများအတွက် ဒေသတွင်း ဗဟိုချက်တစ်ခုအဖြစ် လူသိများလာခဲ့သည်။<ref>https://www.indiatoday.in/fyi/story/mong-la-myanmar-burma-border-china-prostitution-sex-drug-trafficking-357857-2016-12-16</ref> မိုင်းလားသည် [[ရွှေတြိဂံဒေသ]]အတွင်းတွင် တည်ရှိပြီး၊ မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်ရာတွင်သုံးသည့် ဓာတုပစ္စည်းများ တင်သွင်းရာ ဒေသတွင်းအချက်အချာကျသောနေရာဖြစ်သကဲ့သို့၊ စိတ်ကြွမူးယစ်ဆေးဝါးများ ထုတ်လုပ်ရာနေရာတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Berlinger |first=Joshua |date=2021-05-04 |title=Asia’s multibillion dollar methamphetamine cartels are using creative chemistry to outfox police, experts say |url=https://www.cnn.com/2021/05/03/asia/golden-triangle-precursors-intl-hnk-dst |access-date=2025-06-04 |website=CNN |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2021-05-31 |title=Chemicals in, Meth Out in Asia's Booming Golden Triangle Drug Trade |url=https://www.voanews.com/a/east-asia-pacific_chemicals-meth-out-asias-booming-golden-triangle-drug-trade/6206451.html |access-date=2025-06-04 |website=Voice of America |language=en}}</ref> ဆုတ်လွေမြစ်ဆိပ်ကမ်းသည် [[မဲခေါင်မြစ်]]တစ်လျှောက် တရားဝင်နှင့် တရားမဝင်ကုန်စည်များအတွက် အရေးပါသော သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးအချက်အချာကျသည့် နေရာတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊<ref>{{Cite web |last=UNODC Regional Office for Southeast Asia and the Pacific |date=2023 |title=Synthetic Drugs in East and Southeast Asia: Latest developments and challenges |url=https://www.unodc.org/roseap/uploads/documents/Publications/2023/Synthetic_Drugs_in_East_and_Southeast_Asia_2023.pdf |access-date=4 June 2025}}</ref> နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ဖွဲ့စည်းပုံကျ ရာဇဝတ်မှုများ၏ အဓိကဗဟိုချက်အဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ သတ်မှတ်ခံထားရသော [[ရွှေတြိဂံအထူးစီးပွားရေးဇုံ|ရွှေတြိဂံ အထူးစီးပွားရေးဇုန်]]၏ မြစ်ညာပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။<ref>{{Cite web |last=Berlinger |first=Joshua |date=2020-12-07 |title=Is an alleged drug kingpin from China investing millions in a port in Laos? |url=https://www.cnn.com/2020/12/07/asia/laos-ban-mom-port-zhao-wei-intl-hnk-dst |access-date=2025-06-04 |website=CNN |language=en}}</ref> ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် [[နိုင်ငံတော် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားမှု တည်ဆောက်ရေးအဖွဲ့]]က မိုင်းလားမြို့တွင် [[ရွှေတိဂုံစေတီတော်]]၏ ပုံတူပွားစေတီတစ်ဆူကို စတင်တည်ဆောက်ခဲ့သည်။<ref name=":12">{{Cite web |date=November 2009 |title=Forbidden Glimpses of Shan State |url=https://www.unpo.org/images/shan%20forbidden%20glimpses%20of%20shan%20state.pdf |website=Shan Women’s Action Network |access-date=18 October 2025 |archive-date=26 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240426115405/https://www.unpo.org/images/shan%20forbidden%20glimpses%20of%20shan%20state.pdf }}</ref> အဆိုပါစေတီတော်ကို ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် အနေကဇာတင်ခဲ့သည်။ တရုတ်အစိုးရ၏ တိုင်ကြားမှုများကြောင့် မိုင်းလားရှိ [[ကက်စီနို|ကာစီနို]]လောင်းကစားရုံများကို ၂၀၀၅ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် တစ်နှစ်ခန့် ပိတ်သိမ်းခဲ့ရသည်။<ref name="Williams2010">{{cite book|last=Williams|first=China|title=Thailand|url=https://books.google.com/books?id=oc0LoROKM0MC&pg=PA366|accessdate=1 August 2021|date=15 September 2010|publisher=Lonely Planet Publications|isbn=978-1-74220-385-0}}</ref> မိုင်းလားသည် လျင်မြန်စွာတိုးတက်လာသော သမိုင်းကြောင်းရှိခဲ့သော်လည်း ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်များနှောင်းပိုင်းတွင် ၎င်း၏ စီးပွားရေးမှာ ကျဆင်းခဲ့သည်။<ref>{{cite web|last=Gorsky|first=Timothy|url=http://www.rabbitadvocacy.com/investigating_the_illegal_wildli.htm|title=Christmas in Purgatory: Investigating the Illegal Wildlife Market in Mong La, Burma|website=Rabbit Advocacy|access-date=1 August 2021}}</ref> ၂၁၁၁ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် မြန်မာစစ်အစိုးရနှင့် မိုင်းလားအခြေစိုက် အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်တို့အကြား အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက်အသစ်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးပြီးနောက် ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံမှ မိုင်းလားသို့ ခရီးသွားလုပ်ငန်း ပြန်လည်စတင်ခဲ့သည်။ ဤဒေသတွင် တရားမဝင် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ကုန်ကူးမှုများလည်း တိုးပွားလာခဲ့သည်။ မိုင်းလားသည် [[သင်းခွေချပ်]] ကုန်သွယ်မှု၏ အဓိကအချက်အချာနေရာတစ်ခုအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ ၂၀၀six၊ ၂၀၀၉၊ ၂၀၁၃-၂၀၁၄ နှင့် ၂၀၁၅ ခုနှစ်များအတွင်း လေးကြိမ်တိုင်တိုင် လေ့လာခဲ့ရာတွင် သင်းခွေချပ်အကြေးခွံ အိတ် ၄၂ အိတ်၊ အရေခွံအပြည့် ၃၂ ခု၊ ဝိုင်ဖြင့်စိမ်ထားသော သန္ဓေသား သို့မဟုတ် အစိတ်အပိုင်း ၁၆ ခု နှင့် သင်းခွေချပ်အကောင်လိုက် ၂၇ ကောင်ကို ရောင်းချရန် ခင်းကျင်းထားသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Nijman |first1=Vincent |last2=Zhang |first2=Ming Xia |last3=Shepherd |first3=Chris R. |date=2016 |title=Pangolin trade in the Mong La wildlife market and the role of Myanmar in the smuggling of pangolins into China |journal=Global Ecology and Conservation |language=en |volume=5 |pages=118–126 |doi=10.1016/j.gecco.2015.12.003|doi-access=free }}</ref> အာဖရိကဆင်စွယ်နှင့် ကြံ့ဖြူ၏ဦးချိုကဲ့သို့သော အာဖရိကမှ တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်ထွက်ကုန်များကိုလည်း မိုင်းလားတွင် ပေါ်ပေါ်တင်တင် ရောင်းချနေသည်ကို တွေ့ရှိရပြီး၊ ဤအချက်အချာနေရာကို အသုံးပြု၍ ထိုပစ္စည်းများကို တရုတ်နိုင်ငံသို့ သယ်ဆောင်နေကြောင်း ညွှန်ပြလျက်ရှိသည်။<ref>{{Cite journal |last1=Nijman |first1=Vincent |last2=Shepherd |first2=Chris R. |date=2014-11-01 |title=Emergence of Mong La on the Myanmar–China border as a global hub for the international trade in ivory and elephant parts |url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0006320714002985 |journal=Biological Conservation |language=en |volume=179 |pages=17–22 |doi=10.1016/j.biocon.2014.08.010 |issn=0006-3207|url-access=subscription }}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Shepherd |first1=Chris R. |last2=Gray |first2=Thomas N.E. |last3=Nijman |first3=Vincent |date=2017 |title=Rhinoceros horns in trade on the Myanmar–China border |journal=Oryx |language=en |volume=52 |issue=2 |pages=393–395 |doi=10.1017/S003060531600168X |issn=0030-6053|doi-access=free }}</ref> တရုတ်ကုမ္ပဏီဖြစ်သော Shanghai Shellpay Internet Technology သည် မိုင်းလားတွင် ယုံပန်း ဘလော့ခ်ချိန်း အထူးစီးပွားရေးဇုန်ကို တည်ဆောက်ရန် စီစဉ်နေကြောင်း သတင်းများ ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ တရုတ်သံရုံးက ယုံပန်း အထူးစီးပွားရေးဇုန် တည်ထောင်ခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ကြေညာချက်တစ်စောင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း မိုင်းလားအာဏာပိုင်များက တရုတ်ကုမ္ပဏီများကို ဤဒေသတွင် ဘလော့ခ်ချိန်း အထူးစီးပွားရေးဇုန် တည်ထောင်ရန် ခွင့်ပြုထားခြင်းမရှိကြောင်း ငြင်းဆိုခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Mongla Official Denies Chinese Firm Permitted to Set Up Autonomous Digital Economic Zone |url=https://www.irrawaddy.com/news/burma/mongla-official-denies-chinese-firm-permitted-set-autonomous-digital-economic-zone.html |website=The Irrawady}}</ref> == ဓာတ်ပုံပြခန်း == <gallery class="center"> File:Towers under construction in Mong La.jpg|ဆောက်လုပ်ဆဲ အဆောက်အအုံများ File:No. 5 Unity Street, Mong La.jpg|အမှတ် ၅ လမ်းပေါ်ရှိ မိုးမျှော်တိုက်များ File:Welcome sign into Mong La, Myanmar from Manzhang, China.jpg|တရုတ်ပြည်မှ အဝင်တွင်တွေ့ရသော ကြိုဆိုရေးဆိုင်းဘုတ် File:Number Nine Mansion, Mongla.jpg|မြို့တွင်းရှိ ဇိမ်ခံအိမ် File:缅甸小勐拉大金塔.jpg|တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ တွေ့မြင်ရသော မိုင်းလားမြို့ File:Dwenagara Golden Pagoda, Mongla.jpg |ဒွီနဂရရွှေစေတီ </gallery> == ကိုးကား == {{reflist}} {{ရှမ်းပြည်နယ်}} [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] [[ကဏ္ဍ:လိမ်လည်မှု ဂိုဏ်းစခန်းများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ အထူးစီးပွားရေးဇုန်များ]] 3bq3zfmd0vpp8czmifde032phcl4m6q 0 72367 1036024 354579 2026-06-04T22:12:00Z Thasung 143795 /* */ 1036024 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကျီခါးမြို့ |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ|မြို့]] |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = Myanmar |pushpin_map_caption = ကျီခါးမြို့ တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |subdivision_type = [[ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံအမည်]] |subdivision_name = {{အလံ|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = [[File:Flag_of_Chin_State.svg|23px]] [[ချင်းပြည်နယ်|ချင်း]] |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ဖလမ်းခရိုင်|ဖလမ်း]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တွန်းဇံမြို့နယ်]] |unit_pref = Imperial |area_total_km2 = |population_total = ၁၁,၁၅၆ |population_urban = ၁,၄၅၀ |population_rural = ၉,၇၀၆ |population_as_of = ၂၀၁၄ |population_footnotes = <ref name="census-2014">{{cite book|title=သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|publisher=လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန|location=နေပြည်တော်|date=May 2015|series=၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ|volume=အတွဲ-၂|pages=52|url=https://drive.google.com/file/d/0B067GBtstE5TeUlIVjRjSjVzWlk/view}}</ref> |population_blank1 = |population_blank1_title = လူမျိုးစုများ |population_blank2 = |population_blank2_title = ကိုးကွယ်မှု |population_density_km2 = auto |coordinates = {{coord|23.889757|93.53347|region:MM|display=inline,title|format=dms}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကျီခါးမြို့''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] အနောက်ပိုင်း [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ [[တီးတိန်ခရိုင်]]၊ [[တွန်းဇံမြို့နယ်]]တွင် ပါဝင်သည့် မြို့နယ်ခွဲအဆင့်ရှိ မြို့ ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} {{ချင်းပြည်နယ်}} [[Category:ချင်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] {{Chin-geo-stub}} ccpyl4hjxw8ak7fpy0w1lvpy52unrgc 0 89877 1036113 959045 2026-06-05T05:27:19Z ~2026-33307-56 143817 1036113 wikitext text/x-wiki {{Infobox national football team | Name = စပိန် | Badge = | Badge_size = | FIFA Trigramme = ESP | FIFA Rank = {{Nft rank|၈|stay||date=၁၇ မေ ၂၀၁၈}} | FIFA max = ၁ | FIFA max date = ဇူလိုင် ၂၀၀၈– ဇွန် ၂၀၀၉၊ အောက်တိုဘာ ၂၀၀၉– မတ် ၂၀၁၀၊ ဇူလိုင် ၂၀၁၀– ဇူလိုင် ၂၀၁၁၊ အောက်တိုဘာ ၂၀၁၁– ဇူလိုင် ၂၀၁၄ | FIFA min = ၂၅ | FIFA min date = မတ် ၁၉၉၈ | Elo Rank = {{Nft rank|၉|up|၁|date=၁၆ ဩ​ဂုတ်လ ၂၀၁၈}} <!-- Elo rankings change often and irregularly; there are no "releases" from which a team can go up or down in ranking --> | Elo max = ၁ | Elo max date = စက်တင်ဘာ ၁၉၂၀– မေ ၁၉၂၄၊ စက်တင်ဘာ– ဒီဇင်ဘာ ၁၉၂၅၊ ဇွန် ၂၀၀၈– ဇွန် ၂၀၀၉၊ ဇူလိုင် ၂၀၁၀– ဇွန် ၂၀၁၃ | Elo min = ၁၉ | Elo min date = ဇွန်–အောက်တိုဘာ ၁၉၆၉၊ နိုဝင်ဘာ ၁၉၉၁ | Elo rating max = ၂၀၄၉ | Elo rating max date = ၂၉ ဇွန် ၂၀၀၈၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၁၀ | Nickname = {{unbulleted list | {{nowrap|''{{lang|es|La Furia Roja}}'' (The Red Fury)}}<ref name="roja">{{cite web|url=http://www.bbc.co.uk/blogs/learningenglish/2010/06/la-roja-from-miguel-spain.shtml |title="La Roja" from Miguel, Spain |date=17 June 2010 |accessdate=30 June 2010}}</ref><ref name="roja2">{{cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/confederationscup/southafrica2009/statistics/news/newsid=1072428.html |title=La Roja lean to the left |publisher=[[FIFA]] |date=16 June 2009 |accessdate=၂ ဇွန် ၂၀၁၈ |archivedate=12 July 2015 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150712191712/http://www.fifa.com/tournaments/archive/confederationscup/southafrica2009/statistics/news/newsid=1072428.html }}</ref> | {{nowrap|''{{lang|es|La Furia}}'' (The Fury)}} | ''{{lang|es|La Roja}}'' (The Red [One]) }} | Association = ''[[:en:Royal Spanish Football Federation|Real Federación Española de Fútbol]]'' (RFEF) | Confederation = [[:en:UEFA|UEFA]] (ဥရောပ) | Coach = | Asst Manager = | Captain = Molata | Most caps = Iker Casillas (၁၆၇)<ref name="Most-capped players"/> | Top scorer = David Villa (၅၉) | Home Stadium = Various |pattern_la1 = _esp20h |pattern_b1 = _esp20h |pattern_ra1 = _esp20h |pattern_sh1 = _esp20h |pattern_so1 = _esp20h |leftarm1 = E00000 |body1 = E00000 |rightarm1 = E00000 |shorts1 = 020053 |socks1 = 020053 <!--Away Shirt--> | pattern_la2 =_span18a | pattern_b2 =_esp18a | pattern_ra2 =_span18a | pattern_sh2= _esp18a | pattern_so2 =_esp18a | leftarm2 = FFFFFF | body2 = FFFFFF | rightarm2 = FFFFFF | shorts2 = FFFFFF | socks2 = E6F3FF <!--End of Shirt--> | First game = {{fb|ESP|1785}} ၁–၀ {{fb-rt|DEN}}<br />([[ဘာဆဲလ်မြို့]]၊ ဘယ်လ်ဂျီယမ်နိုင်ငံ; ၂၈ ဩဂုတ် ၁၉၂၀) | Largest win = {{fb|ESP|1931}} ၁၃–၀ {{fb-rt|BUL}}<br />([[မက်ဒရစ်မြို့]]၊ စပိန်; ၂၁ မေ ၁၉၃၃) | Largest loss = {{fb|ESP|1785}} ၁–၇ {{fb-rt|ITA|1861}}<br />([[အမ်စတာဒမ်မြို့]]၊ နယ်သာလန်; ၄ ဇွန် ၁၉၂၈)<br />{{fb|ENG}} ၇–၁ {{fb-rt|ESP|1931}}<br />(လန်ဒန်၊ အင်္ဂလန်; ၉ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၃၁) | World cup apps = ၁၅ | World cup first = ၁၉၃၄ | World cup best = Champions, [[:en:2010 FIFA World Cup|၂၀၁၀]] | Regional name = [[:en:UEFA European Football Championship|European Championship]] | Regional cup apps = ၁၀ | Regional cup first = [[:en:1964 European Nations' Cup|၁၉၆၄]] | Regional cup best = Champions, [[:en:1964 European Nations' Cup|၁၉၆၄]], [[:en:UEFA Euro 2008|၂၀၀၈]] and [[:en:UEFA Euro 2012|၂၀၁၂]] | Confederations cup apps = ၂ | Confederations cup first = [[:en:2009 FIFA Confederations Cup|၂၀၀၉]] | Confederations cup best = Runners-up, [[:en:2013 FIFA Confederations Cup|၂၀၁၃]] | medaltemplates = {{MedalTop|}} {{MedalSport |Men's [[:en:Football at the Summer Olympics|Football]]}} {{MedalSilver |[[:en:1920 Summer Olympics|1920 Antwerp]] |[[:en:Football at the 1920 Summer Olympics&nbsp;– Men's team squads#Spain|Team]]}} {{MedalGold |[[:en:1992 Summer Olympics|1992 Barcelona]] |[[:en:Football at the 1992 Summer Olympics&nbsp;– Men's team squads#Spain|Team]]<ref name="Olympics 1992-">Since 1992, squads for Football at the Summer Olympics have been restricted to three players over the age of 23, which Javier will play in 2016. The achievements of such teams are not usually included in the statistics of the international team.</ref>}} {{MedalSilver |[[:en:2000 Summer Olympics|2000 Sydney]] |[[:en:Football at the 2000 Summer Olympics&nbsp;– Men's team squads#Spain|Team]]<ref name="Olympics 1992-" />}} {{MedalBottom}} |Home=}} '''စပိန် အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း'''({{lang-es|link=no|Selección de fútbol de España}}){{efn|Spanish pronunciation:<br />{{lang|es|Selección de fútbol de España}} {{IPA-es|seleɣˈθjon de ˈfuðβol de esˈpaɲa|}}<br />{{lang|es|La Roja}} {{IPA-es|la ˈroxa|}}<br />{{lang|es|La Furia Roja}} {{IPA-es|la ˈfuɾja ˈroxa|}}<br />{{lang|es|La Furia}} {{IPA-es|la ˈfuɾja|}}<br />{{lang|es|La Furia Española}} {{IPA-es|la ˈfuɾja espaˈɲola|}}}}သည် နိုင်ငံတကာဘောလုံးပြိုင်ပွဲများတွင် [[စပိန်နိုင်ငံ]]ကိုယ်စားပြု ယှဉ်ပြိုင်သော အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်းတစ်သင်းဖြစ်ပြီး တော်ဝင်စပိန် ဘောလုံးအဖွဲ့ချုပ်([[:en:Royal Spanish Football Federation]])မှ ကွပ်ကဲသည်။ == အောက်ခြေမှတ်စု == {{notelist-ua|30em}} == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:စပိန် အမျိုးသား ဘောလုံးအသင်း]] [[Category:စပိန်နိုင်ငံရှိ ဘောလုံးအားကစား]] 6967yggqu5dhlrphsrr39ld81u7rjq5 0 94202 1036103 717994 2026-06-05T03:44:04Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036103 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building | name = ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော် | native_name = ဖလေးဘုရား | image = Kyaik_Ma_Kaw_Pagoda1.jpg | image_size = 250 | alt = | caption = | map_type = Myanmar | map_size = 250 | map_alt = | map_caption = | location = | coordinates = {{coord|17.11172|96.50712|format=dms|region:MM|display=inline,title}} | religious_affiliation = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] | sect = ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ | deity = | municipality = ကဝ | region = | country = | functional_status = active | website = | founded_by = | year_completed = | spire_height = ၃၁၅ ပေ။ |elevation_ft = |elevation_m = }} '''ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်''' သည် သုဝဏ္ဏဘူမိ − ဟံသာဝတီ − ဥဿာပဲခူး စသည့် မွန် − မြန်မာမင်းအဆက်ဆက်တို့တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သည် ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင်စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်၏။ မြတ်စွာဘုရား ဆံတော်ကိန်းဝပ်စံပယ်တော်မူရာ စေတီတော်ဖြစ်ပြီး ဉာဏ်တော်အတောင် ၂၁၀ ရှိသည့်အတွက် မြန်မာနိုင်ငံတွင် စတုတ္ထမြောက် ဉာဏ်တော်အမြင့်ဆုံး စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်"/> ==တည်နေရာ== စေတီတော်သည် [[ကဝမြို့]] ၏ အရှေ့ဘက် ၃ မိုင် ၅ ဖာလုံအကွာတွင် တည်ရှိသည့် [[ဖလေးရွာ]] တွင် တည်ရှိသည်။ ဖလေးရွာသည် ကဝ − [[အုန်းနှဲရွာ|အုန်းနှဲ]] ကားလမ်းဘေး ၆ ဖာလုံအကွာတွင် တည်ရှိသည်။ စေတီတော်မြတ်ကြီး၏ ကုန်းတော်သည် ပဲခူးရိုးမ၏ တောင်စွယ်တစ်ခု ဖြစ်သည့် ဟင်္သာကုန်း − ကျိုက်ပဒိုင်၊ တာဝ − ဖလေး − မိုးဂနိန်းကုန်းတန်းတွင် တည်ရှိသည်။ ထိုကုန်းတန်းကို '''နာဂဟတ္ထိကုန်း''' သို့မဟုတ် '''ကျိုက်ဒေးကော်'''ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ မြန်မာတို့က ထိုကုန်းတော်ကို နာဂဟတ္ထိကုန်းတော်ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ စေတီတော်မြတ်ကြီး၏ တည်ရာကုန်းတန်းသည် လည်ပင်းသဏ္ဌာန် ရှိသဖြင့် ရှေးခေတ်မွန်တို့သည် ကျိုက်ဒေးကော်ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ ကျိုက်ဒေးကော်၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ '''ကျိုက်''' = ဘုရား၊ '''ဒေး''' = တောင်၊ '''ကော်''' = လည်ပင်း၊ တောင်လည်ပင်းဘုရားဟု အဓိပ္ပာယ်ရ၏။ <ref name="ကျိုက်မတ်ကော်">{{cite book |title= ဆံတော်ရှင်ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်မြတ်ကြီး |author= ဦးစေတနာ |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ===သုဝဏ္ဏဘူမိသို့ မြတ်စွာဘုရား ကြွတော်မူခြင်း=== မဟာသက္ကရာဇ် ၁၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဖြစ်၏။ ထိုအချိန်တွင် သုဝဏ္ဏဘူမိတိုင်း၊ သုဓမ္မဝတီ သထုံပြည်ကြီးတွင် တိဿဓမ္မသီဟရာဇာ (မဟာသီရိမာသောကမင်း) သည် စိုးစံလျက် ရှိ၏။ ထိုအချိန်ကာလတွင် မဇ္ဈိမဒေသ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါဝေနေယျတို့အား တရားလှည့်လည်ဟောကြားလျက် ရှိ၏။ တစ်နေ့သောအခါ မြတ်စွာဘုရား၏ သာဝကတစ်ဦးဖြစ်သည့် ဂဝံပတိရဟန္တာသည် ဘဝဟောင်းက မိခင်၊ အတိတ်ဘဝက မွေးစားဖခင် သီဟကုမာရရသေ့၊ ဘကြီးတော် တိဿကုမာရရသေ့နှင့် နဂါးဥဖွားနောင်တော် သုဝဏ္ဏဘူမိပြည့်ရှင် မဟာသီရိမာသောကမင်းတို့ကို ကျေးဇူးဆပ်လိုသဖြင့် သထုံပြည်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ကြွရောက်တော်မူ၏။ ထို့နောက်တွင် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူလွှမ်းမိုးလျက်ရှိနေသော မိခင်ဖြစ်သူနှင့် ဆွေမျိုးများကို တရားများ ဟောကြားတော်မူ၏။ ထို့နောက် ရသေ့နှစ်ပါးနှင့် ဘုရင်မင်းမြတ်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဖူးတွေ့လိုသဖြင့် ပင့်ဆောင်ပေးရန် ပြောကြား၏။ ထို့နောက် မထေရ်သည် မဇ္ဈိမဒေသသို့ ပြန်သွားကာ မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထားတော်မူ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် (၁) ထိုဒေသတွင် သာသနာတော် ထွန်းလင်းမည်ကိုလည်းကောင်း၊ (၂) အတိတ်ဘဝက ဆွေတော်မျိုးတော်များ ကျွတ်တမ်းမဝင်ကြသေးသည်ကို လည်းကောင်း၊ (၃) သတ္တဝါများ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြစေလို၍ လည်းကောင်း စသည့် အကြောင်းခြင်းရာများကြောင့်သုဝဏ္ဏဘူမိ သထုံပြည်သို့ ကြွတော်မူ၏။ ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် မင်းနှင့် တကွသော တိုင်းသူပြည်သားများကို တရားရေအေးများ တိုက်ကျွေးတော်မူ၏။ မင်းနှင့် ပြည်သူတို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရားနှင့် နောက်ပါ ရဟန္တာ ၅၀၀ တို့ကို ဆွမ်းတို့ဖြင့် ခုနစ်ရက်တိုင် လုပ်ကျွေး၏။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်"/> ===ဆံတော်ပေးသနားခြင်း=== ထိုကဲ့သို့ မြတ်စွာဘုရားသည် ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး သီတင်းသုံးနေစဉ် ကေလာသတောင်ထိပ်နေ ရသေ့ကြီး၊ အတွင်းမိုးဂနိန်း အနောက်တောစွန်းနေ ရသေ့ကြီး အပါအဝင် ရသေ့ ခြောက်ပါးတို့သည် မြတ်စွာဘုရားထံမှ ပူဇော်ရန် အလို့ငှါ ဗုဒ္ဓပူဇနိယပစ္စည်းကို တောင်းခံလျှောက်ထား၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ဆံတော်မြတ် ခြောက်ဆူ ပေးသနားတော်မူ၏။ ထို့နောက် ရသေ့တို့သည် မိမိတို့ နေရပ်များသို့ မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ကို ပင့်ဆောင်ကာ ကိုးကွယ်တော်မူခဲ့သည်။ အတွင်းမိုးဂနိန်းနေ ရသေ့ကြီးသည်လည်း မိမိ၏ နေရပ်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။ ထိုအခါ အတူနေ ရသေ့နှစ်ပါးသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ကို မိမိတို့ ပူဇော်ခွင့် မရကြဟု စိတ်နှလုံး မသာမယာ ဖြစ်ကြ၏။ ထိုအခါ အတွင်းမိုးဂနိန်းနေရသေ့ကြီးသည် စိတ်နှလုံး မသာမယာ မဖြစ်ကြဘဲ “မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်အား မိမိတို့ သုံးဦး ပူဇော်ခွင့် ရပါစေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်လေရာ ဆံတော်သည် သုံးဆူ ဖြစ်သွား၏။ ထိုအခါ ရသေ့သုံးပါးသည် တစ်ပါးလျှင် ဆံတော်တစ်ဆူစီ ယူကာ မိမိတို့ နေထိုင်ရာ အရပ်ဒေသများတွင် အများသူငါ ဖူးမြော်နိုင်ရန် စေတီတည်ကြသည်။ ထိုရသေ့သုံးပါး တည်ထားကိုးကွယ်တော်မူခဲ့သည် စေတီတော်များမှာ [[မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော်|မိုးဂနိန်းစေတီတော်]]၊ ကျိုက်မတ်ကော် စေတီတော်နှင့် [[ကျိုက်သီရိဓမ္မသိုက်စေတီတော်]]တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်"/> ==ရုပ်ပုံများ== <gallery widths="150px" heights="120px"> File:Kawa View from Kyaik Ma Kaw Pagoda.jpg|စေတီတော်တည်ရှိရာ ကုန်းမြေပေါ်မှ ကဝမြို့အား မြင်ရပုံ File:Statute at Kyaik Ma Kaw Pagoda.jpg|စေတီတော်၏ ဘုရားဝတ်ပြုရာနေရာ File:Monks around the Kyaik Ma Kaw Pagoda.jpg|စေတီပတ်လည်တွင် ဆွမ်းခံကြွနေဟန် ရဟန်းရုပ်တုများ File:Entrance of Kyaik Ma Kaw Pagoda.jpg|စေတီတော် အဝင်မုခ်ဝ File:View of Pagoda.jpg|စေတီတော်အား ရင်ပြင်မှ ဖူးမြင်ရပုံ File:Kyaik Ma Kaw Naungtawgyi Pagoda.jpg|ကျိုက်မတ်ကော်နောင်တော်ကြီးစေတီ File:Ma Sein Kar.jpg|မစိမ်းကားနတ် File:Ma Sein Kar Nat's Swing.jpg|မစိမ်းကားနတ်စီးသည့် ဒန်း File:Nat Nan at Kyaik Ma Kaw.jpg|ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်ကုန်းတော်တွင် တွေ့ရသည့် နတ်နန်းများ File:Buddha Statutes front of Ma Sein Kar Nat.jpg|မစိမ်းကားနတ်နန်းရှေ့ရှိ ဘုရားဆင်းတုများ File:Yin Pyin of Kyaik Ma Kaw Pagoda.jpg|ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်၏ ရင်ပြင်တော် </gallery> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] {{Myanmar-struct-stub}} 4bsahtw0dsjt71af3zkhn3vpafu6xlf 0 94561 1036104 742874 2026-06-05T03:44:54Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036104 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious building | name = မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော် | native_name = | image = Kyaik Mukhanein Pagoda 2.jpg | image_size = 250 | alt = | caption = | map_type = Myanmar | map_size = 250 | map_alt = | map_caption = | location = | coordinates = {{coord|17.06157|96.51277|format=dms|region:MM|display=inline,title}} | religious_affiliation = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] | sect = ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ | deity = | municipality = ကဝ | region = ရးဗဂေါ | country = | functional_status = active | website = | founded_by = | year_completed = | spire_height = ၁၈၀ ပေ။ |elevation_ft = |elevation_m = }} '''မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ကဝမြို့နယ်]]၊ [[မိုးကနိမ်းရွာ၊ ကဝမြို့နယ်|မိုးကနိမ်းရွာ]] တွင် တည်ရှိသည့် ရှေးဟောင်းသမိုင်းဝင်စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်">{{cite book |title= ဆံတော်ရှင်ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်မြတ်ကြီး |author= ဦးစေတနာ |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ===သုဝဏ္ဏဘူမိသို့ မြတ်စွာဘုရား ကြွတော်မူခြင်း=== မဟာသက္ကရာဇ် ၁၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဖြစ်၏။ ထိုအချိန်တွင် သုဝဏ္ဏဘူမိတိုင်း၊ သုဓမ္မဝတီ သထုံပြည်ကြီးတွင် တိဿဓမ္မသီဟရာဇာ (မဟာသီရိမာသောကမင်း) သည် စိုးစံလျက် ရှိ၏။ ထိုအချိန်ကာလတွင် မဇ္ဈိမဒေသ၌ မြတ်စွာဘုရားသည် သတ္တဝါဝေနေယျတို့အား တရားလှည့်လည်ဟောကြားလျက် ရှိ၏။ တစ်နေ့သောအခါ မြတ်စွာဘုရား၏ သာဝကတစ်ဦးဖြစ်သည့် ဂဝံပတိရဟန္တာသည် ဘဝဟောင်းက မိခင်၊ အတိတ်ဘဝက မွေးစားဖခင် သီဟကုမာရရသေ့၊ ဘကြီးတော် တိဿကုမာရရသေ့နှင့် နဂါးဥဖွားနောင်တော် သုဝဏ္ဏဘူမိပြည့်ရှင် မဟာသီရိမာသောကမင်းတို့ကို ကျေးဇူးဆပ်လိုသဖြင့် သထုံပြည်သို့ ကောင်းကင်ခရီးဖြင့် ကြွရောက်တော်မူ၏။ ထို့နောက်တွင် မိစ္ဆာဒိဋ္ဌိအယူလွှမ်းမိုးလျက်ရှိနေသော မိခင်ဖြစ်သူနှင့် ဆွေမျိုးများကို တရားများ ဟောကြားတော်မူ၏။ ထို့နောက် ရသေ့နှစ်ပါးနှင့် ဘုရင်မင်းမြတ်တို့သည် မြတ်စွာဘုရားအား ဖူးတွေ့လိုသဖြင့် ပင့်ဆောင်ပေးရန် ပြောကြား၏။ ထို့နောက် မထေရ်သည် မဇ္ဈိမဒေသသို့ ပြန်သွားကာ မြတ်စွာဘုရားအား လျှောက်ထားတော်မူ၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် (၁) ထိုဒေသတွင် သာသနာတော် ထွန်းလင်းမည်ကိုလည်းကောင်း၊ (၂) အတိတ်ဘဝက ဆွေတော်မျိုးတော်များ ကျွတ်တမ်းမဝင်ကြသေးသည်ကို လည်းကောင်း၊ (၃) သတ္တဝါများ ကျွတ်တမ်းဝင်ကြစေလို၍ လည်းကောင်း စသည့် အကြောင်းခြင်းရာများကြောင့်သုဝဏ္ဏဘူမိ သထုံပြည်သို့ ကြွတော်မူ၏။ ထို့နောက် မြတ်စွာဘုရားသည် မင်းနှင့် တကွသော တိုင်းသူပြည်သားများကို တရားရေအေးများ တိုက်ကျွေးတော်မူ၏။ မင်းနှင့် ပြည်သူတို့သည်လည်း မြတ်စွာဘုရားနှင့် နောက်ပါ ရဟန္တာ ၅၀၀ တို့ကို ဆွမ်းတို့ဖြင့် ခုနစ်ရက်တိုင် လုပ်ကျွေး၏။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်"/> ===ဆံတော်ပေးသနားခြင်း=== ထိုကဲ့သို့ မြတ်စွာဘုရားသည် ခုနစ်ရက်ပတ်လုံး သီတင်းသုံးနေစဉ် ကေလာသတောင်ထိပ်နေ ရသေ့ကြီး၊ အတွင်းမိုးဂနိန်း အနောက်တောစွန်းနေ ရသေ့ကြီး အပါအဝင် ရသေ့ ခြောက်ပါးတို့သည် မြတ်စွာဘုရားထံမှ ပူဇော်ရန် အလို့ငှါ ဗုဒ္ဓပူဇနိယပစ္စည်းကို တောင်းခံလျှောက်ထား၏။ ထိုအခါ မြတ်စွာဘုရားသည် ဆံတော်မြတ် ခြောက်ဆူ ပေးသနားတော်မူ၏။ ထို့နောက် ရသေ့တို့သည် မိမိတို့ နေရပ်များသို့ မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ကို ပင့်ဆောင်ကာ ကိုးကွယ်တော်မူခဲ့သည်။ အတွင်းမိုးဂနိန်းနေ ရသေ့ကြီးသည်လည်း မိမိ၏ နေရပ်သို့ ပြန်လာခဲ့သည်။ ထိုအခါ အတူနေ ရသေ့နှစ်ပါးသည် မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်ကို မိမိတို့ ပူဇော်ခွင့် မရကြဟု စိတ်နှလုံး မသာမယာ ဖြစ်ကြ၏။ ထိုအခါ အတွင်းမိုးဂနိန်းနေရသေ့ကြီးသည် စိတ်နှလုံး မသာမယာ မဖြစ်ကြဘဲ “မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်အား မိမိတို့ သုံးဦး ပူဇော်ခွင့် ရပါစေသတည်း” ဟု အဓိဋ္ဌာန်လေရာ ဆံတော်သည် သုံးဆူ ဖြစ်သွား၏။ ထိုအခါ ရသေ့သုံးပါးသည် တစ်ပါးလျှင် ဆံတော်တစ်ဆူစီ ယူကာ မိမိတို့ နေထိုင်ရာ အရပ်ဒေသများတွင် အများသူငါ ဖူးမြော်နိုင်ရန် စေတီတည်ကြသည်။ ထိုရသေ့သုံးပါး တည်ထားကိုးကွယ်တော်မူခဲ့သည် စေတီတော်များမှာ [[မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော်|မိုးဂနိန်းစေတီတော်]]၊ [[ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်]]နှင့် [[ကျိုက်သီရိဓမ္မသိုက်စေတီတော်]]တို့ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="ကျိုက်မတ်ကော်"/> ==ရုပ်ပုံများ== <gallery> Kyaik-mukhanein Pagoda gate.jpg Kyaik Mukhanein Pagoda Inscription.jpg Kyaik Mukhanein Pagoda.jpg Kyaik Mukhanein Pagoda 2.jpg Kyaik Mukhanein Pagoda view.jpg Kyaik Mukhanein Pagoda from gate.jpg </gallery> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] {{Myanmar-struct-stub}} 2jevwk6i7fe1rivvhfebi6p4gzam7su 0 96020 1036085 1032799 2026-06-05T03:19:01Z Ninjastrikers 22896 1036085 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း | official_name = Gawrangyi Island | native_name = | other_name = | settlement_type = [[ကျွန်း]] / ကျွန်းဆွယ် |image = Gaw Yin Gyi Island.jpg | pushpin_label_position = right | pushpin_map = Myanmar | pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံမြေပုံအတွင်း ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း တည်ရှိရာနေရာ | subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} | subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] | subdivision_name1 = {{flag|ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး}} | subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] | subdivision_name2 = [[ပုသိမ်ခရိုင်]] | subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] | subdivision_name3 = [[ငပုတောမြို့နယ်]] | coordinates = {{coord|16|05|30|N|94|12|45|E|region:MM_type:isle|display=inline,title}} | location = [[ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်]] | website = }} '''ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း''' သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပုသိမ်ခရိုင်]]၊ [[ငပုတောမြို့နယ်]]၊ ငရုတ်ကောင်းမြို့အနီးတွင် တည်ရှိသည့် သဘာဝအလှအပများကြောင့် ထင်ရှားသော ကျွန်းဆွယ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ပထဝီဝင်အနေအထားအရ [[ရခိုင်ရိုးမ]]တောင်တန်းကြီး၏ အမြီးပိုင်းသည် ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်အတွင်းသို့ နစ်ဝင်ထိုးထွက်သွားရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော ကျောက်ဆောင်အငူကြီး ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေကျချိန်တွင် ကုန်းမြေနှင့် လမ်းပွင့်သွားပြီး ရေတက်ချိန်တွင် ကျွန်းတစ်ကျွန်းကဲ့သို့ ကွဲထွက်သွားသည့် ထူးခြားသော သဘာဝရှိသည်။ == အမည်ရင်းမြစ် == ယခင်က ဒေသခံ ရေလုပ်သားများက ဤကျွန်းအနီးတွင် ငါးကွေ့ချောင်းများ ပေါများခြင်းကို အစွဲပြု၍ "ငါးကွေ့ချောင်းကျွန်း" ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ နောင်တွင် ကာလရွေ့လျောလာကာ "ဂွေးချိုကျွန်း" မှတစ်ဆင့် ယခုအခါ "ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း" ဟု အမည်တွင်လာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ == ပထဝီဝင်နှင့် အလှအပများ == ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်းသည် ကျောက်ဆောင် တောင်ကုန်းများ၊ ပင်လယ်အော်ဝိုက်များနှင့် ကြည်လင်စိမ်းမြသော ပင်လယ်ရေပြာတို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ကျွန်း၏ ပင်လယ်ဘက်အစွန်းတွင် မြင့်မားလှသော ကျောက်ဆောင်တောင်ကြီး ရှိပြီး ယင်းတောင်ထိပ်ပေါ်တွင် သမိုင်းဝင် '''မြွေတောင်စေတီတော်''' တည်ရှိသည်။ကျွန်းဆွယ်ကို ဆက်သွယ်ထားသော သဲသောင်ပြင်သည် ဒီရေအတက်အကျပေါ်မူတည်၍ လမ်းပွင့်လေ့ရှိပြီး ဝဲဘက်နှင့် ယာဘက်တွင် လှိုင်းလေမတူညီသော ပင်လယ်အော်နှစ်ခုကို တစ်ပြိုင်နက် မြင်တွေ့ရသည်။ပင်လယ်လှိုင်းဒဏ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော သဘာဝကျောက်ဂူများနှင့် ထူးခြားသော ကျောက်တုံးပုံသဏ္ဌာန်များ ပေါများသည်။ == ဒေသခံများနှင့် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း == ကျွန်းအနီး ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ငရုတ်ကောင်းမြို့အပိုင် သဲဖြူရွာ၊ ဖောင်တို့ရွာ စသည့် ကမ်းခြေကျေးရွာများ တည်ရှိသည်။ ဒေသခံ အများစုမှာ ကမ်းနီးကမ်းဝေး ငါးဖမ်းလုပ်ငန်း၊ ကင်းမွန် (ပြည်ကြီးငါး) ဖမ်းဆီးခြင်းလုပ်ငန်းနှင့် ကုန်းတွင်းပိုင်းတွင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး၊ အုန်းခြံလုပ်ငန်းများကို လုပ်ကိုင်ကြသည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းမှစတင်၍ ခရီးသွားလုပ်ငန်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာခဲ့သည်။ == ခရီးသွားလုပ်ငန်း == ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်းသည် လူသူအရောက်အပေါက်နည်းသေးသည့် အခြေအနေမှ ယခုအခါတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘာဝအခြေခံ ခရီးသွားလုပ်ငန်း (Eco-tourism) အရ အလွန်ရေပန်းစားသော နေရာတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ခရီးသွားများသည် ရန်ကုန် သို့မဟုတ် ပုသိမ်မြို့မှတစ်ဆင့် မော်တော်ကား၊ ဆိုင်ကယ်များဖြင့် ငရုတ်ကောင်းမြို့သို့ လာရောက်ကာ ထိုမှတစ်ဆင့် စက်လှေ သို့မဟုတ် ဆိုင်ကယ်များဖြင့် ကျွန်းသို့ သွားရောက်လည်ပတ်ကြသည်။ စွန့်စားတောင်တက်ခြင်း၊ ရေငုပ်ခြင်း (Snorkeling) နှင့် ကျောက်ဆောင်များအကြား အပန်းဖြေခြင်းများအတွက် လူကြိုက်များသည်။ == ရုပ်ပုံများ == <gallery mode="packed" caption="ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း ရှုခင်းများ" widths="180px" heights="130px"> File:Gawrangyi Island View.jpg|ဂေါ်ရမ်ဂျီကျွန်း၏ ကျောက်ဆောင်နှင့် ပင်လယ်ပြာမြင်ကွင်း File:Mway Taung Pagoda Gawrangyi.jpg|ကျွန်း၏ အမြင့်ဆုံးကျောက်တောင်ပေါ်ရှိ မြွေတောင်စေတီတော် </gallery> {{ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကျွန်းများ]] [[Category:ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးရှိ ကျွန်းများ]] [[Category:ငပုတောမြို့နယ်]] fhycn0s2923wsogdfekgethoyrfd48v 0 98814 1036106 762640 2026-06-05T03:53:12Z 掬茶 31617 1036106 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions -->| name = Gojōme | official_name = | native_name = 五城目町 | native_name_lang = ja | settlement_type = Town <!-- images, nickname, motto -->| image_skyline = Gojome Town Hall 202606.jpg | imagesize = | image_alt = | image_caption = Gojōme Town Hall | image_flag = Flag of Gojome Akita.svg | flag_alt = | image_seal = Emblem of Gojome, Akita.svg | seal_alt = | image_shield = | shield_alt = | image_blank_emblem = | nickname = | motto = <!-- maps and coordinates --> | image_map = Gojome in Akita Prefecture Ja.svg | map_alt = | map_caption = Location of Gojōme in Akita Prefecture | pushpin_map = Japan | pushpin_label_position = <!-- position of the pushpin label: left, right, top, bottom, none --> | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = &nbsp; | coordinates = {{coord|39|56|38|N|140|6|41.9|E|region:JP|display=inline,title}} | coor_pinpoint = <!-- to specify exact location of coordinates (was coor_type) --> | coordinates_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> <!-- location -->| subdivision_type = နိုင်ငံ | subdivision_name = [[ဂျပန်နိုင်ငံ]] | subdivision_type1 = ဒေသ | subdivision_name1 = [[:en:Tōhoku region|Tōhoku]] | subdivision_type2 = စီရင်စု | subdivision_name2 = [[:en:Akita Prefecture|Akita]] | subdivision_type3 = ခရိုင် | subdivision_name3 = [[:en:Minamiakita District, Akita|Minamiakita District]] <!-- established -->| established_title = <!-- Settled --> | established_date = | founder = | named_for = <!-- seat, smaller parts --> | seat_type = <!-- defaults to: Seat --> | seat = <!-- government type, leaders --> | government_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | leader_party = | leader_title = မြို့တော်ဝန် | leader_name = | leader_title1 = | leader_name1 = <!-- etc., up to leader_title4 / leader_name4 --> <!-- display settings -->| total_type = <!-- to set a non-standard label for total area and population rows --> | unit_pref = <!-- enter: Imperial, to display imperial before metric --> <!-- area -->| area_magnitude = <!-- use only to set a special wikilink --> | area_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | area_total_km2 = 214.94 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_water_percent = | area_note = <!-- elevation --> | elevation_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | elevation_m = <!-- population --> | population_footnotes = <!-- for references: use <ref> tags --> | population_total = 9946 | population_as_of = August 2013 | population_density_km2 = 46.1 | population_est = | pop_est_as_of = | population_demonym = <!-- demonym, ie. Liverpudlian for someone from Liverpool --> | population_note = <!-- time zone(s) --> | timezone1 = [[ဂျပန် စံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +9 | timezone1_DST = | utc_offset1_DST = <!-- postal codes, area code --> | postal_code_type = | postal_code = | area_code_type = <!-- defaults to: Area code(s) --> | area_code = <!-- blank fields (section 1) --> | blank_name_sec1 = သင်္ကေတများ | blank_info_sec1 = &nbsp; | blank1_name_sec1 = • အပင် | blank1_info_sec1 = ''Cryptomeria'' | blank2_name_sec1 = • ပန်း | blank2_info_sec1 = ''Lilium auratum'' | blank3_name_sec1 = • ငှက် | blank3_info_sec1 = Japanese bush-warbler | blank4_name_sec1 = • Insect | blank4_info_sec1 = | blank5_name_sec1 = • ငါး | blank5_info_sec1 = | blank6_name_sec1 = | blank6_info_sec1 = | blank7_name_sec1 = | blank7_info_sec1 = <!-- blank fields (section 2) --> | blank_name_sec2 = ဖုန်းနံပါတ် | blank_info_sec2 = 018-852-5100 | blank1_name_sec2 = လိပ်စာ | blank1_info_sec2 = 1-1-1 Nishi-isonome, Gojōme-machi, Minami-akita-gun, Akita-ken 018-1725 <!-- website, footnotes -->| website = [http://www.town.gojome.akita.jp/ http://www.town.gojome.akita.jp/] | footnotes = }} '''ဂေါ့ဂျေားမဲမြို့''' (五城目町 ''ဂေါ့ဂျေားမဲမြို့'') သည် [[ဂျပန်နိုင်ငံ]]၊ [[အခိတခရိုင်]]တွင် တည်ရှိသည်။ ၂၀၁၃ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လတွင် မြို့နေ လူဦးရေသည် ၉၉၄၆ ဦး ရှိသည်။ လူဦးရေသိပ်သည်းဆသည် တစ်စတုရန်းကီလိုမီတာလျှင် ၄၆.၁ ဦး ရှိသည်။ စုစုပေါင်းဧရိယာမှာ ၂၁၄.၉၄ စတုရန်းကီလိုမီတာ ကျယ်ဝန်းသည်။<ref name=showaAyumi>{{cite web|script-title=ja:五城目町55年のあゆみ（昭和）|url=http://www.cs.town.gojome.akita.jp/gaiyo_img/55ayumi_showa.pdf|work=Gojōme official website|publisher=Gojōme Town|accessdate=7 October 2011|language=Japanese|title=မော်ကွန်းတင်ပြီးမိတ္တူ|archivedate=18 December 2011|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111218093308/http://www.cs.town.gojome.akita.jp/gaiyo_img/55ayumi_showa.pdf}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြို့များ]] k7bpcznu0e0c72cwtaqtzvuopsloeo8 0 114270 1035917 757595 2026-06-04T12:26:51Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035917 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] oiz9qqz5vkzg9mu9iamn42rjmaqucdq 1035918 1035917 2026-06-04T12:34:58Z Chenzeyan29 141880 /* */ 1035918 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ ==အမည်ရင်းမြစ်နှင့်အဓိပ္ပာယ်== === အမည်ရင်းမြစ် === "Racism" (လူမျိုးရေးဝါဒ / လူမျိုးစွဲဝါဒ) ဟူသော စကားလုံးသည် "Race" (လူမျိုး) ဟူသည့် နာမ်ပုဒ်နှင့် ဝါဒ သို့မဟုတ် လက်ခံယုံကြည်မှုကို ဖော်ပြသည့် "-ism" ဟူသော နောက်ဆက်ပုဒ်တို့ ပေါင်းစပ်ရာမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ "Race" ဟူသော စကားလုံးသည် ၁၆ ရာစုခန့်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား "race" နှင့် အီတလီဘာသာစကား "razza" တို့မှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မူလက ဘုံတူညီသော မျိုးရိုး သို့မဟုတ် အနွယ်တူသူများကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် လူသားတို့ကို ဇီဝဗေဒအရ အဆင့်အတန်းခွဲခြားသည့် "သိပ္ပံနည်းကျ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဝါဒ" (Scientific Racism) စတင်ထွန်းကားလာချိန်တွင် ၎င်းအယူအဆကို ဖော်ပြရန် "Racism" ဟူသော စကားလုံးကို သီးခြားစတင်သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဂျာမနီနိုင်ငံ၌ နာဇီတို့၏ လူမျိုးစုအလိုက် သွေးသန့်စင်ရေးနှင့် ဘဝင်မြင့်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို ကန့်ကွက်ရှုတ်ချရာမှတစ်ဆင့် ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေပန်းစားလာခဲ့သည်။ === အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် === '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (သို့မဟုတ်) '''လူမျိုးစွဲဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်၊ သို့မဟုတ် လူသားတို့ကို တိကျသော လူမှုရေးဆိုင်ရာ အပြုအမူများနှင့် မွေးရာပါ အရည်အချင်းများ မတူညီသည့် သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ပိုင်းခြားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အနိမ့်အမြင့်၊ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်သစ်လူမှုဗေဒနှင့် စွယ်စုံကျမ်းများ၏ ဖွင့်ဆိုချက်အရ လူမျိုးစွဲဝါဒတွင် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည် လူမျိုးကွဲပြားမှုကို အခြေခံ၍ အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တစ်ဖက်စောင်းနင်း အယူအစွဲရှိခြင်း (Prejudice)။အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်း (Discrimination and Hostility)။မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးစနစ်များ (Political Systems)။ ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ညီလာခံ၏ ကောက်ချက်အရ လူမျိုးကွဲပြားမှုအပေါ် အခြေတည်သည့် မည်သည့်ဘဝင်မြင့်မှုမဆိုသည် သိပ္ပံနည်းကျအရ မှားယွင်းနေပြီး၊ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိသည့်အပြင် အလွန်အန္တရာယ်များသော အယူအဆအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ === ပြုလုပ်ခြင်း === ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံနှင့် နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းတွင် "လူမျိုးစွဲဝါဒ" (Racism) အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါကဏ္ဍကြီး ၃ ခု၌ အဓိက ခွဲခြားအသုံးပြုကြသည် === ၁။ တစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Individual or Interpersonal Racism) === လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဓာတ်၊ အတွေးအခေါ်နှင့် အပြုအမူများတွင် အခြားလူမျိုးတစ်စုအပေါ် အထင်သေးခြင်း၊ နှိမ်ချခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးအရ စော်ကားပုတ်ခတ်သည့် စကားလုံးများ (Hate Speech) သုံးစွဲခြင်းတို့ကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ === ၂။ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Systemic and Institutional Racism) === အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၊ ဥပဒေပြုရေးစနစ်များ၊ ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် တရားစီရင်ရေး ကဏ္ဍများတွင် လူနည်းစုလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ အခွင့်အရေးနည်းပါးစေရန် သို့မဟုတ် ဖယ်ကြဉ်ထားရန် ဥပဒေကြောင်းအရဖြစ်စေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဖြစ်စေ ကျင့်သုံးမှုကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]] (Apartheid) စနစ်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သမိုင်းတွင် ရှိခဲ့သော လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်း ခွဲခြားသည့် ဥပဒေများ။ === ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) === လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွင်း ဘာသာစကား၊ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းများတွင် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကသာ အထက်တန်းကျပြီး အခြားလူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံများသည် အောက်တန်းကျသည်ဟု အများပြည်သူက လက်ခံလာအောင် ပုံဖော်သည့် လူမှုရေးဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြရာတွင် သုံးစွဲသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] 7tjk7rm80phiumimtdnu3g3thbtvtik 1035920 1035918 2026-06-04T12:38:07Z Chenzeyan29 141880 /* ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) */ 1035920 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ ==အမည်ရင်းမြစ်နှင့်အဓိပ္ပာယ်== === အမည်ရင်းမြစ် === "Racism" (လူမျိုးရေးဝါဒ / လူမျိုးစွဲဝါဒ) ဟူသော စကားလုံးသည် "Race" (လူမျိုး) ဟူသည့် နာမ်ပုဒ်နှင့် ဝါဒ သို့မဟုတ် လက်ခံယုံကြည်မှုကို ဖော်ပြသည့် "-ism" ဟူသော နောက်ဆက်ပုဒ်တို့ ပေါင်းစပ်ရာမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ "Race" ဟူသော စကားလုံးသည် ၁၆ ရာစုခန့်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား "race" နှင့် အီတလီဘာသာစကား "razza" တို့မှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မူလက ဘုံတူညီသော မျိုးရိုး သို့မဟုတ် အနွယ်တူသူများကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် လူသားတို့ကို ဇီဝဗေဒအရ အဆင့်အတန်းခွဲခြားသည့် "သိပ္ပံနည်းကျ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဝါဒ" (Scientific Racism) စတင်ထွန်းကားလာချိန်တွင် ၎င်းအယူအဆကို ဖော်ပြရန် "Racism" ဟူသော စကားလုံးကို သီးခြားစတင်သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဂျာမနီနိုင်ငံ၌ နာဇီတို့၏ လူမျိုးစုအလိုက် သွေးသန့်စင်ရေးနှင့် ဘဝင်မြင့်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို ကန့်ကွက်ရှုတ်ချရာမှတစ်ဆင့် ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေပန်းစားလာခဲ့သည်။ === အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် === '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (သို့မဟုတ်) '''လူမျိုးစွဲဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်၊ သို့မဟုတ် လူသားတို့ကို တိကျသော လူမှုရေးဆိုင်ရာ အပြုအမူများနှင့် မွေးရာပါ အရည်အချင်းများ မတူညီသည့် သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ပိုင်းခြားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အနိမ့်အမြင့်၊ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်သစ်လူမှုဗေဒနှင့် စွယ်စုံကျမ်းများ၏ ဖွင့်ဆိုချက်အရ လူမျိုးစွဲဝါဒတွင် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည် လူမျိုးကွဲပြားမှုကို အခြေခံ၍ အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တစ်ဖက်စောင်းနင်း အယူအစွဲရှိခြင်း (Prejudice)။အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်း (Discrimination and Hostility)။မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးစနစ်များ (Political Systems)။ ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ညီလာခံ၏ ကောက်ချက်အရ လူမျိုးကွဲပြားမှုအပေါ် အခြေတည်သည့် မည်သည့်ဘဝင်မြင့်မှုမဆိုသည် သိပ္ပံနည်းကျအရ မှားယွင်းနေပြီး၊ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိသည့်အပြင် အလွန်အန္တရာယ်များသော အယူအဆအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ === ပြုလုပ်ခြင်း === ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံနှင့် နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းတွင် "လူမျိုးစွဲဝါဒ" (Racism) အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါကဏ္ဍကြီး ၃ ခု၌ အဓိက ခွဲခြားအသုံးပြုကြသည် === ၁။ တစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Individual or Interpersonal Racism) === လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဓာတ်၊ အတွေးအခေါ်နှင့် အပြုအမူများတွင် အခြားလူမျိုးတစ်စုအပေါ် အထင်သေးခြင်း၊ နှိမ်ချခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးအရ စော်ကားပုတ်ခတ်သည့် စကားလုံးများ (Hate Speech) သုံးစွဲခြင်းတို့ကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ === ၂။ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Systemic and Institutional Racism) === အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၊ ဥပဒေပြုရေးစနစ်များ၊ ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် တရားစီရင်ရေး ကဏ္ဍများတွင် လူနည်းစုလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ အခွင့်အရေးနည်းပါးစေရန် သို့မဟုတ် ဖယ်ကြဉ်ထားရန် ဥပဒေကြောင်းအရဖြစ်စေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဖြစ်စေ ကျင့်သုံးမှုကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]] (Apartheid) စနစ်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သမိုင်းတွင် ရှိခဲ့သော လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်း ခွဲခြားသည့် ဥပဒေများ။ === ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) === လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွင်း ဘာသာစကား၊ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းများတွင် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကသာ အထက်တန်းကျပြီး အခြားလူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံများသည် အောက်တန်းကျသည်ဟု အများပြည်သူက လက်ခံလာအောင် ပုံဖော်သည့် လူမှုရေးဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြရာတွင် သုံးစွဲသည်။ == စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းများ == လူမျိုးစွဲဝါဒနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် လူသားတို့၏ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ တွေးခေါ်ပုံနှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများစွာ ရှိနေပြီး ခေတ်ပေါ်စိတ်ပညာတွင် ရှင်းလင်းလေ့ရှိသည်။ === ၁။ မိမိအုပ်စုနှင့် ပြင်ပအုပ်စု ခွဲခြားခြင်း === လူသားတို့၏ သဘာဝအရ မိမိတို့နှင့် တူညီသောအုပ်စု (အသားအရောင်၊ ဘာသာစကား သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုတူသူများ) ကို "မိမိအုပ်စု" (In-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ ပိုမိုစာနာမှုပေးလေ့ရှိပြီး၊ မတူညီသူများကို "ပြင်ပအုပ်စု" (Out-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ သံသယစိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် မွေးမြူတတ်ကြသည်။ ဤသို့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိုင်းခြားမှုသည် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အလိုအလျောက် အထင်သေးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းဆီသို့ ဦးတည်သွားစေနိုင်သည်။ === ၂။ စိုးရိမ်စိတ်နှင့် ခြိမ်းခြောက်မှု ခံစားရခြင်း === စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ အလုပ်အကိုင် ရှားပါးမှု သို့မဟုတ် လူမှုရေး မလုံခြုံမှုများ ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ လူသားများသည် အခြားလူမျိုးစုများကြောင့် မိမိတို့၏ အရင်းအမြစ်များနှင့် ရာထူးနေရာများ ဆုံးရှုံးရတော့မည်ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Perceived Threat) ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဤစိုးရိမ်စိတ်ကတစ်ဆင့် အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် မုန်းတီးခြင်းနှင့် ဖယ်ကြဉ်ခြင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ === ၃။ စိတ်ကွယ်ရာ အယူအစွဲ === လူတစ်ဦးသည် မိမိကိုယ်မိမိ လူမျိုးရေးခွဲခြားသူမဟုတ်ဟု ထင်မှတ်နေသော်လည်း ၎င်းတို့ ကြီးပြင်းလာသည့် ပတ်ဝန်းကျင်၊ မီဒီယာများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပုံသွင်းမှုများကြောင့် မသိစိတ်ထဲတွင် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အစွဲအလမ်းရှိနေခြင်း (Implicit Bias) ကို ဆိုလိုသည်။ အဆိုပါ မသိစိတ်အစွဲများသည် အရေးကြုံလာသည့်အခါ သို့မဟုတ် ဆုံးဖြတ်ချက်ချရမည့်အခါများတွင် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဓလေ့အဖြစ် ပေါ်ထွက်လာတတ်သည်။ == လူမျိုးရေးဝါဒ ဇစ်မြစ်ဆိုင်ရာ သီအိုရီများ == လူမျိုးရေးဝါဒ မည်သို့စတင်ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း ဟူသောအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ လူမှုသိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အဓိက သီအိုရီကြီးများဖြင့် ပုံဖော်ရှင်းလင်းထားကြသည် - === ၁။ လူမှုရေးရာ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် သီအိုရီ === ဤသီအိုရီအရ ရှေးဦးလူသားမျိုးနွယ်စုများ ခေတ်ကတည်းက မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စု ရေရှည်ရှင်သန်ရေးအတွက် မိမိနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ တူညီသူများကိုသာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပြီး၊ မတူညီသော ပြင်ပမျိုးနွယ်စုများကိုမူ ရန်သူ သို့မဟုတ် အရင်းအမြစ် လုယူမည့်သူများအဖြစ် မြင်ကာ ကာကွယ်ခုခံခဲ့ကြသည့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သဘာဝ (Ethnocentrism) မှတစ်ဆင့် လူမျိုးစွဲဝါဒ မြစ်ဖျားခံလာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ === ၂။ ကိုလိုနီစနစ်နှင့် မာ့က်စ်ဝါဒီ သီအိုရီ === ဤသီအိုရီက လူမျိုးရေးဝါဒသည် သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမဟုတ်ဘဲ အရင်းရှင်စနစ်နှင့် [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ဖြစ်စဉ်များအတွင်း ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် နယ်မြေလုယူမှုများကို တရားဝင်ဖြစ်စေရန် စနစ်တကျ ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ နယ်ချဲ့အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် အခြားနိုင်ငံများရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသားများကို ကျွန်ပြုခြင်းနှင့် သယံဇာတ လုယူခြင်းများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ဖြောင့်ချက်ပေးနိုင်ရန်အတွက် "အဖြူရောင်လူမျိုးများသည် ပိုမိုအထက်တန်းကျပြီး လူရိုင်းများကို ပြုပြင်ပေးရန် တာဝန်ရှိသည်" ဟူသော လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကို တီထွင်အသုံးချခဲ့ကြသည်။ === ၃။ လူမှုရေးရာ အဆင့်အတန်း သီအိုရီ === လူ့အဖွဲ့အစည်းတိုင်းတွင် အုပ်စုအလိုက် အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု စနစ် (Group-based hierarchies) ရှိနေတတ်ပြီး၊ အာဏာနှင့် အခွင့်အရေး ရရှိထားသည့် လွှမ်းမိုးသူအုပ်စု (Dominant Group) သည် မိမိတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် အကျိုးစီးပွားကို ဆက်လက်ထိန်းထားနိုင်ရန်အတွက် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် စံနှုန်းများကို ဖန်တီးကာ အောက်ခြေအုပ်စုများကို ဖိနှိပ်ထားလေ့ရှိသည်ဟူသော သီအိုရီ ဖြစ်သည်။ === ၄။ လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ === လူမျိုးစွဲဝါဒသည် မွေးရာပါပါလာခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိဘ၊ ပတ်ဝန်းကျင်၊ ပညာရေးစနစ်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ ယဉ်ကျေးမှုများထံမှတစ်ဆင့် မျိုးဆက်တစ်ခုမှ တစ်တစ်ခုသို့ လက်ဆင့်ကမ်း သင်ယူကြခြင်း (Socialization) ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။ ကလေးသူငယ်များသည် ကြီးပြင်းလာစဉ်အတွင်း မိမိတို့ပတ်ဝန်းကျင်၏ ပြောဆိုကျင့်သုံးမှုများကို ကြည့်မြင်ကာ အခြားလူမျိုးများအပေါ် မုန်းတီးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားခြင်းများကို အတုယူ တတ်မြောက်သွားကြခြင်း ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] 6lx3a4cjpy276erlraqe1tpmaerhw8w 1035922 1035920 2026-06-04T12:48:13Z Chenzeyan29 141880 /* မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ */ 1035922 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ == မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ == မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်းကြောင်းတစ်လျှောက်တွင်လည်း လူမျိုးရေးဝါဒနှင့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုအခြေပြု ခွဲခြားဆက်ဆံမှု သဘောတရားများသည် ကိုလိုနီခေတ်မှစ၍ ယနေ့ခေတ်တိုင်အောင် နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုစီးပွားအခင်းအကျင်းများတွင် နက်ရှိုင်းစွာ သက်ရောက်မှု ရှိခဲ့သည်။ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ လူမျိုးစွဲဝါဒဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်များကို လေ့လာရာ၌ အာဏာပိုင်အစိုးရများ၏ ပေါ်လစီများနှင့် မြေပြင်ရှိ ပြည်သူလူထုအကြား ရှုမြင်ပုံချင်း ကွဲပြားမှုကို ထင်ရှားစွာ တွေ့ရသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် စစ်အာဏာရှင်စနစ်များက နိုင်ငံရေးအာဏာတည်မြဲရေးအတွက် "ဗမာလူမျိုးကြီးဝါဒ" ကို စနစ်တကျ သွေးထိုးကျင့်သုံးခဲ့သော်လည်း၊ အများစုဖြစ်သော ဗမာပြည်သူလူထုအတွင်း၌မူ အခြားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအပေါ် "လူမျိုးတိုင်းသည် မိမိတို့နည်းတူ ချစ်စရာကောင်းကြသည်" ဟူသော အမြင်ဖြင့် သဘောထားပွင့်လင်းစွာ ရှုမြင်တတ်သည့် အလေ့အထ ရှိသည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း ဆယ်စုနှစ်များစွာ စစ်ဘေးဒဏ်နှင့် ဖိနှိပ်မှုများကို တိုက်ရိုက်ခံခဲ့ရသည့် အချို့သော လူနည်းစု တိုင်းရင်းသားများအကြားတွင်မူ "ဗမာ" ဟူသော ကဏ္ဍအပေါ် စစ်အာဏာရှင်များနှင့် ထပ်တူပြုကာ မလိုမုန်းထားစိတ်များ ရှိလာခြင်း၊ မိမိတို့၏ လူမျိုးစုလက္ခဏာနှင့် အကျိုးစီးပွားကိုသာ အစွန်းထွက် ကာကွယ်လိုသည့် "လူမျိုးစွဲ ပိုမိုကြီးမားလာခြင်း" (ဥပမာ - အနုပညာရှင်များနှင့် လူမှုရေးရာများတွင် မိမိလူမျိုးစုချင်းကိုသာ သီးသန့်အားပေးခြင်း) စသည့် အပြန်အလှန် တုံ့ပြန်မှုဆိုင်ရာ မြေပြင်လူမှုရေး ဖြစ်စဉ်များကို ယနေ့ခေတ် လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများနှင့် အရပ်ဘက်ဆွေးနွေးမှုများတွင် ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်နေရသည်။ ထို့အပြင် အဆိုပါ လူမျိုးစွဲစိတ်များ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက် မခံစားခဲ့ရစေကာမူ၊ မိမိတို့အခြေပြုရာ တိုင်းရင်းသားလူ့အဖွဲ့အစည်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်က ပုံသွင်းလိုက်သော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများလည်း ရှိနေသည်။ ၎င်းကို စိတ်ပညာသဘောတရားအရ "လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ" (Social Learning Theory) နှင့် "မျိုးဆက်လွန် စိတ်ဒဏ်ရာ ကူးစက်ခြင်း"' (Intergenerational/Transgenerational Trauma) ဟု ဖော်ပြနိုင်သည်။ မိမိတို့၏ အသက်ကြီးရင့်သူ အဘိုးအဘွား မျိုးဆက်များသည် စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက် မကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ ၎င်းတို့ ရှင်သန်ကြီးပြင်းရာ လူမျိုးစုအသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း စစ်အာဏာရှင်များ၏ ဖိနှိပ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်နေသော "ဗမာဆိုလျှင် မုန်းရမည် သို့မဟုတ် သံသယရှိရမည်" ဟူသည့် အစုအဖွဲ့လိုက် ဘုံအယူအဆနှင့် လူမှုရေးရာ စံနှုန်းများကို ကာလရှည်ကြာ ကြားသိသင်ယူခဲ့ရသဖြင့် မသိစိတ်အတွင်း၌ စွဲမြဲသွားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤသို့ဖြင့် တစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၌ မိမိအုပ်စု (In-group) ကို အလွန်အကျွံ ကာကွယ်လိုစိတ်နှင့် ပြင်ပအုပ်စု (Out-group) အပေါ် အခြေအမြစ်မရှိဘဲ ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်စိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းသည် ခေတ်ပြိုင်မြန်မာ့နိုင်ငံရေး ဇာတ်လမ်းကြောင့် ဖြစ်တည်လာရသော နက်ရှိုင်းသည့် စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ရလဒ်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ ==အမည်ရင်းမြစ်နှင့်အဓိပ္ပာယ်== === အမည်ရင်းမြစ် === "Racism" (လူမျိုးရေးဝါဒ / လူမျိုးစွဲဝါဒ) ဟူသော စကားလုံးသည် "Race" (လူမျိုး) ဟူသည့် နာမ်ပုဒ်နှင့် ဝါဒ သို့မဟုတ် လက်ခံယုံကြည်မှုကို ဖော်ပြသည့် "-ism" ဟူသော နောက်ဆက်ပုဒ်တို့ ပေါင်းစပ်ရာမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ "Race" ဟူသော စကားလုံးသည် ၁၆ ရာစုခန့်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား "race" နှင့် အီတလီဘာသာစကား "razza" တို့မှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မူလက ဘုံတူညီသော မျိုးရိုး သို့မဟုတ် အနွယ်တူသူများကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် လူသားတို့ကို ဇီဝဗေဒအရ အဆင့်အတန်းခွဲခြားသည့် "သိပ္ပံနည်းကျ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဝါဒ" (Scientific Racism) စတင်ထွန်းကားလာချိန်တွင် ၎င်းအယူအဆကို ဖော်ပြရန် "Racism" ဟူသော စကားလုံးကို သီးခြားစတင်သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဂျာမနီနိုင်ငံ၌ နာဇီတို့၏ လူမျိုးစုအလိုက် သွေးသန့်စင်ရေးနှင့် ဘဝင်မြင့်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို ကန့်ကွက်ရှုတ်ချရာမှတစ်ဆင့် ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေပန်းစားလာခဲ့သည်။ === အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် === '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (သို့မဟုတ်) '''လူမျိုးစွဲဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်၊ သို့မဟုတ် လူသားတို့ကို တိကျသော လူမှုရေးဆိုင်ရာ အပြုအမူများနှင့် မွေးရာပါ အရည်အချင်းများ မတူညီသည့် သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ပိုင်းခြားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အနိမ့်အမြင့်၊ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်သစ်လူမှုဗေဒနှင့် စွယ်စုံကျမ်းများ၏ ဖွင့်ဆိုချက်အရ လူမျိုးစွဲဝါဒတွင် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည် လူမျိုးကွဲပြားမှုကို အခြေခံ၍ အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တစ်ဖက်စောင်းနင်း အယူအစွဲရှိခြင်း (Prejudice)။အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်း (Discrimination and Hostility)။မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးစနစ်များ (Political Systems)။ ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ညီလာခံ၏ ကောက်ချက်အရ လူမျိုးကွဲပြားမှုအပေါ် အခြေတည်သည့် မည်သည့်ဘဝင်မြင့်မှုမဆိုသည် သိပ္ပံနည်းကျအရ မှားယွင်းနေပြီး၊ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိသည့်အပြင် အလွန်အန္တရာယ်များသော အယူအဆအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ === ပြုလုပ်ခြင်း === ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံနှင့် နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းတွင် "လူမျိုးစွဲဝါဒ" (Racism) အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါကဏ္ဍကြီး ၃ ခု၌ အဓိက ခွဲခြားအသုံးပြုကြသည် === ၁။ တစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Individual or Interpersonal Racism) === လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဓာတ်၊ အတွေးအခေါ်နှင့် အပြုအမူများတွင် အခြားလူမျိုးတစ်စုအပေါ် အထင်သေးခြင်း၊ နှိမ်ချခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးအရ စော်ကားပုတ်ခတ်သည့် စကားလုံးများ (Hate Speech) သုံးစွဲခြင်းတို့ကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ === ၂။ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Systemic and Institutional Racism) === အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၊ ဥပဒေပြုရေးစနစ်များ၊ ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် တရားစီရင်ရေး ကဏ္ဍများတွင် လူနည်းစုလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ အခွင့်အရေးနည်းပါးစေရန် သို့မဟုတ် ဖယ်ကြဉ်ထားရန် ဥပဒေကြောင်းအရဖြစ်စေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဖြစ်စေ ကျင့်သုံးမှုကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]] (Apartheid) စနစ်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သမိုင်းတွင် ရှိခဲ့သော လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်း ခွဲခြားသည့် ဥပဒေများ။ === ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) === လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွင်း ဘာသာစကား၊ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းများတွင် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကသာ အထက်တန်းကျပြီး အခြားလူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံများသည် အောက်တန်းကျသည်ဟု အများပြည်သူက လက်ခံလာအောင် ပုံဖော်သည့် လူမှုရေးဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြရာတွင် သုံးစွဲသည်။ == စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းများ == လူမျိုးစွဲဝါဒနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် လူသားတို့၏ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ တွေးခေါ်ပုံနှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများစွာ ရှိနေပြီး ခေတ်ပေါ်စိတ်ပညာတွင် ရှင်းလင်းလေ့ရှိသည်။ === ၁။ မိမိအုပ်စုနှင့် ပြင်ပအုပ်စု ခွဲခြားခြင်း === လူသားတို့၏ သဘာဝအရ မိမိတို့နှင့် တူညီသောအုပ်စု (အသားအရောင်၊ ဘာသာစကား သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုတူသူများ) ကို "မိမိအုပ်စု" (In-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ ပိုမိုစာနာမှုပေးလေ့ရှိပြီး၊ မတူညီသူများကို "ပြင်ပအုပ်စု" (Out-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ သံသယစိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် မွေးမြူတတ်ကြသည်။ ဤသို့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိုင်းခြားမှုသည် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အလိုအလျောက် အထင်သေးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းဆီသို့ ဦးတည်သွားစေနိုင်သည်။ === ၂။ စိုးရိမ်စိတ်နှင့် ခြိမ်းခြောက်မှု ခံစားရခြင်း === စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ အလုပ်အကိုင် ရှားပါးမှု သို့မဟုတ် လူမှုရေး မလုံခြုံမှုများ ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ လူသားများသည် အခြားလူမျိုးစုများကြောင့် မိမိတို့၏ အရင်းအမြစ်များနှင့် ရာထူးနေရာများ ဆုံးရှုံးရတော့မည်ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Perceived Threat) ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဤစိုးရိမ်စိတ်ကတစ်ဆင့် အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် မုန်းတီးခြင်းနှင့် ဖယ်ကြဉ်ခြင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ === ၃။ စိတ်ကွယ်ရာ အယူအစွဲ === လူတစ်ဦးသည် မိမိကိုယ်မိမိ လူမျိုးရေးခွဲခြားသူမဟုတ်ဟု ထင်မှတ်နေသော်လည်း ၎င်းတို့ ကြီးပြင်းလာသည့် ပတ်ဝန်းကျင်၊ မီဒီယာများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပုံသွင်းမှုများကြောင့် မသိစိတ်ထဲတွင် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အစွဲအလမ်းရှိနေခြင်း (Implicit Bias) ကို ဆိုလိုသည်။ အဆိုပါ မသိစိတ်အစွဲများသည် အရေးကြုံလာသည့်အခါ သို့မဟုတ် ဆုံးဖြတ်ချက်ချရမည့်အခါများတွင် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဓလေ့အဖြစ် ပေါ်ထွက်လာတတ်သည်။ == လူမျိုးရေးဝါဒ ဇစ်မြစ်ဆိုင်ရာ သီအိုရီများ == လူမျိုးရေးဝါဒ မည်သို့စတင်ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း ဟူသောအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ လူမှုသိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အဓိက သီအိုရီကြီးများဖြင့် ပုံဖော်ရှင်းလင်းထားကြသည် - === ၁။ လူမှုရေးရာ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် သီအိုရီ === ဤသီအိုရီအရ ရှေးဦးလူသားမျိုးနွယ်စုများ ခေတ်ကတည်းက မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စု ရေရှည်ရှင်သန်ရေးအတွက် မိမိနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ တူညီသူများကိုသာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပြီး၊ မတူညီသော ပြင်ပမျိုးနွယ်စုများကိုမူ ရန်သူ သို့မဟုတ် အရင်းအမြစ် လုယူမည့်သူများအဖြစ် မြင်ကာ ကာကွယ်ခုခံခဲ့ကြသည့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သဘာဝ (Ethnocentrism) မှတစ်ဆင့် လူမျိုးစွဲဝါဒ မြစ်ဖျားခံလာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ === ၂။ ကိုလိုနီစနစ်နှင့် မာ့က်စ်ဝါဒီ သီအိုရီ === ဤသီအိုရီက လူမျိုးရေးဝါဒသည် သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမဟုတ်ဘဲ အရင်းရှင်စနစ်နှင့် [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ဖြစ်စဉ်များအတွင်း ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် နယ်မြေလုယူမှုများကို တရားဝင်ဖြစ်စေရန် စနစ်တကျ ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ နယ်ချဲ့အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် အခြားနိုင်ငံများရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသားများကို ကျွန်ပြုခြင်းနှင့် သယံဇာတ လုယူခြင်းများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ဖြောင့်ချက်ပေးနိုင်ရန်အတွက် "အဖြူရောင်လူမျိုးများသည် ပိုမိုအထက်တန်းကျပြီး လူရိုင်းများကို ပြုပြင်ပေးရန် တာဝန်ရှိသည်" ဟူသော လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကို တီထွင်အသုံးချခဲ့ကြသည်။ === ၃။ လူမှုရေးရာ အဆင့်အတန်း သီအိုရီ === လူ့အဖွဲ့အစည်းတိုင်းတွင် အုပ်စုအလိုက် အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု စနစ် (Group-based hierarchies) ရှိနေတတ်ပြီး၊ အာဏာနှင့် အခွင့်အရေး ရရှိထားသည့် လွှမ်းမိုးသူအုပ်စု (Dominant Group) သည် မိမိတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် အကျိုးစီးပွားကို ဆက်လက်ထိန်းထားနိုင်ရန်အတွက် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် စံနှုန်းများကို ဖန်တီးကာ အောက်ခြေအုပ်စုများကို ဖိနှိပ်ထားလေ့ရှိသည်ဟူသော သီအိုရီ ဖြစ်သည်။ === ၄။ လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ === လူမျိုးစွဲဝါဒသည် မွေးရာပါပါလာခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိဘ၊ ပတ်ဝန်းကျင်၊ ပညာရေးစနစ်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ ယဉ်ကျေးမှုများထံမှတစ်ဆင့် မျိုးဆက်တစ်ခုမှ တစ်တစ်ခုသို့ လက်ဆင့်ကမ်း သင်ယူကြခြင်း (Socialization) ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။ ကလေးသူငယ်များသည် ကြီးပြင်းလာစဉ်အတွင်း မိမိတို့ပတ်ဝန်းကျင်၏ ပြောဆိုကျင့်သုံးမှုများကို ကြည့်မြင်ကာ အခြားလူမျိုးများအပေါ် မုန်းတီးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားခြင်းများကို အတုယူ တတ်မြောက်သွားကြခြင်း ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] 7bumillg0mudqw7qtqx1v3326ew66of 1035923 1035922 2026-06-04T13:00:00Z Chenzeyan29 141880 /* မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ */ 1035923 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ ==မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ== မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ သည် ကိုလိုနီခေတ်မှစ၍ ယနေ့ခေတ်တိုင်အောင် နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုစီးပွားအခင်းအကျင်းများတွင် နက်ရှိုင်းစွာ သက်ရောက်မှု ရှိခဲ့သည်။ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ လူမျိုးစွဲဝါဒဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်များကို လေ့လာရာ၌ အာဏာပိုင်အစိုးရများ၏ ပေါ်လစီများနှင့် မြေပြင်ရှိ ပြည်သူလူထုအကြား ရှုမြင်ပုံချင်း ကွဲပြားမှုကို ထင်ရှားစွာ တွေ့ရသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် စစ်အာဏာရှင်စနစ်များက နိုင်ငံရေးအာဏာတည်မြဲရေးအတွက် "ဗမာလူမျိုးကြီးဝါဒ" ကို စနစ်တကျ သွေးထိုးကျင့်သုံးခဲ့သော်လည်း၊ အများစုဖြစ်သော ဗမာပြည်သူလူထုအတွင်း၌မူ အခြားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအပေါ် သဘောထားပွင့်လင်းစွာ ရှုမြင်တတ်သည့် အလေ့အထ ရှိခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ခေတ်ပြိုင်နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းများနှင့် လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများ၏ ရိုက်ခတ်မှုကြောင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား အပြန်အလှန် မယုံကြည်မှုများနှင့် စိတ်ဒဏ်ရာသစ်များ ပြန်လည်ဦးမော့လာနေသည်။ === ဗမာလူထုအတွင်း သံသယများ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း === ဆယ်စုနှစ်များစွာ စစ်ဘေးဒဏ်နှင့် ဖိနှိပ်မှုများကို တိုက်ရိုက်ခံခဲ့ရသည့် အချို့သော လူနည်းစု တိုင်းရင်းသားများအကြားတွင် "ဗမာ" ဟူသော ကဏ္ဍအပေါ် စစ်အာဏာရှင်များနှင့် ထပ်တူပြုကာ မလိုမုန်းထားစိတ်များ ရှိလာခြင်း၊ မိမိတို့၏ လူမျိုးစုလက္ခဏာနှင့် အကျိုးစီးပွားကိုသာ အစွန်းထွက် ကာကွယ်လိုသည့် "လူမျိုးစွဲ ပိုမိုကြီးမားလာခြင်း" (ဥပမာ - အနုပညာရှင်များနှင့် လူမှုရေးရာများတွင် မိမိလူမျိုးစုချင်းကိုသာ သီးသန့်အားပေးခြင်း) စသည့် အပြန်အလှန် တုံ့ပြန်မှုဆိုင်ရာ မြေပြင်လူမှုရေး ဖြစ်စဉ်များကို ယနေ့ခေတ်တွင် ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်နေရသည်။ အဆိုပါ တုံ့ပြန်မှုများကို တိုက်ရိုက်မြင်တွေ့လာရသည့်အခါ ဗမာလူထုကြားတွင်လည်း အောက်ပါအတိုင်း စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ "ငါတို့သည်လည်း စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို အတူတူ တွန်းလှန်နေပါလျက်နှင့် ဘာကြောင့် အလိုလို အမုန်းခံနေရသနည်း" ဟူသော ခံပြင်းစိတ်မှတစ်ဆင့် မိမိတို့၏ လူမျိုးစုလက္ခဏာကိုသာ ပြန်လည်ကာကွယ်လိုပြီး ပြင်ပအုပ်စုကို သံသယပွားရမည့် ခံစစ်စိတ်ဓာတ် (Defensive Mindset) စတင်အမြစ်တွယ်လာသည်။ တန်းတူညီမျှသော နိုင်ငံသစ်တစ်ခု တည်ဆောက်နိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ထားရာမှ လူမျိုးစုအလိုက် အကျိုးစီးပွားနှင့် နယ်မြေခွဲဝေမှု ပဋိပက္ခများကို မြင်တွေ့လာရသည့်အခါ "အနာဂတ်တွင် ဗမာလူမျိုးများသည်သာ ပြန်လည်အနိုင်ကျင့် ခံရတော့မည်လား" ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Fear of Victimization) ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ === စိတ်ပညာဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများနှင့် သံသယသံသရာ === ထိုသို့ လူမျိုးစွဲစိတ်များ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက် မခံစားခဲ့ရစေကာမူ၊ မိမိတို့အခြေပြုရာ တိုင်းရင်းသားလူ့အဖွဲ့အစည်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်က ပုံသွင်းလိုက်သော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများ ရှိနေသည်။ === လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ (Social Learning Theory) === မိမိတို့၏ အသက်ကြီးရင့်သူ မျိုးဆက်များသည် စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက်မကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ ၎င်းတို့ ရှင်သန်ကြီးပြင်းရာ လူမျိုးစုအသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း "ဗမာဆိုလျှင် သံသယရှိရမည်" သို့မဟုတ် "တိုင်းရင်းသားဆိုလျှင် ယုံကြည်၍မရနိုင်" ဟူသည့် အစုအဖွဲ့လိုက် ဘုံအယူအဆနှင့် လူမှုရေးရာ စံနှုန်းများကို ကာလရှည်ကြာ ကြားသိသင်ယူခဲ့ရသဖြင့် မသိစိတ်အတွင်း၌ စွဲမြဲသွားခြင်း ဖြစ်သည်။ === မျိုးဆက်လွန် စိတ်ဒဏ်ရာ ကူးစက်ခြင်း (Intergenerational/Transgenerational Trauma) === အတိတ်သမိုင်းကြောင်းမှ နက်ရှိုင်းသော နာကျည်းမှုများနှင့် စိတ်ဒဏ်ရာများသည် တစ်မျိုးဆက်မှ တစ်မျိုးဆက်သို့ လူမှုဆက်ဆံရေး လမ်းကြောင်းများမှတစ်ဆင့် ကူးစက်ပြန့်ပွားသွားတတ်သည်။ ထိုသို့ ကူးစက်ရာတွင် လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများ၏ Algorithm စနစ်များက အစွန်းရောက် စိတ်ဝမ်းကွဲမှုများကို ပိုမိုကြီးထွားအောင် တွန်းပို့ပေးနေသည်။ {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:center;" |+ နှစ်ဦးနှစ်ဖက် အပြန်အလှန် မယုံကြည်မှု သံသရာ |- | တိုင်းရင်းသားများ၏ စစ်ဘေးဒဏ်ရာ || $\rightarrow$ || ဗမာအားလုံးအပေါ် သံသယပွားခြင်း |- | $\uparrow$ || || $\downarrow$ |- | ဗမာလူထုအတွင်း "ငါတို့လည်း ယုံ၍မရ" ဟူသော ကာကွယ်ရေးစိတ် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း || $\leftarrow$ || လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် အမုန်းစကားများ ကြုံတွေ့ရခြင်း |} === နိဂုံးနှင့် အလားအလာ === မိမိအုပ်စု (In-group) ကို အလွန်အကျွံ ကာကွယ်လိုစိတ်နှင့် ပြင်ပအုပ်စု (Out-group) အပေါ် အခြေအမြစ်မရှိဘဲ ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်စိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းသည် ခေတ်ပြိုင်မြန်မာ့နိုင်ငံရေးကြောင့် ဖြစ်တည်လာရသော နက်ရှိုင်းသည့် စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ရလဒ်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ ဤအမုန်းတရားနှင့် သံသယသံသရာကို ကျော်လွှားနိုင်ရန်အတွက် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ ခံပြင်းချက်များနှင့် စနစ်ဆိုး (System) ၏ အဖျက်စွမ်းအားကို ခွဲခြားရှုမြင်တတ်ရန် လိုအပ်လှသည်။ နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား အပြန်အလှန် စာနာနားလည်မှု (Mutual Empathy) ကို မတည်ဆောက်နိုင်ပါက နိုင်ငံရေးအရ ရည်မှန်းချက်များ အောင်မြင်ပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိပါစေဦးတော့၊ လူမှုရေးအရ အစိတ်စိတ်အမြွှာမြွှာ ကွဲအက်နေသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုသာ ကျန်ရစ်ခဲ့မည် ဖြစ်သည်။ ==အမည်ရင်းမြစ်နှင့်အဓိပ္ပာယ်== === အမည်ရင်းမြစ် === "Racism" (လူမျိုးရေးဝါဒ / လူမျိုးစွဲဝါဒ) ဟူသော စကားလုံးသည် "Race" (လူမျိုး) ဟူသည့် နာမ်ပုဒ်နှင့် ဝါဒ သို့မဟုတ် လက်ခံယုံကြည်မှုကို ဖော်ပြသည့် "-ism" ဟူသော နောက်ဆက်ပုဒ်တို့ ပေါင်းစပ်ရာမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ "Race" ဟူသော စကားလုံးသည် ၁၆ ရာစုခန့်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား "race" နှင့် အီတလီဘာသာစကား "razza" တို့မှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မူလက ဘုံတူညီသော မျိုးရိုး သို့မဟုတ် အနွယ်တူသူများကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် လူသားတို့ကို ဇီဝဗေဒအရ အဆင့်အတန်းခွဲခြားသည့် "သိပ္ပံနည်းကျ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဝါဒ" (Scientific Racism) စတင်ထွန်းကားလာချိန်တွင် ၎င်းအယူအဆကို ဖော်ပြရန် "Racism" ဟူသော စကားလုံးကို သီးခြားစတင်သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဂျာမနီနိုင်ငံ၌ နာဇီတို့၏ လူမျိုးစုအလိုက် သွေးသန့်စင်ရေးနှင့် ဘဝင်မြင့်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို ကန့်ကွက်ရှုတ်ချရာမှတစ်ဆင့် ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေပန်းစားလာခဲ့သည်။ === အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် === '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (သို့မဟုတ်) '''လူမျိုးစွဲဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်၊ သို့မဟုတ် လူသားတို့ကို တိကျသော လူမှုရေးဆိုင်ရာ အပြုအမူများနှင့် မွေးရာပါ အရည်အချင်းများ မတူညီသည့် သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ပိုင်းခြားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အနိမ့်အမြင့်၊ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်သစ်လူမှုဗေဒနှင့် စွယ်စုံကျမ်းများ၏ ဖွင့်ဆိုချက်အရ လူမျိုးစွဲဝါဒတွင် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည် လူမျိုးကွဲပြားမှုကို အခြေခံ၍ အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တစ်ဖက်စောင်းနင်း အယူအစွဲရှိခြင်း (Prejudice)။အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်း (Discrimination and Hostility)။မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးစနစ်များ (Political Systems)။ ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ညီလာခံ၏ ကောက်ချက်အရ လူမျိုးကွဲပြားမှုအပေါ် အခြေတည်သည့် မည်သည့်ဘဝင်မြင့်မှုမဆိုသည် သိပ္ပံနည်းကျအရ မှားယွင်းနေပြီး၊ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိသည့်အပြင် အလွန်အန္တရာယ်များသော အယူအဆအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ === ပြုလုပ်ခြင်း === ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံနှင့် နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းတွင် "လူမျိုးစွဲဝါဒ" (Racism) အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါကဏ္ဍကြီး ၃ ခု၌ အဓိက ခွဲခြားအသုံးပြုကြသည် === ၁။ တစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Individual or Interpersonal Racism) === လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဓာတ်၊ အတွေးအခေါ်နှင့် အပြုအမူများတွင် အခြားလူမျိုးတစ်စုအပေါ် အထင်သေးခြင်း၊ နှိမ်ချခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးအရ စော်ကားပုတ်ခတ်သည့် စကားလုံးများ (Hate Speech) သုံးစွဲခြင်းတို့ကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ === ၂။ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Systemic and Institutional Racism) === အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၊ ဥပဒေပြုရေးစနစ်များ၊ ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် တရားစီရင်ရေး ကဏ္ဍများတွင် လူနည်းစုလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ အခွင့်အရေးနည်းပါးစေရန် သို့မဟုတ် ဖယ်ကြဉ်ထားရန် ဥပဒေကြောင်းအရဖြစ်စေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဖြစ်စေ ကျင့်သုံးမှုကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]] (Apartheid) စနစ်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သမိုင်းတွင် ရှိခဲ့သော လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်း ခွဲခြားသည့် ဥပဒေများ။ === ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) === လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွင်း ဘာသာစကား၊ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းများတွင် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကသာ အထက်တန်းကျပြီး အခြားလူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံများသည် အောက်တန်းကျသည်ဟု အများပြည်သူက လက်ခံလာအောင် ပုံဖော်သည့် လူမှုရေးဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြရာတွင် သုံးစွဲသည်။ == စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းများ == လူမျိုးစွဲဝါဒနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် လူသားတို့၏ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ တွေးခေါ်ပုံနှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများစွာ ရှိနေပြီး ခေတ်ပေါ်စိတ်ပညာတွင် ရှင်းလင်းလေ့ရှိသည်။ === ၁။ မိမိအုပ်စုနှင့် ပြင်ပအုပ်စု ခွဲခြားခြင်း === လူသားတို့၏ သဘာဝအရ မိမိတို့နှင့် တူညီသောအုပ်စု (အသားအရောင်၊ ဘာသာစကား သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုတူသူများ) ကို "မိမိအုပ်စု" (In-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ ပိုမိုစာနာမှုပေးလေ့ရှိပြီး၊ မတူညီသူများကို "ပြင်ပအုပ်စု" (Out-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ သံသယစိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် မွေးမြူတတ်ကြသည်။ ဤသို့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိုင်းခြားမှုသည် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အလိုအလျောက် အထင်သေးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းဆီသို့ ဦးတည်သွားစေနိုင်သည်။ === ၂။ စိုးရိမ်စိတ်နှင့် ခြိမ်းခြောက်မှု ခံစားရခြင်း === စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ အလုပ်အကိုင် ရှားပါးမှု သို့မဟုတ် လူမှုရေး မလုံခြုံမှုများ ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ လူသားများသည် အခြားလူမျိုးစုများကြောင့် မိမိတို့၏ အရင်းအမြစ်များနှင့် ရာထူးနေရာများ ဆုံးရှုံးရတော့မည်ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Perceived Threat) ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဤစိုးရိမ်စိတ်ကတစ်ဆင့် အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် မုန်းတီးခြင်းနှင့် ဖယ်ကြဉ်ခြင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ === ၃။ စိတ်ကွယ်ရာ အယူအစွဲ === လူတစ်ဦးသည် မိမိကိုယ်မိမိ လူမျိုးရေးခွဲခြားသူမဟုတ်ဟု ထင်မှတ်နေသော်လည်း ၎င်းတို့ ကြီးပြင်းလာသည့် ပတ်ဝန်းကျင်၊ မီဒီယာများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပုံသွင်းမှုများကြောင့် မသိစိတ်ထဲတွင် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အစွဲအလမ်းရှိနေခြင်း (Implicit Bias) ကို ဆိုလိုသည်။ အဆိုပါ မသိစိတ်အစွဲများသည် အရေးကြုံလာသည့်အခါ သို့မဟုတ် ဆုံးဖြတ်ချက်ချရမည့်အခါများတွင် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဓလေ့အဖြစ် ပေါ်ထွက်လာတတ်သည်။ == လူမျိုးရေးဝါဒ ဇစ်မြစ်ဆိုင်ရာ သီအိုရီများ == လူမျိုးရေးဝါဒ မည်သို့စတင်ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း ဟူသောအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ လူမှုသိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အဓိက သီအိုရီကြီးများဖြင့် ပုံဖော်ရှင်းလင်းထားကြသည် - === ၁။ လူမှုရေးရာ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် သီအိုရီ === ဤသီအိုရီအရ ရှေးဦးလူသားမျိုးနွယ်စုများ ခေတ်ကတည်းက မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စု ရေရှည်ရှင်သန်ရေးအတွက် မိမိနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ တူညီသူများကိုသာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပြီး၊ မတူညီသော ပြင်ပမျိုးနွယ်စုများကိုမူ ရန်သူ သို့မဟုတ် အရင်းအမြစ် လုယူမည့်သူများအဖြစ် မြင်ကာ ကာကွယ်ခုခံခဲ့ကြသည့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သဘာဝ (Ethnocentrism) မှတစ်ဆင့် လူမျိုးစွဲဝါဒ မြစ်ဖျားခံလာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ === ၂။ ကိုလိုနီစနစ်နှင့် မာ့က်စ်ဝါဒီ သီအိုရီ === ဤသီအိုရီက လူမျိုးရေးဝါဒသည် သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမဟုတ်ဘဲ အရင်းရှင်စနစ်နှင့် [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ဖြစ်စဉ်များအတွင်း ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် နယ်မြေလုယူမှုများကို တရားဝင်ဖြစ်စေရန် စနစ်တကျ ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ နယ်ချဲ့အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် အခြားနိုင်ငံများရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသားများကို ကျွန်ပြုခြင်းနှင့် သယံဇာတ လုယူခြင်းများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ဖြောင့်ချက်ပေးနိုင်ရန်အတွက် "အဖြူရောင်လူမျိုးများသည် ပိုမိုအထက်တန်းကျပြီး လူရိုင်းများကို ပြုပြင်ပေးရန် တာဝန်ရှိသည်" ဟူသော လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကို တီထွင်အသုံးချခဲ့ကြသည်။ === ၃။ လူမှုရေးရာ အဆင့်အတန်း သီအိုရီ === လူ့အဖွဲ့အစည်းတိုင်းတွင် အုပ်စုအလိုက် အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု စနစ် (Group-based hierarchies) ရှိနေတတ်ပြီး၊ အာဏာနှင့် အခွင့်အရေး ရရှိထားသည့် လွှမ်းမိုးသူအုပ်စု (Dominant Group) သည် မိမိတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် အကျိုးစီးပွားကို ဆက်လက်ထိန်းထားနိုင်ရန်အတွက် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် စံနှုန်းများကို ဖန်တီးကာ အောက်ခြေအုပ်စုများကို ဖိနှိပ်ထားလေ့ရှိသည်ဟူသော သီအိုရီ ဖြစ်သည်။ === ၄။ လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ === လူမျိုးစွဲဝါဒသည် မွေးရာပါပါလာခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိဘ၊ ပတ်ဝန်းကျင်၊ ပညာရေးစနစ်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ ယဉ်ကျေးမှုများထံမှတစ်ဆင့် မျိုးဆက်တစ်ခုမှ တစ်တစ်ခုသို့ လက်ဆင့်ကမ်း သင်ယူကြခြင်း (Socialization) ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။ ကလေးသူငယ်များသည် ကြီးပြင်းလာစဉ်အတွင်း မိမိတို့ပတ်ဝန်းကျင်၏ ပြောဆိုကျင့်သုံးမှုများကို ကြည့်မြင်ကာ အခြားလူမျိုးများအပေါ် မုန်းတီးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားခြင်းများကို အတုယူ တတ်မြောက်သွားကြခြင်း ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] lmprvyexa7v2zehd1lkkngmhst5lvm6 1035924 1035923 2026-06-04T13:01:24Z Chenzeyan29 141880 /* ကိုးကား */ 1035924 wikitext text/x-wiki '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်ဆိုသည့် ယုံကြည်မှု ဖြစ်သည်။ လူမျိုးကွဲဖြစ်သောကြောင့် အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တဘက်စောင်းနင်းအယူအစွဲရှိခြင်း၊ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်းသော်လည်းကောင်း၊ တစ်ပါးသော လူမျိုး၊ တိုင်းရင်းသားများအား ခွဲခြားဆက်ဆံသင့်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုသော်လည်းကောင်း ပါဝင်သည်။<ref name="oxforddictionaries.com"/><ref name="schaefer">"Racism" in R. Schefer. 2008 Encyclopedia of Race, Ethnicity and Society. SAGE. p. 1113</ref><ref name="newman, D.M.">{{cite book | last = Newman | first = D. M. | title = Sociology : exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = SAGE | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> ခေတ်သစ်လူမျိုးရေးဝါဒ မူကွဲများသည် အများအားဖြင့် လူအများကြားက [[ဇီဝဗေဒ]]အရ ကွဲပြားမှုအား လူမှုရေးအရ ရှုမြင်သဘောထားပုံပေါ် အခြေပြုသည်။ အဆိုပါ ရှုမြင်ပုံများသည် မျိုးရိုးလိုက်သော စရိုက်၊ အရည်အသွေးပေါ် အခြေခံလျက် မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် ယုံကြည်မှုများ၊ [[နိုင်ငံရေးစနစ်များ]] အသွင်ဆောင်သည်။<ref name="schaefer"/><ref name="oxforddictionaries.com">[http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism Racism] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160913201113/http://oxforddictionaries.com/definition/english/racism |date=13 September 2016 }} Oxford Dictionaries</ref><ref name="newman">{{cite book | last = Newman | first = D.M. | title = Sociology: exploring the architecture of everyday life | url = https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0 | publisher = Sage | location = Los Angeles | year = 2012 | edition = 9th | isbn = 978-1-4129-8729-5 | page = [https://archive.org/details/sociologyexplori0000newm_y8x0/page/405 405] | quote = racism: Belief that humans are subdivided into distinct groups that are different in their social behavior and innate capacities and that can be ranked as superior or inferior.}}</ref> နှိမ်ချဆက်ဆံမှုဆိုင်ရာ ကျင့်သုံးမှုသော်လည်းကောင်း၊ ယင်းဥပဒေကိုသော်လည်းကောင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကိုဖြစ်စေ မျက်စိမှိတ်လက်ခံခြင်း သို့တည်းမဟုတ် စက်ဆုပ်ခြင်းအား ဖော်ပြခွင့်ပြုသော [[နိုင်ငံရေး]] စနစ်များ (ဥပမာ [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]]) အရ ဌာနေတိုင်းရင်းသားဝါဒ၊ လူမျိုးခြားအား မနှစ်မြို့မှုဝါဒ (Xenophobia)၊ တစ်ပါးသူအယူအဆ၊ အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု၊ ဝါစဉ်သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝင်မြင့်မှု ကဲ့သို့သော လူမှုသွင်ပြင်များ ပါဝင်သည်။ ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံဘာသာရပ်တွင် "[[လူမျိုး]]" (Race) နှင့် "[[တိုင်းရင်းသား]]" (Ethnicity) သဘောတရားများကို သီးခြားစီ စဉ်းစားသော်လည်း ရေပန်းစားသောအသုံးပြုမှုများ၌သာမက ပိုရှေ့ကျသော [[လူမှုသိပ္ပံ]]စာပေတွင် ယင်းအသုံးအနှုန်း (၂) ခုကို ထပ်တူထား သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ "တိုင်းရင်းသား" မှာ ရိုးရာအစဉ်အလာအရ သတ်မှတ်သည့် လူမျိုး - ''အုပ်စုတစ်ခု၏ အရင်းခံ မွေးရာပါဖြစ်သော အရည်အသွေးများပေါ် အခြေပြုပိုင်းခြားမှု (ဥပမာ- တူညီသော ဘိုးဘေးဘီဘင်ရှိခြင်း သို့တည်းမဟုတ် တူညီသောအပြုအမူရှိခြင်း)'' ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် လူမျိုးရေးနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုသည် ကွဲပြားမှုများအား လူမျိုးရေးရာအဖြစ် စဉ်းစားခြင်းမရှိစေကာမူ တိုင်းရင်းသား သို့မဟုတ် [[ယဉ်ကျေးမှု]] ပေါ် အခြေခံသည်။ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ [[ကုလသမဂ္ဂ]] ညီလာခံအရ လူမျိုးနှင့် တိုင်းရင်းသားဖြစ်မှုအပေါ် ခွဲခြားမှုအကြား ကွာခြားမှု မရှိပေ။ လူမျိုးကွဲပြားမှုပေါ် အခြေတည်သည့် ဘဝင်မြင့်မှုမှာ သိပ္ပံနည်းအရ မှားယွင်းပြီး ကိုယ့်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိဘဲ အန္တရာယ်များသည့်အရာဟု ကုလသမဂ္ဂညီလာခံက ကောက်ချက်ချသည်။ သီအိုရီအရဖြစ်စေ၊ လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှုအရဖြစ်စေ မည်သည့်နေရာတွင်မဟူ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုအတွက် လက်ခံစရာမရှိဟု ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=http://www.ohchr.org/EN/ProfessionalInterest/Pages/CERD.aspx|title=International Convention on the Elimination of All Forms of Racial Discrimination|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|accessdate=December 23, 2011}}</ref> သမိုင်းကြောင်းအရ လူမျိုးရေးဝါဒမှာ အတ္တလန်တစ်ကျွန်အရောင်းအဝယ် (Atlantic slave trade) နောက်ကွယ်မှ အဓိကမောင်းနှင်အား ဖြစ်သည်။<ref>Fredrickson, George M. 1988. The arrogance of race: historical perspectives on slavery, racism, and social inequality. Middletown, Conn: Wesleyan University Press</ref> ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစုနှစ်များအတွင်းက အထူးသဖြင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၌ လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်းခွဲခြားမှုနှင့် [[တောင်အာဖရိကနိုင်ငံ|တောင်အာဖရိက]]၌ အသားရောင်ခွဲခြားမှု (Apartheid) နောက်ကွယ်မှ ပင်မအကြောင်းရင်းခံ ဖြစ်သည်။ [[အနောက်တိုင်းယဉ်ကျေးမှု]] အတွင်း ၁၉ နှင့် ၂၀ ရာစု လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို ကောင်းစွာမှတ်တမ်းမှတ်ရာ ပြုစုထားပြီး လူမျိုးရေးလေ့လာမှုများတွင် ရည်ညွှန်းကိုးကားသည်။<ref>{{cite book | title = Racism : a global reader | url = https://archive.org/details/racismglobalread0000unse | first1 = Kevin | last1 = Reilly | first2 = Stephen | last2 = Kaufman | first3 = Angela | last3 = Bodino | year = 2003 | publisher = M.E. Sharpe | location = Armonk, N.Y | isbn = 978-0-7656-1060-7 | pages = [https://archive.org/details/racismglobalread0000unse/page/45 45]–52}}</ref> ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust - ဂျူးလူမျိုးများအား သုတ်သင်ခြင်း)၊ အမေရိကန်ဂျနိုဆိုဒ် ကဲ့သို့ လူမျိုးသုဉ်းသတ်ဖြတ်မှုများသာမက [[အမေရိက]]၊ [[အာဖရိက]] နှင့် [[အာရှ|အာရှတိုက်]]များ၌ [[ဥရောပ]]က [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ကဲ့သို့ ကိုလိုနီပရောဂျက်များတွင် လူမျိုးရေးဝါဒက အခန်းကဏ္ဍတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ဆိုးကျိုးများကို ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ခံစားခဲ့ကြရသည်။ ==မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ== မြန်မာနိုင်ငံနှင့် လူမျိုးရေးဝါဒ သည် ကိုလိုနီခေတ်မှစ၍ ယနေ့ခေတ်တိုင်အောင် နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုစီးပွားအခင်းအကျင်းများတွင် နက်ရှိုင်းစွာ သက်ရောက်မှု ရှိခဲ့သည်။ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ လူမျိုးစွဲဝါဒဆိုင်ရာ ဖြစ်စဉ်များကို လေ့လာရာ၌ အာဏာပိုင်အစိုးရများ၏ ပေါ်လစီများနှင့် မြေပြင်ရှိ ပြည်သူလူထုအကြား ရှုမြင်ပုံချင်း ကွဲပြားမှုကို ထင်ရှားစွာ တွေ့ရသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် စစ်အာဏာရှင်စနစ်များက နိုင်ငံရေးအာဏာတည်မြဲရေးအတွက် "ဗမာလူမျိုးကြီးဝါဒ" ကို စနစ်တကျ သွေးထိုးကျင့်သုံးခဲ့သော်လည်း၊ အများစုဖြစ်သော ဗမာပြည်သူလူထုအတွင်း၌မူ အခြားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအပေါ် သဘောထားပွင့်လင်းစွာ ရှုမြင်တတ်သည့် အလေ့အထ ရှိခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ခေတ်ပြိုင်နိုင်ငံရေး အခင်းအကျင်းများနှင့် လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများ၏ ရိုက်ခတ်မှုကြောင့် နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား အပြန်အလှန် မယုံကြည်မှုများနှင့် စိတ်ဒဏ်ရာသစ်များ ပြန်လည်ဦးမော့လာနေသည်။ === ဗမာလူထုအတွင်း သံသယများ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း === ဆယ်စုနှစ်များစွာ စစ်ဘေးဒဏ်နှင့် ဖိနှိပ်မှုများကို တိုက်ရိုက်ခံခဲ့ရသည့် အချို့သော လူနည်းစု တိုင်းရင်းသားများအကြားတွင် "ဗမာ" ဟူသော ကဏ္ဍအပေါ် စစ်အာဏာရှင်များနှင့် ထပ်တူပြုကာ မလိုမုန်းထားစိတ်များ ရှိလာခြင်း၊ မိမိတို့၏ လူမျိုးစုလက္ခဏာနှင့် အကျိုးစီးပွားကိုသာ အစွန်းထွက် ကာကွယ်လိုသည့် "လူမျိုးစွဲ ပိုမိုကြီးမားလာခြင်း" (ဥပမာ - အနုပညာရှင်များနှင့် လူမှုရေးရာများတွင် မိမိလူမျိုးစုချင်းကိုသာ သီးသန့်အားပေးခြင်း) စသည့် အပြန်အလှန် တုံ့ပြန်မှုဆိုင်ရာ မြေပြင်လူမှုရေး ဖြစ်စဉ်များကို ယနေ့ခေတ်တွင် ထင်ရှားစွာ တွေ့မြင်နေရသည်။ အဆိုပါ တုံ့ပြန်မှုများကို တိုက်ရိုက်မြင်တွေ့လာရသည့်အခါ ဗမာလူထုကြားတွင်လည်း အောက်ပါအတိုင်း စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ "ငါတို့သည်လည်း စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို အတူတူ တွန်းလှန်နေပါလျက်နှင့် ဘာကြောင့် အလိုလို အမုန်းခံနေရသနည်း" ဟူသော ခံပြင်းစိတ်မှတစ်ဆင့် မိမိတို့၏ လူမျိုးစုလက္ခဏာကိုသာ ပြန်လည်ကာကွယ်လိုပြီး ပြင်ပအုပ်စုကို သံသယပွားရမည့် ခံစစ်စိတ်ဓာတ် (Defensive Mindset) စတင်အမြစ်တွယ်လာသည်။ တန်းတူညီမျှသော နိုင်ငံသစ်တစ်ခု တည်ဆောက်နိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ထားရာမှ လူမျိုးစုအလိုက် အကျိုးစီးပွားနှင့် နယ်မြေခွဲဝေမှု ပဋိပက္ခများကို မြင်တွေ့လာရသည့်အခါ "အနာဂတ်တွင် ဗမာလူမျိုးများသည်သာ ပြန်လည်အနိုင်ကျင့် ခံရတော့မည်လား" ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Fear of Victimization) ဝင်ရောက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ === စိတ်ပညာဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများနှင့် သံသယသံသရာ === ထိုသို့ လူမျိုးစွဲစိတ်များ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက် မခံစားခဲ့ရစေကာမူ၊ မိမိတို့အခြေပြုရာ တိုင်းရင်းသားလူ့အဖွဲ့အစည်း၏ ပတ်ဝန်းကျင်က ပုံသွင်းလိုက်သော စိတ်ပညာဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများ ရှိနေသည်။ === လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ (Social Learning Theory) === မိမိတို့၏ အသက်ကြီးရင့်သူ မျိုးဆက်များသည် စစ်ဘေးဒဏ်ကို တိုက်ရိုက်မကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း၊ ၎င်းတို့ ရှင်သန်ကြီးပြင်းရာ လူမျိုးစုအသိုင်းအဝိုင်းအတွင်း "ဗမာဆိုလျှင် သံသယရှိရမည်" သို့မဟုတ် "တိုင်းရင်းသားဆိုလျှင် ယုံကြည်၍မရနိုင်" ဟူသည့် အစုအဖွဲ့လိုက် ဘုံအယူအဆနှင့် လူမှုရေးရာ စံနှုန်းများကို ကာလရှည်ကြာ ကြားသိသင်ယူခဲ့ရသဖြင့် မသိစိတ်အတွင်း၌ စွဲမြဲသွားခြင်း ဖြစ်သည်။ === မျိုးဆက်လွန် စိတ်ဒဏ်ရာ ကူးစက်ခြင်း (Intergenerational/Transgenerational Trauma) === အတိတ်သမိုင်းကြောင်းမှ နက်ရှိုင်းသော နာကျည်းမှုများနှင့် စိတ်ဒဏ်ရာများသည် တစ်မျိုးဆက်မှ တစ်မျိုးဆက်သို့ လူမှုဆက်ဆံရေး လမ်းကြောင်းများမှတစ်ဆင့် ကူးစက်ပြန့်ပွားသွားတတ်သည်။ ထိုသို့ ကူးစက်ရာတွင် လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများ၏ Algorithm စနစ်များက အစွန်းရောက် စိတ်ဝမ်းကွဲမှုများကို ပိုမိုကြီးထွားအောင် တွန်းပို့ပေးနေသည်။ {| class="wikitable" style="margin:auto; text-align:center;" |+ နှစ်ဦးနှစ်ဖက် အပြန်အလှန် မယုံကြည်မှု သံသရာ |- | တိုင်းရင်းသားများ၏ စစ်ဘေးဒဏ်ရာ || $\rightarrow$ || ဗမာအားလုံးအပေါ် သံသယပွားခြင်း |- | $\uparrow$ || || $\downarrow$ |- | ဗမာလူထုအတွင်း "ငါတို့လည်း ယုံ၍မရ" ဟူသော ကာကွယ်ရေးစိတ် ဖြစ်ပေါ်ခြင်း || $\leftarrow$ || လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တွင် အမုန်းစကားများ ကြုံတွေ့ရခြင်း |} === နိဂုံးနှင့် အလားအလာ === မိမိအုပ်စု (In-group) ကို အလွန်အကျွံ ကာကွယ်လိုစိတ်နှင့် ပြင်ပအုပ်စု (Out-group) အပေါ် အခြေအမြစ်မရှိဘဲ ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်စိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းသည် ခေတ်ပြိုင်မြန်မာ့နိုင်ငံရေးကြောင့် ဖြစ်တည်လာရသော နက်ရှိုင်းသည့် စိတ်ပညာဆိုင်ရာ ရလဒ်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။ ဤအမုန်းတရားနှင့် သံသယသံသရာကို ကျော်လွှားနိုင်ရန်အတွက် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ ခံပြင်းချက်များနှင့် စနစ်ဆိုး (System) ၏ အဖျက်စွမ်းအားကို ခွဲခြားရှုမြင်တတ်ရန် လိုအပ်လှသည်။ နှစ်ဦးနှစ်ဖက်အကြား အပြန်အလှန် စာနာနားလည်မှု (Mutual Empathy) ကို မတည်ဆောက်နိုင်ပါက နိုင်ငံရေးအရ ရည်မှန်းချက်များ အောင်မြင်ပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိပါစေဦးတော့၊ လူမှုရေးအရ အစိတ်စိတ်အမြွှာမြွှာ ကွဲအက်နေသည့် လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုသာ ကျန်ရစ်ခဲ့မည် ဖြစ်သည်။ ==အမည်ရင်းမြစ်နှင့်အဓိပ္ပာယ်== === အမည်ရင်းမြစ် === "Racism" (လူမျိုးရေးဝါဒ / လူမျိုးစွဲဝါဒ) ဟူသော စကားလုံးသည် "Race" (လူမျိုး) ဟူသည့် နာမ်ပုဒ်နှင့် ဝါဒ သို့မဟုတ် လက်ခံယုံကြည်မှုကို ဖော်ပြသည့် "-ism" ဟူသော နောက်ဆက်ပုဒ်တို့ ပေါင်းစပ်ရာမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ "Race" ဟူသော စကားလုံးသည် ၁၆ ရာစုခန့်တွင် ပြင်သစ်ဘာသာစကား "race" နှင့် အီတလီဘာသာစကား "razza" တို့မှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကားထဲသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မူလက ဘုံတူညီသော မျိုးရိုး သို့မဟုတ် အနွယ်တူသူများကို ဖော်ပြရန် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် လူသားတို့ကို ဇီဝဗေဒအရ အဆင့်အတန်းခွဲခြားသည့် "သိပ္ပံနည်းကျ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဝါဒ" (Scientific Racism) စတင်ထွန်းကားလာချိန်တွင် ၎င်းအယူအဆကို ဖော်ပြရန် "Racism" ဟူသော စကားလုံးကို သီးခြားစတင်သုံးစွဲခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် ၁၉၃၀ ပြည့်နှစ်များအတွင်း ဂျာမနီနိုင်ငံ၌ နာဇီတို့၏ လူမျိုးစုအလိုက် သွေးသန့်စင်ရေးနှင့် ဘဝင်မြင့်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီများကို ကန့်ကွက်ရှုတ်ချရာမှတစ်ဆင့် ဤစကားလုံးသည် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရေပန်းစားလာခဲ့သည်။ === အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် === '''လူမျိုးရေးဝါဒ''' (သို့မဟုတ်) '''လူမျိုးစွဲဝါဒ''' (Racism) ဆိုသည်မှာ [[လူမျိုး]]တစ်မျိုးက အခြားလူမျိုးထက် အထက်တန်းကျသာလွန်သည်၊ သို့မဟုတ် လူသားတို့ကို တိကျသော လူမှုရေးဆိုင်ရာ အပြုအမူများနှင့် မွေးရာပါ အရည်အချင်းများ မတူညီသည့် သီးခြားအုပ်စုများအဖြစ် ပိုင်းခြားနိုင်ပြီး ၎င်းတို့ကို အနိမ့်အမြင့်၊ အဆင့်အတန်း ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်ဟူသော ယုံကြည်မှုကို ဆိုလိုသည်။ ခေတ်သစ်လူမှုဗေဒနှင့် စွယ်စုံကျမ်းများ၏ ဖွင့်ဆိုချက်အရ လူမျိုးစွဲဝါဒတွင် အောက်ပါအချက်များ ပါဝင်သည် လူမျိုးကွဲပြားမှုကို အခြေခံ၍ အခြားတစ်ပါးသူများအပေါ် တစ်ဖက်စောင်းနင်း အယူအစွဲရှိခြင်း (Prejudice)။အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ ခွဲခြားနှိမ်ချခြင်း သို့မဟုတ် ရန်လိုမုန်းထားခြင်း (Discrimination and Hostility)။မတူကွဲပြားသော လူမျိုးများအကြား အဆင့်အနိမ့်အမြင့် သတ်မှတ်သည့် လူမှုရေးလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျင့်သုံးမှုများ သို့မဟုတ် နိုင်ငံရေးစနစ်များ (Political Systems)။ ကုလသမဂ္ဂ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ညီလာခံ၏ ကောက်ချက်အရ လူမျိုးကွဲပြားမှုအပေါ် အခြေတည်သည့် မည်သည့်ဘဝင်မြင့်မှုမဆိုသည် သိပ္ပံနည်းကျအရ မှားယွင်းနေပြီး၊ ကိုယ်ကျင့်တရားအရ ရှုတ်ချသင့်ကာ လူမှုရေးအရ တရားမျှတမှုမရှိသည့်အပြင် အလွန်အန္တရာယ်များသော အယူအဆအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။ === ပြုလုပ်ခြင်း === ခေတ်ပေါ်လူမှုသိပ္ပံနှင့် နိုင်ငံရေးအခင်းအကျင်းတွင် "လူမျိုးစွဲဝါဒ" (Racism) အသုံးအနှုန်းကို အောက်ပါကဏ္ဍကြီး ၃ ခု၌ အဓိက ခွဲခြားအသုံးပြုကြသည် === ၁။ တစ်ဦးချင်းစီဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Individual or Interpersonal Racism) === လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ စိတ်ဓာတ်၊ အတွေးအခေါ်နှင့် အပြုအမူများတွင် အခြားလူမျိုးတစ်စုအပေါ် အထင်သေးခြင်း၊ နှိမ်ချခြင်း၊ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချခြင်း သို့မဟုတ် လူမျိုးရေးအရ စော်ကားပုတ်ခတ်သည့် စကားလုံးများ (Hate Speech) သုံးစွဲခြင်းတို့ကို ဖော်ပြရာတွင် အသုံးပြုသည်။ === ၂။ စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Systemic and Institutional Racism) === အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ၊ ဥပဒေပြုရေးစနစ်များ၊ ပညာရေး၊ အလုပ်အကိုင်နှင့် တရားစီရင်ရေး ကဏ္ဍများတွင် လူနည်းစုလူမျိုးစုများအပေါ် စနစ်တကျ အခွင့်အရေးနည်းပါးစေရန် သို့မဟုတ် ဖယ်ကြဉ်ထားရန် ဥပဒေကြောင်းအရဖြစ်စေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဖြစ်စေ ကျင့်သုံးမှုကို ဆိုလိုသည်။ ဥပမာအားဖြင့် - တောင်အာဖရိကနိုင်ငံတွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော [[အသားအရောင်ခွဲခြားမှု]] (Apartheid) စနစ်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု သမိုင်းတွင် ရှိခဲ့သော လူမျိုးရေးအဆင့်အတန်း ခွဲခြားသည့် ဥပဒေများ။ === ၃။ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ လူမျိုးစွဲဝါဒ (Cultural Racism) === လူ့အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအတွင်း ဘာသာစကား၊ ရိုးရာဓလေ့နှင့် ယဉ်ကျေးမှုစံနှုန်းများတွင် မိမိတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုကသာ အထက်တန်းကျပြီး အခြားလူနည်းစု တိုင်းရင်းသားတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် နေထိုင်မှုပုံစံများသည် အောက်တန်းကျသည်ဟု အများပြည်သူက လက်ခံလာအောင် ပုံဖော်သည့် လူမှုရေးဖြစ်စဉ်များကို ဖော်ပြရာတွင် သုံးစွဲသည်။ == စိတ်ပညာဆိုင်ရာ အကြောင်းရင်းများ == လူမျိုးစွဲဝါဒနှင့် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း၏ နောက်ကွယ်တွင် လူသားတို့၏ စိတ်ပညာဆိုင်ရာ တွေးခေါ်ပုံနှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများစွာ ရှိနေပြီး ခေတ်ပေါ်စိတ်ပညာတွင် ရှင်းလင်းလေ့ရှိသည်။ === ၁။ မိမိအုပ်စုနှင့် ပြင်ပအုပ်စု ခွဲခြားခြင်း === လူသားတို့၏ သဘာဝအရ မိမိတို့နှင့် တူညီသောအုပ်စု (အသားအရောင်၊ ဘာသာစကား သို့မဟုတ် ယဉ်ကျေးမှုတူသူများ) ကို "မိမိအုပ်စု" (In-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ ပိုမိုစာနာမှုပေးလေ့ရှိပြီး၊ မတူညီသူများကို "ပြင်ပအုပ်စု" (Out-group) ဟု သတ်မှတ်ကာ သံသယစိတ် သို့မဟုတ် ရန်လိုစိတ် မွေးမြူတတ်ကြသည်။ ဤသို့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပိုင်းခြားမှုသည် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အလိုအလျောက် အထင်သေးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းဆီသို့ ဦးတည်သွားစေနိုင်သည်။ === ၂။ စိုးရိမ်စိတ်နှင့် ခြိမ်းခြောက်မှု ခံစားရခြင်း === စီးပွားရေး ကျပ်တည်းမှု၊ အလုပ်အကိုင် ရှားပါးမှု သို့မဟုတ် လူမှုရေး မလုံခြုံမှုများ ကြုံတွေ့ရသည့်အခါ လူသားများသည် အခြားလူမျိုးစုများကြောင့် မိမိတို့၏ အရင်းအမြစ်များနှင့် ရာထူးနေရာများ ဆုံးရှုံးရတော့မည်ဟူသော စိုးရိမ်စိတ် (Perceived Threat) ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သည်။ ဤစိုးရိမ်စိတ်ကတစ်ဆင့် အခြားလူမျိုးစုများအပေါ် မုန်းတီးခြင်းနှင့် ဖယ်ကြဉ်ခြင်းများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ === ၃။ စိတ်ကွယ်ရာ အယူအစွဲ === လူတစ်ဦးသည် မိမိကိုယ်မိမိ လူမျိုးရေးခွဲခြားသူမဟုတ်ဟု ထင်မှတ်နေသော်လည်း ၎င်းတို့ ကြီးပြင်းလာသည့် ပတ်ဝန်းကျင်၊ မီဒီယာများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပုံသွင်းမှုများကြောင့် မသိစိတ်ထဲတွင် အခြားလူမျိုးများအပေါ် အစွဲအလမ်းရှိနေခြင်း (Implicit Bias) ကို ဆိုလိုသည်။ အဆိုပါ မသိစိတ်အစွဲများသည် အရေးကြုံလာသည့်အခါ သို့မဟုတ် ဆုံးဖြတ်ချက်ချရမည့်အခါများတွင် ခွဲခြားဆက်ဆံမှု ဓလေ့အဖြစ် ပေါ်ထွက်လာတတ်သည်။ == လူမျိုးရေးဝါဒ ဇစ်မြစ်ဆိုင်ရာ သီအိုရီများ == လူမျိုးရေးဝါဒ မည်သို့စတင်ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း ဟူသောအချက်နှင့် ပတ်သက်၍ လူမှုသိပ္ပံပညာရှင်များနှင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အဓိက သီအိုရီကြီးများဖြင့် ပုံဖော်ရှင်းလင်းထားကြသည် - === ၁။ လူမှုရေးရာ ဆင့်ကဲဖြစ်စဉ် သီအိုရီ === ဤသီအိုရီအရ ရှေးဦးလူသားမျိုးနွယ်စုများ ခေတ်ကတည်းက မိမိတို့၏ မျိုးနွယ်စု ရေရှည်ရှင်သန်ရေးအတွက် မိမိနှင့် မျိုးရိုးဗီဇ တူညီသူများကိုသာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ပြီး၊ မတူညီသော ပြင်ပမျိုးနွယ်စုများကိုမူ ရန်သူ သို့မဟုတ် အရင်းအမြစ် လုယူမည့်သူများအဖြစ် မြင်ကာ ကာကွယ်ခုခံခဲ့ကြသည့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သဘာဝ (Ethnocentrism) မှတစ်ဆင့် လူမျိုးစွဲဝါဒ မြစ်ဖျားခံလာသည်ဟု ယူဆကြသည်။ === ၂။ ကိုလိုနီစနစ်နှင့် မာ့က်စ်ဝါဒီ သီအိုရီ === ဤသီအိုရီက လူမျိုးရေးဝါဒသည် သဘာဝအလျောက် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းမဟုတ်ဘဲ အရင်းရှင်စနစ်နှင့် [[ကိုလိုနီ|ကိုလိုနီပြုခြင်း]] ဖြစ်စဉ်များအတွင်း ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် နယ်မြေလုယူမှုများကို တရားဝင်ဖြစ်စေရန် စနစ်တကျ ဖန်တီးခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။ နယ်ချဲ့အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် အခြားနိုင်ငံများရှိ ဌာနေတိုင်းရင်းသားများကို ကျွန်ပြုခြင်းနှင့် သယံဇာတ လုယူခြင်းများကို ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ ဖြောင့်ချက်ပေးနိုင်ရန်အတွက် "အဖြူရောင်လူမျိုးများသည် ပိုမိုအထက်တန်းကျပြီး လူရိုင်းများကို ပြုပြင်ပေးရန် တာဝန်ရှိသည်" ဟူသော လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ အိုင်ဒီယိုလော်ဂျီကို တီထွင်အသုံးချခဲ့ကြသည်။ === ၃။ လူမှုရေးရာ အဆင့်အတန်း သီအိုရီ === လူ့အဖွဲ့အစည်းတိုင်းတွင် အုပ်စုအလိုက် အဆင့်အတန်းခွဲခြားမှု စနစ် (Group-based hierarchies) ရှိနေတတ်ပြီး၊ အာဏာနှင့် အခွင့်အရေး ရရှိထားသည့် လွှမ်းမိုးသူအုပ်စု (Dominant Group) သည် မိမိတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် အကျိုးစီးပွားကို ဆက်လက်ထိန်းထားနိုင်ရန်အတွက် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုဆိုင်ရာ ဒဏ္ဍာရီများနှင့် စံနှုန်းများကို ဖန်တီးကာ အောက်ခြေအုပ်စုများကို ဖိနှိပ်ထားလေ့ရှိသည်ဟူသော သီအိုရီ ဖြစ်သည်။ === ၄။ လူမှုရေးရာ သင်ယူမှု သီအိုရီ === လူမျိုးစွဲဝါဒသည် မွေးရာပါပါလာခြင်းမဟုတ်ဘဲ မိဘ၊ ပတ်ဝန်းကျင်၊ ပညာရေးစနစ်နှင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်းရှိ ယဉ်ကျေးမှုများထံမှတစ်ဆင့် မျိုးဆက်တစ်ခုမှ တစ်တစ်ခုသို့ လက်ဆင့်ကမ်း သင်ယူကြခြင်း (Socialization) ဖြစ်သည်ဟု ယူဆသည်။ ကလေးသူငယ်များသည် ကြီးပြင်းလာစဉ်အတွင်း မိမိတို့ပတ်ဝန်းကျင်၏ ပြောဆိုကျင့်သုံးမှုများကို ကြည့်မြင်ကာ အခြားလူမျိုးများအပေါ် မုန်းတီးခြင်း သို့မဟုတ် ခွဲခြားခြင်းများကို အတုယူ တတ်မြောက်သွားကြခြင်း ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == * {{cite book |title=Social Learning Theory |author=Bandura, A. |year=1977 |publisher=Prentice-Hall}} * {{cite journal |title=Transgenerational Trauma and Its Impact on Post-Conflict Societies |journal=Journal of Psychological Studies |year=2021}} * {{cite web |url=https://example.org/myanmar-ethnic-dynamics |title=Contemplating Ethnic Relations in Contemporary Myanmar |website=Myanmar Insight |date=2025-11}} {{reflist}} [[Category:လူမျိုးစွဲဝါဒ| ]] [[Category:ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်း]] [[Category:လူမျိုးကြီးဝါဒ| ]] b4eatlxsswzbtnoqxy0j61sd6d2mohw 0 130183 1036048 1035746 2026-06-05T02:59:54Z Ninjastrikers 22896 1036048 wikitext text/x-wiki {{Infobox country | native_name = {{lang|zh|南詔}} / {{lang|ii|ꂷꏂꌅ}} | conventional_long_name = နန်ကျောက်နိုင်ငံ (နန်စော) | common_name = နန်ကျောက် (Nanzhao) | status = သမိုင်းဝင် ဘုရင်ခံနိုင်ငံတော် | government_type = သက်ဦးဆံပိုင်ဘုရင်စနစ် (Monarchy) | era = အလယ်ခေတ် (Medieval Period) | year_start = ၇၃၈ | year_end = ၉၃၇ | event_start = ပြည်ထောင်စုစုစည်းတည်ထောင်ခြင်း | event_end = တာ့လီနိုင်ငံတော်သို့ အာဏာကူးပြောင်းခြင်း | p1 = | s1 = တာ့လီနိုင်ငံ | image_map = Nam Chiếu.png | image_map_caption = အေဒီ ၈၇၉ ခုနှစ် ဝန်းကျင် တန်တရုတ်နိုင်ငံတောင်ဘက်၌ အင်အားကြီးမားခဲ့သော နန်ကျောက် (နန်စော) အင်ပါယာ၏ နယ်နိမိတ်ပြမြေပုံ | capital = တိုင်းဟီမြို့ (Taihe - ယခုခေတ် တာ့လီမြို့ဟောင်းအနီး) | common_languages = တိဗက်-ဗမာနွယ်စကားများ (ရှေးဦးပိုင်၊ ရှေးဦးယီ/နော့ဆူ) နှင့် တိုင်-ရှမ်းနွယ်စကားများ | religion = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (အာစရ/အာချာရ ဝဇီရယာန အနွယ်တော်) | today = {{flag|China}} ([[ယူနန်ပြည်နယ်]])<br>{{flag|Myanmar}}<br>{{flag|Laos}} }} {{infobox Chinese | t = 南詔 | s = 南诏 | p = Nánzhào | w = Nan-chao | tha = น่านเจ้า | rtgs = Nanchao | lao = ໜານເຈົ້າ, န່ານເຈົ້າ, န່ານເຈົ່າ, ໜອງແស | vie = Nam Chiếu <br/>Đại Lễ | lang1 = [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းဘာသာ]] | lang1_content = လၢၼ်ႉၸဝ်ႈ (lâan tsāw) | tib = འཇང་ཡུལ | wylie = ljang yul<ref>Stein, R. A. (1972) ''Tibetan Civilization'', p. 63. Stanford University Press.</ref> | lang2 = [[နော့ဆူဘာသာစကား|နော့ဆူဘာသာ (မြောက်ပိုင်းယီ)]] | lang2_content = ꂷꏂꌅ (ma'shy'nzy) | chuhan = 南詔 <br/>大禮 }} '''နန်ကျောက်''' ({{zh|s=南诏|t=南詔|p=Nánzhào}}; {{lang-en|Nanzhao}}) သို့မဟုတ် '''နန်စောနိုင်ငံ''' သည် ယခုခေတ် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] တောင်ပိုင်း (ယူနန်ဒေသ) နှင့် အရှေ့တောင်အာရှကုန်းတွင်းပိုင်းဒေသတို့တွင် ခရစ်နှစ် ၈ ရာစုမှ ၉ ရာစုနှစ်များအတွင်း အထူးပင်အင်အားကြီးမား စည်ပင်ထွန်းကားခဲ့သော သမိုင်းဝင်အင်ပါယာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယနေ့ခေတ် တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်အလယ်ပိုင်းကို ဗဟိုပြု၍ တည်ရှိခဲ့သည်။ နန်ကျောက်တိုင်းပြည်၏ တရားဝင်အမည်ကို ခေတ်ကာလအလိုက် ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့ကြရာ အေဒီ ၇၃၈ မှ ၈၅၉ အထိ "တာမုန်း" (Dameng / 大蒙)၊ အေဒီ ၈၅၉ မှ ၈၇၇ အထိ "တာလဲ့" (Dali / 大禮) နှင့် အေဒီ ၈၇၇ မှ ၉၀၂ အထိ "တာဖုန်းမင်" (Dafengmin / 大封民) ဟု အသီးသီး သတ်မှတ်ခဲ့ကြသည်။ [[File:Extract of the Nanzhao Tujuan scroll.jpg|thumb|right|၂၂၀px|နန်ကျောက်ခေတ် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘာသာရေးပွဲတော်တစ်ခုကို မှတ်တမ်းတင်ထားသည့် သမိုင်းဝင်ပန်းချီလိပ် (Nanzhao Tujuan Scroll)]] ==ထူထောင်ခြင်း== နန်ကျောက်နိုင်ငံကို စတင်တည်ထောင်သူများမှာ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာ လူမျိုးအုပ်စု]]အနက်မှ ယီ (Yi) သို့မဟုတ် လိုလို (Lolo) အဖွဲ့များနှင့် မနုဿဗေဒအရ အနီးစပ်ဆုံးတူညီကြသည်ဟု သုတေသနပညာရှင်အများစုက သဘောတူလက်ခံထားကြသည်။<ref>Herman, J. E. (2007). "The Kingdom of Nanzhao and its Tibeto–Burman Origins". ''Journal of Asian History''.</ref> နိုင်ငံအတွင်းရှိ ပင်မလူဦးရေမှာ [[ပိုင်လူမျိုး]] (Bai People) များဖြစ်ကြပြီး၊<ref>{{cite book|title=China, Volume 10|author=Joe Cummings, Robert Storey|year=1991|publisher=Lonely Planet Publications|page=705}}</ref> အုပ်ချုပ်သူအထက်တန်းလွှာတို့မူ [[မြန်မာဘာသာစကား]]နှင့် နီးစပ်သော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် စကားတစ်မျိုးဖြစ်သည့် "နော့ဆူ" (Nosu/Yi) ဘာသာစကားကို ပြောဆိုခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite book|title=Exploring nationalisms of China: themes and conflicts|author=C. X. George Wei|year=2002|publisher=Greenwood Publishing Group|page=195}}</ref> နန်ကျောက် (နန်စော) တိုင်းပြည်ကို လွန်ခဲ့သော ရာစုနှစ်တစ်ခုခန့်က ခေတ်ဟောင်း သမိုင်းပညာရှင်အချို့ (အထူးသဖြင့် အနောက်တိုင်းသားများနှင့် ထိုင်းသမိုင်းပညာရှင်အချို့) က "ရှမ်း/တိုင် လူမျိုးများ တည်ထောင်ခဲ့သော နိုင်ငံ" ဟု ယူဆခဲ့ကြဖူးသည်။ သို့သော်လည်း ခေတ်သစ် ကမ္ဘာ့သမိုင်းသုတေသန၊ ဘာသာဗေဒနှင့် DNA မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ စစ်ဆေးချက်များအရ နန်ကျောက်သည် ရှမ်း/တိုင်နိုင်ငံ မဟုတ်ဘဲ မြန်မာနှင့် တိဘက်တို့နှင့် အနွယ်တူသည့် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် (Tibeto-Burman Origin) ဖြစ်ကြောင်း အထောက်အထား ၄ ရပ်ဖြင့် သမိုင်းပညာရှင်များက အတည်ပြု ချေပထားသည်။ နန်ကျောက်နိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်သူ အထက်တန်းလွှာများနှင့် မုန်းရူ (Mengshe) မျိုးနွယ်စုများသည် ရှမ်း/တိုင်စကားကို ပြောဆိုကြသူများ မဟုတ်ဘဲ [[မြန်မာဘာသာစကား]]နှင့် လွန်စွာနီးစပ်သော တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည့် "နော့ဆူ" (Nosu / Yi language) ကို မူကွဲတစ်ခုအနေဖြင့် ပြောဆိုခဲ့ကြကြောင်း သမိုင်းမှတ်တမ်းများအရ အတည်ပြုနိုင်ခဲ့သည်။<ref>Wei, C. X. George. (2002). ''Exploring nationalisms of China: themes and conflicts''. Greenwood Publishing Group. p. 195.</ref> ထို့အပြင် နန်ကျောက်နိုင်ငံအတွင်းရှိ ပင်မလူဦးရေ အများစုမှာလည်း တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် ရှေးဦး[[ပိုင်လူမျိုး]] (Bai People) များ ဖြစ်ကြသည်။<ref>Cummings, J., & Storey, R. (1991). ''China, Volume 10''. Lonely Planet Publications. p. 705.</ref> နန်ကျောက်မင်းဆက်တွင် ကျင့်သုံးခဲ့သော အလွန်ထူးခြားသည့် ရိုးရာတစ်ခုမှာ ဖခင်၏ အမည်နောက်ဆုံးစာလုံးကို သားဖြစ်သူ၏ အမည်အစစာလုံးအဖြစ် ပြန်လည်ယူရသော "ဖခင်-သား အမည်ဆက်စပ်ခြင်းစနစ်" ဖြစ်သည်။ ဥပမာ - ဘုရင် ဖီလော်ကော့ (Piluoge) ၏ သားမှာ ကော်လော်ဖဲင့် (Geluofeng) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်း၏ သားမှာ ဖဲင့်ကျားယီ(Fengjiayi) ဖြစ်သည်။ ဤအမည်ပေးစနစ်သည် ရှမ်း/တိုင် (Tai-Kadai) လူမျိုးများတွင် လုံးဝမရှိဘဲ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြသည့် [[ယီလူမျိုး]] (Yi) နှင့် [[ချန်လူမျိုး (သမိုင်းဝင်လူမျိုးများ)|ချန်လူမျိုး]](Qiang) တို့၏ ထူးခြားသော လူမျိုးစုရိုးရာ ဖြစ်သည်။<ref>Herman, J. E. (2007). "The Kingdom of Nanzhao and its Tibeto–Burman Origins". ''Journal of Asian History''.</ref> ခေတ်သစ် DNA စစ်ဆေးချက်များအရ ယခင်နန်ကျောက်နိုင်ငံတော် တည်ရှိခဲ့ရာ ဗဟိုချက်ဖြစ်သော တာ့လီ (Dali) ဒေသရှိ ပိုင်လူမျိုးများနှင့် ယီလူမျိုးများ၏ Y-Chromosome (ဖခင်ဘက်မှ ဗီဇ) ကို စစ်ဆေးရာတွင် ရှမ်း/တိုင် (Kra-Dai) များ၏ မျိုးဗီဇထက် တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ၏ ပင်မဒီအန်အေ အမှတ်အသားဖြစ်သော Haplogroup O2 (O-M122)အမြောက်အမြား ပါဝင်နေကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref>Wen, B., et al. (2004). "Genetic evidence supports the demic diffusion of Han culture into New World". ''Nature'', 431(7006), 302-305.</ref> ၎င်းတို့၏ ဗီဇသည် ရှမ်း/တိုင်လူမျိုးများထက် တိဗက်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင်များနှင့်သာ ဗီဇချင်း ပိုမိုနီးစပ်သည်။<ref>Yao, Y. G., et al. (2002). "Mitochondrial DNA history of an ethnic minority: The Bai people of Yunnan". ''Human Genetics'', 110(5), 461-468.</ref> နန်ကျောက်နိုင်ငံတော် အေဒီ ၉၃၇ တွင် ကျဆုံးသွားပြီးနောက် ၎င်း၏ နယ်မြေပေါ်တွင် ဆက်လက်ထူထောင်ခဲ့သော [[တာ့လီနိုင်ငံ]] (Dali Kingdom) ကို ကြည့်လျှင်လည်း အုပ်ချုပ်သူများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုမှာ တိုင်/ရှမ်းများ မဟုတ်ဘဲ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် ပိုင်လူမျိုး (Bai) များသာ ဖြစ်သည်။ ရှမ်း/တိုင်လူမျိုးများသည် နန်ကျောက်နိုင်ငံအတွင်း လူနည်းစုအဖြစ် ယူနန်တောင်ပိုင်း နယ်စပ်ဒေသများတွင်သာ နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး အုပ်ချုပ်သူလူတန်းစား မဟုတ်ခဲ့ကြပေ။<ref>Yang, Bin. (2009). ''Between Winds and Clouds: The Making of Yunnan''. Columbia University Press.</ref> ထို့ကြောင့် "နန်ကျောက်သည် ရှမ်းနိုင်ငံဖြစ်သည်" ဟူသော အယူအဆဟောင်းမှာ အေဒီ ၁၃ ရာစုတွင် မွန်ဂိုတို့ တာ့လီနိုင်ငံကို ဖျက်ဆီးလိုက်၍ ရှမ်း/တိုင်လူမျိုးများ တောင်ဘက်သို့ အလုံးအရင်း ရွှေ့ပြောင်းလာခြင်း အပေါ်တွင်သာ အခြေခံ၍ မှားယွင်းစွာ ကောက်ချက်ချခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ခေတ်သစ် သမိုင်းသိပ္ပံနည်းကျ အထောက်အထားများအရ နန်ကျောက်သည် ခေါင်းဆောင်မှု၊ စာပေ၊ ဘာသာစကားနှင့် မျိုးရိုးဗီဇအရ တိဗက်-ဗမာနွယ်ဝင် တိုင်းပြည်စစ်စစ် သာ ဖြစ်ပါသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == အေဒီ ၆၀၂ ခုနှစ်တွင် စွေမင်းဆက် (Sui Dynasty) ၏ ချေမှုန်းမှုကို ခံရပြီးနောက် ဒေသခံ Cuan လူမျိုးတို့သည် "မီဝါအဖြူ" (White Mywa) နှင့် "မီဝါအမည်း" (Black Mywa) ဟူ၍ အုပ်စုနှစ်စု ကွဲသွားခဲ့သည်။{{sfn|Beckwith|1987|p=65}} ၎င်းတို့အနက် အားဟိုင်ရေကန် (Erhai Lake) တစ်ဝိုက်တွင် အခြေချသော ဒေသခံ ပြည်ထောင်ငယ် ၆ ခု ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး ၎င်းတို့ကို ဒေသတွင်းစကားဖြင့် "ကျောက်" (Zhao) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ "ကျောက်" ဆိုသည့် ဝေါဟာရမှာ ရှမ်းဘာသာဖြင့် "စဝ်" (Lao/Shan: Tsaw)၊ မြန်မာဘာသာဖြင့် "စော" (မင်း သို့မဟုတ် အရှင်) ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသဖြင့် နန်ကျောက်ကို မြန်မာရာဇဝင်များတွင် '''နန်စော''' (တောင်ဘက်မင်း သို့မဟုတ် တောင်ဘက်စောနယ်) ဟု သုံးနှုန်းခေါ်ဆိုကြသည်။ အေဒီ ၇၃၇ တွင် ထန်မင်းဆက် (Tang Dynasty) ၏ အကူအညီဖြင့် မိုင်းဆည်စော (Mengshe) ဘုရင် ဖီလော်ကော့ (Piluoge / 皮羅閣) က အဆိုပါ နန်စောခြောက်နယ်လုံးကို ဆက်တိုက်သိမ်းယူကာ တစ်ထီးတည်းဖြစ်အောင် စုစည်းခဲ့ပြီး အေဒီ ၇၃၈ တွင် "နန်ကျောက်နိုင်ငံတော်" ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ မြို့တော်ကို တိုင်းဟီ (Taihe) ၌ တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ထိုနေရာသည် ခုခံရလွယ်ကူပြီး မြေဆီဩဇာ အလွန်ကောင်းမွန်သော ဗျူဟာမြောက်ဒေသ ဖြစ်သည်။{{sfn|Blackmore|1960}} === နယ်မြေချဲ့ထွင်ခြင်း === ဘုရင်ဖီလော်ကော့ ကံကုန်ပြီးနောက် သားဖြစ်သူ ကော်လော်ဖဲင့် (Geluofeng) နန်းတက်လာသောအခါ ထန်မင်းဆက် တရုတ်အရာရှိများနှင့် နယ်စပ်အရေးအခင်းဖြစ်ပွားပြီး ၇၅၁ ခုနှစ်တွင် ထန်စစ်တပ် အင်အား ၈၀,၀၀၀ ခန့် လာရောက်တိုက်ခိုက်သော်လည်း နန်ကျောက်စစ်သူကြီး တွမ့်ကျင့်ဝေ (Duan Jianwei) က အောင်မြင်စွာ တိုက်ထုတ်နိုင်ခဲ့သည်။{{sfn|Herman|2007|p=30}}{{sfn|Twitchett|1979|pp=444–445}} အေဒီ ၇၅၄ တွင် ထန်မင်းဆက်က စစ်သည် ၁၀၀,၀၀၀ ဖြင့် ထပ်မံကျူးကျော်လာသောကြောင့် ကော်လော်ဖဲင့်သည် တိဗက်အင်ပါယာနှင့် မဟာမိတ်ဖွဲ့ကာ ထန်စစ်တပ်ကို အပြတ်အသတ် ချေမှုန်းခဲ့သည်။{{sfn|Herman|2007|p=30}} အေဒီ ၈၀၁ တွင် နန်ကျောက်သည် ထန်နှင့် ပြန်လည်မဟာမိတ်ဖွဲ့ကာ တိဗက်တပ်များကို ပြန်လည်ချေမှုန်းခဲ့သည်။{{sfn|Beckwith|1987|p=157}} ထိုစစ်ရေးအောင်မြင်မှုများကို အခြေခံ၍ နန်ကျောက်တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းသို့ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် နယ်မြေချဲ့ထွင်ခဲ့ရာ{{sfn|Coedès|1968|pp=95, 104–105}} အေဒီ ၈၃၂ ခုနှစ်တွင် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းရှိ [[ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများ]]ကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ပြီး ပျူလူမျိုးအမြောက်အမြားကို သုံ့ပန်းအဖြစ် ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။{{sfn|Herman|2007|p=33, 36}} === ကျဆုံးခြင်း === အေဒီ ၈၇၃ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းတွင် နန်ကျောက်တို့သည် တရုတ်ပြည်တွင်း စီချွမ်းနှင့် ကွေ့ကျိုးနယ်များမှ ပြန်လည်မောင်းထုတ်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။{{sfn|Herman|2007|p=37}} စစ်ပွဲများ ရေရှည်ဆင်နွှဲရသဖြင့် တိုင်းပြည်အင်အား ချို့တဲ့လာပြီးနောက် အေဒီ ၉၀၂ တွင် အမတ်ကြီးတစ်ဦးက ဘုရင့်မျိုးနွယ်စုဝင်များကို သုတ်သင်ကာ အာဏာလုယူခဲ့သဖြင့် နန်ကျောက်မင်းဆက် သွေးမြေကျ ပျက်သုဉ်းခဲ့ရသည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် မင်းဆက်တို ၃ ခု ထပ်မံပေါ်ပေါက်ခဲ့ပြီးနောက် နောက်ဆုံးတွင် စစ်သူကြီး တွမ့်စီးဖင် (Duan Siping) က အေဒီ ၉၃၇ တွင် အာဏာရရှိကာ နန်ကျောက်နယ်မြေပေါ်တွင် တည်ငြိမ်အေးချမ်းသော [[တာ့လီနိုင်ငံ]] (Dali Kingdom) ကို ဆက်ခံထူထောင်ခဲ့သည်။ == ဘာသာရေး ယဉ်ကျေးမှု == [[File:Juyingchi.JPG|thumb|left|၂၂၀px|နန်ကျောက်ဘုရင် ချွမ်ဖမ်းယွိ တည်ဆောက်ခဲ့သော သမိုင်းဝင် တာ့လီစေတီသုံးဆူ (Three Pagodas)]] နန်ကျောက်နိုင်ငံသည် ဝိဇ္ဇာဓရ အနွယ်ဝင် မန္တရယာန သို့မဟုတ် ဝဇီရယာန ဗုဒ္ဓဘာသာ (Vajrayana / Tantric Buddhism) အထူးထွန်းကားသော နယ်မြေဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့တွင် ကွမ်ရင် (လောကေသွရ မယ်တော်) နှင့် မဟာကာလ (Mahākāla) နတ်မင်းကြီးကို ကိုးကွယ်သည့်စနစ်သည် တရုတ်ပြည်မကြီး ဗုဒ္ဓဘာသာနှင့် မတူဘဲ သီးခြားကွဲပြားထူးခြားသည်။ နန်ကျောက်နှင့် ၎င်းကိုဆက်ခံသော တာ့လီဒေသတို့တွင် ကိုးကွယ်သော အဓိကဗုဒ္ဓဘာသာပုံစံမှာ "အာစရ" သို့မဟုတ် အာချာရဘာသာ (Azhali / သက္ကတ: ''ācārya'') ဟု လူသိများသည်။ အေဒီ ၈၂၁-၈၂၄ ဝန်းကျင်တွင် အိန္ဒိယပြည်မှ ကြွရောက်လာသော ဆရာတော် "စန္ဒြဂုမ္ဘ" (Li Xian Maishun) က စတင်မျိုးစေ့ချ တည်ထောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ နန်ကျောက်နိုင်ငံ၏ နောက်ဆုံးမင်းများသည် ဗုဒ္ဓဘာသာကို နိုင်ငံတော်၏ တရားဝင်ဘာသာအဖြစ် အခြေခိုင်အောင် မြှင့်တင်ပေးခဲ့ကြသည်။ == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} == ယေဘူယျ ကိုးကားစာအုပ်များ == * {{cite book |last=Beckwith|first=Christopher I.|title=The Tibetan Empire in Central Asia|year=1987|publisher=Princeton University Press|ref=harv }} * {{cite journal|last=Blackmore|first=M.|title=The Rise of Nan-Chao in Yunnan|journal=Journal of Southeast Asian History|volume=1|number=2|year=1960|pages=47–61 |ref=harv }} * {{cite book |last=Coedès |first=George |year=1968 |title=The Indianized States of Southeast Asia |publisher=University of Hawaii Press|ref=harv }} * {{cite book |last=Herman|first=John E.|title=Amid the Clouds and Mist China's Colonization of Guizhou, 1200–1700|year=2007|publisher=Harvard University Asia Center|ref=harv }} * {{cite book |last=Twitchett|first=Denis C.|title=The Cambridge History of China, Vol. 3, Sui and T'ang China, 589–906|year=1979|publisher=Cambridge University Press |ref=harv }} [[Category:ယူနန်ပြည်နယ်၏ သမိုင်း]] [[Category:မြန်မာ့သမိုင်း]] j0h13uuexhyo43gmr5k4a9mev5shvph 0 143125 1036049 1035739 2026-06-05T03:00:07Z Ninjastrikers 22896 1036049 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ပိုင်လူမျိုး | official_name = ပိုင်တိုင်းရင်းသားလူမျိုး (白族 / Bai People) | native_name = Baipzix {{•}} Bai'ho {{•}} Baini | image = Xizhou Town - Bai People.jpg | image_caption = ယူနန်ပြည်နယ် စီကျိုး (Xizhou) မြို့ဟောင်းတွင် ရိုးရာဝတ်စုံ ဝတ်ဆင်ထားသည့် ပိုင်အမျိုးသမီး | subdivision_type = ပင်မနေထိုင်ရာဒေသ | subdivision_name = [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]] ([[ယူနန်ပြည်နယ်]] - တာလီဒေသ) | population_total = ၁,၉၃၃,၅၁၀ ဦး (၂၀၁၀ ခုနှစ် လူဦးရေစာရင်းအရ) <ref name="Census2010">National Bureau of Statistics of China. (2010). ''Tabulation on the 2010 Population Census of the People's Republic of China''.</ref> | blank_name_sec1 = ကိုးကွယ်သည့်ဘာသာ | blank_info_sec1 = [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]] (မဟာယနနှင့် ထေရဝါဒ)၊ [[Benzhuism|ဗန်ကျူးဘာသာ]] (ဒေသခံနတ်ကိုးကွယ်မှု)၊ [[တာအိုဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] <ref name="ChinaOrg">China.org.cn. (2005). ''The Bai Ethnic Group''.</ref> | blank1_name_sec1 = အသုံးပြုသည့်ဘာသာစကား | blank1_info_sec1 = [[ပိုင်ဘာသာစကား|ပိုင်စကား]] (Bai)၊ [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်တရုတ်]] (Mandarin) | blank2_name_sec1 = ဆက်စပ်လူမျိုးစုများ | blank2_info_sec1 = [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး]]၊ [[ဟွေလူမျိုး|ဟွေ]] နှင့် အခြား [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဘက်နွယ် မျိုးနွယ်စုများ]] }} '''ပိုင်လူမျိုး''' သို့မဟုတ် '''ပါအိပ်လူမျိုး''' (ပိုင် : Baipho, {{IPA|/pɛ̰˦˨xo̰˦/}} (白和)၊ တရုတ်: 白族; Pinyin: Báizú) သည် အရှေ့အာရှ တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင် သမိုင်းကြောင်းရှိသည့် လူမျိုးစုတစ်ခုဖြစ်ပြီး [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]] တောင်ပိုင်း၏ ဌာနေတိုင်းရင်းသားများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် တရုတ်အစိုးရမှ တရားဝင် အသိအမှတ်ပြုထားသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု ၅၆ စုအနက် အင်အားတောင့်တင်းသော လူမျိုးစုတစ်စု ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၀ ပြည့်နှစ် တရုတ်နိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ လူဦးရေသန်းခေါင်စာရင်း အချက်အလက်များအရ ပိုင်လူမျိုး ဦးရေ ၁,၉၃၃,၅၁၀ ဦး ရှိသည်။<ref name="Census2010"/> == အမည်နာမ== ပိုင်လူမျိုးများသည် အဖြူရောင်ကို သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ခြင်းနှင့် ကံကောင်းခြင်း၏ နိမိတ်အဖြစ် အလေးအမြတ်ထား သတ်မှတ်ကြသဖြင့် မိမိတို့ကိုယ်ကို "Baipzix" ( ''{{IPA|pɛ˦˨ tsi˧}}''၊ Baizi, 白子)၊ "Bai'ho" ( ''{{IPA|pɛ˦˨ xo˦}}''၊ Baihuo, 白伙)၊ သို့မဟုတ် "Bai yinl" ( ''{{IPA|pɛ˦˨ ji˨˩}}''၊ Baini, 白尼) ဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး ယင်း၏အဓိပ္ပာယ်မှာ "လူဖြူ" သို့မဟုတ် "အဖြူရောင်ကို ဝတ်ဆင်သူများ" ဟု ရည်ညွှန်းသည်။<ref name="ChinaOrg"/> တရုတ်သမိုင်းတွင် ၎င်းတို့ကို ဟန်လူမျိုးများက "မင်ကျာ" (Minjia / 民家) ဟု ကာလရှည် ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသော်လည်း၊ ၁၉၅၆ ခုနှစ်တွင် တရုတ်အစိုးရက ၎င်းတို့၏ ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် လက္ခဏာကို အခြေခံ၍ "ပိုင်လူမျိုး" (Bai) ဟု တရားဝင် သတ်မှတ်ခေါ်ဝေါ်စေခဲ့သည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ခေတ်သစ် သမိုင်းနှင့် မနုဿဗေဒ သုတေသနပြုချက်များအရ ပိုင်လူမျိုးများသည် ယခုခေတ် မြန်မာနိုင်ငံရှိ [[ပျူ]]၊ [[ဗမာ]] တို့နှင့်အတူ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင်]] မျိုးနွယ်စုကြီးတစ်ခုအဖြစ် တရုတ်ပြည် အနောက်မြောက်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများမှတစ်ဆင့် ယူနန်ကုန်းပြင်မြင့်သို့ ဘီစီကာလကတည်းက စတင်ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြသူများ ဖြစ်သည်။<ref name="Lieberman">Lieberman, V. (2003). ''Strange Parallels: Southeast Asia in Global Context, c. 800–1830''. Cambridge University Press.</ref> ၎င်းတို့သည် အေဒီ ၈ ရာစုတွင် ထွန်းကားခဲ့သော [[နန်ကျောက်]] (နန်းဇောင်း) အင်ပါယာ နှင့် အေဒီ ၁၀ ရာစု (အေဒီ ၉၃၇) တွင် တွမ့်စီးဖင် (Duan Siping) တည်ထောင်ခဲ့သော တာလီနိုင်ငံ (Dali Kingdom) တို့၏ ပင်မကျောရိုး ယဉ်ကျေးမှုအခြေခံ လူမျိုးကြီး ဖြစ်သည်။<ref>Backus, C. (1981). ''The Nan-chao Kingdom and Ch'ing Frontier Policy''. Cambridge University Press.</ref> ပိုင်လူမျိုးများသည် သမိုင်းတစ်လျှောက် တရုတ်အလယ်ပိုင်း [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်လူမျိုး]]များနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး၊ စစ်မက်ရေးရာနှင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း အနီးကပ်ဆုံး ထိတွေ့မှုရှိခဲ့သဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှဆန်သော ကုန်းတွင်းပိုင်း ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဟန်တရုတ်ယဉ်ကျေးမှု နှစ်ရပ်လုံး ပေါင်းစပ်နေသည့် ထူးခြားသော လူနေမှုပုံစံ ရှိသည်။ == မျိုးရိုးဗီဇ == ပိုင်လူမျိုးများ၏ မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနပြုချက်များသည် ၎င်းတို့၏ ဘာသာစကားနှင့် သမိုင်းကြောင်း ရွေ့လျားမှုကဲ့သို့ပင် အလွန်ထူးခြားပြီး စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်းလှသည်။ ခေတ်သစ် DNA နှင့် မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ သုတေသနပြုချက် (Modern Genetic Studies) များအရ ပိုင်လူမျိုးများ၏ ဗီဇဖွဲ့စည်းပုံမှာ ပိုင်လူမျိုး အမျိုးသားများ၏ Y-Chromosome (Y-DNA) ဟပ်ပလိုဂရု (Haplogroup) ကို စစ်ဆေးရာတွင် တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင်များ၏ ပင်မလက္ခဏာဖြစ်သော Haplogroup O2 (O-M122)သည် အဓိက အများဆုံး ဖြစ်နေကြောင်း တွေ့ရသည်။<ref name="Wen2004">Wen, B., et al. (2004). "Genetic evidence supports the demic diffusion of Han culture into New World". ''Nature'', 431(7006), 302-305.</ref> သို့သော်လည်း တရုတ်တောင်ပိုင်း ဌာနေမျိုးနွယ်စုများ ([[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ-ဒိုင်]] နှင့် [[ဩစထြိုအေးရှားတစ်]]) တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသော Haplogroup O1a နှင့် O1b တို့လည်း ရောနှောပါဝင်နေသဖြင့် ပိုင်လူမျိုးများသည် ရှေးဦးကာလကတည်းက ယူနန်ဒေသခံ ဌာနေလူမျိုးစုများနှင့် သဘာဝအတိုင်း မျိုးဗီဇချင်း ရောနှောမှု ရှိခဲ့ကြောင်း ပြသနေသည်။<ref name="Shi2005">Shi, H., et al. (2005). "Y-chromosome evidence of Southern origin of the East Asian-specific haplogroup O3-M122". ''American Journal of Human Genetics'', 77(3), 408–419.</ref> မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်သည့် Mitochondrial DNA (mtDNA) လေ့လာချက်များအရမူ ပိုင်လူမျိုးများသည် တရုတ်မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာသော တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင် မျိုးနွယ်စုများထက် တရုတ်တောင်ပိုင်း ကုန်းမြင့်ဒေသရှိ မျိုးနွယ်စုများနှင့် ပိုမိုနီးစပ်သော ဟပ်ပလိုဂရုများ (ဥပမာ- Haplogroup B, F, M7) ကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။<ref name="Yao2002">Yao, Y. G., et al. (2002). "Mitochondrial DNA history of an ethnic minority: The Bai people of Yunnan". ''Human Genetics'', 110(5), 461-468.</ref> == တည်နေရာ == [[File:Lago-erhai-casa-bai-c03.jpg|alt=|left|thumb|အဖြူရောင်နှင့် အပြာရောင်ကို အခြေခံထားသော ပိုင်ရိုးရာ ဗိသုကာလက်ရာ]] ပိုင်လူမျိုးများသည် အများအားဖြင့် [[ယူနန်ပြည်နယ်]] (အဓိကအားဖြင့် [[တာလီမြို့|တာလီ]]ဒေသ) တွင် စုစည်းနေထိုင်ကြပြီး၊ အိမ်နီးချင်း [[ကွေ့ကျိုးပြည်နယ်|ကွေ့ကျိုး]] ([[ပိကျယ်]]ဒေသ) နှင့် [[ဟူနန်ပြည်နယ်]] ([[သင်းကြီ]]ဒေသ) တို့တွင်လည်း ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည်။ ပိုင်လူမျိုးစုစုပေါင်း၏ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် ယူနန်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တာလီပိုင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (Dali Bai Autonomous Prefecture) တွင် အခြေချ နေထိုင်ကြသည်။ == ဘာသာစကားနှင့် စာပေယဉ်ကျေးမှု == ပိုင်ဘာသာစကား (Bai Language) သည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဘက် ဘာသာစကားမိသားစု]] (Sino-Tibetan Family) တွင် ပါဝင်သည်။ သို့သော်လည်း နှစ်ပေါင်းထောင်ချီ၍ တရုတ်ဘာသာစကားနှင့် အနီးကပ် ထိတွေ့လွှမ်းမိုးခံခဲ့ရသဖြင့် ဝေါဟာရနှင့် မနုဿဗေဒဆိုင်ရာ ရင်းမြစ်ခွဲခြားမှုတွင် ပညာရှင်များအကြား အငြင်းပွားဖွယ်ရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ခေတ်သစ် ဘာသာဗေဒပညာရှင်များ (Modern Linguists) က ပိုင်ဘာသာစကားသည် ရှေးဦးတရုတ်စကား (Old Chinese) ၏ ခွဲထွက်လာသော စောစီးသည့် ညီအစ်မ ဘာသာစကားစု ဖြစ်နိုင်သလို၊ သို့မဟုတ် တိဘက်-ဗမာနွယ်ဝင် ဘာသာစကားအခြေခံပေါ်တွင် တရုတ်ဝေါဟာရများ အလုံးအရင်းဖြင့် ကာလရှည် စီးဝင်လာသည့် သီးခြားအုပ်စု (Independent Branch) တစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ရှုမြင်ကြသည်။<ref>Wiersma, G. (1990). ''On the Genetic Position of the Bai Language''. California University Press.</ref> သမိုင်းဦး တန်နှင့် ဆောင်မင်းဆက် ကာလများက ပိုင်လူမျိုးများသည် မိမိတို့ဘာသာစကားကို ရေးသားရန် တရုတ်စာလုံးများကို အသံလှိုင်းအလိုက် ငှားယူအသုံးပြုသည့် ရေးထုံးစနစ် (ဂျပန်တို့၏ Man'yōgana စနစ်နှင့် ဆင်တူသော စနစ်) ကို ကျင့်သုံးခဲ့ကြသည်။ ခေတ်သစ်ကာလ ၁၉၅၇ ခုနှစ်တွင် တရုတ်အစိုးရ၏ ကူညီမှုဖြင့် လက်တင်အက္ခရာကို အခြေခံထားသော ခေတ်သစ် ပိုင်စာပေအရေးအသားစနစ် (Latin-based script) ကို တီထွင်ဖော်ထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။ == ထင်ရှားသော ပိုင်လူမျိုးများ == တွမ့်စီးဖင် (Duan Siping) အေဒီ ၉၃၇ တွင် သမိုင်းဝင် တာလီနိုင်ငံ (Dali Kingdom) ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့သည့် ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်းနှင့် တရုတ်တောင်ပိုင်း ကုန်သွယ်ရေးကို စိုးမိုးခဲ့သူ ဧကရာဇ်။ ချိန်ယီချင် (Shen Yiqin) တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီ၏ ထိပ်ပိုင်းခေါင်းဆောင်၊ ကွေ့ကျိုးပြည်နယ်၏ ပထမဆုံးသော အမျိုးသမီး ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး။ ဝမ်ရှီးကျိ (Wang Xiji) တရုတ်နိုင်ငံ၏ ထင်ရှားသော လေကြောင်းနှင့် အာကာသအင်ဂျင်နီယာ၊ Long March 1 ဒုံးပျံကို ပင်မဒီဇိုင်းဆွဲခဲ့သူ ကမ္ဘာကျော်ပညာရှင်။ ယန်လိဖင် (Yang Liping) တရုတ်နိုင်ငံ၏ အဆင့်မြင့် အမျိုးသားအဆင့် ရိုးရာအကပညာရှင်ကြီး (ဥဒေါင်းအကဖြင့် ကမ္ဘာကျော်သူ)။ ကျောက်ဆေ့မင် (Zhao Shiming) ပိုင်ဘာသာစကားနှင့် သဒ္ဒါကို သိပ္ပံနည်းကျ စနစ်တကျ ပထမဦးဆုံး သုတေသနပြု လေ့လာခဲ့သည့် ဘာသာဗေဒပညာရှင်။ ကျိုးပေါင်ကျုံး (Zhou Baozhong) ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဂျပန်တော်လှန်ရေးတွင် ထင်ရှားခဲ့သည့် တရုတ်အရှေ့မြောက်ပိုင်း တပ်မတော်၏ စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး။ == ကိုးကား == {{Reflist|30em}} == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [[ကဏ္ဍ:ယူနန်ပြည်နယ်၏ သမိုင်း]] * [[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံမှ တရားဝင်အသိမှတ်ပြု လူမျိုးစုများ]] * [[ကဏ္ဍ:တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ]] 2o1x3qw2ybkne0wmtq6rxcanz2us579 0 144002 1036067 1035538 2026-06-05T03:12:45Z Ninjastrikers 22896 1036067 wikitext text/x-wiki {{Short description|အယုဒ္ဓယပြည့်ရှင် ထိုင်းဘုရင် (၁၅၉၀–၁၆၀၅)}} {{Infobox monarch | name = မဟာနရဲစွမ်<br />สมเด็จพระนเรศวรมหาราช | title = အယုဒ္ဓယပြည့်ရှင် | image = KingNU.jpg | caption = မြန်မာတို့ထံမှ လွတ်လပ်ကြောင်း အဓိဋ္ဌာန်ပြုကာ မြေသို့ရေသွန်းချဟန် ထုလုပ်ထားသည့် နရဲစွမ်ရုပ်တု (နရဲစွမ် တက္ကသိုလ်) | house = [[သုခေါဒယမင်းဆက်]] | religion = [[ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ]] | birth_date = ၁၅၅၅/၁၅၅၆ (စူဠသက္ကရာဇ် ၉၁၇) | birth_place = သုခေါဒယတိုင်း၊ ပိဿလောက်မြို့၊ စန္ဒနနန်းတော် | death_date = {{death date|df=yes|1605|4|25}} (အသက် ၄၉ နှစ်) <br/>(စူဠသက္ကရာဇ် ၉၆၇၊ ကဆုန်လဆန်း ၈ ရက်၊ တနင်္လာနေ့) | death_place = [[လင်းဇင်း]] (သို့မဟုတ် မိန်းဟန်) | succession = [[အယုဒ္ဓယမင်း]] | reign = ၁ ဇူလိုင် ၁၅၉၀ – ၂၅ ဧပြီ ၁၆၀၅ | predecessor = [[မဟာဓမ္မရာဇာ]] | successor = [[ဧကာဒသရထ်]] | father = [[မဟာဓမ္မရာဇာ]] | mother = [[ဝိသုဒ္ဓိခต္တိယီ]] | spouse = မဏိရတနာ<br>ဧကခတ္တိယီ | regnal name = သမ္တေစ် ပရမပါဒ် ပင်္ဂဇ လက္ခဏ အဂပုရိ သောဒှမပရမ နှေားနရာ စော်ဘွားဗြနရာဇ် ဇေဋ္ဌာဓိပတိ<ref>{{cite web | title=สมเด็จพระนเรศวร พระนามแปลกปลอมของ สมเด็จพระนเรศ | date=25 April 2025 | url=http://silpa-mag.com/history/article_4766 }}</ref> }} '''မဟာနရဲစွမ်''' ({{lang-en|Naresuan the Great}}; {{lang-th|สมเด็จพระนเรศวรมหาราช}}၊ ၁၅၅၅/၁၅၅၆ – ၂၅ ဧပြီ ၁၆၀၅) သို့မဟုတ် '''နရေသွရ်''' ({{lang-pi|နရိဿရ}}၊ လူတို့အရှင်) သည် ၁၆ ရာစု [[အယုဒ္ဓယ|အယုဒ္ဓယနေပြည်တော်]]၏ ထင်ရှားလှသော ပြည့်ရှင်မင်းတစ်ပါး ဖြစ်သည်။ ခမည်းတော်၏ ဘွဲ့ကိုအစွဲပြု၍ '''ဒုတိယ စန်ဖေတ်မင်း''' (Sanphet II) ဟုလည်း ခေါ်တွင်သည်။ ၎င်းသည် တောင်ငူ-ဟံသာဝတီပြည့်ရှင် [[ဘုရင့်နောင်|ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး]] ထံ၌ ဓားစာခံ (မွေးစားသား) အဖြစ် နေထိုင်ခဲ့ဖူးပြီး မြန်မာရာဇဝင်များတွင် '''ဗြနရာဇ်''' ဟူသောအမည်ဖြင့် ကျော်ကြားသည်။ ဗြနရာဇ်သည် ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် အယုဒ္ဓယထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့ပြီး ထိုင်းလူမျိုးများ အလွန်ချစ်ကြောက်ရိုသေရသော ဘုရင်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။ အယုဒ္ဓယနိုင်ငံအား တောင်ငူအင်ပိုင်ယာ၏ လက်အောက်မှ လွတ်မြောက်အောင် ကြိုးပမ်းခဲ့မှုကြောင့် ထိုင်းသမိုင်းတွင် အကျော်ကြားဆုံး အာဇာနည်ဘုရင်အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်းခံရသည်။ ၎င်း၏ လက်ထက်တွင် [[မြန်မာနိုင်ငံ]] [[တောင်ငူမင်းဆက်]]နှင့် စစ်ပွဲများစွာ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ဒတ်ချ် (အောလန်ဒါ) ကုန်သည်များအား အယုဒ္ဓယတွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အခြေချခွင့်ပြုခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။ == အစောပိုင်းဘဝ == မင်းသားနရာဇ်ကို ၁၅၅၅–၁၅၅၆ ခုနှစ်ဝန်းကျင်တွင် သုခေါဒယတိုင်း၊ [[ဖိဿနုလောက်မြို့|ပိဿလောက်မြို့]]၌ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။ ခမည်းတော်မှာ ပိဿလောက်ကို အုပ်ချုပ်ရသော မဟာဓမ္မရာဇာမင်း ဖြစ်ပြီး မယ်တော်မှာ မဟာစကြဝတ္တိမင်းနှင့် သူရိယောဒယ မိဖုရားကြီးတို့၏ သမီးတော် ဝိသုဒ္ဓိခတ္တိယီ ဖြစ်သည်။ နရာဇ်မင်းသားကို အသားညိုသဖြင့် "မင်းသားမဲ" (ဗြအင်္ဂဒှမ်) ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြပြီး ညီတော် ဧကာဒသရထ်ကို "မင်းသားဖြူ" (ဗြအင်္ဂခေါ်) ဟု ခေါ်ဆိုကြကာ အစ်မတော်မှာ [[စုပန်ကလျာ|ဆုပန်ကလျာ (သုဝဏ္ဏကလျာ)]] မင်းသမီး ဖြစ်သည်။ ၁၅၆၃-၁၅၆၄ ခုနှစ် ယိုးဒယား-မြန်မာစစ်ပွဲတွင် ဟံသာဝတီ [[ဘုရင့်နောင်]]မင်းတရားကြီးသည် ပိဿလောက်နှင့် အယုဒ္ဓယကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် မဟာဓမ္မရာဇာအား သစ္စာခံစေကာ ပဏ္ဏာဆက်အဖြစ် သွတ်သွင်းခဲ့သည်။ ထိုစဉ်က သစ္စာတော်ခံ အာမခံချက်အဖြစ် သားတော်ကြီး ဖြစ်သော မင်းသားမဲ (ဗြနရာဇ်) နှင့် မင်းသားဖြူ တို့ကို ဟံသာဝတီ (ပဲခူး) နေပြည်တော်သို့ ဓားစာခံအဖြစ် ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့သည်။ == ပဲခူး၌ နေထိုင်ခြင်း == [[File:Naresuan life - Wat Suwan Dararam - Section 01 (2108 BE).jpg|thumb|ဟံသာဝတီနေပြည်တော်၌ ဗြနရာဇ်နှင့် မင်းကြီးစွာတို့ ကြက်တိုက်ကစားနေကြပုံကို သရုပ်ဖော်ထားသည့် နံရံပန်းချီ]] ဗြနရာဇ်သည် ဟံသာဝတီ ပဲခူးနေပြည်တော်၌ ၆ နှစ်ခန့်ကြာအောင် နေထိုင်ခဲ့ရသည်။ ထိုသို့ နေထိုင်စဉ်ကာလအတွင်း မြန်မာတို့၏ စစ်ပညာများ၊ ဗျူဟာများနှင့် မင်းညီမင်းသားများ သင်ကြားရသော [[အဋ္ဌာရသပညာ]] (၁၈ ရပ်) တို့ကို တတ်မြောက်ခဲ့သည်။ ၎င်းသည် စစ်ရေးစစ်ရာတွင် ကျွမ်းကျင်ရုံမျှမက ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေး အလွန်မြင့်မားသူတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ၁၅၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် ခမည်းတော် မဟာဓမ္မရာဇာက အယုဒ္ဓယ၌ အုပ်ချုပ်သူဘုရင် ဖြစ်လာပြီးနောက် ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီးက ဗြနရာဇ်နှင့် ညီတော်တို့ကို အယုဒ္ဓယသို့ ပြန်လည်စေလွှတ်ခဲ့သည်။ == ဘုရင်ခံနှင့် လွတ်လပ်ရေး ကြေညာခြင်း == မဟာဓမ္မရာဇာမင်းသည် သားတော်ကြီး ဗြနရာဇ် အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ်တွင် "ဥပရာဇာ" (အိမ်ရှေ့မင်း) အဖြစ် မြှောက်စားကာ ပိဿလောက်မြို့ကို အုပ်ချုပ်စေခဲ့သည်။ ၁၅၈၁ ခုနှစ်တွင် ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး နတ်ရွာစံပြီးနောက် သားတော် [[နန္ဒဘုရင်]] နန်းတက်လာသည်။ ၁၅၈၃ ခုနှစ်တွင် အင်းဝမြို့စား သတိုးမင်းစော ပုန်ကန်သဖြင့် နန္ဒဘုရင်က အယုဒ္ဓယအပါအဝင် လက်အောက်ခံနိုင်ငံများကို စစ်ကူတောင်းခဲ့ရာ ဗြနရာဇ်သည် တပ်များကို ဦးဆောင်၍ ပဲခူးသို့ ချီတက်ခဲ့သည်။ ထိုင်းသမိုင်းဆရာ မင်းသားဒမ်ရောင်း၏ အဆိုအရ နန္ဒဘုရင်သည် ဗြနရာဇ်၏ အင်အားကို စိုးရိမ်သဖြင့် လမ်းခရီးတွင် လုပ်ကြံရန် ကြံစည်ခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။ သို့သော် မွန်တပ်မှူးများက ဗြနရာဇ်အား ထိုအစီအစဉ်ကို ကြိုတင်သတိပေးခဲ့ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ၁၅၈၄ ခုနှစ်တွင် ဗြနရာဇ်သည် ကရင်နယ်စပ် (ရွှေတကောင်းအရပ်) ၌ ရွှေကန်တော့ဖြင့် ရေကို မြေသို့သွန်းချကာ ဟံသာဝတီနှင့် အယုဒ္ဓယတို့အကြား ချစ်ကြည်ရေး ကုန်ဆုံးပြီဖြစ်ကြောင်းနှင့် အယုဒ္ဓယသည် လွတ်လပ်သော နိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း နတ်တပိုင်တို့ရှေ့၌ ကြေညာခဲ့သည်။ ထို့နောက် ပဲခူးအရပ်ရှိ ယိုးဒယားလူမျိုးများကို ကယ်တင်ကာ အယုဒ္ဓယသို့ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာခဲ့သည်။ အနောက်မှ လိုက်လံတိုက်ခိုက်သော မြန်မာစစ်သူကြီး သူရကမ္မသည် စစ်တောင်းမြစ်တစ်ဖက်ကမ်းမှ ဗြနရာဇ် ပစ်ခတ်လိုက်သော သေနတ်ကျည်ဆန်မှန်၍ ကျဆုံးခဲ့ရသဖြင့် မြန်မာတပ်များ ဆုတ်ခွာသွားခဲ့ရသည်။ == စစ်ပွဲများနှင့် ထီးနန်းဆက်ခံခြင်း == လွတ်လပ်ရေးကြေညာပြီးနောက် ဟံသာဝတီမှ နန္ဒဘုရင်သည် အယုဒ္ဓယကို နှိမ်နင်းရန် ပုသိမ်စားတပ်၊ ဇင်းမယ်မင်း နော်ရထာစောတပ်များကို စေလွှတ်ခဲ့သော်လည်း ဗြနရာဇ်က ပြောက်ကျားစစ်ဗျူဟာဖြင့် ကြိုတင်တိုက်ခိုက်သဖြင့် မြန်မာတပ်များ အရေးနိမ့်ခဲ့သည်။ ၁၅၈၆ ခုနှစ်တွင် နန္ဒဘုရင်ကိုယ်တိုင် စစ်တပ်ကြီးဖြင့် အယုဒ္ဓယမြို့ကို ၅ လကြာ ဝန်းရံခဲ့သော်လည်း မြို့ကိုမသိမ်းနိုင်ဘဲ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာခဲ့ရသည်။ ၁၅၉၀ ပြည့်နှစ်တွင် ခမည်းတော် မဟာဓမ္မရာဇာ ကံတော်ကုန်သဖြင့် ဗြနရာဇ်သည် **သမ္တေစ်ဗြစန်ဖေတ် (ဒုတိယမြောက်)** ဘွဲ့ဖြင့် အယုဒ္ဓယပြည်၏ ထီးဆောင်းမင်း ဖြစ်လာခဲ့သည်။ === ဆင်စီးချင်းထိုးပွဲ (၁၅၉၃) === ၁၅၉၂ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် နန္ဒဘုရင်သည် သားတော် အိမ်ရှေ့မင်း [[မင်းကြီးစွာ]]၊ နတ်သျှင်နောင်နှင့် ပြည်မင်းတို့အား အယုဒ္ဓယသို့ ထပ်မံစေလွှတ်ခဲ့သည်။ မြန်မာတပ်များသည် ဘုရားသုံးဆူလမ်းကြောင်းမှ ချီတက်လာခဲ့ကြသည်။ ၁၅၉၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလတွင် ဆူပန်ဘူရီ (Nong Sarai) စစ်တလင်း၌ နှစ်ဦးနှစ်ဖက် ကရင်ကရတ် တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ စစ်ပွဲအတွင်း ဗြနရာဇ်နှင့် ညီတော် ဧကာဒသရထ်တို့စီးသော ဆင်များသည် မုန်ယိုကာ မြန်မာတပ်မကြီး၏ အလယ်သို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် ဗြနရာဇ်က သစ်ရိပ်အောက်၌ ဆင်စီးလျက်ရှိသော မြန်မာအိမ်ရှေ့မင်း မင်းကြီးစွာကို မြင်တွေ့ပြီး စည်းကမ်းချက်အတိုင်း တစ်ဦးချင်း စီးချင်းထိုးရန် စိန်ခေါ်ခဲ့သည်။ ယင်း **"ဆင်စီးချင်းထိုးပွဲ"** ({{lang-th|สงครามยุทธหัตถี}}) တွင် မင်းကြီးစွာ၏ ဓားချက်ကြောင့် ဗြနရာဇ်၏ မောက်ရူတော် ပြတ်တောက်သွားခဲ့သော်လည်း ဗြနရာဇ်က ၎င်း၏ ငေါလှံဓားဖြင့် ပြန်လည်ခုတ်ပစ်ခဲ့ရာ မြန်မာအိမ်ရှေ့မင်း မင်းကြီးစွာ ဆင်ထက်၌ပင် ကျဆုံးခဲ့ရသည်။ ဤထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံပွဲကို ထိုင်းရိုးရာသမိုင်းတွင် အလွန်တရာ အမွှမ်းတင် စာဖွဲ့ခဲ့ကြပြီး ၎င်းအောင်ပွဲရသည့် နေ့ရက်ကို ယနေ့တိုင် "ထိုင်းဘုရင့်တပ်မတော်နေ့" အဖြစ် ကျင်းပကြသည်။ == ကွယ်လွန်ခြင်း == မဟာနရဲစွမ်သည် ၁၆၀၅ ခုနှစ် ဧပြီ ၂၅ ရက်တွင် လင်းဇင်းဒေသ (သို့မဟုတ် ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ပိုင်း မိုင်းဟန်အရပ်) သို့ စစ်ချီတက်နေစဉ်အတွင်း အပြင်းဖျားကာ နတ်ရွာစံခဲ့သည်။ ၎င်းနတ်ရွာစံပြီးနောက် ညီတော် ဧကာဒသရထ်က အယုဒ္ဓယထီးနန်းကို ဆက်ခံခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} {{ရှမ်းပြည်နယ်}} [[Category:ထိုင်းဘုရင်များ]] [[Category:တောင်ငူခေတ်]] {{Bio-stub}} fvl6x9htiohsieu91ttcbtkxcwhm0bp 0 152951 1036022 986829 2026-06-04T22:05:02Z Thasung 143795 /* */ 1036022 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ပတ်ဇန် |official_name = ပတ်ဇန်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ချင်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ဖလမ်းခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တီးတိန်မြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = ပတ်ဇန် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.2374706268311|93.5996932983398|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ပတ်ဇန်ရွာ'''({{Lang-en|Pakzang}})သည် [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ [[တီးတိန်ခရိုင်]]၊ [[တီးတိန်မြို့နယ်]]၊ [[ပတ်ဇန်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၁၆၄၇၁၁ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ ပတ်ဇန်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၉၈ ဦး၊ မ ၄၈၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၉၈၆ ဦး နေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=9 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ပတ်ဇန် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{တီးတိန်မြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:တီးတိန်မြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Chin-geo-stub}} 1ux0fzueufapycb55q0fpefbscip26h 0 163703 1036144 991634 2026-06-05T10:09:26Z ~2026-33427-53 143837 /* */ 1036144 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်) |official_name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်)ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[တောင်ကြီးခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = လင်းကင်း |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|20.5561599731445|96.8621978759766|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ဖွဲ့စင်း (တောင်)ရွာ''' ({{Lang-en|Hpwethsin (South)}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)]]၊ [[တောင်ကြီးခရိုင်]]၊ [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]]၊ [[လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၃၃၆ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၁ ဦး၊ မ ၂၄၁၁ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၄၈၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=20 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဖွဲ့စင်း (တောင်) |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{ညောင်ရွှေမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} o09iloybdhu71l011q5p7bebmobq5r8 1036145 1036144 2026-06-05T10:21:44Z ~2026-33427-53 143837 /* */ 1036145 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်) |official_name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်)ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ကလောခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = လင်းကင်း |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|20.5561599731445|96.8621978759766|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ဖွဲ့ဇင်း (တောင်)ရွာ''' ({{Lang-en|Hpwethzin (South)}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)]]၊ [[ကလောခရိုင်]]၊ [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]]၊ [[လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၃၃၆ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၁ ဦး၊ မ ၂၄၁၁ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၄၈၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=20 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဖွဲ့စင်း (တောင်) |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{ညောင်ရွှေမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} ptuiqeatkcq7lnuazsk84srcjynk97k 1036157 1036145 2026-06-05T10:38:23Z ~2026-33427-53 143837 ဖွဲ့ဇင်း(တောင်)ရွာ၊ညောင်ရွှေမြို့နယ် 1036157 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်) |official_name = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်)ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ကလောခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = လင်းကင်း |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|20.5561599731445|96.8621978759766|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ဖွဲ့ဇင်း (တောင်)ရွာ''' ({{Lang-en|Hpwethzin (South)}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)]]၊ [[ကလောခရိုင်]]၊ [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]]၊ [[လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၃၃၆ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ လင်းကင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၂၄၁၁ ဦး၊ မ ၂၄၁၁ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၄၈၂၂ ဦးနေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=20 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ဖွဲ့ဇင်း (တောင်) |North = -ဖွဲ့ဇင်းမြောက် |Northeast = - |East = -ကျွန်းမျှောခင်းများ |Southeast = - |South = -နွားဓမမြောက် |Southwest = - |West = -ဇီးပင်ကုန်း |Northwest = - }} {{ညောင်ရွှေမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} 1m76ddafoo0xl66itmx6inow8he7mdo 0 163743 1036160 986330 2026-06-05T10:54:40Z ~2026-33427-53 143837 /* */ 1036160 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = နွားဓမ (မြောက်) |official_name = နွားဓမ (မြောက်)ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ကလောခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မင်းချောင်း |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|20.5635795593262|96.8752593994141|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''နွားဓမ (မြောက်)ရွာ''' ({{Lang-en|Nwarma (North)}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (တောင်)]]၊ [[ကလောခရိုင်]]၊ [[ညောင်ရွှေမြို့နယ်]]၊ [[မင်းချောင်းကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၀၄၅၁ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မင်းချောင်းကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၄၃၃၇ ဦး၊ မ ၄၅၃၂ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၈၈၆၉ ဦးနေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = နွားမ (မြောက်) |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{ညောင်ရွှေမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:ညောင်ရွှေမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} 02ci421cbhtzmllsat9s9axc5n6w1w7 0 171399 1036047 1035759 2026-06-05T02:58:33Z Ninjastrikers 22896 [[Special:Contributions/~2026-32964-64|~2026-32964-64]] ([[User talk:~2026-32964-64|ဆွေးနွေး]]) ၏ ပြင်ဆင်မှုကို [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] ၏ နောက်ဆုံးတည်းဖြတ်မူသို့ နောက်ပြန် ပြန်ပြင်ခဲ့သည် 972775 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ငါးပြားပေး |official_name = ငါးပြားပေးရွာ |native_name = |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|တိုင်းဒေသကြီး]] |subdivision_name1 = {{flag|မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[စဉ့်ကူးမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = ရှောက်ပင်ရိုး |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|22.6991691589355|96.0221099853516|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ငါးပြားပေးရွာ''' ({{Lang-en|Ngarpyarpay}})သည် [[မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပြင်ဦးလွင်ခရိုင်]]၊ [[စဉ့်ကူးမြို့နယ်]]၊ [[ရှောက်ပင်ရိုးကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၁၈၁၉၉ ဖြစ်သည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ ရှောက်ပင်ရိုးကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၁၅၉၄၅ ဦး၊ မ ၁၅၂၄၅ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၃၁၁၉၀ ဦးနေထိုင်သည်။ <ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ငါးပြားပေး |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{စဉ့်ကူးမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:စဉ့်ကူးမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Mandalay-geo-stub}} r703f16f9q0os2exz6ffe0xff4vz65e 0 176250 1035929 1035158 2026-06-04T13:28:40Z EmeraldRange 49897 1035929 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကောင်းတပ် |official_name = ကောင်းတပ်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မူဆယ်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မန့်နောင် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.8437004089355|97.7060089111328|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကောင်းတပ်ရွာ''' ({{Lang-en|Kawngtat}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)]]၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၃၄၂ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၅ ဦး၊ မ ၃၆၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=၂၉ မတ် ၂၀၁၄ |title=TOTAL POPULATION OF BOTH SEX BY WARD 7 VILLAGE TRACTS - 13 SHAN WITHOUT HOPAN AND MAKMAN DISTRICT |url=https://www.dop.gov.mm/en/data-and-maps-category/2014-census-data |access-date=4 June 2026 |website=အလုပ်သမား၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> * [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|၂၀၂၆ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှု]] == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကောင်းတပ် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{နမ့်ခမ်းမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} 9pio1fqcjnuospq6cokyoww26fken8p 1035931 1035929 2026-06-04T13:29:15Z EmeraldRange 49897 1035931 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကောင်းတပ် |official_name = ကောင်းတပ်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မူဆယ်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မန့်နောင် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.8437004089355|97.7060089111328|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကောင်းတပ်ရွာ''' ({{Lang-en|Kawngtat}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)]]၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၃၄၂ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၅ ဦး၊ မ ၃၆၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=၂၉ မတ် ၂၀၁၄ |title=TOTAL POPULATION OF BOTH SEX BY WARD 7 VILLAGE TRACTS - 13 SHAN WITHOUT HOPAN AND MAKMAN DISTRICT |url=https://www.dop.gov.mm/en/data-and-maps-category/2014-census-data |access-date=4 June 2026 |website=အလုပ်သမား၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == * [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|၂၀၂၆ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှု]] == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကောင်းတပ် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{နမ့်ခမ်းမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} inwhib3g864ppnt3gbtfgxpuhwr78eo 1036042 1035931 2026-06-05T02:49:05Z Ninjastrikers 22896 1036042 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကောင်းတပ် |official_name = ကောင်းတပ်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မူဆယ်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မန့်နောင် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.8437004089355|97.7060089111328|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကောင်းတပ်ရွာ''' ({{Lang-en|Kawngtat}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)]]၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၃၄၂ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၅ ဦး၊ မ ၃၆၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=၂၉ မတ် ၂၀၁၄ |title=TOTAL POPULATION OF BOTH SEX BY WARD 7 VILLAGE TRACTS - 13 SHAN WITHOUT HOPAN AND MAKMAN DISTRICT |url=https://www.dop.gov.mm/en/data-and-maps-category/2014-census-data |access-date=4 June 2026 |website=အလုပ်သမား၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု]] ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == * [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|၂၀၂၆ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှု]] == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကောင်းတပ် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{နမ့်ခမ်းမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} je4m6y7kl34chyryw9obxla9xiqcfbf 1036114 1036042 2026-06-05T05:33:28Z Abductive 4776 1036114 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကောင်းတပ် |official_name = ကောင်းတပ်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မူဆယ်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မန့်နောင် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.8437|97.7060|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကောင်းတပ်ရွာ''' ({{Lang-en|Kawngtat}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)]]၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၃၄၂ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၅ ဦး၊ မ ၃၆၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=၂၉ မတ် ၂၀၁၄ |title=TOTAL POPULATION OF BOTH SEX BY WARD 7 VILLAGE TRACTS - 13 SHAN WITHOUT HOPAN AND MAKMAN DISTRICT |url=https://www.dop.gov.mm/en/data-and-maps-category/2014-census-data |access-date=4 June 2026 |website=အလုပ်သမား၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု]] ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == * [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|၂၀၂၆ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှု]] == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကောင်းတပ် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{နမ့်ခမ်းမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} ag6fb2r5iuzwws0v9xi4kdzei1om589 1036156 1036114 2026-06-05T10:38:13Z Salai Rungtoi 22844 1036156 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name = ကောင်းတပ် |official_name = ကောင်းတပ်ရွာ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ရှမ်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[မူဆယ်ခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] |subdivision_type4 = [[ကျေးရွာအုပ်စု]] |subdivision_name4 = မန့်နောင် |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.8437|97.7060|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ကောင်းတပ်ရွာ''' ({{Lang-en|Kawngtat}})သည် [[ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်)]]၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု]]၌ တည်ရှိသည်။ ရွာနေရာကုတ်မှာ ၂၀၈၃၄၂ ဖြစ်သည်။<ref>{{cite web|url=http://themimu.info/place-codes|title=Place codes (Pcodes)|work=Myanmar Information Management Unit|date=June 2020|access-date=21 December 2020|archive-date=21 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201121081823/https://themimu.info/place-codes|url-status=dead}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ သန်းခေါင်စာရင်း#၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်း]]အရ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုတွင် ကျား ၃၁၅ ဦး၊ မ ၃၆၈ ဦး၊ [[လူဦးရေ]] စုစုပေါင်း ၆၈၃ ဦးနေထိုင်သည်။ ဤရွာသည် တိမ်ကောသွားပြီ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=၂၉ မတ် ၂၀၁၄ |title=TOTAL POPULATION OF BOTH SEX BY WARD 7 VILLAGE TRACTS - 13 SHAN WITHOUT HOPAN AND MAKMAN DISTRICT |url=https://www.dop.gov.mm/en/data-and-maps-category/2014-census-data |access-date=4 June 2026 |website=အလုပ်သမား၊ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန}}</ref> == သမိုင်း == ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု]] ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == * [[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု|၂၀၂၆ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှု]] == ကိုးကား == {{Reflist}} {{ပထဝီဝင်တည်နေရာ |Centre = ကောင်းတပ် |North = - |Northeast = - |East = - |Southeast = - |South = - |Southwest = - |West = - |Northwest = - }} {{နမ့်ခမ်းမြို့နယ်}} [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်ရှိ ရွာများ]] {{Shan-geo-stub}} 5hi13u2b1xja9xrf7w4dxjgin9eneo7 3 223880 1036108 1035805 2026-06-05T05:07:18Z Zawzawaungthwin 100038 /* မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ */ အပိုင်းသစ် 1036108 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Zawzawaungthwin ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၆၊ ၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == ဧပြီ ၂၀၂၂ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဖြစ်ပါတယ်။ မကြာသေးမီက သင်ဟာ [[:ဖုန်ကြားရှင်]]&nbsp;မှ&nbsp; အကြောင်းအရာများကို လုံလောက်စွာ ရှင်းပြခြင်း မရှိဘဲ ဖယ်ရှားလိုက်တယ်ဆိုတာကို သတိပြုမိလိုက်ပါတယ်။ နောင်အခါ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သင်ပြုလုပ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုများမှာ လုံလောက်တဲ့ [[H:ES|တည်းဖြတ်ခြင်း အတိုချုပ်]]ကို ဖော်ပြပေးနိုင်ရင် အခြားသူတွေအတွက် အကူအညီဖြစ်မှာပါ။ ဒါဟာ မှားယွင်းပြုလုပ်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်ဆိုရင် မစိုးရိမ်ပါနဲ့။ ဖယ်ရှားလိုက်တဲ့ အကြောင်းအရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းပြီးပါပြီ။ စမ်းသပ်မှုတွေ ပြုလုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:Sandbox|sandbox]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ် အမှားပြုလုပ်မိတယ်လို့ သင်ယူဆခဲ့ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မေးမြန်းစရာရှိတယ်ဆိုရင် [[User_talk:Ninjastrikers|ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]]မှာ စာတိုချန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-delete1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၂ (UTC) :ကျနော့်ကို တည်းဖြတ်ခွင့်ပိတ်ပင်ထားတာတွေ့လို့ ဘယ်လိုပြန်လည်ဆောင်ရွက်ရမလဲ သိချင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၂၃၊ ၄ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] Do you use any VPN while editing Wikipedia? [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::ကိုနင်ဂျာရေ “[[သန်းသန်းဆွေ]]” ကိစ္စ ဆွေးနွေးကြရအောင်။သူက ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ပါ။သူ့ကို အမျိုးသမီးဝန်ကြီး ကဏ္ဍထဲ ထည့်သွင်းသင့်တယ်လို့မြင်တယ်။နိုင်ငံဝန်ထမ်းက ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ပြဌာန်းထားတဲ့ ဗဟိုဘဏ်ဥပဒေအရ ဆို သူက ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပါ။ဝန်ကြီး လို့ မသုံးစေချင်ရင် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပုဂ္ဂိုလ် များ ဆိုတာက ပိုသင့်တော် မလား။နိုင်ငံ ဝန်ထမ်းက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌက [[ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်]]မှာ ၂၀ ဦးမြောက်မှာတော့ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် သူ့နေရာကို ဝန်ကြီးဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲတာမျိုး မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီး ကဏ္ဍကနေ ဖယ်လိုက်တာပါ။ ဘယ်ကဏ္ဍနဲ့ သင့်လျော်မလဲ ကြည့်တော့ အင်္ဂလိပ်ဆောင်းပါးမှာ ထည့်ထားတဲ့ civil servants ကိုပဲ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအနေနဲ့ ထည့်လိုက်တာပါ။ သီးခြားကဏ္ဍအနေနဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆိုပြီး လုပ်မယ်ဆိုရင်လည်း ရပါတယ်။ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆောင်းပါးရယ်၊ တခြားသော ဥက္ကဋ္ဌအကြောင်း ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပြီး ထည့်ထားသင့်တဲ့ ကဏ္ဍပါ။ ဒါကလည်း [[:en:Category:Governors_of_the_Central_Bank_of_Malaysia]] ကို နမူနာကြည့်ပြီး ပြောတာပါ။ ဝန်ကြီးလို့ ဘယ်နေရာမှာမှ ရည်ညွှန်းထားတာ (ကျွန်တော့အနေနဲ့) မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီးကဏ္ဍထဲမှာတော့ မထည့်သင့်ဘူးလားလို့ပါဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၀၉၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::ဟုတ်ကဲ့။ဝန်ကြီးကဏ္ဍ ကနေ ဖယ်ရှားလိုက်တာ သဘောတူလက်ခံပါတယ်။ဖြစ်လည်းဖြစ်သင့်ပါတယ်။ ဗဟိုဘဏ် အပါအဝင် ရုံးနဲ့ကောင်စီ၊ကော်မရှင် ၉ ခုကို   “ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ” များလို့ ရည်ညွှန်းသတ်မှတ်ဖော်ပြထားတာရှိတော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်း ပုဂ္ဂိုလ်များ ဆိုရင်ရော။သင့်တော်မလား။နိုင်ငံဝန်ထမ်း နဲ့ စာရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::::Agree and please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၂၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::::အောင်ကို နှင့် ပတ်သတ်ပြီး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ ဖန်တီးမှု အဆင်မပြေ၍ ပြုလုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမျှဝေပေးစေလိုပါတယ်. ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၈၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::အဆင်ပြေသလို လုပ်ကြည့်ထားပါတယ်။အမှားအယွင်းလုပ်ဆောင်မိတယ်ဆိုရင် ပြင်ဆင် ပေးပါခင်ဗျာ @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၂၉၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ စကားမစပ် [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(အဆိုပြုချက်များ)#Portal_နှင့်_Draft_အမည်ညွှန်း_ထည့်သွင်းရန်|ဒီနေရာက Portal နဲ့ Draft အမည်ညွှန်းအတွက်]] အဆိုပြုထားတာကို ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးပေးပါဦးဗျ။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::ကိုနင်ဂျာရေ ကျနော်  [[ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဆင့်ခေါ်ရေး ဗဟိုအဖွဲ့]] စာမျက်နှာ မှာ ဇယားဆွဲတာ လိုအပ်ချက်ရှိနေလို့ အဆင်ပြေရင် ကျေးဇူးပြု၍ ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၁၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::နည်းနည်းပြင်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...[[မြန်မာ့ အစားအစာ]]  ဆောင်းပါး ရဲ့ အမျိုးအမည်များ အက္ခရာစဉ် က သွင်ပြင်ပိုင်းမှာ မညီမညာဖြစ်နေပုံပဲ။အဆင်ပြေရင် ညှိပေးစေချင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။နောက်ပြီး ဆောင်းပါးအပေါ် ကျနော့်ရဲ့ နောက်ပြန်ပြင်မှုမှာ လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင်လည်း ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၃၂၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::::အင်္ဂလိပ်ဝီကီဖက်က [[:en:Burmese cuisine]] ကို ပြန်ပြီး ရေးနိုင်ရင်တော့ ပိုကောင်းမယ်။ ခုတော့ columns-list ပုံစံပဲ ပြင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thanks..I will try. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၉၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Zawzawaungthwin, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :ကိုနင်ဂျာရေ...ဝီကီရဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ခုမှာ အတိုချုပ်ဖော်ပြလို့ရတဲ့ ဥပမာသူက ဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတာကို ဘယ်လို ထည့်သွင်းရတာလဲဗျာ။ကျနော် မသိလို့ လမ်းညွှန့်ပေးပါအုံး။ဥပမာ ဦးထွန်းထွန်းဦး ဆို သူက ပြည်ထောင်စုတရားသူကြီးချုပ် အဲ့လိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::[[En:Wikipedia:Short description|short description]] လိုမျိုးကို ပြောတာထင်တယ်။ <nowiki>{{short description}}</nowiki> သုံးပြီး ရေးတာကတော့ enwiki တစ်ခုတည်းမှာပဲ ရသေးတာလို့ ကျနော်သိထားတယ်။ ပုံမှန်အနေနဲ့ မိုဘိုင်းလ်မှာ မြင်ရတဲ့ အတိုချုပ်ကိုတော့ wikidata ရဲ့ description အောက်က သက်ဆိုင်ရာ ဘာသာစကားနေရာမှာ ထည့်ထားလို့ရပါတယ်။ ဥပမာ [[အောင်ဆန်း]]ရဲ့ [https://my.m.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 မိုဘိုင်းဗားရှင်း]မှာ မြင်ရတဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်" ဆိုတာကို သူ့ရဲ့ [[D:Q194161|ဝီကီဒေတာ]]က Description > Burmese မှာ ရေးထားပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ဟုတ်ကဲ့ အောင်ဆန်း “ မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်” အဲ့လိုမျိုးပါခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၉၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :ကိုနင်ဂျာ ရေ အဆင်ပြေရင်  မြန်မာ–ချက်သမ္မတနိုင်ငံ ဆက်ဆံရေး ကို လိုအပ်တာတွေ တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ပေးပါအုံး။နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးအကြောင်း ရေးသားနေတာတွေ့လို့ တတ်သလောက်မှတ်သလောက်လေး ကူညီပေးထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၉၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကူညီဖြည့်စွက်ရေးသားပေးတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ချက်-မြန်မာ Map မှာ နည်းနည်းလိုအပ်ချက်ရှိနေသေးတယ် ထင်တယ်။ကူညီပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::မြေပုံက ဆွဲထားပြီးသား မရှိလို့ မပေါ်တာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌရုံးဝန်ကြီးဌာန က ဝန်ကြီးအပြောင်းအလဲတွေကို ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ထားထာမှာ လိုအပ်ချက်တွေရှိလို့ ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးဗျာ.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၀၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::Done and thanks for updating. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၁၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::မေလ ၂၄ရက်နေ့က ဘဏ်ပုံတစ်ပုံကို ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုမဟုတ် ဖေ့ဘုတ်က ဖြစ်ဖွယ်ရှိတယ်ဆိုပြီး မှတ်ချက်ပေးထားတာတွေ့ရပါတယ်။ဒီပုံက ကျနော် ဖုန်းနဲ့ လျှပ်တပြတ် ရိုက်ထားတဲ့ပုံ ဖြစ်ပါတယ်။စံနှုန်းအရ ပယ်ဖျက်ပြီး ဖြစ်တဲ့အတွက် ဘာမှမပြောလိုပေမယ့် နောက်ပိုင်းတွေကျရင် ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုတွေကို စိစစ်ပြီးမှ ပယ်ဖျက်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၄၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] စိစစ်ပေးဖို့ပဲ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::ဟုတ်ကဲ့။ အကြံပြုတာကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ များသောအားဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံအများစုရဲ့ metadata မှာ ရိုက်ကူးမှု အချက်အလက်တွေ (ကင်မရာအမျိုးအစား၊ ရိုက်ကူးရက်စွဲ၊ အချိန်) စတာတွေ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ metadata ကို အတုလုပ်လို့ရတယ်ဆိုပေမယ့် အဲလိုမျိုး အချက်အလက်စုံလင်တာရယ်၊ ပုံအချိုးအစား မြင့်မားမှု၊ ဖိုင်အရွယ်အစား ကြီးမှုစတာတွေအပေါ်မူတည်ပြီး ကိုယ်တိုင်ရိုက်တဲ့ ဓာတ်ပုံဟုတ်မဟုတ် ယေဘုယျ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိပါတယ်။ အစ်ကို့တင်လိုက်တဲ့ပုံရဲ့ metadata မှာ ကင်မရာအချက်အလက်တွေ မပါဝင်ဘဲ FBMD နဲ့ စတဲ့ စာသားပဲပါနေတာရယ် ဖိုင်အရွယ်အစားငယ်တာကြောင့်ရယ်မို့ ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ယူဆလိုက်တာပါ။ (FB ရဲ့ ကင်မရာနဲ့ ရိုက်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် FB ကနေ ဒေါင်းလုပ် လုပ်ထားတဲ့ပုံတွေမှာ ကင်မရာအချက်လက်မပါဘဲ FBMD ကုဒ်တွေသာ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်)။ Commons မှာလည်း အဲဒီလို FBMD ပုံမျိုးတွေဟာ ဖျက်ချခံရလေ့ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၀၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thank you for this explanation, I will definitely keep it in mind [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဆရာ ကျနော် ပုံတွေ တင်မရတာ လနဲ့ချီကြာနေပါပြီ တင်မယ်ဆိုတိုင်းဝင်မရပါဘူး ခင်ဗျာ။ဘယ်လိုဆောင်ရွက်ရမလဲ လမ်းညွန်ပေးပါအုံး ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၂၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::မြန်မာဝီကီမှာလား။ Commons မှာလားဗျ။ မြန်မာဝီကီမှာဆိုရင် တင်လို့ရတဲ့နေရာနှစ်ခု ရှိပါတယ်။ [[ဝီကီပီးဒီးယား:ဖိုင်တင်ကူညီကိရိယာ]] ကနေ non-free ပုံတွေတင်လို့ရသလို [[အထူး:ဖိုင်တင်ရန်]] ကနေလည်း manual တင်လို့ရပါတယ်။ ဝင်လို့မရတာဆိုတာ ဘယ်လို အမှားပြနေသလဲဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၆၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Discussion of current problem with VPN. == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Due to the current situation in our country, We are facing very complicated problems with VPN. I'm fine with using VPN. If I don't use it, there is a problem of not being able to new post also new editorials .Please suggest me the best. How should I do it? [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၁၊ ၁၀ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :Please wait, I will create the information pages about how to. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၉၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::Please see [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၅၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::IPBE သက်တမ်းမကုန်ခင် နိုဝင်ဘာလကုန်လောက်ကျ တစ်ခေါက်ပြောပေးပါ။ အဲကျရင် IPBE သက်တမ်းထပ်တိုးပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၈၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == မျောက်ကျောက်ရောဂါ စာမျက်နှာအသစ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ မျောက်ကျောက်စာမျက်နှာမှာ မြေပုံညွှန်းကို မြန်မာမှု ပြုလိုက်မိတာရှိပါတယ်။မှားတာရှိသွားရင် ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ။စာမျက်နှာရဲ့ လိုအပ်ချက်များကို လည်း ထောက်ပြပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၁၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ (UTC) == Join the Myanmar Wikimedia Community User Group (MWCUG)! == We are a community of passionate volunteers working to promote free knowledge in Myanmar through Wikimedia projects like Wikipedia, Wiktionary, and more. Our goal is to support minority language projects and increase Burmese-language contributions. Whether you're an experienced editor or just starting out, we'd love for you to join us and make an impact! Visit us here: [[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၃၊ ၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == မြေပုံအညွှန်းထည့်ခြင်း == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.. ကျနော် မြေပုံအညွှန်းမထည့်တတ်လို့ပါ။ဥပမာဗျာ မြို့တစ်ခု၊ကျေးရွာတစ်ခု အဲ့နေရာကို ဖော်ပြချင်ရင် ဘယ်လိုပြရသလဲ..လမ်းညွန်ပေးစေလိုပါတယ်... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :[[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ကို သုံးပါတယ်။ Lat:Long သိဖို့တော့လိုပါတယ်။ Infobox မှာ ထည့်သုံးမယ်ဆိုရင် <code> |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ </code> နဲ့ <code> |coordinates = '''&#123;{coord|'''''latitude'''''|'''''longitude'''''|'''''coordinate parameters'''''|'''''template parameters'''''}&#125;''' </code> လိုပါတယ်။ ဥပမာ <code> &#123;{coord|19|45|N|96|6|E|type:city_region:MM-18|display=it}} </code> infobox မှာ မဟုတ်ဘဲ [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ချည်းသပ်သပ်လည်း သုံးလို့ရပါတယ်။ အသေးစိတ်ကို [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ရဲ့ documentation မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၅၃၊ ၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) VPN သုံးပြီး ပြင်ဆင်မှုတွေလုပ်နေတာကြာပြီ ခုတစ်လောလက်တော့ နဲ့ဆို VPN ဖွင့်ပြင်လည်းမရ ပိတ်ပြင်လည်းမရ ဖြစ်နေပါတယ်။တည်းဖြတ်မှုမလုပ်ရတာ ရက်အတော်ကြာပြီ။ဖုန်းနဲ့ဆိုရပြီး ဖုန်းနဲ့ပြင်ဆင်ရတာ လက်တော့လောက်မလွယ်တော့ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ ကိုနင်ဂျာ Please @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :ဗီပီအန်သုံးပြီး ပြင်နိုင်ဖို့ [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ|အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ခွင့်]] တစ်နှစ်သက်တမ်း သတ်မှတ်ပေးလိုက်ပါတယ်။ သက်တမ်းပြည့်ခါနီး ဆက်လက်အသုံးပြုဖို့လိုအပ်တယ်ဆိုရင် ပြန်ပြောပေးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၅၆၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::Thanks [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၉၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ..@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ စာရင်း မှာ ပြင်ဆင်မှုအချို့ ဆောင်ရွက်လိုက်တာရှိပါတယ်ခင်ဗျာ. အဆင်မပြေဖြစ်နေတဲ့အတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ကျေးဇူးတင်စွာဖြင့်.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၅၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.နိုင်မြန်မာ စာမျက်နှာမှာ ကျနော် ဘောက်ထည့်လိုက်တာ..လိုအပ်ချက်ရှိသွားလို့ ကူညီပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၇၊ ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျော်စိုးဦး ကျော်မျိုးမင်း တို့ကို မြန်မာဂျာနယ်လစ် များ လို့ သုံးနှုန်းရန် သင့်၊မသင့်။ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ရဲ့ ဆွေးနွေးချက်ကို ဖျက်ပစ်မှု မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းတွေ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::ငါးမင်းဆွေ တို့ ဇော်မိုးဟိန်း တို့ အောင်မင်း တို့ကို ရေးတင်ရင်လဲ လက်ခံဖို့ ရှိ၊မရှိ သိလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::(တရားဝင်)သတင်းမီဒီယာဌာနရဲ့ သတင်းသမားတွေဖြစ်တာကြောင့် နှစ်ယောက်စလုံးက Notable ဖြစ်တယ်လို့တော့ ပြောလို့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ဘက်မလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဖြစ်ဖို့တော့ လိုပြီး third party sources တွေ လိုပါတယ်။ enwiki ကဆောင်းပါးလို NPNew ကိုပဲ ပြန်ကိုးကားထားတာတွေဖြစ်နေတာကတော့ အဆင်မပြေဘူးပေါ့။ ပထမတစ်ကြိမ်ရေးလာတုန်းက အမွှမ်းတင်ပြီး ကြေညာတစ်ခုလို ရေးထားတာကြောင့် ဖျက်လိုက်ပါသေးတယ်။ ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ကတော့ လောလောဆယ် ရေးထားတဲ့အတိုင်းဆိုရင်တော့ ဖျက်လိုက်ရမယ့် သဘောမှာရှိတယ်။ အကုန်လုံးက Propaganda/Advert ပုံစံဖြစ်နေတယ်။ ကျန်တဲ့သူတွေထဲမှာ ငါးမင်းဆွေ အကြောင်းကတော့ third party ကိုးကားတွေရှိတာမို့ ရေးလို့ရနိုင်မယ်။ ကျန်နှစ်ယောက်ကတော့ မဖြစ်နိုင်သေးဘူးလို့ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၁၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] အခုလို ရှုပ်ထွေးပွေလီနေတဲ့ ကာလကြီးထဲမှာ သမိုင်းဖြစ်ရပ်တွေ၊လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်းအရာတွေကို စနစ်တကျနဲ့ ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် မေးမြန်းရတာမို့လို့ အမှားအယွင်းရှိခဲ့ရင် စိတ်မရှိကြပါနဲ့ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...ကျော်စိုးဦး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၀၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::အဆင်ပြေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၂၉၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ ကျနော် [[အယ်လ်ဘာစင်မြို့]] စာမျက်နှာကို စာလုံးပေါင်းလွဲမှားပြီး Done လုပ်လိုက်မိတဲ့အတွက် ပြန်ညွန်းမထားဘဲ အမည်မှန် အယ်လ်ဘာဆန်မြို့ သို့ ပြောင်းရွှေ့ ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::ဆောင်းပါးနာမည်ပြောင်းတာက confirmed user တွေလုပ်လို့ရပါတယ်။ စာမျက်နှာညာဖက်အပေါ်က Move (ရွှေ့ရန်) ကို နှိပ်ပြီး နာမည်ပြောင်းလို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၈၊ ၂၆ မေ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံရေးပါတီတွေကို ပြင်ဆင်ပြီး ရေးထားကြရင် ကောင်းမလား ။စကစက အခု ၂၆၇ မြို့နယ်မှာရွေးကောက်ပွဲလုပ်မယ်လို့ ပြောနေပါတယ်။လက်ရှိရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က တည်ဆဲလို့ ကြေညာထားတာက ၅၆ပါတီ ရှိနေပါတယ်။ဒါကို ဥပမာ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း တည်ဆဲနိုင်ငံရေးပါတီများစာရင်း၊၂၀၂၁ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်သည့် နိုင်ငံရေးပါတီများ စာရင်း စသည်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရင်ကောင်းမလား ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::good idea. Love it. How about we start with a sandbox and edit from there and discuss accordingly?? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] Welcome [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::အစ်ကိုပဲ sandbox ကနေ စလိုက်ပါနော်။ ကျနော် ပါဝင်လိုက်ပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ကို ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲ ထဲ ထည့်လို့မရပါဘူး.သူက ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်မို့လို့ပါ ။လက်ရှိမှာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်း (၉) ခုပဲရှိပြီး အဲ့ဒီ့ထဲ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် နဲ့ ရုံးမပါပါဘူးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၅၈၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::ဟုတ်၊​ကောင်းပါပြီ. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ ရွေးကောက်ပွဲစာမျက်နှာတွေကို အပိုင်းလိုက် ဖြတ်လိုက်ကြရအောင်။ဥပမာ ၂၀၁၂ ကြားဖြတ်ပေါ့ဗျာ.အဲ့စာ မျက်နှာဆိုရင် အဲ့ကာလက တည်ဆဲပါတီ စာရင်း၊ပြီးတော့ အဲ့ရွေးကောက်ပွဲ နဲ့ထင်ရှားဖြစ်ရပ် စသည်တို့ပေါ့ဗျာ.တစ်နေရာထဲမှာ အပြီးအပြတ်ဖတ်လို့ရတဲ့ ပုံစံမျိုးပေါ့.ဝိုင်းကူညီပေးပါအုံး [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀]] မှာ ကျန်တာတွေရှိရင်လဲ ဖြည့်စွက်ပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၃၆၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::အိုကေနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် [[ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၂|ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၂]] မှာ နည်းနည်းတော့ ဝင်ဖြည့်ထားပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::အစ်ကိုက ရွေးကောက်ပွဲဆောင်းပါးများကို တစ်သမတ်တည်း ခေါင်းစဉ် ရှိစေချင်တယ်၊ ဟုတ်? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဟုတ်တယ်ဗျ။ဆက်စပ်ကြည့်လို့ရတဲ့ ဟာတွေလည်း ပါစေချင်တယ်။မှတ်တမ်းယူချင်ရင်လည်း တစ်နေရာထဲမှာ အကုန်ရသွားစေချင်တာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၃၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::ကောင်းပါပြီ။ အစ်ကိုရဲ့ flow ကို​ ယူလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး တစ်နေရာထဲမှာ အကြောင်းအရာစုံစုံလင်လင် ကို တစ်ခါတည်း ကြည့်ရှုနိုင်အောင် ဖြည့်စွက်ပေးနေတဲ့အပေါ် အထူးကျေးဇူးတင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::Pleasure <3 [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် စာမျက်နှာ အသစ်တွေ ရေးနေပါတယ်။ဝင်ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::okay naw [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၁၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်]] ဒီမှာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::အစ်ကို စလိုက်ပါတယ်။​ ကျနော် လိုက်လာခဲ့မယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၅၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန]] ဇယားဆွဲတာ တစ်ချက်ကြည့်ပေးပါအုံးခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၂၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::ok [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကာလုံစာမျက်နှာထဲမှာ အကြံပေးအဖွဲ့ကို မထည့်ဘဲ အကြံပေးအဖွဲ့ကို သီးခြားခွဲထုတ်ပြီး ခေါင်းစဥ်သစ် နဲ့ ရေးလိုက်ဖို့ကို အကြံပြုလိုပါတယ်။အကြံပေးအဖွဲ့ဟာ အစဥ်အမြဲမဟုတ်ဘဲ အခုလက်ထက် ကာလတစ်ခုအထိဘဲ ရှိမှာဆိုတော့ မူရင်း ကာလုံကောင်စီမှာထားရှိခြင်းက စာဖတ်သူတွေကို နောက်ပိုင်းမှာ တွေဝေ ရှုပ်ထွေးမှုဖြစ်စေမှာစိုးလို့ပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၅၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::ဒီဇင်ဘာကျရင် ကာလုံသက်တမ်းက အပြောင်းအလဲရှိမှာဆိုရင် လက်ရှိက ကာလုံသမိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တဲ့အခါတော့ ဒီလိုပဲ အရင်ထားရအောင်လေနော်။ မရုတ်ထွေးအောင် ယာယီသမ္မတအောက်မှာ ခေါင်းစဉ်အသေးနဲ့ ရေးလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::Yes,I agree. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၅၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဦးညိုစောက ၅ဆက်မြောက် အစိုးရအဖွဲ့ လို့ သတ်မှတ်ရပါလိမ့်မယ် ။သူ့ရှေ့မှာ ဦးသိန်းစိန်၊ဦးထင်ကျော်၊ဦးဝင်းမြင့်၊အိမ်စောင့်အစိုးရ(၂၀၂၁-၂၀၂၅)တို့ ရှိနေလို့ပါ။ ဆွေးနွေးပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::agree, ako. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ok ပါဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] သမ္မတရုံးမှာ အရင်လက်ထက်က ဒုဝန်ကြီးတွေပါ ထည့်လိုက်ရင် ကောင်းမလားဗျ။ပြန်ရှာပြီး.ပိုပြည့်စုံသွားအောင် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၆၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::::ဟုတ်၊ အစ်ကို။ ရှာရသမျှ ထည့်လိုက်ပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် အကြည့်မှားသွားတာ။ကျော်ထင်က ၂ခု ဖြစ်နေတယ်။ဒီတော့ ကျနော့်ရဲ့ စာမျက်နှာကို ပယ်လိုက်ဖို့ လုပ်ရတော့မှာပဲ.@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၉၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::သံတူကြောင်းကွဲစာမျက်နှာဆီကိုပဲ ပြန်ညွှန်းလိုက်ပါတယ် [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၁၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးချက်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ခင်ဗျာ [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး မွမ်းမံပြင်ဆင်ပေးတာ ကျေးဇူးအထူးတင်ပါတယ်။အင်တာနက် ရှာဖွေမှုမှာ ကျနော်ဘက်က လိုအပ်ချက်တွေရှိသွားတာမို့ ရှာမရတဲ့အဆုံး အဟောင်းတန်းကနေ စာအုပ်အတွဲလိုက်ရှာပြီး သေသေချာချာဖတ်ပြီး ကောက်နုတ် ရေးလိုက်ရပါတယ်။ကိုးကားမှာလည်း ဖတ်ရှုလိုက်တဲ့ အခန်းခေါင်းစဥ်ပိုင်းလောက်ကိုပဲ ခြုံငုံ တတ်လိုက်ပါတယ်။အပိုဒ်တိုင်းကိုတော့ မတတ်ဖြစ်လိုက်ပါဘူး.လိုအပ်ချက်တွေကို ပံ့ပိုးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးအထူးတင်ကြောင်း ပြောလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၀၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], my pleasure ပါ bro..!🙂 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၁၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] [[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း]] ရဲ့ အောက်ပိုင်းမှာ ပေါင်းစပ်ဖို့ အကြံပြုထားတဲ့ဟာရှိပါတယ်။အဆင်ပြေရင် ပေါင်းပေးစေချင်ပါတယ်။နောက်ပြီး ၂၀၂၅ ဇူလိုင် ၃၁ ရက် နောက်ပိုင်း ဝန်ကြီးများစာရင်းမှာ ၁ဦးထဲနဲ့ ဝန်ကြီးဌာန၂နေရာ ကိုင်ထားတဲ့ သူတွေရှိပါတယ်။အဲ့ဒါ ကျနော်မခွဲတတ်လို့ ကူညီပေးပါအုံး။ကျနော် အခု ဒုဝန်ကြီးစာရင်း ဖြည့်နေပါတယ်။လိုအပ်တာများရှိရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၄၊ ၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးက ကျနော် ရေးလက်စကြီး ခင်ဗျားတို့ ရေးနေတယ်ဆိုရင် ကျနော် ရပ်လိုက်ပြီး အခြားဟာပဲ လုပ်လိုက်ပါ့မယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::အစ်ကို ရေးလက်စဆိုရင် ပိုတောင်းကောင်းတာပေါ့။ စစ်ရေး ရာထူး ဆောင်းပါးတွေ ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရေးတာ တွေ့တတ်လို့ တောင်းဆိုလိုက်တာပါ။ အစ်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] စတင်ရေးလိုက်ပါနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ဒီဟာကို ရေးနေတာ ၂ ရက်လောက်တော့ရှိပြီး မပြီးသေးတာ စစ်ဆောင်းပါးတွေကို ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရဲ့မူနဲ့ဟန်အတိုင်း အတုခိုးရေးရတာပေါ့ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၁၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ဘရားသား ရေးလက်စဆို ပိုအဆင်ပြေပါတယ်။ လိုတဲ့ အကိုးအကားတွေ၊ ရည်ညွှန်းတွေ၊ ဖြည့်စွက်ချက်တွေ လုပ်ပေးပါ့မယ်။ အသစ် စ ရေးဖို့က data မစုရေးသေးလို့ပါ။ ဆောင်းပါး frame ကို ဘရားသားပဲ စ တည်လိုက်ပါလား။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၃၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ပြီးခါနီးနေပြီဗျ။စစ်ထောက်ချုပ်ကနေ အငြိမ်းစားယူပြီး ထင်ရှားသူများအထိ ရောက်နေပြီ သူက စာအုပ်တွေထဲက လိုက်ရှာမှ နည်းနည်းစုံလို့ မကျန်အောင် ထပ်ရှာနေလို့ ကြာနေတာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၅၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ယာယီသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွ ကွယ်လွန် ဆိုပြီး သတင်းဌာန အချို့ တက်လာတာတွေ့လို့ ဝင်ဖြည့်လိုက်ပြီးကာမှ မကွယ်လွန်ဆိုပြီး ပြန်တက်လာလို့ ကျနော်ပြန်ဖျက်လိုက်ရတယ်။ဒီနေ့ကတော့ ကံဆိုးတဲ့နေ့ပါပဲ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၅၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], သတင်းဌာနတွေက ခုနောက်ပိုင်း Reliable source ဖြစ်/မဖြစ် တော်တော် စဉ်းစားရတယ်။ ဒါတောင် Reliable ဖြစ်ပါတယ်ဆိုတဲ့ တချို့သတင်းဌာနကြီးတွေတောင် controversial ဖြစ်တဲ့ သတင်းမျိုးဆို တစ်ဌာနနဲ့ တစ်ဌာန အာဘော်မတူကြတော့ နှစ်ခုစလုံးရဲ့ အာဘော်ကို citation လုပ်ပြီး ထည့်ရေးရတဲ့ အဖြစ်မျိုးတွေရှိတယ်။ ဖြစ်တတ်ပါတယ် ဘရို။ 😅 - [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၄၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဟုတ်တယ် ဘရို လူပုဂ္ဂိုလ်ဆိုင်ရာတွေဆို အတော့်ကိုသတိထားရတယ်။အချို့သော သတင်းဌာနကြီးတွေတောင်မှ အခုကာလမှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာတိုက်ခိုက်မှုတွေကိုပါ မသိမသာလုပ်လာကြတယ်။အဲ့ဒီ့ထဲ မျှောပါမသွားဖို့ အတော်လေးကို သတိထားနေရတယ်။ဝီကီဟာ ဝီကီပဲ ဖြစ်ရမယ်။သတင်းဌာန ဆန်ဆန်၊ပုဂ္ဂိုလ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု ဆန်ဆန် မဖြစ်ရဘူးဆိုတဲ့ မူကို သတိထားပြီး အတင်းဖက်တွယ်ထားနေရတယ်။ခုဟာကလဲ နာရေးအကြောင်းအရာလည်း ဖြစ်နေပြန်၊နောက်ပြီး အထူးစိုးရိမ်ရဆိုတဲ့အခြေအနေဖြစ်နေပြန်တော့ မလွဲလောက်ဘူးဆိုပြီး ဖြည့်စွက်လိုက်တာ။နောက်ဆို ဒါကိုလည်း အထူးသတိထားရတော့မယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၀၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဦးမြင့်ဆွေ ရဲ့ ကိုယ်ရေးအကျဥ်းထွက်လာပြီ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးမှုများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ဆောင်းပါး ၂ခု ပေါင်းစပ်ရန် လမ်းညွန်ထားတဲ့ [[ဘဖေ|ဘဖေ၊ဦး]] စာမျက်နှာ နဲ့ [[ဦးဘဘေ]] စာမျက်နှာ တို့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရေးသားခြင်း၊ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်းခြင်း ပေါင်းစပ်ခြင်းတွေ လုပ်ဆောင်ထားပါတယ်။လိုအပ်ချက်များရှိရင် ကူညီပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၉၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[ဂုတ်ထိပ်တံတား]] စာမျက်နှာကို ပြင်ဆင်မှုတွေနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ကာကွယ်မှု အတားအဆီးတစ်ခု လုပ်ဆောင်ပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။အခုအချိန်မှာ အပြန်အလှန်စွပ်စွဲမှုတွေ၊ ဝန်မခံမှုတွေနဲ့ ရှုပ်ထွေးနေချိန် မို့လို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၃၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::{{done|semi-protection for one month}}. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ...အခုတလော စာမျက်နှာတွေရဲ့ ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်မှုတွေကို အထူးသတိပြုစောင့်ကြည့်ပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်။လတ်တလောသတိထားမိရသလောက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံချိန်စံနှုန်းတွေနဲ့ သွေဖယ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုတွေကို အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ကို ဆောင်ရွက်နေကြတာတွေ့နေမြင်နေရပါတယ်။ဘက်မမျှတဲ့ ရေးသားချက်တွေ၊တစ်ဖက်တတ်ဆန်တဲ့ပြင်ဆင်မှုတွေက ဝီကီရဲ့ ထင်ရှားအရေးပါမှုအပေါ် ယိမ်းယိုင်သွားစေနိုင်ပါတယ်။အခုအချိန် အခုကာလက ပိုမိုပြီး အရေးပါအရာရောက်နေတာမို့လို့ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၅၅၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::အသိပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ သတိထားပြီး စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၀၄၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ [[ဇော်ဝင်းရှိန် (စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်)|ဇော်ဝင်းရှိန်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးချင်လို့ပါခင်ဗျာ.စာမျက်နှာထဲ အကြောင်းအရာအသစ်တွေ ထပ်ဖြည့်သွင်းထားရာမှာ ဧရာဝတီရဲ့ သတင်းဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်လုံးကို ပုံစံမပြတ်ထည့်သွင်းထားတာ၊၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန်လ ၉ရက်နေ့မှာ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်ကြည် ကိုယ်တိုင်က စီမံကိန်းနဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဟောင်း ဦးကျော်ဝင်းကို တိုင်ကြားထားတဲ့ကိစ္စတွေဟာ အဂတိလိုက်စားမှု ဥပဒေ နဲ့ အရေးယူနိုင်ခြင်း မရှိတဲ့အကြောင်း တရားဝင်ထုတ်ဖော်ပြောကြားထားခဲ့တာရှိပါလျှက် ဦးကျော်ဝင်း ဟာ သူနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဖယ်ရှားခံရတယ်လို့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အသရေဖျက်မှုမြောက်တဲ့ စာတွေရေးထည့်ထားတာ စတာတွေဟာ ဝီကီရဲ့ '''[[ဝီကီပီးဒီးယား:Biographies of living persons|သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိများ]]''' မူဝါဒနဲ့ သွေဖယ်နေပါတယ်။အစီအစဥ်တကျတည်းဖြတ်ခွင့် ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၈၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::You don't need to inform me. Please [[ဝီကီပီးဒီးယား:သတ္တိရှိပါ|be bold]] in editing. Thanks. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၆၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ကိုကိုဦး နှစ်ယောက်ဖြစ်နေတဲ့အတွက် [[ကိုကိုဦး]] သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ နဲ့ [[ကိုကိုဦး (ဝန်ကြီး)]] ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်.အဆင်မပြေတာများရှိရင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၁၉၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::{{like|username=Ninjastrikers}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၂၊ ၃၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဟင်္သာတဦးမြ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် ဝန်ကြီး [[ဟင်္သာတဦးမြ]] ကို ဖြည့်စွက်ရေးသားတာတွေ စလုပ်နေပါတယ်။နက်ဖြန်လောက်ဆို အပြီးသတ်နိုင်လောက်ပါပြီ။ ပြီးသွားတဲ့အခါကျရင် ဝိုင်းကူပေးပါအုံး။ခုကတော့ ရေးနေဆဲပါ။တစ်လက်စထဲ နိုင်ငံရေးပါတီတွေထဲက ထင်ရှားသူတွေတွေ့ခဲ့ရင်လည်း [[ဘရှိန်|ဦးဘရှိန်]] လိုမျိုး တစ်ခါတည်းရေးလို့အဆင်ပြေအောင် ကူပေးခဲ့ပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၀၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :okay naw, ako. Thanks prr [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အသစ် စာမျက်နှာတော့ ဖန်တီးထားပါတယ် ခင်ဗျာ ။လိုတာပိုတာ စိစစ် ပေးနိုင်ပါတယ်။ နာမည်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] တစ်ချက် ကြည့်ပေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးများ == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အချိန်ရရင် [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] နဲ့ [[ဆူရှီလာ ကာ့ရ်ကီ]] စာမျက်နှာတွေမှာ ဝင်ကူပေးပါအုံးဗျာ။ နီပေါ ဝန်ကြီးချုပ်တွေ နဲ့ ဘုရင်အမည်တွေကို။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၉၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးကို နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်(ယာယီ) ဆိုပြီး တစ်ဦးက စာမျက်နှာရွှေ့သွားပါတယ်။ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်...အစရှိတဲ့ ဆောင်းပါးလိုမျိုးဖြစ်တဲ့အရာကို ယာယီ ဆိုပြီး လာထည့်ပြောင်းသွားပါတယ်။နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ် ဆောင်းပါးဟာ နိုင်ငံတစ်ခုရဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူး ဆောင်းပါးသာဖြစ်ပါတယ်။လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ဆောင်းပါးမဟုတ်ပါဘူး.ကျနော်ပြန်ရွှေ့တာ ရွှေ့မရဖြစ်နေပါတယ် အကူအညီတောင်းခံပါတယ် ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၀၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::revert ပြန်လုပ်ထားပါတယ်ဗျ။ @[[အသုံးပြုသူ:Mayor mt|Mayor mt]] ကိုမေယာရေ၊ [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးက [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးလိုမျိုး ဝန်ကြီးချုပ်တွေ စာရင်း၊ တာဝန်၊ ခန့်အပ်ပုံ စတာတွေကို ဖော်ပြထားတဲ့ ဆောင်းပါးပါ။ ယာယီ ဆိုတာမျိုး ပါစရာမလိုပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၈၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ.. ဆောင်းပါးက မပြီးသေးဘူး။ရေးလက်စကြီးမလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၄၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :အခုလို ဝင်ကူခွင့်ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်ခမျာ၊ ဟုတ်၊ ကျနော် အတတ်နိုင်ဆုံးအဲ့မှာ နာမည်လေးတွေကြည့်လုပ်ထားတယ်ဗျ၊ နီပေါ သမ္မတ နာမည်ကိုတော့ ရာမစန္ဒြ ပေါ်ဍေလ ဆိုပြီး နာမည်ဖလှယ်ရင် အဆင်ပြေလောက်လားဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kaday Han Thaw|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အဆင်ပြေပါတယ် ခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၈၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == နိုင်ငံအမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. အရှေ့တီမောဆိုတဲ့ အမည်ထက်ကို တီမောလက်စ်တေဆိုတဲ့ အမည် နဲ့ နိုင်ငံအဆင့် သံအမတ်ကြီးတွေ ခန့်အပ်မှုတွေကို ပြုလုပ်နေတာကြာပါပြီ.ဒီတော့ ကျနော်က [[တီမောလက်စ်တေ-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး]] ဖန်တီးထားပါတယ်။ခက်တာက ကဏ္ဍ တွေ ဖန်တီးတဲ့အခါမှာ မူလ လုပ်ထားတဲ့ အရှေ့တီမော နဲ့လား တီမောလက်စ်တေ နဲ့ လုပ်မလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေရှိလာပါတယ်။အဲ့ကိစ္စကို ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၀၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ နာမည်နဲ့ ဆက်လုပ်တာ ပိုသင့်လျော်မယ်ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၈၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == အကြောင်းမဲ့ ပြန်ဖျက်နေခြင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.လက်ရှိမှာ နိုဘယ်ဆုအကြောင်းအရာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး အကြောင်းမဲ့ပြန်ဖျက်ခြင်းများအပါအဝင် စာမျက်နှာအချို့ကို အကြောင်းမဲ့ခေါင်းစဥ်ရွှေ့ပြောင်းခြင်းများ၊ဆောင်းပါးအချို့ရဲ့ အချက်အလက်အချို့ကို အဓိပ္ပာယ်မဲ့ အကြောင်းအရာတွေ အစားထိုးခြင်းနဲ့ အကြောင်းမဲ့ပယ်ဖျက်ခြင်းတွေ ဆက်တိုက် တွေ့ရှိနေလို့ စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၄၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] တစ်လက်စထဲ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> နဲ့ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> ဆိုပြီး ဝီကီမှာ ၂ခု လုပ်ထားတာ တွေ့ပါတယ်။သေချာကြည့်လိုက်ရင် တူတယ်ဆိုပေမယ့် ကွဲပြားမှုတော့ဖြစ်နေပါတယ်။ဘာဆက်လုပ်သင့်ပါသလဲ.ကိုနင်ဂျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၇၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :: က နိုဘယ်ဆု ရတဲ့သူ အားလုံးအတွက် ကဏ္ဍဖြစ်ပြီး ကတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆု ရသူတွေအတွက် ဆိုတော့ သည်အတိုင်းဆက်ထားလို့ရပါတယ်။ တစ်ခုပဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုတာထက် ဆုရှင်များဆိုရင်တော့ ပိုသင့်လျော်မလားပဲ။ ပုဂ္ဂိုလ်အနေနဲ့ရတာရှိသလို အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ရတာတွေလဲ ရှိတာမို့လို့ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[:ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ အဖွဲ့အစည်းများ]] ဆိုပြီး နောက်ထပ်တစ်ခု ထပ်လုပ်ထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Freedom of Panorama == မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေအရ Freedom of Panorama မရှိတော့တဲ့အတွက် [[မာရဝိဇယဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်]] ရဲ့ Commons ပေါ်က ပုံကို [[Commons:COM:FOP Myanmar|COM:FOP Myanmar]] အရ deletion request လုပ်ထားပါတယ်။ အဲပုံကို မြန်မာဝီကီမှာပဲ local upload အနေနဲ့ ပြန်တင်ပြီး သုံးနိုင်ပါတယ်။ သုံးရမယ့် လိုင်စင်နမူနာကို [[:en:w:File:Gautama Buddha statue at Kyaikto, Myanmar.jpg]] မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၈၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ပုံတွေတင်ရတာ အားတောင်မရှိတော့ပါဘူးဗျာ။လူပုံပါသွားလို့များလား မသိ။နောက်ကို သတိထားဆင်ခြင်ပါ့မယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၁၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::လူပုံပါတာကြောင့် မဟုတ်ပါဘူးဗျ။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ၂၀၁၉ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေမှာ FOP ခွင့်ပြုချက်မရှိတော့တာကြောင့် Commons မှာ တင်လို့မရတော့တာပါ။ အသေးစိတ်ကို [https://www.facebook.com/WikipediaMyanmar/posts/pfbid02z7E3N5FEzsNaCiqBibsTNDecXfH726p81JWPF5SPsE7a7LWdo1jHUcHWzucYiQJjl ဒီနေရာ] နဲ့ [[:c:COM:FOP|COM:FOP]] မှာ ဖတ်ကြည့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၀၉၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နားလည်သဘောပေါက်ပါပြီ ကိုနင်ဂျာ။ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၇၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကင်မရွန်း သမ္မတများ၏ အမည် ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. [[ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] များရဲ့ အမည် [[အမာဒူ အဟစ်ဂျို]] ၊ [[ပေါလ် ဘီယာ]] တွေကို မြန်မာမှုပြုထားတာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး အသံထွက် မှန်၊မမှန် စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၁၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :{{like|အဆင်ပြေပါတယ်}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၁၃၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == မျိုးဇော်သိမ်း အမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. မျိုးဇော်သိမ်း စာမျက်နှာမှာ. မှတ်စု ဆိုပြီး ထည့်ချင်တာ ထည့်မရလို့ပါ.ရေးချင်တာက ၎င်း၏ နာမည်ကို မျိုးဇော်သိန်း ဟုဆိုပြီး မီဒီယာများတွင် ဖော်ပြထားခြင်းရှိပြီး အမည်မှန်မှာ မျိုးဇော်သိမ်း ဖြစ်သည်..... လို့ ထည့်ချင်တာပါဗျာ..ထည့်မရဖြစ်နေလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၃၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Notice of expiration of your ipblock-exempt right == <div dir="ltr">Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission "ipblock-exempt" (အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ) will expire on 2025-12-02 11:55:29. Please renew this right if you would like to continue using it. <i>In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]</i> [[အသုံးပြုသူ:Leaderbot|Leaderbot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Leaderbot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၂၊ ၂၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC)</div> :@Ninjastrikers ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ သက်တမ်းကုန်သွားလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၈၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::{{Done|၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၆ အထိ တစ်နှစ်သက်တမ်း တိုးပေးလိုက်ပါတယ်။}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၀၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ အကောင့်က ဝင်လို့ကိုမရတာ။ခုရသွားပါပြီခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၁၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ရွာအမည်များကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ဒီရွာတွေကို တစ်ချက်လောက် ပြန်စစ်ပေးစေချင်ပါတယ်။၃ ခုတောင် ဖြစ်နေလို့ပါ။ရွာဟောင်းရွာသစ် ဖြစ်နေမလားလို့ပါခင်ဗျာ. [[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊ [[ထွန်းရဝေရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊[[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၀၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဒီမှာလဲနောက် တစ်ရွာပါ.[[ထွန်းရဝေရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၂၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::ဟုတ်တယ်ဗျ။ အရင်က ဘော့နဲ့ တင်ခဲ့တုန်းက ထပ်ကုန်တာပါ။ [[ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ#duplications|စာမျက်နှာ ၂၀၀၀ နီးပါး]] ထပ်နေပါလိမ့်မယ်။ သတိရရင် ရသလိုတော့ ဝင်ဖျက်တာ/ပေါင်းတာတွေတော့ လုပ်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၄၊ ၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ]]</nowiki> ဆိုပြီး ကျနော် ပြန်ပြုစုတာတွေ လုပ်နေပါတယ်။[[:en:Category:Lists_of_prime_ministers_by_country|Lists of prime ministers by country]] လိုမျိုးပေါ့ဗျာ. မှားယွင်းတာမျိုးရှိရင်လဲ အချိန်မရွေး ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၁၊ ၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၈၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများစာရင်း]] ဆောင်းပါးမှာ တတိယအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံလွှတ်တော်တွေရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံ (၂၀၂၆ ခုနှစ်) ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြထားပါတယ်။ Wikipedia ရဲ့ election result presentation စံနှုန်းအရ constitutional maximum seat count အစား တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံတဲ့ actual result composition ကို အသုံးပြုထားပါတယ်။အဲ့လိုက historical record distortion ကို လျှော့ချနိုင်ပြီး voting outcome ကို ပိုမိုရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြနိုင်မယ်လို့ ယူဆလို့ပါ။ ယခင် ပထမအကြိမ် နဲ့ ဒုတိယအကြိမ် လွှတ်တော်တွေမှာ အသုံးပြုခဲ့ကြတဲ့ maximum seat framework (၄၄၀ ခုံ)၊(၂၂၄ ခုံ) အစား ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံသော ဖွဲ့စည်းပုံကိုသာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အမှားအယွင်းရှိပါက ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၇၊ ၂၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Translation request == Hello, Zawzawaungthwin. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Burmese Wikipedia? Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Kurcke|Kurcke]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kurcke|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၂၊ ၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နှင့် တက္ကသိုလ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[:ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ]] ထဲက [[အင်ဖိုမြန်မာယူနီဗာစတီ]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါတယ်ခင်ဗျာ.ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ ဩဂုတ်လက ရန်ကုန် ပုဂ္ဂလိကတက္ကသိုလ် ၆၄ ကျောင်းကို စစ်ကောင်စီက ကောလိပ်အဆင့်သို့ [https://bur.mizzima.com/2024/08/03/28996 လျှော့ချမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်]။အထူးသဖြင့် ရန်ကုန်က ပုဂ္ဂလိက တက္ကသိုလ် အများစုပါခဲ့ပါတယ်။အချို့က တက္ကသိုလ်အစား ကောလိပ်ဆိုပြီး ပြန်ပြောင်းကြတာတွေတွေ့ရပါတယ်.အဲ့ထဲ အင်ဖိုမြန်မာက တက္ကသိုလ် website မတွေ့တော့ဘဲ ကောလိပ်ဆိုပြီး လိပ်စာပြောင်းထားတဲ့ website ကိုပဲ တွေ့ရပါတယ်။ မြန်မာဝီကီမှာ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နဲ့ တက္ကသိုလ် ဆိုပြီး ကဏ္ဍ: တစ်ခု ဖွင့်ကြမလား ဒါမှမဟုတ် ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ထဲ တစ်ခုထဲပါဝင်နေတဲ့ ဟာကို ဖယ်ရှားကြမလား၊ကြော်ငြာဆန်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းတွေကို ဖယ်ရှားသင့်သလား စသည်ဖြင့် အကြံပြု ဆွေးနွေးပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၅၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ကဏ္ဍကို ထပ်လုပ်ပြီး သပ်သပ်ခွဲထည့်တာကောင်းမယ်ဗျ။ (ရန်ကုန်)တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ဆိုတာကိုလည်း အချိန်ရရင်တော့ ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ဆိုပြီးလည်း အသုံးအနှုန်းထပ်ဖြည့်ပါဦးမယ်။ ကြော်ငြာဆန်တာတွေကိုတော့ ဖျက်သင့်တာနဲ့ ရှင်းလင်းသင့်တာနဲ့ ပြန်ခွဲပြီး စိစစ်ပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Help == I need help to improving [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. My Burmese language is bad. You can look at the English version and improve the article. Thank you [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ရေတွင်းကုန်းကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကိုရေ... ကျွန်တော် တစ်ချက်လောက် ပြောစရာရှိလို့ပါခင်ဗျာ။ဒီ [[ရေတွင်းကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု]] ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့လေ၊ အစက ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ထဲက 'ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ' လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားမိတာကို အခု ညောင်လေးပင်မြို့နယ်ထဲက '''<nowiki/>'[[ရေတွင်းကုန်းရွာမရွာ၊ ညောင်လေးပင်မြို့နယ်|ရေတွင်းကုန်းရွာမ]]'''' ဖြစ်ကြောင်း ပြန်ပြီး အတည်ပြုနိုင်ခဲ့ပါတယ်ဗျ။ အစတုန်းကတော့ ဘီဘီစီ သတင်းဌာနရော၊ KNU ဗဟိုကပါ 'ကျောက်ကြီး ရေတွင်းကုန်း' လို့ပဲ ဖော်ပြခဲ့ကြတာမို့ အဲဒီအချက်အလက်တွေကို ကိုးကားပြီး [[ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]] ဖြစ်ရပ်ထဲ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့တယ်လို့ ထင်မြင်မိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခု နောက်ဆုံးရရှိတဲ့ သတင်းတွေအရ ဘီဘီစီ ကိုယ်တိုင်ကရော၊ တခြား သတင်းဌာနတွေကပါ '[https://www.bbc.com/burmese/articles/c4gex4pvd5vo ညောင်လေးပင် ရေတွင်းကုန်း]' ဆိုပြီးတော့ပဲ ပြင်ဆင်ဖော်ပြလာကြပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ အရင်က မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့တဲ့ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ ဖြစ်စဉ်နေရာကို အချက်အလက် မှားယွင်းနေတဲ့အတွက် ပယ်နုတ်ခွင့်ပြုဖို့ တောင်းဆိုချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။" [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၁၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်၊ ပြောပြလို့ ကျေးဇူးပါ။ ပြင်ဆင်လို့ ရပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၄၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကို... ခင်ဗျာ။[[၂၀၂၆ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ]] စာမျက်နှာအသစ်ကို အကို့ရဲ့ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲရေးသားချက်များကို အများစု အခြေပြု ပံ့ပိုးရေးသားပြီး စာမျက်နှာသစ် ဖွင့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ပါ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲစာသားများကို ဖယ်ရှားပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးအနေနဲ့ ပြောင်းလဲခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၀၅၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ် အဆင်ပြေ သဘောတူပါတယ်။ အနှစ်ချုပ်ကိုတော့ ချန်ခဲ့ပေါ့နော်။ ကွတ်ခိုင်က "က" သတ်မဟုတ်ပဲ၊ "တ" သတ် ဖြစ်သင့်သလာလို့ပါ။ သတ်ပုံ ကြည့်ဖို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၁၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::တ ကျနော် ရိုက်တာ မှားသွားတာပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၄၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ လွှတ်တော် စာမျက်နှာတွေကို သန့်စင်လိုက်ကြရင်ကောင်းမလား ။ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊အမျိုးသားလွှတ်တော် နဲ့ ပြည်သူ့လွှတ်တော် တို့ကို အဓိကစာမျက်နှာကြီးများအဖြစ် ထားကြမယ်။ ပထမအကြိမ်၊ဒုတိယအကြိမ်၊တတိယအကြိမ် ဆိုင်ရာ စာမျက်နှာတွေကို စာမျက်နှာခွဲတွေ အနေနဲ့ ထားသင့်ပြီး အဲ့စာမျက်နှာတွေမှာ သူတို့နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေ တင်သင့်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ရှေးက ရေးခဲ့ကြသူတွေက စာမျက်နှာကြီးတွေမှာ အစုံထည့်လိုက်ကြတော့ ဒါကို ပြန်ချုံပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးများဆိုပြီး ပြန်ပြပေးကြမလား၊အကြံပြုပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၂၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဒီမှာ [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ကျနော်ဝင်ဖြည့်ထားသလိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၆၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::::okay, will contribute along naw. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ကျနော် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] နဲ့ [[ပထမအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ဆိုပြီး ခွဲလိုက်ပါတယ်။နဂိုမူလရေးသားသူရဲ့ စာတွေကို မပျောက်ပျက်စေဘဲ စာမျက်နှာများခွဲလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။[[ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ထဲလဲ ထည့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ဖျက်သိမ်းခြင်း သို့တည်းမဟုတ် အခြားသင့်လျော်သလို စီမံခြကင်းမျိုးဆောင်ရွက်ပေးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Edits history of "ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ" were merged to " ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်" [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၅၁၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဦးညိုစော နောက်ဆုံးဓာတ်ပုံ ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုရန် == ညီ/အကိုခင်ဗျာ၊ ဦး[[ညိုစော]] ရဲ့ ပုံအဟောင်းကို နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်းဓာတ်ပုံ တစ်ပုံပုံ ပြောင်းလဲပြင်ဆင်မှု ပြုလုပ်ချင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Luandhiya|Luandhiya]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Luandhiya|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အကိုခင်ဗျာ. ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ စာမျက်နှာနှင့် ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတို့တွင် ပြုလုပ်သွားသော တည်းဖြတ်မှုအချို့အပေါ် အောက်ပါအတိုင်း တရားဝင် ကန့်ကွက်အပ်ပါသည်။ ၁။ '''စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော Box (Infobox) များအား ဖယ်ရှားခြင်းကို ကန့်ကွက်ခြင်း:''' ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီသည် လွှတ်တော်၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အချက်အလက်များကို Infobox ဖြင့် စနစ်တကျ ဖော်ပြခြင်းသည် Wikipedia ၏ စံနှုန်း (Standard) ဖြစ်ပါသည်။ ဤ Box ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် မှတ်တမ်းရှာဖွေလိုသူများအတွက် အချက်အလက် အနှစ်ချုပ်ကို ကြည့်ရှုရန် အခက်အခဲဖြစ်စေပြီး ဆောင်းပါး၏ လေးနက်မှုကို ထိခိုက်စေပါသည်။ ၂။ '''သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ပယ်ဖျက်ခြင်း (History Erasure):''' ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတွင် ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ မှတ်တမ်း အချက်အလက်များကို ပယ်ဖျက်ခြင်းသည် သမိုင်းကြောင်းကို ဖျောက်ဖျက်ရာ ရောက်ပါသည်။ Wikipedia သည် အစဉ်အဆက် မှတ်တမ်းတင်ရမည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ရှိပြီးသား အချက်အလက်များကို အစားထိုးပယ်ဖျက်ခြင်းထက် အပိုင်းလိုက် (Reorganization) စနစ်တကျ ထည့်သွင်းပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၃။ '''တည်းဖြတ်မှုဆိုင်ရာ စံနှုန်း တသမတ်တည်းမရှိခြင်း (Inconsistency):''' ဆောင်းပါးတစ်ခုတွင် တစ်မျိုး၊ နောက်တစ်ခုတွင် တစ်မျိုးနှင့် စံနှုန်းမငြိမ်ဘဲ တည်းဖြတ်နေခြင်းသည် Wikipedia ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေပါသည်။ တည်းဖြတ်သူများအနေဖြင့် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အမြင်မတူညီမှုများ ရှိနိုင်သော်လည်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုရှိရန်နှင့် သမိုင်းအချက်အလက်များကို အခြေအမြစ်မရှိ ပယ်ဖျက်ခြင်းမျိုး ရှောင်ကြဉ်ရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ အားလုံးသည် အချိန်ပေးပြီး ပူးပေါင်းရေးသားနေကြသူများဖြစ်သဖြင့် ခိုင်မာသော စံနှုန်းတစ်ခုဖြင့်သာ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်သွားရန် တိုက်တွန်းအပ်ပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၈၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, I noticed you reverted my edits. I didn’t make a fuss since it’s not the first time, and I figured you thought it was best. Just to explain though, I edited for relevance and accuracy, trimming out redundant info. That’s the approach you and I have been following here: keeping pages consistent, concise, and factual. :I’m definitely not for erasing history, but as one of the main contributors, I believe in adding solid, factual content, like keeping a living person’s bio focused on their own information. We don’t need details about an entire committee on someone’s page just because they happen to be Chair, respective articles can have those information :Anyway, I’ll try to step back more, but it would help if you could check in with me first before questioning my edits. Honestly, there aren’t many people editing current Myanmar politics besides you and me. So, like before, let’s consult each other first, I’ll do the same on my end. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၉၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်စလုံးက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှတ်တမ်းတွေကို အချိန်ပေး ပြုစုနေကြတာမို့ အချက်အလက် တိကျဖို့နဲ့ စံနှုန်း (Standard) တစ်ခုတည်းရှိဖို့က အဓိကကျတယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မိတ်ဆွေရဲ့ တည်းဖြတ်မှုမှာ အချက်အလက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကွဲလွဲမှုနဲ့ စံနှုန်းလွဲချော်မှု တချို့ကို အခုလို ထောက်ပြလိုပါတယ် - ::၁။ '''ဖွဲ့စည်းသည့်ရက်စွဲ (Accuracy):''' ဥပဒေကြမ်းကော်မတီကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်လို့ ပြောင်းလဲလိုက်တာဟာ မှားယွင်းနေပါတယ်။ အမှန်က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့ (ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ ဒုတိယနေ့) ကတည်းက ပုဒ်မ ၂၁ နဲ့ နည်းဥပဒေ ၃၃၊ ၄၀ အရ စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာပါ။ ဒါကို ၂၀၁၃ လို့ ပြောင်းလိုက်ရင် ကော်မတီရဲ့ အစောပိုင်း သမိုင်းကြောင်း ၂ နှစ်စာ ပျောက်ဆုံးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ ပြောနေတဲ့ Accuracy နဲ့ မကိုက်ညီပါဘူး။ ::၂။ '''Infobox Standard:''' လွှတ်တော်ကော်မတီတွေအတွက် <code><nowiki>{{Infobox organization}}</nowiki></code> သုံးတာဟာ Wikipedia ရဲ့ စံနှုန်းမဟုတ်ပါဘူး။ လွှတ်တော်ကော်မတီတွေမှာ သီးခြားရှိတဲ့ Parliamentary terms တွေနဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ အခြေခံမှုတွေကို ဖော်ပြဖို့ <code><nowiki>{{Infobox legislative committee}}</nowiki></code> ကိုပဲ သုံးသင့်ပါတယ်။ ဒါမှသာ တခြားနိုင်ငံတကာ လွှတ်တော်စာမျက်နှာတွေနဲ့ စံနှုန်းတူညီမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ::၃။ '''သမိုင်းမှတ်တမ်း (Historical Data):''' အချက်အလက်တွေကို လိုရင်းတိုရှင်း (Concise) ဖြစ်အောင် လုပ်တာကို လက်ခံပေမယ့် သမိုင်းအချက်အလက်တွေ ပျောက်ပျက်သွားတဲ့အထိ ချုံ့ပစ်တာမျိုးတော့ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှတ်တမ်းတွေဟာ သမိုင်းစဉ်ဆက် လေ့လာသူတွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ::ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ ရှေ့ဆက်မယ့် လုပ်ငန်းစဉ်မှာ '''၂၀၁၁ ဖွဲ့စည်းပုံအမှန်ကို ပြန်ထားဖို့''' နဲ့ '''မှန်ကန်တဲ့ Legislative Infobox Standard''' ကို သုံးဖို့ သဘောတူညီချက် ရယူချင်ပါတယ်။ အပြန်အလှန် ညှိနှိုင်းပြီး ခိုင်မာတဲ့ မှတ်တမ်းတွေ အတူတူ တည်ဆောက်သွားကြဖို့မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျနော် ဆိုရင်လည်း ရှေးရှေးက ရေးသားသူတွေရဲ့ စံချိန်စံညွန်းတွေကို လေ့လာသင်ယူပြီး အတတ်နိုင်ဆုံး စံနှုန်းတွေထဲကနေ ချော်မထွက်သွားအောင် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။အမှားအယွင်းဖြစ်ခဲ့လို့ ရှိရင်လည်း တည့်မတ်ပေးမှုကို အချိန်မရွေး အစဥ်အမြဲ လေးစားလက်ခံပြီး ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၃၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ. [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊အမျိုးသားလွှတ်တော်]] မှာ ဝိုင်းကူပါအုံး။နောက်ရက်တွေက အလုပ်တွေ ပြုံတော့မှာဆိုတော့ ခုထဲက လုပ်ထားရအောင်လို့။[[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ သမ္မတရွေးချယ်ရေး]] ကိုလည်း ကြိုပြင် ပေးထားပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးအား မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် အဆိုပြုချက်အပေါ် ကန့်ကွက်ခြင်း == မင်္ဂလာပါ အက်ဒမင် Zawzawaungthwin ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် MM TechEditor ပါ။ ကျွန်တော် ဖန်တီးထားသည့် 'အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးကို မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် (Speedy Deletion) အဆိုပြုထားခြင်းအပေါ် အောက်ပါအချက်များဖြင့် ကန့်ကွက်လိုပါသည်။ Test Page မဟုတ်ခြင်း: ဤစာမျက်နှာသည် စမ်းသပ်စာမျက်နှာ မဟုတ်ပါ။ Sandbox မှတစ်ဆင့် စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ပြီးမှ ပင်မနယ်ပယ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရေးပါမှု (Notability): ဆောင်းပါးရှင် အောင်မြင့်မြတ်သည် ကုလသမဂ္ဂ လက်အောက်ခံအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော APCICT/ESCAP မှ အသိအမှတ်ပြုထားသည့် Digital Transformation Consultant တစ်ဦး ဖြစ်သလို၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အင်တာနက်အဖွဲ့အစည်း ICANN (NCUC) ၏ အာရှပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ခိုင်မာသော ကိုးကားချက်များ: ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို PRLog နှင့် The Org ကဲ့သို့သော နိုင်ငံတကာ သတင်းရင်းမြစ်များတွင် ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်ပါသည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ ဤဆောင်းပါးသည် CSD A7 နှင့် ငြိစွန်းခြင်း မရှိဘဲ အချက်အလက် ခိုင်မာမှု ရှိသောကြောင့် မဖျက်သိမ်းမီ အသေးစိတ် ထပ်မံစစ်ဆေးပေးပါရန် ယဉ်ကျေးပျူငှာစွာဖြင့် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ လိုအပ်သည်များကိုလည်း ဆက်လက် ပြင်ဆင်သွားပါမည်။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ လက်ရှိ '''၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ'''အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲနှင့် သမ္မတသစ် တင်မြှောက်မှုဖြစ်စဉ်များတွင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ သမိုင်းမှတ်တမ်း တိကျခိုင်မာစေရန်အတွက် အောက်ပါအချက်ကို တင်ပြလိုပါသည်။ ၁။ လက်ရှိ '''၄ ဧပြီ ၂၀၂၆''' ရက်စွဲပါ နေ့စဉ်သတင်းစာများ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ရုံးနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနတို့၏ ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် "ဦး" ဟူသော အသုံးအနှုန်းအစား '''"ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး"''' ဟူသော ရာထူးအမည်ကိုသာ တရားဝင် ဆက်လက်သုံးနှုန်းထားသည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။ ၂။ ဧပြီလ ၃ ရက်နေ့အထိ '''"ယာယီသမ္မတ"''' အနေဖြင့် ဥပဒေများ ဆက်တိုက်ပြဋ္ဌာန်းနေခြင်းနှင့် တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်ကျင်းပနေစဉ်အတွင်းမှာပင် ဥပဒေပြုရေးအာဏာကို ၎င်းကိုယ်တိုင် ဆက်လက် ကျင့်သုံးနေသည့် အခြေအနေမှာ ထူးခြားသည့် သမိုင်းမှတ်တမ်းဖြစ်ပါသည်။ယနေ့သတင်းစာပါ ဖော်ပြချက်ကို ကိုးကားပြုပါသည်။[https://www.moi.gov.mm/mal/4-apr-26] တစ်ဖက်တွင် ပုဒ်မ ''၆၃။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖြစ်မှ လည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရ သည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် အငြိမ်းစားယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည်။''ဆိုသည့်ပြဌာန်းချက် ရှိသည်ဆိုသော်ငြား ''[https://www.moi.gov.mm/index.php/news/81370]'' ထုတ်ပြန်ချက်သည် ဦး..အစား ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အသုံးအနှုန်းကိုသာ ဆက်လက်သုံးနှုန်းခြင်းမျိုး တွေ့နေရပါသည်။သို့ဖြစ်ပါ၍ လက်ရှိ တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသေးသည့် "ဦး" တပ်ခြင်းမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ပြီး၊ မူရင်းအထောက်အထားများအတိုင်းသာ တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်သင့်ထားသည်ဟု ယူဆပါသည်။ဦးဟု ပြောင်းလဲချိန်တွင်မှ လိုက်ပါပြောင်းလဲသင့်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သမိုင်းမှတ်တမ်းတင်ရာနေရာဖြစ်သဖြင့် လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသည့် အခြေအနေမှန်ကို ထင်ဟပ်စေရန်အတွက် တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်ပါ အသုံးအနှုန်းများအတိုင်းသာ အသုံးပြုသင့်သည်ဟု ယူဆပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, Ko @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], :I only put that comment for U Nyo Saw and Nan Ni Ni Aye's role as members of Hluttaw, which ended constitutionally. For MAH, I don't know anymore, even he is not USDP party and ppl are putting USDP as his party. God knows what at this stage. Good luck! [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ဗျာ၊ ညိုစောနဲ့ နန်းနီနီအေးတို့ရဲ့ လွှတ်တော်သက်တမ်း ကိစ္စတွေကို သေချာပြင်ဆင်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ::ကျွန်တော် အဓိက ပြောချင်တာက '''<nowiki/>'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး'<nowiki/>''' နဲ့ '''<nowiki/>'ဦး'''' အသုံးအနှုန်း ကိစ္စပါ။ အခုလောလောဆယ် တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်တွေမှာ 'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး' လို့ပဲ သုံးနှုန်းနေသေးသရွေ့တော့ ကျွန်တော်တို့ဘက်က 'ဦး' ဆိုတာကို လာပြင်ရင် လက်မခံဘဲ ဒီအတိုင်းပဲ ထားရှိသင့်လား ပြောင်းနေတာကို လက်ခံပေးလိုက်ကြမလား။ သူတို့ဘက်က တရားဝင် ပြောင်းလဲသုံးနှုန်းလာတဲ့ အခါကျမှပဲ ကျွန်တော်တို့ ဝီကီမှာ လိုက်ပြင်ကြတာက ပိုပြီးကောင်းမလား။ အခုအချိန်က ဘယ်သူက တပ်ကို ကိုယ်စားပြုသလဲ၊ ဘယ်သူက ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကို ကိုယ်စားပြုသလဲဆိုတာတွေကလည်း တော်တော်လေး ရှုပ်ထွေးနေတဲ့ အချိန်ဖြစ်နေလို့၊ ဝီကီအယ်ဒီတာတွေအနေနဲ့ အသုံးအနှုန်းပိုင်းမှာ ပိုပြီး သတိထားကြမလားဆိုတာ တိုင်ပင်ရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၉၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::I have no idea, but follow the usage by state media at this stage as they are official and final. Even now, MAH is just a president-elect and he has sworn into office, thus this term of office hasn't started yet. For now, let's just keep it that way until they all are sworn in into offices. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::I just have ONE idea. ကျနော်က အမြဲလိုလို officeholder infobox မှာ နာမည်တွေ ထည့်ရင် ဦး/ဒေါ်/မစ္စတာ/မောင် တို့ကို မထည့်တော့ဘူး။ redundant လေးဖြစ်လို့။ ကျစ်ကျစ်လစ်လစ် ဖြစ်တာ ကောင်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် infobox လိုမျိုးမှာဆိုရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၁၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::::Infobox မှာ ဦး/ဒေါ် ထည့်မထည့်နဲ့ပတ်သက်ပြီး [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(ဝေါဟာရ)/မော်ကွန်း_၁#မြန်မာအမည်_နှင့်_လင့်ခ်များ|အရင်တုန်းက ဆွေးနွေးခဲ့ဖူးတာ]] ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၇၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::Thanks for sharing the previous discussion pr. လေ့လာမှတ်သားရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ် သတ်မှတ်ချက်တွေပေါ့။ ကိုနင်ဂျာက အနှစ်ချုပ်ရေးတဲ့ထဲမှာ infobox ဦး/ဒေါ်/ဗိုလ် အကြောင်း မပါဘူးနော်။ ကိုနင်ဂျာက အပေါ်မှာ ဆွေးနွေးတာတော့ တွေ့လိုက်တယ်ဗျာ။ As for me, I am okay with the group consensus. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::အတော်လေးကို ကောင်းပါတယ်။ဆွေးနွေးကြတာတွေက။ကျေးဇူးပါ ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြတ်ကို == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[မြတ်ကို]] စာမျက်နှာမှာ ဆက်ခံသူထည့်တာ မပေါ်ဘူး ဖြစ်နေလို့ပါ။ကူညီပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၉၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :office2 ပါရာမီတာမှာ ပြဿနာရှိနေပုံရတယ်။ လောလောဆယ် 2 ကို ကျော်ပြီးပြင်ထားတယ်။ အားတဲ့အချိန် တမ်းပလိတ် ပြန်ပြင်ပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၁၄၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့..ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၁၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == သောင်းအေး စာမျက်နှာကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)]]စာမျက်နှာကို တစ်ချက်စစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး]] နဲ့ အတူတူပဲလားမသိ။ယခုအခါ [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်]]အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ဆိုတာက သောင်းအေးမှာ မပါတော့ စစ်ကြည့်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၉၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :အတူတူပဲ ဖြစ်ဖို့များပါတယ်။ "သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)" စာမျက်နှာမှာက ကိုးကားတွေ မပါတော့ redirect ပဲ လုပ်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၄၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::တစ်လက်စထဲ လွှတ်တော်တွေရဲ့ အစည်းအဝေးကျင်းပနေပုံတွေ၊အမတ်နေရာခွဲဝေမှု ပုံစံချပ်တွေကို ဘယ် [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Categories|ကဏ္ဍ]] တွေထဲ ထည့်ရမလဲဆိုတာပါ လမ်းညွန်ပေးခဲ့ပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၃၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သန်းမောင်]] စာမျက်နှာဖန်တီးနေရင်း အလိုအလျောက် အကောင့်က ထွက်သွားပြီး အခြားအကောင့်နဲ့ စာမျက်နှာတက်သွားပါတယ်။စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၆၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::IP-user account နဲ့ create သလိုဖြစ်သွားတာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၄၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == တမ်းပလိတ်ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ [[အောင်နိုင်သူ]] စာမျက်နှာအောက်က တမ်းပလိတ်: မင်းအောင်လှိုင် အစိုးရအဖွဲ့ က ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရသူတွေကို ဝင်ပြင်မရ ဖြစ်နေတယ်။ပျက်သွားတာလား ဒါမှမဟုတ် ဘာလို့လဲလို့မသိဘူး အဆင်ပြေရင်အဲ့ဒါလေးပါ ဝင်ကိုင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၁၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :okay, will take a look. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်ကိုဖျက်ခြင်း == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်းကို ဖျက်ချ တာကို ဆွေးနွေးချင်တယ်။ အဲ့ဒီ စာရင်းက တိုက်ခိုက်ခြင်း ၊ ဘက်လိုက်ခြင်း၊ မုန်းတီးခြင်းမဟုတ်ဘူး။ လက်ရှိ အမှန်တရားစာရင်းဖြစ်တယ်။ မြန်မာပြည်တွင်း တရာဝင် သတင်းဌာန တွေ့ ကလဲ မြန်မာခရိုနီ စာရင်းကို ပြုစုထား တွေ့ရှိတယ်။ Attack ခေါင်စဉ်တပ်ပြီး ဖျက်ချတာတော့မကောင်းပါဘူး။ ဆောင်းပါးရေးတဲ့သူကို လေးစားမှု့ မရှိသလို့ ခံစားရပါတယ်။ ဖျက်သင့်တယ်လို့ ယူဆရင် ဆွေးနွေးချက် ဖွင့်ပြီး ဆွေးနွေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၀၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :ဝီကီပီးဒီးယားရှိ ''မည်သည့်'' စာမျက်နှာတွင်မဆို '''သက်ရှိထင်ရှား ပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း ရေးသားထားသော အချက်အလက်များ'''တွင် တည်းဖြတ်သူများသည် ဂရုပြုဆင်ခြင်ရမည်။ ယင်းကဲ့သို့အကြောင်းအရာများသည် အင်မတန်တိကျမှန်ကန်ရန် လိုအပ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယား၏ ပင်မ မူဝါဒသုံးခုနှင့် ကိုက်ညီရပါမည်။ :[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။ တည်းဖြတ်သူများသည် ဆောင်းပါးပါ အချက်အလက်များကြောင့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များအပေါ် ထိခိုက်နစ်နာမှု ရှိ၊ မရှိကို အစဉ်အမြဲ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။ ဤမူဝါဒသည် ဆောင်းပါး၏ အဓိကဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူသာမက ဆောင်းပါးအတွင်း ဖော်ပြခြင်းခံရသည့် မည်သည့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်နှင့်မဆို သက်ဆိုင်ပြီး၊ ဆွေးနွေးချက်စာမျက်နှာများ အပါအဝင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို သက်ရောက်မှုရှိသည်။ :အချက်အလက်တစ်ခု၏ ခိုင်လုံမှုကို သက်သေပြရန် တာဝန်မှာ ထိုအချက်အလက်ကို ထည့်သွင်းသူ သို့မဟုတ် ပြန်လည်တင်ပြသူ၏ တာဝန်သာ ဖြစ်သည်။ ကိုးကားချက်မပါသော အချက်အလက်များကို ခိုင်လုံကြောင်း သက်သေမပြနိုင်ပါက ဝီကီပီးဒီးယား၏ စည်းမျဉ်းအရ လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်း သတိပြုရမည် ဖြစ်ပေသည်။ :ဝီကီပီးဒီးယားသည် အွန်လိုင်းစွယ်စုံကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး အပြန်အလှန်လေးစားမှုရှိသော အရည်အသွေးမြင့် စွယ်စုံကျမ်းကို တည်ထောင်ခြင်းနှင့် အသုံးပြုရာတွင် စိတ်ပါဝင်စားမှုရှိသည့် လူတစ်ဦးချင်းစီပါဝင်သော [[metawiki:The Wikipedia Community|အွန်လိုင်း အသိုင်းအဝိုင်း]]တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သင့်ကိုယ်ပိုင်အတွေးအခေါ်များ၊ ဆန်းစစ်လေ့လာချက်များ သို့မဟုတ် သတင်းအချက်အလက်အသစ်များကို ဖြန့်ချိရန် နေရာမဟုတ်ပါ.အဆိုပါ စည်းမျဥ်းများအတိုင်း ပယ်နုတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၁၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. စိစစ်ခံယူမှုပြုပါတယ်ခင်ဗျာ။[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။အဲ့ စည်းမျဥ်းအတိုင်း ဖျက်ချခဲ့ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၈၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်" (Businessperson) နဲ့ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတာ အဓိပ္ပာယ် အလွန်ကွာခြားပါတယ်။ ::* '''စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်:''' ဒါဟာ အလုပ်အကိုင် သို့မဟုတ် ဂုဏ်ပုဒ်ဖြစ်ပါတယ်။ ::* '''ခရိုနီ:''' ဒါဟာ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် ဝေဖန်ချက် (Label) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သက်သေမရှိဘဲ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ တံဆိပ်ကပ်တာဟာ အဲဒီလူရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို တိုက်ခိုက်ခြင်း (Character Assassination) မြောက်ပါတယ်။ ::သက်သေမခိုင်လုံလျှင် မရေးသင့် (No Reliable Sources)ပါဘူး။ '''"သက်သေခိုင်မာမှရေး"''' ဆိုတာ ဝီကီရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး စည်းမျဉ်းပါ။တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်က ကောလာဟလတွေကို အခြေခံပြီး ရေးလို့မရပါဘူး။အကယ်၍ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ခိုင်လုံတဲ့ သတင်းဌာနတွေကနေ (ဥပမာ - Sanctions စာရင်းဝင်ခြင်း စသဖြင့်) တရားဝင် ဖော်ပြထားတာမျိုးရှိမှသာ "ဝေဖန်ခံရမှု" အနေနဲ့ ကိုးကားပြီး ရေးသားသင့်ပါတယ်။သတင်းဌာနတိုင်းမှာ နောက်ကွယ်က ထောက်ပံ့ပေးထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်း ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ပိုင် နိုင်ငံရေးအမြင် (Editorial Line) ရှိတတ်ပါတယ်။အချို့သတင်းဌာနတွေဟာ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်ကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် ဝါဒဖြန့်ဖို့ (Propaganda) အတွက်ပဲ ရေးသားလေ့ရှိပါတယ်။ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ဘက်လိုက်သော သတင်းရင်းမြစ်"''' တွေကို ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အမြဲတိုက်တွန်းထားပါတယ်။သတင်းဌာနအချို့ဟာ သတင်းဦးဖို့ကိုပဲ အဓိကထားပြီး သေချာစိစစ်ခြင်းမရှိဘဲ တင်ပြတတ်ပါတယ်။'''"ကြားရသည်"''' သို့မဟုတ် '''"သတင်းအရ သိရသည်"''' ဆိုတဲ့ ခိုင်လုံမှုမရှိတဲ့ စကားလုံးတွေ သုံးပြီး ရေးသားတဲ့ သတင်းတွေကို ဝီကီမှာ သက်သေအဖြစ် သုံးလို့မရပါဘူး။ဝီကီပီးဒီးယားက လိုချင်တာဟာ '''Reputable''' (နာမည်ဂုဏ်သတင်းရှိပြီး)၊ '''Editorial Oversight''' (အယ်ဒီတာအဖွဲ့က အဆင့်ဆင့် စစ်ဆေးထားတဲ့) သတင်းဌာနမျိုးကိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။သတင်းဌာနတစ်ခုမှာပဲ ဖြစ်ဖြစ် '''"သတင်း" (News Report)''' နဲ့ '''"အာဘော်/ဆောင်းပါး" (Opinion Piece/Editorial)''' ဆိုတာ ကွာခြားပါတယ်။ဆောင်းပါးရှင် တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ အာဘော်ဟာ အဲဒီလူရဲ့ အမြင်သက်သက်သာ ဖြစ်လို့ "ခရိုနီ" လို့ သုံးနှုန်းထားရင်တောင် အဲဒါကို "အချက်အလက်" (Fact) အနေနဲ့ ဝီကီမှာ ယူသုံးလို့ မရပါဘူး။မြန်မာ့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တွေကို '''နိုင်ငံရေးအရ တိုက်ခိုက်ဖို့ (Political Attack)''' သို့မဟုတ် '''ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ (Social Punishment)''' အတွက် လက်နက်တစ်ခုလို အသုံးများလာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ဒီအသုံးအနှုန်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားလို စွယ်စုံကျမ်းမျိုးမှာ ဘာကြောင့် အန္တရာယ်ရှိသလဲဆိုတာကို အချက်အချို့နဲ့ ထပ်လောင်းတင်ပြချင်ပါတယ် -"ဘယ်လောက်အထိ ချမ်းသာရင် ခရိုနီလဲ" သို့မဟုတ် "ဘယ်လို လုပ်ငန်းမျိုး လုပ်ကိုင်ရင် ခရိုနီလဲ" ဆိုတာကို တိကျတဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ သတ်မှတ်ချက် မရှိပါဘူး။ အဲဒီအစား လူထုရဲ့ အမြင် သို့မဟုတ် သတင်းဌာနတွေရဲ့ အာဘော်ပေါ်မှာပဲ မူတည်နေတာပါ။ ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားလို နေရာမျိုးမှာ ဒီစကားလုံးကို သုံးနှုန်းခြင်းဟာ '''အစွဲ (Subjectivity)''' ပါဝင်နေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ "ခရိုနီစာရင်း" လို့ ခေါင်းစဉ်တပ်လိုက်တာနဲ့တင် အဲဒီစာရင်းမှာ ပါဝင်တဲ့သူတွေအားလုံးကို အထောက်အထားမရှိဘဲ "လူဆိုး" တွေအဖြစ် တံဆိပ်ကပ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားစေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားဟာ '''စစ်တလင်း မဟုတ်သလို၊ တရားရုံးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။''' အကယ်၍ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ လူသိများနေရင်တောင်မှ ဝီကီတည်းဖြတ်သူက "သူသည် ခရိုနီဖြစ်သည်" လို့ မရေးရပါဘူး။အဲဒီအစား "X သတင်းဌာန သို့မဟုတ် Y အဖွဲ့အစည်းက ၎င်းအား ခရိုနီအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်" လို့သာ ကိုးကားချက်နဲ့တကွ (Attribution) ရေးသားရမှာဖြစ်ပါတယ်။ဘယ်လိုလူမျိုးကို ခရိုနီလို့ ခေါ်မလဲဆိုတဲ့ တိကျတဲ့ စံနှုန်းမရှိဘဲ ကိုယ်မကြိုက်တဲ့သူဆိုရင် "ခရိုနီ" လို့ ပြောနေကြတာဟာ တိုက်ခိုက်မှုသက်သက် (Personal Attack) သာ ဖြစ်ပါတယ်။အခုလိုမျိုး ရမ်းပြောနေတဲ့ စာရင်းတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ လာတင်တာဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ ခိုင်လုံမှုကို အသုံးချပြီး လူတစ်ဖက်သားကို ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ ကြိုးစားတာပဲ ဖြစ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားကို အသုံးချခြင်းတာဖြစ်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]], @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ခရိုနီစာရင်းဆိုတာဟာ "[[:en:Wikipedia:Articles for deletion/List of dictators (2nd nomination)|အာဏာရှင်များ စာရင်း]] နဲ့ အလားတူပါပဲ။ [[WP:NPOV|ဘက်မလိုက်တဲ့အမြင်]] နဲ့ ရေးသားဖော်ပြဖို့ မဖြစ်နိုင်တဲ့အတွက် ခရိုနီများ စာရင်း၊ အာဏာရှင်များ စာရင်းဆိုတာတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ရေးသားဖော်ပြခြင်း ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၀၂၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] မှတ်သားထားပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၅၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်နိုင်သူ(ဇွဲကပင်) == ငါ့ အကြောင်းတင်ထားတာ ဆွေးနွေးချင်လို့ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၆၊ ၁၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ဆွေးနွေးဖို့ ဖိတ်ခေါ်တာကို ကြိုဆိုပါတယ်ဗျ။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဆောင်းပါးကိစ္စဆိုရင်တော့ အောက်ပါ လမ်းညွန်ချက်များချမှတ်ထားတာရှိတော့ လေ့လာ ဆောင်ရွက်လို့ရပါတယ်ခင်ဗျာ။ :* [[:en:Wikipedia:Conflict_of_interest|Wikipedia:Conflict of interest]] :* [[:en:Wikipedia:Autobiography|Wikipedia:Autobiography]] :[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၀၅၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ငါ က စာရေးဆရာ ပါ ::မြန်မာနိုင်ငံ စာရေးဆရာ အသင်းဝင်အမှတ် ၁၀၃၉ ပါ ::အဓိကတော့ ငါ့ကဗျာ ငါ့စာပေ တွေ နောက်လူတွေဖတ်နိုင်ဖို့နဲ့ ငါ့ အကြောင်းကို နောက်လူတွေ လေ့လာဖို့ ငါ့အကြောင်းကို မင်းတို့ဆီမှာ တင်ပေးစေချင်ပါတယ်။ ::ငါဘာသကါသေတေံ ပြဖို့ လိုပ်သလဲ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၂၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::ငါ လက်ရှိ ဆိုရင် :::Bullet ဂျာနယ်နဲ့ Statesmans ဂျာနယ်မှာ ပင်တိုင်ဆောင်းပါးရေးသလို မြဝတီသတင်းစာ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း ငွေတာရီ သုတအလင်းမဂ္ဂဇင်း ပြည်သူ့တပ်မတော်စာစဥ် နဲ့ အခြားသော မဂ္ဂဇင်း စာစောင်များစွာမှာလည်း ငါစာရေးလျက်ရှိပါတယ် :::အေပြီလ ၈ ရက်ကပဲ ငါကို တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး က စာပေ အနုပညာဆု ပေးခဲ့ပါသေးတယ် :::အဲဒီသတင်း က မြန်မာ့ရုပ်သံ မြဝတီရုပ်သံ နဲ့ ရတနာ ပုံသတင်းစာ တို့မှာ ပါလာပါသေးတယ် :::မင်းလိုချင် ရင် ငါ Link ပို့ထားလို့ရပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၇၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ကိုယ့်အကြောင်းကိုယ် ရေးတာကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ပိတ်ပင်ထားပါတယ်။ဥပမာ [[ရန်မျိုးသိန်း]] ကို ကြည့်ပါ ။အထင်အရှားတွေ့ရပါတယ်။ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတော့ ကိုယ့်အကြောင်း ကိုယ်တိုင်ရေးတဲ့ ဆောင်းပါးအချို့ရှိနေတာ ရှိပေမယ့် ခွင့်မပြုထားတာကို ပြတာပါ။ တကယ်လို့ ရေးခဲ့ရင်တောင် အဲဒီလူဟာ ထင်ရှားအရေးပါမှု (Notability) ရှိကြောင်း ခိုင်လုံတဲ့ ထောက်ခံချက်တွေ ပါရပါမယ်။အခုကိစ္စမှာတော့ Admin က '''User space''' ထဲကို ရွှေ့လိုက်တာတွေ့ရပါတယ်။ "ဒါဟာ စွယ်စုံကျမ်းဝင် ဆောင်းပါးမဟုတ်သေးဘူး၊ Promotion ဆန်နေတယ်" လို့ မှတ်ချက်ပြုလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲဗျ။တကယ်ပဲ ထင်ရှားတယ်ဆိုရင်တောင် တခြားသူတစ်ယောက်က ရေးပေးတာက ပိုပြီး Standard ဖြစ်ပါတယ်ဗျ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၄၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုယ်တိုင်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]] ဒီမှာ ဝင်ရောက်လေ့လာနိုင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == Pages using bar box without float left or float right == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[သန့်ဇော်လွင်]] စာမျက်နှာမှာ [[:ကဏ္ဍ:Pages using bar box without float left or float right|Pages using bar box without float left or float right]] ဆိုပြီး ဖျောက်မရဖြစ်နေလို့ ဇယားမှာ ပြဿနာရှိနေတာလား ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတာ အချိန်ရရင် စစ်ဆေးပေးပါအုံးခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :{{tl|bar box}} ထဲက tracking category ကြောင့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း) == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)|ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)|ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)]] ဒီစာမျက်နှာတွေကို ပြန်လည်စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ အကုန်လျှောက်ပြင်နေကြတာတွေကို.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၂၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == The King's Warden == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] The King's Warden က တောင်ကိုရီးယားအသုံးအနှုန်းတွေကို တစ်ချက်လောက် စစ်ပြီး ဝိုင်းကူပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၅၊ ၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == နယူးကလီးယား (သို့) နျူကလီးယား == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက် နဲ့ ထို [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ:]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက်တွင် ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။စက်ရုံကို [[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ|နျူကလီးယား]] လို့ သုံးပြီး [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ]] ကို နယူးကလီးယားလို့ သုံးနေတာက မတူညီမှုကို ဖြစ်စေပါတယ်။ဘယ် စာလုံးရွေးသုံးကြမလဲ ဆိုတဲ့ ဆွေးနွေးစရာလဲ ဖြစ်လာပါတယ်။ကျနော်က [[ရူးပ်ပူရ် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ကို ရေးထားတော့ [[:ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] လို့ သုံးမလားလို့ စီစဥ်ထားပါတယ်။နျူကလီးယား နဲ့ နယူးကလိယား တစ်ခုခု ရွေးဖြစ်ရင် ဖျက်တာတွေ ပြင်တာတွေ လုပ်ကြရမှာပါ။ ကျနော်ကတော့ .... တည်ဆဲအဏုမြူစွမ်းအင်ဥပဒေ၏ အခန်း(၁၂)၊ “တားမြစ်ချက်များ” ပါ ပုဒ်မ၊ (၂၉)၊ ပုဒ်မ(၃၀)၊ ပုဒ်မ (၃၁) နှင့် ပုဒ်မ(၃၂) တို့တွင် “မည်သူမျှ နျူကလီးယားပစ္စည်း၊ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်း သို့မဟုတ် ရောင်ခြည်ထုတ် ကိရိယာကို ပြည်တွင်းသို့ တင်သွင်းရန်နှင့် ပြည်ပသို့ တင်ပို့ရန် ကြိုတင် ခွင့်ပြုချက်၊ မှတ်ပုံတင်‌ လက်မှတ် လျှောက်ထားခြင်း နှင့် လိုင်စင်မရှိဘဲ တင်သွင်းခြင်း၊ တင်ပို့ခြင်း လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်းနှင့် ဌာနမှဆက်လက် သုံးစွဲရန်မသင့်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်ကို ဆက်လက်၍ လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်း မပြုရ” ဟု တားမြစ် ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။ ဆိုတဲ့ ပြဌာန်းချက်ကို ကိုးကားပြီး [https://www.daemyanmar.com] နျူကလီးယား လို့ သုံးချင်ပါတယ်။လမ်းညွန်မှုကို ခံယူပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၄၊ ၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ၊ဒီကိစ္စက ကျန်နေပါသေးတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::"နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်းကို သဘောတူပါတယ်ဗျာ။ Please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၄၅၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ. [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] ကို "နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်း နဲ့ <bdi>[[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အဖြစ် ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ နယူကလိယားစက်ရုံများကို ဖယ်ရှားပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။</bdi> [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::::{{Done}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၃၊ ၁၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == အမှတ်တံဆိပ်လိုဂို ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ခင်ဗျာ။ https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Logo_of_of_the_Ministry_of_Hotels,_Tourism_and_Culture.svg ကို တစ်ချက်စစ်ကြည့်ပေးပါလားခင်ဗျာ။အဆင်မပြေ ဖြစ်နေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :Logo တွေက ဖန်တီးတဲ့ ရက်စွဲကို သေချာ မဖော်ပြနိုင်ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် Free license ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မပြနိုင်ရင် copyrighted ဖြစ်ပါတယ်။ [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Deletion_requests/Files_uploaded_by_Ninjastrikers ဒီနမူနာ] ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၇၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ . . [[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] က မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများကို ဆိုလိုတာဖြစ်လို့ ပိုမိုရှင်းလင်းမြင်သာအောင် ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ လို့ အမည်ပြောင်းရင် ပိုကောင်းမလား၊နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများက ရှိပြီးသားဆိုတော့ ပိုအဆင်ပြေနိုင်မယ်လို့ ယူဆပါတယ်။@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၂၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :English wiki အလိုက် ထားရှိတာ ပိုမိုသင့်တော်သလားလို့။ အစ်ကို ဆွေးနွေးချက်ကိုလည်း နားလည်ပါတယ်။ အခုနောက်ပိုင်း ENG category မှာ battle/war တွေကို tactical ဆန်မှုအေပါ်မှာပဲ သုံးကြတာများတာကို တွေ့ရတယ်။ ဥပမာ -အီရန်စစ်ပွဲ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းစစ်ပွဲတွေဆိုရင် လိုမျိုးဆိုရင် conflict/ပဋိပက္ခ အောက်မှာ ထားရှိတာ များလားတယ်။ battle/war category ကို သိပ်မသုံးကြဘူး။ အာ့ကြောင့် ကျနော်က ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်မံနေတာပါ။ :နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်သမလားလို့။ battle/war category ကလည်း စစ်သမိုင်းအောက်မှာတော့ အကြုံဝင်ပါတယ်။ :တိကျတဲ့ အဖြေတော့ ကျနော့်မှာ မရှိပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၆၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::[[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] ကို '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုပြီး ပြောင်းကြမလားလို့ တိုင်ပင်တာပါ။ဒီမတူတဲ့ ကဏ္ဍနှစ်ခုကြားမှာ အဓိကကွာခြားချက်က ပါဝင်ပတ်သက်မှုနဲ့ တည်နေရာသတ်မှတ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းက မြန်မာနိုင်ငံ သို့မဟုတ် မြန်မာ့တပ်ဖွဲ့တွေ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့သမျှ တိုက်ပွဲအားလုံးကို စုစည်းတဲ့အတွက် ဘယ်သူတွေ တိုက်ပွဲဝင်သလဲဆိုတဲ့ Actor ကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ ကဏ္ဍမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ တဖက်မှာတော့ ပြန်ပြင်ချင်တဲ့ '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုတာကတော့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကိုသာ တိကျစွာ ရည်ညွှန်းတာဖြစ်လို့ တည်နေရာကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုရှင်းလင်းတဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများဆိုတဲ့ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းသတ်မှတ်ချက်နဲ့ ယှဉ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် တည်နေရာကို အခြေခံတဲ့ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အမည်က ပိုပြီး စနစ်ကျပြီး ရှာဖွေရလွယ်ကူတဲ့အတွက် ဆွေးနွေးရခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်းမံနေတဲ့အပေါ် ဆွေးနွေးချက်မရှိပါဘူး။'''နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်မလားလို့''' ဒီအချက်ကတော့ ဆွေးနွေးစရာဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ ကဲ့သို့သော တိုက်ပွဲတွေကို တိုက်ပွဲလို့ သုံးမှ ပိုအဆင်ပြေပြီး အဲ့လောက် မပြင်းထန်ရင်တော့ ပဋိပက္ခလို့ဆောင်ရွက်သင့်ပါကြောင်း။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၈၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::ကျနော်တို့မှာ Manual of Style က [[:en:Wikipedia:Manual_of_Style/Military_history#Conflicts_and_operations|Wikipedia:Manual of Style/Military history - Wikipedia]] က အဓိက ဆင်းသက်တာဆိုတော့ အစ်ကို ကောင်းသလို လုပ်တာ အဆင်ပြေပါတယ်။. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၃၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ။ဒီကိစ္စကို အပြီးသတ်ပေးပါအုံး၊မူလအတိုင်းထားမလား၊ပြင်မလားဆိုတာကို၊ပြင်မယ်ဆိုရင်တော့ ရွေ့ရမှာပေါ့၊ဒီအတိုင်းပဲ သင့်တော်တယ်ဆိုရင် ဒီအတိုင်းပဲ ဆက်ထားပြီး အခြားအလုပ်တွေကို ဆက်ကြတာပေါ့။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၀၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::မူလကဏ္ဍကိုတော့ မရွှေ့ဘဲနဲ့ ''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ကိုပဲ အသစ်ဖန်တီးပြီး '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ''' အောက်မှာပဲ subcategory လုပ်လိုက်တာ အဆင်ပြေမယ် ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၅၅၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Since you are the administrator, I will abide by your decision. The history is always there. In the future, if there is a record that I requested such a correction, it is there [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၃၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အဆင်ပြေကြရင် [[မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ]] inbox ကို ဝိုင်းဝန်း ပြင်ဆင်ပေးကြပါအုံး။မြေပုံက လွဲနေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၇၊ ၃၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ဆရာ ဝီကီမှာ ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း ဆောင်းပါးက လိုအပ်နေတာကို တွေ့မိတယ်။ဆရာ အားရင် အဲ့ဆောင်းပါး ရေးပေးပါလား။[[:ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) ခရိုင်များ]] ကလည်း အဆင်သင့်ရှိနေပြီးသား ဆရာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၁၉၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ အားရင် ဝင်ရေးပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။မုံးကိုးမြို့ ဆိုပြီး [https://www.moi.gov.mm/iprd/news/23559] [https://www.moi.gov.mm/sites/default/files/local-info/2020-06/last_muuchyminy.pdf] နိုင်ငံပိုင်သတင်း နဲ့ ထွေအုပ်ရဲ့ ၂၀၁၉ အချက်အလက်တွေမှာ ဖော်ပြထားတာကြောင့် မုံးကိုးလို့ ပြန်လည် ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၇၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 7ldzugj1nzkuv5z3dr9d43ode25xiyh 1036118 1036108 2026-06-05T07:14:51Z Ninjastrikers 22896 /* မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1036118 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Zawzawaungthwin ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၆၊ ၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == ဧပြီ ၂၀၂၂ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဖြစ်ပါတယ်။ မကြာသေးမီက သင်ဟာ [[:ဖုန်ကြားရှင်]]&nbsp;မှ&nbsp; အကြောင်းအရာများကို လုံလောက်စွာ ရှင်းပြခြင်း မရှိဘဲ ဖယ်ရှားလိုက်တယ်ဆိုတာကို သတိပြုမိလိုက်ပါတယ်။ နောင်အခါ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သင်ပြုလုပ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုများမှာ လုံလောက်တဲ့ [[H:ES|တည်းဖြတ်ခြင်း အတိုချုပ်]]ကို ဖော်ပြပေးနိုင်ရင် အခြားသူတွေအတွက် အကူအညီဖြစ်မှာပါ။ ဒါဟာ မှားယွင်းပြုလုပ်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်ဆိုရင် မစိုးရိမ်ပါနဲ့။ ဖယ်ရှားလိုက်တဲ့ အကြောင်းအရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းပြီးပါပြီ။ စမ်းသပ်မှုတွေ ပြုလုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:Sandbox|sandbox]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ် အမှားပြုလုပ်မိတယ်လို့ သင်ယူဆခဲ့ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မေးမြန်းစရာရှိတယ်ဆိုရင် [[User_talk:Ninjastrikers|ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]]မှာ စာတိုချန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-delete1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၂ (UTC) :ကျနော့်ကို တည်းဖြတ်ခွင့်ပိတ်ပင်ထားတာတွေ့လို့ ဘယ်လိုပြန်လည်ဆောင်ရွက်ရမလဲ သိချင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၂၃၊ ၄ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] Do you use any VPN while editing Wikipedia? [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::ကိုနင်ဂျာရေ “[[သန်းသန်းဆွေ]]” ကိစ္စ ဆွေးနွေးကြရအောင်။သူက ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ပါ။သူ့ကို အမျိုးသမီးဝန်ကြီး ကဏ္ဍထဲ ထည့်သွင်းသင့်တယ်လို့မြင်တယ်။နိုင်ငံဝန်ထမ်းက ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ပြဌာန်းထားတဲ့ ဗဟိုဘဏ်ဥပဒေအရ ဆို သူက ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပါ။ဝန်ကြီး လို့ မသုံးစေချင်ရင် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပုဂ္ဂိုလ် များ ဆိုတာက ပိုသင့်တော် မလား။နိုင်ငံ ဝန်ထမ်းက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌက [[ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်]]မှာ ၂၀ ဦးမြောက်မှာတော့ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် သူ့နေရာကို ဝန်ကြီးဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲတာမျိုး မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီး ကဏ္ဍကနေ ဖယ်လိုက်တာပါ။ ဘယ်ကဏ္ဍနဲ့ သင့်လျော်မလဲ ကြည့်တော့ အင်္ဂလိပ်ဆောင်းပါးမှာ ထည့်ထားတဲ့ civil servants ကိုပဲ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအနေနဲ့ ထည့်လိုက်တာပါ။ သီးခြားကဏ္ဍအနေနဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆိုပြီး လုပ်မယ်ဆိုရင်လည်း ရပါတယ်။ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆောင်းပါးရယ်၊ တခြားသော ဥက္ကဋ္ဌအကြောင်း ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပြီး ထည့်ထားသင့်တဲ့ ကဏ္ဍပါ။ ဒါကလည်း [[:en:Category:Governors_of_the_Central_Bank_of_Malaysia]] ကို နမူနာကြည့်ပြီး ပြောတာပါ။ ဝန်ကြီးလို့ ဘယ်နေရာမှာမှ ရည်ညွှန်းထားတာ (ကျွန်တော့အနေနဲ့) မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီးကဏ္ဍထဲမှာတော့ မထည့်သင့်ဘူးလားလို့ပါဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၀၉၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::ဟုတ်ကဲ့။ဝန်ကြီးကဏ္ဍ ကနေ ဖယ်ရှားလိုက်တာ သဘောတူလက်ခံပါတယ်။ဖြစ်လည်းဖြစ်သင့်ပါတယ်။ ဗဟိုဘဏ် အပါအဝင် ရုံးနဲ့ကောင်စီ၊ကော်မရှင် ၉ ခုကို   “ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ” များလို့ ရည်ညွှန်းသတ်မှတ်ဖော်ပြထားတာရှိတော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်း ပုဂ္ဂိုလ်များ ဆိုရင်ရော။သင့်တော်မလား။နိုင်ငံဝန်ထမ်း နဲ့ စာရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::::Agree and please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၂၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::::အောင်ကို နှင့် ပတ်သတ်ပြီး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ ဖန်တီးမှု အဆင်မပြေ၍ ပြုလုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမျှဝေပေးစေလိုပါတယ်. ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၈၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::အဆင်ပြေသလို လုပ်ကြည့်ထားပါတယ်။အမှားအယွင်းလုပ်ဆောင်မိတယ်ဆိုရင် ပြင်ဆင် ပေးပါခင်ဗျာ @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၂၉၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ စကားမစပ် [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(အဆိုပြုချက်များ)#Portal_နှင့်_Draft_အမည်ညွှန်း_ထည့်သွင်းရန်|ဒီနေရာက Portal နဲ့ Draft အမည်ညွှန်းအတွက်]] အဆိုပြုထားတာကို ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးပေးပါဦးဗျ။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::ကိုနင်ဂျာရေ ကျနော်  [[ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဆင့်ခေါ်ရေး ဗဟိုအဖွဲ့]] စာမျက်နှာ မှာ ဇယားဆွဲတာ လိုအပ်ချက်ရှိနေလို့ အဆင်ပြေရင် ကျေးဇူးပြု၍ ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၁၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::နည်းနည်းပြင်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...[[မြန်မာ့ အစားအစာ]]  ဆောင်းပါး ရဲ့ အမျိုးအမည်များ အက္ခရာစဉ် က သွင်ပြင်ပိုင်းမှာ မညီမညာဖြစ်နေပုံပဲ။အဆင်ပြေရင် ညှိပေးစေချင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။နောက်ပြီး ဆောင်းပါးအပေါ် ကျနော့်ရဲ့ နောက်ပြန်ပြင်မှုမှာ လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင်လည်း ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၃၂၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::::အင်္ဂလိပ်ဝီကီဖက်က [[:en:Burmese cuisine]] ကို ပြန်ပြီး ရေးနိုင်ရင်တော့ ပိုကောင်းမယ်။ ခုတော့ columns-list ပုံစံပဲ ပြင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thanks..I will try. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၉၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Zawzawaungthwin, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :ကိုနင်ဂျာရေ...ဝီကီရဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ခုမှာ အတိုချုပ်ဖော်ပြလို့ရတဲ့ ဥပမာသူက ဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတာကို ဘယ်လို ထည့်သွင်းရတာလဲဗျာ။ကျနော် မသိလို့ လမ်းညွှန့်ပေးပါအုံး။ဥပမာ ဦးထွန်းထွန်းဦး ဆို သူက ပြည်ထောင်စုတရားသူကြီးချုပ် အဲ့လိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::[[En:Wikipedia:Short description|short description]] လိုမျိုးကို ပြောတာထင်တယ်။ <nowiki>{{short description}}</nowiki> သုံးပြီး ရေးတာကတော့ enwiki တစ်ခုတည်းမှာပဲ ရသေးတာလို့ ကျနော်သိထားတယ်။ ပုံမှန်အနေနဲ့ မိုဘိုင်းလ်မှာ မြင်ရတဲ့ အတိုချုပ်ကိုတော့ wikidata ရဲ့ description အောက်က သက်ဆိုင်ရာ ဘာသာစကားနေရာမှာ ထည့်ထားလို့ရပါတယ်။ ဥပမာ [[အောင်ဆန်း]]ရဲ့ [https://my.m.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 မိုဘိုင်းဗားရှင်း]မှာ မြင်ရတဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်" ဆိုတာကို သူ့ရဲ့ [[D:Q194161|ဝီကီဒေတာ]]က Description > Burmese မှာ ရေးထားပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ဟုတ်ကဲ့ အောင်ဆန်း “ မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်” အဲ့လိုမျိုးပါခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၉၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :ကိုနင်ဂျာ ရေ အဆင်ပြေရင်  မြန်မာ–ချက်သမ္မတနိုင်ငံ ဆက်ဆံရေး ကို လိုအပ်တာတွေ တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ပေးပါအုံး။နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးအကြောင်း ရေးသားနေတာတွေ့လို့ တတ်သလောက်မှတ်သလောက်လေး ကူညီပေးထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၉၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကူညီဖြည့်စွက်ရေးသားပေးတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ချက်-မြန်မာ Map မှာ နည်းနည်းလိုအပ်ချက်ရှိနေသေးတယ် ထင်တယ်။ကူညီပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::မြေပုံက ဆွဲထားပြီးသား မရှိလို့ မပေါ်တာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌရုံးဝန်ကြီးဌာန က ဝန်ကြီးအပြောင်းအလဲတွေကို ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ထားထာမှာ လိုအပ်ချက်တွေရှိလို့ ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးဗျာ.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၀၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::Done and thanks for updating. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၁၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::မေလ ၂၄ရက်နေ့က ဘဏ်ပုံတစ်ပုံကို ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုမဟုတ် ဖေ့ဘုတ်က ဖြစ်ဖွယ်ရှိတယ်ဆိုပြီး မှတ်ချက်ပေးထားတာတွေ့ရပါတယ်။ဒီပုံက ကျနော် ဖုန်းနဲ့ လျှပ်တပြတ် ရိုက်ထားတဲ့ပုံ ဖြစ်ပါတယ်။စံနှုန်းအရ ပယ်ဖျက်ပြီး ဖြစ်တဲ့အတွက် ဘာမှမပြောလိုပေမယ့် နောက်ပိုင်းတွေကျရင် ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုတွေကို စိစစ်ပြီးမှ ပယ်ဖျက်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၄၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] စိစစ်ပေးဖို့ပဲ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::ဟုတ်ကဲ့။ အကြံပြုတာကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ များသောအားဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံအများစုရဲ့ metadata မှာ ရိုက်ကူးမှု အချက်အလက်တွေ (ကင်မရာအမျိုးအစား၊ ရိုက်ကူးရက်စွဲ၊ အချိန်) စတာတွေ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ metadata ကို အတုလုပ်လို့ရတယ်ဆိုပေမယ့် အဲလိုမျိုး အချက်အလက်စုံလင်တာရယ်၊ ပုံအချိုးအစား မြင့်မားမှု၊ ဖိုင်အရွယ်အစား ကြီးမှုစတာတွေအပေါ်မူတည်ပြီး ကိုယ်တိုင်ရိုက်တဲ့ ဓာတ်ပုံဟုတ်မဟုတ် ယေဘုယျ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိပါတယ်။ အစ်ကို့တင်လိုက်တဲ့ပုံရဲ့ metadata မှာ ကင်မရာအချက်အလက်တွေ မပါဝင်ဘဲ FBMD နဲ့ စတဲ့ စာသားပဲပါနေတာရယ် ဖိုင်အရွယ်အစားငယ်တာကြောင့်ရယ်မို့ ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ယူဆလိုက်တာပါ။ (FB ရဲ့ ကင်မရာနဲ့ ရိုက်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် FB ကနေ ဒေါင်းလုပ် လုပ်ထားတဲ့ပုံတွေမှာ ကင်မရာအချက်လက်မပါဘဲ FBMD ကုဒ်တွေသာ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်)။ Commons မှာလည်း အဲဒီလို FBMD ပုံမျိုးတွေဟာ ဖျက်ချခံရလေ့ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၀၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thank you for this explanation, I will definitely keep it in mind [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဆရာ ကျနော် ပုံတွေ တင်မရတာ လနဲ့ချီကြာနေပါပြီ တင်မယ်ဆိုတိုင်းဝင်မရပါဘူး ခင်ဗျာ။ဘယ်လိုဆောင်ရွက်ရမလဲ လမ်းညွန်ပေးပါအုံး ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၂၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::မြန်မာဝီကီမှာလား။ Commons မှာလားဗျ။ မြန်မာဝီကီမှာဆိုရင် တင်လို့ရတဲ့နေရာနှစ်ခု ရှိပါတယ်။ [[ဝီကီပီးဒီးယား:ဖိုင်တင်ကူညီကိရိယာ]] ကနေ non-free ပုံတွေတင်လို့ရသလို [[အထူး:ဖိုင်တင်ရန်]] ကနေလည်း manual တင်လို့ရပါတယ်။ ဝင်လို့မရတာဆိုတာ ဘယ်လို အမှားပြနေသလဲဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၆၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Discussion of current problem with VPN. == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Due to the current situation in our country, We are facing very complicated problems with VPN. I'm fine with using VPN. If I don't use it, there is a problem of not being able to new post also new editorials .Please suggest me the best. How should I do it? [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၁၊ ၁၀ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :Please wait, I will create the information pages about how to. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၉၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::Please see [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၅၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::IPBE သက်တမ်းမကုန်ခင် နိုဝင်ဘာလကုန်လောက်ကျ တစ်ခေါက်ပြောပေးပါ။ အဲကျရင် IPBE သက်တမ်းထပ်တိုးပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၈၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == မျောက်ကျောက်ရောဂါ စာမျက်နှာအသစ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ မျောက်ကျောက်စာမျက်နှာမှာ မြေပုံညွှန်းကို မြန်မာမှု ပြုလိုက်မိတာရှိပါတယ်။မှားတာရှိသွားရင် ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ။စာမျက်နှာရဲ့ လိုအပ်ချက်များကို လည်း ထောက်ပြပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၁၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ (UTC) == Join the Myanmar Wikimedia Community User Group (MWCUG)! == We are a community of passionate volunteers working to promote free knowledge in Myanmar through Wikimedia projects like Wikipedia, Wiktionary, and more. Our goal is to support minority language projects and increase Burmese-language contributions. Whether you're an experienced editor or just starting out, we'd love for you to join us and make an impact! Visit us here: [[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၃၊ ၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == မြေပုံအညွှန်းထည့်ခြင်း == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.. ကျနော် မြေပုံအညွှန်းမထည့်တတ်လို့ပါ။ဥပမာဗျာ မြို့တစ်ခု၊ကျေးရွာတစ်ခု အဲ့နေရာကို ဖော်ပြချင်ရင် ဘယ်လိုပြရသလဲ..လမ်းညွန်ပေးစေလိုပါတယ်... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :[[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ကို သုံးပါတယ်။ Lat:Long သိဖို့တော့လိုပါတယ်။ Infobox မှာ ထည့်သုံးမယ်ဆိုရင် <code> |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ </code> နဲ့ <code> |coordinates = '''&#123;{coord|'''''latitude'''''|'''''longitude'''''|'''''coordinate parameters'''''|'''''template parameters'''''}&#125;''' </code> လိုပါတယ်။ ဥပမာ <code> &#123;{coord|19|45|N|96|6|E|type:city_region:MM-18|display=it}} </code> infobox မှာ မဟုတ်ဘဲ [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ချည်းသပ်သပ်လည်း သုံးလို့ရပါတယ်။ အသေးစိတ်ကို [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ရဲ့ documentation မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၅၃၊ ၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) VPN သုံးပြီး ပြင်ဆင်မှုတွေလုပ်နေတာကြာပြီ ခုတစ်လောလက်တော့ နဲ့ဆို VPN ဖွင့်ပြင်လည်းမရ ပိတ်ပြင်လည်းမရ ဖြစ်နေပါတယ်။တည်းဖြတ်မှုမလုပ်ရတာ ရက်အတော်ကြာပြီ။ဖုန်းနဲ့ဆိုရပြီး ဖုန်းနဲ့ပြင်ဆင်ရတာ လက်တော့လောက်မလွယ်တော့ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ ကိုနင်ဂျာ Please @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :ဗီပီအန်သုံးပြီး ပြင်နိုင်ဖို့ [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ|အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ခွင့်]] တစ်နှစ်သက်တမ်း သတ်မှတ်ပေးလိုက်ပါတယ်။ သက်တမ်းပြည့်ခါနီး ဆက်လက်အသုံးပြုဖို့လိုအပ်တယ်ဆိုရင် ပြန်ပြောပေးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၅၆၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::Thanks [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၉၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ..@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ စာရင်း မှာ ပြင်ဆင်မှုအချို့ ဆောင်ရွက်လိုက်တာရှိပါတယ်ခင်ဗျာ. အဆင်မပြေဖြစ်နေတဲ့အတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ကျေးဇူးတင်စွာဖြင့်.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၅၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.နိုင်မြန်မာ စာမျက်နှာမှာ ကျနော် ဘောက်ထည့်လိုက်တာ..လိုအပ်ချက်ရှိသွားလို့ ကူညီပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၇၊ ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျော်စိုးဦး ကျော်မျိုးမင်း တို့ကို မြန်မာဂျာနယ်လစ် များ လို့ သုံးနှုန်းရန် သင့်၊မသင့်။ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ရဲ့ ဆွေးနွေးချက်ကို ဖျက်ပစ်မှု မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းတွေ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::ငါးမင်းဆွေ တို့ ဇော်မိုးဟိန်း တို့ အောင်မင်း တို့ကို ရေးတင်ရင်လဲ လက်ခံဖို့ ရှိ၊မရှိ သိလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::(တရားဝင်)သတင်းမီဒီယာဌာနရဲ့ သတင်းသမားတွေဖြစ်တာကြောင့် နှစ်ယောက်စလုံးက Notable ဖြစ်တယ်လို့တော့ ပြောလို့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ဘက်မလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဖြစ်ဖို့တော့ လိုပြီး third party sources တွေ လိုပါတယ်။ enwiki ကဆောင်းပါးလို NPNew ကိုပဲ ပြန်ကိုးကားထားတာတွေဖြစ်နေတာကတော့ အဆင်မပြေဘူးပေါ့။ ပထမတစ်ကြိမ်ရေးလာတုန်းက အမွှမ်းတင်ပြီး ကြေညာတစ်ခုလို ရေးထားတာကြောင့် ဖျက်လိုက်ပါသေးတယ်။ ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ကတော့ လောလောဆယ် ရေးထားတဲ့အတိုင်းဆိုရင်တော့ ဖျက်လိုက်ရမယ့် သဘောမှာရှိတယ်။ အကုန်လုံးက Propaganda/Advert ပုံစံဖြစ်နေတယ်။ ကျန်တဲ့သူတွေထဲမှာ ငါးမင်းဆွေ အကြောင်းကတော့ third party ကိုးကားတွေရှိတာမို့ ရေးလို့ရနိုင်မယ်။ ကျန်နှစ်ယောက်ကတော့ မဖြစ်နိုင်သေးဘူးလို့ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၁၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] အခုလို ရှုပ်ထွေးပွေလီနေတဲ့ ကာလကြီးထဲမှာ သမိုင်းဖြစ်ရပ်တွေ၊လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်းအရာတွေကို စနစ်တကျနဲ့ ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် မေးမြန်းရတာမို့လို့ အမှားအယွင်းရှိခဲ့ရင် စိတ်မရှိကြပါနဲ့ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...ကျော်စိုးဦး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၀၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::အဆင်ပြေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၂၉၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ ကျနော် [[အယ်လ်ဘာစင်မြို့]] စာမျက်နှာကို စာလုံးပေါင်းလွဲမှားပြီး Done လုပ်လိုက်မိတဲ့အတွက် ပြန်ညွန်းမထားဘဲ အမည်မှန် အယ်လ်ဘာဆန်မြို့ သို့ ပြောင်းရွှေ့ ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::ဆောင်းပါးနာမည်ပြောင်းတာက confirmed user တွေလုပ်လို့ရပါတယ်။ စာမျက်နှာညာဖက်အပေါ်က Move (ရွှေ့ရန်) ကို နှိပ်ပြီး နာမည်ပြောင်းလို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၈၊ ၂၆ မေ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံရေးပါတီတွေကို ပြင်ဆင်ပြီး ရေးထားကြရင် ကောင်းမလား ။စကစက အခု ၂၆၇ မြို့နယ်မှာရွေးကောက်ပွဲလုပ်မယ်လို့ ပြောနေပါတယ်။လက်ရှိရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က တည်ဆဲလို့ ကြေညာထားတာက ၅၆ပါတီ ရှိနေပါတယ်။ဒါကို ဥပမာ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း တည်ဆဲနိုင်ငံရေးပါတီများစာရင်း၊၂၀၂၁ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်သည့် နိုင်ငံရေးပါတီများ စာရင်း စသည်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရင်ကောင်းမလား ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::good idea. Love it. How about we start with a sandbox and edit from there and discuss accordingly?? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] Welcome [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::အစ်ကိုပဲ sandbox ကနေ စလိုက်ပါနော်။ ကျနော် ပါဝင်လိုက်ပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ကို ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲ ထဲ ထည့်လို့မရပါဘူး.သူက ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်မို့လို့ပါ ။လက်ရှိမှာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်း (၉) ခုပဲရှိပြီး အဲ့ဒီ့ထဲ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် နဲ့ ရုံးမပါပါဘူးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၅၈၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::ဟုတ်၊​ကောင်းပါပြီ. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ ရွေးကောက်ပွဲစာမျက်နှာတွေကို အပိုင်းလိုက် ဖြတ်လိုက်ကြရအောင်။ဥပမာ ၂၀၁၂ ကြားဖြတ်ပေါ့ဗျာ.အဲ့စာ မျက်နှာဆိုရင် အဲ့ကာလက တည်ဆဲပါတီ စာရင်း၊ပြီးတော့ အဲ့ရွေးကောက်ပွဲ နဲ့ထင်ရှားဖြစ်ရပ် စသည်တို့ပေါ့ဗျာ.တစ်နေရာထဲမှာ အပြီးအပြတ်ဖတ်လို့ရတဲ့ ပုံစံမျိုးပေါ့.ဝိုင်းကူညီပေးပါအုံး [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀]] မှာ ကျန်တာတွေရှိရင်လဲ ဖြည့်စွက်ပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၃၆၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::အိုကေနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် [[ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၂|ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၂]] မှာ နည်းနည်းတော့ ဝင်ဖြည့်ထားပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::အစ်ကိုက ရွေးကောက်ပွဲဆောင်းပါးများကို တစ်သမတ်တည်း ခေါင်းစဉ် ရှိစေချင်တယ်၊ ဟုတ်? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဟုတ်တယ်ဗျ။ဆက်စပ်ကြည့်လို့ရတဲ့ ဟာတွေလည်း ပါစေချင်တယ်။မှတ်တမ်းယူချင်ရင်လည်း တစ်နေရာထဲမှာ အကုန်ရသွားစေချင်တာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၃၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::ကောင်းပါပြီ။ အစ်ကိုရဲ့ flow ကို​ ယူလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး တစ်နေရာထဲမှာ အကြောင်းအရာစုံစုံလင်လင် ကို တစ်ခါတည်း ကြည့်ရှုနိုင်အောင် ဖြည့်စွက်ပေးနေတဲ့အပေါ် အထူးကျေးဇူးတင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::Pleasure <3 [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် စာမျက်နှာ အသစ်တွေ ရေးနေပါတယ်။ဝင်ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::okay naw [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၁၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်]] ဒီမှာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::အစ်ကို စလိုက်ပါတယ်။​ ကျနော် လိုက်လာခဲ့မယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၅၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန]] ဇယားဆွဲတာ တစ်ချက်ကြည့်ပေးပါအုံးခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၂၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::ok [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကာလုံစာမျက်နှာထဲမှာ အကြံပေးအဖွဲ့ကို မထည့်ဘဲ အကြံပေးအဖွဲ့ကို သီးခြားခွဲထုတ်ပြီး ခေါင်းစဥ်သစ် နဲ့ ရေးလိုက်ဖို့ကို အကြံပြုလိုပါတယ်။အကြံပေးအဖွဲ့ဟာ အစဥ်အမြဲမဟုတ်ဘဲ အခုလက်ထက် ကာလတစ်ခုအထိဘဲ ရှိမှာဆိုတော့ မူရင်း ကာလုံကောင်စီမှာထားရှိခြင်းက စာဖတ်သူတွေကို နောက်ပိုင်းမှာ တွေဝေ ရှုပ်ထွေးမှုဖြစ်စေမှာစိုးလို့ပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၅၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::ဒီဇင်ဘာကျရင် ကာလုံသက်တမ်းက အပြောင်းအလဲရှိမှာဆိုရင် လက်ရှိက ကာလုံသမိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တဲ့အခါတော့ ဒီလိုပဲ အရင်ထားရအောင်လေနော်။ မရုတ်ထွေးအောင် ယာယီသမ္မတအောက်မှာ ခေါင်းစဉ်အသေးနဲ့ ရေးလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::Yes,I agree. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၅၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဦးညိုစောက ၅ဆက်မြောက် အစိုးရအဖွဲ့ လို့ သတ်မှတ်ရပါလိမ့်မယ် ။သူ့ရှေ့မှာ ဦးသိန်းစိန်၊ဦးထင်ကျော်၊ဦးဝင်းမြင့်၊အိမ်စောင့်အစိုးရ(၂၀၂၁-၂၀၂၅)တို့ ရှိနေလို့ပါ။ ဆွေးနွေးပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::agree, ako. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ok ပါဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] သမ္မတရုံးမှာ အရင်လက်ထက်က ဒုဝန်ကြီးတွေပါ ထည့်လိုက်ရင် ကောင်းမလားဗျ။ပြန်ရှာပြီး.ပိုပြည့်စုံသွားအောင် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၆၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::::ဟုတ်၊ အစ်ကို။ ရှာရသမျှ ထည့်လိုက်ပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် အကြည့်မှားသွားတာ။ကျော်ထင်က ၂ခု ဖြစ်နေတယ်။ဒီတော့ ကျနော့်ရဲ့ စာမျက်နှာကို ပယ်လိုက်ဖို့ လုပ်ရတော့မှာပဲ.@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၉၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::သံတူကြောင်းကွဲစာမျက်နှာဆီကိုပဲ ပြန်ညွှန်းလိုက်ပါတယ် [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၁၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးချက်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ခင်ဗျာ [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး မွမ်းမံပြင်ဆင်ပေးတာ ကျေးဇူးအထူးတင်ပါတယ်။အင်တာနက် ရှာဖွေမှုမှာ ကျနော်ဘက်က လိုအပ်ချက်တွေရှိသွားတာမို့ ရှာမရတဲ့အဆုံး အဟောင်းတန်းကနေ စာအုပ်အတွဲလိုက်ရှာပြီး သေသေချာချာဖတ်ပြီး ကောက်နုတ် ရေးလိုက်ရပါတယ်။ကိုးကားမှာလည်း ဖတ်ရှုလိုက်တဲ့ အခန်းခေါင်းစဥ်ပိုင်းလောက်ကိုပဲ ခြုံငုံ တတ်လိုက်ပါတယ်။အပိုဒ်တိုင်းကိုတော့ မတတ်ဖြစ်လိုက်ပါဘူး.လိုအပ်ချက်တွေကို ပံ့ပိုးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးအထူးတင်ကြောင်း ပြောလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၀၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], my pleasure ပါ bro..!🙂 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၁၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] [[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း]] ရဲ့ အောက်ပိုင်းမှာ ပေါင်းစပ်ဖို့ အကြံပြုထားတဲ့ဟာရှိပါတယ်။အဆင်ပြေရင် ပေါင်းပေးစေချင်ပါတယ်။နောက်ပြီး ၂၀၂၅ ဇူလိုင် ၃၁ ရက် နောက်ပိုင်း ဝန်ကြီးများစာရင်းမှာ ၁ဦးထဲနဲ့ ဝန်ကြီးဌာန၂နေရာ ကိုင်ထားတဲ့ သူတွေရှိပါတယ်။အဲ့ဒါ ကျနော်မခွဲတတ်လို့ ကူညီပေးပါအုံး။ကျနော် အခု ဒုဝန်ကြီးစာရင်း ဖြည့်နေပါတယ်။လိုအပ်တာများရှိရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၄၊ ၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးက ကျနော် ရေးလက်စကြီး ခင်ဗျားတို့ ရေးနေတယ်ဆိုရင် ကျနော် ရပ်လိုက်ပြီး အခြားဟာပဲ လုပ်လိုက်ပါ့မယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::အစ်ကို ရေးလက်စဆိုရင် ပိုတောင်းကောင်းတာပေါ့။ စစ်ရေး ရာထူး ဆောင်းပါးတွေ ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရေးတာ တွေ့တတ်လို့ တောင်းဆိုလိုက်တာပါ။ အစ်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] စတင်ရေးလိုက်ပါနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ဒီဟာကို ရေးနေတာ ၂ ရက်လောက်တော့ရှိပြီး မပြီးသေးတာ စစ်ဆောင်းပါးတွေကို ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရဲ့မူနဲ့ဟန်အတိုင်း အတုခိုးရေးရတာပေါ့ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၁၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ဘရားသား ရေးလက်စဆို ပိုအဆင်ပြေပါတယ်။ လိုတဲ့ အကိုးအကားတွေ၊ ရည်ညွှန်းတွေ၊ ဖြည့်စွက်ချက်တွေ လုပ်ပေးပါ့မယ်။ အသစ် စ ရေးဖို့က data မစုရေးသေးလို့ပါ။ ဆောင်းပါး frame ကို ဘရားသားပဲ စ တည်လိုက်ပါလား။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၃၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ပြီးခါနီးနေပြီဗျ။စစ်ထောက်ချုပ်ကနေ အငြိမ်းစားယူပြီး ထင်ရှားသူများအထိ ရောက်နေပြီ သူက စာအုပ်တွေထဲက လိုက်ရှာမှ နည်းနည်းစုံလို့ မကျန်အောင် ထပ်ရှာနေလို့ ကြာနေတာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၅၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ယာယီသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွ ကွယ်လွန် ဆိုပြီး သတင်းဌာန အချို့ တက်လာတာတွေ့လို့ ဝင်ဖြည့်လိုက်ပြီးကာမှ မကွယ်လွန်ဆိုပြီး ပြန်တက်လာလို့ ကျနော်ပြန်ဖျက်လိုက်ရတယ်။ဒီနေ့ကတော့ ကံဆိုးတဲ့နေ့ပါပဲ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၅၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], သတင်းဌာနတွေက ခုနောက်ပိုင်း Reliable source ဖြစ်/မဖြစ် တော်တော် စဉ်းစားရတယ်။ ဒါတောင် Reliable ဖြစ်ပါတယ်ဆိုတဲ့ တချို့သတင်းဌာနကြီးတွေတောင် controversial ဖြစ်တဲ့ သတင်းမျိုးဆို တစ်ဌာနနဲ့ တစ်ဌာန အာဘော်မတူကြတော့ နှစ်ခုစလုံးရဲ့ အာဘော်ကို citation လုပ်ပြီး ထည့်ရေးရတဲ့ အဖြစ်မျိုးတွေရှိတယ်။ ဖြစ်တတ်ပါတယ် ဘရို။ 😅 - [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၄၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဟုတ်တယ် ဘရို လူပုဂ္ဂိုလ်ဆိုင်ရာတွေဆို အတော့်ကိုသတိထားရတယ်။အချို့သော သတင်းဌာနကြီးတွေတောင်မှ အခုကာလမှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာတိုက်ခိုက်မှုတွေကိုပါ မသိမသာလုပ်လာကြတယ်။အဲ့ဒီ့ထဲ မျှောပါမသွားဖို့ အတော်လေးကို သတိထားနေရတယ်။ဝီကီဟာ ဝီကီပဲ ဖြစ်ရမယ်။သတင်းဌာန ဆန်ဆန်၊ပုဂ္ဂိုလ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု ဆန်ဆန် မဖြစ်ရဘူးဆိုတဲ့ မူကို သတိထားပြီး အတင်းဖက်တွယ်ထားနေရတယ်။ခုဟာကလဲ နာရေးအကြောင်းအရာလည်း ဖြစ်နေပြန်၊နောက်ပြီး အထူးစိုးရိမ်ရဆိုတဲ့အခြေအနေဖြစ်နေပြန်တော့ မလွဲလောက်ဘူးဆိုပြီး ဖြည့်စွက်လိုက်တာ။နောက်ဆို ဒါကိုလည်း အထူးသတိထားရတော့မယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၀၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဦးမြင့်ဆွေ ရဲ့ ကိုယ်ရေးအကျဥ်းထွက်လာပြီ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးမှုများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ဆောင်းပါး ၂ခု ပေါင်းစပ်ရန် လမ်းညွန်ထားတဲ့ [[ဘဖေ|ဘဖေ၊ဦး]] စာမျက်နှာ နဲ့ [[ဦးဘဘေ]] စာမျက်နှာ တို့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရေးသားခြင်း၊ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်းခြင်း ပေါင်းစပ်ခြင်းတွေ လုပ်ဆောင်ထားပါတယ်။လိုအပ်ချက်များရှိရင် ကူညီပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၉၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[ဂုတ်ထိပ်တံတား]] စာမျက်နှာကို ပြင်ဆင်မှုတွေနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ကာကွယ်မှု အတားအဆီးတစ်ခု လုပ်ဆောင်ပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။အခုအချိန်မှာ အပြန်အလှန်စွပ်စွဲမှုတွေ၊ ဝန်မခံမှုတွေနဲ့ ရှုပ်ထွေးနေချိန် မို့လို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၃၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::{{done|semi-protection for one month}}. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ...အခုတလော စာမျက်နှာတွေရဲ့ ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်မှုတွေကို အထူးသတိပြုစောင့်ကြည့်ပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်။လတ်တလောသတိထားမိရသလောက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံချိန်စံနှုန်းတွေနဲ့ သွေဖယ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုတွေကို အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ကို ဆောင်ရွက်နေကြတာတွေ့နေမြင်နေရပါတယ်။ဘက်မမျှတဲ့ ရေးသားချက်တွေ၊တစ်ဖက်တတ်ဆန်တဲ့ပြင်ဆင်မှုတွေက ဝီကီရဲ့ ထင်ရှားအရေးပါမှုအပေါ် ယိမ်းယိုင်သွားစေနိုင်ပါတယ်။အခုအချိန် အခုကာလက ပိုမိုပြီး အရေးပါအရာရောက်နေတာမို့လို့ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၅၅၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::အသိပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ သတိထားပြီး စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၀၄၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ [[ဇော်ဝင်းရှိန် (စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်)|ဇော်ဝင်းရှိန်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးချင်လို့ပါခင်ဗျာ.စာမျက်နှာထဲ အကြောင်းအရာအသစ်တွေ ထပ်ဖြည့်သွင်းထားရာမှာ ဧရာဝတီရဲ့ သတင်းဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်လုံးကို ပုံစံမပြတ်ထည့်သွင်းထားတာ၊၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန်လ ၉ရက်နေ့မှာ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်ကြည် ကိုယ်တိုင်က စီမံကိန်းနဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဟောင်း ဦးကျော်ဝင်းကို တိုင်ကြားထားတဲ့ကိစ္စတွေဟာ အဂတိလိုက်စားမှု ဥပဒေ နဲ့ အရေးယူနိုင်ခြင်း မရှိတဲ့အကြောင်း တရားဝင်ထုတ်ဖော်ပြောကြားထားခဲ့တာရှိပါလျှက် ဦးကျော်ဝင်း ဟာ သူနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဖယ်ရှားခံရတယ်လို့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အသရေဖျက်မှုမြောက်တဲ့ စာတွေရေးထည့်ထားတာ စတာတွေဟာ ဝီကီရဲ့ '''[[ဝီကီပီးဒီးယား:Biographies of living persons|သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိများ]]''' မူဝါဒနဲ့ သွေဖယ်နေပါတယ်။အစီအစဥ်တကျတည်းဖြတ်ခွင့် ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၈၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::You don't need to inform me. Please [[ဝီကီပီးဒီးယား:သတ္တိရှိပါ|be bold]] in editing. Thanks. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၆၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ကိုကိုဦး နှစ်ယောက်ဖြစ်နေတဲ့အတွက် [[ကိုကိုဦး]] သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ နဲ့ [[ကိုကိုဦး (ဝန်ကြီး)]] ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်.အဆင်မပြေတာများရှိရင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၁၉၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::{{like|username=Ninjastrikers}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၂၊ ၃၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဟင်္သာတဦးမြ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် ဝန်ကြီး [[ဟင်္သာတဦးမြ]] ကို ဖြည့်စွက်ရေးသားတာတွေ စလုပ်နေပါတယ်။နက်ဖြန်လောက်ဆို အပြီးသတ်နိုင်လောက်ပါပြီ။ ပြီးသွားတဲ့အခါကျရင် ဝိုင်းကူပေးပါအုံး။ခုကတော့ ရေးနေဆဲပါ။တစ်လက်စထဲ နိုင်ငံရေးပါတီတွေထဲက ထင်ရှားသူတွေတွေ့ခဲ့ရင်လည်း [[ဘရှိန်|ဦးဘရှိန်]] လိုမျိုး တစ်ခါတည်းရေးလို့အဆင်ပြေအောင် ကူပေးခဲ့ပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၀၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :okay naw, ako. Thanks prr [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အသစ် စာမျက်နှာတော့ ဖန်တီးထားပါတယ် ခင်ဗျာ ။လိုတာပိုတာ စိစစ် ပေးနိုင်ပါတယ်။ နာမည်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] တစ်ချက် ကြည့်ပေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးများ == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အချိန်ရရင် [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] နဲ့ [[ဆူရှီလာ ကာ့ရ်ကီ]] စာမျက်နှာတွေမှာ ဝင်ကူပေးပါအုံးဗျာ။ နီပေါ ဝန်ကြီးချုပ်တွေ နဲ့ ဘုရင်အမည်တွေကို။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၉၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးကို နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်(ယာယီ) ဆိုပြီး တစ်ဦးက စာမျက်နှာရွှေ့သွားပါတယ်။ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်...အစရှိတဲ့ ဆောင်းပါးလိုမျိုးဖြစ်တဲ့အရာကို ယာယီ ဆိုပြီး လာထည့်ပြောင်းသွားပါတယ်။နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ် ဆောင်းပါးဟာ နိုင်ငံတစ်ခုရဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူး ဆောင်းပါးသာဖြစ်ပါတယ်။လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ဆောင်းပါးမဟုတ်ပါဘူး.ကျနော်ပြန်ရွှေ့တာ ရွှေ့မရဖြစ်နေပါတယ် အကူအညီတောင်းခံပါတယ် ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၀၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::revert ပြန်လုပ်ထားပါတယ်ဗျ။ @[[အသုံးပြုသူ:Mayor mt|Mayor mt]] ကိုမေယာရေ၊ [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးက [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးလိုမျိုး ဝန်ကြီးချုပ်တွေ စာရင်း၊ တာဝန်၊ ခန့်အပ်ပုံ စတာတွေကို ဖော်ပြထားတဲ့ ဆောင်းပါးပါ။ ယာယီ ဆိုတာမျိုး ပါစရာမလိုပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၈၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ.. ဆောင်းပါးက မပြီးသေးဘူး။ရေးလက်စကြီးမလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၄၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :အခုလို ဝင်ကူခွင့်ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်ခမျာ၊ ဟုတ်၊ ကျနော် အတတ်နိုင်ဆုံးအဲ့မှာ နာမည်လေးတွေကြည့်လုပ်ထားတယ်ဗျ၊ နီပေါ သမ္မတ နာမည်ကိုတော့ ရာမစန္ဒြ ပေါ်ဍေလ ဆိုပြီး နာမည်ဖလှယ်ရင် အဆင်ပြေလောက်လားဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kaday Han Thaw|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အဆင်ပြေပါတယ် ခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၈၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == နိုင်ငံအမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. အရှေ့တီမောဆိုတဲ့ အမည်ထက်ကို တီမောလက်စ်တေဆိုတဲ့ အမည် နဲ့ နိုင်ငံအဆင့် သံအမတ်ကြီးတွေ ခန့်အပ်မှုတွေကို ပြုလုပ်နေတာကြာပါပြီ.ဒီတော့ ကျနော်က [[တီမောလက်စ်တေ-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး]] ဖန်တီးထားပါတယ်။ခက်တာက ကဏ္ဍ တွေ ဖန်တီးတဲ့အခါမှာ မူလ လုပ်ထားတဲ့ အရှေ့တီမော နဲ့လား တီမောလက်စ်တေ နဲ့ လုပ်မလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေရှိလာပါတယ်။အဲ့ကိစ္စကို ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၀၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ နာမည်နဲ့ ဆက်လုပ်တာ ပိုသင့်လျော်မယ်ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၈၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == အကြောင်းမဲ့ ပြန်ဖျက်နေခြင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.လက်ရှိမှာ နိုဘယ်ဆုအကြောင်းအရာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး အကြောင်းမဲ့ပြန်ဖျက်ခြင်းများအပါအဝင် စာမျက်နှာအချို့ကို အကြောင်းမဲ့ခေါင်းစဥ်ရွှေ့ပြောင်းခြင်းများ၊ဆောင်းပါးအချို့ရဲ့ အချက်အလက်အချို့ကို အဓိပ္ပာယ်မဲ့ အကြောင်းအရာတွေ အစားထိုးခြင်းနဲ့ အကြောင်းမဲ့ပယ်ဖျက်ခြင်းတွေ ဆက်တိုက် တွေ့ရှိနေလို့ စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၄၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] တစ်လက်စထဲ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> နဲ့ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> ဆိုပြီး ဝီကီမှာ ၂ခု လုပ်ထားတာ တွေ့ပါတယ်။သေချာကြည့်လိုက်ရင် တူတယ်ဆိုပေမယ့် ကွဲပြားမှုတော့ဖြစ်နေပါတယ်။ဘာဆက်လုပ်သင့်ပါသလဲ.ကိုနင်ဂျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၇၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :: က နိုဘယ်ဆု ရတဲ့သူ အားလုံးအတွက် ကဏ္ဍဖြစ်ပြီး ကတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆု ရသူတွေအတွက် ဆိုတော့ သည်အတိုင်းဆက်ထားလို့ရပါတယ်။ တစ်ခုပဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုတာထက် ဆုရှင်များဆိုရင်တော့ ပိုသင့်လျော်မလားပဲ။ ပုဂ္ဂိုလ်အနေနဲ့ရတာရှိသလို အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ရတာတွေလဲ ရှိတာမို့လို့ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[:ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ အဖွဲ့အစည်းများ]] ဆိုပြီး နောက်ထပ်တစ်ခု ထပ်လုပ်ထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Freedom of Panorama == မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေအရ Freedom of Panorama မရှိတော့တဲ့အတွက် [[မာရဝိဇယဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်]] ရဲ့ Commons ပေါ်က ပုံကို [[Commons:COM:FOP Myanmar|COM:FOP Myanmar]] အရ deletion request လုပ်ထားပါတယ်။ အဲပုံကို မြန်မာဝီကီမှာပဲ local upload အနေနဲ့ ပြန်တင်ပြီး သုံးနိုင်ပါတယ်။ သုံးရမယ့် လိုင်စင်နမူနာကို [[:en:w:File:Gautama Buddha statue at Kyaikto, Myanmar.jpg]] မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၈၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ပုံတွေတင်ရတာ အားတောင်မရှိတော့ပါဘူးဗျာ။လူပုံပါသွားလို့များလား မသိ။နောက်ကို သတိထားဆင်ခြင်ပါ့မယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၁၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::လူပုံပါတာကြောင့် မဟုတ်ပါဘူးဗျ။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ၂၀၁၉ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေမှာ FOP ခွင့်ပြုချက်မရှိတော့တာကြောင့် Commons မှာ တင်လို့မရတော့တာပါ။ အသေးစိတ်ကို [https://www.facebook.com/WikipediaMyanmar/posts/pfbid02z7E3N5FEzsNaCiqBibsTNDecXfH726p81JWPF5SPsE7a7LWdo1jHUcHWzucYiQJjl ဒီနေရာ] နဲ့ [[:c:COM:FOP|COM:FOP]] မှာ ဖတ်ကြည့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၀၉၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နားလည်သဘောပေါက်ပါပြီ ကိုနင်ဂျာ။ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၇၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကင်မရွန်း သမ္မတများ၏ အမည် ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. [[ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] များရဲ့ အမည် [[အမာဒူ အဟစ်ဂျို]] ၊ [[ပေါလ် ဘီယာ]] တွေကို မြန်မာမှုပြုထားတာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး အသံထွက် မှန်၊မမှန် စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၁၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :{{like|အဆင်ပြေပါတယ်}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၁၃၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == မျိုးဇော်သိမ်း အမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. မျိုးဇော်သိမ်း စာမျက်နှာမှာ. မှတ်စု ဆိုပြီး ထည့်ချင်တာ ထည့်မရလို့ပါ.ရေးချင်တာက ၎င်း၏ နာမည်ကို မျိုးဇော်သိန်း ဟုဆိုပြီး မီဒီယာများတွင် ဖော်ပြထားခြင်းရှိပြီး အမည်မှန်မှာ မျိုးဇော်သိမ်း ဖြစ်သည်..... လို့ ထည့်ချင်တာပါဗျာ..ထည့်မရဖြစ်နေလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၃၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Notice of expiration of your ipblock-exempt right == <div dir="ltr">Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission "ipblock-exempt" (အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ) will expire on 2025-12-02 11:55:29. Please renew this right if you would like to continue using it. <i>In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]</i> [[အသုံးပြုသူ:Leaderbot|Leaderbot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Leaderbot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၂၊ ၂၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC)</div> :@Ninjastrikers ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ သက်တမ်းကုန်သွားလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၈၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::{{Done|၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၆ အထိ တစ်နှစ်သက်တမ်း တိုးပေးလိုက်ပါတယ်။}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၀၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ အကောင့်က ဝင်လို့ကိုမရတာ။ခုရသွားပါပြီခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၁၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ရွာအမည်များကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ဒီရွာတွေကို တစ်ချက်လောက် ပြန်စစ်ပေးစေချင်ပါတယ်။၃ ခုတောင် ဖြစ်နေလို့ပါ။ရွာဟောင်းရွာသစ် ဖြစ်နေမလားလို့ပါခင်ဗျာ. [[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊ [[ထွန်းရဝေရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊[[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၀၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဒီမှာလဲနောက် တစ်ရွာပါ.[[ထွန်းရဝေရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၂၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::ဟုတ်တယ်ဗျ။ အရင်က ဘော့နဲ့ တင်ခဲ့တုန်းက ထပ်ကုန်တာပါ။ [[ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ#duplications|စာမျက်နှာ ၂၀၀၀ နီးပါး]] ထပ်နေပါလိမ့်မယ်။ သတိရရင် ရသလိုတော့ ဝင်ဖျက်တာ/ပေါင်းတာတွေတော့ လုပ်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၄၊ ၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ]]</nowiki> ဆိုပြီး ကျနော် ပြန်ပြုစုတာတွေ လုပ်နေပါတယ်။[[:en:Category:Lists_of_prime_ministers_by_country|Lists of prime ministers by country]] လိုမျိုးပေါ့ဗျာ. မှားယွင်းတာမျိုးရှိရင်လဲ အချိန်မရွေး ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၁၊ ၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၈၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများစာရင်း]] ဆောင်းပါးမှာ တတိယအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံလွှတ်တော်တွေရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံ (၂၀၂၆ ခုနှစ်) ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြထားပါတယ်။ Wikipedia ရဲ့ election result presentation စံနှုန်းအရ constitutional maximum seat count အစား တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံတဲ့ actual result composition ကို အသုံးပြုထားပါတယ်။အဲ့လိုက historical record distortion ကို လျှော့ချနိုင်ပြီး voting outcome ကို ပိုမိုရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြနိုင်မယ်လို့ ယူဆလို့ပါ။ ယခင် ပထမအကြိမ် နဲ့ ဒုတိယအကြိမ် လွှတ်တော်တွေမှာ အသုံးပြုခဲ့ကြတဲ့ maximum seat framework (၄၄၀ ခုံ)၊(၂၂၄ ခုံ) အစား ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံသော ဖွဲ့စည်းပုံကိုသာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အမှားအယွင်းရှိပါက ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၇၊ ၂၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Translation request == Hello, Zawzawaungthwin. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Burmese Wikipedia? Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Kurcke|Kurcke]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kurcke|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၂၊ ၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နှင့် တက္ကသိုလ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[:ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ]] ထဲက [[အင်ဖိုမြန်မာယူနီဗာစတီ]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါတယ်ခင်ဗျာ.ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ ဩဂုတ်လက ရန်ကုန် ပုဂ္ဂလိကတက္ကသိုလ် ၆၄ ကျောင်းကို စစ်ကောင်စီက ကောလိပ်အဆင့်သို့ [https://bur.mizzima.com/2024/08/03/28996 လျှော့ချမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်]။အထူးသဖြင့် ရန်ကုန်က ပုဂ္ဂလိက တက္ကသိုလ် အများစုပါခဲ့ပါတယ်။အချို့က တက္ကသိုလ်အစား ကောလိပ်ဆိုပြီး ပြန်ပြောင်းကြတာတွေတွေ့ရပါတယ်.အဲ့ထဲ အင်ဖိုမြန်မာက တက္ကသိုလ် website မတွေ့တော့ဘဲ ကောလိပ်ဆိုပြီး လိပ်စာပြောင်းထားတဲ့ website ကိုပဲ တွေ့ရပါတယ်။ မြန်မာဝီကီမှာ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နဲ့ တက္ကသိုလ် ဆိုပြီး ကဏ္ဍ: တစ်ခု ဖွင့်ကြမလား ဒါမှမဟုတ် ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ထဲ တစ်ခုထဲပါဝင်နေတဲ့ ဟာကို ဖယ်ရှားကြမလား၊ကြော်ငြာဆန်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းတွေကို ဖယ်ရှားသင့်သလား စသည်ဖြင့် အကြံပြု ဆွေးနွေးပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၅၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ကဏ္ဍကို ထပ်လုပ်ပြီး သပ်သပ်ခွဲထည့်တာကောင်းမယ်ဗျ။ (ရန်ကုန်)တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ဆိုတာကိုလည်း အချိန်ရရင်တော့ ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ဆိုပြီးလည်း အသုံးအနှုန်းထပ်ဖြည့်ပါဦးမယ်။ ကြော်ငြာဆန်တာတွေကိုတော့ ဖျက်သင့်တာနဲ့ ရှင်းလင်းသင့်တာနဲ့ ပြန်ခွဲပြီး စိစစ်ပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Help == I need help to improving [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. My Burmese language is bad. You can look at the English version and improve the article. Thank you [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ရေတွင်းကုန်းကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကိုရေ... ကျွန်တော် တစ်ချက်လောက် ပြောစရာရှိလို့ပါခင်ဗျာ။ဒီ [[ရေတွင်းကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု]] ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့လေ၊ အစက ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ထဲက 'ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ' လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားမိတာကို အခု ညောင်လေးပင်မြို့နယ်ထဲက '''<nowiki/>'[[ရေတွင်းကုန်းရွာမရွာ၊ ညောင်လေးပင်မြို့နယ်|ရေတွင်းကုန်းရွာမ]]'''' ဖြစ်ကြောင်း ပြန်ပြီး အတည်ပြုနိုင်ခဲ့ပါတယ်ဗျ။ အစတုန်းကတော့ ဘီဘီစီ သတင်းဌာနရော၊ KNU ဗဟိုကပါ 'ကျောက်ကြီး ရေတွင်းကုန်း' လို့ပဲ ဖော်ပြခဲ့ကြတာမို့ အဲဒီအချက်အလက်တွေကို ကိုးကားပြီး [[ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]] ဖြစ်ရပ်ထဲ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့တယ်လို့ ထင်မြင်မိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခု နောက်ဆုံးရရှိတဲ့ သတင်းတွေအရ ဘီဘီစီ ကိုယ်တိုင်ကရော၊ တခြား သတင်းဌာနတွေကပါ '[https://www.bbc.com/burmese/articles/c4gex4pvd5vo ညောင်လေးပင် ရေတွင်းကုန်း]' ဆိုပြီးတော့ပဲ ပြင်ဆင်ဖော်ပြလာကြပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ အရင်က မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့တဲ့ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ ဖြစ်စဉ်နေရာကို အချက်အလက် မှားယွင်းနေတဲ့အတွက် ပယ်နုတ်ခွင့်ပြုဖို့ တောင်းဆိုချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။" [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၁၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်၊ ပြောပြလို့ ကျေးဇူးပါ။ ပြင်ဆင်လို့ ရပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၄၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကို... ခင်ဗျာ။[[၂၀၂၆ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ]] စာမျက်နှာအသစ်ကို အကို့ရဲ့ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲရေးသားချက်များကို အများစု အခြေပြု ပံ့ပိုးရေးသားပြီး စာမျက်နှာသစ် ဖွင့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ပါ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲစာသားများကို ဖယ်ရှားပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးအနေနဲ့ ပြောင်းလဲခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၀၅၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ် အဆင်ပြေ သဘောတူပါတယ်။ အနှစ်ချုပ်ကိုတော့ ချန်ခဲ့ပေါ့နော်။ ကွတ်ခိုင်က "က" သတ်မဟုတ်ပဲ၊ "တ" သတ် ဖြစ်သင့်သလာလို့ပါ။ သတ်ပုံ ကြည့်ဖို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၁၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::တ ကျနော် ရိုက်တာ မှားသွားတာပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၄၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ လွှတ်တော် စာမျက်နှာတွေကို သန့်စင်လိုက်ကြရင်ကောင်းမလား ။ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊အမျိုးသားလွှတ်တော် နဲ့ ပြည်သူ့လွှတ်တော် တို့ကို အဓိကစာမျက်နှာကြီးများအဖြစ် ထားကြမယ်။ ပထမအကြိမ်၊ဒုတိယအကြိမ်၊တတိယအကြိမ် ဆိုင်ရာ စာမျက်နှာတွေကို စာမျက်နှာခွဲတွေ အနေနဲ့ ထားသင့်ပြီး အဲ့စာမျက်နှာတွေမှာ သူတို့နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေ တင်သင့်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ရှေးက ရေးခဲ့ကြသူတွေက စာမျက်နှာကြီးတွေမှာ အစုံထည့်လိုက်ကြတော့ ဒါကို ပြန်ချုံပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးများဆိုပြီး ပြန်ပြပေးကြမလား၊အကြံပြုပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၂၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဒီမှာ [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ကျနော်ဝင်ဖြည့်ထားသလိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၆၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::::okay, will contribute along naw. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ကျနော် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] နဲ့ [[ပထမအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ဆိုပြီး ခွဲလိုက်ပါတယ်။နဂိုမူလရေးသားသူရဲ့ စာတွေကို မပျောက်ပျက်စေဘဲ စာမျက်နှာများခွဲလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။[[ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ထဲလဲ ထည့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ဖျက်သိမ်းခြင်း သို့တည်းမဟုတ် အခြားသင့်လျော်သလို စီမံခြကင်းမျိုးဆောင်ရွက်ပေးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Edits history of "ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ" were merged to " ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်" [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၅၁၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဦးညိုစော နောက်ဆုံးဓာတ်ပုံ ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုရန် == ညီ/အကိုခင်ဗျာ၊ ဦး[[ညိုစော]] ရဲ့ ပုံအဟောင်းကို နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်းဓာတ်ပုံ တစ်ပုံပုံ ပြောင်းလဲပြင်ဆင်မှု ပြုလုပ်ချင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Luandhiya|Luandhiya]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Luandhiya|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အကိုခင်ဗျာ. ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ စာမျက်နှာနှင့် ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတို့တွင် ပြုလုပ်သွားသော တည်းဖြတ်မှုအချို့အပေါ် အောက်ပါအတိုင်း တရားဝင် ကန့်ကွက်အပ်ပါသည်။ ၁။ '''စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော Box (Infobox) များအား ဖယ်ရှားခြင်းကို ကန့်ကွက်ခြင်း:''' ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီသည် လွှတ်တော်၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အချက်အလက်များကို Infobox ဖြင့် စနစ်တကျ ဖော်ပြခြင်းသည် Wikipedia ၏ စံနှုန်း (Standard) ဖြစ်ပါသည်။ ဤ Box ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် မှတ်တမ်းရှာဖွေလိုသူများအတွက် အချက်အလက် အနှစ်ချုပ်ကို ကြည့်ရှုရန် အခက်အခဲဖြစ်စေပြီး ဆောင်းပါး၏ လေးနက်မှုကို ထိခိုက်စေပါသည်။ ၂။ '''သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ပယ်ဖျက်ခြင်း (History Erasure):''' ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတွင် ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ မှတ်တမ်း အချက်အလက်များကို ပယ်ဖျက်ခြင်းသည် သမိုင်းကြောင်းကို ဖျောက်ဖျက်ရာ ရောက်ပါသည်။ Wikipedia သည် အစဉ်အဆက် မှတ်တမ်းတင်ရမည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ရှိပြီးသား အချက်အလက်များကို အစားထိုးပယ်ဖျက်ခြင်းထက် အပိုင်းလိုက် (Reorganization) စနစ်တကျ ထည့်သွင်းပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၃။ '''တည်းဖြတ်မှုဆိုင်ရာ စံနှုန်း တသမတ်တည်းမရှိခြင်း (Inconsistency):''' ဆောင်းပါးတစ်ခုတွင် တစ်မျိုး၊ နောက်တစ်ခုတွင် တစ်မျိုးနှင့် စံနှုန်းမငြိမ်ဘဲ တည်းဖြတ်နေခြင်းသည် Wikipedia ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေပါသည်။ တည်းဖြတ်သူများအနေဖြင့် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အမြင်မတူညီမှုများ ရှိနိုင်သော်လည်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုရှိရန်နှင့် သမိုင်းအချက်အလက်များကို အခြေအမြစ်မရှိ ပယ်ဖျက်ခြင်းမျိုး ရှောင်ကြဉ်ရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ အားလုံးသည် အချိန်ပေးပြီး ပူးပေါင်းရေးသားနေကြသူများဖြစ်သဖြင့် ခိုင်မာသော စံနှုန်းတစ်ခုဖြင့်သာ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်သွားရန် တိုက်တွန်းအပ်ပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၈၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, I noticed you reverted my edits. I didn’t make a fuss since it’s not the first time, and I figured you thought it was best. Just to explain though, I edited for relevance and accuracy, trimming out redundant info. That’s the approach you and I have been following here: keeping pages consistent, concise, and factual. :I’m definitely not for erasing history, but as one of the main contributors, I believe in adding solid, factual content, like keeping a living person’s bio focused on their own information. We don’t need details about an entire committee on someone’s page just because they happen to be Chair, respective articles can have those information :Anyway, I’ll try to step back more, but it would help if you could check in with me first before questioning my edits. Honestly, there aren’t many people editing current Myanmar politics besides you and me. So, like before, let’s consult each other first, I’ll do the same on my end. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၉၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်စလုံးက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှတ်တမ်းတွေကို အချိန်ပေး ပြုစုနေကြတာမို့ အချက်အလက် တိကျဖို့နဲ့ စံနှုန်း (Standard) တစ်ခုတည်းရှိဖို့က အဓိကကျတယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မိတ်ဆွေရဲ့ တည်းဖြတ်မှုမှာ အချက်အလက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကွဲလွဲမှုနဲ့ စံနှုန်းလွဲချော်မှု တချို့ကို အခုလို ထောက်ပြလိုပါတယ် - ::၁။ '''ဖွဲ့စည်းသည့်ရက်စွဲ (Accuracy):''' ဥပဒေကြမ်းကော်မတီကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်လို့ ပြောင်းလဲလိုက်တာဟာ မှားယွင်းနေပါတယ်။ အမှန်က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့ (ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ ဒုတိယနေ့) ကတည်းက ပုဒ်မ ၂၁ နဲ့ နည်းဥပဒေ ၃၃၊ ၄၀ အရ စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာပါ။ ဒါကို ၂၀၁၃ လို့ ပြောင်းလိုက်ရင် ကော်မတီရဲ့ အစောပိုင်း သမိုင်းကြောင်း ၂ နှစ်စာ ပျောက်ဆုံးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ ပြောနေတဲ့ Accuracy နဲ့ မကိုက်ညီပါဘူး။ ::၂။ '''Infobox Standard:''' လွှတ်တော်ကော်မတီတွေအတွက် <code><nowiki>{{Infobox organization}}</nowiki></code> သုံးတာဟာ Wikipedia ရဲ့ စံနှုန်းမဟုတ်ပါဘူး။ လွှတ်တော်ကော်မတီတွေမှာ သီးခြားရှိတဲ့ Parliamentary terms တွေနဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ အခြေခံမှုတွေကို ဖော်ပြဖို့ <code><nowiki>{{Infobox legislative committee}}</nowiki></code> ကိုပဲ သုံးသင့်ပါတယ်။ ဒါမှသာ တခြားနိုင်ငံတကာ လွှတ်တော်စာမျက်နှာတွေနဲ့ စံနှုန်းတူညီမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ::၃။ '''သမိုင်းမှတ်တမ်း (Historical Data):''' အချက်အလက်တွေကို လိုရင်းတိုရှင်း (Concise) ဖြစ်အောင် လုပ်တာကို လက်ခံပေမယ့် သမိုင်းအချက်အလက်တွေ ပျောက်ပျက်သွားတဲ့အထိ ချုံ့ပစ်တာမျိုးတော့ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှတ်တမ်းတွေဟာ သမိုင်းစဉ်ဆက် လေ့လာသူတွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ::ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ ရှေ့ဆက်မယ့် လုပ်ငန်းစဉ်မှာ '''၂၀၁၁ ဖွဲ့စည်းပုံအမှန်ကို ပြန်ထားဖို့''' နဲ့ '''မှန်ကန်တဲ့ Legislative Infobox Standard''' ကို သုံးဖို့ သဘောတူညီချက် ရယူချင်ပါတယ်။ အပြန်အလှန် ညှိနှိုင်းပြီး ခိုင်မာတဲ့ မှတ်တမ်းတွေ အတူတူ တည်ဆောက်သွားကြဖို့မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျနော် ဆိုရင်လည်း ရှေးရှေးက ရေးသားသူတွေရဲ့ စံချိန်စံညွန်းတွေကို လေ့လာသင်ယူပြီး အတတ်နိုင်ဆုံး စံနှုန်းတွေထဲကနေ ချော်မထွက်သွားအောင် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။အမှားအယွင်းဖြစ်ခဲ့လို့ ရှိရင်လည်း တည့်မတ်ပေးမှုကို အချိန်မရွေး အစဥ်အမြဲ လေးစားလက်ခံပြီး ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၃၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ. [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊အမျိုးသားလွှတ်တော်]] မှာ ဝိုင်းကူပါအုံး။နောက်ရက်တွေက အလုပ်တွေ ပြုံတော့မှာဆိုတော့ ခုထဲက လုပ်ထားရအောင်လို့။[[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ သမ္မတရွေးချယ်ရေး]] ကိုလည်း ကြိုပြင် ပေးထားပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးအား မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် အဆိုပြုချက်အပေါ် ကန့်ကွက်ခြင်း == မင်္ဂလာပါ အက်ဒမင် Zawzawaungthwin ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် MM TechEditor ပါ။ ကျွန်တော် ဖန်တီးထားသည့် 'အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးကို မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် (Speedy Deletion) အဆိုပြုထားခြင်းအပေါ် အောက်ပါအချက်များဖြင့် ကန့်ကွက်လိုပါသည်။ Test Page မဟုတ်ခြင်း: ဤစာမျက်နှာသည် စမ်းသပ်စာမျက်နှာ မဟုတ်ပါ။ Sandbox မှတစ်ဆင့် စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ပြီးမှ ပင်မနယ်ပယ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရေးပါမှု (Notability): ဆောင်းပါးရှင် အောင်မြင့်မြတ်သည် ကုလသမဂ္ဂ လက်အောက်ခံအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော APCICT/ESCAP မှ အသိအမှတ်ပြုထားသည့် Digital Transformation Consultant တစ်ဦး ဖြစ်သလို၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အင်တာနက်အဖွဲ့အစည်း ICANN (NCUC) ၏ အာရှပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ခိုင်မာသော ကိုးကားချက်များ: ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို PRLog နှင့် The Org ကဲ့သို့သော နိုင်ငံတကာ သတင်းရင်းမြစ်များတွင် ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်ပါသည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ ဤဆောင်းပါးသည် CSD A7 နှင့် ငြိစွန်းခြင်း မရှိဘဲ အချက်အလက် ခိုင်မာမှု ရှိသောကြောင့် မဖျက်သိမ်းမီ အသေးစိတ် ထပ်မံစစ်ဆေးပေးပါရန် ယဉ်ကျေးပျူငှာစွာဖြင့် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ လိုအပ်သည်များကိုလည်း ဆက်လက် ပြင်ဆင်သွားပါမည်။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ လက်ရှိ '''၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ'''အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲနှင့် သမ္မတသစ် တင်မြှောက်မှုဖြစ်စဉ်များတွင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ သမိုင်းမှတ်တမ်း တိကျခိုင်မာစေရန်အတွက် အောက်ပါအချက်ကို တင်ပြလိုပါသည်။ ၁။ လက်ရှိ '''၄ ဧပြီ ၂၀၂၆''' ရက်စွဲပါ နေ့စဉ်သတင်းစာများ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ရုံးနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနတို့၏ ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် "ဦး" ဟူသော အသုံးအနှုန်းအစား '''"ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး"''' ဟူသော ရာထူးအမည်ကိုသာ တရားဝင် ဆက်လက်သုံးနှုန်းထားသည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။ ၂။ ဧပြီလ ၃ ရက်နေ့အထိ '''"ယာယီသမ္မတ"''' အနေဖြင့် ဥပဒေများ ဆက်တိုက်ပြဋ္ဌာန်းနေခြင်းနှင့် တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်ကျင်းပနေစဉ်အတွင်းမှာပင် ဥပဒေပြုရေးအာဏာကို ၎င်းကိုယ်တိုင် ဆက်လက် ကျင့်သုံးနေသည့် အခြေအနေမှာ ထူးခြားသည့် သမိုင်းမှတ်တမ်းဖြစ်ပါသည်။ယနေ့သတင်းစာပါ ဖော်ပြချက်ကို ကိုးကားပြုပါသည်။[https://www.moi.gov.mm/mal/4-apr-26] တစ်ဖက်တွင် ပုဒ်မ ''၆၃။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖြစ်မှ လည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရ သည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် အငြိမ်းစားယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည်။''ဆိုသည့်ပြဌာန်းချက် ရှိသည်ဆိုသော်ငြား ''[https://www.moi.gov.mm/index.php/news/81370]'' ထုတ်ပြန်ချက်သည် ဦး..အစား ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အသုံးအနှုန်းကိုသာ ဆက်လက်သုံးနှုန်းခြင်းမျိုး တွေ့နေရပါသည်။သို့ဖြစ်ပါ၍ လက်ရှိ တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသေးသည့် "ဦး" တပ်ခြင်းမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ပြီး၊ မူရင်းအထောက်အထားများအတိုင်းသာ တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်သင့်ထားသည်ဟု ယူဆပါသည်။ဦးဟု ပြောင်းလဲချိန်တွင်မှ လိုက်ပါပြောင်းလဲသင့်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သမိုင်းမှတ်တမ်းတင်ရာနေရာဖြစ်သဖြင့် လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသည့် အခြေအနေမှန်ကို ထင်ဟပ်စေရန်အတွက် တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်ပါ အသုံးအနှုန်းများအတိုင်းသာ အသုံးပြုသင့်သည်ဟု ယူဆပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, Ko @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], :I only put that comment for U Nyo Saw and Nan Ni Ni Aye's role as members of Hluttaw, which ended constitutionally. For MAH, I don't know anymore, even he is not USDP party and ppl are putting USDP as his party. God knows what at this stage. Good luck! [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ဗျာ၊ ညိုစောနဲ့ နန်းနီနီအေးတို့ရဲ့ လွှတ်တော်သက်တမ်း ကိစ္စတွေကို သေချာပြင်ဆင်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ::ကျွန်တော် အဓိက ပြောချင်တာက '''<nowiki/>'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး'<nowiki/>''' နဲ့ '''<nowiki/>'ဦး'''' အသုံးအနှုန်း ကိစ္စပါ။ အခုလောလောဆယ် တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်တွေမှာ 'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး' လို့ပဲ သုံးနှုန်းနေသေးသရွေ့တော့ ကျွန်တော်တို့ဘက်က 'ဦး' ဆိုတာကို လာပြင်ရင် လက်မခံဘဲ ဒီအတိုင်းပဲ ထားရှိသင့်လား ပြောင်းနေတာကို လက်ခံပေးလိုက်ကြမလား။ သူတို့ဘက်က တရားဝင် ပြောင်းလဲသုံးနှုန်းလာတဲ့ အခါကျမှပဲ ကျွန်တော်တို့ ဝီကီမှာ လိုက်ပြင်ကြတာက ပိုပြီးကောင်းမလား။ အခုအချိန်က ဘယ်သူက တပ်ကို ကိုယ်စားပြုသလဲ၊ ဘယ်သူက ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကို ကိုယ်စားပြုသလဲဆိုတာတွေကလည်း တော်တော်လေး ရှုပ်ထွေးနေတဲ့ အချိန်ဖြစ်နေလို့၊ ဝီကီအယ်ဒီတာတွေအနေနဲ့ အသုံးအနှုန်းပိုင်းမှာ ပိုပြီး သတိထားကြမလားဆိုတာ တိုင်ပင်ရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၉၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::I have no idea, but follow the usage by state media at this stage as they are official and final. Even now, MAH is just a president-elect and he has sworn into office, thus this term of office hasn't started yet. For now, let's just keep it that way until they all are sworn in into offices. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::I just have ONE idea. ကျနော်က အမြဲလိုလို officeholder infobox မှာ နာမည်တွေ ထည့်ရင် ဦး/ဒေါ်/မစ္စတာ/မောင် တို့ကို မထည့်တော့ဘူး။ redundant လေးဖြစ်လို့။ ကျစ်ကျစ်လစ်လစ် ဖြစ်တာ ကောင်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် infobox လိုမျိုးမှာဆိုရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၁၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::::Infobox မှာ ဦး/ဒေါ် ထည့်မထည့်နဲ့ပတ်သက်ပြီး [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(ဝေါဟာရ)/မော်ကွန်း_၁#မြန်မာအမည်_နှင့်_လင့်ခ်များ|အရင်တုန်းက ဆွေးနွေးခဲ့ဖူးတာ]] ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၇၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::Thanks for sharing the previous discussion pr. လေ့လာမှတ်သားရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ် သတ်မှတ်ချက်တွေပေါ့။ ကိုနင်ဂျာက အနှစ်ချုပ်ရေးတဲ့ထဲမှာ infobox ဦး/ဒေါ်/ဗိုလ် အကြောင်း မပါဘူးနော်။ ကိုနင်ဂျာက အပေါ်မှာ ဆွေးနွေးတာတော့ တွေ့လိုက်တယ်ဗျာ။ As for me, I am okay with the group consensus. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::အတော်လေးကို ကောင်းပါတယ်။ဆွေးနွေးကြတာတွေက။ကျေးဇူးပါ ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြတ်ကို == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[မြတ်ကို]] စာမျက်နှာမှာ ဆက်ခံသူထည့်တာ မပေါ်ဘူး ဖြစ်နေလို့ပါ။ကူညီပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၉၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :office2 ပါရာမီတာမှာ ပြဿနာရှိနေပုံရတယ်။ လောလောဆယ် 2 ကို ကျော်ပြီးပြင်ထားတယ်။ အားတဲ့အချိန် တမ်းပလိတ် ပြန်ပြင်ပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၁၄၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့..ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၁၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == သောင်းအေး စာမျက်နှာကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)]]စာမျက်နှာကို တစ်ချက်စစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး]] နဲ့ အတူတူပဲလားမသိ။ယခုအခါ [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်]]အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ဆိုတာက သောင်းအေးမှာ မပါတော့ စစ်ကြည့်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၉၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :အတူတူပဲ ဖြစ်ဖို့များပါတယ်။ "သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)" စာမျက်နှာမှာက ကိုးကားတွေ မပါတော့ redirect ပဲ လုပ်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၄၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::တစ်လက်စထဲ လွှတ်တော်တွေရဲ့ အစည်းအဝေးကျင်းပနေပုံတွေ၊အမတ်နေရာခွဲဝေမှု ပုံစံချပ်တွေကို ဘယ် [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Categories|ကဏ္ဍ]] တွေထဲ ထည့်ရမလဲဆိုတာပါ လမ်းညွန်ပေးခဲ့ပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၃၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သန်းမောင်]] စာမျက်နှာဖန်တီးနေရင်း အလိုအလျောက် အကောင့်က ထွက်သွားပြီး အခြားအကောင့်နဲ့ စာမျက်နှာတက်သွားပါတယ်။စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၆၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::IP-user account နဲ့ create သလိုဖြစ်သွားတာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၄၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == တမ်းပလိတ်ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ [[အောင်နိုင်သူ]] စာမျက်နှာအောက်က တမ်းပလိတ်: မင်းအောင်လှိုင် အစိုးရအဖွဲ့ က ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရသူတွေကို ဝင်ပြင်မရ ဖြစ်နေတယ်။ပျက်သွားတာလား ဒါမှမဟုတ် ဘာလို့လဲလို့မသိဘူး အဆင်ပြေရင်အဲ့ဒါလေးပါ ဝင်ကိုင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၁၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :okay, will take a look. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်ကိုဖျက်ခြင်း == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်းကို ဖျက်ချ တာကို ဆွေးနွေးချင်တယ်။ အဲ့ဒီ စာရင်းက တိုက်ခိုက်ခြင်း ၊ ဘက်လိုက်ခြင်း၊ မုန်းတီးခြင်းမဟုတ်ဘူး။ လက်ရှိ အမှန်တရားစာရင်းဖြစ်တယ်။ မြန်မာပြည်တွင်း တရာဝင် သတင်းဌာန တွေ့ ကလဲ မြန်မာခရိုနီ စာရင်းကို ပြုစုထား တွေ့ရှိတယ်။ Attack ခေါင်စဉ်တပ်ပြီး ဖျက်ချတာတော့မကောင်းပါဘူး။ ဆောင်းပါးရေးတဲ့သူကို လေးစားမှု့ မရှိသလို့ ခံစားရပါတယ်။ ဖျက်သင့်တယ်လို့ ယူဆရင် ဆွေးနွေးချက် ဖွင့်ပြီး ဆွေးနွေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၀၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :ဝီကီပီးဒီးယားရှိ ''မည်သည့်'' စာမျက်နှာတွင်မဆို '''သက်ရှိထင်ရှား ပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း ရေးသားထားသော အချက်အလက်များ'''တွင် တည်းဖြတ်သူများသည် ဂရုပြုဆင်ခြင်ရမည်။ ယင်းကဲ့သို့အကြောင်းအရာများသည် အင်မတန်တိကျမှန်ကန်ရန် လိုအပ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယား၏ ပင်မ မူဝါဒသုံးခုနှင့် ကိုက်ညီရပါမည်။ :[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။ တည်းဖြတ်သူများသည် ဆောင်းပါးပါ အချက်အလက်များကြောင့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များအပေါ် ထိခိုက်နစ်နာမှု ရှိ၊ မရှိကို အစဉ်အမြဲ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။ ဤမူဝါဒသည် ဆောင်းပါး၏ အဓိကဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူသာမက ဆောင်းပါးအတွင်း ဖော်ပြခြင်းခံရသည့် မည်သည့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်နှင့်မဆို သက်ဆိုင်ပြီး၊ ဆွေးနွေးချက်စာမျက်နှာများ အပါအဝင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို သက်ရောက်မှုရှိသည်။ :အချက်အလက်တစ်ခု၏ ခိုင်လုံမှုကို သက်သေပြရန် တာဝန်မှာ ထိုအချက်အလက်ကို ထည့်သွင်းသူ သို့မဟုတ် ပြန်လည်တင်ပြသူ၏ တာဝန်သာ ဖြစ်သည်။ ကိုးကားချက်မပါသော အချက်အလက်များကို ခိုင်လုံကြောင်း သက်သေမပြနိုင်ပါက ဝီကီပီးဒီးယား၏ စည်းမျဉ်းအရ လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်း သတိပြုရမည် ဖြစ်ပေသည်။ :ဝီကီပီးဒီးယားသည် အွန်လိုင်းစွယ်စုံကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး အပြန်အလှန်လေးစားမှုရှိသော အရည်အသွေးမြင့် စွယ်စုံကျမ်းကို တည်ထောင်ခြင်းနှင့် အသုံးပြုရာတွင် စိတ်ပါဝင်စားမှုရှိသည့် လူတစ်ဦးချင်းစီပါဝင်သော [[metawiki:The Wikipedia Community|အွန်လိုင်း အသိုင်းအဝိုင်း]]တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သင့်ကိုယ်ပိုင်အတွေးအခေါ်များ၊ ဆန်းစစ်လေ့လာချက်များ သို့မဟုတ် သတင်းအချက်အလက်အသစ်များကို ဖြန့်ချိရန် နေရာမဟုတ်ပါ.အဆိုပါ စည်းမျဥ်းများအတိုင်း ပယ်နုတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၁၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. စိစစ်ခံယူမှုပြုပါတယ်ခင်ဗျာ။[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။အဲ့ စည်းမျဥ်းအတိုင်း ဖျက်ချခဲ့ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၈၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်" (Businessperson) နဲ့ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတာ အဓိပ္ပာယ် အလွန်ကွာခြားပါတယ်။ ::* '''စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်:''' ဒါဟာ အလုပ်အကိုင် သို့မဟုတ် ဂုဏ်ပုဒ်ဖြစ်ပါတယ်။ ::* '''ခရိုနီ:''' ဒါဟာ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် ဝေဖန်ချက် (Label) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သက်သေမရှိဘဲ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ တံဆိပ်ကပ်တာဟာ အဲဒီလူရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို တိုက်ခိုက်ခြင်း (Character Assassination) မြောက်ပါတယ်။ ::သက်သေမခိုင်လုံလျှင် မရေးသင့် (No Reliable Sources)ပါဘူး။ '''"သက်သေခိုင်မာမှရေး"''' ဆိုတာ ဝီကီရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး စည်းမျဉ်းပါ။တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်က ကောလာဟလတွေကို အခြေခံပြီး ရေးလို့မရပါဘူး။အကယ်၍ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ခိုင်လုံတဲ့ သတင်းဌာနတွေကနေ (ဥပမာ - Sanctions စာရင်းဝင်ခြင်း စသဖြင့်) တရားဝင် ဖော်ပြထားတာမျိုးရှိမှသာ "ဝေဖန်ခံရမှု" အနေနဲ့ ကိုးကားပြီး ရေးသားသင့်ပါတယ်။သတင်းဌာနတိုင်းမှာ နောက်ကွယ်က ထောက်ပံ့ပေးထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်း ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ပိုင် နိုင်ငံရေးအမြင် (Editorial Line) ရှိတတ်ပါတယ်။အချို့သတင်းဌာနတွေဟာ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်ကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် ဝါဒဖြန့်ဖို့ (Propaganda) အတွက်ပဲ ရေးသားလေ့ရှိပါတယ်။ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ဘက်လိုက်သော သတင်းရင်းမြစ်"''' တွေကို ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အမြဲတိုက်တွန်းထားပါတယ်။သတင်းဌာနအချို့ဟာ သတင်းဦးဖို့ကိုပဲ အဓိကထားပြီး သေချာစိစစ်ခြင်းမရှိဘဲ တင်ပြတတ်ပါတယ်။'''"ကြားရသည်"''' သို့မဟုတ် '''"သတင်းအရ သိရသည်"''' ဆိုတဲ့ ခိုင်လုံမှုမရှိတဲ့ စကားလုံးတွေ သုံးပြီး ရေးသားတဲ့ သတင်းတွေကို ဝီကီမှာ သက်သေအဖြစ် သုံးလို့မရပါဘူး။ဝီကီပီးဒီးယားက လိုချင်တာဟာ '''Reputable''' (နာမည်ဂုဏ်သတင်းရှိပြီး)၊ '''Editorial Oversight''' (အယ်ဒီတာအဖွဲ့က အဆင့်ဆင့် စစ်ဆေးထားတဲ့) သတင်းဌာနမျိုးကိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။သတင်းဌာနတစ်ခုမှာပဲ ဖြစ်ဖြစ် '''"သတင်း" (News Report)''' နဲ့ '''"အာဘော်/ဆောင်းပါး" (Opinion Piece/Editorial)''' ဆိုတာ ကွာခြားပါတယ်။ဆောင်းပါးရှင် တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ အာဘော်ဟာ အဲဒီလူရဲ့ အမြင်သက်သက်သာ ဖြစ်လို့ "ခရိုနီ" လို့ သုံးနှုန်းထားရင်တောင် အဲဒါကို "အချက်အလက်" (Fact) အနေနဲ့ ဝီကီမှာ ယူသုံးလို့ မရပါဘူး။မြန်မာ့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တွေကို '''နိုင်ငံရေးအရ တိုက်ခိုက်ဖို့ (Political Attack)''' သို့မဟုတ် '''ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ (Social Punishment)''' အတွက် လက်နက်တစ်ခုလို အသုံးများလာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ဒီအသုံးအနှုန်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားလို စွယ်စုံကျမ်းမျိုးမှာ ဘာကြောင့် အန္တရာယ်ရှိသလဲဆိုတာကို အချက်အချို့နဲ့ ထပ်လောင်းတင်ပြချင်ပါတယ် -"ဘယ်လောက်အထိ ချမ်းသာရင် ခရိုနီလဲ" သို့မဟုတ် "ဘယ်လို လုပ်ငန်းမျိုး လုပ်ကိုင်ရင် ခရိုနီလဲ" ဆိုတာကို တိကျတဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ သတ်မှတ်ချက် မရှိပါဘူး။ အဲဒီအစား လူထုရဲ့ အမြင် သို့မဟုတ် သတင်းဌာနတွေရဲ့ အာဘော်ပေါ်မှာပဲ မူတည်နေတာပါ။ ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားလို နေရာမျိုးမှာ ဒီစကားလုံးကို သုံးနှုန်းခြင်းဟာ '''အစွဲ (Subjectivity)''' ပါဝင်နေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ "ခရိုနီစာရင်း" လို့ ခေါင်းစဉ်တပ်လိုက်တာနဲ့တင် အဲဒီစာရင်းမှာ ပါဝင်တဲ့သူတွေအားလုံးကို အထောက်အထားမရှိဘဲ "လူဆိုး" တွေအဖြစ် တံဆိပ်ကပ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားစေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားဟာ '''စစ်တလင်း မဟုတ်သလို၊ တရားရုံးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။''' အကယ်၍ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ လူသိများနေရင်တောင်မှ ဝီကီတည်းဖြတ်သူက "သူသည် ခရိုနီဖြစ်သည်" လို့ မရေးရပါဘူး။အဲဒီအစား "X သတင်းဌာန သို့မဟုတ် Y အဖွဲ့အစည်းက ၎င်းအား ခရိုနီအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်" လို့သာ ကိုးကားချက်နဲ့တကွ (Attribution) ရေးသားရမှာဖြစ်ပါတယ်။ဘယ်လိုလူမျိုးကို ခရိုနီလို့ ခေါ်မလဲဆိုတဲ့ တိကျတဲ့ စံနှုန်းမရှိဘဲ ကိုယ်မကြိုက်တဲ့သူဆိုရင် "ခရိုနီ" လို့ ပြောနေကြတာဟာ တိုက်ခိုက်မှုသက်သက် (Personal Attack) သာ ဖြစ်ပါတယ်။အခုလိုမျိုး ရမ်းပြောနေတဲ့ စာရင်းတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ လာတင်တာဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ ခိုင်လုံမှုကို အသုံးချပြီး လူတစ်ဖက်သားကို ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ ကြိုးစားတာပဲ ဖြစ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားကို အသုံးချခြင်းတာဖြစ်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]], @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ခရိုနီစာရင်းဆိုတာဟာ "[[:en:Wikipedia:Articles for deletion/List of dictators (2nd nomination)|အာဏာရှင်များ စာရင်း]] နဲ့ အလားတူပါပဲ။ [[WP:NPOV|ဘက်မလိုက်တဲ့အမြင်]] နဲ့ ရေးသားဖော်ပြဖို့ မဖြစ်နိုင်တဲ့အတွက် ခရိုနီများ စာရင်း၊ အာဏာရှင်များ စာရင်းဆိုတာတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ရေးသားဖော်ပြခြင်း ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၀၂၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] မှတ်သားထားပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၅၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်နိုင်သူ(ဇွဲကပင်) == ငါ့ အကြောင်းတင်ထားတာ ဆွေးနွေးချင်လို့ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၆၊ ၁၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ဆွေးနွေးဖို့ ဖိတ်ခေါ်တာကို ကြိုဆိုပါတယ်ဗျ။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဆောင်းပါးကိစ္စဆိုရင်တော့ အောက်ပါ လမ်းညွန်ချက်များချမှတ်ထားတာရှိတော့ လေ့လာ ဆောင်ရွက်လို့ရပါတယ်ခင်ဗျာ။ :* [[:en:Wikipedia:Conflict_of_interest|Wikipedia:Conflict of interest]] :* [[:en:Wikipedia:Autobiography|Wikipedia:Autobiography]] :[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၀၅၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ငါ က စာရေးဆရာ ပါ ::မြန်မာနိုင်ငံ စာရေးဆရာ အသင်းဝင်အမှတ် ၁၀၃၉ ပါ ::အဓိကတော့ ငါ့ကဗျာ ငါ့စာပေ တွေ နောက်လူတွေဖတ်နိုင်ဖို့နဲ့ ငါ့ အကြောင်းကို နောက်လူတွေ လေ့လာဖို့ ငါ့အကြောင်းကို မင်းတို့ဆီမှာ တင်ပေးစေချင်ပါတယ်။ ::ငါဘာသကါသေတေံ ပြဖို့ လိုပ်သလဲ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၂၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::ငါ လက်ရှိ ဆိုရင် :::Bullet ဂျာနယ်နဲ့ Statesmans ဂျာနယ်မှာ ပင်တိုင်ဆောင်းပါးရေးသလို မြဝတီသတင်းစာ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း ငွေတာရီ သုတအလင်းမဂ္ဂဇင်း ပြည်သူ့တပ်မတော်စာစဥ် နဲ့ အခြားသော မဂ္ဂဇင်း စာစောင်များစွာမှာလည်း ငါစာရေးလျက်ရှိပါတယ် :::အေပြီလ ၈ ရက်ကပဲ ငါကို တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး က စာပေ အနုပညာဆု ပေးခဲ့ပါသေးတယ် :::အဲဒီသတင်း က မြန်မာ့ရုပ်သံ မြဝတီရုပ်သံ နဲ့ ရတနာ ပုံသတင်းစာ တို့မှာ ပါလာပါသေးတယ် :::မင်းလိုချင် ရင် ငါ Link ပို့ထားလို့ရပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၇၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ကိုယ့်အကြောင်းကိုယ် ရေးတာကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ပိတ်ပင်ထားပါတယ်။ဥပမာ [[ရန်မျိုးသိန်း]] ကို ကြည့်ပါ ။အထင်အရှားတွေ့ရပါတယ်။ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတော့ ကိုယ့်အကြောင်း ကိုယ်တိုင်ရေးတဲ့ ဆောင်းပါးအချို့ရှိနေတာ ရှိပေမယ့် ခွင့်မပြုထားတာကို ပြတာပါ။ တကယ်လို့ ရေးခဲ့ရင်တောင် အဲဒီလူဟာ ထင်ရှားအရေးပါမှု (Notability) ရှိကြောင်း ခိုင်လုံတဲ့ ထောက်ခံချက်တွေ ပါရပါမယ်။အခုကိစ္စမှာတော့ Admin က '''User space''' ထဲကို ရွှေ့လိုက်တာတွေ့ရပါတယ်။ "ဒါဟာ စွယ်စုံကျမ်းဝင် ဆောင်းပါးမဟုတ်သေးဘူး၊ Promotion ဆန်နေတယ်" လို့ မှတ်ချက်ပြုလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲဗျ။တကယ်ပဲ ထင်ရှားတယ်ဆိုရင်တောင် တခြားသူတစ်ယောက်က ရေးပေးတာက ပိုပြီး Standard ဖြစ်ပါတယ်ဗျ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၄၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုယ်တိုင်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]] ဒီမှာ ဝင်ရောက်လေ့လာနိုင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == Pages using bar box without float left or float right == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[သန့်ဇော်လွင်]] စာမျက်နှာမှာ [[:ကဏ္ဍ:Pages using bar box without float left or float right|Pages using bar box without float left or float right]] ဆိုပြီး ဖျောက်မရဖြစ်နေလို့ ဇယားမှာ ပြဿနာရှိနေတာလား ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတာ အချိန်ရရင် စစ်ဆေးပေးပါအုံးခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :{{tl|bar box}} ထဲက tracking category ကြောင့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း) == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)|ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)|ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)]] ဒီစာမျက်နှာတွေကို ပြန်လည်စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ အကုန်လျှောက်ပြင်နေကြတာတွေကို.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၂၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == The King's Warden == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] The King's Warden က တောင်ကိုရီးယားအသုံးအနှုန်းတွေကို တစ်ချက်လောက် စစ်ပြီး ဝိုင်းကူပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၅၊ ၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == နယူးကလီးယား (သို့) နျူကလီးယား == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက် နဲ့ ထို [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ:]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက်တွင် ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။စက်ရုံကို [[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ|နျူကလီးယား]] လို့ သုံးပြီး [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ]] ကို နယူးကလီးယားလို့ သုံးနေတာက မတူညီမှုကို ဖြစ်စေပါတယ်။ဘယ် စာလုံးရွေးသုံးကြမလဲ ဆိုတဲ့ ဆွေးနွေးစရာလဲ ဖြစ်လာပါတယ်။ကျနော်က [[ရူးပ်ပူရ် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ကို ရေးထားတော့ [[:ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] လို့ သုံးမလားလို့ စီစဥ်ထားပါတယ်။နျူကလီးယား နဲ့ နယူးကလိယား တစ်ခုခု ရွေးဖြစ်ရင် ဖျက်တာတွေ ပြင်တာတွေ လုပ်ကြရမှာပါ။ ကျနော်ကတော့ .... တည်ဆဲအဏုမြူစွမ်းအင်ဥပဒေ၏ အခန်း(၁၂)၊ “တားမြစ်ချက်များ” ပါ ပုဒ်မ၊ (၂၉)၊ ပုဒ်မ(၃၀)၊ ပုဒ်မ (၃၁) နှင့် ပုဒ်မ(၃၂) တို့တွင် “မည်သူမျှ နျူကလီးယားပစ္စည်း၊ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်း သို့မဟုတ် ရောင်ခြည်ထုတ် ကိရိယာကို ပြည်တွင်းသို့ တင်သွင်းရန်နှင့် ပြည်ပသို့ တင်ပို့ရန် ကြိုတင် ခွင့်ပြုချက်၊ မှတ်ပုံတင်‌ လက်မှတ် လျှောက်ထားခြင်း နှင့် လိုင်စင်မရှိဘဲ တင်သွင်းခြင်း၊ တင်ပို့ခြင်း လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်းနှင့် ဌာနမှဆက်လက် သုံးစွဲရန်မသင့်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်ကို ဆက်လက်၍ လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်း မပြုရ” ဟု တားမြစ် ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။ ဆိုတဲ့ ပြဌာန်းချက်ကို ကိုးကားပြီး [https://www.daemyanmar.com] နျူကလီးယား လို့ သုံးချင်ပါတယ်။လမ်းညွန်မှုကို ခံယူပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၄၊ ၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ၊ဒီကိစ္စက ကျန်နေပါသေးတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::"နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်းကို သဘောတူပါတယ်ဗျာ။ Please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၄၅၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ. [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] ကို "နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်း နဲ့ <bdi>[[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အဖြစ် ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ နယူကလိယားစက်ရုံများကို ဖယ်ရှားပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။</bdi> [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::::{{Done}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၃၊ ၁၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == အမှတ်တံဆိပ်လိုဂို ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ခင်ဗျာ။ https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Logo_of_of_the_Ministry_of_Hotels,_Tourism_and_Culture.svg ကို တစ်ချက်စစ်ကြည့်ပေးပါလားခင်ဗျာ။အဆင်မပြေ ဖြစ်နေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :Logo တွေက ဖန်တီးတဲ့ ရက်စွဲကို သေချာ မဖော်ပြနိုင်ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် Free license ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မပြနိုင်ရင် copyrighted ဖြစ်ပါတယ်။ [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Deletion_requests/Files_uploaded_by_Ninjastrikers ဒီနမူနာ] ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၇၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ . . [[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] က မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများကို ဆိုလိုတာဖြစ်လို့ ပိုမိုရှင်းလင်းမြင်သာအောင် ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ လို့ အမည်ပြောင်းရင် ပိုကောင်းမလား၊နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများက ရှိပြီးသားဆိုတော့ ပိုအဆင်ပြေနိုင်မယ်လို့ ယူဆပါတယ်။@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၂၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :English wiki အလိုက် ထားရှိတာ ပိုမိုသင့်တော်သလားလို့။ အစ်ကို ဆွေးနွေးချက်ကိုလည်း နားလည်ပါတယ်။ အခုနောက်ပိုင်း ENG category မှာ battle/war တွေကို tactical ဆန်မှုအေပါ်မှာပဲ သုံးကြတာများတာကို တွေ့ရတယ်။ ဥပမာ -အီရန်စစ်ပွဲ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းစစ်ပွဲတွေဆိုရင် လိုမျိုးဆိုရင် conflict/ပဋိပက္ခ အောက်မှာ ထားရှိတာ များလားတယ်။ battle/war category ကို သိပ်မသုံးကြဘူး။ အာ့ကြောင့် ကျနော်က ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်မံနေတာပါ။ :နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်သမလားလို့။ battle/war category ကလည်း စစ်သမိုင်းအောက်မှာတော့ အကြုံဝင်ပါတယ်။ :တိကျတဲ့ အဖြေတော့ ကျနော့်မှာ မရှိပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၆၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::[[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] ကို '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုပြီး ပြောင်းကြမလားလို့ တိုင်ပင်တာပါ။ဒီမတူတဲ့ ကဏ္ဍနှစ်ခုကြားမှာ အဓိကကွာခြားချက်က ပါဝင်ပတ်သက်မှုနဲ့ တည်နေရာသတ်မှတ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းက မြန်မာနိုင်ငံ သို့မဟုတ် မြန်မာ့တပ်ဖွဲ့တွေ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့သမျှ တိုက်ပွဲအားလုံးကို စုစည်းတဲ့အတွက် ဘယ်သူတွေ တိုက်ပွဲဝင်သလဲဆိုတဲ့ Actor ကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ ကဏ္ဍမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ တဖက်မှာတော့ ပြန်ပြင်ချင်တဲ့ '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုတာကတော့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကိုသာ တိကျစွာ ရည်ညွှန်းတာဖြစ်လို့ တည်နေရာကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုရှင်းလင်းတဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများဆိုတဲ့ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းသတ်မှတ်ချက်နဲ့ ယှဉ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် တည်နေရာကို အခြေခံတဲ့ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အမည်က ပိုပြီး စနစ်ကျပြီး ရှာဖွေရလွယ်ကူတဲ့အတွက် ဆွေးနွေးရခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်းမံနေတဲ့အပေါ် ဆွေးနွေးချက်မရှိပါဘူး။'''နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်မလားလို့''' ဒီအချက်ကတော့ ဆွေးနွေးစရာဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ ကဲ့သို့သော တိုက်ပွဲတွေကို တိုက်ပွဲလို့ သုံးမှ ပိုအဆင်ပြေပြီး အဲ့လောက် မပြင်းထန်ရင်တော့ ပဋိပက္ခလို့ဆောင်ရွက်သင့်ပါကြောင်း။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၈၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::ကျနော်တို့မှာ Manual of Style က [[:en:Wikipedia:Manual_of_Style/Military_history#Conflicts_and_operations|Wikipedia:Manual of Style/Military history - Wikipedia]] က အဓိက ဆင်းသက်တာဆိုတော့ အစ်ကို ကောင်းသလို လုပ်တာ အဆင်ပြေပါတယ်။. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၃၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ။ဒီကိစ္စကို အပြီးသတ်ပေးပါအုံး၊မူလအတိုင်းထားမလား၊ပြင်မလားဆိုတာကို၊ပြင်မယ်ဆိုရင်တော့ ရွေ့ရမှာပေါ့၊ဒီအတိုင်းပဲ သင့်တော်တယ်ဆိုရင် ဒီအတိုင်းပဲ ဆက်ထားပြီး အခြားအလုပ်တွေကို ဆက်ကြတာပေါ့။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၀၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::မူလကဏ္ဍကိုတော့ မရွှေ့ဘဲနဲ့ ''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ကိုပဲ အသစ်ဖန်တီးပြီး '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ''' အောက်မှာပဲ subcategory လုပ်လိုက်တာ အဆင်ပြေမယ် ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၅၅၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Since you are the administrator, I will abide by your decision. The history is always there. In the future, if there is a record that I requested such a correction, it is there [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၃၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အဆင်ပြေကြရင် [[မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ]] inbox ကို ဝိုင်းဝန်း ပြင်ဆင်ပေးကြပါအုံး။မြေပုံက လွဲနေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၇၊ ၃၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ဆရာ ဝီကီမှာ ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း ဆောင်းပါးက လိုအပ်နေတာကို တွေ့မိတယ်။ဆရာ အားရင် အဲ့ဆောင်းပါး ရေးပေးပါလား။[[:ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) ခရိုင်များ]] ကလည်း အဆင်သင့်ရှိနေပြီးသား ဆရာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၁၉၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ အားရင် ဝင်ရေးပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။မုံးကိုးမြို့ ဆိုပြီး [https://www.moi.gov.mm/iprd/news/23559] [https://www.moi.gov.mm/sites/default/files/local-info/2020-06/last_muuchyminy.pdf] နိုင်ငံပိုင်သတင်း နဲ့ ထွေအုပ်ရဲ့ ၂၀၁၉ အချက်အလက်တွေမှာ ဖော်ပြထားတာကြောင့် မုံးကိုးလို့ ပြန်လည် ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၇၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :နှစ်ခုစလုံးတော့ သုံးကြတယ်ဗျ။ ([https://www.dop.gov.mm/sites/dop.gov.mm/files/publication_docs/monekoest.pdf], [https://www.moi.gov.mm/news/46728]) အသုံးများမယ်ထင်တာကို ပင်မထားပြီး ကျန်တစ်ခုကို Redirect အနေနဲ့တော့ ထားခဲ့လိုက်လို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) n45sypvlbrgejta7g3ttrebrgeeflsm 1036132 1036118 2026-06-05T08:14:48Z Zawzawaungthwin 100038 /* မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1036132 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Zawzawaungthwin ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, like 'Interwikis' and updating images from Commons, etc. So don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၆၊ ၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၂ (UTC) == ဧပြီ ၂၀၂၂ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်ုပ်ကတော့ [[User:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဖြစ်ပါတယ်။ မကြာသေးမီက သင်ဟာ [[:ဖုန်ကြားရှင်]]&nbsp;မှ&nbsp; အကြောင်းအရာများကို လုံလောက်စွာ ရှင်းပြခြင်း မရှိဘဲ ဖယ်ရှားလိုက်တယ်ဆိုတာကို သတိပြုမိလိုက်ပါတယ်။ နောင်အခါ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သင်ပြုလုပ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုများမှာ လုံလောက်တဲ့ [[H:ES|တည်းဖြတ်ခြင်း အတိုချုပ်]]ကို ဖော်ပြပေးနိုင်ရင် အခြားသူတွေအတွက် အကူအညီဖြစ်မှာပါ။ ဒါဟာ မှားယွင်းပြုလုပ်မှုတစ်ခု ဖြစ်တယ်ဆိုရင် မစိုးရိမ်ပါနဲ့။ ဖယ်ရှားလိုက်တဲ့ အကြောင်းအရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းပြီးပါပြီ။ စမ်းသပ်မှုတွေ ပြုလုပ်ချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:Sandbox|sandbox]] ကို အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ ကျွန်ုပ် အမှားပြုလုပ်မိတယ်လို့ သင်ယူဆခဲ့ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် မေးမြန်းစရာရှိတယ်ဆိုရင် [[User_talk:Ninjastrikers|ကျွန်ုပ်ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာ]]မှာ စာတိုချန်ခဲ့နိုင်ပါတယ်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-delete1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၂ (UTC) :ကျနော့်ကို တည်းဖြတ်ခွင့်ပိတ်ပင်ထားတာတွေ့လို့ ဘယ်လိုပြန်လည်ဆောင်ရွက်ရမလဲ သိချင်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၂၃၊ ၄ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] Do you use any VPN while editing Wikipedia? [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::ကိုနင်ဂျာရေ “[[သန်းသန်းဆွေ]]” ကိစ္စ ဆွေးနွေးကြရအောင်။သူက ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ပါ။သူ့ကို အမျိုးသမီးဝန်ကြီး ကဏ္ဍထဲ ထည့်သွင်းသင့်တယ်လို့မြင်တယ်။နိုင်ငံဝန်ထမ်းက ကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ပြဌာန်းထားတဲ့ ဗဟိုဘဏ်ဥပဒေအရ ဆို သူက ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပါ။ဝန်ကြီး လို့ မသုံးစေချင်ရင် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ပုဂ္ဂိုလ် များ ဆိုတာက ပိုသင့်တော် မလား။နိုင်ငံ ဝန်ထမ်းက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::ဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌက [[ပြည်ထောင်စုအင်္ဂါစဉ်]]မှာ ၂၀ ဦးမြောက်မှာတော့ရှိတယ်။ ဒါပေမယ့် သူ့နေရာကို ဝန်ကြီးဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲတာမျိုး မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီး ကဏ္ဍကနေ ဖယ်လိုက်တာပါ။ ဘယ်ကဏ္ဍနဲ့ သင့်လျော်မလဲ ကြည့်တော့ အင်္ဂလိပ်ဆောင်းပါးမှာ ထည့်ထားတဲ့ civil servants ကိုပဲ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအနေနဲ့ ထည့်လိုက်တာပါ။ သီးခြားကဏ္ဍအနေနဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆိုပြီး လုပ်မယ်ဆိုရင်လည်း ရပါတယ်။ "မြန်မာနိုင်ငံ ဗဟိုဘဏ်၏ ဥက္ကဋ္ဌများ" ဆောင်းပါးရယ်၊ တခြားသော ဥက္ကဋ္ဌအကြောင်း ဆောင်းပါးတွေ ဖန်တီးပြီး ထည့်ထားသင့်တဲ့ ကဏ္ဍပါ။ ဒါကလည်း [[:en:Category:Governors_of_the_Central_Bank_of_Malaysia]] ကို နမူနာကြည့်ပြီး ပြောတာပါ။ ဝန်ကြီးလို့ ဘယ်နေရာမှာမှ ရည်ညွှန်းထားတာ (ကျွန်တော့အနေနဲ့) မတွေ့မိတဲ့အတွက် ဝန်ကြီးကဏ္ဍထဲမှာတော့ မထည့်သင့်ဘူးလားလို့ပါဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၀၉၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::ဟုတ်ကဲ့။ဝန်ကြီးကဏ္ဍ ကနေ ဖယ်ရှားလိုက်တာ သဘောတူလက်ခံပါတယ်။ဖြစ်လည်းဖြစ်သင့်ပါတယ်။ ဗဟိုဘဏ် အပါအဝင် ရုံးနဲ့ကောင်စီ၊ကော်မရှင် ၉ ခုကို   “ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊ အဖွဲ့အစည်းများ” များလို့ ရည်ညွှန်းသတ်မှတ်ဖော်ပြထားတာရှိတော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်း ပုဂ္ဂိုလ်များ ဆိုရင်ရော။သင့်တော်မလား။နိုင်ငံဝန်ထမ်း နဲ့ စာရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) ::::::Agree and please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၂၅၊ ၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :::::::အောင်ကို နှင့် ပတ်သတ်ပြီး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ ဖန်တီးမှု အဆင်မပြေ၍ ပြုလုပ်နိုင်သည့် နည်းလမ်းမျှဝေပေးစေလိုပါတယ်. ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၈၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::အဆင်ပြေသလို လုပ်ကြည့်ထားပါတယ်။အမှားအယွင်းလုပ်ဆောင်မိတယ်ဆိုရင် ပြင်ဆင် ပေးပါခင်ဗျာ @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၂၉၊ ၁၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ စကားမစပ် [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(အဆိုပြုချက်များ)#Portal_နှင့်_Draft_အမည်ညွှန်း_ထည့်သွင်းရန်|ဒီနေရာက Portal နဲ့ Draft အမည်ညွှန်းအတွက်]] အဆိုပြုထားတာကို ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးပေးပါဦးဗျ။ ကျေးဇူးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၅၊ ၂၃ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::ကိုနင်ဂျာရေ ကျနော်  [[ပြည်သူ့စစ်မှုထမ်းဆင့်ခေါ်ရေး ဗဟိုအဖွဲ့]] စာမျက်နှာ မှာ ဇယားဆွဲတာ လိုအပ်ချက်ရှိနေလို့ အဆင်ပြေရင် ကျေးဇူးပြု၍ ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၁၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::နည်းနည်းပြင်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...[[မြန်မာ့ အစားအစာ]]  ဆောင်းပါး ရဲ့ အမျိုးအမည်များ အက္ခရာစဉ် က သွင်ပြင်ပိုင်းမှာ မညီမညာဖြစ်နေပုံပဲ။အဆင်ပြေရင် ညှိပေးစေချင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။နောက်ပြီး ဆောင်းပါးအပေါ် ကျနော့်ရဲ့ နောက်ပြန်ပြင်မှုမှာ လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင်လည်း ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၃၂၊ ၁၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::::::အင်္ဂလိပ်ဝီကီဖက်က [[:en:Burmese cuisine]] ကို ပြန်ပြီး ရေးနိုင်ရင်တော့ ပိုကောင်းမယ်။ ခုတော့ columns-list ပုံစံပဲ ပြင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၀၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thanks..I will try. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၉၊ ၂၂ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ (UTC) == Autopatrolled granted == [[File:Wikipedia Autopatrolled.svg|right|80px]] Hi Zawzawaungthwin, I just wanted to let you know that I have added the [[WP:AUTOPAT|autopatrolled user right]] to your account. This means that pages you create will automatically be marked as 'reviewed'. Autopatrolled is assigned to prolific creators of articles, where those articles do not require further review, and may have been [[WP:RFP|requested]] on your behalf by someone else. It doesn't affect how you edit; it is used only to manage the workload of new page patrollers. Since the articles you create will no longer be systematically reviewed by other editors, it is important that you maintain the high standard you have achieved so far in all your future creations. Please also try to remember to add relevant [[Wikipedia:Stub|stub tags]], [[Wikipedia:Categorization|categories]], and [[:en:Wikipedia:Orphan|incoming links]] to them. Feel free to leave me a message if you have any questions. Happy editing! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၇၊ ၁၁ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃ (UTC) :ကိုနင်ဂျာရေ...ဝီကီရဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ခုမှာ အတိုချုပ်ဖော်ပြလို့ရတဲ့ ဥပမာသူက ဘယ်သူဘယ်ဝါဆိုတာကို ဘယ်လို ထည့်သွင်းရတာလဲဗျာ။ကျနော် မသိလို့ လမ်းညွှန့်ပေးပါအုံး။ဥပမာ ဦးထွန်းထွန်းဦး ဆို သူက ပြည်ထောင်စုတရားသူကြီးချုပ် အဲ့လိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::[[En:Wikipedia:Short description|short description]] လိုမျိုးကို ပြောတာထင်တယ်။ <nowiki>{{short description}}</nowiki> သုံးပြီး ရေးတာကတော့ enwiki တစ်ခုတည်းမှာပဲ ရသေးတာလို့ ကျနော်သိထားတယ်။ ပုံမှန်အနေနဲ့ မိုဘိုင်းလ်မှာ မြင်ရတဲ့ အတိုချုပ်ကိုတော့ wikidata ရဲ့ description အောက်က သက်ဆိုင်ရာ ဘာသာစကားနေရာမှာ ထည့်ထားလို့ရပါတယ်။ ဥပမာ [[အောင်ဆန်း]]ရဲ့ [https://my.m.wikipedia.org/wiki/%E1%80%A1%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%86%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 မိုဘိုင်းဗားရှင်း]မှာ မြင်ရတဲ့ "မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်" ဆိုတာကို သူ့ရဲ့ [[D:Q194161|ဝီကီဒေတာ]]က Description > Burmese မှာ ရေးထားပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၂၂၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ဟုတ်ကဲ့ အောင်ဆန်း “ မြန်မာနိုင်ငံလွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်” အဲ့လိုမျိုးပါခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၉၊ ၅ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :ကိုနင်ဂျာ ရေ အဆင်ပြေရင်  မြန်မာ–ချက်သမ္မတနိုင်ငံ ဆက်ဆံရေး ကို လိုအပ်တာတွေ တည်းဖြတ်ပြင်ဆင်ပေးပါအုံး။နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးအကြောင်း ရေးသားနေတာတွေ့လို့ တတ်သလောက်မှတ်သလောက်လေး ကူညီပေးထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၉၊ ၁၆ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကူညီဖြည့်စွက်ရေးသားပေးတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၉:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::ချက်-မြန်မာ Map မှာ နည်းနည်းလိုအပ်ချက်ရှိနေသေးတယ် ထင်တယ်။ကူညီပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၀၊ ၁၇ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::မြေပုံက ဆွဲထားပြီးသား မရှိလို့ မပေါ်တာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၁၊ ၁၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီဥက္ကဋ္ဌရုံးဝန်ကြီးဌာန က ဝန်ကြီးအပြောင်းအလဲတွေကို ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်ထားထာမှာ လိုအပ်ချက်တွေရှိလို့ ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးဗျာ.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၀၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၄ (UTC) ::::::Done and thanks for updating. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၄၁၊ ၂၉ မေ ၂၀၂၄ (UTC) :::::::မေလ ၂၄ရက်နေ့က ဘဏ်ပုံတစ်ပုံကို ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုမဟုတ် ဖေ့ဘုတ်က ဖြစ်ဖွယ်ရှိတယ်ဆိုပြီး မှတ်ချက်ပေးထားတာတွေ့ရပါတယ်။ဒီပုံက ကျနော် ဖုန်းနဲ့ လျှပ်တပြတ် ရိုက်ထားတဲ့ပုံ ဖြစ်ပါတယ်။စံနှုန်းအရ ပယ်ဖျက်ပြီး ဖြစ်တဲ့အတွက် ဘာမှမပြောလိုပေမယ့် နောက်ပိုင်းတွေကျရင် ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှုတွေကို စိစစ်ပြီးမှ ပယ်ဖျက်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၄၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] စိစစ်ပေးဖို့ပဲ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၂၊ ၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::::::::ဟုတ်ကဲ့။ အကြံပြုတာကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ များသောအားဖြင့် ကိုယ်တိုင်ရိုက်ကူးထားတဲ့ ပုံအများစုရဲ့ metadata မှာ ရိုက်ကူးမှု အချက်အလက်တွေ (ကင်မရာအမျိုးအစား၊ ရိုက်ကူးရက်စွဲ၊ အချိန်) စတာတွေ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်။ metadata ကို အတုလုပ်လို့ရတယ်ဆိုပေမယ့် အဲလိုမျိုး အချက်အလက်စုံလင်တာရယ်၊ ပုံအချိုးအစား မြင့်မားမှု၊ ဖိုင်အရွယ်အစား ကြီးမှုစတာတွေအပေါ်မူတည်ပြီး ကိုယ်တိုင်ရိုက်တဲ့ ဓာတ်ပုံဟုတ်မဟုတ် ယေဘုယျ ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိပါတယ်။ အစ်ကို့တင်လိုက်တဲ့ပုံရဲ့ metadata မှာ ကင်မရာအချက်အလက်တွေ မပါဝင်ဘဲ FBMD နဲ့ စတဲ့ စာသားပဲပါနေတာရယ် ဖိုင်အရွယ်အစားငယ်တာကြောင့်ရယ်မို့ ကိုယ်ပိုင်ဖန်တီးမှု မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ယူဆလိုက်တာပါ။ (FB ရဲ့ ကင်မရာနဲ့ ရိုက်တာ၊ ဒါမှမဟုတ် FB ကနေ ဒေါင်းလုပ် လုပ်ထားတဲ့ပုံတွေမှာ ကင်မရာအချက်လက်မပါဘဲ FBMD ကုဒ်တွေသာ ပါဝင်လေ့ရှိပါတယ်)။ Commons မှာလည်း အဲဒီလို FBMD ပုံမျိုးတွေဟာ ဖျက်ချခံရလေ့ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၁၀၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Thank you for this explanation, I will definitely keep it in mind [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၉ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဆရာ ကျနော် ပုံတွေ တင်မရတာ လနဲ့ချီကြာနေပါပြီ တင်မယ်ဆိုတိုင်းဝင်မရပါဘူး ခင်ဗျာ။ဘယ်လိုဆောင်ရွက်ရမလဲ လမ်းညွန်ပေးပါအုံး ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၅၂၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::မြန်မာဝီကီမှာလား။ Commons မှာလားဗျ။ မြန်မာဝီကီမှာဆိုရင် တင်လို့ရတဲ့နေရာနှစ်ခု ရှိပါတယ်။ [[ဝီကီပီးဒီးယား:ဖိုင်တင်ကူညီကိရိယာ]] ကနေ non-free ပုံတွေတင်လို့ရသလို [[အထူး:ဖိုင်တင်ရန်]] ကနေလည်း manual တင်လို့ရပါတယ်။ ဝင်လို့မရတာဆိုတာ ဘယ်လို အမှားပြနေသလဲဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၆၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == Discussion of current problem with VPN. == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Due to the current situation in our country, We are facing very complicated problems with VPN. I'm fine with using VPN. If I don't use it, there is a problem of not being able to new post also new editorials .Please suggest me the best. How should I do it? [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၁၊ ၁၀ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :Please wait, I will create the information pages about how to. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၂၉၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) ::Please see [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၅၊ ၁၁ ဇွန် ၂၀၂၄ (UTC) :::IPBE သက်တမ်းမကုန်ခင် နိုဝင်ဘာလကုန်လောက်ကျ တစ်ခေါက်ပြောပေးပါ။ အဲကျရင် IPBE သက်တမ်းထပ်တိုးပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၃၈၊ ၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) == မျောက်ကျောက်ရောဂါ စာမျက်နှာအသစ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော်ဖန်တီးလိုက်တဲ့ မျောက်ကျောက်စာမျက်နှာမှာ မြေပုံညွှန်းကို မြန်မာမှု ပြုလိုက်မိတာရှိပါတယ်။မှားတာရှိသွားရင် ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ။စာမျက်နှာရဲ့ လိုအပ်ချက်များကို လည်း ထောက်ပြပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၁၊ ၂၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ (UTC) == Join the Myanmar Wikimedia Community User Group (MWCUG)! == We are a community of passionate volunteers working to promote free knowledge in Myanmar through Wikimedia projects like Wikipedia, Wiktionary, and more. Our goal is to support minority language projects and increase Burmese-language contributions. Whether you're an experienced editor or just starting out, we'd love for you to join us and make an impact! Visit us here: [[metawiki:Myanmar_Wikimedia_Community_User_Group|Myanmar Wikimedia Community User Group]]. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၃၊ ၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄ (UTC) == မြေပုံအညွှန်းထည့်ခြင်း == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.. ကျနော် မြေပုံအညွှန်းမထည့်တတ်လို့ပါ။ဥပမာဗျာ မြို့တစ်ခု၊ကျေးရွာတစ်ခု အဲ့နေရာကို ဖော်ပြချင်ရင် ဘယ်လိုပြရသလဲ..လမ်းညွန်ပေးစေလိုပါတယ်... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၄၀၊ ၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :[[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ကို သုံးပါတယ်။ Lat:Long သိဖို့တော့လိုပါတယ်။ Infobox မှာ ထည့်သုံးမယ်ဆိုရင် <code> |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ </code> နဲ့ <code> |coordinates = '''&#123;{coord|'''''latitude'''''|'''''longitude'''''|'''''coordinate parameters'''''|'''''template parameters'''''}&#125;''' </code> လိုပါတယ်။ ဥပမာ <code> &#123;{coord|19|45|N|96|6|E|type:city_region:MM-18|display=it}} </code> infobox မှာ မဟုတ်ဘဲ [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ချည်းသပ်သပ်လည်း သုံးလို့ရပါတယ်။ အသေးစိတ်ကို [[:တမ်းပလိတ်:Coord]] ရဲ့ documentation မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၅၃၊ ၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) VPN သုံးပြီး ပြင်ဆင်မှုတွေလုပ်နေတာကြာပြီ ခုတစ်လောလက်တော့ နဲ့ဆို VPN ဖွင့်ပြင်လည်းမရ ပိတ်ပြင်လည်းမရ ဖြစ်နေပါတယ်။တည်းဖြတ်မှုမလုပ်ရတာ ရက်အတော်ကြာပြီ။ဖုန်းနဲ့ဆိုရပြီး ဖုန်းနဲ့ပြင်ဆင်ရတာ လက်တော့လောက်မလွယ်တော့ ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ ကိုနင်ဂျာ Please @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၃၅၊ ၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) :ဗီပီအန်သုံးပြီး ပြင်နိုင်ဖို့ [[ဝီကီပီးဒီးယား:အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ|အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ခွင့်]] တစ်နှစ်သက်တမ်း သတ်မှတ်ပေးလိုက်ပါတယ်။ သက်တမ်းပြည့်ခါနီး ဆက်လက်အသုံးပြုဖို့လိုအပ်တယ်ဆိုရင် ပြန်ပြောပေးပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၅၆၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::Thanks [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၄၉၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ..@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျနော် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမ္မတများ စာရင်း မှာ ပြင်ဆင်မှုအချို့ ဆောင်ရွက်လိုက်တာရှိပါတယ်ခင်ဗျာ. အဆင်မပြေဖြစ်နေတဲ့အတွက် ကူညီဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ကျေးဇူးတင်စွာဖြင့်.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၅၊ ၂၆ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ.နိုင်မြန်မာ စာမျက်နှာမှာ ကျနော် ဘောက်ထည့်လိုက်တာ..လိုအပ်ချက်ရှိသွားလို့ ကူညီပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၇၊ ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျော်စိုးဦး ကျော်မျိုးမင်း တို့ကို မြန်မာဂျာနယ်လစ် များ လို့ သုံးနှုန်းရန် သင့်၊မသင့်။ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ရဲ့ ဆွေးနွေးချက်ကို ဖျက်ပစ်မှု မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းတွေ မေးခွန်းထုတ်စရာ ဖြစ်လာပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::ငါးမင်းဆွေ တို့ ဇော်မိုးဟိန်း တို့ အောင်မင်း တို့ကို ရေးတင်ရင်လဲ လက်ခံဖို့ ရှိ၊မရှိ သိလိုပါတယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::(တရားဝင်)သတင်းမီဒီယာဌာနရဲ့ သတင်းသမားတွေဖြစ်တာကြောင့် နှစ်ယောက်စလုံးက Notable ဖြစ်တယ်လို့တော့ ပြောလို့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် ဘက်မလိုက်တဲ့ ဆောင်းပါးဖြစ်ဖို့တော့ လိုပြီး third party sources တွေ လိုပါတယ်။ enwiki ကဆောင်းပါးလို NPNew ကိုပဲ ပြန်ကိုးကားထားတာတွေဖြစ်နေတာကတော့ အဆင်မပြေဘူးပေါ့။ ပထမတစ်ကြိမ်ရေးလာတုန်းက အမွှမ်းတင်ပြီး ကြေညာတစ်ခုလို ရေးထားတာကြောင့် ဖျက်လိုက်ပါသေးတယ်။ ကူကီးပြည်သွေးစည်းညီညွှတ်ရေးကောင်စီ ကတော့ လောလောဆယ် ရေးထားတဲ့အတိုင်းဆိုရင်တော့ ဖျက်လိုက်ရမယ့် သဘောမှာရှိတယ်။ အကုန်လုံးက Propaganda/Advert ပုံစံဖြစ်နေတယ်။ ကျန်တဲ့သူတွေထဲမှာ ငါးမင်းဆွေ အကြောင်းကတော့ third party ကိုးကားတွေရှိတာမို့ ရေးလို့ရနိုင်မယ်။ ကျန်နှစ်ယောက်ကတော့ မဖြစ်နိုင်သေးဘူးလို့ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၁၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] အခုလို ရှုပ်ထွေးပွေလီနေတဲ့ ကာလကြီးထဲမှာ သမိုင်းဖြစ်ရပ်တွေ၊လူပုဂ္ဂိုလ်အကြောင်းအရာတွေကို စနစ်တကျနဲ့ ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် မေးမြန်းရတာမို့လို့ အမှားအယွင်းရှိခဲ့ရင် စိတ်မရှိကြပါနဲ့ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၉၊ ၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ...ကျော်စိုးဦး သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး လိုအပ်ချက်ရှိခဲ့ရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၀၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::အဆင်ပြေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၂၉၊ ၁၃ ဧပြီ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ ကျနော် [[အယ်လ်ဘာစင်မြို့]] စာမျက်နှာကို စာလုံးပေါင်းလွဲမှားပြီး Done လုပ်လိုက်မိတဲ့အတွက် ပြန်ညွန်းမထားဘဲ အမည်မှန် အယ်လ်ဘာဆန်မြို့ သို့ ပြောင်းရွှေ့ ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::ဆောင်းပါးနာမည်ပြောင်းတာက confirmed user တွေလုပ်လို့ရပါတယ်။ စာမျက်နှာညာဖက်အပေါ်က Move (ရွှေ့ရန်) ကို နှိပ်ပြီး နာမည်ပြောင်းလို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၈၊ ၂၆ မေ ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံရေးပါတီတွေကို ပြင်ဆင်ပြီး ရေးထားကြရင် ကောင်းမလား ။စကစက အခု ၂၆၇ မြို့နယ်မှာရွေးကောက်ပွဲလုပ်မယ်လို့ ပြောနေပါတယ်။လက်ရှိရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်က တည်ဆဲလို့ ကြေညာထားတာက ၅၆ပါတီ ရှိနေပါတယ်။ဒါကို ဥပမာ ၂၀၂၁ နောက်ပိုင်း တည်ဆဲနိုင်ငံရေးပါတီများစာရင်း၊၂၀၂၁ ပြန်လည်မှတ်ပုံတင်သည့် နိုင်ငံရေးပါတီများ စာရင်း စသည်ဖြင့် ဆောင်ရွက်ရင်ကောင်းမလား ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::good idea. Love it. How about we start with a sandbox and edit from there and discuss accordingly?? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၆၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] Welcome [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::အစ်ကိုပဲ sandbox ကနေ စလိုက်ပါနော်။ ကျနော် ပါဝင်လိုက်ပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၈၊ ၈ ဇွန် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် ကို ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်းများ၏ အကြီးအကဲ ထဲ ထည့်လို့မရပါဘူး.သူက ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ဝင်မို့လို့ပါ ။လက်ရှိမှာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် ရုံး၊အဖွဲ့အစည်း (၉) ခုပဲရှိပြီး အဲ့ဒီ့ထဲ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းဖြစ်တဲ့ ပြည်ထောင်စုရှေ့နေချုပ် နဲ့ ရုံးမပါပါဘူးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၅၈၊ ၁၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::ဟုတ်၊​ကောင်းပါပြီ. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၅၂၊ ၂၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ ရွေးကောက်ပွဲစာမျက်နှာတွေကို အပိုင်းလိုက် ဖြတ်လိုက်ကြရအောင်။ဥပမာ ၂၀၁၂ ကြားဖြတ်ပေါ့ဗျာ.အဲ့စာ မျက်နှာဆိုရင် အဲ့ကာလက တည်ဆဲပါတီ စာရင်း၊ပြီးတော့ အဲ့ရွေးကောက်ပွဲ နဲ့ထင်ရှားဖြစ်ရပ် စသည်တို့ပေါ့ဗျာ.တစ်နေရာထဲမှာ အပြီးအပြတ်ဖတ်လို့ရတဲ့ ပုံစံမျိုးပေါ့.ဝိုင်းကူညီပေးပါအုံး [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၀|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၀]] မှာ ကျန်တာတွေရှိရင်လဲ ဖြည့်စွက်ပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၃၆၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::အိုကေနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် [[ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၁၂|ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၁၂]] မှာ နည်းနည်းတော့ ဝင်ဖြည့်ထားပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::အစ်ကိုက ရွေးကောက်ပွဲဆောင်းပါးများကို တစ်သမတ်တည်း ခေါင်းစဉ် ရှိစေချင်တယ်၊ ဟုတ်? [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဟုတ်တယ်ဗျ။ဆက်စပ်ကြည့်လို့ရတဲ့ ဟာတွေလည်း ပါစေချင်တယ်။မှတ်တမ်းယူချင်ရင်လည်း တစ်နေရာထဲမှာ အကုန်ရသွားစေချင်တာပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၃၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::ကောင်းပါပြီ။ အစ်ကိုရဲ့ flow ကို​ ယူလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၂၉ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅|အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ ၂၀၂၅]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး တစ်နေရာထဲမှာ အကြောင်းအရာစုံစုံလင်လင် ကို တစ်ခါတည်း ကြည့်ရှုနိုင်အောင် ဖြည့်စွက်ပေးနေတဲ့အပေါ် အထူးကျေးဇူးတင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::Pleasure <3 [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၃၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် စာမျက်နှာ အသစ်တွေ ရေးနေပါတယ်။ဝင်ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::okay naw [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၁၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေး နှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်]] ဒီမှာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::အစ်ကို စလိုက်ပါတယ်။​ ကျနော် လိုက်လာခဲ့မယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၅၅၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[သမ္မတရုံး ဝန်ကြီးဌာန|သမ္မတရုံးဝန်ကြီးဌာန]] ဇယားဆွဲတာ တစ်ချက်ကြည့်ပေးပါအုံးခင်ဗျ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၄၂၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::ok [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၃၊ ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကာလုံစာမျက်နှာထဲမှာ အကြံပေးအဖွဲ့ကို မထည့်ဘဲ အကြံပေးအဖွဲ့ကို သီးခြားခွဲထုတ်ပြီး ခေါင်းစဥ်သစ် နဲ့ ရေးလိုက်ဖို့ကို အကြံပြုလိုပါတယ်။အကြံပေးအဖွဲ့ဟာ အစဥ်အမြဲမဟုတ်ဘဲ အခုလက်ထက် ကာလတစ်ခုအထိဘဲ ရှိမှာဆိုတော့ မူရင်း ကာလုံကောင်စီမှာထားရှိခြင်းက စာဖတ်သူတွေကို နောက်ပိုင်းမှာ တွေဝေ ရှုပ်ထွေးမှုဖြစ်စေမှာစိုးလို့ပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၅၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::ဒီဇင်ဘာကျရင် ကာလုံသက်တမ်းက အပြောင်းအလဲရှိမှာဆိုရင် လက်ရှိက ကာလုံသမိုင်းတစ်ခု ဖြစ်တဲ့အခါတော့ ဒီလိုပဲ အရင်ထားရအောင်လေနော်။ မရုတ်ထွေးအောင် ယာယီသမ္မတအောက်မှာ ခေါင်းစဉ်အသေးနဲ့ ရေးလိုက်ပါတယ်။​ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::Yes,I agree. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၅၇၊ ၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဦးညိုစောက ၅ဆက်မြောက် အစိုးရအဖွဲ့ လို့ သတ်မှတ်ရပါလိမ့်မယ် ။သူ့ရှေ့မှာ ဦးသိန်းစိန်၊ဦးထင်ကျော်၊ဦးဝင်းမြင့်၊အိမ်စောင့်အစိုးရ(၂၀၂၁-၂၀၂၅)တို့ ရှိနေလို့ပါ။ ဆွေးနွေးပေးပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::agree, ako. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၅၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ok ပါဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] သမ္မတရုံးမှာ အရင်လက်ထက်က ဒုဝန်ကြီးတွေပါ ထည့်လိုက်ရင် ကောင်းမလားဗျ။ပြန်ရှာပြီး.ပိုပြည့်စုံသွားအောင် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၆၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::::::::::ဟုတ်၊ အစ်ကို။ ရှာရသမျှ ထည့်လိုက်ပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၇၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::::::::::::::::::::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် အကြည့်မှားသွားတာ။ကျော်ထင်က ၂ခု ဖြစ်နေတယ်။ဒီတော့ ကျနော့်ရဲ့ စာမျက်နှာကို ပယ်လိုက်ဖို့ လုပ်ရတော့မှာပဲ.@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံး [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၉၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::::::::::::::::::::သံတူကြောင်းကွဲစာမျက်နှာဆီကိုပဲ ပြန်ညွှန်းလိုက်ပါတယ် [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၁၊ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးချက်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ခင်ဗျာ [[စစ်ဥပဒေချုပ်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး မွမ်းမံပြင်ဆင်ပေးတာ ကျေးဇူးအထူးတင်ပါတယ်။အင်တာနက် ရှာဖွေမှုမှာ ကျနော်ဘက်က လိုအပ်ချက်တွေရှိသွားတာမို့ ရှာမရတဲ့အဆုံး အဟောင်းတန်းကနေ စာအုပ်အတွဲလိုက်ရှာပြီး သေသေချာချာဖတ်ပြီး ကောက်နုတ် ရေးလိုက်ရပါတယ်။ကိုးကားမှာလည်း ဖတ်ရှုလိုက်တဲ့ အခန်းခေါင်းစဥ်ပိုင်းလောက်ကိုပဲ ခြုံငုံ တတ်လိုက်ပါတယ်။အပိုဒ်တိုင်းကိုတော့ မတတ်ဖြစ်လိုက်ပါဘူး.လိုအပ်ချက်တွေကို ပံ့ပိုးပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးအထူးတင်ကြောင်း ပြောလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၀၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], my pleasure ပါ bro..!🙂 [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၁၊ ၂၈ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] [[ဝန်ကြီးဌာန နှင့် အကြီးအကဲများ စာရင်း]] ရဲ့ အောက်ပိုင်းမှာ ပေါင်းစပ်ဖို့ အကြံပြုထားတဲ့ဟာရှိပါတယ်။အဆင်ပြေရင် ပေါင်းပေးစေချင်ပါတယ်။နောက်ပြီး ၂၀၂၅ ဇူလိုင် ၃၁ ရက် နောက်ပိုင်း ဝန်ကြီးများစာရင်းမှာ ၁ဦးထဲနဲ့ ဝန်ကြီးဌာန၂နေရာ ကိုင်ထားတဲ့ သူတွေရှိပါတယ်။အဲ့ဒါ ကျနော်မခွဲတတ်လို့ ကူညီပေးပါအုံး။ကျနော် အခု ဒုဝန်ကြီးစာရင်း ဖြည့်နေပါတယ်။လိုအပ်တာများရှိရင် ပြင်ဆင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၄၊ ၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] စစ်ထောက်ချုပ်ရုံးက ကျနော် ရေးလက်စကြီး ခင်ဗျားတို့ ရေးနေတယ်ဆိုရင် ကျနော် ရပ်လိုက်ပြီး အခြားဟာပဲ လုပ်လိုက်ပါ့မယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၆၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::အစ်ကို ရေးလက်စဆိုရင် ပိုတောင်းကောင်းတာပေါ့။ စစ်ရေး ရာထူး ဆောင်းပါးတွေ ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရေးတာ တွေ့တတ်လို့ တောင်းဆိုလိုက်တာပါ။ အစ်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] စတင်ရေးလိုက်ပါနော်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ဒီဟာကို ရေးနေတာ ၂ ရက်လောက်တော့ရှိပြီး မပြီးသေးတာ စစ်ဆောင်းပါးတွေကို ကို @[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ရဲ့မူနဲ့ဟန်အတိုင်း အတုခိုးရေးရတာပေါ့ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၁၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ဘရားသား ရေးလက်စဆို ပိုအဆင်ပြေပါတယ်။ လိုတဲ့ အကိုးအကားတွေ၊ ရည်ညွှန်းတွေ၊ ဖြည့်စွက်ချက်တွေ လုပ်ပေးပါ့မယ်။ အသစ် စ ရေးဖို့က data မစုရေးသေးလို့ပါ။ ဆောင်းပါး frame ကို ဘရားသားပဲ စ တည်လိုက်ပါလား။ [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၃၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::ပြီးခါနီးနေပြီဗျ။စစ်ထောက်ချုပ်ကနေ အငြိမ်းစားယူပြီး ထင်ရှားသူများအထိ ရောက်နေပြီ သူက စာအုပ်တွေထဲက လိုက်ရှာမှ နည်းနည်းစုံလို့ မကျန်အောင် ထပ်ရှာနေလို့ ကြာနေတာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၅၊ ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ယာယီသမ္မတ ဦးမြင့်ဆွ ကွယ်လွန် ဆိုပြီး သတင်းဌာန အချို့ တက်လာတာတွေ့လို့ ဝင်ဖြည့်လိုက်ပြီးကာမှ မကွယ်လွန်ဆိုပြီး ပြန်တက်လာလို့ ကျနော်ပြန်ဖျက်လိုက်ရတယ်။ဒီနေ့ကတော့ ကံဆိုးတဲ့နေ့ပါပဲ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၅၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::@[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], သတင်းဌာနတွေက ခုနောက်ပိုင်း Reliable source ဖြစ်/မဖြစ် တော်တော် စဉ်းစားရတယ်။ ဒါတောင် Reliable ဖြစ်ပါတယ်ဆိုတဲ့ တချို့သတင်းဌာနကြီးတွေတောင် controversial ဖြစ်တဲ့ သတင်းမျိုးဆို တစ်ဌာနနဲ့ တစ်ဌာန အာဘော်မတူကြတော့ နှစ်ခုစလုံးရဲ့ အာဘော်ကို citation လုပ်ပြီး ထည့်ရေးရတဲ့ အဖြစ်မျိုးတွေရှိတယ်။ ဖြစ်တတ်ပါတယ် ဘရို။ 😅 - [[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho🎖Sai]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Pho Sai|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၄၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဟုတ်တယ် ဘရို လူပုဂ္ဂိုလ်ဆိုင်ရာတွေဆို အတော့်ကိုသတိထားရတယ်။အချို့သော သတင်းဌာနကြီးတွေတောင်မှ အခုကာလမှာ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာတိုက်ခိုက်မှုတွေကိုပါ မသိမသာလုပ်လာကြတယ်။အဲ့ဒီ့ထဲ မျှောပါမသွားဖို့ အတော်လေးကို သတိထားနေရတယ်။ဝီကီဟာ ဝီကီပဲ ဖြစ်ရမယ်။သတင်းဌာန ဆန်ဆန်၊ပုဂ္ဂိုလ်ရေးတိုက်ခိုက်မှု ဆန်ဆန် မဖြစ်ရဘူးဆိုတဲ့ မူကို သတိထားပြီး အတင်းဖက်တွယ်ထားနေရတယ်။ခုဟာကလဲ နာရေးအကြောင်းအရာလည်း ဖြစ်နေပြန်၊နောက်ပြီး အထူးစိုးရိမ်ရဆိုတဲ့အခြေအနေဖြစ်နေပြန်တော့ မလွဲလောက်ဘူးဆိုပြီး ဖြည့်စွက်လိုက်တာ။နောက်ဆို ဒါကိုလည်း အထူးသတိထားရတော့မယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၄၀၊ ၆ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::@[[အသုံးပြုသူ:Pho Sai|Pho Sai]] ဦးမြင့်ဆွေ ရဲ့ ကိုယ်ရေးအကျဥ်းထွက်လာပြီ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) == ဆွေးနွေးမှုများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ဆောင်းပါး ၂ခု ပေါင်းစပ်ရန် လမ်းညွန်ထားတဲ့ [[ဘဖေ|ဘဖေ၊ဦး]] စာမျက်နှာ နဲ့ [[ဦးဘဘေ]] စာမျက်နှာ တို့ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရေးသားခြင်း၊ကိုးကားချက်များ ထည့်သွင်းခြင်း ပေါင်းစပ်ခြင်းတွေ လုပ်ဆောင်ထားပါတယ်။လိုအပ်ချက်များရှိရင် ကူညီပြင်ဆင်ဆောင်ရွက်ပေးစေလိုပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၉၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[ဂုတ်ထိပ်တံတား]] စာမျက်နှာကို ပြင်ဆင်မှုတွေနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ကာကွယ်မှု အတားအဆီးတစ်ခု လုပ်ဆောင်ပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။အခုအချိန်မှာ အပြန်အလှန်စွပ်စွဲမှုတွေ၊ ဝန်မခံမှုတွေနဲ့ ရှုပ်ထွေးနေချိန် မို့လို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၃၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::{{done|semi-protection for one month}}. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၂၇၊ ၂၄ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ...အခုတလော စာမျက်နှာတွေရဲ့ ပြင်ဆင်တည်းဖြတ်မှုတွေကို အထူးသတိပြုစောင့်ကြည့်ပေးဖို့ မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်။လတ်တလောသတိထားမိရသလောက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံချိန်စံနှုန်းတွေနဲ့ သွေဖယ်တဲ့ ပြင်ဆင်မှုတွေကို အင်အားအလုံးအရင်းနဲ့ကို ဆောင်ရွက်နေကြတာတွေ့နေမြင်နေရပါတယ်။ဘက်မမျှတဲ့ ရေးသားချက်တွေ၊တစ်ဖက်တတ်ဆန်တဲ့ပြင်ဆင်မှုတွေက ဝီကီရဲ့ ထင်ရှားအရေးပါမှုအပေါ် ယိမ်းယိုင်သွားစေနိုင်ပါတယ်။အခုအချိန် အခုကာလက ပိုမိုပြီး အရေးပါအရာရောက်နေတာမို့လို့ အကြံပြုတာပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၅၅၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::အသိပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးပါ။ သတိထားပြီး စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၀၄၊ ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ [[ဇော်ဝင်းရှိန် (စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်)|ဇော်ဝင်းရှိန်]] စာမျက်နှာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးချင်လို့ပါခင်ဗျာ.စာမျက်နှာထဲ အကြောင်းအရာအသစ်တွေ ထပ်ဖြည့်သွင်းထားရာမှာ ဧရာဝတီရဲ့ သတင်းဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်လုံးကို ပုံစံမပြတ်ထည့်သွင်းထားတာ၊၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇွန်လ ၉ရက်နေ့မှာ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးအောင်ကြည် ကိုယ်တိုင်က စီမံကိန်းနဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဟောင်း ဦးကျော်ဝင်းကို တိုင်ကြားထားတဲ့ကိစ္စတွေဟာ အဂတိလိုက်စားမှု ဥပဒေ နဲ့ အရေးယူနိုင်ခြင်း မရှိတဲ့အကြောင်း တရားဝင်ထုတ်ဖော်ပြောကြားထားခဲ့တာရှိပါလျှက် ဦးကျော်ဝင်း ဟာ သူနဲ့ ဆက်စပ်ပြီး ဖယ်ရှားခံရတယ်လို့ ပုဂ္ဂိုလ်ရေး အသရေဖျက်မှုမြောက်တဲ့ စာတွေရေးထည့်ထားတာ စတာတွေဟာ ဝီကီရဲ့ '''[[ဝီကီပီးဒီးယား:Biographies of living persons|သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များ၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိများ]]''' မူဝါဒနဲ့ သွေဖယ်နေပါတယ်။အစီအစဥ်တကျတည်းဖြတ်ခွင့် ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၀၈၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :::::::You don't need to inform me. Please [[ဝီကီပီးဒီးယား:သတ္တိရှိပါ|be bold]] in editing. Thanks. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၆၊ ၃၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။ကိုကိုဦး နှစ်ယောက်ဖြစ်နေတဲ့အတွက် [[ကိုကိုဦး]] သံတူကြောင်းကွဲ စာမျက်နှာ နဲ့ [[ကိုကိုဦး (ဝန်ကြီး)]] ဆိုပြီး ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်.အဆင်မပြေတာများရှိရင် ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၁၉၊ ၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::{{like|username=Ninjastrikers}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၁:၅၂၊ ၃၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဟင်္သာတဦးမြ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော် ဝန်ကြီး [[ဟင်္သာတဦးမြ]] ကို ဖြည့်စွက်ရေးသားတာတွေ စလုပ်နေပါတယ်။နက်ဖြန်လောက်ဆို အပြီးသတ်နိုင်လောက်ပါပြီ။ ပြီးသွားတဲ့အခါကျရင် ဝိုင်းကူပေးပါအုံး။ခုကတော့ ရေးနေဆဲပါ။တစ်လက်စထဲ နိုင်ငံရေးပါတီတွေထဲက ထင်ရှားသူတွေတွေ့ခဲ့ရင်လည်း [[ဘရှိန်|ဦးဘရှိန်]] လိုမျိုး တစ်ခါတည်းရေးလို့အဆင်ပြေအောင် ကူပေးခဲ့ပါအုံး။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၀၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) :okay naw, ako. Thanks prr [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၂၈၊ ၁၀ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အသစ် စာမျက်နှာတော့ ဖန်တီးထားပါတယ် ခင်ဗျာ ။လိုတာပိုတာ စိစစ် ပေးနိုင်ပါတယ်။ နာမည်ကို @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] တစ်ချက် ကြည့်ပေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၃၂၊ ၆ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ဘာသာပြန်ဆောင်းပါးများ == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အချိန်ရရင် [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] နဲ့ [[ဆူရှီလာ ကာ့ရ်ကီ]] စာမျက်နှာတွေမှာ ဝင်ကူပေးပါအုံးဗျာ။ နီပေါ ဝန်ကြီးချုပ်တွေ နဲ့ ဘုရင်အမည်တွေကို။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၉၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်|နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးကို နီပေါနိုင်ငံ၏ဝန်ကြီးချုပ်(ယာယီ) ဆိုပြီး တစ်ဦးက စာမျက်နှာရွှေ့သွားပါတယ်။ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်...အစရှိတဲ့ ဆောင်းပါးလိုမျိုးဖြစ်တဲ့အရာကို ယာယီ ဆိုပြီး လာထည့်ပြောင်းသွားပါတယ်။နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ် ဆောင်းပါးဟာ နိုင်ငံတစ်ခုရဲ့ ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူး ဆောင်းပါးသာဖြစ်ပါတယ်။လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးရဲ့ ဆောင်းပါးမဟုတ်ပါဘူး.ကျနော်ပြန်ရွှေ့တာ ရွှေ့မရဖြစ်နေပါတယ် အကူအညီတောင်းခံပါတယ် ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၃၀၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::revert ပြန်လုပ်ထားပါတယ်ဗျ။ @[[အသုံးပြုသူ:Mayor mt|Mayor mt]] ကိုမေယာရေ၊ [[နီပေါနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးက [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဝန်ကြီးချုပ်]] ဆောင်းပါးလိုမျိုး ဝန်ကြီးချုပ်တွေ စာရင်း၊ တာဝန်၊ ခန့်အပ်ပုံ စတာတွေကို ဖော်ပြထားတဲ့ ဆောင်းပါးပါ။ ယာယီ ဆိုတာမျိုး ပါစရာမလိုပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၄၈၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ.. ဆောင်းပါးက မပြီးသေးဘူး။ရေးလက်စကြီးမလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၄၊ ၁၃ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :အခုလို ဝင်ကူခွင့်ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်ခမျာ၊ ဟုတ်၊ ကျနော် အတတ်နိုင်ဆုံးအဲ့မှာ နာမည်လေးတွေကြည့်လုပ်ထားတယ်ဗျ၊ နီပေါ သမ္မတ နာမည်ကိုတော့ ရာမစန္ဒြ ပေါ်ဍေလ ဆိုပြီး နာမည်ဖလှယ်ရင် အဆင်ပြေလောက်လားဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kaday Han Thaw|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] အဆင်ပြေပါတယ် ခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၈၊ ၁၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == နိုင်ငံအမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. အရှေ့တီမောဆိုတဲ့ အမည်ထက်ကို တီမောလက်စ်တေဆိုတဲ့ အမည် နဲ့ နိုင်ငံအဆင့် သံအမတ်ကြီးတွေ ခန့်အပ်မှုတွေကို ပြုလုပ်နေတာကြာပါပြီ.ဒီတော့ ကျနော်က [[တီမောလက်စ်တေ-မြန်မာ ဆက်ဆံရေး]] ဖန်တီးထားပါတယ်။ခက်တာက ကဏ္ဍ တွေ ဖန်တီးတဲ့အခါမှာ မူလ လုပ်ထားတဲ့ အရှေ့တီမော နဲ့လား တီမောလက်စ်တေ နဲ့ လုပ်မလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေရှိလာပါတယ်။အဲ့ကိစ္စကို ကိုနင်ဂျာ ကူပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၀၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :တီမောလက်စ်တေနိုင်ငံ နာမည်နဲ့ ဆက်လုပ်တာ ပိုသင့်လျော်မယ်ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၀:၅၆၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၈၊ ၂၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == အကြောင်းမဲ့ ပြန်ဖျက်နေခြင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.လက်ရှိမှာ နိုဘယ်ဆုအကြောင်းအရာနဲ့ပတ်သတ်ပြီး အကြောင်းမဲ့ပြန်ဖျက်ခြင်းများအပါအဝင် စာမျက်နှာအချို့ကို အကြောင်းမဲ့ခေါင်းစဥ်ရွှေ့ပြောင်းခြင်းများ၊ဆောင်းပါးအချို့ရဲ့ အချက်အလက်အချို့ကို အဓိပ္ပာယ်မဲ့ အကြောင်းအရာတွေ အစားထိုးခြင်းနဲ့ အကြောင်းမဲ့ပယ်ဖျက်ခြင်းတွေ ဆက်တိုက် တွေ့ရှိနေလို့ စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၄၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] တစ်လက်စထဲ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> နဲ့ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ ပုဂ္ဂိုလ်များ]]</nowiki> ဆိုပြီး ဝီကီမှာ ၂ခု လုပ်ထားတာ တွေ့ပါတယ်။သေချာကြည့်လိုက်ရင် တူတယ်ဆိုပေမယ့် ကွဲပြားမှုတော့ဖြစ်နေပါတယ်။ဘာဆက်လုပ်သင့်ပါသလဲ.ကိုနင်ဂျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၁၇၊ ၁၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :: က နိုဘယ်ဆု ရတဲ့သူ အားလုံးအတွက် ကဏ္ဍဖြစ်ပြီး ကတော့ ငြိမ်းချမ်းရေးနိုဘယ်ဆု ရသူတွေအတွက် ဆိုတော့ သည်အတိုင်းဆက်ထားလို့ရပါတယ်။ တစ်ခုပဲ ပုဂ္ဂိုလ်ဆိုတာထက် ဆုရှင်များဆိုရင်တော့ ပိုသင့်လျော်မလားပဲ။ ပုဂ္ဂိုလ်အနေနဲ့ရတာရှိသလို အဖွဲ့အစည်းအနေနဲ့ရတာတွေလဲ ရှိတာမို့လို့ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] [[:ကဏ္ဍ:နိုဘယ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရ အဖွဲ့အစည်းများ]] ဆိုပြီး နောက်ထပ်တစ်ခု ထပ်လုပ်ထားပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၃၂၊ ၁၄ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Freedom of Panorama == မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေအရ Freedom of Panorama မရှိတော့တဲ့အတွက် [[မာရဝိဇယဗုဒ္ဓရုပ်ပွားတော်]] ရဲ့ Commons ပေါ်က ပုံကို [[Commons:COM:FOP Myanmar|COM:FOP Myanmar]] အရ deletion request လုပ်ထားပါတယ်။ အဲပုံကို မြန်မာဝီကီမှာပဲ local upload အနေနဲ့ ပြန်တင်ပြီး သုံးနိုင်ပါတယ်။ သုံးရမယ့် လိုင်စင်နမူနာကို [[:en:w:File:Gautama Buddha statue at Kyaikto, Myanmar.jpg]] မှာ ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၅၈၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ပုံတွေတင်ရတာ အားတောင်မရှိတော့ပါဘူးဗျာ။လူပုံပါသွားလို့များလား မသိ။နောက်ကို သတိထားဆင်ခြင်ပါ့မယ် ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၀၁၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::လူပုံပါတာကြောင့် မဟုတ်ပါဘူးဗျ။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ၂၀၁၉ မူပိုင်ခွင့်ဥပဒေမှာ FOP ခွင့်ပြုချက်မရှိတော့တာကြောင့် Commons မှာ တင်လို့မရတော့တာပါ။ အသေးစိတ်ကို [https://www.facebook.com/WikipediaMyanmar/posts/pfbid02z7E3N5FEzsNaCiqBibsTNDecXfH726p81JWPF5SPsE7a7LWdo1jHUcHWzucYiQJjl ဒီနေရာ] နဲ့ [[:c:COM:FOP|COM:FOP]] မှာ ဖတ်ကြည့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၀၉၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] နားလည်သဘောပေါက်ပါပြီ ကိုနင်ဂျာ။ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၇၊ ၁၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Help me to Complete this Article == hi, sorry for distributing you Can u help me to complete this [[:en:Draft:List of Mosques in Myanmar]] by adding info(with reference or image), actually I do not understand Burmese script but wanted create this article. It will be helpful. [[အသုံးပြုသူ:Mr.work-shy|Mr.work-shy]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Mr.work-shy|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၂၅ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကင်မရွန်း သမ္မတများ၏ အမည် ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. [[ကင်မရွန်းနိုင်ငံ၏ သမ္မတ]] များရဲ့ အမည် [[အမာဒူ အဟစ်ဂျို]] ၊ [[ပေါလ် ဘီယာ]] တွေကို မြန်မာမှုပြုထားတာနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး အသံထွက် မှန်၊မမှန် စိစစ်ပေးစေလိုပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၁၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :{{like|အဆင်ပြေပါတယ်}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၃:၁၃၊ ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == မျိုးဇော်သိမ်း အမည်ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ.. မျိုးဇော်သိမ်း စာမျက်နှာမှာ. မှတ်စု ဆိုပြီး ထည့်ချင်တာ ထည့်မရလို့ပါ.ရေးချင်တာက ၎င်း၏ နာမည်ကို မျိုးဇော်သိန်း ဟုဆိုပြီး မီဒီယာများတွင် ဖော်ပြထားခြင်းရှိပြီး အမည်မှန်မှာ မျိုးဇော်သိမ်း ဖြစ်သည်..... လို့ ထည့်ချင်တာပါဗျာ..ထည့်မရဖြစ်နေလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၃၊ ၁၁ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == Notice of expiration of your ipblock-exempt right == <div dir="ltr">Hi, as part of [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], this is an automated reminder to let you know that your permission "ipblock-exempt" (အိုင်ပီ ပိတ်ပင်မှုမှ ကင်းလွတ်ထားသူများ) will expire on 2025-12-02 11:55:29. Please renew this right if you would like to continue using it. <i>In other languages: [[:m:Special:MyLanguage/Global reminder bot/Messages/default|click here]]</i> [[အသုံးပြုသူ:Leaderbot|Leaderbot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Leaderbot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၄၂၊ ၂၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC)</div> :@Ninjastrikers ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ သက်တမ်းကုန်သွားလို့ပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၄၈၊ ၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::{{Done|၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၆ အထိ တစ်နှစ်သက်တမ်း တိုးပေးလိုက်ပါတယ်။}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၄:၀၀၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :::ကျေးဇူးပါ ကိုနင်ဂျာ အကောင့်က ဝင်လို့ကိုမရတာ။ခုရသွားပါပြီခင်ဗျ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၁၁၊ ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ရွာအမည်များကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ဒီရွာတွေကို တစ်ချက်လောက် ပြန်စစ်ပေးစေချင်ပါတယ်။၃ ခုတောင် ဖြစ်နေလို့ပါ။ရွာဟောင်းရွာသစ် ဖြစ်နေမလားလို့ပါခင်ဗျာ. [[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊ [[ထွန်းရဝေရွာ၊ ထွန်းရဝေ]] ၊[[ထွန်းရဝေရွာသစ်ရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၀၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဒီမှာလဲနောက် တစ်ရွာပါ.[[ထွန်းရဝေရွာ]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၂၊ ၁၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) ::ဟုတ်တယ်ဗျ။ အရင်က ဘော့နဲ့ တင်ခဲ့တုန်းက ထပ်ကုန်တာပါ။ [[ကဏ္ဍ ဆွေးနွေးချက်:ရခိုင်ပြည်နယ်ရှိ ရွာများ#duplications|စာမျက်နှာ ၂၀၀၀ နီးပါး]] ထပ်နေပါလိမ့်မယ်။ သတိရရင် ရသလိုတော့ ဝင်ဖျက်တာ/ပေါင်းတာတွေတော့ လုပ်နေပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:century gothic;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၄၊ ၁၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅ (UTC) == ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ <nowiki>[[ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် ဝန်ကြီးချုပ်များ၏ စာရင်းများ]]</nowiki> ဆိုပြီး ကျနော် ပြန်ပြုစုတာတွေ လုပ်နေပါတယ်။[[:en:Category:Lists_of_prime_ministers_by_country|Lists of prime ministers by country]] လိုမျိုးပေါ့ဗျာ. မှားယွင်းတာမျိုးရှိရင်လဲ အချိန်မရွေး ပြင်ဆင်ပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၁၊ ၁၉ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) :အဆင်ပြေပါတယ်ဗျ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၈၊ ၂၀ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်များ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။ [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများစာရင်း]] ဆောင်းပါးမှာ တတိယအကြိမ် မြန်မာနိုင်ငံလွှတ်တော်တွေရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံ (၂၀၂၆ ခုနှစ်) ကို ထည့်သွင်းဖော်ပြထားပါတယ်။ Wikipedia ရဲ့ election result presentation စံနှုန်းအရ constitutional maximum seat count အစား တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံတဲ့ actual result composition ကို အသုံးပြုထားပါတယ်။အဲ့လိုက historical record distortion ကို လျှော့ချနိုင်ပြီး voting outcome ကို ပိုမိုရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြနိုင်မယ်လို့ ယူဆလို့ပါ။ ယခင် ပထမအကြိမ် နဲ့ ဒုတိယအကြိမ် လွှတ်တော်တွေမှာ အသုံးပြုခဲ့ကြတဲ့ maximum seat framework (၄၄၀ ခုံ)၊(၂၂၄ ခုံ) အစား ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်အပေါ် အခြေခံသော ဖွဲ့စည်းပုံကိုသာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အမှားအယွင်းရှိပါက ပြန်လည်ပြင်ဆင်ပေးနိုင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၇၊ ၂၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆ (UTC) == Translation request == Hello, Zawzawaungthwin. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Burmese Wikipedia? Yours sincerely, [[အသုံးပြုသူ:Kurcke|Kurcke]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Kurcke|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၀၂၊ ၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နှင့် တက္ကသိုလ် == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[:ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ]] ထဲက [[အင်ဖိုမြန်မာယူနီဗာစတီ]] နဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ဆွေးနွေးလိုပါတယ်ခင်ဗျာ.ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၂၄ ဩဂုတ်လက ရန်ကုန် ပုဂ္ဂလိကတက္ကသိုလ် ၆၄ ကျောင်းကို စစ်ကောင်စီက ကောလိပ်အဆင့်သို့ [https://bur.mizzima.com/2024/08/03/28996 လျှော့ချမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်]။အထူးသဖြင့် ရန်ကုန်က ပုဂ္ဂလိက တက္ကသိုလ် အများစုပါခဲ့ပါတယ်။အချို့က တက္ကသိုလ်အစား ကောလိပ်ဆိုပြီး ပြန်ပြောင်းကြတာတွေတွေ့ရပါတယ်.အဲ့ထဲ အင်ဖိုမြန်မာက တက္ကသိုလ် website မတွေ့တော့ဘဲ ကောလိပ်ဆိုပြီး လိပ်စာပြောင်းထားတဲ့ website ကိုပဲ တွေ့ရပါတယ်။ မြန်မာဝီကီမှာ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ် နဲ့ တက္ကသိုလ် ဆိုပြီး ကဏ္ဍ: တစ်ခု ဖွင့်ကြမလား ဒါမှမဟုတ် ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ထဲ တစ်ခုထဲပါဝင်နေတဲ့ ဟာကို ဖယ်ရှားကြမလား၊ကြော်ငြာဆန်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းတွေကို ဖယ်ရှားသင့်သလား စသည်ဖြင့် အကြံပြု ဆွေးနွေးပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၅၅၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပုဂ္ဂလိက ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ကဏ္ဍကို ထပ်လုပ်ပြီး သပ်သပ်ခွဲထည့်တာကောင်းမယ်ဗျ။ (ရန်ကုန်)တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တက္ကသိုလ်များ ဆိုတာကိုလည်း အချိန်ရရင်တော့ ကောလိပ်နှင့် တက္ကသိုလ်များ ဆိုပြီးလည်း အသုံးအနှုန်းထပ်ဖြည့်ပါဦးမယ်။ ကြော်ငြာဆန်တာတွေကိုတော့ ဖျက်သင့်တာနဲ့ ရှင်းလင်းသင့်တာနဲ့ ပြန်ခွဲပြီး စိစစ်ပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၁၆၊ ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == Help == I need help to improving [[ဂါဇာလူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု|this]] article. My Burmese language is bad. You can look at the English version and improve the article. Thank you [[အသုံးပြုသူ:جودت|جودت]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:جودت|ဆွေးနွေး]]) ၂၀:၄၀၊ ၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ရေတွင်းကုန်းကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကိုရေ... ကျွန်တော် တစ်ချက်လောက် ပြောစရာရှိလို့ပါခင်ဗျာ။ဒီ [[ရေတွင်းကုန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု]] ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့လေ၊ အစက ကျောက်ကြီးမြို့နယ်ထဲက 'ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ' လို့ မှတ်တမ်းတင်ထားမိတာကို အခု ညောင်လေးပင်မြို့နယ်ထဲက '''<nowiki/>'[[ရေတွင်းကုန်းရွာမရွာ၊ ညောင်လေးပင်မြို့နယ်|ရေတွင်းကုန်းရွာမ]]'''' ဖြစ်ကြောင်း ပြန်ပြီး အတည်ပြုနိုင်ခဲ့ပါတယ်ဗျ။ အစတုန်းကတော့ ဘီဘီစီ သတင်းဌာနရော၊ KNU ဗဟိုကပါ 'ကျောက်ကြီး ရေတွင်းကုန်း' လို့ပဲ ဖော်ပြခဲ့ကြတာမို့ အဲဒီအချက်အလက်တွေကို ကိုးကားပြီး [[ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ၊ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်]] ဖြစ်ရပ်ထဲ မှတ်တမ်းတင်ခဲ့တယ်လို့ ထင်မြင်မိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အခု နောက်ဆုံးရရှိတဲ့ သတင်းတွေအရ ဘီဘီစီ ကိုယ်တိုင်ကရော၊ တခြား သတင်းဌာနတွေကပါ '[https://www.bbc.com/burmese/articles/c4gex4pvd5vo ညောင်လေးပင် ရေတွင်းကုန်း]' ဆိုပြီးတော့ပဲ ပြင်ဆင်ဖော်ပြလာကြပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ အရင်က မှတ်တမ်းတင်ထားခဲ့တဲ့ ကျောက်ကြီးမြို့နယ်၊ ရေတွင်းကုန်းကြီးရွာ ဖြစ်စဉ်နေရာကို အချက်အလက် မှားယွင်းနေတဲ့အတွက် ပယ်နုတ်ခွင့်ပြုဖို့ တောင်းဆိုချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။" [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၁၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်၊ ပြောပြလို့ ကျေးဇူးပါ။ ပြင်ဆင်လို့ ရပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၄၄၊ ၁၃ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ == @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] "အကို... ခင်ဗျာ။[[၂၀၂၆ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲ]] စာမျက်နှာအသစ်ကို အကို့ရဲ့ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲရေးသားချက်များကို အများစု အခြေပြု ပံ့ပိုးရေးသားပြီး စာမျက်နှာသစ် ဖွင့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ပါ ကွက်ခိုင်မြို့တိုက်ပွဲစာသားများကို ဖယ်ရှားပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးအနေနဲ့ ပြောင်းလဲခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၀၅၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ် အဆင်ပြေ သဘောတူပါတယ်။ အနှစ်ချုပ်ကိုတော့ ချန်ခဲ့ပေါ့နော်။ ကွတ်ခိုင်က "က" သတ်မဟုတ်ပဲ၊ "တ" သတ် ဖြစ်သင့်သလာလို့ပါ။ သတ်ပုံ ကြည့်ဖို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၁၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::တ ကျနော် ရိုက်တာ မှားသွားတာပါ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၄၊ ၁၇ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ကျနော်တို့ လွှတ်တော် စာမျက်နှာတွေကို သန့်စင်လိုက်ကြရင်ကောင်းမလား ။ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊အမျိုးသားလွှတ်တော် နဲ့ ပြည်သူ့လွှတ်တော် တို့ကို အဓိကစာမျက်နှာကြီးများအဖြစ် ထားကြမယ်။ ပထမအကြိမ်၊ဒုတိယအကြိမ်၊တတိယအကြိမ် ဆိုင်ရာ စာမျက်နှာတွေကို စာမျက်နှာခွဲတွေ အနေနဲ့ ထားသင့်ပြီး အဲ့စာမျက်နှာတွေမှာ သူတို့နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေ တင်သင့်တယ်လို့ မြင်ပါတယ်။ရှေးက ရေးခဲ့ကြသူတွေက စာမျက်နှာကြီးတွေမှာ အစုံထည့်လိုက်ကြတော့ ဒါကို ပြန်ချုံပြီး အကျယ်တဝင့်ဆောင်းပါးများဆိုပြီး ပြန်ပြပေးကြမလား၊အကြံပြုပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၂၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ဒီမှာ [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ကျနော်ဝင်ဖြည့်ထားသလိုမျိုးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၅၆၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::::okay, will contribute along naw. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၃၄၊ ၁၈ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ကျနော် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] နဲ့ [[ပထမအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ဆိုပြီး ခွဲလိုက်ပါတယ်။နဂိုမူလရေးသားသူရဲ့ စာတွေကို မပျောက်ပျက်စေဘဲ စာမျက်နှာများခွဲလိုက်တာဖြစ်ပါတယ်။[[ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ထဲလဲ ထည့်ထားပါတယ်။ဒါ့ကြောင့် [[ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ]] စာမျက်နှာကို ဖျက်သိမ်းခြင်း သို့တည်းမဟုတ် အခြားသင့်လျော်သလို စီမံခြကင်းမျိုးဆောင်ရွက်ပေးပါခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Edits history of "ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော် ညီလာခံ" were merged to " ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်" [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၄:၅၁၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဦးညိုစော နောက်ဆုံးဓာတ်ပုံ ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုရန် == ညီ/အကိုခင်ဗျာ၊ ဦး[[ညိုစော]] ရဲ့ ပုံအဟောင်းကို နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်ဖြစ်ပြီးနောက်ပိုင်းဓာတ်ပုံ တစ်ပုံပုံ ပြောင်းလဲပြင်ဆင်မှု ပြုလုပ်ချင်လို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Luandhiya|Luandhiya]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Luandhiya|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၇၊ ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အကိုခင်ဗျာ. ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ စာမျက်နှာနှင့် ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတို့တွင် ပြုလုပ်သွားသော တည်းဖြတ်မှုအချို့အပေါ် အောက်ပါအတိုင်း တရားဝင် ကန့်ကွက်အပ်ပါသည်။ ၁။ '''စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသော Box (Infobox) များအား ဖယ်ရှားခြင်းကို ကန့်ကွက်ခြင်း:''' ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီသည် လွှတ်တော်၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ အချက်အလက်များကို Infobox ဖြင့် စနစ်တကျ ဖော်ပြခြင်းသည် Wikipedia ၏ စံနှုန်း (Standard) ဖြစ်ပါသည်။ ဤ Box ကို ဖယ်ရှားခြင်းသည် မှတ်တမ်းရှာဖွေလိုသူများအတွက် အချက်အလက် အနှစ်ချုပ်ကို ကြည့်ရှုရန် အခက်အခဲဖြစ်စေပြီး ဆောင်းပါး၏ လေးနက်မှုကို ထိခိုက်စေပါသည်။ ၂။ '''သမိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ ပယ်ဖျက်ခြင်း (History Erasure):''' ဦးသန်းထွန်းဦး စာမျက်နှာတွင် ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ မှတ်တမ်း အချက်အလက်များကို ပယ်ဖျက်ခြင်းသည် သမိုင်းကြောင်းကို ဖျောက်ဖျက်ရာ ရောက်ပါသည်။ Wikipedia သည် အစဉ်အဆက် မှတ်တမ်းတင်ရမည့် နေရာဖြစ်သဖြင့် ရှိပြီးသား အချက်အလက်များကို အစားထိုးပယ်ဖျက်ခြင်းထက် အပိုင်းလိုက် (Reorganization) စနစ်တကျ ထည့်သွင်းပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၃။ '''တည်းဖြတ်မှုဆိုင်ရာ စံနှုန်း တသမတ်တည်းမရှိခြင်း (Inconsistency):''' ဆောင်းပါးတစ်ခုတွင် တစ်မျိုး၊ နောက်တစ်ခုတွင် တစ်မျိုးနှင့် စံနှုန်းမငြိမ်ဘဲ တည်းဖြတ်နေခြင်းသည် Wikipedia ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေပါသည်။ တည်းဖြတ်သူများအနေဖြင့် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အမြင်မတူညီမှုများ ရှိနိုင်သော်လည်း၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှုရှိရန်နှင့် သမိုင်းအချက်အလက်များကို အခြေအမြစ်မရှိ ပယ်ဖျက်ခြင်းမျိုး ရှောင်ကြဉ်ရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ အားလုံးသည် အချိန်ပေးပြီး ပူးပေါင်းရေးသားနေကြသူများဖြစ်သဖြင့် ခိုင်မာသော စံနှုန်းတစ်ခုဖြင့်သာ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်သွားရန် တိုက်တွန်းအပ်ပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၈၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, I noticed you reverted my edits. I didn’t make a fuss since it’s not the first time, and I figured you thought it was best. Just to explain though, I edited for relevance and accuracy, trimming out redundant info. That’s the approach you and I have been following here: keeping pages consistent, concise, and factual. :I’m definitely not for erasing history, but as one of the main contributors, I believe in adding solid, factual content, like keeping a living person’s bio focused on their own information. We don’t need details about an entire committee on someone’s page just because they happen to be Chair, respective articles can have those information :Anyway, I’ll try to step back more, but it would help if you could check in with me first before questioning my edits. Honestly, there aren’t many people editing current Myanmar politics besides you and me. So, like before, let’s consult each other first, I’ll do the same on my end. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၉၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::ကျွန်တော်တို့နှစ်ယောက်စလုံးက မြန်မာ့နိုင်ငံရေးမှတ်တမ်းတွေကို အချိန်ပေး ပြုစုနေကြတာမို့ အချက်အလက် တိကျဖို့နဲ့ စံနှုန်း (Standard) တစ်ခုတည်းရှိဖို့က အဓိကကျတယ်လို့ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မိတ်ဆွေရဲ့ တည်းဖြတ်မှုမှာ အချက်အလက်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကွဲလွဲမှုနဲ့ စံနှုန်းလွဲချော်မှု တချို့ကို အခုလို ထောက်ပြလိုပါတယ် - ::၁။ '''ဖွဲ့စည်းသည့်ရက်စွဲ (Accuracy):''' ဥပဒေကြမ်းကော်မတီကို ၂၀၁၃ ခုနှစ်လို့ ပြောင်းလဲလိုက်တာဟာ မှားယွင်းနေပါတယ်။ အမှန်က ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁ ရက်နေ့ (ပထမအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၊ ဒုတိယနေ့) ကတည်းက ပုဒ်မ ၂၁ နဲ့ နည်းဥပဒေ ၃၃၊ ၄၀ အရ စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့တာပါ။ ဒါကို ၂၀၁၃ လို့ ပြောင်းလိုက်ရင် ကော်မတီရဲ့ အစောပိုင်း သမိုင်းကြောင်း ၂ နှစ်စာ ပျောက်ဆုံးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ကျွန်တော်တို့ ပြောနေတဲ့ Accuracy နဲ့ မကိုက်ညီပါဘူး။ ::၂။ '''Infobox Standard:''' လွှတ်တော်ကော်မတီတွေအတွက် <code><nowiki>{{Infobox organization}}</nowiki></code> သုံးတာဟာ Wikipedia ရဲ့ စံနှုန်းမဟုတ်ပါဘူး။ လွှတ်တော်ကော်မတီတွေမှာ သီးခြားရှိတဲ့ Parliamentary terms တွေနဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ အခြေခံမှုတွေကို ဖော်ပြဖို့ <code><nowiki>{{Infobox legislative committee}}</nowiki></code> ကိုပဲ သုံးသင့်ပါတယ်။ ဒါမှသာ တခြားနိုင်ငံတကာ လွှတ်တော်စာမျက်နှာတွေနဲ့ စံနှုန်းတူညီမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ::၃။ '''သမိုင်းမှတ်တမ်း (Historical Data):''' အချက်အလက်တွေကို လိုရင်းတိုရှင်း (Concise) ဖြစ်အောင် လုပ်တာကို လက်ခံပေမယ့် သမိုင်းအချက်အလက်တွေ ပျောက်ပျက်သွားတဲ့အထိ ချုံ့ပစ်တာမျိုးတော့ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ မြင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှတ်တမ်းတွေဟာ သမိုင်းစဉ်ဆက် လေ့လာသူတွေအတွက် အရေးကြီးပါတယ်။ ::ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ ရှေ့ဆက်မယ့် လုပ်ငန်းစဉ်မှာ '''၂၀၁၁ ဖွဲ့စည်းပုံအမှန်ကို ပြန်ထားဖို့''' နဲ့ '''မှန်ကန်တဲ့ Legislative Infobox Standard''' ကို သုံးဖို့ သဘောတူညီချက် ရယူချင်ပါတယ်။ အပြန်အလှန် ညှိနှိုင်းပြီး ခိုင်မာတဲ့ မှတ်တမ်းတွေ အတူတူ တည်ဆောက်သွားကြဖို့မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျနော် ဆိုရင်လည်း ရှေးရှေးက ရေးသားသူတွေရဲ့ စံချိန်စံညွန်းတွေကို လေ့လာသင်ယူပြီး အတတ်နိုင်ဆုံး စံနှုန်းတွေထဲကနေ ချော်မထွက်သွားအောင် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။အမှားအယွင်းဖြစ်ခဲ့လို့ ရှိရင်လည်း တည့်မတ်ပေးမှုကို အချိန်မရွေး အစဥ်အမြဲ လေးစားလက်ခံပြီး ပြင်ဆင်နေပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၂၃၊ ၂၄ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) ::[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ. [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊အမျိုးသားလွှတ်တော်]] မှာ ဝိုင်းကူပါအုံး။နောက်ရက်တွေက အလုပ်တွေ ပြုံတော့မှာဆိုတော့ ခုထဲက လုပ်ထားရအောင်လို့။[[၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း|၂၀၂၆ သမ္မတရွေးချယ်ရေး]] ကိုလည်း ကြိုပြင် ပေးထားပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးအား မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် အဆိုပြုချက်အပေါ် ကန့်ကွက်ခြင်း == မင်္ဂလာပါ အက်ဒမင် Zawzawaungthwin ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော် MM TechEditor ပါ။ ကျွန်တော် ဖန်တီးထားသည့် 'အောင်မြင့်မြတ် (နည်းပညာရှင်)' ဆောင်းပါးကို မဆိုင်းမတွ ဖျက်သိမ်းရန် (Speedy Deletion) အဆိုပြုထားခြင်းအပေါ် အောက်ပါအချက်များဖြင့် ကန့်ကွက်လိုပါသည်။ Test Page မဟုတ်ခြင်း: ဤစာမျက်နှာသည် စမ်းသပ်စာမျက်နှာ မဟုတ်ပါ။ Sandbox မှတစ်ဆင့် စနစ်တကျ ပြင်ဆင်ပြီးမှ ပင်မနယ်ပယ်သို့ ရွှေ့ပြောင်းထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အရေးပါမှု (Notability): ဆောင်းပါးရှင် အောင်မြင့်မြတ်သည် ကုလသမဂ္ဂ လက်အောက်ခံအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သော APCICT/ESCAP မှ အသိအမှတ်ပြုထားသည့် Digital Transformation Consultant တစ်ဦး ဖြစ်သလို၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အင်တာနက်အဖွဲ့အစည်း ICANN (NCUC) ၏ အာရှပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ခိုင်မာသော ကိုးကားချက်များ: ၎င်း၏ လုပ်ဆောင်ချက်များကို PRLog နှင့် The Org ကဲ့သို့သော နိုင်ငံတကာ သတင်းရင်းမြစ်များတွင် ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်ပါသည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ ဤဆောင်းပါးသည် CSD A7 နှင့် ငြိစွန်းခြင်း မရှိဘဲ အချက်အလက် ခိုင်မာမှု ရှိသောကြောင့် မဖျက်သိမ်းမီ အသေးစိတ် ထပ်မံစစ်ဆေးပေးပါရန် ယဉ်ကျေးပျူငှာစွာဖြင့် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။ လိုအပ်သည်များကိုလည်း ဆက်လက် ပြင်ဆင်သွားပါမည်။ [[အသုံးပြုသူ:MM TechEditor|MM TechEditor]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:MM TechEditor|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၄၉၊ ၂၉ မတ် ၂၀၂၆ (UTC) == ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ရာထူးကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ လက်ရှိ '''၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ'''အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲနှင့် သမ္မတသစ် တင်မြှောက်မှုဖြစ်စဉ်များတွင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ သမိုင်းမှတ်တမ်း တိကျခိုင်မာစေရန်အတွက် အောက်ပါအချက်ကို တင်ပြလိုပါသည်။ ၁။ လက်ရှိ '''၄ ဧပြီ ၂၀၂၆''' ရက်စွဲပါ နေ့စဉ်သတင်းစာများ၊ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ရုံးနှင့် ပြန်ကြားရေးဝန်ကြီးဌာနတို့၏ ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် "ဦး" ဟူသော အသုံးအနှုန်းအစား '''"ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး"''' ဟူသော ရာထူးအမည်ကိုသာ တရားဝင် ဆက်လက်သုံးနှုန်းထားသည်ကို တွေ့ရှိရပါသည်။ ၂။ ဧပြီလ ၃ ရက်နေ့အထိ '''"ယာယီသမ္မတ"''' အနေဖြင့် ဥပဒေများ ဆက်တိုက်ပြဋ္ဌာန်းနေခြင်းနှင့် တတိယအကြိမ် လွှတ်တော်ကျင်းပနေစဉ်အတွင်းမှာပင် ဥပဒေပြုရေးအာဏာကို ၎င်းကိုယ်တိုင် ဆက်လက် ကျင့်သုံးနေသည့် အခြေအနေမှာ ထူးခြားသည့် သမိုင်းမှတ်တမ်းဖြစ်ပါသည်။ယနေ့သတင်းစာပါ ဖော်ပြချက်ကို ကိုးကားပြုပါသည်။[https://www.moi.gov.mm/mal/4-apr-26] တစ်ဖက်တွင် ပုဒ်မ ''၆၃။ နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်းအဖြစ်မှ လည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရ သည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် အငြိမ်းစားယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည်။''ဆိုသည့်ပြဌာန်းချက် ရှိသည်ဆိုသော်ငြား ''[https://www.moi.gov.mm/index.php/news/81370]'' ထုတ်ပြန်ချက်သည် ဦး..အစား ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး အသုံးအနှုန်းကိုသာ ဆက်လက်သုံးနှုန်းခြင်းမျိုး တွေ့နေရပါသည်။သို့ဖြစ်ပါ၍ လက်ရှိ တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်များတွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိသေးသည့် "ဦး" တပ်ခြင်းမျိုးကို ရှောင်ကြဉ်သင့်ပြီး၊ မူရင်းအထောက်အထားများအတိုင်းသာ တိကျစွာ မှတ်တမ်းတင်သင့်ထားသည်ဟု ယူဆပါသည်။ဦးဟု ပြောင်းလဲချိန်တွင်မှ လိုက်ပါပြောင်းလဲသင့်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သမိုင်းမှတ်တမ်းတင်ရာနေရာဖြစ်သဖြင့် လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသည့် အခြေအနေမှန်ကို ထင်ဟပ်စေရန်အတွက် တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်ပါ အသုံးအနှုန်းများအတိုင်းသာ အသုံးပြုသင့်သည်ဟု ယူဆပါသည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၈၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :Hi, Ko @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], :I only put that comment for U Nyo Saw and Nan Ni Ni Aye's role as members of Hluttaw, which ended constitutionally. For MAH, I don't know anymore, even he is not USDP party and ppl are putting USDP as his party. God knows what at this stage. Good luck! [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၂၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့ဗျာ၊ ညိုစောနဲ့ နန်းနီနီအေးတို့ရဲ့ လွှတ်တော်သက်တမ်း ကိစ္စတွေကို သေချာပြင်ဆင်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ::ကျွန်တော် အဓိက ပြောချင်တာက '''<nowiki/>'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး'<nowiki/>''' နဲ့ '''<nowiki/>'ဦး'''' အသုံးအနှုန်း ကိစ္စပါ။ အခုလောလောဆယ် တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်တွေမှာ 'ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး' လို့ပဲ သုံးနှုန်းနေသေးသရွေ့တော့ ကျွန်တော်တို့ဘက်က 'ဦး' ဆိုတာကို လာပြင်ရင် လက်မခံဘဲ ဒီအတိုင်းပဲ ထားရှိသင့်လား ပြောင်းနေတာကို လက်ခံပေးလိုက်ကြမလား။ သူတို့ဘက်က တရားဝင် ပြောင်းလဲသုံးနှုန်းလာတဲ့ အခါကျမှပဲ ကျွန်တော်တို့ ဝီကီမှာ လိုက်ပြင်ကြတာက ပိုပြီးကောင်းမလား။ အခုအချိန်က ဘယ်သူက တပ်ကို ကိုယ်စားပြုသလဲ၊ ဘယ်သူက ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီကို ကိုယ်စားပြုသလဲဆိုတာတွေကလည်း တော်တော်လေး ရှုပ်ထွေးနေတဲ့ အချိန်ဖြစ်နေလို့၊ ဝီကီအယ်ဒီတာတွေအနေနဲ့ အသုံးအနှုန်းပိုင်းမှာ ပိုပြီး သတိထားကြမလားဆိုတာ တိုင်ပင်ရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၉၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::I have no idea, but follow the usage by state media at this stage as they are official and final. Even now, MAH is just a president-elect and he has sworn into office, thus this term of office hasn't started yet. For now, let's just keep it that way until they all are sworn in into offices. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::I just have ONE idea. ကျနော်က အမြဲလိုလို officeholder infobox မှာ နာမည်တွေ ထည့်ရင် ဦး/ဒေါ်/မစ္စတာ/မောင် တို့ကို မထည့်တော့ဘူး။ redundant လေးဖြစ်လို့။ ကျစ်ကျစ်လစ်လစ် ဖြစ်တာ ကောင်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် infobox လိုမျိုးမှာဆိုရင်။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၅၁၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::::Infobox မှာ ဦး/ဒေါ် ထည့်မထည့်နဲ့ပတ်သက်ပြီး [[ဝီကီပီးဒီးယား:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်_(ဝေါဟာရ)/မော်ကွန်း_၁#မြန်မာအမည်_နှင့်_လင့်ခ်များ|အရင်တုန်းက ဆွေးနွေးခဲ့ဖူးတာ]] ရှိပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၄၇၊ ၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::Thanks for sharing the previous discussion pr. လေ့လာမှတ်သားရပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ် သတ်မှတ်ချက်တွေပေါ့။ ကိုနင်ဂျာက အနှစ်ချုပ်ရေးတဲ့ထဲမှာ infobox ဦး/ဒေါ်/ဗိုလ် အကြောင်း မပါဘူးနော်။ ကိုနင်ဂျာက အပေါ်မှာ ဆွေးနွေးတာတော့ တွေ့လိုက်တယ်ဗျာ။ As for me, I am okay with the group consensus. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၈၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::::အတော်လေးကို ကောင်းပါတယ်။ဆွေးနွေးကြတာတွေက။ကျေးဇူးပါ ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၃၃၊ ၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြတ်ကို == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[မြတ်ကို]] စာမျက်နှာမှာ ဆက်ခံသူထည့်တာ မပေါ်ဘူး ဖြစ်နေလို့ပါ။ကူညီပေးပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၂၉၊ ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :office2 ပါရာမီတာမှာ ပြဿနာရှိနေပုံရတယ်။ လောလောဆယ် 2 ကို ကျော်ပြီးပြင်ထားတယ်။ အားတဲ့အချိန် တမ်းပလိတ် ပြန်ပြင်ပေးပါမယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၁၄၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ဟုတ်ကဲ့..ကျေးဇူးပါခင်ဗျာ... [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၁၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == သောင်းအေး စာမျက်နှာကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)]]စာမျက်နှာကို တစ်ချက်စစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။[[သောင်းအေး]] နဲ့ အတူတူပဲလားမသိ။ယခုအခါ [[တပ်မတော်စစ်ဆေးရေး အရာရှိချုပ်]]အဖြစ် တာဝန်ထမ်းဆောင်လျက်ရှိသည်။ဆိုတာက သောင်းအေးမှာ မပါတော့ စစ်ကြည့်စေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၁၉၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :အတူတူပဲ ဖြစ်ဖို့များပါတယ်။ "သောင်းအေး (ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး)" စာမျက်နှာမှာက ကိုးကားတွေ မပါတော့ redirect ပဲ လုပ်လိုက်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၁:၄၈၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::တစ်လက်စထဲ လွှတ်တော်တွေရဲ့ အစည်းအဝေးကျင်းပနေပုံတွေ၊အမတ်နေရာခွဲဝေမှု ပုံစံချပ်တွေကို ဘယ် [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Categories|ကဏ္ဍ]] တွေထဲ ထည့်ရမလဲဆိုတာပါ လမ်းညွန်ပေးခဲ့ပါအုံးခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၅၃၊ ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။[[သန်းမောင်]] စာမျက်နှာဖန်တီးနေရင်း အလိုအလျောက် အကောင့်က ထွက်သွားပြီး အခြားအကောင့်နဲ့ စာမျက်နှာတက်သွားပါတယ်။စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၁၆၊ ၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::IP-user account နဲ့ create သလိုဖြစ်သွားတာပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၃:၀၄၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == တမ်းပလိတ်ကိစ္စ == [[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|@]][[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ခင်ဗျာ [[အောင်နိုင်သူ]] စာမျက်နှာအောက်က တမ်းပလိတ်: မင်းအောင်လှိုင် အစိုးရအဖွဲ့ က ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရသူတွေကို ဝင်ပြင်မရ ဖြစ်နေတယ်။ပျက်သွားတာလား ဒါမှမဟုတ် ဘာလို့လဲလို့မသိဘူး အဆင်ပြေရင်အဲ့ဒါလေးပါ ဝင်ကိုင်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၅၁၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :okay, will take a look. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၄၂၊ ၁၁ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်ကိုဖျက်ခြင်း == မြန်မာနိုင်ငံ ခရိုနီစာရင်းကို ဖျက်ချ တာကို ဆွေးနွေးချင်တယ်။ အဲ့ဒီ စာရင်းက တိုက်ခိုက်ခြင်း ၊ ဘက်လိုက်ခြင်း၊ မုန်းတီးခြင်းမဟုတ်ဘူး။ လက်ရှိ အမှန်တရားစာရင်းဖြစ်တယ်။ မြန်မာပြည်တွင်း တရာဝင် သတင်းဌာန တွေ့ ကလဲ မြန်မာခရိုနီ စာရင်းကို ပြုစုထား တွေ့ရှိတယ်။ Attack ခေါင်စဉ်တပ်ပြီး ဖျက်ချတာတော့မကောင်းပါဘူး။ ဆောင်းပါးရေးတဲ့သူကို လေးစားမှု့ မရှိသလို့ ခံစားရပါတယ်။ ဖျက်သင့်တယ်လို့ ယူဆရင် ဆွေးနွေးချက် ဖွင့်ပြီး ဆွေးနွေးပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၀၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :ဝီကီပီးဒီးယားရှိ ''မည်သည့်'' စာမျက်နှာတွင်မဆို '''သက်ရှိထင်ရှား ပုဂ္ဂိုလ်များအကြောင်း ရေးသားထားသော အချက်အလက်များ'''တွင် တည်းဖြတ်သူများသည် ဂရုပြုဆင်ခြင်ရမည်။ ယင်းကဲ့သို့အကြောင်းအရာများသည် အင်မတန်တိကျမှန်ကန်ရန် လိုအပ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယား၏ ပင်မ မူဝါဒသုံးခုနှင့် ကိုက်ညီရပါမည်။ :[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။ တည်းဖြတ်သူများသည် ဆောင်းပါးပါ အချက်အလက်များကြောင့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်များအပေါ် ထိခိုက်နစ်နာမှု ရှိ၊ မရှိကို အစဉ်အမြဲ ထည့်သွင်းစဉ်းစားရမည်။ ဤမူဝါဒသည် ဆောင်းပါး၏ အဓိကဇာတ်ကောင်ဖြစ်သူသာမက ဆောင်းပါးအတွင်း ဖော်ပြခြင်းခံရသည့် မည်သည့် သက်ရှိပုဂ္ဂိုလ်နှင့်မဆို သက်ဆိုင်ပြီး၊ ဆွေးနွေးချက်စာမျက်နှာများ အပါအဝင် ဝီကီပီးဒီးယား၏ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို သက်ရောက်မှုရှိသည်။ :အချက်အလက်တစ်ခု၏ ခိုင်လုံမှုကို သက်သေပြရန် တာဝန်မှာ ထိုအချက်အလက်ကို ထည့်သွင်းသူ သို့မဟုတ် ပြန်လည်တင်ပြသူ၏ တာဝန်သာ ဖြစ်သည်။ ကိုးကားချက်မပါသော အချက်အလက်များကို ခိုင်လုံကြောင်း သက်သေမပြနိုင်ပါက ဝီကီပီးဒီးယား၏ စည်းမျဉ်းအရ လက်ခံနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်း သတိပြုရမည် ဖြစ်ပေသည်။ :ဝီကီပီးဒီးယားသည် အွန်လိုင်းစွယ်စုံကျမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပြီး အပြန်အလှန်လေးစားမှုရှိသော အရည်အသွေးမြင့် စွယ်စုံကျမ်းကို တည်ထောင်ခြင်းနှင့် အသုံးပြုရာတွင် စိတ်ပါဝင်စားမှုရှိသည့် လူတစ်ဦးချင်းစီပါဝင်သော [[metawiki:The Wikipedia Community|အွန်လိုင်း အသိုင်းအဝိုင်း]]တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ဝီကီပီးဒီးယားသည် သင့်ကိုယ်ပိုင်အတွေးအခေါ်များ၊ ဆန်းစစ်လေ့လာချက်များ သို့မဟုတ် သတင်းအချက်အလက်အသစ်များကို ဖြန့်ချိရန် နေရာမဟုတ်ပါ.အဆိုပါ စည်းမျဥ်းများအတိုင်း ပယ်နုတ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၁၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ. စိစစ်ခံယူမှုပြုပါတယ်ခင်ဗျာ။[[ဝီကီပီးဒီးယား:NOT|ဝီကီပီးဒီးယားသည် စွယ်စုံကျမ်းတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး]] အတင်းအဖျင်း သတင်းစာ မဟုတ်ပေ။ လူအများ၏ ဘဝအကြောင်းများကို စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ရာဖြစ်အောင် သို့မဟုတ် အရှက်ရဖွယ်ရာ သတင်းများ ပျံ့နှံ့စေရန် ဖော်ပြရမည့် နေရာမဟုတ်ပေ။အဲ့ စည်းမျဥ်းအတိုင်း ဖျက်ချခဲ့ပါတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၈၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်" (Businessperson) နဲ့ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတာ အဓိပ္ပာယ် အလွန်ကွာခြားပါတယ်။ ::* '''စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်:''' ဒါဟာ အလုပ်အကိုင် သို့မဟုတ် ဂုဏ်ပုဒ်ဖြစ်ပါတယ်။ ::* '''ခရိုနီ:''' ဒါဟာ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် ဝေဖန်ချက် (Label) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ သက်သေမရှိဘဲ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ တံဆိပ်ကပ်တာဟာ အဲဒီလူရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို တိုက်ခိုက်ခြင်း (Character Assassination) မြောက်ပါတယ်။ ::သက်သေမခိုင်လုံလျှင် မရေးသင့် (No Reliable Sources)ပါဘူး။ '''"သက်သေခိုင်မာမှရေး"''' ဆိုတာ ဝီကီရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး စည်းမျဉ်းပါ။တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ စွပ်စွဲချက် သို့မဟုတ် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်က ကောလာဟလတွေကို အခြေခံပြီး ရေးလို့မရပါဘူး။အကယ်၍ နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းတွေ ဒါမှမဟုတ် ခိုင်လုံတဲ့ သတင်းဌာနတွေကနေ (ဥပမာ - Sanctions စာရင်းဝင်ခြင်း စသဖြင့်) တရားဝင် ဖော်ပြထားတာမျိုးရှိမှသာ "ဝေဖန်ခံရမှု" အနေနဲ့ ကိုးကားပြီး ရေးသားသင့်ပါတယ်။သတင်းဌာနတိုင်းမှာ နောက်ကွယ်က ထောက်ပံ့ပေးထားတဲ့ အဖွဲ့အစည်း ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ပိုင် နိုင်ငံရေးအမြင် (Editorial Line) ရှိတတ်ပါတယ်။အချို့သတင်းဌာနတွေဟာ လူတစ်ဦးတစ်ယောက်ကို တိုက်ခိုက်ဖို့ ဒါမှမဟုတ် ဝါဒဖြန့်ဖို့ (Propaganda) အတွက်ပဲ ရေးသားလေ့ရှိပါတယ်။ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ဘက်လိုက်သော သတင်းရင်းမြစ်"''' တွေကို ရှောင်ကြဉ်ဖို့ အမြဲတိုက်တွန်းထားပါတယ်။သတင်းဌာနအချို့ဟာ သတင်းဦးဖို့ကိုပဲ အဓိကထားပြီး သေချာစိစစ်ခြင်းမရှိဘဲ တင်ပြတတ်ပါတယ်။'''"ကြားရသည်"''' သို့မဟုတ် '''"သတင်းအရ သိရသည်"''' ဆိုတဲ့ ခိုင်လုံမှုမရှိတဲ့ စကားလုံးတွေ သုံးပြီး ရေးသားတဲ့ သတင်းတွေကို ဝီကီမှာ သက်သေအဖြစ် သုံးလို့မရပါဘူး။ဝီကီပီးဒီးယားက လိုချင်တာဟာ '''Reputable''' (နာမည်ဂုဏ်သတင်းရှိပြီး)၊ '''Editorial Oversight''' (အယ်ဒီတာအဖွဲ့က အဆင့်ဆင့် စစ်ဆေးထားတဲ့) သတင်းဌာနမျိုးကိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။သတင်းဌာနတစ်ခုမှာပဲ ဖြစ်ဖြစ် '''"သတင်း" (News Report)''' နဲ့ '''"အာဘော်/ဆောင်းပါး" (Opinion Piece/Editorial)''' ဆိုတာ ကွာခြားပါတယ်။ဆောင်းပါးရှင် တစ်ဦးတစ်ယောက်ရဲ့ အာဘော်ဟာ အဲဒီလူရဲ့ အမြင်သက်သက်သာ ဖြစ်လို့ "ခရိုနီ" လို့ သုံးနှုန်းထားရင်တောင် အဲဒါကို "အချက်အလက်" (Fact) အနေနဲ့ ဝီကီမှာ ယူသုံးလို့ မရပါဘူး။မြန်မာ့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ "ခရိုနီ" (Crony) ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တွေကို '''နိုင်ငံရေးအရ တိုက်ခိုက်ဖို့ (Political Attack)''' သို့မဟုတ် '''ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ (Social Punishment)''' အတွက် လက်နက်တစ်ခုလို အသုံးများလာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ဒီအသုံးအနှုန်းဟာ ဝီကီပီးဒီးယားလို စွယ်စုံကျမ်းမျိုးမှာ ဘာကြောင့် အန္တရာယ်ရှိသလဲဆိုတာကို အချက်အချို့နဲ့ ထပ်လောင်းတင်ပြချင်ပါတယ် -"ဘယ်လောက်အထိ ချမ်းသာရင် ခရိုနီလဲ" သို့မဟုတ် "ဘယ်လို လုပ်ငန်းမျိုး လုပ်ကိုင်ရင် ခရိုနီလဲ" ဆိုတာကို တိကျတဲ့ ဥပဒေကြောင်းအရ သတ်မှတ်ချက် မရှိပါဘူး။ အဲဒီအစား လူထုရဲ့ အမြင် သို့မဟုတ် သတင်းဌာနတွေရဲ့ အာဘော်ပေါ်မှာပဲ မူတည်နေတာပါ။ ဒါကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယားလို နေရာမျိုးမှာ ဒီစကားလုံးကို သုံးနှုန်းခြင်းဟာ '''အစွဲ (Subjectivity)''' ပါဝင်နေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ "ခရိုနီစာရင်း" လို့ ခေါင်းစဉ်တပ်လိုက်တာနဲ့တင် အဲဒီစာရင်းမှာ ပါဝင်တဲ့သူတွေအားလုံးကို အထောက်အထားမရှိဘဲ "လူဆိုး" တွေအဖြစ် တံဆိပ်ကပ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားစေပါတယ်။ဝီကီပီးဒီးယားဟာ '''စစ်တလင်း မဟုတ်သလို၊ တရားရုံးလည်း မဟုတ်ပါဘူး။''' အကယ်၍ လူတစ်ယောက်ကို "ခရိုနီ" လို့ လူသိများနေရင်တောင်မှ ဝီကီတည်းဖြတ်သူက "သူသည် ခရိုနီဖြစ်သည်" လို့ မရေးရပါဘူး။အဲဒီအစား "X သတင်းဌာန သို့မဟုတ် Y အဖွဲ့အစည်းက ၎င်းအား ခရိုနီအဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြခဲ့သည်" လို့သာ ကိုးကားချက်နဲ့တကွ (Attribution) ရေးသားရမှာဖြစ်ပါတယ်။ဘယ်လိုလူမျိုးကို ခရိုနီလို့ ခေါ်မလဲဆိုတဲ့ တိကျတဲ့ စံနှုန်းမရှိဘဲ ကိုယ်မကြိုက်တဲ့သူဆိုရင် "ခရိုနီ" လို့ ပြောနေကြတာဟာ တိုက်ခိုက်မှုသက်သက် (Personal Attack) သာ ဖြစ်ပါတယ်။အခုလိုမျိုး ရမ်းပြောနေတဲ့ စာရင်းတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ လာတင်တာဟာ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ ခိုင်လုံမှုကို အသုံးချပြီး လူတစ်ဖက်သားကို ဂုဏ်သိက္ခာချဖို့ ကြိုးစားတာပဲ ဖြစ်ပြီး ဝီကီပီးဒီးယားကို အသုံးချခြင်းတာဖြစ်ပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၄၉၊ ၁၄ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]], @[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]], ခရိုနီစာရင်းဆိုတာဟာ "[[:en:Wikipedia:Articles for deletion/List of dictators (2nd nomination)|အာဏာရှင်များ စာရင်း]] နဲ့ အလားတူပါပဲ။ [[WP:NPOV|ဘက်မလိုက်တဲ့အမြင်]] နဲ့ ရေးသားဖော်ပြဖို့ မဖြစ်နိုင်တဲ့အတွက် ခရိုနီများ စာရင်း၊ အာဏာရှင်များ စာရင်းဆိုတာတွေကို ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ရေးသားဖော်ပြခြင်း ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူးဗျာ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၅:၀၂၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] မှတ်သားထားပါမယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၀၇၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ဟုတ်ကဲ့ပါဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Myanmar Wik|Myanmar Wik]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Myanmar Wik|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၄၅၊ ၁၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == အောင်နိုင်သူ(ဇွဲကပင်) == ငါ့ အကြောင်းတင်ထားတာ ဆွေးနွေးချင်လို့ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၀၆၊ ၁၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ဆွေးနွေးဖို့ ဖိတ်ခေါ်တာကို ကြိုဆိုပါတယ်ဗျ။ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဆောင်းပါးကိစ္စဆိုရင်တော့ အောက်ပါ လမ်းညွန်ချက်များချမှတ်ထားတာရှိတော့ လေ့လာ ဆောင်ရွက်လို့ရပါတယ်ခင်ဗျာ။ :* [[:en:Wikipedia:Conflict_of_interest|Wikipedia:Conflict of interest]] :* [[:en:Wikipedia:Autobiography|Wikipedia:Autobiography]] :[[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၀၅၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::ငါ က စာရေးဆရာ ပါ ::မြန်မာနိုင်ငံ စာရေးဆရာ အသင်းဝင်အမှတ် ၁၀၃၉ ပါ ::အဓိကတော့ ငါ့ကဗျာ ငါ့စာပေ တွေ နောက်လူတွေဖတ်နိုင်ဖို့နဲ့ ငါ့ အကြောင်းကို နောက်လူတွေ လေ့လာဖို့ ငါ့အကြောင်းကို မင်းတို့ဆီမှာ တင်ပေးစေချင်ပါတယ်။ ::ငါဘာသကါသေတေံ ပြဖို့ လိုပ်သလဲ [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၂၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :::ငါ လက်ရှိ ဆိုရင် :::Bullet ဂျာနယ်နဲ့ Statesmans ဂျာနယ်မှာ ပင်တိုင်ဆောင်းပါးရေးသလို မြဝတီသတင်းစာ မြဝတီမဂ္ဂဇင်း ငွေတာရီ သုတအလင်းမဂ္ဂဇင်း ပြည်သူ့တပ်မတော်စာစဥ် နဲ့ အခြားသော မဂ္ဂဇင်း စာစောင်များစွာမှာလည်း ငါစာရေးလျက်ရှိပါတယ် :::အေပြီလ ၈ ရက်ကပဲ ငါကို တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲဝင်းဦး က စာပေ အနုပညာဆု ပေးခဲ့ပါသေးတယ် :::အဲဒီသတင်း က မြန်မာ့ရုပ်သံ မြဝတီရုပ်သံ နဲ့ ရတနာ ပုံသတင်းစာ တို့မှာ ပါလာပါသေးတယ် :::မင်းလိုချင် ရင် ငါ Link ပို့ထားလို့ရပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:AUNGNAINGTHU007|AUNGNAINGTHU007]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:AUNGNAINGTHU007|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၅၇၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::ဝီကီပီးဒီးယားမှာ '''"ကိုယ့်အကြောင်းကိုယ် ရေးတာကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ပိတ်ပင်ထားပါတယ်။ဥပမာ [[ရန်မျိုးသိန်း]] ကို ကြည့်ပါ ။အထင်အရှားတွေ့ရပါတယ်။ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတော့ ကိုယ့်အကြောင်း ကိုယ်တိုင်ရေးတဲ့ ဆောင်းပါးအချို့ရှိနေတာ ရှိပေမယ့် ခွင့်မပြုထားတာကို ပြတာပါ။ တကယ်လို့ ရေးခဲ့ရင်တောင် အဲဒီလူဟာ ထင်ရှားအရေးပါမှု (Notability) ရှိကြောင်း ခိုင်လုံတဲ့ ထောက်ခံချက်တွေ ပါရပါမယ်။အခုကိစ္စမှာတော့ Admin က '''User space''' ထဲကို ရွှေ့လိုက်တာတွေ့ရပါတယ်။ "ဒါဟာ စွယ်စုံကျမ်းဝင် ဆောင်းပါးမဟုတ်သေးဘူး၊ Promotion ဆန်နေတယ်" လို့ မှတ်ချက်ပြုလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲဗျ။တကယ်ပဲ ထင်ရှားတယ်ဆိုရင်တောင် တခြားသူတစ်ယောက်က ရေးပေးတာက ပိုပြီး Standard ဖြစ်ပါတယ်ဗျ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၀၄၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) ::::[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုယ်တိုင်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ]] ဒီမှာ ဝင်ရောက်လေ့လာနိုင်ပါတယ် [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၃၀၊ ၁၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == Pages using bar box without float left or float right == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[သန့်ဇော်လွင်]] စာမျက်နှာမှာ [[:ကဏ္ဍ:Pages using bar box without float left or float right|Pages using bar box without float left or float right]] ဆိုပြီး ဖျောက်မရဖြစ်နေလို့ ဇယားမှာ ပြဿနာရှိနေတာလား ဘာ့ကြောင့်လဲဆိုတာ အချိန်ရရင် စစ်ဆေးပေးပါအုံးခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၄၄၊ ၁၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) :{{tl|bar box}} ထဲက tracking category ကြောင့်ပါ။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၀၊ ၂၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း) == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)|ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်]]၊ [[ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် (ကြည်း)|ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်​(ကြည်း)]] ဒီစာမျက်နှာတွေကို ပြန်လည်စိစစ်ပေးပါအုံးခင်ဗျာ။ အကုန်လျှောက်ပြင်နေကြတာတွေကို.. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၃၂၊ ၂၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == The King's Warden == @[[အသုံးပြုသူ:Kaday Han Thaw|Kaday Han Thaw]] The King's Warden က တောင်ကိုရီးယားအသုံးအနှုန်းတွေကို တစ်ချက်လောက် စစ်ပြီး ဝိုင်းကူပေးစေချင်ပါတယ်ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၅၅၊ ၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == နယူးကလီးယား (သို့) နျူကလီးယား == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ။[[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက် နဲ့ ထို [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ:]] ဟာ [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အောက်တွင် ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။စက်ရုံကို [[ဖူကုရှိမ အမှတ် ၁ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ|နျူကလီးယား]] လို့ သုံးပြီး [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ကဏ္ဍ]] ကို နယူးကလီးယားလို့ သုံးနေတာက မတူညီမှုကို ဖြစ်စေပါတယ်။ဘယ် စာလုံးရွေးသုံးကြမလဲ ဆိုတဲ့ ဆွေးနွေးစရာလဲ ဖြစ်လာပါတယ်။ကျနော်က [[ရူးပ်ပူရ် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံ]] ကို ရေးထားတော့ [[:ကဏ္ဍ:ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] လို့ သုံးမလားလို့ စီစဥ်ထားပါတယ်။နျူကလီးယား နဲ့ နယူးကလိယား တစ်ခုခု ရွေးဖြစ်ရင် ဖျက်တာတွေ ပြင်တာတွေ လုပ်ကြရမှာပါ။ ကျနော်ကတော့ .... တည်ဆဲအဏုမြူစွမ်းအင်ဥပဒေ၏ အခန်း(၁၂)၊ “တားမြစ်ချက်များ” ပါ ပုဒ်မ၊ (၂၉)၊ ပုဒ်မ(၃၀)၊ ပုဒ်မ (၃၁) နှင့် ပုဒ်မ(၃၂) တို့တွင် “မည်သူမျှ နျူကလီးယားပစ္စည်း၊ ရေဒီယိုသတ္တိကြွပစ္စည်း သို့မဟုတ် ရောင်ခြည်ထုတ် ကိရိယာကို ပြည်တွင်းသို့ တင်သွင်းရန်နှင့် ပြည်ပသို့ တင်ပို့ရန် ကြိုတင် ခွင့်ပြုချက်၊ မှတ်ပုံတင်‌ လက်မှတ် လျှောက်ထားခြင်း နှင့် လိုင်စင်မရှိဘဲ တင်သွင်းခြင်း၊ တင်ပို့ခြင်း လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်းနှင့် ဌာနမှဆက်လက် သုံးစွဲရန်မသင့်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်ကို ဆက်လက်၍ လက်ဝယ် ထားရှိခြင်း၊ အသုံးပြုခြင်း၊ ထုတ်လုပ်ခြင်း၊ သိုလှောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်းချခြင်း မပြုရ” ဟု တားမြစ် ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။ ဆိုတဲ့ ပြဌာန်းချက်ကို ကိုးကားပြီး [https://www.daemyanmar.com] နျူကလီးယား လို့ သုံးချင်ပါတယ်။လမ်းညွန်မှုကို ခံယူပါတယ်။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၄၊ ၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ၊ဒီကိစ္စက ကျန်နေပါသေးတယ်ခင်ဗျာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၄၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::"နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်းကို သဘောတူပါတယ်ဗျာ။ Please proceed. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၄၅၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ ခင်ဗျာ. [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နယူးကလိယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] ကို "နျူကလီးယား" အသုံးအနှုန်း နဲ့ <bdi>[[:ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ|ဂျပန်နိုင်ငံရှိ နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] [[:ကဏ္ဍ:နိုင်ငံအလိုက် နျူကလီးယား ဓာတ်အားပေးစက်ရုံများ]] အဖြစ် ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ နယူကလိယားစက်ရုံများကို ဖယ်ရှားပေးစေလိုပါတယ်ခင်ဗျာ။</bdi> [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၀၁၊ ၁၂ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::::{{Done}} [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၅:၀၃၊ ၁၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == အမှတ်တံဆိပ်လိုဂို ကိစ္စ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ခင်ဗျာ။ https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Logo_of_of_the_Ministry_of_Hotels,_Tourism_and_Culture.svg ကို တစ်ချက်စစ်ကြည့်ပေးပါလားခင်ဗျာ။အဆင်မပြေ ဖြစ်နေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၁၀၊ ၉ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :Logo တွေက ဖန်တီးတဲ့ ရက်စွဲကို သေချာ မဖော်ပြနိုင်ရင်၊ ဒါမှမဟုတ် Free license ဖြစ်တယ်ဆိုတာ မပြနိုင်ရင် copyrighted ဖြစ်ပါတယ်။ [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Deletion_requests/Files_uploaded_by_Ninjastrikers ဒီနမူနာ] ကို ကြည့်နိုင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၇၊ ၁၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ . . [[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] က မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများကို ဆိုလိုတာဖြစ်လို့ ပိုမိုရှင်းလင်းမြင်သာအောင် ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ လို့ အမည်ပြောင်းရင် ပိုကောင်းမလား၊နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများက ရှိပြီးသားဆိုတော့ ပိုအဆင်ပြေနိုင်မယ်လို့ ယူဆပါတယ်။@[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၄၂၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :English wiki အလိုက် ထားရှိတာ ပိုမိုသင့်တော်သလားလို့။ အစ်ကို ဆွေးနွေးချက်ကိုလည်း နားလည်ပါတယ်။ အခုနောက်ပိုင်း ENG category မှာ battle/war တွေကို tactical ဆန်မှုအေပါ်မှာပဲ သုံးကြတာများတာကို တွေ့ရတယ်။ ဥပမာ -အီရန်စစ်ပွဲ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းစစ်ပွဲတွေဆိုရင် လိုမျိုးဆိုရင် conflict/ပဋိပက္ခ အောက်မှာ ထားရှိတာ များလားတယ်။ battle/war category ကို သိပ်မသုံးကြဘူး။ အာ့ကြောင့် ကျနော်က ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်မံနေတာပါ။ :နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်သမလားလို့။ battle/war category ကလည်း စစ်သမိုင်းအောက်မှာတော့ အကြုံဝင်ပါတယ်။ :တိကျတဲ့ အဖြေတော့ ကျနော့်မှာ မရှိပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၅၆၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::[[:ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ]] ကို '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုပြီး ပြောင်းကြမလားလို့ တိုင်ပင်တာပါ။ဒီမတူတဲ့ ကဏ္ဍနှစ်ခုကြားမှာ အဓိကကွာခြားချက်က ပါဝင်ပတ်သက်မှုနဲ့ တည်နေရာသတ်မှတ်ချက် ဖြစ်ပါတယ်။ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းက မြန်မာနိုင်ငံ သို့မဟုတ် မြန်မာ့တပ်ဖွဲ့တွေ ပါဝင်ဆင်နွှဲခဲ့သမျှ တိုက်ပွဲအားလုံးကို စုစည်းတဲ့အတွက် ဘယ်သူတွေ တိုက်ပွဲဝင်သလဲဆိုတဲ့ Actor ကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုကျယ်ပြန့်တဲ့ ကဏ္ဍမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ တဖက်မှာတော့ ပြန်ပြင်ချင်တဲ့ '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ဆိုတာကတော့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထဝီဝင်နယ်နိမိတ်အတွင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကိုသာ တိကျစွာ ရည်ညွှန်းတာဖြစ်လို့ တည်နေရာကို ဦးစားပေးတဲ့ ပိုမိုရှင်းလင်းတဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ နိုင်ငံအလိုက် တိုက်ပွဲများဆိုတဲ့ ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ စံနှုန်းသတ်မှတ်ချက်နဲ့ ယှဉ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် တည်နေရာကို အခြေခံတဲ့ ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ ဆိုတဲ့ အမည်က ပိုပြီး စနစ်ကျပြီး ရှာဖွေရလွယ်ကူတဲ့အတွက် ဆွေးနွေးရခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ ပဋိပက္ခကဏ္ဍများကို ပြန်လည်မွမ်းမံနေတဲ့အပေါ် ဆွေးနွေးချက်မရှိပါဘူး။'''နောက်ပိုင်း ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေက ပဋိပက္ခများအောက်မှာ ပိုမိုထားရင် သင့်တော်မလားလို့''' ဒီအချက်ကတော့ ဆွေးနွေးစရာဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ ကဲ့သို့သော တိုက်ပွဲတွေကို တိုက်ပွဲလို့ သုံးမှ ပိုအဆင်ပြေပြီး အဲ့လောက် မပြင်းထန်ရင်တော့ ပဋိပက္ခလို့ဆောင်ရွက်သင့်ပါကြောင်း။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၁၈၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::ကျနော်တို့မှာ Manual of Style က [[:en:Wikipedia:Manual_of_Style/Military_history#Conflicts_and_operations|Wikipedia:Manual of Style/Military history - Wikipedia]] က အဓိက ဆင်းသက်တာဆိုတော့ အစ်ကို ကောင်းသလို လုပ်တာ အဆင်ပြေပါတယ်။. [[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Salai Rungtoi|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၃၊ ၂၄ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာ။ဒီကိစ္စကို အပြီးသတ်ပေးပါအုံး၊မူလအတိုင်းထားမလား၊ပြင်မလားဆိုတာကို၊ပြင်မယ်ဆိုရင်တော့ ရွေ့ရမှာပေါ့၊ဒီအတိုင်းပဲ သင့်တော်တယ်ဆိုရင် ဒီအတိုင်းပဲ ဆက်ထားပြီး အခြားအလုပ်တွေကို ဆက်ကြတာပေါ့။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၀၉၊ ၂၅ မေ ၂၀၂၆ (UTC) ::မူလကဏ္ဍကိုတော့ မရွှေ့ဘဲနဲ့ ''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုက်ပွဲများ''' ကိုပဲ အသစ်ဖန်တီးပြီး '''ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်သော တိုက်ပွဲများ''' အောက်မှာပဲ subcategory လုပ်လိုက်တာ အဆင်ပြေမယ် ထင်ပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၅၅၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :::@[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] Since you are the administrator, I will abide by your decision. The history is always there. In the future, if there is a record that I requested such a correction, it is there [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၃၃၊ ၂၈ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] @[[အသုံးပြုသူ:Salai Rungtoi|Salai Rungtoi]] အဆင်ပြေကြရင် [[မြန်မာ-တရုတ် ပိုက်လိုင်းများ]] inbox ကို ဝိုင်းဝန်း ပြင်ဆင်ပေးကြပါအုံး။မြေပုံက လွဲနေလို့ပါ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၇၊ ၃၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) == ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း == @[[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ဆရာ ဝီကီမှာ ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း ဆောင်းပါးက လိုအပ်နေတာကို တွေ့မိတယ်။ဆရာ အားရင် အဲ့ဆောင်းပါး ရေးပေးပါလား။[[:ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) ခရိုင်များ]] ကလည်း အဆင်သင့်ရှိနေပြီးသား ဆရာ။ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၁၉၊ ၃ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :ဟုတ်ကဲ့။ အားရင် ဝင်ရေးပါမယ်။ [[အသုံးပြုသူ:ခင်မောင်မောင်လွင်|ခင်မောင်မောင်လွင်]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:ခင်မောင်မောင်လွင်|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) == မုန်းကိုးမြို့/မုံးကိုးမြို့ == @[[အသုံးပြုသူ:Ninjastrikers|Ninjastrikers]] ကိုနင်ဂျာခင်ဗျာ။မုံးကိုးမြို့ ဆိုပြီး [https://www.moi.gov.mm/iprd/news/23559] [https://www.moi.gov.mm/sites/default/files/local-info/2020-06/last_muuchyminy.pdf] နိုင်ငံပိုင်သတင်း နဲ့ ထွေအုပ်ရဲ့ ၂၀၁၉ အချက်အလက်တွေမှာ ဖော်ပြထားတာကြောင့် မုံးကိုးလို့ ပြန်လည် ပြင်ဆင်ခွင့်ပြုပါခင်ဗျာ. [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၅:၀၇၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) :နှစ်ခုစလုံးတော့ သုံးကြတယ်ဗျ။ ([https://www.dop.gov.mm/sites/dop.gov.mm/files/publication_docs/monekoest.pdf], [https://www.moi.gov.mm/news/46728]) အသုံးများမယ်ထင်တာကို ပင်မထားပြီး ကျန်တစ်ခုကို Redirect အနေနဲ့တော့ ထားခဲ့လိုက်လို့ရပါတယ်။ [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၇:၁၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ::မြို့ ဆိုင်းပုဒ် အမည်ကိုပဲ သုံးကြတာပေါ့ ခင်ဗျာ [[အသုံးပြုသူ:Zawzawaungthwin|Zawzawaungthwin]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Zawzawaungthwin|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၁၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) leq118xkz965ff2rguvqtxomk715g15 0 224629 1036077 1033037 2026-06-05T03:16:00Z Ninjastrikers 22896 1036077 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = အိန္ဒိယတိုက်ငယ်ရှိ တိဗက်-ဗမာနွယ်များ | image = [[ဖိုင်:South_Asian_Language_Families.jpg|250px]] | caption = အိန္ဒိယတိုက်ငယ်ရှိ ဘာသာစကားမိသားစုများ ပြမြေပုံ (တိဗက်-ဗမာနွယ် စကားပြောဆိုသူများကို လိမ္မော်ရောင်ဖြင့် ပြသထားသည်) | regions = [[နီပေါနိုင်ငံ]]၊ [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ|အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်း]]နှင့် အရှေ့ဟိမဝန္တာတောင်တန်း ဒေသများ | languages = [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] | origins = တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်မြောက်ပိုင်း ([[မြစ်ဝါမြစ်]]နှင့် [[ယန်ဇီမြစ်]]ဝှမ်းဒေသ) }} '''အိန္ဒိယတိုက်ငယ်သို့ တိဗက်-ဗမာနွယ်များ၏ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်မှု''' သည် လွန်ခဲ့သည့် ဘီစီ ၁၀၀၀ ခန့်က စတင်ခဲ့သည်။ လက်ရှိတွင် အိန္ဒိယတိုက်ငယ်အတွင်းရှိ တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားပြောဆိုသူများကို နီပေါနိုင်ငံ၊ အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်းနှင့် ဟိမဝန္တာတောင်တန်း ဒေသများတွင် အများဆုံး တွေ့ရှိရသည်။ == မူလဇာတိ == တရုတ်နိုင်ငံ မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်မြောက်ဘက်ရှိ မူလဇာတိ ဖြစ်သော မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းအထက်ပိုင်း နှင့် ယန်ဇီမြစ်ဖျားဒေသများမှ တောင်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက် ဒေသများသို့ ခေတ်အဆက်ဆက် အဆင့်ဆင့် ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြသည်။<ref name="Bradley1997">Bradley, David (1997). "Tibeto-Burman languages and classification". ''Tibeto-Burman Languages of the Himalayas''. Papers in Southeast Asian Linguistics.</ref> ဤသို့ ရွှေ့ပြောင်းခြင်းကို ဘာသာဗေဒနှင့် ရှေးဟောင်းသုတေသန ပညာရှင်များက ဘီစီ ၃၀၀၀ မှ ဘီစီ ၂၀၀၀ ခန့်တွင် မူလဘာသာစကား ပြောဆိုသူများသည် လူဦးရေ တိုးပွားလာခြင်း၊ ရာသီဥတု ပြောင်းလဲခြင်းနှင့် စိုက်ပျိုးရေးမြေ ရှာဖွေခြင်းတို့ကြောင့် တောင်ဘက် ကုန်းမြင့်ဒေသများဆီသို့ ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြသည်။ တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်းရှိ [[စီချွမ်ပြည်နယ်|စီချွမ်]]နှင့် [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]] ကုန်းပြင်မြင့် ဒေသများသို့ ရောက်ရှိလာသောအခါ လူမျိုးစုများသည် အဓိက လမ်းကြောင်းနှစ်ခုအဖြစ် ကွဲထွက်သွားခဲ့သည်။<ref name="vanDriem2001">van Driem, George (2001). ''Languages of the Himalayas: An Ethnolinguistic Handbook of the Greater Himalayan Region''. Brill.</ref> လူမျိုးစုအချို့သည် ဟိမဝန္တာတောင်တန်း တစ်လျှောက် အနောက်ဘက်သို့ ဦးတည်ရွှေ့ပြောင်းကာ [[တိဗက်ကုန်းပြင်မြင့်]]ပေါ်သို့ တက်ရောက် အခြေစိုက်ခဲ့ကြသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် ဟိမဝန္တာ တောင်ကြားလမ်းများကို ဖြတ်ကျော်ကာ ယခု [[နီပေါနိုင်ငံ]]၊ [[ဘူတန်နိုင်ငံ]] နှင့် အိန္ဒိယမြောက်ပိုင်း [[လဒတ်ဒေသ|လဒတ်]] ဒေသများသို့ ရောက်ရှိ ပျံ့နှံ့ခဲ့သည်။ ကျန်ရှိသော လူမျိုးစုများသည် ယူနန်ဒေသမှတစ်ဆင့် တောင်ဘက် မြစ်ဝှမ်းဒေသများအတိုင်း ဆက်လက် ဆင်းသက်ခဲ့ကြသည်။ လွန်ခဲ့သည့် ဘီစီ ၁၀၀၀ ဝန်းကျင်တွင် ယူနန်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်းဒေသများသို့ ရောက်ရှိနေသော တိဗက်-ဗမာနွယ် အုပ်စုအချို့သည် အနောက်ဘက်သို့ ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် [[ဗြဟ္မပုတြမြစ်]]ဝှမ်း အတိုင်း စုန်ဆင်းကာ ယခု အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်း (အာသံနှင့် ပတ်ဝန်းကျင် တောင်တန်းဒေသများ) သို့ ပထမဆုံး ဝင်ရောက် အခြေချခဲ့သည်။<ref name="Matisoff2003">Matisoff, James A. (2003). ''Handbook of Proto-Tibeto-Burman: System and Philosophy of Sino-Tibetan Reconstruction''. University of California Press.</ref> အိန္ဒိယအရှေ့မြောက်ပိုင်းသို့ ရောက်ရှိလာသော လူမျိုးစုများသည် မြေပြန့်ဒေသများတွင် ရှိနှင့်ပြီးသားဖြစ်သော အော်စထရိုအာရှတစ် (Austroasiatic) စကားပြော လူမျိုးစုများနှင့် ထိတွေ့မှုများ ရှိခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် အဆိုပါ တိဗက်-ဗမာနွယ်များသည် အချင်းချင်း အုပ်စုကွဲကာ ပထဝီဝင်အနေအထားအရ သီးခြားဖြစ်နေသော တောင်တန်းဒေသ အသီးသီးသို့ တက်ရောက် နေထိုင်ခဲ့ကြသောကြောင့် ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုအရ ဗဟိုကရင် (Karenic)၊ ကူကီး-ချင်း (Kuki-Chin)၊ နာဂ (Naga)၊ ဗိုဒို-ဂါရို (Bodo-Garo) စသည်ဖြင့် ကွဲပြားစုံလင်သော မျိုးနွယ်စုများအဖြစ်ကွဲသွား။ == လူဦးရေ ပျံ့နှံ့မှု == လက်ရှိ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အရှေ့မြောက်ပိုင်း ပြည်နယ်များတွင် တိဗက်-ဗမာနွယ် စကားပြော အုပ်စုများသည် သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ်အလိုက် အောက်ပါ လူဦးရေရာခိုင်နှုန်းအတိုင်း ပျံ့နှံ့နေထိုင်ကြသည် -<ref name="census">Census of India (2011). ''Language and Mother Tongue Statistics of North-East India''. Government of India.</ref> * [[မီဇိုရမ်ပြည်နယ်|မီဇိုရမ်]] တွင် စုစုပေါင်းလူဦးရေ၏ ၉၄.၄၄% * [[နာဂလန်ပြည်နယ်|နာဂလန်]] တွင် ၈၆.၄၆% * [[အရုဏာချာပရာဒေရှ်ပြည်နယ်|အရုဏာချာပရာဒေရှ်]] တွင် ၆၈.၇၉% * [[မဏိပူရပြည်နယ်|မဏိပူရ]] တွင် ၃၅.၁၄% * [[တြိပူရပြည်နယ်|တြိပူရ]] တွင် ၃၁.၀၀% * [[အာသံပြည်နယ်|အာသံ]] တွင် ၁၂.၅၀% == ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် == * [[တရုတ်-တိဗက် ဘာသာစကားများ]] * [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] * [[အာသံပြည်နယ်ရှိ တရုတ်-တိဗက်နှင့် တိုင်လူမျိုးများ]] == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:လူမျိုးစုများ ရွှေ့ပြောင်းနေထိုင်ခြင်း သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ]] oo7sa525fix638mp0seppv81060s2ec 0 238626 1036059 1035606 2026-06-05T03:09:25Z Ninjastrikers 22896 1036059 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယ | official_name = အရှေ့မြောက်ဒေသ<br />(North Eastern Region - NER) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = ဒေသ | image_skyline = | image_alt = | image_caption = | motto = | image_map = Northeast india.png | map_alt = အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယမြေပုံ | coordinates_footnotes = | subdivision_type = [[နိုင်ငံ]] | subdivision_name = {{flag|India}} | subdivision_type1 = ပြည်နယ်များ | subdivision_name1 = {{plainlist| * '''[[အာရုနာချာပရဒေရှ်ပြည်နယ်|အာရုနာချာပရဒေရှ်]]''' * '''[[အာသံပြည်နယ်|အာသံ]]''' * '''[[မဏိပူရပြည်နယ်|မဏိပူရ]]''' * '''[[မေဃာလယပြည်နယ်|မေဃာလယ]]''' * '''[[မီဇိုရမ်ပြည်နယ်|မီဇိုရမ်]]''' * '''[[နာဂလန်ပြည်နယ်|နာဂလန်]]''' * '''[[တြိပူရပြည်နယ်|တြိပူရ]]''' * '''[[ဆစ်ကင်ပြည်နယ်|ဆစ်ကင်]]''' }} | subdivision_type2 = အကြီးဆုံးမြို့ | subdivision_name2 = [[ဂူဝါဟာတီမြို့]] | subdivision_type3 = မြို့ကြီးများ ([[၂၀၁၁ အိန္ဒိယလူဦးရေသန်းခေါင်စာရင်း|၂၀၁၁ သန်းခေါင်စာရင်း]])<ref name="Indian cities by population">{{cite web |url=http://censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_2_PR_Cities_1Lakh_and_Above.pdf |title=Indian cities by population |access-date=30 May 2018 |archive-date=23 July 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130723151530/http://www.censusindia.gov.in/2011-prov-results/paper2/data_files/India2/Table_2_PR_Cities_1Lakh_and_Above.pdf |url-status=live }}</ref> | subdivision_name3 = {{plainlist| * [[အဂါတာလာမြို့]] * [[အိုက်ဇောမြို့]] * [[အင်ဖာမြို့]] * [[အီတာနာဂါမြို့]] * [[လွန်းလေမြို့]] * [[ဆီလ်ချာမြို့]] * [[ကျမ်ဖိုင်းမြို့]] * [[ရှီလွန်မြို့]] * [[ဒီဘရူဂါရ်ဟ်မြို့]] * [[ဒီမာပူရ်မြို့]] * [[ကိုဟီမာမြို့]] }} | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_total_km2 = 262179 | area_land_km2 = | area_water_km2 = | area_water_percent = | area_rank = | area_note = | population_total = 45772188 | population_as_of = ၂၀၁၁ | population_est = 51670000 | pop_est_as_of = 2022 | pop_est_footnotes = <ref>https://uidai.gov.in/images/StateWiseAge_AadhaarSat_Rep_31082022_Projected-2022-Final.pdf</ref> | population_density_km2 = 173 | population_density_sq_mi = auto | population_demonym = အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယသား | timezone1 = [[အိန္ဒိယစံတော်ချိန်]] | utc_offset1 = +5:30 | timezone1_DST = | utc_offset1_DST = | blank_name_sec1 = အသိအမှတ်ပြု ရုံးသုံးဘာသာစကားများ | blank_info_sec1 = {{plainlist| * [[အာသံဘာသာစကား|အာသံ]]<ref name="scheduledlanguages">{{Cite web |title=Languages Included in the Eighth Schedule of the Indian Constitution {{!}} Department of Official Language {{!}} Ministry of Home Affairs {{!}} GoI |url=https://rajbhasha.gov.in/en/languages-included-eighth-schedule-indian-constitution |access-date=2022-07-31 |website=rajbhasha.gov.in}}</ref> * [[ဘင်္ဂါလီဘာသာစကား|ဘင်္ဂါလီ]]<ref name=scheduledlanguages/> * [[ဗိုဒိုဘာသာစကား|ဗိုဒို]]<ref name=scheduledlanguages/> * [[မဏိပူရီဘာသာစကား|မဏိပူရီ (မေသေ)]]<ref name=scheduledlanguages/><ref>{{Cite web |title=Manipuri language {{!}} Britannica |url=https://www.britannica.com/topic/Manipuri-language |website=www.britannica.com |language=en}}</ref> }} | blank_name_sec2 = ပြည်နယ်/ဒေသန္တရ ရုံးသုံးဘာသာစကားများ | blank_info_sec2 = {{plainlist| * [[အာသံဘာသာစကား|အာသံ]] ([[အာသံပြည်နယ်]])<ref name=langoff>{{cite web |url=http://nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM47thReport.pdf |title=Report of the Commissioner for linguistic minorities: 47th report (July 2008 to June 2010) |pages=84–89 |publisher=Commissioner for Linguistic Minorities, Ministry of Minority Affairs, Government of India |access-date=16 February 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120513161847/http://nclm.nic.in/shared/linkimages/NCLM47thReport.pdf |archive-date=13 May 2012 }}</ref><ref>{{Cite book |last=Nath |first=Monoj Kumar |url=https://books.google.com/books?id=sDAXEAAAQBAJ&q=Assam+Official+Language+Act%2C+1960%2C+which+made+Assamese+the+state+language+of+Assam&pg=PA57 |title=The Muslim Question in Assam and Northeast India |date=2021-03-29 |publisher=Taylor & Francis |isbn=978-1-000-37027-0 |pages=57 |language=en}}</ref> * [[ဘင်္ဂါလီဘာသာစကား|ဘင်္ဂါလီ]] ([[တြိပူရပြည်နယ်|တြိပူရ]]နှင့် ဗာရက်တောင်ကြားဒေသ)<ref name=langoff/><ref name="Chakravarti 421">{{Cite book |last=Chakravarti |first=Sudeep |url=https://books.google.com/books?id=e11PEAAAQBAJ&q=The+official+languages+of+Tripura+are+Bangla+and+Kok+Borok&pg=PT421 |title=The Eastern Gate: War and Peace in Nagaland, Manipur and India's Far East |date=2022-01-06 |publisher=Simon and Schuster |isbn=978-93-92099-26-7 |pages=421 |language=en}}</ref><ref name="Kumāra 2007 88">{{Cite book |last=Kumāra |first=Braja Bihārီ |url=https://books.google.com/books?id=QTCJTIBHJHEC&q=Kakbarak+recognized+official+Tripura+Bengalee&pg=PA88 |title=Problems of Ethnicity in the North-East India |date=2007 |publisher=Concept Publishing Company |isbn=978-81-8069-464-6 |pages=88 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Wadley |first=Susan S. |url=https://books.google.com/books?id=xDzfBQAAQBAJ&q=Bengali+was+declared+the+official+language+of+Assam&pg=PA76 |title=South Asia in the World: An Introduction: An Introduction |date=2014-12-18 |publisher=Routledge |isbn=978-1-317-45959-0 |pages=76 |language=en}}</ref> * [[ဗိုဒိုဘာသာစကား|ဗိုဒို]] ([[ဗိုဒိုလန်ဒေသ]])<ref name=langoff/><ref>{{Cite book |last1=Oinam |first1=Bhagat |url=https://books.google.com/books?id=X31aDwAAQBAJ&q=Bodo+recognised+as+an+associated+state+official+language+of+Assam&pg=PT164 |title=Northeast India: A Reader |last2=Sadokpam |first2=Dhiren A. |date=2018-05-11 |publisher=Taylor & Francis |isbn=978-0-429-95320-0 |pages=164 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Deb |first=Bimal J. |url=https://books.google.com/books?id=_YYnwp8e5VYC&q=Government+of+Assam+have+declared+Bodo+as+an+associate+official+language&pg=PA21 |title=Ethnic Issues, Secularism, and Conflict Resolution in North East Asia |date=2006 |publisher=Concept Publishing Company |isbn=978-81-8069-134-8 |pages=21 |language=en}}</ref> * [[ကုက္ကဗရုခ်ဘာသာစကား|ကုက္ကဗရုခ် (တြိပူရီ)]] ([[တြိပူရပြည်နယ်]])<ref name=langoff/><ref name="Chakravarti 421"/><ref name="Kumāra 2007 88"/> * [[မီဇိုဘာသာစကား|မီဇို]] ([[မီဇိုရမ်ပြည်နယ်]])<ref name=langoff/><ref name="Britannica 174">{{Cite book |last=Britannica |url=https://books.google.com/books?id=-xzljvnQ1vAC&q=Manipuri+%28+or+Meitei+%29+official+Manipur+Mizo+Mizoram&pg=PA174 |title=Student Britannica India 7 Vols |publisher=Popular Prakashan |isbn=978-0-85229-762-9 |pages=174 |language=en}}</ref> * [[မဏိပူရီဘာသာစကား|မဏိပူရီ (မေသေ)]] ([[မဏိပူရပြည်နယ်]])<ref name=langoff/><ref name="Britannica 174"/><ref>{{Cite book |last=Brenzinger |first=Matthias |url=https://books.google.com/books?id=i3xdDwAAQBAJ&q=Meithei+official+language+of+Manipur&pg=PA322 |title=Language Diversity Endangered |date=2015-07-31 |publisher=Walter de Gruyter GmbH & Co KG |isbn=978-3-11-090569-4 |pages=322 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Experts |first=Arihant |url=https://books.google.com/books?id=TBrzDwAAQBAJ&q=Manipuri+official+language+of+Manipur&pg=PA531 |title=General Knowledge 2020 |date=2019-06-04 |publisher=Arihant Publications India limited |isbn=978-93-131-9167-4 |pages=531 |language=en}}</ref> * [[နီပေါဘာသာစကား|နီပေါ]] ([[ဆစ်ကင်ပြည်နယ်]])<ref>https://sikkim.gov.in/department/departmentmenudetails?url=Menu%3Dsikkim-legislative-assembly%2Flanguage-used-in-assembly#:~:text=The%20business%20of%20the%20Assembly,Sikkim%2C%20namely%20Nepali%2C%20Bhutia.</ref> * [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]] ([[အာရုနာချာပရဒေရှ်ပြည်နယ်|အာရုနာချာပရဒေရှ်]]၊ [[မေဃာလယပြည်နယ်|မေဃာလယ]]နှင့် [[နာဂလန်ပြည်နယ်|နာဂလန်]])<ref name=langoff/> * [[ဆစ်ကင်ဘာသာစကား|ဆစ်ကင်]] ([[ဆစ်ကင်ပြည်နယ်]])<ref>https://sikkim.gov.in/department/departmentmenudetails?url=Menu%3Dsikkim-legislative-assembly%2Flanguage-used-in-assembly#:~:text=The%20business%20of%20the%20Assembly,Sikkim%2C%20namely%20Nepali%2C%20Bhutia.</ref> }} }} '''အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယ''' (တရားဝင်အားဖြင့် '''အရှေ့မြောက်ဒေသ (NER)''') သည် [[အိန္ဒိယနိုင်ငံ]]၏ ပထဝီဝင်နှင့် နိုင်ငံရေးအရ စနစ်တကျ ခွဲခြားထားသော အရှေ့ဘက်အစွန်ဆုံး အုပ်ချုပ်ရေးဒေသဖြစ်သည်။ အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယတွင် ပြည်နယ်ရှစ်ခု ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့အနက် "ညီအစ်မ ခုနစ်ဖော်" ဟု လူသိများသော [[အာရူနာချယ် ပရာဒေ့ရှ် ပြည်နယ်|အာရုနာချာပရဒေရှ်ပြည်နယ်]]၊ [[အာသံပြည်နယ်]]၊ [[မဏိပူရပြည်နယ်]]၊ [[မေဃာလယပြည်နယ်]]၊ [[မီဇိုရမ်ပြည်နယ်]]၊ [[နာဂလန်ပြည်နယ်]]၊ [[တြိပူရပြည်နယ်]]တို့နှင့်အတူ "ညီအစ်ကိုပြည်နယ်" ဖြစ်သော [[ဆစ်ကင်ပြည်နယ်]] တို့ ပါဝင်သည်။ == သမိုင်းကြောင်း == အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယဒေသ၏ သမိုင်းကြောင်းသည် ထူးခြားဆန်းပြားပြီး အိန္ဒိယပင်မကုန်းတွင်းပိုင်းထက် အရှေ့တောင်အာရှနှင့် ပိုမိုနီးစပ်သော သမိုင်းနောက်ခံများ ရှိခဲ့သည်။ ရှေးဟောင်းခေတ်တွင် ထိုဒေသကို "ကမ္မရူပ" တိုင်းပြည်အဖြစ် လူသိများခဲ့ပြီး အာသံတောင်ကြားဒေသကို ဗဟိုပြုခဲ့သည်<ref>Shin, J. E. (2018). "Region, Religion, and Politics: Kamarupa in the Early Medieval Period". *Indian Historical Review*, 45(1), 25–47.</ref>။ အေဒီ ၁၃ ရာစုတွင် မြန်မာနိုင်ငံဘက်မှ မောရှမ်းနွယ်ဖွားများ ကုန်းလမ်းဖြင့် ဝင်ရောက်လာပြီး အာဟုမ်မင်းဆက်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။ အာဟုမ်တို့သည် ထိုဒေသကို ခြောက်ရာစုနီးပါးကြာအောင် (အေဒီ ၁၂၂၈ မှ ၁၈၂၆ အထိ) တည်ငြိမ်စွာ အုပ်ချုပ်ခဲ့ပြီး မဂိုအင်ပါယာ၏ ကျူးကျော်မှုများကို အောင်မြင်စွာ တွန်းလှန်နိုင်ခဲ့သည်<ref>Gogoi, P. (1968). *The Tai and the Tai Kingdoms With a Fuller Treatment of the Tai-Ahom Kingdom in the Brahmaputra Valley*. Gauhati University.</ref>။ ၁၉ ရာစုအစောပိုင်းတွင် ကုန်းဘောင်ခေတ် မြန်မာ့တပ်မတော်က အာသံနှင့် မဏိပူရဒေသများကို အောင်နိုင်ခဲ့သောလည်း၊ ပထမအင်္ဂလိပ် မြန်မာစစ်ပွဲအပြီး ၁၈၂၆ ခုနှစ် 'ရရန္တပိုစာချုပ် အရ ဗြိတိသျှတို့က ထိုဒေသတစ်ခုလုံးကို အိန္ဒိယအင်ပါယာအတွင်းသို့ သွတ်သွင်းခဲ့သည်<ref>Barpujari, H. K. (1992). *The Comprehensive History of Assam: Modern Period*. Assam Publication Board.</ref>။ ၁၉၄၇ ခုနှစ် အိန္ဒိယလွတ်လပ်ရေးရသောအခါ ကနဦးတွင် အာသံပြည်နယ်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း၊ နောက်ပိုင်းတွင် လူမျိုးစုဆိုင်ရာ တောင်းဆိုမှုများကြောင့် ပြည်နယ်ငယ်များအဖြစ် တဖြည်းဖြည်း ခွဲထုတ်ပေးခဲ့ရာမှ ယနေ့ခေတ် ပြည်နယ်ရှစ်ခု ဖြစ်တည်လာခဲ့သည်။ == လူမျိုးစုများ == အရှေ့မြောက်အိန္ဒိယသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူမျိုးစုအစုံလင်ဆုံးနှင့် ကွဲပြားမှုအရှိဆုံး ဒေသများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုထားသော မျိုးနွယ်စုပေါင်း ၂၀၀ ကျော် နေထိုင်ကြသည်<ref>Weiner, Myron (1978). *Sons of the Soil: Migration and Ethnic Conflict in India*. Princeton University Press.</ref>။ ၎င်းတို့ကို အဓိကအားဖြင့် အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အုပ်စုနှစ်ခု ခွဲခြားနိုင်သည်။ အာသံပြည်နယ် ဗြဟ္မပုတ္တရတောင်ကြားတွင် နေထိုင်သော အာသံလူမျိုးများ (Assamese) နှင့် မဏိပူရတောင်ကြားတွင် နေထိုင်သော မေထေ့ (Meitei/Manipuri) လူမျိုးများသည် သမိုင်းအစဉ်အလာအရ ဟိန္ဒူဘာသာကို အဓိကကိုးကွယ်ကြပြီး ယဉ်ကျေးမှုအရ အိန္ဒိယပင်မရေစီးကြောင်းနှင့် ပိုမိုနီးစပ်သည်။ကုန်းမြင့်နှင့် တောင်တန်းဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသော နာဂ (Naga)၊ မိဇို (Mizo)၊ ခါဆီ (Khasi)၊ ဂါရို (Garo)၊ ကပ္ပလန် (Karbi) နှင့် ဗိုဒို (Bodo) စသည့် လူမျိုးစုများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအရလည်းကောင်း၊ ယဉ်ကျေးမှုအရလည်းကောင်း အရှေ့တောင်အာရှ၊ တိဗက်တို့နှင့် ပိုမိုတူညီကြပြီး ဗြိတိသျှခေတ်နောက်ပိုင်းတွင် ခရစ်ယာန်ဘာသာသို့ အများစု ကူးပြောင်းကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်<ref>Bareh, H. (2001). *Encyclopaedia of Northeast India*. Mittal Publications.</ref>။ == ဘာသာစကား == ဤဒေသသည် ဘာသာစကားဗေဒအရ လွန်စွာကြွယ်ဝပြီး အဓိက ဘာသာစကားမိသားစုကြီး သုံးခု ဆုံစည်းရာနေရာ ဖြစ်သည်<ref>Post, M. W., & Burling, R. (2015). "The Tibeto-Burman languages of Northeast India". *The Sino-Tibetan Languages*, 206–241.</ref>။ [[တိဗက်-ဗမာနွယ် ဘာသာစကားများ|တိဗက်-ဗမာနွယ်ဘာသာစကားများ]]သည် ဒေသတွင်း တောင်တန်းသားအများစု ပြောဆိုကြသော ဘာသာစကားများဖြစ်ပြီး ဗိုဒို၊ နာဂ၊ မိဇို၊ အာရုနာချာဒေသသုံး ဘာသာစကားများနှင့် မဏိပူရပြည်နယ်၏ ရုံးသုံးစကားဖြစ်သော မဏိပူရီစကား (မေသေလုံ) တို့ ပါဝင်သည်။ အထူးသဖြင့် မဏိပူရီစကားသည် အိန္ဒိယဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေမှ အသိအမှတ်ပြုထားသော တစ်ခုတည်းသော တိဗက်-ဗမာ ဘာသာစကား ဖြစ်သည်။ [[အင်ဒို-အာရိယန် လူမျိုးများ|အင်ဒို-အာရီယန် ဘာသာစကားများ]]သည် လူဦးရေအများဆုံး ပြောဆိုကြသော ဘာသာစကားများဖြစ်ပြီး အာသံပြည်နယ်၏ အာသံစကား နှင့် တြိပူရပြည်နယ်တွင် ပြောဆိုကြသော ဘင်္ဂါလီစကား တို့ ဖြစ်ကြသည်။[[ဩစထြိုအေးရှားတစ် ဘာသာစကားများ|သြစထရိုအေးရှားတစ်]] ဘာသာစကားများ (Austroasiatic)သည် မေဃာလယပြည်နယ်တွင် နေထိုင်ကြသော ခါဆီလူမျိုးများ ပြောဆိုသည့် ခါဆီစကား (Khasi) ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အရှေ့တောင်အာရှရှိ မွန်-ခမာဘာသာစကားများနှင့် မျိုးနွယ်တူ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် အာဟုမ်မင်းဆက်၏ မူလဘာသာစကားဖြစ်သော တိုင်-အာဟုမ် (Tai-Ahom) ဘာသာစကားသည်လည်း [[ထိုင်းဘာသာစကား|ထိုင်း]]၊ [[ရှမ်းဘာသာစကား|ရှမ်းစကား]]များနှင့် မျိုးနွယ်တူ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|တိုင်-ကဒိုင်]] မိသားစုဝင် ဖြစ်သော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင် ပြောဆိုသူမရှိသလောက် ရှားပါးသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်သည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:အိန္ဒိယနိုင်ငံ၏ ဒေသများ]] [[ကဏ္ဍ:အရှေ့မြောက်ပိုင်း အိန္ဒိယ]] bki211h0wjapz4mclg50ocb2kxciubq 0 255818 1036023 893828 2026-06-04T22:09:41Z Thasung 143795 /* */ 1036023 wikitext text/x-wiki {{refimprove}} {{Infobox settlement |name = ခိုင်ကမ်းမြို့ |other_name = |postal_code = |postal_code_type = Postal codes |pushpin_label_position = bottom |pushpin_map = မြန်မာနိုင်ငံ |pushpin_map_caption = မြန်မာနိုင်ငံတွင်း တည်နေရာ |image_skyline = |image_map = |map_caption = |settlement_type = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ ရွာများ|ရွာ]] |subdivision_type = [[အချုပ်အခြာ အာဏာပိုင် နိုင်ငံများစာရင်း|နိုင်ငံ]] |subdivision_name = {{flag|မြန်မာနိုင်ငံ}} |subdivision_type1 = [[မြန်မာနိုင်ငံ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေဒေသများ|ပြည်နယ်]] |subdivision_name1 = {{flag|ချင်းပြည်နယ်}} |subdivision_type2 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ ခရိုင်များ|ခရိုင်]] |subdivision_name2 = [[ဖလမ်းခရိုင်]] |subdivision_type3 = [[မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့နယ်များ|မြို့နယ်]] |subdivision_name3 = [[တီးတိန်မြို့နယ်]] |unit_pref = imperial |area_total_km2 = |population = |population_as_of = |population_density_km2 = auto |coordinates_display = |coordinates_region = MM |coordinates = {{Coord|23.2166996002197|93.9574966430664|region:MM|format=dms|display=inline,title}} |elevation_ft = |elevation_m = |timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] |utc_offset = +6.30 |website = }} '''ခိုင်ကမ်းမြို့'''({{Lang-en|Khaikam}})သည် [[ချင်းပြည်နယ်]]၊ [[တီးတိန်ခရိုင်]]၊ [[တီးတိန်မြို့နယ်]]တွင် တည်ရှိသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ [[တီးတိန်မြို့]]၊ [[ကလေးမြို့]]နှင့် (၉)မိုင်အကွာ၊ ကလေး-ဖလမ်း-ဟားခါး ပြည်ထောင်စုလမ်းမဘေးတွင် တည်ရှိသော မြို့တစ်မြို့ ဖြစ်သည်။ ပင်လယ်ရေ မျက်နှာပြင် အမြင့်ပေ ၉၅ဝ ကျော်တွင်တည်ရှိကာ အရှေ့မှ အနောက်သို့ ၁.၄ မိုင် ၊ တောင်မှ မြောက်သို့ ၁.၇၁ မိုင်ရှည်လျားသည်။ ခိုင်ကမ်းမြို့တွင် အိမ်ခြေ ၆၄၇ အိမ်၊ အိမ်ထောင်စု ၅၂၄ စုနှင့် လူဦးရေ ၃၃၃၄ ဦးနေထိုင်သည်။<ref>{{cite news |title=ချင်းတိုင်းရင်းသားတော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ခိုင်ကမ်း နှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာသော ခိုင်ကမ်းမြို့ |url=https://mdn.gov.mm/my/khngttiungrngsaatteaalnrekhengcheaang-biulkhiungkm-nng-phnphiuttiuttklaaseaa-khiungkmmiu |access-date=၁၉ မတ် ၂၀၂၄ |work=MDN - Myanmar DigitalNews |language=my |accessdate=19 March 2024 |archivedate=19 March 2024 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240319155458/https://mdn.gov.mm/my/khngttiungrngsaatteaalnrekhengcheaang-biulkhiungkm-nng-phnphiuttiuttklaaseaa-khiungkmmiu }}</ref> ယခင်က ထေးဇန်ကျေးရွာအုပ်စု၌ ပါဝင်သော ခိုင်ကမ်းရွာကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ဌာန၏ ၂၀၁၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၁ ရက်နေ့ ရက်စွဲပါ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၄ဝဝ/ ၂ဝ၁၆)ဖြင့် မြို့အဖြစ် တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} {{တီးတိန်မြို့နယ်}} {{ချင်းပြည်နယ်}} [[Category:မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြို့များ]] [[Category:ချင်းပြည်နယ်ရှိ မြို့များ]] {{Chin-geo-stub}} p6fyizfs3x2sobfzr9atl057m7hk56c 3 266204 1036020 859576 2026-06-04T21:28:26Z Gerges 111532 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hzea]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:هزيا]] သို့ Gergesက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/Hzea|Hzea]]" ကို "[[Special:CentralAuth/هزيا|هزيا]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 859576 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Hzea ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၅၉၊ ၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၅ (UTC) 1x9y7m4rgn77i5t101nzxmu2a3yzhjk 0 272177 1036128 957463 2026-06-05T07:55:53Z Chenzeyan29 141880 1036128 wikitext text/x-wiki '''ခမူလူမျိုး''' သည် အရှေ့တောင်အာရှ ဌာနေလူမျိုးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[လာအိုနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်းတွင် ၈၈% ခန့် အခြေစိုက်နေထိုင်ကြပြီး လာအိုနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးသော ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူနည်းစု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် လာအိုနိုင်ငံ စုစုပေါင်း လူဦးရေ၏ ၁၁% ခန့် ရှိသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် အင်္ဂလိပ်စာလုံးပေါင်းအဖြစ် ''Kmhmu, Kemu, Kơbru'' ဟူ၍လည်း အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group | group = ခမူလူမျိုး<br/>(Khmu / Kơbru) | image = Bokeo BanHuayHao4 tango7174.jpg | image_caption = [[လာအိုနိုင်ငံ]]၊ ဘိုခေအိုခရိုင်ရှိ ခမူအမျိုးသမီးတစ်ဦး | pop = c. ၈၀၀,၀၀၀ | region1 = {{LAO}} | pop1 = ၇၀၈,၄၁၂ (၂၀၁၅) | ref1 = <ref name="Census2015">{{cite web|url=https://lao.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/PHC-ENG-FNAL-WEB_0.pdf|title=Results of Population and Housing Census 2015 |publisher=Lao Statistics Bureau |access-date=1 May 2020}}</ref> | region2 = {{VNM}} | pop2 = ၉၀,၆၁၂ (၂၀၁၉) | ref2 = <ref name="Census2019">{{cite web|url=https://drive.google.com/file/d/1YK6iY-j0AfZTuip28Py2Gmz5P8zw04Rn/view?usp=sharing|title=Report on Results of the 2019 Census |publisher=General Statistics Office of Vietnam |access-date=1 May 2020}}</ref> | region3 = {{THA}} | pop3 = ၁၀,၀၀၀ | ref3 = | region4 = {{CHN}} | pop4 = ၇,၀၀၀ | ref4 = | region5 = {{USA}} | pop5 = | ref5 = | region6 = {{MMR}} | pop6 = | ref6 = | popplace = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[လာအိုနိုင်ငံ]]၊ [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] | rels = ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Satsana Phi)၊ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] | langs = [[ခမူဘာသာစကား]]၊ [[လာအိုဘာသာစကား]]၊ [[ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား]]၊ [[ထိုင်းဘာသာစကား]] | related = [[ဝလူမျိုး]]၊ [[ပလောင်လူမျိုး]]၊ [[တိုင်လွယ်]]၊ [[မွန်-ခမာ]] မျိုးနွယ်စုများ }} [[File:Bokeo_BanHuayHao5_tango7174.jpg|thumb|ခမူအမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များ (လာအိုနိုင်ငံ၊ ဘိုခေအိုခရိုင်၊ ရွှေတြိဂံဒေသ)]] ခမူလူမျိုးများသည် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]] တောင်ဘက်စွန်းဒေသ (စစ်ဆောင်ပန္နား၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်ပြည်နယ်]])၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် နေထိုင်ကြသည့်အပြင် ရာစုနှစ်များစွာကြာအောင် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]နှင့် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] ဒေသအသီးသီးသို့လည်း ရွှေ့ပြောင်းအခြေစိုက် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံတွင် ခမူလူမျိုးများကို သီးခြားတရားဝင် တိုင်းရင်းသားအဖြစ် အသိအမှတ်မပြုထားသော်လည်း [[ပလောင်လူမျိုး]]၏ အုပ်စုခွဲတစ်ခုအဖြစ် စာရင်းသွင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ == အမည်နာမ ဆင်းသက်လာပုံ == "ခမူ" ဟူသော ဝေါဟာရသည် ၎င်းတို့၏ ရိုးရာဘာသာစကားစကားလုံး ''kymhmuʔ'' မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး "လူ" သို့မဟုတ် "လူသား" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ခမူလူမျိုးများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ရည်ညွှန်းရာတွင် "ပရူ" (Pru) ဟုလည်း မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။ == သမိုင်းကြောင်းနှင့် မျိုးနွယ်စု ဇာစ်မြစ် == ခမူလူမျိုးများသည် [[မွန်-ခမာ]] (Mon-Khmer) ဘာသာစကားပြော အုပ်စုကြီးတွင် ပါဝင်ပြီး အရှေ့တောင်အာရှ ကုန်းတွင်းပိုင်းသို့ ထိုင်-ကဒိုင် (Tai-Kadai) မျိုးနွယ်စုများ မဝင်ရောက်မီကတည်းက ဒေသတွင်း၌ အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့ကြသည့် သမိုင်းဦးဌာနေ လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ ရှေးအခါက လာအိုနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း၏ ချိုင့်ဝှမ်းဒေသများတွင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများဖြင့် ထွန်းကားခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် အခြားသော အင်အားကြီး မျိုးနွယ်စုများ ဝင်ရောက်လာမှုကြောင့် တောင်ပေါ်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းအခြေစိုက်ခဲ့ကြရသည်။ == လူမှုစီးပွားနှင့် သက်မွေးဝမ်းကျောင်း == ခမူလူမျိုးများသည် အဓိကအားဖြင့် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်း (နုထွန်း စိုက်ပျိုးရေးစနစ်) ကို အခြေခံ၍ သက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုကြသည်။ တောင်စောင်းများတွင် စပါး၊ ပြောင်း၊ နှမ်းနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်များကို ရိုးရာနည်းစနစ်များအတိုင်း စိုက်ပျိုးကြသည်။ ထို့ပြင် အမဲလိုက်ခြင်း၊ ချောင်းမြောင်းဖမ်းဆီးခြင်းနှင့် သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများ ရှာဖွေခြင်းမှာလည်း ၎င်းတို့၏ အဓိက အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခမူလူမျိုးများသည် ဝါးနှင့် နှီးဖြင့် ပရိဘောဂ၊ တောင်း၊ ခြင်းတောင်းများနှင့် အိမ်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို လက်မှုအတတ်ပညာ ထူးချွန်စွာ ရက်လုပ်နိုင်ခြင်းကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု == ခမူလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယုံကြည်မှုမှာ သဘာဝတရားနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Satsana Phi / Animism) ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အိမ်စောင့်နတ်၊ ရွာစောင့်နတ်၊ တောစောင့်နတ်များနှင့် ဘိုးဘွားမိဘ နတ်ဝိညာဉ်များ ရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် နတ်ပူဇော်ခြင်း၊ ယဇ်ကောင်သတ်ခြင်း ဓလေ့များကို ကျင့်သုံးကြသည်။ သို့သော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင် မြေပြန့်ဒေသရှိ ခမူလူမျိုး အများစုသည် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ကိုလည်းကောင်း၊ အနောက်နိုင်ငံ သာသနာပြုများနှင့် ထိတွေ့ခဲ့သော ဒေသများရှိ ခမူလူမျိုးအချို့သည် [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ကိုလည်းကောင်း ကူးပြောင်းကိုးကွယ်လာကြပြီ ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုဘဝ == === အိမ်ထောင်ရေးနှင့် မိသားစုစနစ် === ခမူလူမျိုးတို့၏ လူ့အဖွဲ့အစည်းသည် ဖခင်အုပ်စိုးမှုစနစ် (Patrilineal) အပေါ် အခြေခံသော်လည်း မိခင်ဘက်မှ ဆွေမျိုးစုများကိုလည်း အရေးပါစွာ တန်ဖိုးထားသည်။ ကျေးရွာတစ်ရွာတွင် ရွာသူကြီး (ကျေးရွာလူကြီးများအဖွဲ့) က အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်း အငြင်းပွားမှုများကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ အိမ်ထောင်ပြုရာတွင် ရိုးရာအရ အမျိုးသားဖြစ်သူက အမျိုးသမီး၏ အိမ်တွင် ကာလအပိုင်းအခြားတစ်ခုအထိ လိုက်လံလုပ်ကိုင်ပေးရသည့် ဓလေ့များ ရှိခဲ့သည်။ === ဂီတနှင့် ပွဲတော်များ === ခမူလူမျိုးများသည် ဂီတကို မြတ်နိုးကြပြီး ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ရိုးရာလေမှုတ်တူရိယာများ၊ တုံးများနှင့် လင်းကွင်းများကို သုံးစွဲကြသည်။ ၎င်းတို့၏ အထင်ရှားဆုံးသော ရိုးရာပွဲတော်မှာ စပါးရိတ်သိမ်းအပြီး ကျင်းပသည့် "စပါးသစ်စားပွဲတော်" (Greh Festival) ဖြစ်ပြီး ထိုပွဲတော်တွင် ဘိုးဘွားနတ်များကို ပူဇော်ခြင်း၊ ကခုန်ခြင်းနှင့် ရိုးရာခေါင်ရည် သောက်သုံးခြင်းများကို ပြုလုပ်ကြသည်။ == ကိုးကား == <references /> == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://www.burmalibrary.org Online Burma Library] * [https://lao.unfpa.org Lao Statistics Bureau] [[ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] [[ကဏ္ဍ:မွန်-ခမာ မျိုးနွယ်စုများ]] 1p6czf9xw87ma7hsp60d6r76x313p04 1036129 1036128 2026-06-05T07:56:46Z Chenzeyan29 141880 /* သမိုင်းကြောင်းနှင့် မျိုးနွယ်စု ဇာစ်မြစ် */ 1036129 wikitext text/x-wiki '''ခမူလူမျိုး''' သည် အရှေ့တောင်အာရှ ဌာနေလူမျိုးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ [[လာအိုနိုင်ငံ]] မြောက်ပိုင်းတွင် ၈၈% ခန့် အခြေစိုက်နေထိုင်ကြပြီး လာအိုနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးသော ဌာနေတိုင်းရင်းသား လူနည်းစု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် လာအိုနိုင်ငံ စုစုပေါင်း လူဦးရေ၏ ၁၁% ခန့် ရှိသည်။ သမိုင်းတစ်လျှောက် အင်္ဂလိပ်စာလုံးပေါင်းအဖြစ် ''Kmhmu, Kemu, Kơbru'' ဟူ၍လည်း အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ {{Infobox ethnic group | group = ခမူလူမျိုး<br/>(Khmu / Kơbru) | image = Bokeo BanHuayHao4 tango7174.jpg | image_caption = [[လာအိုနိုင်ငံ]]၊ ဘိုခေအိုခရိုင်ရှိ ခမူအမျိုးသမီးတစ်ဦး | pop = c. ၈၀၀,၀၀၀ | region1 = {{LAO}} | pop1 = ၇၀၈,၄၁၂ (၂၀၁၅) | ref1 = <ref name="Census2015">{{cite web|url=https://lao.unfpa.org/sites/default/files/pub-pdf/PHC-ENG-FNAL-WEB_0.pdf|title=Results of Population and Housing Census 2015 |publisher=Lao Statistics Bureau |access-date=1 May 2020}}</ref> | region2 = {{VNM}} | pop2 = ၉၀,၆၁၂ (၂၀၁၉) | ref2 = <ref name="Census2019">{{cite web|url=https://drive.google.com/file/d/1YK6iY-j0AfZTuip28Py2Gmz5P8zw04Rn/view?usp=sharing|title=Report on Results of the 2019 Census |publisher=General Statistics Office of Vietnam |access-date=1 May 2020}}</ref> | region3 = {{THA}} | pop3 = ၁၀,၀၀၀ | ref3 = | region4 = {{CHN}} | pop4 = ၇,၀၀၀ | ref4 = | region5 = {{USA}} | pop5 = | ref5 = | region6 = {{MMR}} | pop6 = | ref6 = | popplace = [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ [[လာအိုနိုင်ငံ]]၊ [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]]၊ [[တရုတ်နိုင်ငံ]] | rels = ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Satsana Phi)၊ [[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] | langs = [[ခမူဘာသာစကား]]၊ [[လာအိုဘာသာစကား]]၊ [[ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား]]၊ [[ထိုင်းဘာသာစကား]] | related = [[ဝလူမျိုး]]၊ [[ပလောင်လူမျိုး]]၊ [[တိုင်လွယ်]]၊ [[မွန်-ခမာ]] မျိုးနွယ်စုများ }} [[File:Bokeo_BanHuayHao5_tango7174.jpg|thumb|ခမူအမျိုးသမီးများနှင့် ကလေးငယ်များ (လာအိုနိုင်ငံ၊ ဘိုခေအိုခရိုင်၊ ရွှေတြိဂံဒေသ)]] ခမူလူမျိုးများသည် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ|တရုတ်နိုင်ငံ]] တောင်ဘက်စွန်းဒေသ (စစ်ဆောင်ပန္နား၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်ပြည်နယ်]])၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့တွင် နေထိုင်ကြသည့်အပြင် ရာစုနှစ်များစွာကြာအောင် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]နှင့် [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] ဒေသအသီးသီးသို့လည်း ရွှေ့ပြောင်းအခြေစိုက် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံတွင် ခမူလူမျိုးများကို သီးခြားတရားဝင် တိုင်းရင်းသားအဖြစ် အသိအမှတ်မပြုထားသော်လည်း [[ပလောင်လူမျိုး]]၏ အုပ်စုခွဲတစ်ခုအဖြစ် စာရင်းသွင်း သတ်မှတ်ထားသည်။ == အမည်နာမ ဆင်းသက်လာပုံ == "ခမူ" ဟူသော ဝေါဟာရသည် ၎င်းတို့၏ ရိုးရာဘာသာစကားစကားလုံး ''kymhmuʔ'' မှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်ပြီး "လူ" သို့မဟုတ် "လူသား" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ခမူလူမျိုးများသည် မိမိတို့ကိုယ်ကိုယ် ရည်ညွှန်းရာတွင် "ပရူ" (Pru) ဟုလည်း မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိကြသည်။ == သမိုင်းကြောင်းနှင့် မျိုးနွယ်စု ဇာစ်မြစ် == ခမူလူမျိုးများသည် [[မွန်-ခမာ]] (Mon-Khmer) ဘာသာစကားပြော အုပ်စုကြီးတွင် ပါဝင်ပြီး အရှေ့တောင်အာရှ ကုန်းတွင်းပိုင်းသို့ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|တိုင်-ကဒိုင်]] (Tai-Kadai) မျိုးနွယ်စုများ မဝင်ရောက်မီကတည်းက ဒေသတွင်း၌ အခြေစိုက်နေထိုင်ခဲ့ကြသည့် သမိုင်းဦးဌာနေ လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ ရှေးအခါက လာအိုနိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း၏ ချိုင့်ဝှမ်းဒေသများတွင် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများဖြင့် ထွန်းကားခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် အခြားသော အင်အားကြီး မျိုးနွယ်စုများ ဝင်ရောက်လာမှုကြောင့် တောင်ပေါ်ဒေသများသို့ ရွှေ့ပြောင်းအခြေစိုက်ခဲ့ကြရသည်။ == လူမှုစီးပွားနှင့် သက်မွေးဝမ်းကျောင်း == ခမူလူမျိုးများသည် အဓိကအားဖြင့် တောင်ယာစိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်း (နုထွန်း စိုက်ပျိုးရေးစနစ်) ကို အခြေခံ၍ သက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုကြသည်။ တောင်စောင်းများတွင် စပါး၊ ပြောင်း၊ နှမ်းနှင့် ဟင်းသီးဟင်းရွက်များကို ရိုးရာနည်းစနစ်များအတိုင်း စိုက်ပျိုးကြသည်။ ထို့ပြင် အမဲလိုက်ခြင်း၊ ချောင်းမြောင်းဖမ်းဆီးခြင်းနှင့် သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများ ရှာဖွေခြင်းမှာလည်း ၎င်းတို့၏ အဓိက အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ခမူလူမျိုးများသည် ဝါးနှင့် နှီးဖြင့် ပရိဘောဂ၊ တောင်း၊ ခြင်းတောင်းများနှင့် အိမ်အသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများကို လက်မှုအတတ်ပညာ ထူးချွန်စွာ ရက်လုပ်နိုင်ခြင်းကြောင့် ကျော်ကြားသည်။ == ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု == ခမူလူမျိုးတို့၏ ရိုးရာယုံကြည်မှုမှာ သဘာဝတရားနှင့် နတ်ဝိညာဉ်များကို ကိုးကွယ်သည့် ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု (Satsana Phi / Animism) ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အိမ်စောင့်နတ်၊ ရွာစောင့်နတ်၊ တောစောင့်နတ်များနှင့် ဘိုးဘွားမိဘ နတ်ဝိညာဉ်များ ရှိသည်ဟု ယုံကြည်ကြပြီး ရိုးရာပွဲတော်များတွင် နတ်ပူဇော်ခြင်း၊ ယဇ်ကောင်သတ်ခြင်း ဓလေ့များကို ကျင့်သုံးကြသည်။ သို့သော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင် မြေပြန့်ဒေသရှိ ခမူလူမျိုး အများစုသည် [[ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]] ကိုလည်းကောင်း၊ အနောက်နိုင်ငံ သာသနာပြုများနှင့် ထိတွေ့ခဲ့သော ဒေသများရှိ ခမူလူမျိုးအချို့သည် [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] ကိုလည်းကောင်း ကူးပြောင်းကိုးကွယ်လာကြပြီ ဖြစ်သည်။ == ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် လူမှုဘဝ == === အိမ်ထောင်ရေးနှင့် မိသားစုစနစ် === ခမူလူမျိုးတို့၏ လူ့အဖွဲ့အစည်းသည် ဖခင်အုပ်စိုးမှုစနစ် (Patrilineal) အပေါ် အခြေခံသော်လည်း မိခင်ဘက်မှ ဆွေမျိုးစုများကိုလည်း အရေးပါစွာ တန်ဖိုးထားသည်။ ကျေးရွာတစ်ရွာတွင် ရွာသူကြီး (ကျေးရွာလူကြီးများအဖွဲ့) က အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်း အငြင်းပွားမှုများကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ အိမ်ထောင်ပြုရာတွင် ရိုးရာအရ အမျိုးသားဖြစ်သူက အမျိုးသမီး၏ အိမ်တွင် ကာလအပိုင်းအခြားတစ်ခုအထိ လိုက်လံလုပ်ကိုင်ပေးရသည့် ဓလေ့များ ရှိခဲ့သည်။ === ဂီတနှင့် ပွဲတော်များ === ခမူလူမျိုးများသည် ဂီတကို မြတ်နိုးကြပြီး ဝါးဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ရိုးရာလေမှုတ်တူရိယာများ၊ တုံးများနှင့် လင်းကွင်းများကို သုံးစွဲကြသည်။ ၎င်းတို့၏ အထင်ရှားဆုံးသော ရိုးရာပွဲတော်မှာ စပါးရိတ်သိမ်းအပြီး ကျင်းပသည့် "စပါးသစ်စားပွဲတော်" (Greh Festival) ဖြစ်ပြီး ထိုပွဲတော်တွင် ဘိုးဘွားနတ်များကို ပူဇော်ခြင်း၊ ကခုန်ခြင်းနှင့် ရိုးရာခေါင်ရည် သောက်သုံးခြင်းများကို ပြုလုပ်ကြသည်။ == ကိုးကား == <references /> == ပြင်ပလင့်ခ်များ == * [https://www.burmalibrary.org Online Burma Library] * [https://lao.unfpa.org Lao Statistics Bureau] [[ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:လာအိုနိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းလူမျိုးစု]] [[ကဏ္ဍ:မွန်-ခမာ မျိုးနွယ်စုများ]] ka2uuq6n0957lauum50kqb0183s3taq 0 272829 1036073 1035472 2026-06-05T03:14:04Z Ninjastrikers 22896 1036073 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = တိုင်ဒမ်လူမျိုး (Tai Dam) | native_name = ꪼꪕ ꪒꪾ | native_name_lang = Tai Dam | image = Muang Sing-Markt-36-Tai Dam-Frauen-gje.jpg | image_caption = တိုင်ဒမ် (ရှမ်းနက်) အမျိုးသမီးများ | flag = Flag of the Tai Dam People.svg | pop = ၉၅၁,၄၀၀ ဦး<ref>{{Cite web |title=Tai Dam people group in all countries {{!}} Joshua Project |url=https://joshuaproject.net/people_groups/15187 |access-date=2025-07-18 |website=joshuaproject.net}}</ref> | popplace = [[ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ]]၊ [[လာအိုနိုင်ငံ]]၊ [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၊ [[ထိုင်းနိုင်ငံ]] | rels = [[ထေရဝါဒ|ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု | langs = တိုင်ဒမ်ဘာသာစကား၊ တရုတ်ဘာသာစကား၊ ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား၊ လာအိုဘာသာစကား | related = [[လာအိုလူမျိုး]]၊ [[ရှမ်းလူမျိုး]]၊ [[ကျွမ့်လူမျိုး]] နှင့် အခြားသော [[တိုင်လူမျိုး]]များ }} {{Contains special characters | special = uncommon [[Unicode]] characters | fix = Help:Multilingual support#Tai Viet | image = Replacement character.svg | link = Specials (Unicode block)#Replacement character | alt = <?> | compact = yes }} '''တိုင်ဒမ်လူမျိုး''' သို့မဟုတ် '''ရှမ်းနက်လူမျိုး'''သည် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း၊ လာအိုနိုင်ငံ၊ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတို့တွင် အများစု နေထိုင်ကြသည့် တိုင်းရင်းသား လူနည်းစုတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် [[ခရာ-တိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ-ဒိုင်ဘာသာစကားစု]]ကို ပြောဆိုကြသည့် [[တိုင်လူမျိုး|တိုင်အုပ်စုဝင်]] လူမျိုးများ ဖြစ်ကြသည်။ == နောက်ခံသမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှု == တိုင်ဒမ်လူမျိုးများသည် [[တိုင်လူမျိုး]]စုကြီးထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံမှ ထိုင်းလူမျိုးများ၊ လာအိုနိုင်ငံမှ လာအိုလူမျိုးများ၊ မြန်မာနိုင်ငံ ရှမ်းပြည်နယ်မှ ရှမ်းလူမျိုးများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုချင်း ဆင်တူကြသည်။ "တိုင်ဒမ်" ဟူသော အမည်၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ “အနက်ရောင်တိုင်လူမျိုး” (တစ်နည်းအားဖြင့် “ရှမ်းနက်”) ဟု ဖြစ်သည်။ ယင်းအမည်သည် တိုင်ဒမ်အမျိုးသမီးများ ဝတ်ဆင်လေ့ရှိကြသည့် ရိုးရာအနက်ရောင် အဝတ်အစားများကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် ၎င်းတို့ကို "Thái Đen" ဟု ခေါ်ဆိုပြီး ဗီယက်နမ်ရှိ "Thái" လူမျိုးစုကြီးအောက်တွင် တိုင်ဒမ်အပြင် Thái Đỏ (“တိုင်နီ”)၊ Thái Trắng (“တိုင်ဖြူ”)၊ Phu Thai၊ Tày Thanh နှင့် Thái Hàng Tổng စသည့် လူမျိုးစုခွဲများ ပါဝင်ကြသည်။ တိုင်လူမျိုးများသည် ဗီယက်နမ်အစိုးရက တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုထားသည့် တိုင်းရင်းသား ၅၄ မျိုးထဲတွင် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံအတွင်း တတိယမြောက် လူဦးရေအများဆုံး အုပ်စုဖြစ်သည်။ == ဘာသာစကားနှင့် ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု == တိုင်ဒမ်တို့၏ ဘာသာစကားသည် လာအိုဘာသာစကားနှင့် ဆင်တူသော်လည်း အရေးအသားတွင် ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင် အက္ခရာစနစ် (Tai Viet script) ကို အသုံးပြုကြသည်။ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှုအပိုင်းတွင် ရိုးရာအရ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ကြသူများ ဖြစ်သည်။ တိုင်ဒမ်လူမျိုးတို့၏ ကမ္ဘာဦးဖန်တီးမှု ဒဏ္ဍာရီ (Creation myth) အရ 'လိုကမ်' (Lo Cam) မိသားစုသည် အုပ်ချုပ်သူလူတန်းစား ဖြစ်ရမည်ဖြစ်ပြီး 'လောင်' (Luong) မိသားစုသည် ယဇ်ပုရောဟိတ်လူတန်းစား ဖြစ်ရမည်ဟု သတ်မှတ်ယူဆခဲ့ကြသည်။ == ကိုးကားချက်များ == {{Reflist}} [[Category:အရှေ့တောင်အာရှရှိ လူမျိုးစုများ]] [[Category:ဗီယက်နမ်ရှိ လူမျိုးစုများ]] [[Category:လာအိုရှိ လူမျိုးစုများ]] p79d3ts9z2fsisae52bla5blwycijdq 0 283028 1036172 1025102 2026-06-05T11:41:58Z Salai Rungtoi 22844 တတိယအကြိမ်ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး 1036172 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislative term | name = တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် | before = [[ဒုတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] | after = [[စတုတ္ထအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] | image = Pyidaungsu Hluttaw Building Naypyidaw 2026.jpg |caption= နေပြည်တော်ရှိ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် အဆောက်အအုံ မြင်ကွင်း (၂၀၂၆ ခုနှစ်) | background_color = #007A33 | meeting_place = ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ခန်းမ၊ [[နေပြည်တော်]] | term_start = ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ | term_end = လက်ရှိ | government = [[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]] | chamber1 = [[ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] | chamber2 = [[အမျိုးသားလွှတ်တော်]] | chamber3 = [[ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] | jurisdiction = [[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတ<br>မြန်မာနိုင်ငံတော်]] | chamber1_leader1_type = နာယက | chamber1_leader1 = အောင်လင်းဒွေး | chamber1_leader2_type = ဒုတိယနာယက | chamber1_leader2 = Jeng Phang နော်တောင် | chamber2_leader1_type = ဥက္ကဋ္ဌ | chamber2_leader1 = [[အောင်လင်းဒွေး]] | chamber2_leader2_type = ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ | chamber2_leader2 = [[Jeng Phang နော်တောင်]] | chamber3_leader1_type = ဥက္ကဋ္ဌ | chamber3_leader1 = [[ခင်ရီ|ခင်ရီ]] | chamber3_leader2_type = ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ | chamber3_leader2 = [[မောင်မောင်အုန်း]] | membership1 = * ၆၆၄ ဦး <br>{{small|(သတ်မှတ်ထားချက်)}} * ၅၈၆ ဦး <br>{{small|(ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်)}} | membership2 = * ၂၂၄ ဦး <br>{{small|(သတ်မှတ်ထားချက်)}} * ၂၁၃ ဦး <br>{{small|(ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်)}} | membership3 = * ၄၄၀ ဦး <br>{{small|(သတ်မှတ်ထားချက်)}} * ၃၇၃ ဦး <br>{{small|(ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်)}} | control1 = | control2 = [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] | control3 = [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] | election = [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅- ၂၀၂၆]] |website={{url|https://pyidaungsu.hluttaw.mm/}}|session1_type=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|session1_end=၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆|session1_start=၂၀ မတ် ၂၀၂၆|session2_start=၄ ဇွန် ၂၀၂၆|session2_type=ဒုတိယအကြိမ်ပုံမှန်အစည်းအဝေး|session2_end=လက်ရှိ}} {{Multiple image | header = တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ဖွဲ့စည်းပုံ(၂၀၂၆)<br>{{small|(အမျိုးသားလွှတ်တော်၊ပြည်သူ့လွှတ်တော်နှင့် ၂ရပ်ပေါင်းလွှတ်တော်)}} | perrow = 2 | align = center | image1 = Myanmar Amyotha Hluttaw 2026 composition (213 seats).png | image2 = Myanmar Pyithu Hluttaw 2026 composition (373 seats).png | image3 = Myanmar Pyidaungsu Hluttaw 2026 composition (586 seats).png | footer = {{bulleted list |တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် (အပေါ် ဘယ်ဘက်) သည် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ် ဖွဲ့စည်းပုံ (စုစုပေါင်း ၂၁၃ ခုံ)ဖြစ်ပြီး၊တပ်ကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ခုံ ပါဝင်သည်။ | တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် (အပေါ် ညာဘက်)သည် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ် ဖွဲ့စည်းပုံ (စုစုပေါင်း ၃၇၃ ခုံ)ဖြစ်ပြီး၊တပ်ကိုယ်စားလှယ် ၁၁၀ ခုံ ပါဝင်သည်။ |တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် (အောက်ဘက်) သည် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ် ဖွဲ့စည်းပုံ (စုစုပေါင်း ၅၈၆ ခုံ)ဖြစ်ပြီး၊တပ်ကိုယ်စားလှယ် ၁၆၆ ခုံ ပါဝင်သည်။ }} | total_width = 350 | align = right }} '''တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်'''သည် [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅–၂၀၂၆ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ]]အပြီး [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)|၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ]]အရ တတိယအကြိမ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သော မြန်မာနိုင်ငံ၏ လွှတ်တော်နှစ်ရပ်ပေါင်း လွှတ်တော် (ခေါ်) ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၀ ရက်နေ့တွင် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို စတင်ကျင်းပသည်။<ref>{{Cite web |date=2026-03-20 |title=၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၂၀ ရက်- မတ် ၃၀ မှာ သမ္မတ တင်မြှောက်ဖို့လျာထား |url=https://www.bbc.com/burmese/live/c77ml61nz4gt |access-date=2026-03-20 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ဤအကြိမ်သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းအုပ်ချုပ်ရေး]]မှ အရပ်သားအမည်ခံအစိုးရသို့ အသွင်ကူးပြောင်းမှုဆိုင်ရာ အရေးပါသော လက္ခဏာတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်နိုင်သည်။ == နောက်ခံ == [[ပထမအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်|ပထမ]]နှင့် [[ဒုတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]]များသည် ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီးနောက် တတိယအကြိမ်အတွက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် မဲဆန္ဒနယ်များနှင့် ပါဝင်သူများသည် ယခင်အကြိမ်များကထက် ကြီးမားသည့် ပြောင်းလဲမှုဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသော [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ|ပြည်တွင်းပဋိပက္ခ]] အခြေအနေများအောက်တွင် ကျင်းပခဲ့သည့် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲသည် မြို့နယ် ၂၆၃မြို့နယ်တွင်သာ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့သည့်အပြင် လူထုထောက်ခံမှုအားကြီးခဲ့သည့် [[အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်|အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်]] နှင့် [[ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်|ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်]]စသည်တို့သည်လည်း ပါတီဖျက်သိမ်းခံခဲ့ရသဖြင့် ပါဝင်ယှဥ်ပြိုင်မှု မလုပ်နိုင်ခဲ့ကြပေ။ တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်သည် နိုင်ငံတည်ငြိမ်မှုနှင့် အစိုးရအဖွဲ့များပေါ် အကျိုးသက်ရောက်မှုများ အတွက် အရေးကြီးသော အခြေခံအဆင့်အဖြစ် အဓိကနေရာတွင် တည်ရှိလျှက်ရှိသည်။ [[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]]<ref>{{cite web|url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/03/16/myanmar-military-parliament-khin-yi/|title=စစ်တပ်လွှမ်းမိုးတဲ့လွှတ်တော် ကျင်းပ၊ ဦးခင်ရီ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်လာ|work=RFA|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၁၆ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> နှင့် [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] အစည်းအဝေးများပြီးနောက် <ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/80866|title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပထမနေ့၌ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ၏ နှုတ်ခွန်းဆက်စကား|work=Moi Myanmar|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆}}</ref>တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ခေါ်ယူကျင်းပပြီး ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ဧပြီလ ၃ရက်နေ့တွင် သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများအား ရွေးကောက်တင်မြှာက်ပေးခဲ့ကြသည်။ == အဓိကဖြစ်ရပ်များ == {{main|၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံ သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်း}} * ၂၀ မတ် ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးကို စတင်ကျင်းပသည်။ ဒုတိယသမ္မတများ ရွေးချယ်တင်မြှောက်နိုင်ရန်အတွက် သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အလိုက် အစည်းအဝေးများကို မတ်လ ၂၃ ရက်တွင် ကျင်းပမည် ဖြစ်ပြီး၊ ဒုသမ္မတသုံးဦးကို မတ်လ ၂၅ ရက်တွင် စိစစ်ကာ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် ရွေးချယ်တင်မြှောက်မှုပြုလုပ်မည်ဟု ကြေညာခဲ့သည်။​<ref>{{Cite web |date=2026-03-20 |title=၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၂၀ ရက်- မတ် ၃၀ မှာ သမ္မတ တင်မြှောက်ဖို့လျာထား |url=https://www.bbc.com/burmese/live/c77ml61nz4gt |access-date=2026-03-20 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref><ref>{{Cite web |title=ဒုတိယသမ္မတလောင်းများအမည်စာရင်း မတ် ၃၀ ရက် တင်သွင်းမည် |url=https://burmese.dvb.no/post/261196 |access-date=2026-03-20 |website=DVB Burmese |language=en}}</ref> * ၂ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက်ကျင်းပပြီး အစည်းအဝေးတွင် ဥပဒေကြမ်းပူးပေါင်းကော်မတီ၊ပြည်သူ့ငွေစာရင်းပူးပေါင်းကော်မတီများ ဖွဲ့စည်းရေးဆောင်ရွက်သည်။ထို့နောက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယကက သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့သုံးဖွဲ့က နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေများနှင့်အညီ ရွေးချယ်တင်ပြထားသည့် ဒုတိယသမ္မတသုံးဦးဖြစ်သော ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်၊ ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဒေါ်နန်း နီနီအေးနှင့် ကိုကိုးကျွန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးညိုစောတို့သည် နိုင်ငံတော်သမ္မတအတွက် သတ်မှတ်ထားသည့် အရည်အချင်းများနှင့် ပြည့်စုံကြောင်း စိစစ်ရေးအဖွဲ့၏ ထောက်ခံတင်ပြမှုကို ဖတ်ကြားတင်ပြသည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81342 |access-date=2026-04-03 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၃ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နိုင်ငံတော်သမ္မတ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ပွဲကို ကျင်းပသည်။ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် ရွေးကောက်ခံပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၂၆၃ ဦး၊ ရွေးကောက်ခံအမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၁၅၇ ဦး၊ တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၁၆၆ ဦး စုစုပေါင်း လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၅၈၆ ဦးရှိရာတွင် ခွင့်ပန်ကြားသူနှစ်ဦးရှိခဲ့သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ၅၈၄ ဦး တက်ရောက်မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ရာတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် သည် မဲရလဒ် ၄၂၉မဲ နှင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဦးညိုစော သည် မဲရလဒ် ၁၂၆ မဲဖြင့် ဒုတိယသမ္မတ (၁) အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေး သည် မဲရလဒ် ၂၉ မဲဖြင့် ဒုတိယသမ္မတ (၂) အဖြစ်လည်းကောင်း အသီးသီး ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။ * ၆ ဧပြီ ၂၀၂၆ - ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့တွင် ၂၀၀၈ ခုနှစ် နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေနှင့် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ဆိုင်ရာ နည်းဥပဒေများအရ ခန့်အပ်မည့် ပြည်ထောင်စုအဆင့်ရာထူးများအတွက် နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံထားရသူက အဆိုပြုတင်ပြချက်များကို ဖတ်ကြားခြင်း ပြုလုပ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web|title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81463|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-04-07|language=en}}</ref> * ၇ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးစတုတ္ထနေ့တွင် ပြည်ထောင်စုတရားလွှတ်တော်ချုပ်၊ တရားသူကြီးချုပ် [[သာဌေး|ဦးသာဌေး]]အပါအဝင် တရားသူကြီး ၉ ဦးပါ ဖွဲ့စည်းမှုကို အတည်ပြုသည်။ [[ပြည်ထောင်စု ရွေးကောက်ပွဲ ကော်မရှင်|ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်]] ဥက္ကဋ္ဌ [[သန်းစိုး (ရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင်)|ဦးသန်းစိုး]]အပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၁၅ ဦးကို အတည်ပြုသည်။ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာန အရေအတွက် (၃၁ ခု)နှင့် အမည်သတ်မှတ်ချက်ကို အတည်ပြုသည်။ [[မြန်မာနိုင်ငံတော်ဗဟိုဘဏ်|ဗဟိုဘဏ်]]ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါက်တာ[[ခင်နိုင်ဦး]] အား ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ခန့်အပ်ရန် သဘောတူသည်။ [[အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေး ကော်မရှင်|အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက်ရေးကော်မရှင်]] ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိုးသိန်းအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင် ၉ ဦးကို အတည်ပြုသည်။<ref>{{Cite web|title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81500|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-04-08|language=en}}</ref> * ၁၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးဆဋ္ဌမနေ့တွင် နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံရသူများ ကတိသစ္စာပြုခြင်း၊ ပြည်ထောင်စုအဆင့်အဖွဲ့အစည်းဝင်များအဖြစ် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးရန် သဘောတူထားသည့်ပုဂ္ဂိုလ်များ ကတိသစ္စာပြုခြင်းနှင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ မိန့်ခွန်းပြောကြားခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြပြီး တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ကျင်းပပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=နိုင်ငံတော်သမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံထားရသူ ဦးမင်းအောင်လှိုင်၊ ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခံထားရသူများဖြစ်သည့် ဦးညိုစောနှင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေးတို့ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်နာယက၏ ရှေ့မှောက်၌ ကတိသစ္စာပြု {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/81674 |access-date=2026-04-11 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ပူးပေါင်းကော်မတီများ == ၂၀၂၆ ဧပြီလ (၂) ရက်နေ့တွင် ကျင်းပသော တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့တွင် ဥပဒေကြမ်းပူးပေါင်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းပူးပေါင်းကော်မတီနှင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် စိစစ်ရေးကော်မတီတို့ကို ဖွဲ့စည်းအတည်ပြုခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81342 |access-date=2026-04-08 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> === ဥပဒေကြမ်းပူးပေါင်းကော်မတီ === {| class="wikitable" style="text-align:left;" ! အမည် !! တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် |- | Jeng Phang နော်တောင် || — || — || ဥက္ကဋ္ဌ |- | ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး (မဲအများဆုံးရသူ အနိုင်ယူစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ (၁) |- | ဒေါက်တာ နန္ဒကျော်စွာ || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး || ဒဂုံမဲဆန္ဒနယ် || ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ (၂) |- | ဦးဇင်မင်းထက် || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျ ကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး |- | ဦးသိန်းထွန်းဦး || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး || အမရပူရမဲဆန္ဒနယ် || တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး |} === ပြည်သူ့ငွေစာရင်းပူးပေါင်းကော်မတီ === {| class="wikitable" style="text-align:left;" ! အမည် !! တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် |- | Jeng Phang နော်တောင် || — || — || ဥက္ကဋ္ဌ |- | ဦးချစ်ဆွေ || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ (၁) |- | ဦးတေဇကျော် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး || အောင်မြေသာစံမဲဆန္ဒနယ် || ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ (၂) |- | ဦးသန်းအောင် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး (မဲအများဆုံးရသူ အနိုင်ယူစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အတွင်းရေးမှူး |- | ဦးတင်အောင်ချစ် || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး || အောင်လံမဲဆန္ဒနယ် || တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး |} === လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် စိစစ်ရေးကော်မတီ === {| class="wikitable" style="text-align:left;" ! ! အမည် !! တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် |- |၁။ | ဒေါက်တာကျော်ကျော်ဌေး || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး || ထားဝယ်မဲဆန္ဒနယ် || ဥက္ကဋ္ဌ |- |၂။ | ဦးလှဆွေ || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး || ပုဗ္ဗသီရိမဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၃။ | ဦးအောင်မျိုးသန်း || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး || ကော့မှူးမဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၄။ | ဒေါ်စိုးစိုးရီ || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး || ဖျာပုံမဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၅။ | ဦးစောဝင်းထိန် || ကရင်ပြည်နယ် || ဖာပွန်မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၆။ | ဦးစိုးဝင်း || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး || မြို့သစ်မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၇။ | ဦးဂုဏ်ဝမ်း || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး || ခန္တီးမဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၈။ | ဒေါက်တာကျော်ထွန်း || ရှမ်းပြည်နယ် (မဲအများဆုံးရသူအနိုင်ယူစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၆) || အဖွဲ့ဝင် |- |၉။ | ဦးတင့်ဇော် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၃) || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၀။ | ဒေါ်နီနီမာ || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (မဲအများဆုံးရသူအနိုင်ယူစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၂) || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၁။ | ဦးအောင်မင်းနိုင် || ချင်းပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁) || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၂။ | ဒေါ်မြမြသက် || ရခိုင်ပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁) || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၃။ | စိုင်းဝင်းခိုင် || ရှမ်းပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၂) || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၄။ | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီးတင်သောင်းလင်း || တပ်မတော်သား || ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် |- |၁၅။ | ဦးအောင်တင်မြင့် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) || မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁) || အတွင်းရေးမှူး |} == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] fo0ov5vyinimymgu86x9bkz1jov0w4v 0 283032 1036170 1028438 2026-06-05T11:39:50Z Salai Rungtoi 22844 တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး 1036170 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislative term|name=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|term_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆|before=[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]]|after=စတုတ္ထအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|country=|government=[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]] |session1_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆ |session1_end=၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ |session1=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|meeting_place=အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၊ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံ၊ [[နေပြည်တော်]]|session1_type=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|image=State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg|jurisdiction=[[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ]]|term_end=လက်ရှိ|election=[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆]]|chamber1_leader1_type=ဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader1=[[အောင်လင်းဒွေး]]|chamber1_leader2_type=ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader2=[[Jeng Phang နော်တောင်]]|chamber1_image=Myanmar_Amyotha_Hluttaw_2026_composition_(213_seats).png|membership1=၂၂၄ ဦး (ဖွဲ့စည်းပုံ) <br> ၂၁၃ ဦး (ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်) <br>|control1={{colorbox|#0c6600}} [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] (၁၀၈)<br /> {{colorbox|#2197ff}} [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|NUP]] (၁၆)<br /> {{colorbox|#4d4d4d}} [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|(ကျားဖြူပါတီ)]](၁)<br /> {{colorbox|#f54e8b}} [[ပြည်သူ့ပါတီ|PP]] (၅)<br /> {{colorbox|#9852d9}} [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f2b90f}} [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|PONO]] (၂)<br /> {{colorbox|#058896}} [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ|MUP]] (၅)<br /> {{colorbox|#fa6502}} [[နာဂအမျိုးသားပါတီ|NNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#a7abaf}} [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|AFP]] (၃)<br /> {{colorbox|#bcbe4b}} [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|KNDP]] (၃)<br /> {{colorbox|#de2c35}} [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ZNP]] (၃)<br /> {{colorbox|#5773c7}} [[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ|RNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#2416e3}} [[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ|DNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff00d0}} [[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ|TNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#6e396f}} [[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|LNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#612424}} [[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|KSPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f83535}} [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|Pa-O NU]] (၁)<br /> {{colorbox|#09aa64}} [[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|PSDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#461111}} [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|NIDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff8080}} [[ဝ အမျိုးသားပါတီ|WNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#89fa00}} [[တပ်မတော်]] (၅၆)|background_color=#0c6600|chamber1=အမျိုးသားလွှတ်တော်|session2_type=ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး|session2_start=၃ ဇွန် ၂၀၂၆|session2_end=လက်ရှိ}} '''တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ ရလဒ်များ]]အပေါ် အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထက်လွှတ်တော် ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လွှတ်တော်ကို [[နေပြည်တော်]] ရှိ အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် စတင်ခေါ်ယူ ကျင်းပခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/announcements/80321|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးတက်ရောက်ရန်အတွက် အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ သတင်းပို့ကြရန် အမျိုးသားလွှတ်တော်ထုတ်ပြန်|work=Moi Myanmar|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] အရ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကို ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း ၂၂၄ ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ၎င်းတွင် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် ၁၄ ခုမှ တစ်ခုလျှင် ၁၂ ဦးစီဖြင့် ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ် ၁၆၈ ဦးနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်က အမည်စာရင်းတင်သွင်းသော တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦးတို့ ပါဝင်သည်။ ဤ တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် နိုင်သူအကုန်ယူစနစ် (FPTP) နှင့် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ် (PR) တို့ကို ရောထွေးကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ထိုစနစ်အရ နိုင်သူအကုန်ယူစနစ်ဖြင့် ၇၃ ဦး၊ အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်ဖြင့် ၈၄ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦး အပါအဝင် တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်တွင် စုစုပေါင်း အမတ်နေရာ ၂၁၃ နေရာဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ ဤလွှတ်တော်သည် နိုင်ငံတော်၏ ဥပဒေပြုရေးကဏ္ဍတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပြီး ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ == လွှတ်တော်ထိုင်ခုံအရေအတွက် == {{Main|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း}} တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် သက်တမ်းအတွက် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် စုစုပေါင်း ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၂၂၄ နေရာရှိပြီး ထိုအနက် ၁၆၈ နေရာအား တိုက်ရိုက်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့ကာ ၅၆ နေရာအား တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်မှ ခန့်အပ်ထားသည်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပခဲ့သည့် မဲဆန္ဒနယ် ၁၆၈ နေရာအနက် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]]က ၁၀၈ နေရာဖြင့် အများဆုံး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]]က ၁၆ နေရာ ရရှိခဲ့ပြီး [[ပြည်သူ့ပါတီ]]နှင့် [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]]တို့က တစ်ပါတီလျှင် ၅ နေရာစီ ရရှိခဲ့ကြသည်။ အခြား တိုင်းရင်းသားပါတီများနှင့် ပါတီအသီးသီးက ကျန်နေရာများကို ရရှိခဲ့ကြပြီး လစ်လပ်နေရာ ၁၁ နေရာ ရှိခဲ့သည်။ အတည်ပြုကြေညာထားသော တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များတွင် ဗိုလ်ချုပ် ၁ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးချုပ် ၆ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ၁၅ ဦး၊ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ၅ ဦး၊ ဗိုလ်မှူး ၂၀ ဦး နှင့် ဗိုလ်ကြီး ၉ ဦး ပါဝင်ပြီး စုစုပေါင်း ၅၆ ဦးရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=ဗိုလ်ချုပ်ကျော်သူရအေး ဦးဆောင်သည့် တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကို UEC အတည်ပြုကြေညာ |url=https://npnewsmm.com/news/6989b133b7be3f6dd770acb7 |access-date=2026-03-19 |website=npnewsmm.com}}</ref> === ရွေးကောက်ခံ ပါတီများဇယား === {| class="wikitable sortable" !စဉ် !နိုင်ငံရေးပါတီ / တစ်သီးပုဂ္ဂလ !နေရာရရှိမှု !နေရာ ရာခိုင်နှုန်း |- |၁ |[[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]] |108 |48.21% |- |၂ |[[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]] |16 |7.14% |- |၃ |[[ပြည်သူ့ပါတီ]] |5 |2.23% |- |၄ |[[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]] |5 |2.23% |- |၅ |[[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၆ |[[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၇ |[[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ]] |3 |1.34% |- |၈ |[[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်]] |2 |0.89% |- |၉ |[[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၀ |[[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)]] |1 |0.45% |- |၁၁ |[[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၂ |[[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၃ |[[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၄ |[[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၅ |[[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၆ |[[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၇ |[[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၈ |[[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၉ |[[နာဂအမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၀ |[[ဝ အမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၁ |လစ်လပ် |11 |4.91% |- |၂၂ |[[တပ်မတော်]] |56 |25.00% |} == အဓိကဖြစ်ရပ်များ == * ၂၀၂၆ မတ်လ ၁၈ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပသည်။ ဦး[[အောင်လင်းဒွေး|အောင်းလင်းဒွေး]]ကို ဥက္ကဋ္ဌ<ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် အောင်လင်းဒွေး ရွေးချယ်ခံရ - New Day Myanmar |url=https://newdaymyanmar.com/%e1%80%a1%e1%80%99%e1%80%bb%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%b8%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9c%e1%80%bd%e1%80%be%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%ba%e1%80%a5%e1%80%80%e1%80%b9%e1%80%80/ |access-date=2026-03-19 |language=en-US}}</ref>၊ ဦး [[Jeng Phang နော်တောင်]]ကို ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြိုင်ဘက်မရှိ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) မှ ဦးအောင်လင်းဒွေး၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ Jeng Phang နော်တောင်တို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80926 |access-date=2026-03-19 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၄ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ၊ အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးအပ်မည့် ကိစ္စကို ဆွေးနွေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81123|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၄ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ နှင့် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေး အစရှိသည့် ကော်မတီ(၄)ခု ဖွဲ့စည်းခြင်းနှင့် ကော်မတီများ၏တာဝန်၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်၊ ရပိုင်ခွင့်နှင့် သက်တမ်းတို့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော်က အတည်ပြုကြောင်းကြေညာဆုံးဖြတ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81182|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၆ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော် အစည်းအဝေးခန်းမ၌ ကျင်းပသည်။ ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး စလုံး တက်ရောက်ကြသည်။ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ [[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]ကို ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ ဦးလှသိန်းက အဆိုတင်သွင်းပြီး ကယားပြည်နယ် (မဲအများဆုံးရသူအနိုင်ယူစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရှားရယ်က ထောက်ခံတင်သွင်းသည်။ဆက်လက်၍ ကချင်ပြည်နယ် အမျိုးသားလွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၂) မှ ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]ကို တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးသန်းအေး (ခ) ဦးတင်ဦးက အဆိုတင်သွင်းပြီး မကွေးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးစောသွင်နှင့် မွန်ပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရဲထွဋ်အောင်တို့က ထောက်ခံတင်သွင်းကြသည်။ဤသို့ဖြင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေးနှင့် ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]တို့သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့၏ ဒုတိယသမ္မတလောင်းများ ဖြစ်လာကြသည်။<ref>{{Cite web |title=သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81259 |access-date=2026-03-31 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၃၁ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက်ကျင်းပသည်။ဒုတိယသမ္မတလောင်း ၂ဦးကို မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။ဆန္ဒမဲလက်မှတ်ဖြင့် လျှို့ဝှက်ဆန္ဒမဲပေး၍ ရွေးချယ်ရာတွင် ဒေါက်တာ မနာမ်တူးဂျာသည် (၃၈) မဲ၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေးကသည် (၁၁၇) မဲ ရရှိခဲ့ပြီး၊[[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က တင်သွင်းသည် ဒုတိယသမ္မတ ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-03-31 |title=စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲပေးရွေးချယ် -၂၀၂၆ မတ်လ ၃၁ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cjd8xvzm052t |access-date=2026-03-31 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> * ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81525|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-04-09|language=en}}</ref> * ၂၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ - ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အမျိုးသားလွှတ်တော် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ လစ်လပ်သွားသည့် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ ဦး[[မြင့်ကြိုင်]] ကိုယ်စားလှယ် အမှတ်(၇)အစား သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံရေးပါတီ၏ ဦးစားပေးအစီအစဉ်အတိုင်းတင်ပြထားသည့် လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများအနက် ဦးစားပေးအစီအစဉ်အရ ဦးပြုံးချို အား အစားထိုး ဖြည့်စွက်ကြောင်း UEC ကကြေညာချက်အမှတ်( ၃၈ / ၂၀၂၆ )ဖြင့် ထုတ်ပြန်သည်။<ref>{{Cite web |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အစားထိုးဖြည့်စွက်ကြောင်းကြေညာခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82258 |access-date=2026-04-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ကော်မတီများ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | [[ဇင်မင်းထက်|ဦးဇင်မင်းထက်]]|| ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးရှားရယ် || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးသန်းထွန်း || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဒေါ်ဇင်ပပဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဦးခိုင်ဝင်းအောင် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဟိန်းမင်းဦး || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးမိုးမြင့် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအေးပိုင် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဒေါ်ကျိန်ငိုက်မန် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ဇိုမီးပါတီ]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးစိုးကြည် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|တစည]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သောင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး လှိုင်ဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ဖြိုးဖြိုးဝေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[ချစ်ဆွေ (သံအမတ်ကြီး)|ဦးချစ်ဆွေ]]|| ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးသန်းအောင် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်သိင်္ဂီဝင်းရွှေ || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဒေါ်မီမီကျော်ထွန်း || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးချစ်ဝေ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးဗိုလ်သိန်းနိုင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်အေးချမ်းမုံ || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်ကျော်လင်း (ခ) ဦးထိန်လင်း || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဒေါ်ထားထားနု || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်ကျော်မင်း || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးဇော်ဇော်မြင့် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်စိုးစိုးမြင့် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|အမျိုးသားအကျိုးစီးပွား]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ခွန်ဝင်းဦး || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|ပအိုဝ်းညီညွတ်ရေး]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းကိုကို || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး ဖြိုးမင်းဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[Jeng Phang နော်တောင်]] || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးအောင်တင်မြင့် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါက်တာကျော်ထွန်း || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ယခင်-[[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|စကစ]]အဖွဲ့ဝင် |- | ၄ || align="left" | ဦးရဲမြင့်ထွန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးတင့်ဇော် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးခင်ဇော်ထွန်း || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်နီနီမာ || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်တင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးသိန်းဇော် || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်မင်းနိုင် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်ဌေး || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်မြမြသက် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|ရခိုင့်ဦးဆောင်]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စိုင်းဝင်းခိုင် || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|ကျားဖြူ]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်ချုပ် ကျော်သူရအေး || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးရွှေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးရန်နိုင်ဦး || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်ခင်ရွှေမြင့် (ခ) ဒေါ်နှောင်းထွေး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးအောင်စိုး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဒေါ်ကျော့ယဉ်ဝင်း || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးကျော်စိန်လှ || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်ယဉ်မင်းထိုက် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဖြိုးဝေလင်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးခင်မောင်တင့် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်သီဟ || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်သန်း || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးဇော်မင်းထူး || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စောမြတ်ထွဋ်ဝင်း (ခ) ကိုဆွိ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|ကရင်ဒီမိုကရက်]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်အောင် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းမြင့်ထွန်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ttglp6azsz092z4sgh7c55z3lxcjb4r 1036171 1036170 2026-06-05T11:40:40Z Salai Rungtoi 22844 /* ကိုးကား */ 1036171 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislative term|name=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|term_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆|before=[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]]|after=စတုတ္ထအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|country=|government=[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]] |session1_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆ |session1_end=၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ |session1=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|meeting_place=အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၊ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံ၊ [[နေပြည်တော်]]|session1_type=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|image=State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg|jurisdiction=[[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ]]|term_end=လက်ရှိ|election=[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆]]|chamber1_leader1_type=ဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader1=[[အောင်လင်းဒွေး]]|chamber1_leader2_type=ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader2=[[Jeng Phang နော်တောင်]]|chamber1_image=Myanmar_Amyotha_Hluttaw_2026_composition_(213_seats).png|membership1=၂၂၄ ဦး (ဖွဲ့စည်းပုံ) <br> ၂၁၃ ဦး (ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်) <br>|control1={{colorbox|#0c6600}} [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] (၁၀၈)<br /> {{colorbox|#2197ff}} [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|NUP]] (၁၆)<br /> {{colorbox|#4d4d4d}} [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|(ကျားဖြူပါတီ)]](၁)<br /> {{colorbox|#f54e8b}} [[ပြည်သူ့ပါတီ|PP]] (၅)<br /> {{colorbox|#9852d9}} [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f2b90f}} [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|PONO]] (၂)<br /> {{colorbox|#058896}} [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ|MUP]] (၅)<br /> {{colorbox|#fa6502}} [[နာဂအမျိုးသားပါတီ|NNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#a7abaf}} [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|AFP]] (၃)<br /> {{colorbox|#bcbe4b}} [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|KNDP]] (၃)<br /> {{colorbox|#de2c35}} [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ZNP]] (၃)<br /> {{colorbox|#5773c7}} [[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ|RNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#2416e3}} [[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ|DNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff00d0}} [[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ|TNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#6e396f}} [[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|LNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#612424}} [[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|KSPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f83535}} [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|Pa-O NU]] (၁)<br /> {{colorbox|#09aa64}} [[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|PSDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#461111}} [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|NIDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff8080}} [[ဝ အမျိုးသားပါတီ|WNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#89fa00}} [[တပ်မတော်]] (၅၆)|background_color=#0c6600|chamber1=အမျိုးသားလွှတ်တော်|session2_type=ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး|session2_start=၃ ဇွန် ၂၀၂၆|session2_end=လက်ရှိ}} '''တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ ရလဒ်များ]]အပေါ် အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထက်လွှတ်တော် ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လွှတ်တော်ကို [[နေပြည်တော်]] ရှိ အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် စတင်ခေါ်ယူ ကျင်းပခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/announcements/80321|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးတက်ရောက်ရန်အတွက် အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ သတင်းပို့ကြရန် အမျိုးသားလွှတ်တော်ထုတ်ပြန်|work=Moi Myanmar|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] အရ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကို ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း ၂၂၄ ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ၎င်းတွင် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် ၁၄ ခုမှ တစ်ခုလျှင် ၁၂ ဦးစီဖြင့် ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ် ၁၆၈ ဦးနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်က အမည်စာရင်းတင်သွင်းသော တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦးတို့ ပါဝင်သည်။ ဤ တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် နိုင်သူအကုန်ယူစနစ် (FPTP) နှင့် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ် (PR) တို့ကို ရောထွေးကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ထိုစနစ်အရ နိုင်သူအကုန်ယူစနစ်ဖြင့် ၇၃ ဦး၊ အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်ဖြင့် ၈၄ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦး အပါအဝင် တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်တွင် စုစုပေါင်း အမတ်နေရာ ၂၁၃ နေရာဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ ဤလွှတ်တော်သည် နိုင်ငံတော်၏ ဥပဒေပြုရေးကဏ္ဍတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပြီး ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ == လွှတ်တော်ထိုင်ခုံအရေအတွက် == {{Main|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း}} တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် သက်တမ်းအတွက် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် စုစုပေါင်း ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၂၂၄ နေရာရှိပြီး ထိုအနက် ၁၆၈ နေရာအား တိုက်ရိုက်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့ကာ ၅၆ နေရာအား တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်မှ ခန့်အပ်ထားသည်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပခဲ့သည့် မဲဆန္ဒနယ် ၁၆၈ နေရာအနက် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]]က ၁၀၈ နေရာဖြင့် အများဆုံး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]]က ၁၆ နေရာ ရရှိခဲ့ပြီး [[ပြည်သူ့ပါတီ]]နှင့် [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]]တို့က တစ်ပါတီလျှင် ၅ နေရာစီ ရရှိခဲ့ကြသည်။ အခြား တိုင်းရင်းသားပါတီများနှင့် ပါတီအသီးသီးက ကျန်နေရာများကို ရရှိခဲ့ကြပြီး လစ်လပ်နေရာ ၁၁ နေရာ ရှိခဲ့သည်။ အတည်ပြုကြေညာထားသော တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များတွင် ဗိုလ်ချုပ် ၁ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးချုပ် ၆ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ၁၅ ဦး၊ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ၅ ဦး၊ ဗိုလ်မှူး ၂၀ ဦး နှင့် ဗိုလ်ကြီး ၉ ဦး ပါဝင်ပြီး စုစုပေါင်း ၅၆ ဦးရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=ဗိုလ်ချုပ်ကျော်သူရအေး ဦးဆောင်သည့် တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကို UEC အတည်ပြုကြေညာ |url=https://npnewsmm.com/news/6989b133b7be3f6dd770acb7 |access-date=2026-03-19 |website=npnewsmm.com}}</ref> === ရွေးကောက်ခံ ပါတီများဇယား === {| class="wikitable sortable" !စဉ် !နိုင်ငံရေးပါတီ / တစ်သီးပုဂ္ဂလ !နေရာရရှိမှု !နေရာ ရာခိုင်နှုန်း |- |၁ |[[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]] |108 |48.21% |- |၂ |[[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]] |16 |7.14% |- |၃ |[[ပြည်သူ့ပါတီ]] |5 |2.23% |- |၄ |[[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]] |5 |2.23% |- |၅ |[[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၆ |[[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၇ |[[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ]] |3 |1.34% |- |၈ |[[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်]] |2 |0.89% |- |၉ |[[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၀ |[[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)]] |1 |0.45% |- |၁၁ |[[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၂ |[[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၃ |[[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၄ |[[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၅ |[[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၆ |[[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၇ |[[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၈ |[[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၉ |[[နာဂအမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၀ |[[ဝ အမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၁ |လစ်လပ် |11 |4.91% |- |၂၂ |[[တပ်မတော်]] |56 |25.00% |} == အဓိကဖြစ်ရပ်များ == * ၂၀၂၆ မတ်လ ၁၈ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပသည်။ ဦး[[အောင်လင်းဒွေး|အောင်းလင်းဒွေး]]ကို ဥက္ကဋ္ဌ<ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် အောင်လင်းဒွေး ရွေးချယ်ခံရ - New Day Myanmar |url=https://newdaymyanmar.com/%e1%80%a1%e1%80%99%e1%80%bb%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%b8%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9c%e1%80%bd%e1%80%be%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%ba%e1%80%a5%e1%80%80%e1%80%b9%e1%80%80/ |access-date=2026-03-19 |language=en-US}}</ref>၊ ဦး [[Jeng Phang နော်တောင်]]ကို ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြိုင်ဘက်မရှိ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) မှ ဦးအောင်လင်းဒွေး၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ Jeng Phang နော်တောင်တို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80926 |access-date=2026-03-19 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၄ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ၊ အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးအပ်မည့် ကိစ္စကို ဆွေးနွေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81123|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၄ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ နှင့် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေး အစရှိသည့် ကော်မတီ(၄)ခု ဖွဲ့စည်းခြင်းနှင့် ကော်မတီများ၏တာဝန်၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်၊ ရပိုင်ခွင့်နှင့် သက်တမ်းတို့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော်က အတည်ပြုကြောင်းကြေညာဆုံးဖြတ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81182|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၆ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော် အစည်းအဝေးခန်းမ၌ ကျင်းပသည်။ ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး စလုံး တက်ရောက်ကြသည်။ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ [[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]ကို ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ ဦးလှသိန်းက အဆိုတင်သွင်းပြီး ကယားပြည်နယ် (မဲအများဆုံးရသူအနိုင်ယူစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရှားရယ်က ထောက်ခံတင်သွင်းသည်။ဆက်လက်၍ ကချင်ပြည်နယ် အမျိုးသားလွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၂) မှ ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]ကို တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးသန်းအေး (ခ) ဦးတင်ဦးက အဆိုတင်သွင်းပြီး မကွေးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးစောသွင်နှင့် မွန်ပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရဲထွဋ်အောင်တို့က ထောက်ခံတင်သွင်းကြသည်။ဤသို့ဖြင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေးနှင့် ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]တို့သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့၏ ဒုတိယသမ္မတလောင်းများ ဖြစ်လာကြသည်။<ref>{{Cite web |title=သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81259 |access-date=2026-03-31 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၃၁ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက်ကျင်းပသည်။ဒုတိယသမ္မတလောင်း ၂ဦးကို မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။ဆန္ဒမဲလက်မှတ်ဖြင့် လျှို့ဝှက်ဆန္ဒမဲပေး၍ ရွေးချယ်ရာတွင် ဒေါက်တာ မနာမ်တူးဂျာသည် (၃၈) မဲ၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေးကသည် (၁၁၇) မဲ ရရှိခဲ့ပြီး၊[[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က တင်သွင်းသည် ဒုတိယသမ္မတ ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-03-31 |title=စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲပေးရွေးချယ် -၂၀၂၆ မတ်လ ၃၁ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cjd8xvzm052t |access-date=2026-03-31 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> * ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81525|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-04-09|language=en}}</ref> * ၂၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ - ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အမျိုးသားလွှတ်တော် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ လစ်လပ်သွားသည့် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ ဦး[[မြင့်ကြိုင်]] ကိုယ်စားလှယ် အမှတ်(၇)အစား သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံရေးပါတီ၏ ဦးစားပေးအစီအစဉ်အတိုင်းတင်ပြထားသည့် လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများအနက် ဦးစားပေးအစီအစဉ်အရ ဦးပြုံးချို အား အစားထိုး ဖြည့်စွက်ကြောင်း UEC ကကြေညာချက်အမှတ်( ၃၈ / ၂၀၂၆ )ဖြင့် ထုတ်ပြန်သည်။<ref>{{Cite web |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အစားထိုးဖြည့်စွက်ကြောင်းကြေညာခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82258 |access-date=2026-04-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ကော်မတီများ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | [[ဇင်မင်းထက်|ဦးဇင်မင်းထက်]]|| ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးရှားရယ် || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးသန်းထွန်း || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဒေါ်ဇင်ပပဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဦးခိုင်ဝင်းအောင် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဟိန်းမင်းဦး || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးမိုးမြင့် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအေးပိုင် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဒေါ်ကျိန်ငိုက်မန် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ဇိုမီးပါတီ]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးစိုးကြည် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|တစည]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သောင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး လှိုင်ဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ဖြိုးဖြိုးဝေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[ချစ်ဆွေ (သံအမတ်ကြီး)|ဦးချစ်ဆွေ]]|| ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးသန်းအောင် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်သိင်္ဂီဝင်းရွှေ || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဒေါ်မီမီကျော်ထွန်း || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးချစ်ဝေ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးဗိုလ်သိန်းနိုင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်အေးချမ်းမုံ || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်ကျော်လင်း (ခ) ဦးထိန်လင်း || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဒေါ်ထားထားနု || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်ကျော်မင်း || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးဇော်ဇော်မြင့် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်စိုးစိုးမြင့် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|အမျိုးသားအကျိုးစီးပွား]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ခွန်ဝင်းဦး || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|ပအိုဝ်းညီညွတ်ရေး]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းကိုကို || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး ဖြိုးမင်းဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[Jeng Phang နော်တောင်]] || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးအောင်တင်မြင့် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါက်တာကျော်ထွန်း || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ယခင်-[[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|စကစ]]အဖွဲ့ဝင် |- | ၄ || align="left" | ဦးရဲမြင့်ထွန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးတင့်ဇော် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးခင်ဇော်ထွန်း || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်နီနီမာ || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်တင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးသိန်းဇော် || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်မင်းနိုင် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်ဌေး || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်မြမြသက် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|ရခိုင့်ဦးဆောင်]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စိုင်းဝင်းခိုင် || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|ကျားဖြူ]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်ချုပ် ကျော်သူရအေး || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးရွှေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးရန်နိုင်ဦး || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်ခင်ရွှေမြင့် (ခ) ဒေါ်နှောင်းထွေး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးအောင်စိုး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဒေါ်ကျော့ယဉ်ဝင်း || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးကျော်စိန်လှ || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်ယဉ်မင်းထိုက် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဖြိုးဝေလင်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးခင်မောင်တင့် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်သီဟ || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်သန်း || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးဇော်မင်းထူး || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စောမြတ်ထွဋ်ဝင်း (ခ) ကိုဆွိ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|ကရင်ဒီမိုကရက်]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်အောင် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းမြင့်ထွန်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} == ဖတ်ရှုရန် == * [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] * [[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အမျိုးသားလွှတ်တော်]] gjudn1yefjer46oeukonip8l4kr0vnb 1036174 1036171 2026-06-05T11:46:59Z Salai Rungtoi 22844 /* ဖတ်ရှုရန် */ 1036174 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislative term|name=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|term_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆|before=[[ဒုတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]]|after=စတုတ္ထအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်|country=|government=[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]] |session1_start=၁၈ မတ် ၂၀၂၆ |session1_end=၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ |session1=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|meeting_place=အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၊ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံ၊ [[နေပြည်တော်]]|session1_type=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|image=State Seal of the Republic of the Union of Myanmar.svg|jurisdiction=[[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ]]|term_end=လက်ရှိ|election=[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆]]|chamber1_leader1_type=ဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader1=[[အောင်လင်းဒွေး]]|chamber1_leader2_type=ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader2=[[Jeng Phang နော်တောင်]]|chamber1_image=Myanmar_Amyotha_Hluttaw_2026_composition_(213_seats).png|membership1=၂၂၄ ဦး (ဖွဲ့စည်းပုံ) <br> ၂၁၃ ဦး (ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်) <br>|control1={{colorbox|#0c6600}} [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] (၁၀၈)<br /> {{colorbox|#2197ff}} [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|NUP]] (၁၆)<br /> {{colorbox|#4d4d4d}} [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|(ကျားဖြူပါတီ)]](၁)<br /> {{colorbox|#f54e8b}} [[ပြည်သူ့ပါတီ|PP]] (၅)<br /> {{colorbox|#9852d9}} [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f2b90f}} [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|PONO]] (၂)<br /> {{colorbox|#058896}} [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ|MUP]] (၅)<br /> {{colorbox|#fa6502}} [[နာဂအမျိုးသားပါတီ|NNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#a7abaf}} [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|AFP]] (၃)<br /> {{colorbox|#bcbe4b}} [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|KNDP]] (၃)<br /> {{colorbox|#de2c35}} [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ZNP]] (၃)<br /> {{colorbox|#5773c7}} [[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ|RNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#2416e3}} [[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ|DNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff00d0}} [[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ|TNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#6e396f}} [[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|LNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#612424}} [[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|KSPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#f83535}} [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|Pa-O NU]] (၁)<br /> {{colorbox|#09aa64}} [[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|PSDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#461111}} [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|NIDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff8080}} [[ဝ အမျိုးသားပါတီ|WNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#89fa00}} [[တပ်မတော်]] (၅၆)|background_color=#0c6600|chamber1=အမျိုးသားလွှတ်တော်|session2_type=ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး|session2_start=၂ ဇွန် ၂၀၂၆|session2_end=လက်ရှိ}} '''တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်'''သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ ရလဒ်များ]]အပေါ် အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ အထက်လွှတ်တော် ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လွှတ်တော်ကို [[နေပြည်တော်]] ရှိ အမျိုးသားလွှတ်တော်ခန်းမ၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် စတင်ခေါ်ယူ ကျင်းပခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/announcements/80321|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေးတက်ရောက်ရန်အတွက် အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ သတင်းပို့ကြရန် အမျိုးသားလွှတ်တော်ထုတ်ပြန်|work=Moi Myanmar|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၃ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၆}}</ref> [[မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈)]] အရ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကို ကိုယ်စားလှယ်စုစုပေါင်း ၂၂၄ ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ၎င်းတွင် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် ၁၄ ခုမှ တစ်ခုလျှင် ၁၂ ဦးစီဖြင့် ရွေးကောက်ခံကိုယ်စားလှယ် ၁၆၈ ဦးနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်က အမည်စာရင်းတင်သွင်းသော တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦးတို့ ပါဝင်သည်။ ဤ တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ရွေးကောက်ပွဲတွင် နိုင်သူအကုန်ယူစနစ် (FPTP) နှင့် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ် (PR) တို့ကို ရောထွေးကျင့်သုံးခဲ့သည်။ ထိုစနစ်အရ နိုင်သူအကုန်ယူစနစ်ဖြင့် ၇၃ ဦး၊ အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်ဖြင့် ၈၄ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။ တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် ၅၆ ဦး အပါအဝင် တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်တွင် စုစုပေါင်း အမတ်နေရာ ၂၁၃ နေရာဖြင့် စတင်ခဲ့သည်။ ဤလွှတ်တော်သည် နိုင်ငံတော်၏ ဥပဒေပြုရေးကဏ္ဍတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပြီး ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ == လွှတ်တော်ထိုင်ခုံအရေအတွက် == {{Main|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း}} တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် သက်တမ်းအတွက် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲတွင် စုစုပေါင်း ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၂၂၄ နေရာရှိပြီး ထိုအနက် ၁၆၈ နေရာအား တိုက်ရိုက်ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့ကာ ၅၆ နေရာအား တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်မှ ခန့်အပ်ထားသည်။ ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပခဲ့သည့် မဲဆန္ဒနယ် ၁၆၈ နေရာအနက် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]]က ၁၀၈ နေရာဖြင့် အများဆုံး အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။ ထို့နောက် [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]]က ၁၆ နေရာ ရရှိခဲ့ပြီး [[ပြည်သူ့ပါတီ]]နှင့် [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]]တို့က တစ်ပါတီလျှင် ၅ နေရာစီ ရရှိခဲ့ကြသည်။ အခြား တိုင်းရင်းသားပါတီများနှင့် ပါတီအသီးသီးက ကျန်နေရာများကို ရရှိခဲ့ကြပြီး လစ်လပ်နေရာ ၁၁ နေရာ ရှိခဲ့သည်။ အတည်ပြုကြေညာထားသော တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များတွင် ဗိုလ်ချုပ် ၁ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးချုပ် ၆ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ၁၅ ဦး၊ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ၅ ဦး၊ ဗိုလ်မှူး ၂၀ ဦး နှင့် ဗိုလ်ကြီး ၉ ဦး ပါဝင်ပြီး စုစုပေါင်း ၅၆ ဦးရှိသည်။<ref>{{Cite web |title=ဗိုလ်ချုပ်ကျော်သူရအေး ဦးဆောင်သည့် တပ်မတော်သား အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များကို UEC အတည်ပြုကြေညာ |url=https://npnewsmm.com/news/6989b133b7be3f6dd770acb7 |access-date=2026-03-19 |website=npnewsmm.com}}</ref> === ရွေးကောက်ခံ ပါတီများဇယား === {| class="wikitable sortable" !စဉ် !နိုင်ငံရေးပါတီ / တစ်သီးပုဂ္ဂလ !နေရာရရှိမှု !နေရာ ရာခိုင်နှုန်း |- |၁ |[[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]] |108 |48.21% |- |၂ |[[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]] |16 |7.14% |- |၃ |[[ပြည်သူ့ပါတီ]] |5 |2.23% |- |၄ |[[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]] |5 |2.23% |- |၅ |[[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၆ |[[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ]] |3 |1.34% |- |၇ |[[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ]] |3 |1.34% |- |၈ |[[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်]] |2 |0.89% |- |၉ |[[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၀ |[[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)]] |1 |0.45% |- |၁၁ |[[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၂ |[[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၃ |[[ဖလုံ-စဝေါ် ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၄ |[[တိုင်းလိုင်(ရှမ်းနီ)အမျိုးသားများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၅ |[[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၆ |[[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၇ |[[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၈ |[[ကယားပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] |1 |0.45% |- |၁၉ |[[နာဂအမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၀ |[[ဝ အမျိုးသားပါတီ]] |1 |0.45% |- |၂၁ |လစ်လပ် |11 |4.91% |- |၂၂ |[[တပ်မတော်]] |56 |25.00% |} == အဓိကဖြစ်ရပ်များ == * ၂၀၂၆ မတ်လ ၁၈ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပသည်။ ဦး[[အောင်လင်းဒွေး|အောင်းလင်းဒွေး]]ကို ဥက္ကဋ္ဌ<ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် အောင်လင်းဒွေး ရွေးချယ်ခံရ - New Day Myanmar |url=https://newdaymyanmar.com/%e1%80%a1%e1%80%99%e1%80%bb%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%b8%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%9c%e1%80%bd%e1%80%be%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%90%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%ba%e1%80%a5%e1%80%80%e1%80%b9%e1%80%80/ |access-date=2026-03-19 |language=en-US}}</ref>၊ ဦး [[Jeng Phang နော်တောင်]]ကို ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ၊ ပြိုင်ဘက်မရှိ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) မှ ဦးအောင်လင်းဒွေး၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ Jeng Phang နော်တောင်တို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80926 |access-date=2026-03-19 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၄ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ၊ အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးအပ်မည့် ကိစ္စကို ဆွေးနွေးကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81123|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၄ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ကို ဆက်လက် ကျင်းပသည်။တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ၊ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ၊ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ နှင့် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေး အစရှိသည့် ကော်မတီ(၄)ခု ဖွဲ့စည်းခြင်းနှင့် ကော်မတီများ၏တာဝန်၊ လုပ်ပိုင်ခွင့်၊ ရပိုင်ခွင့်နှင့် သက်တမ်းတို့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော်က အတည်ပြုကြောင်းကြေညာဆုံးဖြတ်သည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81182|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၆ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကို အမျိုးသားလွှတ်တော် အစည်းအဝေးခန်းမ၌ ကျင်းပသည်။ ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေ စုစုပေါင်း ၁၅၇ ဦး စလုံး တက်ရောက်ကြသည်။ကရင်ပြည်နယ်လွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ [[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]ကို ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) မှ ဦးလှသိန်းက အဆိုတင်သွင်းပြီး ကယားပြည်နယ် (မဲအများဆုံးရသူအနိုင်ယူစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရှားရယ်က ထောက်ခံတင်သွင်းသည်။ဆက်လက်၍ ကချင်ပြည်နယ် အမျိုးသားလွှတ်တော် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၂) မှ ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]ကို တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးသန်းအေး (ခ) ဦးတင်ဦးက အဆိုတင်သွင်းပြီး မကွေးတိုင်းဒေသကြီး (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးစောသွင်နှင့် မွန်ပြည်နယ် (အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်) မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ ဦးရဲထွဋ်အောင်တို့က ထောက်ခံတင်သွင်းကြသည်။ဤသို့ဖြင့် ဒေါ်နန်းနီနီအေးနှင့် ဒေါက်တာ [[မနာမ်တူးဂျာ]]တို့သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့၏ ဒုတိယသမ္မတလောင်းများ ဖြစ်လာကြသည်။<ref>{{Cite web |title=သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81259 |access-date=2026-03-31 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ် ၃၁ - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ရွေးကောက်ခံ အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ဆက်လက်ကျင်းပသည်။ဒုတိယသမ္မတလောင်း ၂ဦးကို မဲပေးရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။ဆန္ဒမဲလက်မှတ်ဖြင့် လျှို့ဝှက်ဆန္ဒမဲပေး၍ ရွေးချယ်ရာတွင် ဒေါက်တာ မနာမ်တူးဂျာသည် (၃၈) မဲ၊ ဒေါ်နန်းနီနီအေးကသည် (၁၁၇) မဲ ရရှိခဲ့ပြီး၊[[နန်းနီနီအေး|ဒေါ်နန်းနီနီအေး]]သည် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က တင်သွင်းသည် ဒုတိယသမ္မတ ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-03-31 |title=စစ်ခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို ဒုတိယသမ္မတအဖြစ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် မဲပေးရွေးချယ် -၂၀၂၆ မတ်လ ၃၁ ရက် ဘီဘီစီသတင်းများတိုက်ရိုက်တင်ဆက်မှု |url=https://www.bbc.com/burmese/live/cjd8xvzm052t |access-date=2026-03-31 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> * ၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web|title=တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information|url=http://www.moi.gov.mm/news/81525|website=www.moi.gov.mm|access-date=2026-04-09|language=en}}</ref> * ၂၉ ဧပြီ ၂၀၂၆ - ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး အမျိုးသားလွှတ်တော် အချိုးကျကိုယ်စားပြုစနစ်မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) မှ လစ်လပ်သွားသည့် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ ဦး[[မြင့်ကြိုင်]] ကိုယ်စားလှယ် အမှတ်(၇)အစား သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံရေးပါတီ၏ ဦးစားပေးအစီအစဉ်အတိုင်းတင်ပြထားသည့် လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်းများအနက် ဦးစားပေးအစီအစဉ်အရ ဦးပြုံးချို အား အစားထိုး ဖြည့်စွက်ကြောင်း UEC ကကြေညာချက်အမှတ်( ၃၈ / ၂၀၂၆ )ဖြင့် ထုတ်ပြန်သည်။<ref>{{Cite web |title=အမျိုးသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အစားထိုးဖြည့်စွက်ကြောင်းကြေညာခြင်း {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82258 |access-date=2026-04-30 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ကော်မတီများ == {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဒေါ်နွယ်နွယ်ဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | [[ဇင်မင်းထက်|ဦးဇင်မင်းထက်]]|| ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးရှားရယ် || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးသန်းထွန်း || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဒေါ်ဇင်ပပဦး || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဦးခိုင်ဝင်းအောင် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဟိန်းမင်းဦး || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးမိုးမြင့် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအေးပိုင် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဒေါ်ကျိန်ငိုက်မန် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ဇိုမီးအမျိုးသားပါတီ|ဇိုမီးပါတီ]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးစိုးကြည် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|တစည]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် မြင့်သောင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး လှိုင်ဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ဖြိုးဖြိုးဝေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[ချစ်ဆွေ (သံအမတ်ကြီး)|ဦးချစ်ဆွေ]]|| ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးသန်းအောင် || တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်သိင်္ဂီဝင်းရွှေ || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဒေါ်မီမီကျော်ထွန်း || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးချစ်ဝေ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးဗိုလ်သိန်းနိုင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်အေးချမ်းမုံ || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်ကျော်လင်း (ခ) ဦးထိန်လင်း || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဒေါ်ထားထားနု || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်ကျော်မင်း || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးဇော်ဇော်မြင့် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်စိုးစိုးမြင့် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားတိုးတက်ရေးပါတီ|အမျိုးသားအကျိုးစီးပွား]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ခွန်ဝင်းဦး || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားညီညွတ်ရေးပါတီ|ပအိုဝ်းညီညွတ်ရေး]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းကိုကို || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး ဖြိုးမင်းဝင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[Jeng Phang နော်တောင်]] || ကချင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးအောင်တင်မြင့် || ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါက်တာကျော်ထွန်း || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ယခင်-[[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|စကစ]]အဖွဲ့ဝင် |- | ၄ || align="left" | ဦးရဲမြင့်ထွန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၄) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးတင့်ဇော် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးခင်ဇော်ထွန်း || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်နီနီမာ || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၂) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးကျော်တင် || မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးသိန်းဇော် || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်မင်းနိုင် || ချင်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်ဌေး || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၇) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်မြမြသက် || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရခိုင့်ဦးဆောင်ပါတီ|ရခိုင့်ဦးဆောင်]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စိုင်းဝင်းခိုင် || ရှမ်းပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || အဖွဲ့ဝင် || [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|ကျားဖြူ]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်ချုပ် ကျော်သူရအေး || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်မှူးကြီး စိုးရွှေ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''အမျိုးသားလွှတ်တော် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | ဦးလှသိန်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၀) || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးရန်နိုင်ဦး || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်ခင်ရွှေမြင့် (ခ) ဒေါ်နှောင်းထွေး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးအောင်စိုး || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဒေါ်ကျော့ယဉ်ဝင်း || စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးကျော်စိန်လှ || ရခိုင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၈) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်ယဉ်မင်းထိုက် || မွန်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးဖြိုးဝေလင်း || ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးခင်မောင်တင့် || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၃) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးအောင်သီဟ || ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၅) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးခင်မောင်သန်း || မကွေးတိုင်းဒေသကြီး မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၆) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးဇော်မင်းထူး || ကယားပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၁၁) || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီ|PPP]]|| |- | ၁၃ || align="left" | စောမြတ်ထွဋ်ဝင်း (ခ) ကိုဆွိ || ကရင်ပြည်နယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ် (၉) || အဖွဲ့ဝင် || [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|ကရင်ဒီမိုကရက်]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်အောင် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းမြင့်ထွန်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} == ဖတ်ရှုရန် == * [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] * [[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:အမျိုးသားလွှတ်တော်]] 83myit27de785zbvcusrgjabljg64ws 0 283033 1036175 1035442 2026-06-05T11:47:32Z Salai Rungtoi 22844 /* ကိုးကား */ 1036175 wikitext text/x-wiki {{Infobox legislative term|name=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်|before=[[ဒုတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]]|after=စတုတ္ထအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်|jurisdiction=[[မြန်မာနိုင်ငံ|ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံ]]|meeting_place=ပြည်သူ့လွှတ်တော်ခန်းမ၊ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံ၊ နေပြည်တော်|term_start=၁၆ မတ် ၂၀၂၆|term_end=လက်ရှိ|election=[[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆]]|government=[[ဦးမင်းအောင်လှိုင်အစိုးရ]]|chamber1=ဖွဲ့စည်းပုံ|chamber1_image=Myanmar Pyithu Hluttaw 2026 composition (373 seats).png|chamber1_leader1_type=ဥက္ကဋ္ဌ|control1={{colorbox|#00470c}} [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] (၂၃၁)<br /> {{colorbox|#38e54d}} [[တပ်မတော်]] (၁၁၀)<br /> {{colorbox|#f88e2a}} [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|SNDP]] (၇)<br /> {{colorbox|#a1a1a1}} [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|PNO]] (၅)<br /> {{colorbox|#ff0000}} [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ|MUP]] (၅)<br /> {{colorbox|#000000}} [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|NUP]] (၄)<br /> {{colorbox|#1869b8}} [[နာဂအမျိုးသားပါတီ|NNP]] (၄)<br /> {{colorbox|#00eeff}} [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ|KNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#420040}} [[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ|RNP]] (၁)<br /> {{colorbox|#bbff00}} [[ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်)သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ|SSP]] (၁)<br /> {{colorbox|#060061}} [[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ|DNDP]] (၁)<br /> {{colorbox|#712323}} [[အင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ|INLP]] (၁)<br /> {{colorbox|#ff007b}} [[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ|KSPP]] (၁)<br /> {{colorbox|#5c9aff}} တစ်သီးပုဂ္ဂလ (၁)|background_color=#00470c|chamber1_leader1=[[ခင်ရီ]]|chamber1_leader2_type=ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ|chamber1_leader2=[[မောင်မောင်အုန်း]]|membership1=၄၄၀ ဦး {{small|(ဖွဲ့စည်းပုံ)}} <br> ၃၇၃ ဦး {{small|(ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်)}} <br>|session1_start=၁၆ မတ် ၂၀၂၆|session1_type=ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး|session1_end=၈ ဧပြီ ၂၀၂၆ |session2_type=ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး |session2_start= ၂ ဇွန် ၂၀၂၆ |session2_end= လက်ရှိ }} '''တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်'''သည် [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ]] ရလဒ်များအပေါ် အခြေခံ၍ ပေါ်ပေါက်လာသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ အောက်လွှတ်တော် ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လွှတ်တော်၏ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကို ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၆ ရက်တွင် [[နေပြည်တော်]]မြို့ရှိ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ခန်းမ၌ စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဇေယျာသီရိမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးခင်ရီ၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တပ်ကုန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမောင်မောင်အုန်းတို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/index.php/news/80861 |access-date=2026-04-01 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အမတ်နေရာများ == မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀ဝ၈) အရ တပ်ကိုယ်စားလှယ်အပါအဝင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကို အမတ်နေရာ ၄၄၀ ဖြင့် သတ်မှတ်ထားသည်။ ရွေးကောက်ခံသည် နေရာ ၃၃၀ ဖြစ်သည်။ ယခု တတိယအကြိမ် သက်တမ်းတွင် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ|ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ]]၏ နယ်မြေအခြေအနေများကြောင့် ရွေးကောက်ခံနေရာ ၃၃၀ အနက် မဲဆန္ဒနယ် ၂၆၃ ခုတွင်သာ ရွေးကောက်ပွဲ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ် ၂၆၃ ဦးနှင့် တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်က အမည်စာရင်း တင်သွင်းသော တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် ၁၁၀ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၃၇၃ ဦး ဖြင့် လွှတ်တော်ကို စတင်ခဲ့သည်။ == ပါတီအလိုက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်ရရှိမှု အနှစ်ချုပ်ဇယား == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ '''တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် နေရာရရှိမှု အခြေအနေ (၂၀၂၆)''' !စဉ် !! နိုင်ငံရေးပါတီ !! နေရာရရှိမှု !! ရာခိုင်နှုန်း |- | ၁ || style="text-align:left;" | [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]] || ၂၃၁ || ၅၂.၅၀% |- | ၂ || style="text-align:left;" | [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)|ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]]|| ၇ || ၁.၅၉% |- | ၃ || style="text-align:left;" | [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်]] || ၅ || ၁.၁၄% |- | ၄ || style="text-align:left;" | [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]] || ၅ || ၁.၁၄% |- | ၅ || style="text-align:left;" | [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ]] || ၄ || ၀.၉၁% |- | ၆ || style="text-align:left;" | [[နာဂအမျိုးသားပါတီ]] || ၄ || ၀.၉၁% |- | ၇ || style="text-align:left;" | [[ကရင်အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၈ || style="text-align:left;" | [[ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၉ || style="text-align:left;" | [[ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်)သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၁၀ || style="text-align:left;" | [[ဓနုတိုင်းရင်းသားလူမျိုးများဒီမိုကရေစီပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၁၁ || style="text-align:left;" | [[အင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၁၂ || style="text-align:left;" | [[ကချင်ပြည်နယ်ပြည်သူ့ပါတီ]] || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၁၃ || style="text-align:left;" | တစ်သီးပုဂ္ဂလ || ၁ || ၀.၂၃% |- | ၁၄ || style="text-align:left;" | [[တပ်မတော်]] || ၁၁၀ || ၂၅.၀၀% |- | - || style="text-align:left;" | ''လစ်လပ်''|| ၆၇ || ၁၅.၂၃% |- ! !! စုစုပေါင်း !! ၄၄၀ !! ၁၀၀% |} * မှတ်ချက်။ ။ လစ်လပ်နေရာ (၆၇) ခုသည် [[အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅-၂၀၂၆|၂၀၂၅-၂၀၂၆ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲ]]တွင် ထည့်သွင်းမကျင်းပခဲ့သည့်အတွက် လစ်လပ်နေခြင်းဖြစ်သည်။ == ပါတီအလိုက် ကိုယ်စားလှယ်ဦးရေ == {{Main|မြန်မာနိုင်ငံ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ၊ ၂၀၂၅ - ၂၀၂၆ တွင် အနိုင်ရရှိသူများ စာရင်း}} တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ]] (USDP) က ကိုယ်စားလှယ် ၂၃၁ ဦးဖြင့် အများစုအဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး၊ ဒုတိယအများဆုံးမှာ တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် ၁၁၀ ဦး ဖြစ်သည်။ ဗိုလ်ချုပ် ရဲကျော်သူ ဦးဆောင်ပြီး ဗိုလ်မှူးချုပ် ၁၀ ဦး၊ ဗိုလ်မှူးကြီး ၁၈ ဦး၊ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး ၄၂ ဦး၊ ဗိုလ်မှူး ၃၉ ဦးနဲ့ ဗိုလ်ကြီးအဆင့် ၁၂ ဦးပါဝင်သည်။<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-02-10 |title=လွှတ်တော်သစ်တက်ဖို့ တပ်ကိုယ်စားလှယ် ၁၆၆ ဦးအမည်စာရင်း ကြေညာ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/02/10/myanmar-military-parliament-list/ |access-date=2026-03-17 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> အခြားသော တိုင်းရင်းသားပါတီများဖြစ်သည့် [[ရှမ်းနှင့်တိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (ကျားဖြူပါတီ)]]၊ [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်]] (PNO) နှင့် [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]] (MUP) တို့လည်း အသီးသီး ပါဝင်ကြသည်။ == အမြဲတမ်းကောင်မတီများ == ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဆိုင်ရာဥပဒေ ပုဒ်မ ၁၄ အရ အမြဲတမ်းကော်မတီ (၄) ခု ဖွဲ့စည်းရသည်။ {| class="wikitable sortable" |+တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်သက်တမ်း !အမည် !ဥက္ကဋ္ဌ !အတွင်းရေးမှူး |- |[[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်| ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ]] |ဒေါက်တာနန္ဒကျော်စွာ၊ USDP |ဦးသိန်းထွန်းဦး၊ USDP |- |[[ပြည်သူ့ငွေစာရင်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်| ပြည်သူ့ငွေစာရင်း ကော်မတီ]] |ဦး[[တေဇကျော်]]၊ USDP |ဦးတင်အောင်ချစ်၊ USDP |- |[[လွှတ်တော်အခွင့်အရေး ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်| လွှတ်တော်အခွင့်အရေး ကော်မတီ]] | ဦး[[မောင်မောင်အုန်း]] |ဒေါက်တာ ကျော်ကျော်ဌေး၊ USDP |- |[[အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေး ကော်မတီ]] |ဦး[[သန်းထွန်းဦး]]၊ USDP |ဦးသန်းထွန်း၊ USDP |} === ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ === {{Main|ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်}} ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီကို ဒဂုံမဲဆဒ္ဒနယ်မှ ဒေါက်တာနန္ဒကျော်စွာအား ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်လည်းကောင်း၊ အမရပူရ မဲဆဒ္ဒနယ်မှ ဦးသိန်းထွန်းဦး အား အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ကော်မတီတွင် တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် (၂)ဦးအပါအဝင်၊ ကိုယ်စားလှယ် (၁၅) ဦးဖြင့်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥပဒေကြမ်းကော်မတီအား အဖွဲ့ဝင် ၁၅ ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းလိုက်ပြီး ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဒေါက်တာနန္ဒကျော်စွာနှင့် အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ဦးသိန်းထွန်းဦးတို့အား တာဝန်ပေးအပ် |url=https://news-eleven.com/article/310685 |access-date=2026-03-23 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[နန္ဒကျော်စွာ|ဒေါက်တာနန္ဒကျော်စွာ]]|| [[ဒဂုံမြို့နယ်|ဒဂုံ]] || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || ယခင် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးသိန်းထွန်းဦး || [[အမရပူရမြို့နယ်|အမရပူရ]] || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၃ || align="left" | ဒေါ်သန်းသန်းအေး || [[သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်|သင်္ဃန်းကျွန်း]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၄ || align="left" | ဦးစိုးတင့်အောင် || [[ရေဦးမြို့နယ်|ရေဦး]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၅ || align="left" | ဦးတင့်လွင် || [[နတ်တလင်းမြို့နယ်|နတ်တလင်း]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၆ || align="left" | ဒေါက်တာထွန်းထွန်းဝင်း || [[ဆိပ်ကြီးခနောင်တိုမြို့နယ်|ဆိပ်ကြီးခနောင်တို]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၇ || align="left" | ဦးတင်ရွှေ || [[ရွှေတောင်မြို့နယ်|ရွှေတောင်]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၈ || align="left" | ဦးသန့်ဇော် || [[ကွမ်းခြံကုန်းမြို့နယ်|ကွမ်းခြံကုန်း]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၉ || align="left" | ဦးစိုင်းဝန်းစံ || [[မိုင်းခတ်မြို့နယ်|မိုင်းခတ်]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၁၀ || align="left" | ဦးဇော်မင်း || [[ကျုံပျော်မြို့နယ်|ကျုံပျော်]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]] || |- | ၁၁ || align="left" | ဦးနိုင်မင်းဦး || [[ကြံခင်းမြို့နယ်|ကြံခင်း]] || အဖွဲ့ဝင် || [[တိုင်းရင်းသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးပါတီ|တစည]] || |- | ၁၂ || align="left" | နန်းကျင်း (ခ) နန်းစိန် || [[တောင်ကြီးမြို့နယ်|တောင်ကြီး]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်|PNO]] || |- | ၁၃ || align="left" | ဦးနိုင်နိုင်ကျော် || [[ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်|ဟုမ္မလင်း]] || အဖွဲ့ဝင် || [[ရှမ်းနီ(တိုင်းလျန်)သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ|SSP]] || |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် ဝင်းမြိုင် || <small>တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ်</small> || အဖွဲ့ဝင် || [[တပ်မတော်|တပ်မတော်သား]] || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး မျိုးထက်ဝင်း || <small>တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ်</small> || အဖွဲ့ဝင် || [[တပ်မတော်|တပ်မတော်သား]] || |} === ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ === ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၃ ရက်နေ့တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ ပြည်သူ့ငွေစရင်းကော်မတီကို ကော်မတီဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် အောင်မြေသာဇံ မဲဆဒ္ဒနယ်မှ ကိုယ်စားလှယ် ဦး[[တေဇကျော်]]၊ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် အောင်လံ မဲဆဒ္ဒနယ်မှ ကိုယ်စားလှယ် ဦးတင်အောင်ချစ် တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ ကော်မတီတွင် တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ် (၂)ဦး အပါအဝင် ကိုယ်စားလှယ် (၁၅) ဦးဖြင့် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Lin |first=Editor Htein |date=2026-03-23 |title=ဥပဒေကြမ်းကော်မတီနဲ့ ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌနဲ့ အဖွဲ့ဝင် တို့ကို ရွေးချယ်တင်မြှောက် |url=https://voiceofmyanmarnews.com/news/2026/03/23/%e1%80%a5%e1%80%95%e1%80%92%e1%80%b1%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%99%e1%80%ba%e1%80%b8%e1%80%80%e1%80%b1%e1%80%ac%e1%80%ba%e1%80%99%e1%80%90%e1%80%ae%e1%80%94%e1%80%b2%e1%80%b7-%e1%80%95%e1%80%bc%e1%80%8a/ |access-date=2026-03-23 |website=Voice of Myanmar |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[တေဇကျော်|ဦးတေဇကျော်]]|| အောင်မြေသာစံ မဲဆန္ဒနယ် || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးတင်အောင်ချစ် || အောင်လံ မဲဆန္ဒနယ် || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဦးထွန်းထွန်းအောင် || မိုးကောင်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးမြတ်ကျော် || ကန့်ဘလူ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ယခင် စစ်ကိုင်းဝန်ကြီးချုပ် |- | ၅ || align="left" | ဦးတင့်ဆွေ || ဆင်ပေါင်ဝဲ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးကိုကိုသင်း || ကမာရွတ် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်ခင်စောမူ || ကန်ကြီးထောင့် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးညွန့်ဆောင် || ရမည်းသင်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးခင်မောင်ဝင်း || မော်လမြိုင်ကျွန်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | [[ပွင့်ဆန်း|ဒေါက်တာ ပွင့်ဆန်း]]|| ရပ်စောက် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ဝန်ကြီးဟောင်း |- | ၁၁ || align="left" | ဦးမြင့်စိုး || လေးမျက်နှာ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးသန်းရွှေ || သံဖြူဇရပ် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ခွန်လှသိန်း || ဆီဆိုင် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပအိုဝ်း အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် စိုးညွန့် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[တပ်မတော်]] || |- | ၁၅ || align="left" | ဗိုလ်ကြီး ဒေါ်ယမင်းအောင် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် |[[တပ်မတော်]]|| |} === လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ === ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီကို ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် တပ်ကုန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦး[[မောင်မောင်အုန်း|မောင်မောင်အုန်း၊]] အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ထားဝယ်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဒေါက်တာ ကျော်ကျော်ဌေး တို့အား တာဝန်ပေးအပ် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''ပြည်သူ့လွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[မောင်မောင်အုန်း|ဦးမောင်မောင်အုန်း]]|| တပ်ကုန်း မဲဆန္ဒနယ် || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဒုဥက္ကဋ္ဌ-ပူးတွဲ |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဒေါက်တာ ကျော်ကျော်ဌေး || ထားဝယ် မဲဆန္ဒနယ် || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဒေါက်တာ ကျော်ဦး || တောင်ငူ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးလှဆွေ || ပုဗ္ဗသီရိ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးအောင်ဇော်မိုး (ခ) ဦးအောင်ဇော်မိုးထွန်း || မူဆယ် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးအောင်မျိုးသန်း || ကော့မှူး မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါ်သိင်္ဂီမြင့်ရည် || ဒိုက်ဦး မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဒေါ်စိုးစိုးရီ || ဖျာပုံ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးစိုးနိုင် || မင်းတုန်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဦးစောဝင်းထိန် || ဖာပွန် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးသန်းနိုင် || ဝါးခယ်မ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဦးစိုးဝင်း || မြို့သစ် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ဦးဂုဏ်ဝမ်း || ခန္တီး မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[နာဂအမျိုးသားပါတီ|နာဂပါတီ]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်ချုပ် ရဲကျော်သူ || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး တင်သောင်းလင်း || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} === အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ === ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်၏ အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီကို ကော်မတီဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ကျိုင်းတုံမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦး[[သန်းထွန်းဦး]]၊ အတွင်းရေးမှူးအဖြစ် ပုသိမ်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးသန်းထွန်းတို့အား တာဝန်ပေးအပ်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ <ref>{{Cite web |title=ပြည့်သူ့လွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီနှင့် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ဂတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စီစစ်ရေးကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်း – Positive Angle News |url=https://positiveanglenews.com/2026/03/24/%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA-%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA/ |access-date=2026-03-24 |website=positiveanglenews.com}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="text-align:center" |+ '''ပြည်သူ့လွှတ်တော် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ''' |- ! စဉ် !! အမည် !! မဲဆန္ဒနယ် !! တာဝန် !! ပါတီ !! မှတ်ချက် |- style="background:#efefef;" | ၁ || align="left" | [[သန်းထွန်းဦး|ဦးသန်းထွန်းဦး]]|| ကျိုင်းတုံ မဲဆန္ဒနယ် || ဥက္ကဋ္ဌ || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| ဒုဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း |- style="background:#efefef;" | ၂ || align="left" | ဦးသန်းထွန်း || ပုသိမ် မဲဆန္ဒနယ် || အတွင်းရေးမှူး || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၃ || align="left" | ဦးမင်းခန့်ကျော် || ပဲခူး မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၄ || align="left" | ဦးခင်မောင်ထွန်း || ဖောင်းပြင် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၅ || align="left" | ဦးအောင်လင်းလှိုင် || ဘုတ်ပြင်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၆ || align="left" | ဦးအောင်ကျော်နှင်း || ကျွန်းစု မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၇ || align="left" | ဒေါက်တာ နန္ဒာလှမြင့် || ကလော မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၈ || align="left" | ဦးအောင်ကိုလတ် || တမူး မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၉ || align="left" | ဦးတိုးဝင်း || တောင်သာ မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၀ || align="left" | ဒေါ်ဆွေဆွေသင်း || ပေါင်းတည် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၁ || align="left" | ဦးဉာဏ်ဝင်းထိုက် || ဗိုလ်တထောင် မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၂ || align="left" | ဒေါ်စမ်းစမ်းဌေး || ဒဂုံမြို့သစ်(တောင်ပိုင်း) မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၃ || align="left" | ဒေါက်တာ ထိန်ဝင်း || ကျောင်းကုန်း မဲဆန္ဒနယ် || အဖွဲ့ဝင် || [[ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ|USDP]]|| |- | ၁၄ || align="left" | ဗိုလ်မှူးချုပ် အောင်စိုး || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |- | ၁၅ || align="left" | ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး လှနိုင် || တပ်မတော်သားကိုယ်စားလှယ် || အဖွဲ့ဝင် || တပ်မတော် || |} {{Multiple image | align = right | direction = vertical | width = 300 | header = တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် မှတ်တမ်း <br>(၁၆ မတ် ၂၀၂၆) | image1 = Third Pyithu Hluttaw Meeting 2026 - 01.jpg | caption1 = ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ကျင်းပနေသည့် မြင်ကွင်း | image2 = Third Pyithu Hluttaw Meeting 2026 - 02.jpg | caption2 = ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး၌ သဘာပတိ ဦးဆောင်နေစဉ် | image3 = Third Pyithu Hluttaw Meeting 2026 - 03.jpg | caption3 = ပြည်သူ့လွှတ်တော် အကြီးအကဲများ ကျမ်းသစ္စာဆိုကြစဉ် | image4 = Third Pyithu Hluttaw Meeting 2026 - 04.jpg | caption4 = သဘာပတိမှ ဥက္ကဋ္ဌအား တာဝန်အပ်နှင်းစဉ် | image5 = Third Pyithu Hluttaw Meeting 2026 - 05.jpg | caption5 = ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန် စတင်ထမ်းဆောင်စဉ် }} == အဓိကဖြစ်ရပ်များ == === ခေါင်းဆောင်ပိုင်း ရွေးချယ်ခြင်း === လွှတ်တော်စတင်သည့်နေ့တွင်ပင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များက ပြည်သူ့လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌနှင့် ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌတို့ကို ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။ တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်နာယကအဖြစ် ဒေါက်တာ [[နန္ဒကျော်စွာ]]က ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ၊ [[ဇေယျာသီရိမြို့နယ်]] ကိုယ်စားလှယ် ဦးခင်ရီ အားလည်းကောင်း၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် [[တပ်ကုန်းမြို့နယ်]] ကိုယ်စားလှယ် ဦးမောင်မောင်အုန်းအား လည်းကောင်း အသီးသီးတင်မြှောက်ခဲ့ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/80861|title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဇေယျာသီရိမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးခင်ရီ၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တပ်ကုန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမောင်မောင်အုန်းတို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက်|work=MOI Myanmar|access-date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၁၇ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> === ၂၀၂၆ === * ၁၆ မတ် - တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပထမနေ့ ကျင်းပသည်။ တက်ရောက်ခွင့်ရှိသည့် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် (၃၇၃) ဦးရှိသည့်အနက် ကိုယ်စားလှယ်အားလုံး တက်ရောက်ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတင်ကျင်းပ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ဇေယျာသီရိမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးခင်ရီ၊ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တပ်ကုန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမောင်မောင်အုန်းတို့အား ရွေးကောက်တင်မြှောက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/80861 |access-date=2026-03-23 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၂၃ မတ် - တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ ကျင်းပသည်။ တက်ရောက်သူ ၃၇၁ ဦး (99.46%) ရှိ။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကျင်းပ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီနှင့် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီ ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးအပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81082 |access-date=2026-03-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> [[ဥပဒေကြမ်း ကော်မတီ၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်|ဥပဒေကြမ်းကော်မတီ]]နှင့် ပြည်သူ့ငွေစာရင်းကော်မတီတို့ကို စတင်ဖွဲ့စည်းသည်။<ref>{{Cite web |last=Journal |first=Popular |date=2026-03-23 |title=ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး၌ ဥပဒေကြမ်းကော်မတီနှင့် ပြည်သူ့ငွေစာရင်း ကော်မတီ ဖွဲ့စည်း |url=https://www.popularmyanmar.com/%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA-%E1%80%95%E1%80%91%E1%80%99%E1%80%95%E1%80%AF%E1%80%B6/ |access-date=2026-03-23 |website=Popular |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=ပြည့်သူ့လွှတ်တော် ဉပဒေကြမ်းကော်မတီနှင့် ပြည်သူ့ငွေစရင်း ကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်း – Positive Angle News |url=https://positiveanglenews.com/2026/03/23/%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA-%E1%80%89%E1%80%95%E1%80%92%E1%80%B1%E1%80%80/ |access-date=2026-03-23 |website=positiveanglenews.com}}</ref> * ၂၄ မတ် - တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး တတိယနေ့ ကျင်းပသည်။ လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီနှင့် ပြည့်သူ့လွှတ်တော် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စီစစ်ရေးကော်မတီတို့အား ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ပြည့်သူ့လွှတ်တော် လွှတ်တော်အခွင့်အရေးကော်မတီနှင့် အစိုးရ၏ အာမခံချက်များ၊ဂတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စီစစ်ရေးကော်မတီတို့ ဖွဲ့စည်း – Positive Angle News |url=https://positiveanglenews.com/2026/03/24/%E1%80%95%E1%80%BC%E1%80%8A%E1%80%B7%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%B0%E1%80%B7%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA%E1%80%90%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA-%E1%80%9C%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%90%E1%80%BA/ |access-date=2026-03-24 |website=positiveanglenews.com}}</ref> * ၂၆ မတ် - တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ အမျိုးသားပြည်သူ့ကွန်ဂရက်ဥက္ကဋ္ဌ၊ ဘယ်လာရုစ်သမ္မတနိုင်ငံ Belaya Rus ပါတီဥက္ကဋ္ဌ၊ ရုရှားဖက်ဒရေး ရှင်းနိုင်ငံ အောက်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ၊ တရုတ်ပြည်သူ့ကွန်မြူနစ်ပါတီ ဗဟိုကော်မတီ နိုင်ငံတကာရေးရာဌာန ဝန်ကြီးနှင့် ရုရှား-မြန်မာချစ်ကြည်ရေးနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအသင်းဒုတိယဥက္ကဋ္ဌတို့က ပေးပို့လာသော ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည့်အတွက် ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်ကြောင်း သဝဏ်လွှာများကို လွှတ်တော်သို့ အသိပေးတင်ပြပြီး မှတ်တမ်းတင်သည်။လွှတ်တော်အခွင့်အရေး ကော်မတီနှင့် အစိုးရ၏ အာမခံ ချက်များ၊ ကတိများနှင့် တာဝန်ခံချက်များ စိစစ်ရေးကော်မတီ နှစ်ရပ်ဖွဲ့စည်းမှုကို လွှတ်တော်၏အတည်ပြုချက် ရယူအတည်ပြုခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ကြသည်။<ref>{{cite web|url=https://www.moi.gov.mm/news/81181|title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး စတုတ္ထနေ့ ကျင်းပ|work=MOI Myanmar|access-date=၂၇ မတ် ၂၀၂၆|date=၂၆ မတ် ၂၀၂၆}}</ref> * ၃၀ မတ် - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ရွေးကောက်ခံပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ ကျင်းပခဲ့သည်။သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့ အစည်းအဝေးကို စာရင်းရှိ ၂၆၃ ဦးအနက်၊၂၆၁ ဦးတက်ရောက်ခဲ့သည်။တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်ကို ဒုတိယသမ္မတလောင်းအဖြစ် ထားဝယ်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဒေါက်တာကျော်ကျော်ဌေးက အဆိုတင်သွင်းရာ၊ ပင်လောင်းမဲဆန္ဒနယ်မှ နန်းရီရီဝင်းက ထောက်ခံကြောင်း လွှတ်တော်သို့ တင်ပြသည်။ အလားတူ တောင်တွင်းကြီးမဲဆန္ဒနယ်မှ ဒေါက်တာကျော်ဆွေကို ဒုတိယသမ္မတလောင်းအဖြစ် ကြံခင်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးနိုင်မင်းဦးက အဆိုတင်သွင်းရာ၊ စေတုတ္တရာမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမိုးတင်က ထောက်ခံကြောင်း လွှတ်တော်သို့ တင်ပြသည်။ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ ဦးခင်ရီက ဒုတိယသမ္မတလောင်းများအမည်စာရင်းတွင် (၁) တောင်တွင်းကြီးမဲဆန္ဒနယ်မှ ဒေါက်တာကျော်ဆွေနှင့် (၂) တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင် တို့ဖြစ်ကြောင်း လွှတ်တော်သို့ အသိပေးကြေညာသည်။<ref>{{Cite web |title=သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေးအဖွဲ့တွင် ပါဝင်သော ရွေးကောက်ခံ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ပထမနေ့ကျင်းပ {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81258 |access-date=2026-03-31 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> * ၃၁ မတ် - သမ္မတရွေးချယ်တင်မြှောက်ရေး ရွေးကောက်ခံပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့အစည်းအဝေး ဒုတိယနေ့ကို ကျင်းပခဲ့သည်။ဒုတိယသမ္မတလောင်း (၂)ဦးကို မဲခွဲရွေးချယ်ခဲ့ကြသည်။မဲပေးကြသူ ၂၆၀ဦးအနက် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်သည် မဲရလဒ် ၂၄၇မဲ ဖြင့် ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစုအဖွဲ့က တင်မြှောက်သည့် ဒုတိယသမ္မတ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ * ၈ ဧပြီ - တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပဉ္စမနေ့ကို ကျင်းပခဲ့ပြီး၊ ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး ပြီးစီးကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပထမပုံမှန်အစည်းအဝေး အောင်မြင်စွာကျင်းပပြီးစီး {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/81524 |access-date=2026-04-09 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref> == ဖတ်ရှုရန် == * [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] * [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] amxv24y9ejtfsu93134r9ank1r7mm8o 0 283396 1035933 1035902 2026-06-04T13:43:11Z Zawzawaungthwin 100038 [[Special:Contributions/~2026-33221-29|~2026-33221-29]] ([[User talk:~2026-33221-29|ဆွေးနွေး]]) ၏ တည်းဖြတ်မူ [[Special:Diff/1035902|1035902]] ကို ပြန်လည်ပယ်ဖျက်လိုက်သည် 1035933 wikitext text/x-wiki {{short description|မြန်မာ သရုပ်ဆောင်|bot=PearBOT 5}} {{Use dmy dates|date=September 2024}} {{Infobox person | name = ဒေါင်း | image = | caption = | native_name = {{lang|my|ဒေါင်း}} | birth_name = သူရအောင် | birth_date = {{birth date and age|df=yes|1990|3|30}}<ref>{{Cite news|url=https://www.zeekwat.com.mm/archives/17281|title=၂၀၁၉ ခုနှစ်မှာ လင်းလတ်တောက်ပလာမည့် အနုပညာကြယ်တစ်ပွင့် (သို့မဟုတ်)သရုပ်ဆောင် "ဒေါင်း "|work=ဇီးကွက်|access-date=2019-03-12|archive-date=2019-03-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20190329112741/https://www.zeekwat.com.mm/archives/17281|url-status=dead}}</ref> | birth_place = [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[မင်းလှမြို့]] | occupation = သရုပ်ဆောင် ၊မော်ဒယ် | years_active = ၂၀၁၅–လက်ရှိ | awards = ၂၀၁၈ ခုနှစ်အကောင်းဆုံး ဇာတ်ဆောင်ဆု ([[ပုဂံမြို့သူ ဇာတ်လမ်းတွဲ]]) | alma_mater = | parents = | website = | nickname = }} '''ဒေါင်း''' (၁၉၉၀ မတ်လ ၃၀ ) သည် မြန်မာနိုင်ငံသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် တစ်ဦးဖြစ်သည်။ ၂၀၁၉ ခုနှစ်တွင် ရုံတင်ပြသခဲ့သည့် ''[[လိပ်ပြာစံအိမ်]]'' ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကားဖြင့် မြန်မာပရိသတ်အကြား ကျော်ကြားလာခဲ့သည်။<ref>{{cite news |title=စိန်ခေါ်မှုတွေကြားက ထိုးထွက်ခဲ့တဲ့ ဒေါင်း |url=http://www.kamayutmedia.com/entertainment/actor/27506 |work=Kamayut Media |date=20 December 2018 |language=my |archive-date=8 January 2022 |access-date=23 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220108064637/http://www.kamayutmedia.com/entertainment/actor/27506 |url-status=dead }}</ref> == ငယ်ဘဝနှင့် ပညာရေး == ဒေါင်းကို ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သာယာဝတီခရိုင်]]၊ [[မင်းလှမြို့နယ်]]၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။ မွေးချင်း ၅ ယောက်အနက် စတုတ္ထမြောက်သားဖြစ်သည်။ ဒုတိယတန်းတွင် [[မန္တလေးမြို့]]သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news|url=http://www.7daydaily.com/video/106492|title=ဒေါင်းရဲ့ သရုပ်ဆောင်ဘဝအစ|last=Zay Thu|date=2017-09-04|work=7 Day Daily}}{{Dead link|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ငယ်စဉ်ကတည်းက အနုပညာစိတ်ဝင်စားမှုရှိခဲ့ပြီး ပဉ္စမတန်းကျောင်းသူဘဝကပင် ဂစ်တာဖြင့် မြန်မာသီချင်းများကိုကိုယ်တိုင်လေ့လာတီးခတ်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် တူရိယာမျိုးစုံကိုပါ တီးခတ်တတ်လာခဲ့သည်။<ref name=":2">{{Cite web |last=Foot |first=Sam |date=2020-02-09 |title=Daung: A cinematic artist |url=https://www.myanmore.com/2020/02/daung-a-cinematic-artist/ |access-date=2025-05-29 |website=MYANMORE |language=en-US |archive-date=22 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250722052606/https://www.myanmore.com/2020/02/daung-a-cinematic-artist/ |url-status=live }}</ref> ဆယ်တန်းရောက်သော် ရန်ကုန်မြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့လာကာ အဆိုတော်တစ်ဦးအဖြစ် ဂီတလောကတွင် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုရန် ရည်ရွယ်ခဲ့သည်။<ref name=":2" /> == အနုပညာလောကသို့ ဝင်ရောက်ခြင်း == == နိုင်ငံရေး လှုပ်ရှားမှုများ == ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်သည့် လှုပ်ရှားမှုများတွင် ဆန္ဒပြပွဲများ နှင့် လူမှုကွန်ရက်မှတစ်ဆင့်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။၂၀၂၁ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် စစ်အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်ပြောဆိုသူများအားနိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီမှ ပြစ်မှုဆိုင်ရာဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) ဖြင့် ဖမ်းဝရမ်းထုတ်ခဲ့သည်။ အခြားသော အနုပညာရှင်များနှင့်အတူ [[ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားပြုကော်မတီ]](CRPH) ကို ထောက်ခံခြင်း၊ CDMသပိတ်တွင် ပါဝင်ရန် တိုက်တွန်းခြင်း၊ နိုင်ငံတော်၏ အုပ်ချုပ်မှုကို ထိခိုက်စေခြင်းနှင့် ပြည်သူများအား နှိုးဆော်ကာ နိုင်ငံတော်၏ ငြိမ်းချမ်းတည်ငြိမ်မှုကို ဖျက်ဆီးခြင်းဟူသော စွဲချက်များဖြင့် အမှုဖွင့်ခံခဲ့ရသည်။<ref>{{cite news |title=Warrants issued for artists, entertainers that called for CDM participation |url=https://elevenmyanmar.com/news/warrants-issued-for-artists-entertainers-that-called-for-cdm-participation |work=Eleven |date=3 April 2021 |archive-date=21 May 2021 |access-date=19 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210521110014/https://elevenmyanmar.com/news/warrants-issued-for-artists-entertainers-that-called-for-cdm-participation |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=စစ်ကောင်စီကိုဆန့်ကျင်တဲ့ အနုပညာရှင်တွေကို ဆက်တိုက်အမှုဖွင့်နေ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/myanmar-celebrities-arrest-warrant-myanmar-military-coup-04032021111747.html |work=Radio Free Asia |date=3 April 2021 |language=my |archive-date=3 April 2021 |access-date=19 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210403182343/https://www.rfa.org/burmese/news/myanmar-celebrities-arrest-warrant-myanmar-military-coup-04032021111747.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |title=CDM လှုပ်ရှားသူ အနုပညာရှင်တွေကို အာဏာပိုင်တွေ အရေးယူဖို့ကြေညာ |url=https://burmese.voanews.com/a/cdm-actor-actress-artist-505a/5839861.html |work=VOA |date=4 August 2021 |language=my |archive-date=4 April 2021 |access-date=19 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210404001557/https://burmese.voanews.com/a/cdm-actor-actress-artist-505a/5839861.html |url-status=live }}</ref> === ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကား === *''[[လိပ်ပြာစံအိမ်]]'' (၂၀၁၉) *''[[လေဆန်ကကြိုး]]'' (၂၀၁၉)<ref>{{Cite web|url=http://mizzimaburmese.com/article/54762|title=ဘန်ကောက်တူမန္တလေး ဒါရိုက်တာ ရိုက်ကူးမဲ့ဇာတ်ကားအတွက် သရုပ်ဆောင်သစ်ခေါ်ယူမယ်|website=Mizzima Myanmar News and Insight|language=en|access-date=2019-03-12|archive-date=6 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190906133209/http://www.mizzimaburmese.com/article/54762|url-status=live}}</ref> *''[[ဒဏ္ဍာရီမိုး]]'' (၂၀၁၉)<ref>{{Cite web|url=https://myanmar.mmtimes.com/news/112969.html|title=အနုပညာကို အကောင်းဆုံးဖြစ်အောင် ချပြဖို့အတွက်ဆိုရင် အချိန်ကတော့ နည်းနည်းတော့ ကြာမှာပါဆိုတဲ့ သရုပ်ဆောင် ဒေါင်း|website=The Myanmar Times|language=my|access-date=2019-03-12|archive-date=2019-03-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20190329150317/https://myanmar.mmtimes.com/news/112969.html|url-status=dead}}</ref> *''[[၁၀၁၄ (ရုပ်ရှင်)|၁၀၁၄]]'' (၂၀၁၉) *''[[မိန်းမတစ်ယောက်၏ ဖွင့်ဟဝန်ခံချက်]]'' (၂၀၂၀) *''[[အချစ်ဖြင့်လွမ်းစေ]]'' (၂၀၂၀) *''အရုပ်ကျရာ ဆေးစက်ထင်'' (ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ) *''လရဲ့အောက်ဘက်မိုင်အဝေးမှာ'' (ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ) *''Omukade (First Thai film)''(ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ) *''ဝတ်လဲတော်ရွှေပုဆိုးတန်းထိုးလို့ကြိုမယ်'' (ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ) *''ဆားပုလဲနှင်းမောင်နှင့် စနေမောင်မောင်'' (ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ) *''Love Equation'' (ထုတ်လွှင့်ရန် ရှိ)<ref>{{cite news |last1=Poe |first1=Chit |title="ကျနော် Gay တယောက် မဟုတ်ဘူး"လို့ ပြောလိုက်တဲ့ သရုပ်ဆောင် ဒေါင်း |url=https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/entertainment/2018/08/16/166948.html |work=[[The Irrawaddy]] |date=16 August 2018 |archive-date=28 April 2023 |access-date=23 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230428093928/https://burma.irrawaddy.com/lifestyle/entertainment/2018/08/16/166948.html |url-status=live }}</ref> === ဗီဒီယိုဇာတ်ကား === {{expand list|date=March 2019}} *''ဒုတိယနှလုံးသား'' (၂၀၁၆) *''အဖေ့ကျောင်း'' (၂၀၁၆) *''ထီးကလေးပုံပြင်'' (၂၀၁၇) === ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ === *''[[ပုဂံမြို့သူ]]'' (၂၀၁၇)<ref>{{Cite news|url=http://7daydaily.com/story/112001|title=ဇာတ်လမ်းတွဲအတွက် ပြင်ဆင်ချင်လို့ ဇာတ်ကားကမ်းလှမ်းမှုကို ငြင်းပယ်ခဲ့တဲ့ ဒေါင်း|last=ဇွဲဉာဏ်|date=November 3, 2017|work=7 Day Daily|archive-date=8 January 2018|access-date=12 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20180108233131/http://www.7daydaily.com/story/112001|url-status=live}}</ref> *''[[အချစ်ဖြင့်လွမ်းစေ]]'' (၂၀၁၉)<ref>{{Cite web|url=https://burmese.dvb.no/archives/313545|title=ဒေါင်းနှင့် ပိုင်ဖြိုးသု ပါဝင်သည့် အချစ်ဖြင့်လွမ်းစေ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ဝင်တေး(ရုပ်သံ)|website=DVB|access-date=2019-03-12|archive-date=26 February 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210226110321/http://burmese.dvb.no/archives/313545|url-status=live}}</ref> *''[[ကျောက်ဖရားမှ ဧရာဝတီသို့]]'' (၂၀၂၂) == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} [[Category:မြန်မာ အမျိုးသား ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့ ရုပ်ရှင် ထူးချွန်ဆုရှင်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားများ]] {{Lifetime|၁၉၉၀|}} c8467z967gpfq0g819vkyc8trpq0axs 3 284648 1035985 1032809 2026-06-04T16:12:38Z Ninjastrikers 22896 /* Infobox and Lead section */ အကြောင်းပြန်ခြင်း 1035985 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Chenzeyan29 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၄၀၊ ၂၂ ဧပြီ ၂၀၂၆ (UTC) == Infobox and Lead section == Thank you for updating the articles. Please note that according to the Manual of Style, an infobox is customarily displayed in the top right corner of an article, parallel to the lead section. Therefore, it is recommended that the lead section be placed after the infobox template within the source code to ensure proper formatting. Cheer! [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၈:၄၁၊ ၂၁ မေ ၂၀၂၆ (UTC) :@[[အသုံးပြုသူ:Chenzeyan29|Chenzeyan29]] Please kindly follow this suggestion. Thanks. [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၁၆:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ot1qh9aaineznlmbeuuyug7luf8crjn 0 285312 1035995 1035532 2026-06-04T16:25:31Z Zawzawaungthwin 100038 အချက်အလက်များ ဆက်လက် ထည့်သွင်း 1035995 wikitext text/x-wiki {{Expand list|date=မေ ၂၀၂၆}} '''မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ''' သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်အာဏာသိမ်းပြီး]]နောက်ပိုင်း ဖြစ်ပွားလာသည့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ်]]အတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများမှ [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|စစ်ကောင်စီ]] သို့မဟုတ် [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|စစ်ကော်မရှင်]] ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စစ်ရေးယန္တရားများကို အလုံးစုံဖယ်ရှား၍ မြို့များအား သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲတွေ ဖော်ဆောင်မယ်လို့ မန္တလေး PDF ပြော |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c24ne55vg4ro |access-date=2026-05-05 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ဤစာရင်းတွင် ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအသီးသီးရှိ မြို့ (Town) နှင့် မြို့နယ်ခွဲ (Sub-township) အဆင့် အခြေချနေထိုင်ရာဒေသများကို မည်သည့်အဖွဲ့အစည်းက မည်သည့်အချိန်တွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်ဟူသော အချက်အလက်များကို နှစ်အလိုက် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ထိုမှတ်တမ်းတွင် တပ်မတော် က ပြန်လည်သိမ်းယူခဲ့မှုများလည်း ပါဝင်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် စတင်ခဲ့သည့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] နှင့် နောက်ဆက်တွဲ စစ်ဆင်ရေးများကြောင့် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများသည် အရှိန်အဟုန် မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး တော်လှန်ရေးအင်အားစုများဘက်မှ မြို့ပေါင်း ၉၀ ကျော်အား သိမ်းပိုက်နိုင်သည်အထိ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး အရှေ့မြောက်က အုပ်စိုးသူအပြောင်းအလဲ |url=https://bbc.com/burmese/extra/av0hcunujm/1027operation |access-date=2026-05-05 |website=BBC News မြန်မာ}}</ref> လက်ရှိတွင် အချို့သောမြို့များကို တပ်မတော်ဘက်က ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်များအပြင် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဖိအားကြောင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ လက်လွှတ်ခဲ့ရသည့် အခြေအနေများနှင့်အတူ တော်လှန်ရေးအင်အားစုအချင်းချင်း ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်မှုများကြောင့် မြို့အုပ်ချုပ်သူ အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့မှုများလည်း ရှိနေသည်။<ref>{{Cite web |title=ချင်းပြည် ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း တိုက်ပွဲကြီး/ တိုက်ပွဲငယ်၁၀၉ကြိမ်ဖြစ်ပွားခဲ့ဟုဆို |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/69ed79cfb4daf4566223b764 |access-date=2026-05-05 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> == တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် မြို့များ == ၂၀၂၁ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ပေါ်ပေါက်လာသော နွေဦးတော်လှန်ရေးနှင့်အတူ ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များသည် တူမီးသေနတ်များဖြင့် တော်လှန်ရေးကို စတင်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဒေသခံပြည်သူများနှင့် စစ်ကောင်စီတပ်တို့၏ '''ကမ်းပါးနီတိုက်ပွဲ'''သည် နွေဦးတော်လှန်ရေး၏ အဦးအစ တိုက်ပွဲတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။ ထိုမတိုင်မီကပင် အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အချို့နှင့် စစ်တပ်တို့အကြား ထိတွေ့တိုက်ပွဲအချို့ ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့များ၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ (EAOs) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF) များသည် စစ်ကောင်စီ၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို အဆုံးသတ်နိုင်ရန် မြို့ပြသိမ်းပိုက်မှု စစ်ဆင်ရေးများကို အရှိန်အဟုန်မြှင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (CDF) သည် ချင်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ စစ်တပ်စွန့်ခွာသွားသော '''မကွီးအိမ်နူးမြို့'''ကို စတင်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေး၏ အရှိန်အဟုန်သည် တဖြည်းဖြည်း မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) က ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် ခုခံတွန်းလှန်စစ် (D-Day) ကို ကြေညာကာ စစ်ဆင်ရေးများ ဖော်ဆောင်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့၏ '''၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး''' (၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ) သည် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများအတွက် အားအကောင်းဆုံး အချိုးအကွေ့တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ဗျူဟာမြောက်မြို့ပေါင်းများစွာကို တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းမှစတင်၍ အရှိန်အဟုန် မြင့်တက်လာခဲ့ရာ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလအထိ စုစုပေါင်း မြို့နှင့် မြို့နယ်ခွဲပေါင်း ၉၈ မြို့ထက်မနည်းကို တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများက အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ သိမ်းပိုက်ရရှိမှုများတွင် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ချင်းပြည်နယ်တို့ရှိ ဗျူဟာမြောက် မြို့ကြီးများအပြင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့များလည်း ပါဝင်သည်။ {| class="wikitable" style="width: 70%; margin: auto; font-size: 88%; border-collapse: collapse; line-height: 1.6em;" |+ style="font-weight: bold; padding: 10px;" | တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် မြို့များစာရင်းအနှစ်ချုပ် |- style="background: #f2f2f2; text-align: center;" ! style="width: 8%; border: 1px solid #ccc;" | စဉ် ! style="width: 27%; border: 1px solid #ccc;" | အဖွဲ့အစည်း ! style="width: 65%; border: 1px solid #ccc;" | သိမ်းပိုက်ရရှိသည့် မြို့များ |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၁။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ''' | style="padding: 5px;" | [[မကွီအိမ်နူးမြို့|မကွီးအိမ်နူး]] {{•}} [[နှာဟရိန်မြို့|နှာဟရိန်]] {{•}} [[ဆူရ်ခွားမြို့|ဆူရ်ခွား]] {{•}} [[ဝေဘူလမြို့|ဝေဘူလ]] {{•}} [[ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့|ရိဒ်ခေါဒါရ်]] {{•}} [[လိုင်လင်းပီမြို့|လိုင်လင်းပီ]] {{•}} [[ရေဇွာမြို့|ရေဇွာ]] {{•}} [[ကျင်ဒွေးမြို့|ကျင်ဒွေး]] {{•}} [[ကျီခါးမြို့|ကျီခါး]] {{•}} [[တွန်းဇံမြို့|တွန်းဇံ]] {{•}} [[မတူပီမြို့|မတူပီ]] {{•}} [[မင်းတပ်မြို့|မင်းတပ်]] {{•}} [[ကန်ပက်လက်မြို့|ကန်ပက်လက်]] • [[ဖလမ်းမြို့|ဖလမ်း]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၂။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' | style="padding: 5px;" | [[ပလက်ဝမြို့|ပလက်ဝ]] {{•}} [[ဆမီးမြို့|ဆမီး]] {{•}} [[ဂွမြို့|ဂွ]] • [[တပ်တောင်မြို့|တပ်တောင်]] {{•}} [[အမ်းမြို့|အမ်း]] {{•}} [[မြင်းလွှတ်မြို့|မြင်းလွှတ်]] {{•}} [[ခမောင်းဆိပ်မြို့|ခမောင်းဆိပ်]] {{•}} [[မောင်တောမြို့|မောင်တော]] {{•}} [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့|ပုဏ္ဏားကျွန်း]] {{•}} [[မအီမြို့|မအီ]] {{•}} [[ကျိန္တလီမြို့|ကျိန္တလီ]] {{•}} [[သံတွဲမြို့|သံတွဲ]] {{•}} [[ကမ်းထောင့်ကြီးမြို့|ကမ်းထောင့်ကြီး]] {{•}} [[မြေပုံမြို့|မြေပုံ]] {{•}} [[ဘူးသီးတောင်မြို့|ဘူးသီးတောင်]] {{•}} [[မြောက်ဦးမြို့|မြောက်ဦး]] {{•}} [[စနဲမြို့|စနဲ]] • [[ကျောက်တော်မြို့|ကျောက်တော်]] {{•}} [[ရသေ့တောင်မြို့|ရသေ့တောင်]] {{•}} [[ရမ်းဗြဲမြို့|ရမ်းဗြဲ]] {{•}} [[တောင်ပြိုလက်ဝဲမြို့|တောင်ပြို]] {{•}} [[မင်းပြားမြို့|မင်းပြား]] {{•}} [[ပေါက်တောမြို့|ပေါက်တော]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၃။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''PDF / ပကဖ''' | style="padding: 5px;" | [[ခမ်းပါတ်မြို့|ခမ်းပတ်]] {{•}} [[ရွှေပြည်အေးမြို့|ရွှေပြည်အေး]] {{•}} [[မော်လူးမြို့|မော်လူး]] {{•}} မြို့သစ် {{•}} [[စဉ့်ကူးမြို့|စဉ့်ကူး]] {{•}} [[တကောင်းမြို့|တကောင်း]] {{•}} [[သပိတ်ကျင်းမြို့|သပိတ်ကျင်း]] {{•}} [[ပင်လယ်ဘူးမြို့နယ်|ပင်လယ်ဘူး]] {{•}} [[ဒီပဲယင်းမြို့|ဒီပဲယင်း]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၄။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KIA''' | style="padding: 5px;" | [[အင်ဂျန်းယန်မြို့|အင်ဂျန်းယန်]] {{•}} [[လွယ်ဂျယ်မြို့|လွယ်ဂျယ်]] {{•}} [[ဆော့လော်မြို့|ဆော့လော်]] {{•}} [[မဘိမ်းမြို့|မဘိမ်း]] {{•}} [[ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့|ဆွမ်ပရာဘွမ်]] {{•}} [[ပန်ဝါမြို့|ပန်ဝါ]] {{•}} [[ဆင်ဘိုမြို့|ဆင်ဘို]] {{•}} [[ဆဒုံးမြို့|ဆဒုံး]] {{•}} ဖိမော် {{•}} [[မြို့လှမြို့|မြို့လှ]] {{•}} [[မိုးမောက်မြို့|မိုးမောက်]] {{•}} [[ကန်ပိုက်တီမြို့|ကန်ပိုက်တီ]] {{•}} [[ဒေါ့ဖုန်းယန်မြို့|ဒေါ့ဖုန်းယန်]] {{•}} [[ချီဖွေမြို့|ချီဖွေ]] {{•}} [[မံစီမြို့|မံစီ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၅။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''MNDAA / [[TNLA]]''' | style="padding: 5px;" | [[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်]] {{•}} [[နမ့်ခမ်းမြို့|နမ့်ခမ်း]] {{•}} [[ဖောင်းဆိုင် (ကချင်)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်|ဖောင်းဆိုင်]] {{•}} [[မိုင်းလုံမြို့|မိုင်းလုံ]] {{•}} [[သိန္နီမြို့|သိန္နီ]] {{•}} [[နမ့်ဆန်မြို့|နမ့်ဆန်]] • [[ပန်ဆိုင်းမြို့|ပန်ဆိုင်း]] {{•}} [[မန်တုံမြို့|မန်တုံ]] {{•}} [[မုန်းကိုးမြို့|မုန်းကိုး]] {{•}} [[နမ္မတူမြို့|နမ္မတူ]] {{•}} [[ကွမ်းလုံမြို့|ကွမ်းလုံ]] {{•}} [[မိုင်းငေါ့မြို့|မိုင်းငေါ့]] {{•}} [[မော်ထိုက်မြို့|မော်ထိုက်]] {{•}} [[ကွတ်ခိုင်မြို့|ကွတ်ခိုင်]] {{•}} [[ကုန်းကြမ်းမြို့|ကုန်ကြမ်း]] {{•}} [[နောင်ချိုမြို့|နောင်ချို]] {{•}} [[လောက်ကိုင်မြို့|လောက်ကိုင်]] {{•}} [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] {{•}} [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] {{•}} [[ကျောက်မဲမြို့|ကျောက်မဲ]] {{•}} [[သီပေါမြို့|သီပေါ]] {{•}} [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၆။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''UWSA''' | style="padding: 5px;" | [[ဟိုပန်မြို့|ဟိုပန်]] {{•}} [[ပန်လုံမြို့|ပန်လုံ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၇။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KNU / [[KNLA]]''' | style="padding: 5px;" | [[မုန်းမြို့|မုန်း]] {{•}} [[လေးကေ့ကော်မြို့|လေးကေ့ကော်]] {{•}} [[ဖာပွန်မြို့|ဖာပွန်]] {{•}} [[ကျိုက်ဒုံမြို့|ကျိုက်ဒုံ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၈။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KNDF / KA''' | style="padding: 5px;" | [[မယ်စဲ့မြို့|မယ်စဲ့]] {{•}} [[မိုးဗြဲ]] {{•}} [[နန်းမယ်ခုံမြို့|နန်းမယ်ခုံ]] {{•}} [[ရွာသစ်မြို့၊ ဘောလခဲခရိုင်|ရွာသစ်]] {{•}} [[မော်ချီးမြို့|မော်ချီး]] {{•}} [[ရှားတောမြို့|ရှားတော]] • [[ဆီဆိုင်မြို့|ဆီဆိုင်]] |} == နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် အခြေအနေများ == [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]] ကာလအတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများမှ မြို့ပေါင်းများစွာကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၄ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း၌ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ဒေသတွင်းပထဝီနိုင်ငံရေး ဖိအားများကြောင့် နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များအပေါ် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၏ နယ်စပ်ဂိတ်များပိတ်ဆို့ခြင်းနှင့် ကုန်သွယ်မှုဖြတ်တောက်ခြင်း စသည့် သံတမန်ရေးရာဖိအားများကြောင့် သိမ်းပိုက်ထားသော မြို့အချို့မှ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာပေးခဲ့ရခြင်း သို့မဟုတ် အခြားသော ကြားနေအဖွဲ့အစည်းများထံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ရခြင်းများ ရှိခဲ့သည်။ထို့အပြင် [[တပ်မတော်]] ၏ ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်မှုများ၊ လေကြောင်းမှ အပြင်းအထန် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများနှင့် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်း အချင်းချင်းကြား နယ်မြေစိုးမိုးမှု အငြင်းပွားမှုများကြောင့်လည်း သိမ်းပိုက်ရရှိထားသည့် မြို့အချို့၏ အခြေအနေမှာ မတည်မငြိမ်ဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် လက်လွှတ်ခဲ့ရခြင်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2024-07-21 |title=တော်လှန်​ရေးတပ်​တွေ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ မြို့​ပေါင်း ၇၂ မြို့ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2024/07/21/93521/ |access-date=2026-05-15 |website=LuduNwayOo |language=my-MM}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ချင်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[တွန်းဇံမြို့|တွန်းဇံ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၂၃ မေ ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၀ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက CDF ၊ CNA နှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူပူးပေါင်းအဖွဲ့များ ယာယီစိုးမိုးထားသည့် တွန်းဇံမြို့အား ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်၊ တပ်မတော်မှ ချင်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်းဒေသတစ်ခုလုံးအား အလုံးစုံထိန်းချုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82986 |access-date=2026-05-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| [[တွန်းဇံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[မတူပီမြို့|မတူပီ]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၉ ဇွန် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မတူပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[မင်းတပ်မြို့|မင်းတပ်]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မင်းတပ်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[ကန်ပက်လက်မြို့|ကန်ပက်လက်]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကန်ပက်လက်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[ပလက်ဝမြို့|ပလက်ဝ]] || [[အာရက္ခတပ်တော်]]|| ၁၄ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပလက်ဝမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ဖလမ်းမြို့|ဖလမ်း]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၆ မေ ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ || [[ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၇ || [[မကွီအိမ်နူးမြို့|မကွီးအိမ်နူး]]|| မင်းတပ် ([[ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|CDF]]) || ၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၁ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မကွီးအိမ်နူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၈ || [[နှာဟရိန်မြို့|နှာဟရိန်]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်တပ်စွန့်ခွာ |- | ၉ || [[ဆူရ်ခွားမြို့|ဆူရ်ခွား]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်တပ်စွန့်ခွာ |- | ၁၀ || [[ဝေဘူလမြို့|ဝေဘူလ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || — || စစ်တပ်၏ထိုးစစ် |- | ၁၁ || [[ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့|ရိဒ်ခေါဒါရ်]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || [[ချင်းအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|CNDF]] ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[ချင်းလက်နက်ကိုင်အချင်းချင်း တိုက်ပွဲ (၂၀၂၄-၂၀၂၅)|ချင်းလက်နက်ကိုင်များ၏တိုက်ခိုက်မှု]] |- | ၁၂ || [[လိုင်လင်းပီမြို့|လိုင်လင်းပီ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၂၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || တပ်စခန်းများသိမ်းပိုက်ခြင်း |- | ၁၃ || [[ရေဇွာမြို့|ရေဇွာ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၂၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || တပ်စခန်းများသိမ်းပိုက်ခြင်း |- | ၁၄ || [[ကျင်ဒွေးမြို့|ကျင်ဒွေး]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၉ ဧပြီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကျင်ဒွေးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၅ || [[ကျီခါးမြို့|ကျီခါး]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၁၉ မေ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2024-05-20 |title=မြန်မာ-အိန္ဒိယနယ်စပ်မြို့ ကျီခါးကို ချင်းတော်လှန်ရေးအင်အားစု သိမ်းပိုက် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/52523/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၁ မေ ၂၀၂၅ || [[ကျီခါးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၆ || [[ဆမီးမြို့|ဆမီး]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]'''|| ၁၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=AA ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ဆမီးမြို့ ထွေအုပ်ရုံး ဗုံးကြဲခံရပြီး မီးလောင်ပျက်စီး |url=https://cjplatform.com/14-1-2025-7/ |access-date=2026-05-24 |website=cjplatform.com |language=en}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]'''၏ ထိုးစစ် |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ပင်လယ်ဘူးမြို့|ပင်လယ်ဘူး]]|| — || — || — || — || — |- | ၂ || [[ဒီပဲယင်းမြို့|ဒီပဲယင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-08-19 |title=ဒီပဲယင်းမြို့သိမ်းပြီးနောက် ဘာ့ကြောင့် ဆုတ်ခွာခဲ့ရတာလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cwy5rnkj81po |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-08-19 |title=ဒီပဲယင်းမြို့ကနေ တော်လှန်ရေးတပ်တွေ ဘာကြောင့် ပြန်ဆုတ်ရသလဲ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/56607/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[ဒီပဲယင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[အင်းတော်မြို့နယ်|အင်းတော်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ၇ ဧပြီ ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၃၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ || [[အင်းတော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၄ || [[ခမ်းပါတ်မြို့|ခမ်းပတ်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]|| ၇ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |date=2023-11-07 |title=မြန်မာ - အိန္ဒိယနယ်စပ်က ခမ်းပတ်မြို့ကို NUG ထပ်မံသိမ်းပိုက် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c1r2j3vwl4no |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || |- | ၅ || [[ရွှေပြည်အေးမြို့|ရွှေပြည်အေး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃/၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ<ref>{{Cite web |date=2023-02-05 |title=ရွှေပြည်အေးမြို့မှာ ဘာတွေဖြစ်ခဲ့တာလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c10eg387ql8o |access-date=2026-05-27 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| — || [[ရွှေပြည်အေးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[မော်လူးမြို့|မော်လူး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=သူရမောင် |date=2023-12-13 |title=စစ်ကိုင်းတိုင်း မော်လူးမြို့ကို တော်လှန်ရေးအဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/46806/ |access-date=2026-05-27 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက KIA နှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူများ ယာယီစိုးမိုးထားသည့် မော်လူးမြို့အား ပြန်လည်ထိန်းချုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82444 |access-date=2026-05-27 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| [[မော်လူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[မြို့သစ်မြို့၊ တမူးခရိုင်|မြို့သစ်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၁ မေ ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-05-11 |title=စစ်ကိုင်းတိုင်း မြို့သစ်မြို့ကို NUG နဲ့ မဟာမိတ်အဖွဲ့တွေ ပူးပေါင်းသိမ်းယူ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/myothit-nug-occupied-05112024130843.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ခလရ- ၂၂၈၊ SNA တပ်မဟာ-၈၉၁ (တပ်ရင်း-၃)၊ကသည်းတပ်ဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |- | ၈ || [[စိုင်ပြင်မြို့|စိုင်ပြင်]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]|| ၁၆ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-05-18 |title=စိုင်ပြင်ရဲစခန်းကို‌ သိမ်းယူခဲ့ကြောင်း PDF ရွှေဘိုခရိုင်စစ်ဌာန ကြေညာ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/05/18/depayin-pdf-attack-police-station/ |access-date=2026-05-24 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[စိုင်ပြင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[နမ့်ခမ်းမြို့|နမ့်ခမ်း]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ့်ခမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[သိန္နီမြို့|သိန္နီ]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-01-08 |title=သိန္နီနဲ့ ကွတ်ခိုင်ကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း မြောက်ပိုင်းသုံးဖွဲ့ ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/northern-alliance-theinni-01082024011652.html |access-date=2026-06-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[သိန္နီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[နမ့်ဆန်မြို့|နမ့်ဆန်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ့်ဆန်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[မန်တုံမြို့|မန်တုံ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |title=မန်တုံမြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/6587a24f6985670f203dd99e |access-date=2026-06-02 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မန်တုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[နမ္မတူမြို့|နမ္မတူ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဦး |date=2023-12-28 |title=သိမ်းပိုက်ခံရသည့် နမ္မတူမြို့ကို လေတပ် ဗုံးကြဲ၊ ဒေသခံများ တိမ်းရှောင်နေရ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/47340/ |access-date=2026-06-02 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ္မတူမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ကွမ်းလုံမြို့|ကွမ်းလုံ]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |last=ကျော်လွင်ဦး |date=2023-11-12 |title=ကွမ်းလုံကို အပြီးသတ်သိမ်းလိုက်ပြီလို့ ကိုးကန့်တပ်မတော် (MNDAA) ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/mndaa-kwanlone-attack-11122023111830.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[၂၀၂၃ ကွမ်းလုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[ကွတ်ခိုင်မြို့|ကွတ်ခိုင်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၁၆ မတ် ၂၀၂၆ || [[၂၀၂၄ ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|၂၀၂၄]]/[[၂၀၂၆ ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|၂၀၂၆ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] |- | ၈ || [[နောင်ချိုမြို့|နောင်ချို]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[နောင်ချိုမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၉ || [[လောက်ကိုင်မြို့|လောက်ကိုင်]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၄ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[လောက်ကိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၀ || [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |date=2024-08-01 |title=မိုးမိတ်ကို TNLA သိမ်းပိုက် ထိန်းချုပ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c4ng11xqdngo |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဇင်ဝင်း |date=2026-01-07 |title=မိုးကုတ်နှင့် မိုးမိတ်တွင် တစ်လကျော်အထိ စစ်ကော်မရှင် အုပ်ချုပ်ရေး မလည်ပတ်နိုင် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/70986/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]]/တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်ရ |- | ၁၁ || [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |last=ကျော်လွင်ဦး |date=2024-08-03 |title=လားရှိုးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် သိမ်းခံရမှု စစ်ကောင်စီကို ခြိမ်းခြောက်လာနိုင် |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/larshio-junta-headquarters-mndaa-seized-08032024133609.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၁ ဧပြီ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-05-02 |title=စစ်ကောင်စီ လားရှိုး ရမခမှာ ပြန်အထိုင်ချမှာလား |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cn4wkr977r9o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]]/တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်ရ |- | ၁၂ || [[ကျောက်မဲမြို့|ကျောက်မဲ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=ကျောက်မဲမြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://burmese.dvb.no/post/663635 |access-date=2026-05-12 |website=DVB Burmese |language=en}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဇင်ဝင်း |date=2025-10-01 |title=ရှမ်းမြောက်၊ ကျောက်မဲမြို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ပြီ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/68179/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[ကျောက်မဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၃ || [[သီပေါမြို့|သီပေါ]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] || ၁၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-10-15 |title=သီပေါမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း အရပ်သား ၃၃ ဦး သေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/news/hsipaw-battle-resident-dead-10152024113654.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-10-17 |title=သီပေါကို စစ်တပ် ပြန်ထိန်းချုပ်နိုင်တာ ဘာကြောင့်လဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cew429lp924o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[သီပေါမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၄ || [[ဟိုပန်မြို့|ဟိုပန်]] || [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်(၃)ဖွဲ့]]|| ၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော်|UWSA]]ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |last=Nom |first=Nang Seng |date=2024-01-11 |title=ညီနောင်မဟာမိတ် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် ဟိုပန် နှင့် ပန်လုံမြို့ကို UWSA ထံပြန်လွှဲပေး |url=https://burmese.shannews.org/archives/39352 |access-date=2026-05-12 |website=သျှမ်းသံတော်ဆင့် |language=en-US}}</ref>|| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ် ထိန်းချုပ်ခဲ့သောမြို့ |- | ၁၅ || [[ဆီဆိုင်မြို့|ဆီဆိုင်]] || [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်|PNLO/PNLA]]|| ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၅ မတ် ၂၀၂၄ || [[ဆီဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁၆ || [[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၂၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဦး |first=မြတ်ပန်း |date=2023-10-27 |title=တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို MNDAA သိမ်းယူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/43988/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ချင်းရွှေဟော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၇ || [[ဖောင်းဆိုင် (ကချင်)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်|ဖောင်းဆိုင်]]|| [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=Mknnj_La |date=2023-10-30 |title=ဖောင်းဆိုင်မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း ညီနောင် ၃ ဖွဲ့ အသိပေး |url=https://www.myitkyinanewsjournal.com/the-3-brotherhood-alliance-announced-that-they-have-captured-hpawngseng/ |access-date=2026-06-04 |website=Myitkyina News Journal |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဖောင်းဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၈ || [[မိုင်းလုံမြို့|မိုင်းလုံ]] || — || — || — || — || [[မိုင်းလုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၉ || [[ပန်ဆိုင်းမြို့|ပန်ဆိုင်း]] || — || — || — || — || [[ပန်ဆိုင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၀ || [[မုန်းကိုးမြို့|မုန်းကိုး]] || — || — || — || — || [[မုန်းကိုးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၁ || [[မိုင်းငေါ့မြို့|မိုင်းငေါ့]] || — || — || — || — || [[မိုင်းငေါ့မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၂ || [[မော်ထိုက်မြို့|မော်ထိုက်]] || — || — || — || — || [[မော်ထိုက်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၃ || [[မိုးဗြဲ]]|| '''KNDF / KA'''|| ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |title=KNPP ၊ KNDF အဖွဲ့များနှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သမားများ ယာယီသိမ်းပိုက်ထားသည့် မိုးဗြဲမြို့အား တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ရရှိ၊ မိုင်းရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်းများနှင့် နယ်မြေလုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်ဆောင်ရွက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/71924 |access-date=2026-05-11 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[မိုးဗြဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၄ || [[ကုန်းကြမ်းမြို့နယ်|ကုန်းကြမ်း]]|| — || — || — || — || ကုန်းကြမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ |- | ၂၅ || [[ပန်လုံမြို့|ပန်လုံ]]|| [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်(၃)ဖွဲ့]]|| ၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော်|UWSA]]ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-01-11 |title=‘ဝ’ ဒေသက ဟိုပန်နဲ့ ပန်လုံကို စစ်ကောင်စီ စွန့်လွှတ်လိုက်ရ |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/wa-hopan-panlong-junta-01112024071704.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ် ထိန်းချုပ်ခဲ့သောမြို့ |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ပေါက်တောမြို့|ပေါက်တော]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=ရောင်နီ |date=2024-01-20 |title=ပေါက်တောမြို့ကို AA သိမ်းလိုက်ပြီဟု ဒေသခံများဆို |url=https://myanmar-now.org/mm/news/48338/ |access-date=2026-05-30 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပေါက်တောမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[မင်းပြားမြို့|မင်းပြား]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မင်းပြားမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[ကျောက်တော်မြို့|ကျောက်တော်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=admin |date=2024-02-07 |title=ကျောက်တော်မြို့ကို AA သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပြီး မြို့ကိုစွန့်ခွာပြေးသည့် စစ်ကောင်စီ၏ Navy ၂ စီး ကိုပါ ပစ်ခတ်နှစ်မြှုပ် |url=https://ayartimes.com/?p=32318 |access-date=2026-05-30 |website=Ayeyarwaddy Times |language=en-US}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကျောက်တော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[မြောက်ဦးမြို့|မြောက်ဦး]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-02-09 |title=ရခိုင် ရှေးဟောင်းမြောက်ဦးမြို့ကို AA ထိန်းချုပ် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/aa-seize-mrauku-02092024002135.html |access-date=2026-05-30 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မြောက်ဦးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[မြေပုံမြို့|မြေပုံ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မြေပုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့|ပုဏ္ဏားကျွန်း]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၄ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[ရမ်းဗြဲမြို့|ရမ်းဗြဲ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၁ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ရမ်းဗြဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၈ || [[ရသေ့တောင်မြို့|ရသေ့တောင်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၇ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ရသေ့တောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၉ || [[ဘူးသီးတောင်မြို့|ဘူးသီးတောင်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၈ မေ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဘူးသီးတောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၀ || [[သံတွဲမြို့|သံတွဲ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=သံတွဲအကျဉ်းထောင်ကိုသိမ်းပိုက်ပြီး မြို့တွင်းကိုပါ AA ထိန်းချုပ် |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/66967b5bb9627d108fab45e9 |access-date=2026-05-30 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[သံတွဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၁ || [[မောင်တောမြို့|မောင်တော]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-12-11 |title=မောင်တောကို AA သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် စစ်ခေါင်းဆောင်ကို တပ်ထောက်ခံသူတွေ ဝေဖန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/army-supporters-criticized-minaunghlaing-12112024053030.html |access-date=2026-05-16 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မောင်တောမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၂ || [[တောင်ကုတ်မြို့|တောင်ကုတ်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-12-16 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်ကို သိမ်းပိုက်ပြီး အမ်းနဲ့ ဂွကို AA ထိုးစစ်ဆင် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/aa-attack-ann-and-gwa-12162024021418.html |access-date=2026-05-16 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[တောင်ကုတ်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၃ || [[အမ်းမြို့|အမ်း]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=အမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲကာလအတွင်း ပျက်စီးသွားသည့် အရပ်သားပြည်သူများ၏ နေအိမ်အဆောက်အအုံများ (ဓာတ်ပုံသတင်း) |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/68650da4bab948d833dca783 |access-date=2026-05-16 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[အမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၄ || [[ဂွမြို့|ဂွ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၂၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-12-29 |title=ဂွမြို့ကလက်ကျန်တပ်ကို အေအေက သိမ်းပြီး ဂွမြို့ကို ထိန်းချုပ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c2ex273xrw2o |access-date=2026-05-30 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဂွမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[စဉ့်ကူးမြို့|စဉ့်ကူး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=နေမင်းနီ |date=2025-12-19 |title=NUG ထိန်းချုပ်ထားသည့် မန္တလေးတိုင်းစဉ့်ကူးမြို့ကို စစ်တပ်ပြန်လည်ထိန်းချုပ် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/70451/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[စဉ့်ကူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[သပိတ်ကျင်းမြို့|သပိတ်ကျင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2024-08-26 |title=သပိတ်ကျင်းသိမ်းပြီး ကျန်ဗျူဟာမြောက်မြို့များကို ဆက်သိမ်းမည်ဟု NUG ပြော |url=https://myanmar-now.org/mm/news/56993/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-07-24 |title=သပိတ်ကျင်းမြို့ကို လက်လွှတ်ရတာက တော်လှန်ရေးတပ်တွေအတွက်ဘာသဘောဆောင်လဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c98wx8xjp0ro |access-date=2026-05-24 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[သပိတ်ကျင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| ၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-07-24 |title=မိုးကုတ်မြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/moegok-tnla-occupied-07242024105207.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၈ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=Now |first=မြတ်ကြီး, နေမင်းနီ, Myanmar |date=2025-12-01 |title=စစ်တပ်ပြန်ဝင်လာတဲ့ မိုးကုတ်မြို့ စစ်ရေးအခြေအနေ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/69644/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်လည်ရရှိ |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၄ || [[တကောင်းမြို့|တကောင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ || [[တကောင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကချင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[အင်ဂျန်းယန်မြို့|အင်ဂျန်းယန်]] || — || — || — || — || — |- | ၂ || [[ဆော့လော်မြို့|ဆော့လော်]] || — || — || — || — || — |- | ၃ || [[မဘိမ်းမြို့|မဘိမ်း]] || — || — || — || — || — |- | ၄ || [[ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့|ဆွမ်ပရာဘွမ်]] || — || — || — || — || — |- | ၅ || [[မိုးမောက်မြို့|မိုးမောက်]] || — || — || — || — || — |- | ၆ || [[ချီဖွေမြို့|ချီဖွေ]] || — || — || — || — || — |- | ၇ || [[မံစီမြို့|မံစီ]] || — || — || — || — || — |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၈ || [[လွယ်ဂျယ်မြို့|လွယ်ဂျယ်]] || — || — || — || — || — |- | ၉ || [[ပန်ဝါမြို့|ပန်ဝါ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၀ || [[ဆင်ဘိုမြို့|ဆင်ဘို]] || — || — || — || — || — |- | ၁၁ || [[ဆဒုံးမြို့|ဆဒုံး]] || — || — || — || — || — |- | ၁၂ || ဖိမော် || — || — || — || — || — |- | ၁၃ || [[မြို့လှမြို့|မြို့လှ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၄ || [[ကန်ပိုက်တီမြို့|ကန်ပိုက်တီ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၅ || [[ဒေါ့ဖုန်းယန်မြို့|ဒေါ့ဖုန်းယန်]] || — || — || — || — || — |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁ || [[မုန်းမြို့|မုန်း]] || KNU ပူးပေါင်းတပ်<ref>{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2023-12-04 |title=မုန်းမြို့အား KNU ပူးပေါင်းတပ် သိမ်း |url=https://burma.irrawaddy.com/news/2023/12/04/377138.html |access-date=2026-05-11 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}</ref>|| ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |title=မုန်းမြို့တွင် KNLA နှင့် PDF များ ခေတ္တဝင်ရောက်နေရာယူထားသည့် နယ်မြေခံတပ်ရင်းအား တပ်မတော် စစ်ကြောင်းများက ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ကာ မြို့အတွင်း လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေဟု နစက ထုတ်ပြန် |url=https://news-eleven.com/article/285077 |access-date=2026-05-11 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref>|| ခမရ ၅၉၉၊ ခမရ ၅၉ဝ ကျရှုံးခြင်း<ref>{{Cite web |date=2023-12-04 |title=မုန်းမြို့က စစ်ကောင်စီစခန်းအားလုံးကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း KNU ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/knu-seize-junta-base-12042023084129.html |access-date=2026-05-11 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကရင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ဖာပွန်မြို့|ဖာပွန်]] || — || — || — || — || — |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၂ || [[လေးကေ့ကော်မြို့|လေးကေ့ကော်]] || — || — || — || — || — |- | ၃ || [[ကျိုက်ဒုံမြို့|ကျိုက်ဒုံ]] || — || — || — || — || — |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[မယ်စဲ့မြို့|မယ်စဲ့]] || ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု || ၂၄ ဇွန် ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |date=2023-06-24 |title=မယ်စဲ့မြို့နယ်ရှိ စစ်ကောင်စီစခန်းအားလုံး ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု သိမ်းယူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/38487/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=3 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230703042353/https://myanmar-now.org/mm/news/38487/ |url-status=dead }}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မယ်စဲ့မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] <ref>{{Cite web |last=အောင်အောင် |date=2024-03-28 |title=မယ်စဲ့မြို့ကို တပ်ပေါင်းစု ဘယ်လို သိမ်းခဲ့သလဲ |url=https://burmese.voanews.com/a/7547103.html |access-date=2026-05-12 |language=my}}</ref> |- | ၂ || [[ရှားတောမြို့|ရှားတော]] || ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု || ၁၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2024-02-14 |title=ရှားတောမြို့ကို ကရင်နီ ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2024/02/14/89418/ |access-date=2026-05-12 |website=LuduNwayOo |language=my-MM}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ပူးပေါင်းစစ်ဆင်ရေး |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၃ || [[နန်းမယ်ခုံမြို့|နန်းမယ်ခုံ]] || [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |date=2023-11-12 |title=နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်ထိပ်တန်းသတင်းများ - |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/crgpwzjrgz9o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေး]] |- | ၄ || [[ရွာသစ်မြို့၊ ဘောလခဲခရိုင်|ရွာသစ်]]|| [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၂၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ၁၂ မိုင်ကုန်း စစ်စခန်း သိမ်းပိုက်<ref>{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2024-01-28 |title=လွိုင်ကော်၊ ဒီးမော့ဆို၊ ရှားတော၊ ဘောလခဲ၊ မိုးဗြဲ၊ ဖယ်ခုံရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်၊ ရွာသစ်မြို့၊ မော်ချီးမြို့နှင့်မယ်စဲ့မြို့နယ်တို့ကို တော်လှန်ရေးတပ်များက အပြီးသတ်ထိန်းချုပ်ရရှိ |url=https://yktnews.com/2024/01/142323/ |access-date=2026-05-11 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}</ref> |- | ၅ || [[မော်ချီးမြို့|မော်ချီး]] || [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၂၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်စခန်းများဆုတ်ခွာသွားခြင်း<ref>{{Cite web |title=အဖိုးတန်သတ္တုများထွက်ရှိသော မော်ချီးမြို့ကို ကရင်နီတော်လှန်ရေးတပ် သိမ်းပိုက် |url=https://www.bnionline.net/mm/news-103096 |access-date=2026-05-11 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}</ref> |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁ || [[မောတောင်မြို့|မောတောင်]] || [[ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံး|KNU]] ပူးပေါင်းတပ် || ၁၄ နိုဝင်ဘာ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၉ မေ ၂၀၂၆ || [[မောတောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | တရုတ်ဖိအားနှင့် စစ်ရေးအခြေအနေကြောင့် နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် မြို့များ (၂၀၂၅–၂၀၂၆) |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | နောက်ဆုံးရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- | ၁ || [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |- | ၂ || [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |- | ၃ || [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |} == ကိုးကား == <references /> [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ| ]] [[Category:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] dih4sme8tfvbzgzdku92a24p3zbv30m 1035996 1035995 2026-06-04T16:29:19Z Zawzawaungthwin 100038 {{Under construction}} 1035996 wikitext text/x-wiki {{Under construction}} '''မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ''' သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ [[၂၀၂၁ မြန်မာနိုင်ငံစစ်အာဏာသိမ်းခံရခြင်း|စစ်အာဏာသိမ်းပြီး]]နောက်ပိုင်း ဖြစ်ပွားလာသည့် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ်]]အတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများမှ [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ|စစ်ကောင်စီ]] သို့မဟုတ် [[နိုင်ငံတော်လုံခြုံရေးနှင့် အေးချမ်းသာယာရေးကော်မရှင်|စစ်ကော်မရှင်]] ၏ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် စစ်ရေးယန္တရားများကို အလုံးစုံဖယ်ရှား၍ မြို့များအား သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲတွေ ဖော်ဆောင်မယ်လို့ မန္တလေး PDF ပြော |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c24ne55vg4ro |access-date=2026-05-05 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ဤစာရင်းတွင် ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအသီးသီးရှိ မြို့ (Town) နှင့် မြို့နယ်ခွဲ (Sub-township) အဆင့် အခြေချနေထိုင်ရာဒေသများကို မည်သည့်အဖွဲ့အစည်းက မည်သည့်အချိန်တွင် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်ဟူသော အချက်အလက်များကို နှစ်အလိုက် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ ထိုမှတ်တမ်းတွင် တပ်မတော် က ပြန်လည်သိမ်းယူခဲ့မှုများလည်း ပါဝင်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် စတင်ခဲ့သည့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] နှင့် နောက်ဆက်တွဲ စစ်ဆင်ရေးများကြောင့် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများသည် အရှိန်အဟုန် မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး တော်လှန်ရေးအင်အားစုများဘက်မှ မြို့ပေါင်း ၉၀ ကျော်အား သိမ်းပိုက်နိုင်သည်အထိ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး အရှေ့မြောက်က အုပ်စိုးသူအပြောင်းအလဲ |url=https://bbc.com/burmese/extra/av0hcunujm/1027operation |access-date=2026-05-05 |website=BBC News မြန်မာ}}</ref> လက်ရှိတွင် အချို့သောမြို့များကို တပ်မတော်ဘက်က ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည့် ဖြစ်စဉ်များအပြင် တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဖိအားကြောင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ လက်လွှတ်ခဲ့ရသည့် အခြေအနေများနှင့်အတူ တော်လှန်ရေးအင်အားစုအချင်းချင်း ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်မှုများကြောင့် မြို့အုပ်ချုပ်သူ အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့မှုများလည်း ရှိနေသည်။<ref>{{Cite web |title=ချင်းပြည် ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း တိုက်ပွဲကြီး/ တိုက်ပွဲငယ်၁၀၉ကြိမ်ဖြစ်ပွားခဲ့ဟုဆို |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/69ed79cfb4daf4566223b764 |access-date=2026-05-05 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> == တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် မြို့များ == ၂၀၂၁ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ပေါ်ပေါက်လာသော နွေဦးတော်လှန်ရေးနှင့်အတူ ဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များသည် တူမီးသေနတ်များဖြင့် တော်လှန်ရေးကို စတင်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော ဒေသခံပြည်သူများနှင့် စစ်ကောင်စီတပ်တို့၏ '''ကမ်းပါးနီတိုက်ပွဲ'''သည် နွေဦးတော်လှန်ရေး၏ အဦးအစ တိုက်ပွဲတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားခဲ့သည်။ ထိုမတိုင်မီကပင် အင်အားကြီး တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အချို့နှင့် စစ်တပ်တို့အကြား ထိတွေ့တိုက်ပွဲအချို့ ရှိနှင့်ပြီး ဖြစ်သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ဒေသကာကွယ်ရေးအဖွဲ့များ၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ (EAOs) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF) များသည် စစ်ကောင်စီ၏ အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားကို အဆုံးသတ်နိုင်ရန် မြို့ပြသိမ်းပိုက်မှု စစ်ဆင်ရေးများကို အရှိန်အဟုန်မြှင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (CDF) သည် ချင်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ စစ်တပ်စွန့်ခွာသွားသော '''မကွီးအိမ်နူးမြို့'''ကို စတင်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ တော်လှန်ရေး၏ အရှိန်အဟုန်သည် တဖြည်းဖြည်း မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) က ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၇ ရက်နေ့တွင် ခုခံတွန်းလှန်စစ် (D-Day) ကို ကြေညာကာ စစ်ဆင်ရေးများ ဖော်ဆောင်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့၏ '''၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး''' (၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ) သည် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများအတွက် အားအကောင်းဆုံး အချိုးအကွေ့တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ဗျူဟာမြောက်မြို့ပေါင်းများစွာကို တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းမှစတင်၍ အရှိန်အဟုန် မြင့်တက်လာခဲ့ရာ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလအထိ စုစုပေါင်း မြို့နှင့် မြို့နယ်ခွဲပေါင်း ၉၈ မြို့ထက်မနည်းကို တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်းများက အောင်မြင်စွာ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ သိမ်းပိုက်ရရှိမှုများတွင် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ချင်းပြည်နယ်တို့ရှိ ဗျူဟာမြောက် မြို့ကြီးများအပြင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့များလည်း ပါဝင်သည်။ {| class="wikitable" style="width: 70%; margin: auto; font-size: 88%; border-collapse: collapse; line-height: 1.6em;" |+ style="font-weight: bold; padding: 10px;" | တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် မြို့များစာရင်းအနှစ်ချုပ် |- style="background: #f2f2f2; text-align: center;" ! style="width: 8%; border: 1px solid #ccc;" | စဉ် ! style="width: 27%; border: 1px solid #ccc;" | အဖွဲ့အစည်း ! style="width: 65%; border: 1px solid #ccc;" | သိမ်းပိုက်ရရှိသည့် မြို့များ |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၁။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''ချင်းတော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များ''' | style="padding: 5px;" | [[မကွီအိမ်နူးမြို့|မကွီးအိမ်နူး]] {{•}} [[နှာဟရိန်မြို့|နှာဟရိန်]] {{•}} [[ဆူရ်ခွားမြို့|ဆူရ်ခွား]] {{•}} [[ဝေဘူလမြို့|ဝေဘူလ]] {{•}} [[ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့|ရိဒ်ခေါဒါရ်]] {{•}} [[လိုင်လင်းပီမြို့|လိုင်လင်းပီ]] {{•}} [[ရေဇွာမြို့|ရေဇွာ]] {{•}} [[ကျင်ဒွေးမြို့|ကျင်ဒွေး]] {{•}} [[ကျီခါးမြို့|ကျီခါး]] {{•}} [[တွန်းဇံမြို့|တွန်းဇံ]] {{•}} [[မတူပီမြို့|မတူပီ]] {{•}} [[မင်းတပ်မြို့|မင်းတပ်]] {{•}} [[ကန်ပက်လက်မြို့|ကန်ပက်လက်]] • [[ဖလမ်းမြို့|ဖလမ်း]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၂။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' | style="padding: 5px;" | [[ပလက်ဝမြို့|ပလက်ဝ]] {{•}} [[ဆမီးမြို့|ဆမီး]] {{•}} [[ဂွမြို့|ဂွ]] • [[တပ်တောင်မြို့|တပ်တောင်]] {{•}} [[အမ်းမြို့|အမ်း]] {{•}} [[မြင်းလွှတ်မြို့|မြင်းလွှတ်]] {{•}} [[ခမောင်းဆိပ်မြို့|ခမောင်းဆိပ်]] {{•}} [[မောင်တောမြို့|မောင်တော]] {{•}} [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့|ပုဏ္ဏားကျွန်း]] {{•}} [[မအီမြို့|မအီ]] {{•}} [[ကျိန္တလီမြို့|ကျိန္တလီ]] {{•}} [[သံတွဲမြို့|သံတွဲ]] {{•}} [[ကမ်းထောင့်ကြီးမြို့|ကမ်းထောင့်ကြီး]] {{•}} [[မြေပုံမြို့|မြေပုံ]] {{•}} [[ဘူးသီးတောင်မြို့|ဘူးသီးတောင်]] {{•}} [[မြောက်ဦးမြို့|မြောက်ဦး]] {{•}} [[စနဲမြို့|စနဲ]] • [[ကျောက်တော်မြို့|ကျောက်တော်]] {{•}} [[ရသေ့တောင်မြို့|ရသေ့တောင်]] {{•}} [[ရမ်းဗြဲမြို့|ရမ်းဗြဲ]] {{•}} [[တောင်ပြိုလက်ဝဲမြို့|တောင်ပြို]] {{•}} [[မင်းပြားမြို့|မင်းပြား]] {{•}} [[ပေါက်တောမြို့|ပေါက်တော]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၃။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''PDF / ပကဖ''' | style="padding: 5px;" | [[ခမ်းပါတ်မြို့|ခမ်းပတ်]] {{•}} [[ရွှေပြည်အေးမြို့|ရွှေပြည်အေး]] {{•}} [[မော်လူးမြို့|မော်လူး]] {{•}} မြို့သစ် {{•}} [[စဉ့်ကူးမြို့|စဉ့်ကူး]] {{•}} [[တကောင်းမြို့|တကောင်း]] {{•}} [[သပိတ်ကျင်းမြို့|သပိတ်ကျင်း]] {{•}} [[ပင်လယ်ဘူးမြို့နယ်|ပင်လယ်ဘူး]] {{•}} [[ဒီပဲယင်းမြို့|ဒီပဲယင်း]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၄။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KIA''' | style="padding: 5px;" | [[အင်ဂျန်းယန်မြို့|အင်ဂျန်းယန်]] {{•}} [[လွယ်ဂျယ်မြို့|လွယ်ဂျယ်]] {{•}} [[ဆော့လော်မြို့|ဆော့လော်]] {{•}} [[မဘိမ်းမြို့|မဘိမ်း]] {{•}} [[ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့|ဆွမ်ပရာဘွမ်]] {{•}} [[ပန်ဝါမြို့|ပန်ဝါ]] {{•}} [[ဆင်ဘိုမြို့|ဆင်ဘို]] {{•}} [[ဆဒုံးမြို့|ဆဒုံး]] {{•}} ဖိမော် {{•}} [[မြို့လှမြို့|မြို့လှ]] {{•}} [[မိုးမောက်မြို့|မိုးမောက်]] {{•}} [[ကန်ပိုက်တီမြို့|ကန်ပိုက်တီ]] {{•}} [[ဒေါ့ဖုန်းယန်မြို့|ဒေါ့ဖုန်းယန်]] {{•}} [[ချီဖွေမြို့|ချီဖွေ]] {{•}} [[မံစီမြို့|မံစီ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၅။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''MNDAA / [[TNLA]]''' | style="padding: 5px;" | [[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်]] {{•}} [[နမ့်ခမ်းမြို့|နမ့်ခမ်း]] {{•}} [[ဖောင်းဆိုင် (ကချင်)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်|ဖောင်းဆိုင်]] {{•}} [[မိုင်းလုံမြို့|မိုင်းလုံ]] {{•}} [[သိန္နီမြို့|သိန္နီ]] {{•}} [[နမ့်ဆန်မြို့|နမ့်ဆန်]] • [[ပန်ဆိုင်းမြို့|ပန်ဆိုင်း]] {{•}} [[မန်တုံမြို့|မန်တုံ]] {{•}} [[မုန်းကိုးမြို့|မုန်းကိုး]] {{•}} [[နမ္မတူမြို့|နမ္မတူ]] {{•}} [[ကွမ်းလုံမြို့|ကွမ်းလုံ]] {{•}} [[မိုင်းငေါ့မြို့|မိုင်းငေါ့]] {{•}} [[မော်ထိုက်မြို့|မော်ထိုက်]] {{•}} [[ကွတ်ခိုင်မြို့|ကွတ်ခိုင်]] {{•}} [[ကုန်းကြမ်းမြို့|ကုန်ကြမ်း]] {{•}} [[နောင်ချိုမြို့|နောင်ချို]] {{•}} [[လောက်ကိုင်မြို့|လောက်ကိုင်]] {{•}} [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] {{•}} [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] {{•}} [[ကျောက်မဲမြို့|ကျောက်မဲ]] {{•}} [[သီပေါမြို့|သီပေါ]] {{•}} [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၆။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''UWSA''' | style="padding: 5px;" | [[ဟိုပန်မြို့|ဟိုပန်]] {{•}} [[ပန်လုံမြို့|ပန်လုံ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၇။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KNU / [[KNLA]]''' | style="padding: 5px;" | [[မုန်းမြို့|မုန်း]] {{•}} [[လေးကေ့ကော်မြို့|လေးကေ့ကော်]] {{•}} [[ဖာပွန်မြို့|ဖာပွန်]] {{•}} [[ကျိုက်ဒုံမြို့|ကျိုက်ဒုံ]] |- | style="text-align: center; vertical-align: top;" | ၈။ | style="padding: 5px; vertical-align: top; background: #fafafa;" | '''KNDF / KA''' | style="padding: 5px;" | [[မယ်စဲ့မြို့|မယ်စဲ့]] {{•}} [[မိုးဗြဲ]] {{•}} [[နန်းမယ်ခုံမြို့|နန်းမယ်ခုံ]] {{•}} [[ရွာသစ်မြို့၊ ဘောလခဲခရိုင်|ရွာသစ်]] {{•}} [[မော်ချီးမြို့|မော်ချီး]] {{•}} [[ရှားတောမြို့|ရှားတော]] • [[ဆီဆိုင်မြို့|ဆီဆိုင်]] |} == နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် အခြေအနေများ == [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)|မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ)]] ကာလအတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများမှ မြို့ပေါင်းများစွာကို သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ၂၀၂၄ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းနှင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း၌ စစ်ရေး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် ဒေသတွင်းပထဝီနိုင်ငံရေး ဖိအားများကြောင့် နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ အထူးသဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များအပေါ် [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၏ နယ်စပ်ဂိတ်များပိတ်ဆို့ခြင်းနှင့် ကုန်သွယ်မှုဖြတ်တောက်ခြင်း စသည့် သံတမန်ရေးရာဖိအားများကြောင့် သိမ်းပိုက်ထားသော မြို့အချို့မှ ပြန်လည်ဆုတ်ခွာပေးခဲ့ရခြင်း သို့မဟုတ် အခြားသော ကြားနေအဖွဲ့အစည်းများထံသို့ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့ရခြင်းများ ရှိခဲ့သည်။ထို့အပြင် [[တပ်မတော်]] ၏ ပြန်လည်ထိုးစစ်ဆင်မှုများ၊ လေကြောင်းမှ အပြင်းအထန် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မှုများနှင့် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့အစည်း အချင်းချင်းကြား နယ်မြေစိုးမိုးမှု အငြင်းပွားမှုများကြောင့်လည်း သိမ်းပိုက်ရရှိထားသည့် မြို့အချို့၏ အခြေအနေမှာ မတည်မငြိမ်ဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် လက်လွှတ်ခဲ့ရခြင်းများ ရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=ludunwayoo |date=2024-07-21 |title=တော်လှန်​ရေးတပ်​တွေ သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ မြို့​ပေါင်း ၇၂ မြို့ |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2024/07/21/93521/ |access-date=2026-05-15 |website=LuduNwayOo |language=my-MM}}</ref> {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ချင်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[တွန်းဇံမြို့|တွန်းဇံ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၂၃ မေ ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၀ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက CDF ၊ CNA နှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူပူးပေါင်းအဖွဲ့များ ယာယီစိုးမိုးထားသည့် တွန်းဇံမြို့အား ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်၊ တပ်မတော်မှ ချင်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်းဒေသတစ်ခုလုံးအား အလုံးစုံထိန်းချုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82986 |access-date=2026-05-24 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| [[တွန်းဇံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[မတူပီမြို့|မတူပီ]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၉ ဇွန် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မတူပီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[မင်းတပ်မြို့|မင်းတပ်]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မင်းတပ်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[ကန်ပက်လက်မြို့|ကန်ပက်လက်]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကန်ပက်လက်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[ပလက်ဝမြို့|ပလက်ဝ]] || [[အာရက္ခတပ်တော်]]|| ၁၄ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပလက်ဝမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ဖလမ်းမြို့|ဖလမ်း]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၆ မေ ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၅ ဧပြီ ၂၀၂၆ || [[ဖလမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၇ || [[မကွီအိမ်နူးမြို့|မကွီးအိမ်နူး]]|| မင်းတပ် ([[ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်မတော်|CDF]]) || ၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၁ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မကွီးအိမ်နူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၈ || [[နှာဟရိန်မြို့|နှာဟရိန်]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်တပ်စွန့်ခွာ |- | ၉ || [[ဆူရ်ခွားမြို့|ဆူရ်ခွား]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်တပ်စွန့်ခွာ |- | ၁၀ || [[ဝေဘူလမြို့|ဝေဘူလ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || — || စစ်တပ်၏ထိုးစစ် |- | ၁၁ || [[ရိဒ်ခေါဒါရ်မြို့|ရိဒ်ခေါဒါရ်]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || [[ချင်းအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|CNDF]] ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[ချင်းလက်နက်ကိုင်အချင်းချင်း တိုက်ပွဲ (၂၀၂၄-၂၀၂၅)|ချင်းလက်နက်ကိုင်များ၏တိုက်ခိုက်မှု]] |- | ၁၂ || [[လိုင်လင်းပီမြို့|လိုင်လင်းပီ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး|CNF]],ချင်းပူးပေါင်းအဖွဲ့ || ၂၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || တပ်စခန်းများသိမ်းပိုက်ခြင်း |- | ၁၃ || [[ရေဇွာမြို့|ရေဇွာ]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၂၉ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || တပ်စခန်းများသိမ်းပိုက်ခြင်း |- | ၁၄ || [[ကျင်ဒွေးမြို့|ကျင်ဒွေး]] || [[ချင်းညီနောင်]]|| ၂၉ ဧပြီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကျင်ဒွေးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၅ || [[ကျီခါးမြို့|ကျီခါး]] || [[ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်|CNA]],[[ချင်းပြည်ကောင်စီ]]|| ၁၉ မေ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2024-05-20 |title=မြန်မာ-အိန္ဒိယနယ်စပ်မြို့ ကျီခါးကို ချင်းတော်လှန်ရေးအင်အားစု သိမ်းပိုက် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/52523/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၁ မေ ၂၀၂၅ || [[ကျီခါးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၆ || [[ဆမီးမြို့|ဆမီး]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]'''|| ၁၄ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=AA ထိန်းချုပ်ထားတဲ့ ဆမီးမြို့ ထွေအုပ်ရုံး ဗုံးကြဲခံရပြီး မီးလောင်ပျက်စီး |url=https://cjplatform.com/14-1-2025-7/ |access-date=2026-05-24 |website=cjplatform.com |language=en}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]'''၏ ထိုးစစ် |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ပင်လယ်ဘူးမြို့|ပင်လယ်ဘူး]]|| — || — || — || — || — |- | ၂ || [[ဒီပဲယင်းမြို့|ဒီပဲယင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-08-19 |title=ဒီပဲယင်းမြို့သိမ်းပြီးနောက် ဘာ့ကြောင့် ဆုတ်ခွာခဲ့ရတာလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cwy5rnkj81po |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၈ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-08-19 |title=ဒီပဲယင်းမြို့ကနေ တော်လှန်ရေးတပ်တွေ ဘာကြောင့် ပြန်ဆုတ်ရသလဲ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/56607/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[ဒီပဲယင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[အင်းတော်မြို့နယ်|အင်းတော်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ၇ ဧပြီ ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၃၀ ဧပြီ ၂၀၂၆ || [[အင်းတော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၄ || [[ခမ်းပါတ်မြို့|ခမ်းပတ်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]|| ၇ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |date=2023-11-07 |title=မြန်မာ - အိန္ဒိယနယ်စပ်က ခမ်းပတ်မြို့ကို NUG ထပ်မံသိမ်းပိုက် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c1r2j3vwl4no |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || |- | ၅ || [[ရွှေပြည်အေးမြို့|ရွှေပြည်အေး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၃/၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ<ref>{{Cite web |date=2023-02-05 |title=ရွှေပြည်အေးမြို့မှာ ဘာတွေဖြစ်ခဲ့တာလဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c10eg387ql8o |access-date=2026-05-27 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| — || [[ရွှေပြည်အေးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[မော်လူးမြို့|မော်လူး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]/[[ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်|KIA]]|| ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=သူရမောင် |date=2023-12-13 |title=စစ်ကိုင်းတိုင်း မော်လူးမြို့ကို တော်လှန်ရေးအဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/46806/ |access-date=2026-05-27 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |title=တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက KIA နှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူများ ယာယီစိုးမိုးထားသည့် မော်လူးမြို့အား ပြန်လည်ထိန်းချုပ် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/82444 |access-date=2026-05-27 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| [[မော်လူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[မြို့သစ်မြို့၊ တမူးခရိုင်|မြို့သစ်]]|| [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၁ မေ ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-05-11 |title=စစ်ကိုင်းတိုင်း မြို့သစ်မြို့ကို NUG နဲ့ မဟာမိတ်အဖွဲ့တွေ ပူးပေါင်းသိမ်းယူ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/myothit-nug-occupied-05112024130843.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ခလရ- ၂၂၈၊ SNA တပ်မဟာ-၈၉၁ (တပ်ရင်း-၃)၊ကသည်းတပ်ဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |- | ၈ || [[စိုင်ပြင်မြို့|စိုင်ပြင်]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]]|| ၁၆ မေ ၂၀၂၆<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2026-05-18 |title=စိုင်ပြင်ရဲစခန်းကို‌ သိမ်းယူခဲ့ကြောင်း PDF ရွှေဘိုခရိုင်စစ်ဌာန ကြေညာ |url=https://www.rfa.org/burmese/news/2026/05/18/depayin-pdf-attack-police-station/ |access-date=2026-05-24 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[စိုင်ပြင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[နမ့်ခမ်းမြို့|နမ့်ခမ်း]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ့်ခမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[သိန္နီမြို့|သိန္နီ]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-01-08 |title=သိန္နီနဲ့ ကွတ်ခိုင်ကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း မြောက်ပိုင်းသုံးဖွဲ့ ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/northern-alliance-theinni-01082024011652.html |access-date=2026-06-02 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[သိန္နီမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[နမ့်ဆန်မြို့|နမ့်ဆန်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၅ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ့်ဆန်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[မန်တုံမြို့|မန်တုံ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၂၂ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |title=မန်တုံမြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/6587a24f6985670f203dd99e |access-date=2026-06-02 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မန်တုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[နမ္မတူမြို့|နမ္မတူ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၂၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဦး |date=2023-12-28 |title=သိမ်းပိုက်ခံရသည့် နမ္မတူမြို့ကို လေတပ် ဗုံးကြဲ၊ ဒေသခံများ တိမ်းရှောင်နေရ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/47340/ |access-date=2026-06-02 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[နမ္မတူမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ကွမ်းလုံမြို့|ကွမ်းလုံ]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |last=ကျော်လွင်ဦး |date=2023-11-12 |title=ကွမ်းလုံကို အပြီးသတ်သိမ်းလိုက်ပြီလို့ ကိုးကန့်တပ်မတော် (MNDAA) ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/mndaa-kwanlone-attack-11122023111830.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[၂၀၂၃ ကွမ်းလုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[ကွတ်ခိုင်မြို့|ကွတ်ခိုင်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၇ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၁၆ မတ် ၂၀၂၆ || [[၂၀၂၄ ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|၂၀၂၄]]/[[၂၀၂၆ ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ|၂၀၂၆ကွတ်ခိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] |- | ၈ || [[နောင်ချိုမြို့|နောင်ချို]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၁၀ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[နောင်ချိုမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၉ || [[လောက်ကိုင်မြို့|လောက်ကိုင်]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၄ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[လောက်ကိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၀ || [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၃၁ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |date=2024-08-01 |title=မိုးမိတ်ကို TNLA သိမ်းပိုက် ထိန်းချုပ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c4ng11xqdngo |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၃၀ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဇင်ဝင်း |date=2026-01-07 |title=မိုးကုတ်နှင့် မိုးမိတ်တွင် တစ်လကျော်အထိ စစ်ကော်မရှင် အုပ်ချုပ်ရေး မလည်ပတ်နိုင် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/70986/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]]/တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်ရ |- | ၁၁ || [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၃ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ <ref>{{Cite web |last=ကျော်လွင်ဦး |date=2024-08-03 |title=လားရှိုးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် သိမ်းခံရမှု စစ်ကောင်စီကို ခြိမ်းခြောက်လာနိုင် |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/larshio-junta-headquarters-mndaa-seized-08032024133609.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၁ ဧပြီ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-05-02 |title=စစ်ကောင်စီ လားရှိုး ရမခမှာ ပြန်အထိုင်ချမှာလား |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cn4wkr977r9o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]]/တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်ရ |- | ၁၂ || [[ကျောက်မဲမြို့|ကျောက်မဲ]] || '''[[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]'''|| ၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=ကျောက်မဲမြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://burmese.dvb.no/post/663635 |access-date=2026-05-12 |website=DVB Burmese |language=en}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဇင်ဝင်း |date=2025-10-01 |title=ရှမ်းမြောက်၊ ကျောက်မဲမြို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ပြီ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/68179/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[ကျောက်မဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၃ || [[သီပေါမြို့|သီပေါ]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] || ၁၃ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-10-15 |title=သီပေါမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲအတွင်း အရပ်သား ၃၃ ဦး သေဆုံး |url=https://www.rfa.org/burmese/news/hsipaw-battle-resident-dead-10152024113654.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-10-17 |title=သီပေါကို စစ်တပ် ပြန်ထိန်းချုပ်နိုင်တာ ဘာကြောင့်လဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cew429lp924o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[သီပေါမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၄ || [[ဟိုပန်မြို့|ဟိုပန်]] || [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်(၃)ဖွဲ့]]|| ၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော်|UWSA]]ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |last=Nom |first=Nang Seng |date=2024-01-11 |title=ညီနောင်မဟာမိတ် သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် ဟိုပန် နှင့် ပန်လုံမြို့ကို UWSA ထံပြန်လွှဲပေး |url=https://burmese.shannews.org/archives/39352 |access-date=2026-05-12 |website=သျှမ်းသံတော်ဆင့် |language=en-US}}</ref>|| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ် ထိန်းချုပ်ခဲ့သောမြို့ |- | ၁၅ || [[ဆီဆိုင်မြို့|ဆီဆိုင်]] || [[ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်|PNLO/PNLA]]|| ၂၆ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၅ မတ် ၂၀၂၄ || [[ဆီဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁၆ || [[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၂၈ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဦး |first=မြတ်ပန်း |date=2023-10-27 |title=တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို MNDAA သိမ်းယူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/43988/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ချင်းရွှေဟော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၇ || [[ဖောင်းဆိုင် (ကချင်)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်|ဖောင်းဆိုင်]]|| [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |last=Mknnj_La |date=2023-10-30 |title=ဖောင်းဆိုင်မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း ညီနောင် ၃ ဖွဲ့ အသိပေး |url=https://www.myitkyinanewsjournal.com/the-3-brotherhood-alliance-announced-that-they-have-captured-hpawngseng/ |access-date=2026-06-04 |website=Myitkyina News Journal |language=en-US}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဖောင်းဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၈ || [[မိုင်းလုံမြို့|မိုင်းလုံ]] || — || — || — || — || [[မိုင်းလုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၉ || [[ပန်ဆိုင်းမြို့|ပန်ဆိုင်း]] || — || — || — || — || [[ပန်ဆိုင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၀ || [[မုန်းကိုးမြို့|မုန်းကိုး]] || — || — || — || — || [[မုန်းကိုးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၁ || [[မိုင်းငေါ့မြို့|မိုင်းငေါ့]] || — || — || — || — || [[မိုင်းငေါ့မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၂ || [[မော်ထိုက်မြို့|မော်ထိုက်]] || — || — || — || — || [[မော်ထိုက်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၃ || [[မိုးဗြဲ]]|| '''KNDF / KA'''|| ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |title=KNPP ၊ KNDF အဖွဲ့များနှင့် PDF အမည်ခံအကြမ်းဖက်သမားများ ယာယီသိမ်းပိုက်ထားသည့် မိုးဗြဲမြို့အား တပ်မတော်စစ်ကြောင်းများက ပြန်လည်တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ရရှိ၊ မိုင်းရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်းများနှင့် နယ်မြေလုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်ဆောင်ရွက် {{!}} Ministry Of Information |url=http://www.moi.gov.mm/news/71924 |access-date=2026-05-11 |website=www.moi.gov.mm |language=en}}</ref>|| ၆ ဇူလိုင် ၂၀၂၅ || [[မိုးဗြဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂၄ || [[ကုန်းကြမ်းမြို့နယ်|ကုန်းကြမ်း]]|| — || — || — || — || ကုန်းကြမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ |- | ၂၅ || [[ပန်လုံမြို့|ပန်လုံ]]|| [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်(၃)ဖွဲ့]]|| ၅ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || [[ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော်|UWSA]]ပြန်ထိန်းချုပ်<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-01-11 |title=‘ဝ’ ဒေသက ဟိုပန်နဲ့ ပန်လုံကို စစ်ကောင်စီ စွန့်လွှတ်လိုက်ရ |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/wa-hopan-panlong-junta-01112024071704.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| ၁၀ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || စစ်တပ် ထိန်းချုပ်ခဲ့သောမြို့ |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ရခိုင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ပေါက်တောမြို့|ပေါက်တော]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၉ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=ရောင်နီ |date=2024-01-20 |title=ပေါက်တောမြို့ကို AA သိမ်းလိုက်ပြီဟု ဒေသခံများဆို |url=https://myanmar-now.org/mm/news/48338/ |access-date=2026-05-30 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပေါက်တောမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[မင်းပြားမြို့|မင်းပြား]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၆ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မင်းပြားမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[ကျောက်တော်မြို့|ကျောက်တော်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=admin |date=2024-02-07 |title=ကျောက်တော်မြို့ကို AA သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပြီး မြို့ကိုစွန့်ခွာပြေးသည့် စစ်ကောင်စီ၏ Navy ၂ စီး ကိုပါ ပစ်ခတ်နှစ်မြှုပ် |url=https://ayartimes.com/?p=32318 |access-date=2026-05-30 |website=Ayeyarwaddy Times |language=en-US}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ကျောက်တော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၄ || [[မြောက်ဦးမြို့|မြောက်ဦး]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၈ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-02-09 |title=ရခိုင် ရှေးဟောင်းမြောက်ဦးမြို့ကို AA ထိန်းချုပ် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/aa-seize-mrauku-02092024002135.html |access-date=2026-05-30 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မြောက်ဦးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၅ || [[မြေပုံမြို့|မြေပုံ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၅ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မြေပုံမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၆ || [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့|ပုဏ္ဏားကျွန်း]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၄ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၇ || [[ရမ်းဗြဲမြို့|ရမ်းဗြဲ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၁ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ရမ်းဗြဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၈ || [[ရသေ့တောင်မြို့|ရသေ့တောင်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၇ မတ် ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ရသေ့တောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၉ || [[ဘူးသီးတောင်မြို့|ဘူးသီးတောင်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၈ မေ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဘူးသီးတောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၀ || [[သံတွဲမြို့|သံတွဲ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၅ ဇူလိုင် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=သံတွဲအကျဉ်းထောင်ကိုသိမ်းပိုက်ပြီး မြို့တွင်းကိုပါ AA ထိန်းချုပ် |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/66967b5bb9627d108fab45e9 |access-date=2026-05-30 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[သံတွဲမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၁ || [[မောင်တောမြို့|မောင်တော]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၈ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-12-11 |title=မောင်တောကို AA သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် စစ်ခေါင်းဆောင်ကို တပ်ထောက်ခံသူတွေ ဝေဖန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/army-supporters-criticized-minaunghlaing-12112024053030.html |access-date=2026-05-16 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မောင်တောမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၂ || [[တောင်ကုတ်မြို့|တောင်ကုတ်]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၁၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-12-16 |title=တောင်ကုတ်မြို့နယ်ကို သိမ်းပိုက်ပြီး အမ်းနဲ့ ဂွကို AA ထိုးစစ်ဆင် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/aa-attack-ann-and-gwa-12162024021418.html |access-date=2026-05-16 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[တောင်ကုတ်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၃ || [[အမ်းမြို့|အမ်း]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၂၀ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |title=အမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲကာလအတွင်း ပျက်စီးသွားသည့် အရပ်သားပြည်သူများ၏ နေအိမ်အဆောက်အအုံများ (ဓာတ်ပုံသတင်း) |url=https://burmese.narinjara.com/news/detail/68650da4bab948d833dca783 |access-date=2026-05-16 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[အမ်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၁၄ || [[ဂွမြို့|ဂွ]] || '''[[အာရက္ခတပ်တော်|AA]]''' || ၂၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-12-29 |title=ဂွမြို့ကလက်ကျန်တပ်ကို အေအေက သိမ်းပြီး ဂွမြို့ကို ထိန်းချုပ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c2ex273xrw2o |access-date=2026-05-30 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[ဂွမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[စဉ့်ကူးမြို့|စဉ့်ကူး]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၇ ဇူလိုင် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၉ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=နေမင်းနီ |date=2025-12-19 |title=NUG ထိန်းချုပ်ထားသည့် မန္တလေးတိုင်းစဉ့်ကူးမြို့ကို စစ်တပ်ပြန်လည်ထိန်းချုပ် |url=https://myanmar-now.org/mm/news/70451/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| [[စဉ့်ကူးမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၂ || [[သပိတ်ကျင်းမြို့|သပိတ်ကျင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၂၅ ဩဂုတ် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2024-08-26 |title=သပိတ်ကျင်းသိမ်းပြီး ကျန်ဗျူဟာမြောက်မြို့များကို ဆက်သိမ်းမည်ဟု NUG ပြော |url=https://myanmar-now.org/mm/news/56993/ |access-date=2026-05-24 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၃ ဇူလိုင် ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |date=2025-07-24 |title=သပိတ်ကျင်းမြို့ကို လက်လွှတ်ရတာက တော်လှန်ရေးတပ်တွေအတွက်ဘာသဘောဆောင်လဲ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c98wx8xjp0ro |access-date=2026-05-24 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| [[သပိတ်ကျင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |- | ၃ || [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| ၂၄ ဇူလိုင် ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |date=2024-07-24 |title=မိုးကုတ်မြို့ကို TNLA သိမ်းပိုက် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/moegok-tnla-occupied-07242024105207.html |access-date=2026-05-12 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref>|| စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၂၈ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅<ref>{{Cite web |last=Now |first=မြတ်ကြီး, နေမင်းနီ, Myanmar |date=2025-12-01 |title=စစ်တပ်ပြန်ဝင်လာတဲ့ မိုးကုတ်မြို့ စစ်ရေးအခြေအနေ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/69644/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref>|| တရုတ်ဖိအားဖြင့် ပြန်လည်ရရှိ |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၄ || [[တကောင်းမြို့|တကောင်း]] || [[အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အစိုးရ|NUG]] || ၁၂ ဩဂုတ် ၂၀၂၄ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၂ မတ် ၂၀၂၆ || [[တကောင်းမြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကချင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[အင်ဂျန်းယန်မြို့|အင်ဂျန်းယန်]] || — || — || — || — || — |- | ၂ || [[ဆော့လော်မြို့|ဆော့လော်]] || — || — || — || — || — |- | ၃ || [[မဘိမ်းမြို့|မဘိမ်း]] || — || — || — || — || — |- | ၄ || [[ဆွမ်ပရာဘွမ်မြို့|ဆွမ်ပရာဘွမ်]] || — || — || — || — || — |- | ၅ || [[မိုးမောက်မြို့|မိုးမောက်]] || — || — || — || — || — |- | ၆ || [[ချီဖွေမြို့|ချီဖွေ]] || — || — || — || — || — |- | ၇ || [[မံစီမြို့|မံစီ]] || — || — || — || — || — |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၈ || [[လွယ်ဂျယ်မြို့|လွယ်ဂျယ်]] || — || — || — || — || — |- | ၉ || [[ပန်ဝါမြို့|ပန်ဝါ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၀ || [[ဆင်ဘိုမြို့|ဆင်ဘို]] || — || — || — || — || — |- | ၁၁ || [[ဆဒုံးမြို့|ဆဒုံး]] || — || — || — || — || — |- | ၁၂ || ဖိမော် || — || — || — || — || — |- | ၁၃ || [[မြို့လှမြို့|မြို့လှ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၄ || [[ကန်ပိုက်တီမြို့|ကန်ပိုက်တီ]] || — || — || — || — || — |- | ၁၅ || [[ဒေါ့ဖုန်းယန်မြို့|ဒေါ့ဖုန်းယန်]] || — || — || — || — || — |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁ || [[မုန်းမြို့|မုန်း]] || KNU ပူးပေါင်းတပ်<ref>{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2023-12-04 |title=မုန်းမြို့အား KNU ပူးပေါင်းတပ် သိမ်း |url=https://burma.irrawaddy.com/news/2023/12/04/377138.html |access-date=2026-05-11 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}</ref>|| ၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၅ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |title=မုန်းမြို့တွင် KNLA နှင့် PDF များ ခေတ္တဝင်ရောက်နေရာယူထားသည့် နယ်မြေခံတပ်ရင်းအား တပ်မတော် စစ်ကြောင်းများက ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ကာ မြို့အတွင်း လုံခြုံရေးလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်နေဟု နစက ထုတ်ပြန် |url=https://news-eleven.com/article/285077 |access-date=2026-05-11 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref>|| ခမရ ၅၉၉၊ ခမရ ၅၉ဝ ကျရှုံးခြင်း<ref>{{Cite web |date=2023-12-04 |title=မုန်းမြို့က စစ်ကောင်စီစခန်းအားလုံးကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း KNU ထုတ်ပြန် |url=https://www.rfa.org/burmese/news/knu-seize-junta-base-12042023084129.html |access-date=2026-05-11 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကရင်ပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[ဖာပွန်မြို့|ဖာပွန်]] || — || — || — || — || — |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၂ || [[လေးကေ့ကော်မြို့|လေးကေ့ကော်]] || — || — || — || — || — |- | ၃ || [[ကျိုက်ဒုံမြို့|ကျိုက်ဒုံ]] || — || — || — || — || — |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်များ |- | ၁ || [[မယ်စဲ့မြို့|မယ်စဲ့]] || ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု || ၂၄ ဇွန် ၂၀၂၃ <ref>{{Cite web |date=2023-06-24 |title=မယ်စဲ့မြို့နယ်ရှိ စစ်ကောင်စီစခန်းအားလုံး ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု သိမ်းယူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/38487/ |access-date=2026-05-12 |website=Myanmar Now |language=en-US |archive-date=3 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230703042353/https://myanmar-now.org/mm/news/38487/ |url-status=dead }}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[မယ်စဲ့မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] <ref>{{Cite web |last=အောင်အောင် |date=2024-03-28 |title=မယ်စဲ့မြို့ကို တပ်ပေါင်းစု ဘယ်လို သိမ်းခဲ့သလဲ |url=https://burmese.voanews.com/a/7547103.html |access-date=2026-05-12 |language=my}}</ref> |- | ၂ || [[ရှားတောမြို့|ရှားတော]] || ကရင်နီတပ်ပေါင်းစု || ၁၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၀၂၄<ref>{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2024-02-14 |title=ရှားတောမြို့ကို ကရင်နီ ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့ သိမ်းပိုက် |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2024/02/14/89418/ |access-date=2026-05-12 |website=LuduNwayOo |language=my-MM}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ပူးပေါင်းစစ်ဆင်ရေး |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၃ || [[နန်းမယ်ခုံမြို့|နန်းမယ်ခုံ]] || [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၃<ref>{{Cite web |date=2023-11-12 |title=နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်ထိပ်တန်းသတင်းများ - |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/crgpwzjrgz9o |access-date=2026-05-12 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref>|| ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || [[၁၁၁၁ စစ်ဆင်ရေး]] |- | ၄ || [[ရွာသစ်မြို့၊ ဘောလခဲခရိုင်|ရွာသစ်]]|| [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၂၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || ၁၂ မိုင်ကုန်း စစ်စခန်း သိမ်းပိုက်<ref>{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2024-01-28 |title=လွိုင်ကော်၊ ဒီးမော့ဆို၊ ရှားတော၊ ဘောလခဲ၊ မိုးဗြဲ၊ ဖယ်ခုံရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်၊ ရွာသစ်မြို့၊ မော်ချီးမြို့နှင့်မယ်စဲ့မြို့နယ်တို့ကို တော်လှန်ရေးတပ်များက အပြီးသတ်ထိန်းချုပ်ရရှိ |url=https://yktnews.com/2024/01/142323/ |access-date=2026-05-11 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}</ref> |- | ၅ || [[မော်ချီးမြို့|မော်ချီး]] || [[ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့|KNDF]]|| ၂၈ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၄ || ထိန်းချုပ်ထားဆဲ || — || စစ်စခန်းများဆုတ်ခွာသွားခြင်း<ref>{{Cite web |title=အဖိုးတန်သတ္တုများထွက်ရှိသော မော်ချီးမြို့ကို ကရင်နီတော်လှန်ရေးတပ် သိမ်းပိုက် |url=https://www.bnionline.net/mm/news-103096 |access-date=2026-05-11 |website=နိုင်ငံတကာမြန်မာ့သတင်း |language=my}}</ref> |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ထိန်းချုပ်ရာမြို့များ |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | မူလသိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | ရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- ! colspan="7" style="background: #f8f9fa; text-align: left; color: #3366cc; padding-left: 10px;" | မြို့နယ်ခွဲများ |- | ၁ || [[မောတောင်မြို့|မောတောင်]] || [[ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံး|KNU]] ပူးပေါင်းတပ် || ၁၄ နိုဝင်ဘာ၂၀၂၅ || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || ၁၉ မေ ၂၀၂၆ || [[မောတောင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ]] |} {| class="wikitable sortable" style="width: 100%; font-size: 85%; line-height: 1.5em; border: 1px solid #a2a9b1;" |+ style="font-weight: bold; font-size: 110%; padding: 5px;" | တရုတ်ဖိအားနှင့် စစ်ရေးအခြေအနေကြောင့် နယ်မြေထိန်းချုပ်မှု အပြောင်းအလဲဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် မြို့များ (၂၀၂၅–၂၀၂၆) |- style="background: #eaecf0; text-align: center; font-weight: bold;" ! style="width: 5%;" | စဉ် !! style="width: 15%;" | မြို့အမည် !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်သည့်အဖွဲ့ !! style="width: 15%;" | သိမ်းပိုက်ရက်စွဲ !! style="width: 15%;" | လက်ရှိအခြေအနေ !! style="width: 12%;" | နောက်ဆုံးရက်စွဲ !! အပြောင်းအလဲဖြစ်ရသည့် အကြောင်းရင်း |- | ၁ || [[မိုးကုတ်မြို့|မိုးကုတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |- | ၂ || [[မိုးမိတ်မြို့|မိုးမိတ်]] || [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |- | ၃ || [[လားရှိုးမြို့|လားရှိုး]] || [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]]|| - || စစ်တပ်ပြန်ထိန်းချုပ် || - || တရုတ်ဖိအား |} == ကိုးကား == <references /> [[Category:မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများ| ]] [[Category:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] 6t13t3pqou14xi5tjtjpsr3yfjre9th 0 286437 1036069 1035507 2026-06-05T03:13:22Z Ninjastrikers 22896 1036069 wikitext text/x-wiki {{Short description|ဟန်တရုတ် အုပ်စုခွဲ လူမျိုးစု}} {{Infobox ethnic group | group = ကွမ်တုံးလူမျိုး<br />(Cantonese People / 广府人) | image = [[File:CANTONESE_GENTLEMEN_1.jpg|220px]] | caption = ချင်မင်းဆက် ကာလက ကန်တုံလူမျိုး လူကြီးလူကောင်းတစ်ဦး၏ ဓာတ်ပုံ | pop = သန်း ၈၀ ကျော် (ခန့်မှန်း)<ref name="CantonesePop">{{cite book |title=Encyclopedia of Diaspora: Immigrant and Refugee Cultures Around the World |publisher=Springer |year=2005 |pages=47–58}}</ref> | region1 = {{flag|China}} | pop1 = ~ သန်း ၇၀ | ref1 = <ref name="ChinaCensus">{{cite web |url=http://www.stats.gov.cn/ |title=National Bureau of Statistics of China |publisher=stats.gov.cn |access-date=2026-05-24 |url-status=live }}</ref> | region2 = {{flag|Hong Kong}} | pop2 = ~ ၆.၅ သန်း | region3 = {{flag|Macau}} | pop3 = ~ ၆ သိန်းကျော် | region4 = ပြည်ပရောက် တရုတ်ဒီယက်စ်ပိုရာ<br />({{flag|Malaysia}}၊ {{flag|United States}}၊ {{flag|Canada}}၊ {{flag|Vietnam}}၊ {{flag|Singapore}}) | pop4 = ~ ၅ သန်းကျော် | langs = [[ကွမ်တုန်းဘာသာစကား|ကန်တုံစကား (ယွဲ့ဘာသာစကား)]]၊ [[မန်ဒရင်း(ဘာသာစကား)|မန်ဒရင်းစကား]] | rels = [[မဟာယာန ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[တာအိုဘာသာ]]၊ [[ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒ]]၊ [[တရုတ်ရိုးရာဘာသာ]]<br />လူနည်းစု: [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] | related = [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်တရုတ်]]၊ [[ဟတ်ကာလူမျိုး|ဟတ်ကာ]]၊ [[တီယိုချူးလူမျိုး]]၊[[ဟော့ကင်းလူမျိုး]] }} '''ကွမ်တုံးလူမျိုး''' ({{lang-zh|广府人/廣府人}}၊ ကွမ်ဖူရန်) သို့မဟုတ် '''ယွဲ့လူမျိုး''' ({{lang-zh|粤人/粵人}}၊ ယွဲ့ရန်) သည် [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်တရုတ်]] မျိုးနွယ်စုကြီး၏ ပင်မအုပ်စုခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အဓိကအားဖြင့် [[ကွမ်ကျိုးမြို့|ကွမ်ကျိုးမြို့]] (ကန်တုံမြို့)၊ [[ဟောင်ကောင်]]၊ [[မကာအို]] နှင့် ပုလဲမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသတစ်ဝိုက်ရှိ မြို့ကြီးများတွင် အခြေချနေထိုင်ကြပြီး ယွဲ့ဘာသာစကား ကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောဆိုကြသည်။<ref name="Cantonese1">{{Cite book |title=Chinese Overseas: Comparative Cultural Issues |publisher=Hong Kong University Press |pages=92–93}}</ref> ကျယ်ပြန့်သော သဘောအရ "ကွမ်တုံသားများ" ဆိုသည့် အသုံးအနှုန်းသည် [[ကွမ်တုန်းပြည်နယ်|ကွမ်တုံ]] နှင့် [[ကွမ်ရှီး (ကျွမ့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ)|ကွမ်ရှီး]] ပြည်နယ်နှစ်ခုစလုံး (စုပေါင်း၍ လျန်ကွမ်း - Liangguang ဟု လူသိများသည်) တွင် မှီတင်းနေထိုင်ကြသော ဟန်တရုတ်လူမျိုးအားလုံးကို ရည်ညွှန်းနိုင်သလို၊ ကွမ်တုံပြည်နယ်သားများကို သီးသန့်ခွဲခြားခေါ်ဆိုရာတွင်လည်း အသုံးပြုသည်။<ref name="Cantonese1" /> သမိုင်းကြောင်းအရ ကွမ်ကျိုးမြို့နှင့် ပုလဲမြစ်ဝကျွန်းပေါ်ဒေသကို ဗဟိုပြုခဲ့သော ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် ၁၉ ရာစု ဗြိတိသျှနှင့် ပေါ်တူဂီကိုလိုနီခေတ်များအတွင်း ဟောင်ကောင်နှင့် မကာအိုတို့တွင် ကွမ်တုံးဘာသာစကားကို အဓိကရုံးသုံးနှင့် လူထုဆက်သွယ်ရေးဘာသာစကားအဖြစ် အခိုင်အမာ အခြေစိုက် တည်ထောင်နိုင်ခဲ့ကြသည်။ လက်ရှိတွင် မန်ဒရင်းဘာသာစကား (ရုံးသုံးတရုတ်စကား) ၏ လွှမ်းမိုးမှု အားကောင်းလာသော်လည်း၊ကွမ်တုံးဘာသာစကားသည် ကွမ်တုံနှင့် ကွမ်ရှီးပြည်နယ်တို့တွင် အများစု နေ့စဉ်ပြောဆိုသုံးစွဲနေဆဲဖြစ်သော ပင်မဒေသန္တရဘာသာစကားအဖြစ် ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။ အခြားသော ယွဲ့တရုတ်ဒေသိယစကားကွဲများကို ပြောဆိုကြသူများ (ဥပမာ - ထိုက်ရှန်စကားပြော ထိုက်ရှန်လူမျိုးများ) ကိုလည်း တစ်ခါတစ်ရံတွင် ကန်တုံလူမျိုးစုအောက်၌ ထည့်သွင်းသတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ သို့ရာတွင် ကွမ်တုံပြည်နယ်အတွင်း၌ပင် နေထိုင်ကြသော်လည်း ယွဲ့နွယ်ဝင်မဟုတ်သော အခြားတရုတ်ဘာသာစကားကွဲများကို ပြောဆိုကြသည့် [[ဟတ်ကာလူမျိုး|ဟတ်ကာလူမျိုး (Hakka)]] များနှင့် မင်းစကားပြောသူများ (ဥပမာ - ဟုတ်ကင်၊ တီယိုချူး နှင့် လဲ့ကျိုး လူမျိုးစုများ) မှာမူ ကန်တုံလူမျိုးများနှင့် ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာစကား ကွဲပြားကြသဖြင့် ကွမ်တုံလူမျိုးစုအောက်တွင် အကျုံးမဝင်ပေ။ == အမည်ရင်းမြစ် == "ကွမ်တုံး" (Cantonese) ဟူသော ဝေါဟာရသည် သမိုင်းကြောင်းအရ တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း [[ကွမ်တုန်းပြည်နယ်]]၏ မြို့တော်ဖြစ်သော [[ကွမ်ကျိုးမြို့]] (သမိုင်းဝင်ခေါ်ဝေါ်ပုံ: ကန်တုံမြို့ - Canton) ကို အစွဲပြု၍ ပေါ်ပေါက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် ဘာသာဗေဒနှင့် မနုဿဗေဒအရ ပိုမိုတိကျသော မူရင်းအသံထွက်မှာ "ကွမ်ဖူရန်" ({{lang-zh|广府人/廣府人}}၊ Gwongfu ren) ဖြစ်ပြီး "ကွမ်ကျိုးအုပ်ချုပ်ရေးဒေသ (ကွမ်ဖူ) အတွင်းရှိ နေထိုင်သူများ" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။<ref>Guangdong Provincial Department of Culture. (2012). ''The Lingnan Culture and Cantonese Identity''. Guangdong People's Publishing House.</ref> အခြားတစ်ဖက်တွင် ၎င်းတို့အား ရှေးဟောင်းဒေသရင်းမျိုးနွယ်စုများကို အစွဲပြု၍ "ယွဲ့ရန်" ({{lang-zh|粤人/粵人}}၊ Yueren) ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။ ခေတ်သစ်ပညာရပ်ဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းများတွင် "ကွမ်တုံး" ဆိုသည့် စကားလုံးသည် ကွမ်တုန်းနှင့် ကွမ်ရှီးဒေသရှိ ပုလဲမြစ်ဝကျွန်းပေါ်စကားကို ပြောဆိုသော ယွဲ့ဟန်တရုတ် မျိုးနွယ်စုများကို အများစု ရည်ညွှန်းသော်လည်း၊ နိုင်ငံတကာတွင်မူ ၎င်းတို့၏ ထင်ရှားသော ဘာသာစကား၊ အစားအစာ နှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုစုစုပေါင်းကို ခြုံငုံခေါ်ဆိုသည့် ဘုံအမည်နာမအဖြစ် အတည်ပြုအသုံးပြုလျက်ရှိသည်။<ref>Bolton, Kingsley (2003). ''Chinese Englishes: A Sociolinguistic History''. Cambridge University Press. ISBN 90-04-12062-9.</ref> == သမိုင်းကြောင်း == ကွမ်တုန်းနှင့် ကွမ်ရှီး အပါအဝင် လျန်ကွမ်းဒေသတွင် မူလက ဟန်တရုတ်မဟုတ်သော မျိုးနွယ်စုပေါင်းစုံ ပါဝင်သည့် "ပိုင်ယွဲ့" ({{lang-zh|百越}}၊ ရာစုခိုင်သော ယွဲ့မျိုးနွယ်များ) ဟု ခေါ်ဆိုသည့် ဒေသခံလူမျိုးများ အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ခရစ်မတိုင်မီ ၂၁၄ ခုနှစ် [[လင်ချီမင်းဆက်|ချင်မင်းဆက်]] ကာလတွင် [[ချင်ရှီဟွမ်]]သည် တောင်ပိုင်းဒေသသို့ စစ်တပ်များ စေလွှတ်တိုက်ခိုက်စေခဲ့ပြီး ကွမ်ကျိုးမြို့ (ထိုခေတ်အခေါ်: ပန်ယွီ - Panyu) ကို တည်ထောင်ကာ မိမိတို့အင်ပါယာအောက်သို့ စတင်သွတ်သွင်းခဲ့သည်။ ချင်မင်းဆက် ပျက်သုဉ်းချိန်တွင် ဗိုလ်ချုပ်ကျောက်ထို့ (Zhao Tuo) သည် ဒေသခံ ပိုင်ယွဲ့လူမျိုးများနှင့် ပူးပေါင်းကာ "နန်ယွဲ့နိုင်ငံ" ({{lang-zh|南越/南粵}}၊ Nanyue) ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး၊ ယင်းသည် ကွမ်တုံးမျိုးနွယ်စုများ၏ ရှေးဦးနိုင်ငံရေးအစပြုမှု ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>Sima Qian. ''Records of the Grand Historian (Shiji)''. "Biography of Nanyue".</ref> [[ဟန်မင်းဆက်]] (Han dynasty) ကာလတွင် နန်ယွဲ့နိုင်ငံကို အင်ပါယာအတွင်း ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီးနောက် မြောက်ပိုင်းမှ ဟန်တရုတ်လူမျိုးများသည် စစ်ဘေးစစ်ဒဏ်များနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် တောင်ပိုင်းသို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ မြောက်ပိုင်းဟန်တရုတ်များ တရိပ်ရိပ် ရွှေ့ပြောင်းလာခြင်းသည် တန်မင်းဆက် နှင့် စုန့်မင်းဆက် များအထိ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ မြောက်ပိုင်းမှ ရောက်ရှိလာသော ဟန်တရုတ်တို့၏ ဘာသာစကား၊ ယဉ်ကျေးမှုများသည် ဒေသခံ ပိုင်ယွဲ့လူမျိုးများ၏ ဓလေ့စရိုက်များနှင့် ရောနှောပေါင်းစပ်သွားရာမှ ခေတ်သစ် "ကွမ်တုံးလူမျိုး" ဟူသော ဝိသေသလက္ခဏာနှင့် မူရင်း ရှေးဟောင်းတရုတ်အသံများ ကျန်ရှိနေသည့် ကွမ်တုံးဘာသာစကား (ယွဲ့စကား) တို့ သီးခြားထင်ရှားစွာ ကွဲထွက်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။<ref>Constable, Nicole (1996). ''Guest People: Hakka Identity in China and Abroad''. University of Washington Press.</ref> မင်မင်းဆက်နှင့် ချင်းမင်းဆက်ကာလများတွင် ကွမ်ကျိုးမြို့သည် တရုတ်နိုင်ငံ၏ အဓိက ရေကြောင်းပိုးလမ်းမကြီး ဗဟိုချက်နှင့် နိုင်ငံခြားသားများနှင့် ကုန်သွယ်ခွင့်ပြုသည့် တစ်ဦးတည်းသော ဆိပ်ကမ်းမြို့ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော [[ဘိန်းစစ်ပွဲများ]]၏ ရလဒ်အဖြစ် ဟောင်ကောင်ကို ဗြိတိသျှတို့ကလည်းကောင်း၊ မကာအိုကို ပေါ်တူဂီတို့ကလည်းကောင်း ကိုလိုနီနယ်မြေအဖြစ် ရယူခဲ့ရာ ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် အဆိုပါဒေသများသို့ အလုံးအရင်းနှင့် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ပြီး ကွမ်တုံးဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုကို နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးနှင့် အနုပညာပြဇာတ်ကဏ္ဍများအထိ မြှင့်တင်နိုင်ခဲ့ကြသည်။<ref>Faure, David (2007). ''Emperor and Ancestor: State and Lineage in South China''. Stanford University Press.</ref> ၁၉ ရာစုလယ်မှ ၂၀ ရာစုအတွင်း စီးပွားရေး အကျပ်အတည်းများနှင့် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများကြောင့် ကွမ်တုံးလူမျိုးအများအပြားသည် အရှေ့တောင်အာရှ (မလေးရှား၊ စင်ကာပူ၊ မြန်မာ) သာမက မြောက်အမေရိက (အမေရိကန်၊ ကနေဒါ)၊ ဥရောပနှင့် ဩစတြေးလျနိုင်ငံတို့သို့ အကြီးအကျယ် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြသည်။ ဤသို့ဖြင့် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ "တရုတ်တန်း" များတွင် ကွမ်တုံးယဉ်ကျေးမှုနှင့် ကွမ်တုံးစကားသည် ကမ္ဘာသိ တရုတ်ရိုးရာကိုယ်စားပြု ပြည်ပရောက် အင်အားစုကြီးတစ်ခုအဖြစ် ယနေ့တိုင် အခိုင်အမာ ရပ်တည်လျက်ရှိသည်။<ref>Pan, Lynn (1999). ''The Encyclopedia of the Chinese Overseas''. Harvard University Press.</ref> == မျိုးရိုးဗီဇ နောက်ခံ == မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဗမာလူမျိုးများနှင့် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း ကွမ်တုံးလူမျိုး များ၏ မျိုးရိုးဗီဇ ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ ဖြစ်ပေါ်လာပုံ သည် အပြန်အလှန် အလွန်ဆင်တူမှု ရှိကြသည်<ref name="HUGO2009">{{cite journal |author=The HUGO Pan-Asian SNP Consortium |title=Mapping Human Genetic Diversity in Asia |journal=Science |volume=326 |issue=5959 |pages=1541–1545 |year=2009 |doi=10.1126/science.1177074}}</ref>။ ကွမ်တုံးလူမျိုးများနှင့် ဗမာလူမျိုးများ၏ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှု (Y-DNA) တွင် မြောက်ဘက်မှ ဆင်းသက်လာခဲ့ကြသည့် တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွားများ၏ အဓိက လက္ခဏာဖြစ်သော Haplogroup O2-M122 က အဓိက လွှမ်းမိုးထားသည်<ref name="MyanmarGenetics">{{cite journal |last1=Summerer |first1=M. |last2=Horst |first2=J. |title=Large-scale mitochondrial DNA analysis in Southeast Asia ensures more insights into Myanmar's population history |journal=BMC Evolutionary Biology |volume=14 |pages=17 |year=2014 |doi=10.1186/1471-2148-14-17}}</ref><ref name="Ping2015">{{cite journal |last1=Ping |first1=W. |last2=Yao |first2=H. B. |title=Genetic Landscape of the Guangfu Cantonese Population Inferred from Y-Chromosome Markers |journal=PLOS ONE |volume=10 |issue=5 |pages=e0126488 |year=2015 |doi=10.1371/journal.pone.0126488}}</ref>။မြောက်ဘက်မှ ရွှေ့ပြောင်းလာသော အဆိုပါ တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား အမျိုးသားများသည် တောင်ဘက်ရှိ ဌာနေအမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်သားမွေး ပြုခဲ့ကြသည်။ ဤတွင် ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် ဌာနေ ပိုင်ယွဲ့ အမျိုးသမီးများနှင့် သွေးနှောခဲ့ကြပြီး၊ ဗမာလူမျိုးများသည် မြန်မာ့မြေပြင်တွင် စောစီးစွာ အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည့် ပိုင်ယွဲ့လူမျိုးများမှ ဆင်းသက်လာသော ရှမ်း နှင့် မွန် နွယ်ဖွား အမျိုးသမီးများနှင့် အဓိက သွေးနှောခဲ့ကြသည်<ref name="Wen2004">{{cite journal |last1=Wen |first1=B. |last2=Li |first2=H. |title=Genetic evidence supports a demic diffusion of Han culture from North to South China |journal=Nature |volume=431 |issue=7006 |pages=302–305 |year=2004 |doi=10.1038/nature03010}}</ref><ref name="MyanmarGenetics" />။ ဤသို့ "မြောက်ပိုင်း ဖခင်ဗီဇ + တောင်ပိုင်း ဌာနေမိခင်ဗီဇ" ပေါင်းစပ်မှု ပုံသေနည်း တူညီခြင်းကြောင့် ဗမာလူမျိုးများနှင့် ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် တရုတ်မြောက်ပိုင်းသားများနှင့် မတူဘဲ အသားညိုခြင်း၊ မျက်လုံး ပိုမိုထင်ရှားခြင်း စသည့် အရှေ့တောင်အာရှဆန်သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာ (Phenotype) နှင့် တစ်ကိုယ်လုံးစာ DNA (Autosomal DNA) ချိတ်ဆက်မှုများတွင် အပြန်အလှန် ဆင်တူနီးစပ်မှု ရှိနေကြခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="HUGO2009" />။ မျိုးရိုးဗီဇ သုတေသနပြုချက်များအရ ကွမ်တုံးလူမျိုးများ၏ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှု (Y-DNA) သည် [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|တရုတ်မြောက်ပိုင်း ဟန်လူမျိုးများ]]နှင့် အလွန်နီးစပ်မှု ရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ကွမ်တုံးအမျိုးသားများ၏ ၇၅% ကျော်တွင် တရုတ်ဟန်လူမျိုးများ၏ အဓိက လက္ခဏာဖြစ်သော Haplogroup O-M122(အထူးသဖြင့် O2) ပါဝင်နေသည်<ref name="Ping2015">{{cite journal |last1=Ping |first1=W. |last2=Yao |first2=H. B. |title=Genetic Landscape of the Guangfu Cantonese Population Inferred from Y-Chromosome Markers |journal=PLOS ONE |volume=10 |issue=5 |pages=e0126488 |year=2015 |doi=10.1371/journal.pone.0126488}}</ref>။၎င်းအချက်က သမိုင်းတစ်လျှောက် (အထူးသဖြင့် ချင် (Qin)၊ ဟန် (Han) နှင့် တန် (Tang) မင်းဆက်များအတွင်း) မြောက်ပိုင်းမှ စစ်မက်ဘေးရန်ကြောင့် တောင်ဘက်သို့ အလုံးအရင်း ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့ကြသည့် မြောက်ပိုင်းသား ဖခင်မျိုးရိုးများက ကွမ်တုံးဒေသ၌ အခြေချ လွှမ်းမိုးခဲ့ကြောင်း သက်သေပြနေသည်<ref name="Wen2004" />။ ဖခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှုနှင့် မတူဘဲ မိခင်ဘက်မှ ဆင်းသက်မှု (mtDNA) တွင်မူ ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် တရုတ်တောင်ပိုင်း ရိုးရာတိုင်းရင်းသားများနှင့် ပိုမိုနီးစပ်သည်ကို တွေ့ရသည်။ကွမ်တုံးလူမျိုးများ၏ mtDNA တွင် တောင်ပိုင်းဒေသခံ [[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|တိုင်-ကဒိုင်]] နှင့် [[အော်စထရိုနီးရှန်း ဘာသာစကားများ|ဩစထရိုနီးရှန်း]] နွယ်ဖွားများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည့် Haplogroup B, F, R နှင့် M7 လက္ခဏာများ မြင့်မားစွာ ပါဝင်နေသည်<ref name="Yao2002">{{cite journal |last1=Yao |first1=Y. G. |last2=Kong |first2=Q. P. |title=Phylogeographic differentiation of mitochondrial DNA in Han Chinese |journal=American Journal of Human Genetics |volume=70 |issue=3 |pages=635–651 |year=2002 |doi=10.1086/338999}}</ref>။ဤအချက်က မြောက်ပိုင်းမှ ပြောင်းရွှေ့လာသော ဟန်အမျိုးသားများသည် ကွမ်တုံးဒေသရှိ ဌာနေ ပိုင်ယွဲ့ အမျိုးသမီးများနှင့် အိမ်ထောင်သားမွေး ပြုခဲ့ကြသည့်အတွက် မိခင်ဘက်တွင် တောင်ပိုင်းသွေး ပိုမိုလွှမ်းမိုးသွားခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြနေသည်<ref name="Wen2004" />။ ခန္ဓာကိုယ်ဖွဲ့စည်းပုံ မျိုးရိုးဗီဇ(Autosomal DNA) ကို လေ့လာသောအခါ ကွမ်တုံးလူမျိုးများသည် တရုတ်မြောက်ပိုင်းသားများနှင့် တရုတ်တောင်ပိုင်း တိုင်းရင်းသားများအကြား ကြားခံဗီဇ အဖြစ် တည်ရှိနေသည်။ကွမ်တုံးလူမျိုးများတွင် ဟော့ကင်း (Hokkien) နှင့် ဟတ်ကာ (Hakka) လူမျိုးများကဲ့သို့ပင် မြောက်ပိုင်းဟန်ဗီဇ (Northern component) နှင့် တောင်ပိုင်းဗဟိုရက်ဗီဇ (Southern indigenous component) တို့ ပျော်ဝင်လျက်ရှိပြီး၊ ၎င်းတို့၏ မျိုးရိုးဗီဇ စုဖွဲ့မှုသည် ဒေသတွင်းရှိ တိုင်-ကဒိုင် စကားပြော လူမျိုးစုများနှင့်လည်း တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း နီးစပ်မှု ရှိနေသည်<ref name="TheHUGO2009">{{cite journal |author=The HUGO Pan-Asian獨 SNP Consortium |title=Mapping Human Genetic Diversity in Asia |journal=Science |volume=326 |issue=5959 |pages=1541–1545 |year=2009 |doi=10.1126/science.1177074}}</ref>။ == ကိုးကား == <references /> [[ကဏ္ဍ:တရုတ် လူမျိုးများ]] oca4pxc8qrjbiav9iipvoqfw3k0sm1x 0 286446 1036072 1035505 2026-06-05T03:13:46Z Ninjastrikers 22896 1036072 wikitext text/x-wiki {{Short description|ဟန်တရုတ် အုပ်စုခွဲ လူမျိုးစု}} {{Infobox ethnic group | group = ဟော့ကင်းလူမျိုးစု <br>(မင်နန်လူမျိုး) | native_name = {{Infobox Chinese | child = yes | s = 闽南人 | t = 閩南人 | poj = Bân-lâm-lâng | p = Mǐnnánrén | s2 = 福建人 | t2 = 福建人 | poj2 = Hok-kiàn-lâng | p2 = Fújiànrén }} | image = A'Chu and other stories (1920) (14597338250).jpg | image_size = | caption = | population = သန်း ၅၀ ကျော် (ခန့်မှန်း) | regions = | region1 = {{flag|Taiwan}} | pop1 = ၁၆.၅ သန်း (ထိုင်ဝမ်လူဦးရေ၏ ၇၀%) | region2 = {{flag|China}} | pop2 = ၁၅ သန်း+ (ဖူကျန်းတောင်ပိုင်း) | region3 = {{flag|Malaysia}} | pop3 = ၂.၅ သန်း+ | region4 = {{flag|Singapore}} | pop4 = ၁.၁ သန်း+ | region5 = {{flag|Indonesia}} | pop5 = ၁ သန်း+ | region6 = {{flag|Philippines}} | pop6 = ၁ သန်းခန့် | region7 = {{flag|Myanmar}} | pop7 = ၄ သိန်းဝန်းကျင် | region8 = {{flag|United States}} | pop8 = ၂ သိန်းခန့် | languages = [[တောင်ပိုင်းမင်းဘာသာစကား|တောင်ပိုင်းမင်းဘာသာစကား (Min Nan)]]၊ <br>[[ဟော့ကင်းဘာသာစကား|ဟော့ကင်းစကား]]၊ [[ထိုင်ဝမ်ဘာသာစကား|ထိုင်ဝမ်ဟော့ကင်းစကား]] | religions = [[တရုတ်ရိုးရာဘာသာ]]၊ [[မဟာယာန]][[ဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[တာအိုဘာသာ]]၊ <br>[[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] | related = [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်တရုတ်မျိုးနွယ်စုများ]] (အထူးသဖြင့် [[ထီယိုချူးလူမျိုး]]၊ [[ဟတ်ကာလူမျိုး]]၊ [[ကွမ်တုံးလူမျိုး]]) }} '''ဟော့ကင်းလူမျိုး''' သို့မဟုတ် '''မင်နန်လူမျိုး''' ({{lang-zh|闽南人/閩南人}}၊ မင်နန်ရန်) သည် [[ဟန်တရုတ်လူမျိုး|ဟန်တရုတ်]] မျိုးနွယ်စုကြီး၏ ပင်မအုပ်စုခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် [[တရုတ်နိုင်ငံ]] အရှေ့တောင်ပိုင်း [[ဖူကျန့်ပြည်နယ်|ဖူကျန်းပြည်နယ်]] (အထူးသဖြင့် ဖူကျန်းတောင်ပိုင်း မင်နန်ဒေသ) မှ မြစ်ဖျားခံ ဆင်းသက်လာကြသူများဖြစ်ပြီး [[တောင်ပိုင်းမင်းဘာသာစကား|တောင်ပိုင်းမင်ဘာသာစကား (မင်နန်း)]] ၏ အဓိကအုပ်စုခွဲဖြစ်သော [[ဟော့ကင်းဘာသာစကား|ဟော့ကင်းစကား]] ကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောဆိုကြသည်။<ref name="European perspectives on Taiwan">{{Cite book |last=Damm |first=Jens |date=2012 |title=European perspectives on Taiwan |publisher=Springer VS |isbn=978-3-531-94303-9 |editor-last=Damm |editor-first=Jens |location=Wiesbaden |page=62 |chapter=Multiculturalism in Taiwan and the Influence of Europe |editor-last2=Lim |editor-first2=Paul}}</ref><ref>{{Cite book |last=Bolton |first=Kingsley |date=14 September 2020 |title=The Handbook of Asian Englishes |url=https://books.google.com/books?id=Xhr9DwAAQBAJ&pg=PA565 |last2=Botha |first2=Werner |last3=Kirkpatrick |first3=Andy |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-118-79165-3}}</ref>{{Sfn|Ding|2016}} သမိုင်းကြောင်းနှင့် ဒေသအလိုက် အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ခေါ်ဆိုကြရာ တရုတ်ပြည်မကြီးတွင် မင်နန်လူမျိုး၊ ထိုင်ဝမ်တွင် ဟောက်လောက်လူမျိုး (Hoklo/Holo) သို့မဟုတ် ဘန်လမ်လူမျိုး (Bân-lâm-lâng) ဟုလည်းကောင်း၊ မြန်မာနိုင်ငံ အပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများတွင် ဟော့ကင်းလူမျိုး၊ဟုတ်ကင်လူမျိုး သို့မဟုတ် ဖူကျန်းလူမျိုး ({{lang-zh|福建人}}၊ Hok-kiàn-lâng) ဟုလည်းကောင်း အများဆုံး လူသိများသည်။{{Sfn|Ding|2016}} လက်ရှိတွင် ဟော့ကင်းလူမျိုးများကို တရုတ်ပြည်မကြီး၊ [[ထိုင်ဝမ်]]၊ [[စင်ကာပူနိုင်ငံ|စင်ကာပူ]]၊ [[မလေးရှားနိုင်ငံ|မလေးရှား]]၊ [[မြန်မာနိုင်ငံ]]၊ အခြားအရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများနှင့် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု|အမေရိကန်နိုင်ငံ]] တို့တွင် ထင်ရှားသော လူဦးရေအင်အားဖြင့် တွေ့ရှိရသည်။ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် မိမိတို့၏ သီးခြားထင်ရှားသော ယဉ်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးတမ်းနှင့် ဗိသုကာလက်ရာများကို ထိန်းသိမ်းထားကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ရိုးရာဗိသုကာလက်ရာများ ဖြစ်ကြသော ဟော့ကင်းဘုရားကျောင်းများနှင့် ဘုံကျောင်းများတွင် မြင့်မား၍ ဘေးသို့စွင့်ကားကာ အဆုံးသတ်တွင် ငှက်မြီးကဲ့သို့ ကော့ညွတ်တက်သွားသော အမိုးခေါင်မိုးများ ပါရှိပြီး၊ အဆောက်အအုံများအတွင်း၌ သစ်သားနှင့် ကြွေထည်မြေထည်များကို အသုံးပြု၍ အနုစိတ် လက်ရာမြောက်စွာ မွမ်းမံအလှဆင်လေ့ရှိသည်။ ထိုင်ဝမ်သုံး ဟော့ကင်းစကား အပါအဝင် ဟော့ကင်းဘာသာစကားများသည် တောင်ပိုင်းမင်းဘာသာစကားစု၏ အဓိကကျသော မဏ္ဍိုင်ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် အခြားသော တောင်ပိုင်းမင်အုပ်စုခွဲများ ဖြစ်ကြသည့် [[ထီယိုချူးဘာသာစကား|ထီယိုချူး (Teochew)]]၊ ဇောင်ရှန် (Zhongshan)၊ ဟိုင်နန် (Hainanese) နှင့် လဲ့ကျိုး (Leizhou) စကားများနှင့် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ အပြန်အလှန် နားလည်သဘောပေါက်နိုင်စွမ်း (Mutually intelligible) ရှိကြသည်။ == သမိုင်းကြောင်း == ဟော့ကင်း (မင်နန်) လူမျိုးများ၏ မျိုးရိုးနောက်ခံသည် တရုတ်ပြည်မကြီး မြောက်ပိုင်း ရေဝေရေလဲဒေသဖြစ်သော မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်းတစ်ဝိုက်တွင် စတင်ခဲ့သည်။ ခရစ်နှစ် ၃ ရာစုနှင့် ၄ ရာစု [[ကျင့်မင်းဆက်|ကျင့်မင်းဆက် (Jin dynasty)]] ကာလအတွင်း မြောက်ပိုင်းမှ တိုင်းတစ်ပါးသားများ ဝင်ရောက်ကျူးကျော်မှု ကြောင့် ဟန်တရုတ်အများအပြားသည် စစ်ဘေးလွတ်ရာ တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း ဖူကျန်းဒေသသို့ ပထမဆုံးအကြိမ် အလုံးအရင်းနှင့် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြသည်။ ထိုသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာသူများသည် ဖူကျန်းရှိ အဓိကမြစ်ကြီး ရှစ်သွယ်ကို အခြေပြု၍ နေထိုင်ခဲ့ကြသဖြင့် သမိုင်းတွင် "မြစ်ရှစ်သွယ်တစ်လျှောက် ဟန်များအခြေချခြင်း"ဟု လူသိများသည်။<ref>Clark, Hugh R. (2007). ''Community, Culture, and Economy on the Southern Chinese Frontier: Quanzhou and International Trade, 900–1300''. Cambridge University Press. ISBN 90-04-12062-9.</ref> တန်မင်းဆက် နှင့် ဆောင်မင်းဆက် များအတွင်း မြောက်ပိုင်းမှ ဟန်တရုတ်များ ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းဝင်ရောက်လာပြီး ဒေသခံ ပိုင်ယွဲ့ မျိုးနွယ်စုများနှင့် ရောနှောပေါင်းစပ်ကာ မိမိတို့၏ သီးခြားဝိသေသဖြစ်သော "မင်နန်" (ဖူကျန်းတောင်ပိုင်း) ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘာသာစကားကို စတင်ပုံဖော်ခဲ့ကြသည်။ ဆောင်မင်းဆက်ကာလတွင် ဖူကျန်းတောင်ပိုင်းရှိ [[ချွမ်ကျိုးမြို့|ချွမ်ကျိုး]] နှင့် [[ကျန်းကျိုးမြို့|ကျန်းကျိုး]] မြို့များသည် နိုင်ငံတကာ ရေကြောင်းပိုးလမ်းမကြီး၏ အရေးပါသော ဆိပ်ကမ်းမြို့ကြီးများ ဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊ ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် ရေကြောင်းကုန်သွယ်ရေးတွင် ထိပ်တန်းမှ ဦးဆောင်သူများ ဖြစ်လာခဲ့သည်။<ref>Schottenhammer, Angela (2001). ''The Emporium of the World: Maritime Quanzhou, 10th–14th Centuries''. Brill. ISBN 978-90-04-11773-0.</ref> ၁၇ ရာစု [[မင်မင်းဆက်|မင်မင်းဆက်]] ပျက်သုဉ်းပြီး [[ချင်းမင်းဆက်]] (Qing dynasty) တက်လာချိန် နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများကြောင့် ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် အိမ်နီးချင်း [[ထိုင်ဝမ်]]ကျွန်းသို့ ပင်လယ်ကိုဖြတ်ကျော်၍ အလုံးအရင်းနှင့် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြရာ တဖြည်းဖြည်းနှင့် ထိုင်ဝမ်လူဦးရေ၏ အဓိကအစုအဝေး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုအစောပိုင်းတွင် စီးပွားရေးအခွင့်အလမ်းများကြောင့် ၎င်းတို့သည် ရေကြောင်းလမ်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာ၊ စင်ကာပူ၊ မလေးရှား၊ အင်ဒိုနီးရှားနှင့် ဖိလစ်ပိုင် အစရှိသည့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ (နန်ယန် - Nanyang) သို့ အကြီးအကျယ် ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြပြီး ဒေသခံစီးပွားရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုများတွင် အဓိကမဏ္ဍိုင်အဖြစ် ပါဝင်လာခဲ့ကြသည်။<ref>Pan, Lynn (1999). ''The Encyclopedia of the Chinese Overseas''. Harvard University Press. ISBN 0-674-25210-5.</ref> == မျိုးဗီဇဆိုင်ရာ နောက်ခံသမိုင်း == မျိုးဗီဇဗေဒ သုတေသနပြုချက်များအရ ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် ဘာသာစကားနှင့် မနုဿဗေဒသမိုင်းအရ တရုတ်မြောက်ပိုင်း ဟန်တရုတ် များမှ ဆင်းသက်လာခဲ့ကြသော်လည်း၊ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ တောင်ပိုင်းတွင် အခြေချနေထိုင်ခဲ့စဉ်အတွင်း ဒေသရင်း တောင်ပိုင်းမျိုးနွယ်စုများနှင့် ဗီဇချင်း သိသာစွာ ပေါင်းစပ်သွားခဲ့ကြောင်း ပြသနေသည်။ ဖခင်ဖက်မှ ဆင်းသက်မှုကို ဖော်ပြသည့် Y-DNA လေ့လာမှုများအရ ဟော့ကင်းအမျိုးသားများ၏ ပင်မမျိုးဗီဇစုသည် တရုတ်မြောက်ပိုင်း ဟန်တရုတ်များတွင် အတွေ့ရဆုံးဖြစ်သည့် Haplogroup O3 (O-M122) ဖြစ်ပြီး ခန့်မှန်းခြေ ၆၅% မှ ၈၀% အထိ ရှိသည်။<ref name="Wen2004">Wen, B., Li, H., Lu, D. et al. (2004). "Genetic evidence supports a coherent migrant-with-admixture model for several Han Chinese populations". ''Nature'', 431, 302–305.</ref> သမိုင်းဦးကာလနှင့် စစ်မက်ဖြစ်ပွားချိန်များတွင် တရုတ်မြောက်ပိုင်းမှ ဟန်တရုတ်အမျိုးသားများသည် တောင်ပိုင်းဖူကျန်းဒေသသို့ စနစ်တကျ အုပ်စုလိုက် ပြောင်းရွှေ့လာခဲ့ကြသည်ဟူသော သမိုင်းအထောက်အထားကို သိပ္ပံနည်းကျ ခိုင်မာစေသည်။ သို့ရာတွင် မိခင်ဖက်မှ ဆင်းသက်မှုကိုပြသသည့် mtDNA ကို စစ်ဆေးသည့်အခါ ဟော့ကင်းလူမျိုးများတွင် မြောက်ပိုင်းဗီဇများထက် တောင်ပိုင်းဒေသခံ ပိုင်ယွဲ့ အနွယ်ဝင်များ၊[[ခရာ-ဒိုင် ဘာသာစကားများ|ခရာ-ဒိုင်]]၊ ဩစထရိုနီးရှန်း (Austronesian) မျိုးနွယ်စုများတွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည့် Haplogroup O1 (O-M119) နှင့် Haplogroup O2 ဗီဇများက ပိုမိုမြင့်မားစွာ လွှမ်းမိုးနေသည်ကို တွေ့ရသည်။<ref name="Xue2006">Xue, Y., Zerjal, T., Bao, W. et al. (2006). "Male demography in East Asia: a palimpsest of recent cultural transitions". ''The American Journal of Human Genetics'', 79(2), 208–221.</ref> ဗီဇစု (Autosomal DNA) ကို ခြုံငုံဆန်းစစ်ချက်များအရ ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် မြောက်ပိုင်းမှ ဆင်းသက်လာသော ဟန်တရုတ် အမျိုးသားများနှင့် ဖူကျန်းဒေသခံ တောင်ပိုင်းမျိုးနွယ်စု အမျိုးသမီးများ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ သွေးနှောပေါင်းစပ်ခြင်း ကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ဗီဇအရ တရုတ်မြောက်ပိုင်းသားစစ်စစ်များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ဟော့ကင်းလူမျိုးများသည် အိမ်နီးချင်း ကွမ်တုံးလူမျိုးများကဲ့သို့ပင် တောင်ပိုင်းခရာ-ဒိုင်နွယ်ဝင် ကျွမ့် (Zhuang) လူမျိုး၊ ဒိုင်း (Dai) လူမျိုးများနှင့် ဗီဇချင်း ပိုမိုနီးစပ်မှု ရှိကြသည်။<ref name="Wen2004" /><ref>The HUGO Pan-Asian SNP Consortium. (2009). "Mapping Human Genetic Diversity in Asia". ''Science'', 326(5959), 1541–1545.</ref> ကွမ်တုံးလူမျိုးများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ရင် ဟော့ကင်းလူမျိုးတွေမှာ တရုတ်မြောက်ပိုင်း ဟန်တရုတ် (တိဗက်-ဗမာနွယ်) ဗီဇအချိုးအစား ပိုမိုမြင့်မားစွာ ကျန်ရှိနေသည်။ ==ထင်ရှားသော ဟော့ကင်းနွယ်ဖွားများ== ကမ္ဘာ့စီးပွားရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေးနှင့် သိပ္ပံကဏ္ဍတို့တွင် ထိပ်တန်းမှ ပါဝင်နေကြသည့် အကျော်အမော်များ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့အနက်မှ ကဏ္ဍအလိုက် အထင်ရှားဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်အချို့ကို အောက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ === စီးပွားရေးနှင့် လုပ်ငန်းရှင်ကြီးများ === * '''တန်ကတ်ကီး (Tan Kah Kee / 陈嘉庚):''' (၁၈၇၄–၁၉၆၁) အရှေ့တောင်အာရှ၏ ထင်ရှားသော ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား ရာဘာလုပ်ငန်းရှင်ကြီးနှင့် အလှူရှင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် စင်ကာပူနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ (အထူးသဖြင့် ရှမန်တက္ကသိုလ် - Xiamen University) တို့တွင် ပညာရေးကဏ္ဍ တိုးတက်မှုအတွက် အဓိက ပံ့ပိုးကူညီခဲ့သူ မျိုးချစ်ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး ဖြစ်သည်<ref name="TanKahKee">{{cite book |last1=Ward |first1=A. |title=Tan Kah Kee: The Making of an Overseas Chinese Legend |publisher=World Scientific |year=2002 |isbn=978-9812381422}}</ref>။ * '''ရောဘတ်ကွတ် (Robert Kuok / 郭鹤年):''' မလေးရှားနိုင်ငံ၏ အချမ်းသာဆုံး ဆယ်စုနှစ်များစွာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး ဆန်၊ သကြား၊ အိမ်ခြံမြေနှင့် Shangri-La ဟိုတယ်လုပ်ငန်းစုကြီးကို ပိုင်ဆိုင်သည့် "သကြားဘုရင်" (Sugar King) ဟု လူသိများသော ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား ဘီလီယံနာကြီး ဖြစ်သည်<ref name="RobertKuok">{{cite book |last1=Kuok |first1=R. |title=Robert Kuok: A Memoir |publisher=John Beaufoy Publishing |year=2018 |isbn=978-1912081974}}</ref>။ * '''မိုမိုဖုကု အန်ဒို (Momofuku Ando / 安藤百福):''' ထိုင်ဝမ်ဖွား ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား ဂျပန်လူမျိုး လုပ်ငန်းရှင်ဖြစ်ပြီး ကမ္ဘာကျော် '''ခေါက်ဆွဲခြောက် (Instant Noodles)''' နှင့် Nissin Foods လုပ်ငန်းကို တီထွင်ဖန်တီးခဲ့သူ ဖြစ်သည်<ref name="Ando">{{cite web |title=Momofuku Ando: The inventor of instant noodles |url=https://www.bbc.com/news/world-asia-30685324 |website=BBC News |access-date=2026-06-02}}</ref>။ * '''ဟင်နရီဆီ (Henry Sy / 施至成):''' ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံး ကုန်တိုက်လုပ်ငန်းစုကြီးဖြစ်သော SM Investments ကို တည်ထောင်ခဲ့သူ၊ ဖိလစ်ပိုင်၏ အချမ်းသာဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်အဖြစ် နှစ်ရှည်လများ ရပ်တည်ခဲ့သည့် ဖူကျန့်ဖွား ဟော့ကင်းလူမျိုး ဖြစ်သည်<ref name="HenrySy">{{cite web |title=Henry Sy & family |url=https://www.forbes.com/profile/henry-sy/ |website=Forbes |access-date=2026-06-02}}</ref>။ === နိုင်ငံရေးနှင့် အုပ်ချုပ်ရေး === * '''လီကွမ်ယူ (Lee Kuan Yew / 李光耀):''' (၁၉၂၃–၂၀၁၅) ခေတ်သစ်စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ ဖခင်ကြီးအဖြစ် တင်စားခံရပြီး စင်ကာပူနိုင်ငံကို တတိယကမ္ဘာမှ ပထမကမ္ဘာ့အဆင့်သို့ ပို့ဆောင်ပေးခဲ့သည့် ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် မိခင်ဘက်မှ ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား သွေးနှောပြီး ဖခင်ဘက်မှ ဟတ်ကာ (Hakka) နွယ်ဖွား ဖြစ်သည်<ref name="LeeKuanYew">{{cite book |last1=Lee |first1=K. Y. |title=The Singapore Story: Memoirs of Lee Kuan Yew |publisher=Times Editions |year=1998 |isbn=978-9812049834}}</ref>။ * '''လီရှန်လုန်း (Lee Hsien Loong / 李显龙):''' လီကွမ်ယူ၏ သားကြီးဖြစ်ပြီး စင်ကာပူနိုင်ငံ၏ တတိယမြောက် ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် နှစ်ပေါင်း ၂၀ ကြာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ (လက်ရှိ ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်းနှင့် ဂုဏ်ထူးဆောင် ဝန်ကြီး) ဖြစ်သည်။ * '''ကိုရစုန် အကွီနို (Corazon Aquino / 施明娴):''' ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး သမ္မတ (၁၁ ယောက်မြောက် သမ္မတ) ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ ဘိုးဘွားများမှာ ဖူကျန့်ပြည်နယ်မှ ရွှေ့ပြောင်းလာသည့် ဟော့ကင်း တရုတ်မျိုးနွယ်များ ဖြစ်ကြသည်<ref name="Aquino">{{cite book |last1=Landé |first1=C. H. |title=Rebuilding a Nation: Philippine Challenges and American Policy |publisher=Washington Institute Press |year=1987 |pages=210}}</ref>။ * '''စိုင်အင်းဝမ် (Tsai Ing-wen / 蔡英文):''' ထိုင်ဝမ် (တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံ) ၏ ပထမဆုံး အမျိုးသမီး သမ္မတ ဖြစ်ပြီး ဟော့ကင်း (မင်နန်) မျိုးနွယ်စုနှင့် ရိုးရာတိုင်းရင်းသား (Paiwan) သွေးနှောထားသူ ဖြစ်သည်။ === သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ === * '''ရှုချန် (Shuki Chien / 钱煦):''' ဇီဝအင်ဂျင်နီယာပညာရပ် (Bioengineering) တွင် ကမ္ဘာ့ထိပ်တန်း သိပ္ပံပညာရှင်ကြီးတစ်ဦးဖြစ်ပြီး အမေရိကန် အမျိုးသားသိပ္ပံဆု (National Medal of Science) ရရှိခဲ့သူ ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား ဖြစ်သည်။ * '''ဂျန်ဆင် ဟွမ် (Jensen Huang / 黄仁勋):''' ကမ္ဘာကျော် နည်းပညာနှင့် AI ချစ်ပ်ပြား ထုတ်လုပ်ရေး ကုမ္ပဏီကြီးဖြစ်သော '''NVIDIA''' ကို တည်ထောင်သူနှင့် အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် (CEO) ဖြစ်ပြီး ထိုင်ဝမ်၊ တိုင်နန်ဖွား ဟော့ကင်းလူမျိုး ဖြစ်သည်<ref name="NvidiaHuang">{{cite web |title=Jensen Huang: The man behind Nvidia's AI revolution |url=https://www.bloomberg.com |website=Bloomberg |access-date=2026-06-02}}</ref>။ === အနုပညာနှင့် ဖျော်ဖြေရေး === * '''လင်းဂျန်ဂျေး / ဂျေဂျေလင်း (JJ Lin / 林俊杰):''' စင်ကာပူနိုင်ငံသား ကမ္ဘာကျော် ကန်တိုပေါ့ပ်နှင့် မန်ဒိုပေါ့ပ် တေးသံရှင်၊ တေးရေးဆရာ ဖြစ်ပြီး ဖူကျန့်၊ ကင်မန် (Kinmen) နွယ်ဖွား ဟော့ကင်းလူမျိုး ဖြစ်သည်။ * '''မစ်ရှဲလ်ယိုး (Michelle Yeoh / 杨紫琼):''' အော်စကာဆုရ မလေးရှားနိုင်ငံဖွား ကမ္ဘာကျော် မင်းသမီးကြီး ဖြစ်ပြီး ၎င်းသည်လည်း ဟော့ကင်းနွယ်ဖွား မိသားစုမှ ဆင်းသက်လာသူ ဖြစ်သည်<ref name="MichelleYeoh">{{cite web |title=Michelle Yeoh: From Malaysia to Oscar Glory |url=https://www.nytimes.com |website=The New York Times |access-date=2026-06-02}}</ref>။ == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} [[Category:အရှေ့တောင်အာရှရှိ တရုတ်နွယ်ဖွားများ]] [[ကဏ္ဍ:တရုတ် လူမျိုးများ]] <references /> c7ek0qnopkj7a5tba6vq59jljflyih6 0 286590 1036070 1035508 2026-06-05T03:13:34Z Ninjastrikers 22896 1036070 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = တီယိုချူးလူမျိုး | native_name = 潮州人 / 潮汕人 <br> (Cháozhōurén / Cháoshànrén) | native_name_lang = zh | image = Teochew Opera "An Bang Ding Guo" (安邦定国) on Pulau Ubin (14226506491).jpg | image_caption = စင်ကာပူနိုင်ငံ ပုလောအူဘင်ကျွန်းတွင် ကပြဖျော်ဖြေနေသည့် တီယိုချူးရိုးရာ အော်ပရာဇာတ်ပွဲ (Teochew Opera)။ | poptime = ၂၅ သန်းခန့်<ref name="pop">[https://www.theteochewstore.org/blogs/latest/37453571-10-things-you-must-know-as-a-teochew 10 Things You Must Know As A Teochew]. ''The Teochew Store''.</ref> | regions = {{flag|Mainland China}} (၁၀ သန်းခန့်)<br>{{flag|Thailand}} ([[ထိုင်းတရုတ်လူမျိုး|ထိုင်းရောက်တရုတ်]]တို့၏ အကြီးဆုံးအုပ်စု)<br>{{flag|Cambodia}} ([[ကမ္ဘောဒီးယားတရုတ်လူမျိုး|ကမ္ဘောဒီးယားရောက်တရုတ်]]တို့၏ အကြီးဆုံးအုပ်စု)<br>{{flag|Singapore}} ([[စင်ကာပူတရုတ်လူမျိုး|စင်ကာပူရောက်တရုတ်]]တို့၏ ဒုတိယအကြီးဆုံးအုပ်စု)<br>{{flag|Myanmar}} ([[မြန်မာတရုတ်လူမျိုး|မြန်မာရောက်တရုတ်]]တို့၏ ပင်မအုပ်စုကြီး သုံးခုအနက်တစ်ခု)<br>{{flag|Malaysia}} ([[မလေးရှားတရုတ်လူမျိုး|မလေးရှားရောက်တရုတ်]]တို့၏ အကြီးဆုံးအုပ်စုများထဲမှတစ်ခု)<br>{{flag|Indonesia}} ([[အင်ဒိုနီးရှားတရုတ်လူမျိုး|အင်ဒိုနီးရှားရောက်တရုတ်]]တို့၏ အကြီးဆုံးအုပ်စုများထဲမှတစ်ခု)<br>{{flag|Vietnam}} ([[ဟွာလူမျိုး|ဗီယက်နမ်ရောက်ဟွာလူမျိုး]]တို့၏ ဒုတိယအကြီးဆုံးအုပ်စု)<br>{{flag|Hong Kong}} (လူနည်းစုလူဦးရေ)<br>{{flag|France}} (ပြင်သစ်ရောက် တရုတ်နွယ်ဖွားအများစုသည် တီယိုချူးနွယ်ဖွားများဖြစ်ကြသည်) | languages = [[တီယိုချူးဘာသာစကား]] (ဆွာတောင်စကား အပါအဝင်)၊ [[တရုတ်စံပြဘာသာစကား|မန်ဒရင်]]၊ [[ကန်တုန်ဘာသာစကား|ကန်တုန်စကား]] နှင့် မိမိတို့အခြေစိုက်ရာနိုင်ငံများ၏ ဘာသာစကားများ ([[ထိုင်းဘာသာစကား|ထိုင်း]]၊ [[ဗမာဘာသာစကား|ဗမာ]]၊ [[မလေးဘာသာစကား|မလေး]]၊ [[ခမာဘာသာစကား|ခမာ]]၊ [[ဗီယက်နမ်ဘာသာစကား|ဗီယက်နမ်]]၊ [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]]၊ [[ပြင်သစ်ဘာသာစကား|ပြင်သစ်]]) | religions = [[တရုတ်ရိုးရာဘာသာ]] ([[တာအိုဘာသာ]]၊ [[ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒ]]၊ ဘိုးဘွားကိုးကွယ်မှု အပါအဝင်)၊ [[မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာ]]၊ [[ပရိုတက်စတင့်]]၊ [[ရောမကက်သလစ်]] | related = [[ဟော့ကင်းလူမျိုး]]၊ [[ကွမ်တုံးလူမျိုး]]၊ [[ဟတ်ကာလူမျိုး]]၊ ရှီလူမျိုး (She) }} '''တီယိုချူးလူမျိုး''' ({{lang-en|Teochew people}}၊ အသံထွက်: {{IPA|en|tiˈoʊt͡ʃuː}}) သို့မဟုတ် '''တီယိုဆွာလူမျိုး''' (Teo-Swa) သို့မဟုတ် '''ချောင်ရှန်လူမျိုး''' (Chaoshanese) သည် တရုတ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း ဂွမ်တုံးပြည်နယ် အရှေ့ပိုင်းရှိ "ချောင်ရှန်" (Chaoshan) ဒေသတွင် မူလအခြေစိုက်ခဲ့ပြီး၊ မင်နန်တရုတ်ဘာသာစကားခွဲတစ်ခုဖြစ်သည့် တီယိုချူးဘာသာစကားကို ပြောဆိုကြသော တရုတ်နွယ်ဝင် လူမျိုးစုကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=Map of China showing location of Chaoshan region |url=https://www.researchgate.net/figure/Map-of-China-showing-location-of-Chaoshan-region_fig1_333093403 |via=[[ResearchGate]]}}</ref> ခေတ်သစ်ကာလတွင် တီယိုချူးလူမျိုးများသည် မိခင်ချောင်ရှန်ဒေသနှင့် [[ဟောင်ကောင်]]တစ်လျှောက်တွင်သာမက ကမ္ဘာတစ်ဝန်း အထူးသဖြင့် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ (ထိုင်း၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ စင်ကာပူ၊ မြန်မာ၊ မလေးရှားနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ) သို့ အလုံးအရင်းနှင့် ပြောင်းရွှေ့အခြေချခဲ့ကြသည်။ ထို့ပြင် [[အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု]]၊ [[ကနေဒါနိုင်ငံ]] (အထူးသဖြင့် ကွီဗက်ပြည်နယ်)၊ [[ဩစတြေးလျနိုင်ငံ]]၊ [[နယူးဇီလန်နိုင်ငံ]] နှင့် [[ပြင်သစ်နိုင်ငံ]] အပါအဝင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ ပြည်ပရောက် တရုတ်အသိုင်းအဝိုင်းများ (Chinese diaspora) ကြားတွင်လည်း ၎င်းတို့ကို အများအပြား တွေ့ရှိနိုင်သည်။<ref name="TF">N Ng (2021). "Engaging with a Genre in Decline: Teochew Opera in Western Sydney". ''The Asia Pacific Journal of Anthropology'', 22(2–3): 162–183. doi:10.1080/14442213.2021.1923794</ref> == သမိုင်းကြောင်း == တီယိုချူးလူမျိုးများ၏ မူလဘိုးဘွားများသည် တရုတ်ပြည်မြောက်ပိုင်း မြစ်ဝါမြစ်ဝှမ်း အလယ်ပိုင်းလွင်ပြင်တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည့် ဟန်တရုတ် များ ဖြစ်ကြသည်။<ref name="An2015">An, J. et al. (2015). "Genetic structure of Chaozhou population in Guangdong Province". ''Journal of Human Genetics'', 60(3), 115–121.</ref> ဂျင်မင်းဆက် (Jin Dynasty) နှင့် တန်မင်းဆက် (Tang Dynasty) ကာလများအတွင်း တရုတ်ပြည်မြောက်ပိုင်းတွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော စစ်မက်ဘေးဒဏ်များနှင့် ခြေသလုံးအိမ်တိုင် မျိုးနွယ်စုများ၏ ကျူးကျော်မှုများကြောင့် ၎င်းတို့သည် တောင်ဘက် ဖူကျန့်ပြည်နယ်သို့ စတင်ရွှေ့ပြောင်းခဲ့ကြသည်။ ထို့နောက် ၎င်းအုပ်စုသည် ဖူကျန့်မှတစ်ဆင့် တောင်ဘက် ဂွမ်တုံးပြည်နယ် (Guangdong) အရှေ့ပိုင်းရှိ '''ချောင်ရှန်''' (Chaoshan) ဒေသသို့ ထပ်မံရွှေ့ပြောင်းကာ အခြေစိုက်ခဲ့ကြသည်။ ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ထိုဒေသ၏ ပထဝီဝင်အနေအထားအရ တောင်တန်းများကာဆီးနေခြင်းကြောင့် အခြားအုပ်စုများနှင့် သီးခြားကွဲထွက်ကာ ကိုယ်ပိုင်ထူးခြားသော အမှတ်လက္ခဏာရှိသည့် "တီယိုချူးလူမျိုးစု" အဖြစ် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။<ref name="Constable2005">Constable, Nicole (2005). ''Guest People: Hakka Identity in China and Abroad''. University of Washington Press. ISBN 978-0-295-98487-2.</ref> ၁၉ ရာစုနှင့် ၂၀ ရာစုဦးပိုင်းများတွင် မိခင်ဒေသ၌ လူဦးရေသိပ်သည်းလာခြင်း၊ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်များနှင့် စီးပွားရေးကျပ်တည်းမှုများကြောင့် တီယိုချူးလူမျိုးများသည် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများသို့ "အညာလှေ" (Red Scow/Hongtou Chuan) များဖြင့် အလုံးအရင်းလိုက် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချခဲ့ကြရာမှ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် တီယိုချူးနွယ်ဖွား ပြည်ပရောက်တရုတ်အသိုင်းအဝိုင်းကြီး ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။ == ဘာသာစကား == တီယိုချူးလူမျိုးများသည် [[တရုတ်-တိဗက်နွယ် ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်ဘာသာစကားနွယ်ဝင်]]၊ မင်ဘာသာစကားစုကြီး၏ ခွဲဖြာမှုတစ်ခုဖြစ်သော တီယိုချူးဘာသာစကား (Teochew Min / 潮州話) ကို ပြောဆိုကြသည်။ ဤဘာသာစကားသည် အိမ်နီးချင်း [[ဟော့ကင်းလူမျိုး|ဟော့ကင်း]] (Min Nan) စကားနှင့် အလွန်နီးစပ်သော်လည်း အသံအနိမ့်အမြင့် ဝဲပုံဝဲနည်းစနစ် ကွဲပြားသဖြင့် အပြန်အလှန် နားလည်ရန် အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ခဲယဉ်းသည်။တီယိုချူးစကားသည် ရှေးဟောင်းတရုတ်ဘာသာစကား ၏ သဒ္ဒါ၊ အသံထွက်နှင့် ဝေါဟာရများစွာကို ယနေ့တိုင် ထိန်းသိမ်းထားသည့် သမိုင်းဝင် ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်သည်။ စကားလုံးတစ်လုံးတည်းတွင် အသံအနိမ့်အမြင့် အပြောင်းအလဲ ရှစ်မျိုးအထိ ရှိသဖြင့် ကမ္ဘာ့အရှုပ်ထွေးဆုံး ဘာသာစကားများထဲတွင် ပါဝင်သည်။<ref>Li, X. (1959). ''The Phonological System of the Teochew Dialect''. Academia Sinica.</ref> ယနေ့ခေတ် ပြည်ပရောက် တီယိုချူးနွယ်ဖွားများသည် မိခင်ဘာသာစကားအပြင် [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်တရုတ်စကား]]၊ [[ကွမ်တုန်းဘာသာစကား|ကန်တုန်စကား]] နှင့် မိမိတို့နေထိုင်ရာ နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ (ဥပမာ- ထိုင်း၊ ဗမာ၊ မလေး) ကိုပါ ပူးတွဲပြောဆိုကြသည်။ == မျိုးရိုးဗီဇ == မော်လီကျူး ဗီဇဗေဒ (DNA) သုတေသနပြုချက်များအရ တီယိုချူးလူမျိုးများသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် ဗီဇအရ တရုတ်ပြည်မြောက်ပိုင်း ဟန်တရုတ် (Northern Han Chinese) များနှင့် အလွန်နီးစပ်သော ဆက်နွယ်မှု ရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ ၎င်းအချက်သည် မြောက်ပိုင်းက ဆင်းသက်လာသည်ဟူသော သမိုင်းမှတ်တမ်းများကို ထောက်ခံနေသည်။<ref name="An2015" />သို့သော်လည်း တောင်ဘက် ချောင်ရှန်ဒေသသို့ ရွှေ့ပြောင်းအခြေချစဉ် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်လာသောအခါ ဌာနေတောင်ပိုင်း မျိုးနွယ်စုများဖြစ်သည့် '''ပိုင်ယွဲ့''' (Baiyue) နွယ်ဖွားများနှင့် သွေးနှောမှုအချို့ ရှိခဲ့သည်။၎င်းတို့၏ Y-Chromosome (ဖခင်ဖက်မှဆင်းသက်သည့် ဗီဇ) တွင် မြောက်ပိုင်းဟန်တရုတ်တို့၏ လက္ခဏာ အပြည့်အဝလွှမ်းမိုးထားသော်လည်း၊ Mitochondrial DNA (မိခင်ဖက်မှဆင်းသက်သည့် ဗီဇ) တွင်မူ တောင်ပိုင်းဌာနေ ပိုင်ယွဲ့နွယ်စုများ၏ ဗီဇများ ရောနှောပါဝင်နေကြောင်း ဗီဇသုတေသနစာတမ်းများက ဖော်ပြသည်။<ref>Wen, B. et al. (2004). "Genetic evidence supports the direction of Han China’s expansion". ''Nature Genetics'', 36(9), 1023–1026.</ref> == ယဉ်ကျေးမှု == === တီယိုချူး လက်ဖက်ရည်ဓလေ့ (Gongfu Tea) === တီယိုချူးလူမျိုးများ၏ နေ့စဉ်လူနေမှုဘဝတွင် ခွဲထုတ်၍မရသော ရိုးရာတစ်ခုမှာ '''"ကုန်းဖူး လက်ဖက်ရည်"''' (Gongfu Tea / 工夫茶) သောက်သုံးသည့် ဓလေ့ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရိုးရိုးလက်ဖက်ရည်သောက်ခြင်းမျိုး မဟုတ်ဘဲ သေးငယ်သော မြေကန်တော့အိုး၊ ခွက်ငယ်လေးများဖြင့် ရေနွေးအပူချိန်၊ လက်ဖက်ခြောက်အမျိုးအစားနှင့် ငှဲ့နည်းစနစ်များကို စနစ်တကျ အနုပညာတစ်ရပ်သဖွယ် အဆင့်ဆင့်သောက်သုံးရသည့် ဓလေ့ဖြစ်ပြီး တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဒြပ်မဲ့ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်အဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရသည်။<ref>Goodman, Bryna (1995). ''Native Place, City, and Nation: Regional Networks and Identities in Shanghai, 1853-1937''. University of California Press.</ref> === တီယိုချူး အော်ပရာ (Teochew Opera) === ၎င်းတို့၏ ရိုးရာဇာတ်သဘင်ဖြစ်သော '''တီယိုချူးအော်ပရာ''' (Chaoju / 潮劇) သည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ကျော် မင်မင်းဆက်ကတည်းက ထွန်းကားခဲ့သည့် ရှေးဟောင်းအနုပညာတစ်ခု ဖြစ်သည်။ သံစုံတူရိယာများ၊ ထူးခြားသော အသံအနိမ့်အမြင့် သီဆိုမှုများနှင့် မျက်နှာခြယ်သမှု ပန်းချီပညာရပ်များ ပေါင်းစပ်ထားပြီး မြန်မာနိုင်ငံ အပါအဝင် အရှေ့တောင်အာရှရှိ ဘုရားပွဲ၊ နတ်ပွဲများတွင် ယနေ့တိုင် ကပြဖျော်ဖြေလေ့ ရှိကြသည်။ === အစားအစာယဉ်ကျေးမှု (Teochew Cuisine) === တီယိုချူးဟင်းလျာများ (潮州菜) သည် ဆီနှင့် ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင် အလွန်အကျွံသုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ပြီး ပါဝင်ပစ္စည်းများ၏ မူလလတ်ဆတ်သော သဘာဝအရသာ (အထူးသဖြင့် ပင်လယ်စာများ) ပေါ်လွင်အောင် ချက်ပြုတ်သည့် စနစ်ကြောင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် ကျန်းမာရေးနှင့်ညီညွတ်သော ဟင်းလျာများအဖြစ် လူကြိုက်များသည်။ အထူးထင်ရှားသော အစားအစာများမှာ တီယိုချူးငါးဆန်ပြုတ် (Teochew Porridge)၊ ငန်းသားပေါင်း (Braised Goose)၊ ငါးဆွဲကိတ် (Fish ball) နှင့် ကန်စွန်းဥကပ်ကြော် (Oyster Omelette) တို့ ဖြစ်ကြပြီး မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်တန်းအစားအစာ ယဉ်ကျေးမှုအပေါ်တွင်လည်း များစွာလွှမ်းမိုးထားသည်။ == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ လူမျိုးစုများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာတရုတ်လူမျိုး]] [[ကဏ္ဍ:တရုတ် လူမျိုးများ]] 1itvo5u8nh4pnuq77to3g3fdb1bl0fr 0 286918 1035930 1035797 2026-06-04T13:28:59Z EmeraldRange 49897 /* ဖြစ်စဉ် */ 1035930 wikitext text/x-wiki {{current}} {{Infobox civilian attack | title = ၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု | image = | image_size = | alt = | caption = | map = {{Location map | Myanmar | lat = 23.8437 | long = 97.7060 | width = 245 | label = ကောင်းတပ်ရွာ | caption = ကောင်းတပ်ရွာ တည်နေရာပြ မြေပုံ }} | map_size = | map_alt = | map_caption = | location = [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ [[ကောင်းတပ်ရွာ၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်|ကောင်းတပ်ရွာ]]အနီး၊ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း | target = | coordinates = {{Coord|23.8437004089355|97.7060089111328|region:MM|format=dms|display=inline,title}} | date = ၃၁ မေ ၂၀၂၆ | time = ၁၂:၃၀ ဝန်းကျင် | timezone = [[မြန်မာစံတော်ချိန်]] ([[UTC+06:30|UTC+6:30]]) | type = မတော်တဆ ပေါက်ကွဲမှု | weapons = မိုင်းတွင်းကျောက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် အသုံးပြုရန် သိုလှောင်ထားသော ယမ်းပျော့များ ပေါက်ကွဲခြင်း | fatalities = ၄၃ ဦး (နမ့်ခမ်းဆေးရုံရောက်စာရင်းအရ တရားဝင်အတည်ပြု) | injuries = ၁၁၂ ဦး (အနည်းငယ်ထိခိုက် ၇၅ ဦး၊ ပြင်းထန်းဒဏ်ရာရ ၃၇ ဦး) | perpetrators = | partof = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] အလွန် ဖြစ်ရပ်များ | notes = [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] ၏ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ရာနေရာအဖြစ် ဖော်ပြမှုလည်းရှိခဲ့ပြီး ပေါက်ကွဲမှုအရှိန်ကြောင့် ကောင်းတပ်ရွာအတွင်းရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံး ကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။ }} '''၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု''' သည် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စုရှိ [[ကောင်းတပ်ရွာ၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်|ကောင်းတပ်ရွာ]]အနီး၌ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မိုင်းတွင်းကျောက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် အသုံးပြုရန် သိုလှောင်ထားသော "[[ယမ်း]]ပျော့" များ မတော်တဆ ပေါက်ကွဲမှုကြောင့်ဟု [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] က သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး တရုတ်နိုင်ငံသား ၃ ဦး အပါအဝင် လူပေါင်း ၄၃ သေဆုံးခဲ့ပြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိသူ ၁၁၂ ဦးအထိ ရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=နမ့်ခမ်းတွင် ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်ပြီး ထိခိုက်သေဆုံးသူ များပြား |url=https://burmese.dvb.no/post/891329 |access-date=2026-05-31 |website=DVB Burmese |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |last=SHAN |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့အနီး ပေါက်ကွဲမှုကြီး ဖြစ်ပွား၊ သေဆုံးသူ ၂၀ ကျော်အထိရှိလာ၊ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ (၇၀)ကျော်ရှိ |url=https://burmese.shannews.org/archives/52862 |access-date=2026-05-31 |website=သျှမ်းသံတော်ဆင့် |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-06-01 |title=တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် နမ့်ခမ်းက ယမ်းရုံပေါက်ကွဲမှုနဲ့ သေဆုံးမှုများနောက်ကွယ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/cgmp01427e8o |access-date=2026-06-02 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> == ဖြစ်စဉ် == ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက်နေ့တွင် [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|တအာင်း (ပလောင်) အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်]] (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသည့် နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ မန့်နောင်ကျေးရွာအုပ်စု၊ [[ကောင်းတပ်ရွာ၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်|ကောင်းတပ်ရွာ]]အနီးရှိ သိုလှောင်ရုံ တွင် မတော်မဆဖြစ်ပြီး ကြီးမားသည့် ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ လက်နက်ခဲယမ်း သိုလှောင်ထားသည့် နေရာဟူ၍ ကနဦးသတင်းများတွင် ဖော်ပြချက်ရှိခဲ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုကြီးအရှိန်ကြောင့် အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ဒေသခံများ၏ နေအိမ်မှန်များ အားလုံးကွဲကြေပျက်စီးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=MizzimaTV |date=2026-05-31 |title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး |url=https://www.youtube.com/watch?v=kdWiESsMScw |access-date=2026-05-31}}</ref> == ထိခိုက်သေဆုံးမှုနှင့် ကယ်ဆယ်ရေး == ကနဦး မြေပြင်သတင်းများတွင် အဆိုပါ ပေါက်ကွဲမှုအတွင်း နေရာ၌ပင် သေဆုံးသူ ၁၅ ဦးထက်မနည်း ရှိခဲ့ရာမှ နောက်ဆုံးသိရှိရသော အခြေအနေများအရ သေဆုံးသူသည် ဆက်တိုက် တိုးလာခဲ့သည်။ ထို့ပြင် အပျက်အစီးပုံများကြားတွင် ပိတ်မိနေသူများကိုလည်း ကယ်ဆယ်ရေးသမားများက ဆက်လက်ကယ်ထုတ်ခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web |date=2026-05-31 |title=မေ ၃၁ ရက်သတင်းအနှစ်ချုပ် - မန္တလေးမှာ အာဆင်နယ်နဲ့ PSG ပွဲကြည့်ရင်း ရိုက်မှုဖြစ် |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/ce9pe39d4y4o |access-date=2026-05-31 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိသူများကို နမ့်ခမ်းပြည်သူ့ဆေးရုံသို့ အရေးပေါ် ပို့ဆောင်ကာ လူနာများအတွက် အရေးပေါ် သွေးအကူအညီများအပါအဝင် ဆေးဝါးကုသမှုများဖြင့် အသက်ကယ်ပေးခဲ့ရသည်။ အဆိုပါ ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများအတွက် နမ့်ခမ်းမြို့နှင့် အနီးနားရှိ [[မူဆယ်မြို့]]မှ လူမှုကူညီရေး ပရဟိတအသင်း တစ်ဒါဇင်နီးပါးခန့်က မြေပြင်တွင် ရုပ်အလောင်းများနှင့် ဒဏ်ရာရသူများကို ရှာဖွေကယ်ထုတ်ခြင်းလုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည်။[[ဧရာဝတီသတင်းဌာန]]သည် ထိုဖြစ်ရပ်ကြောင့် လူပေါင်း ၅၀ ဝန်းကျင် သေဆုံးခဲ့ပြီး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိသူ ၇၀ ဦးကျော်အထိ ရှိခဲ့ကြောင်း လူမှုကယ်ဆယ်ရေးအသင်းများ၏ ပြောကြားချက်ကို ကိုးကားပြီး သတင်းရေးသားဖော်ပြခဲ့သည်။<ref>{{cite web|url=https://bur.mizzima.com/2026/05/31/91870|title=နမ့်ခမ်းမြို့ ကောင်းတပ်ကျေးရွာအနီး ပြင်းထန်ပေါက်ကွဲမှု အနည်းဆုံး ၃ ဦးသေဆုံး|work=Mizzima Burmese|access-date=၃၁ မေ ၂၀၂၆|date=၃၁ မေ ၂၀၂၆}}</ref> == တရုတ်နိုင်ငံ၏ တုန့်ပြန်မှု == တရုတ်နိုင်ငံ၊ ရွှေလီမြို့တစ်ဖက်ခြမ်းတွင် ရှိသည့် ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပြင်းအားမြင့် ပေါက်ကွဲမှုအလွန် နောက်ဆက်တွဲ ကိစ္စရပ်များကို ကိုင်တွယ်နိုင်ရန်အတွက် လိုအပ်သည့် အကူအညီများကို ပံ့ပိုးပေးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ မစ္စတာ လင်ကျန်း (Lin Jian) က ပြောကြားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Triumph |first=Ojo |date=2026-06-01 |title=46 Killed as Explosion Destroys Hundreds of Homes in Myanmar Village |url=https://www.arise.tv/46-killed-as-explosion-destroys-hundreds-of-homes-in-myanmar-village/ |access-date=2026-06-02 |language=en-US}}</ref> ထို့ပြင် တအာင်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (TNLA) ထိန်းချုပ်ထားသော နမ့်ခမ်းမြို့နယ်၊ ကောင်းတပ်ကျေးရွာ ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်စဉ်နှင့် ပတ်သက်၍ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများကိုလည်း အနီးကပ် ဆက်လက်စောင့်ကြည့်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ပြုလုပ်သည့် တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန၏ ပုံမှန်သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ၌ မစ္စတာ လင်ကျန်းက ထည့်သွင်းပြောကြားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=Foreign Ministry Spokesperson Lin Jian’s Regular Press Conference on June 1, 2026_Embassy of the People's Republic of China in the Republic of South Africa |url=https://za.china-embassy.gov.cn/eng/fyrth/202606/t20260601_11922642.htm |access-date=2026-06-02 |website=za.china-embassy.gov.cn}}</ref> == တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်နှင့် အကြောင်းရင်း == ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ယင်းနေ့ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မေလ ၃၁ ရက် ညနေပိုင်းတွင် ပလောင်ပြည်နယ်လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး (PSLF/TNLA) က တရားဝင် ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ရပ် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ ထုတ်ပြန်ချက်အရ မွန်းလွဲ ၁၂ နာရီခန့်က ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုမှာ စစ်ရေးအရ တိုက်ခိုက်ခံရခြင်းမဟုတ်ဘဲ ၎င်းတို့၏ စီးပွားရေးဌာနပိုင် မိုင်းတွင်းကျောက်ထုတ်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းများတွင် အသုံးပြုရန် သိုလှောင်ထားသော "ယမ်းပျော့" များ မတော်တဆ ပေါက်ကွဲခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန် ဝန်ခံခဲ့သည်။ထို့အပြင် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက်နေ့ ညပိုင်းတွင် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိသူနှင့် သေဆုံးသူစာရင်းအား ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite news |date=2026-05-31 |title=TNLA ပိုင် ယမ်းသိုလှောင်ရုံ ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ဒေသခံ ၂၀ ဝန်းကျင်သေဆုံးမှုအပေါ် ဝမ်းနည်းကြောင်း TNLA ထုတ်ပြန် - New Day Myanmar |url=https://newdaymyanmar.com/tnla-%E1%80%95%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%84%E1%80%BA-%E1%80%9A%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%AD%E1%80%AF%E1%80%9C%E1%80%BE%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%AF%E1%80%B6/ |access-date=2026-05-31 |work=New Day Myanmar |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" style="width:100%; margin:1em auto; line-height:1.6; font-size: 90%;" |- ! colspan="6" style="background:#8b0000; color:white; text-align:center; font-size:1.15em; padding:0.5em;" | (က) အသက်ဆုံးရှုံးရသူများစာရင်း (၄၃)ဦး |- style="background:#f2d7d5; text-align:center; font-weight:bold;" | rowspan="2" style="width:10%;" | စဉ် | colspan="2" style="width:40%;" | လူကြီး (အသက် ၁၁ နှစ်အထက်) | colspan="2" style="width:40%;" | ကလေး (အသက် ၁နှစ်မှ ၁၁နှစ်ထိ) | rowspan="2" style="width:10%;" | စုစုပေါင်း |- style="background:#f2d7d5; text-align:center; font-weight:bold;" | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ |- | style="text-align:center;" | ၁ | style="text-align:center;" | ၆ | style="text-align:center;" | ၁ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၇ |- | style="text-align:center;" | ၂ | style="text-align:center;" | ၂၃ | style="text-align:center;" | ၁၃ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၃၆ |- | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | စုစုပေါင်း | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၂၉ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၁၄ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ဝ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ဝ | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | ၄၃ |- | colspan="6" style="background:#ffffff; font-size: 95%; padding:0.5em;" | '''မှတ်ချက်။''' ။သေဆုံးသူ (၄၃)ထဲမှ (၇)ဦးသည် ကုသမှု ခံယူနေစဉ် ဆုံးပါးသွားသော လူနာဖြစ်ပြီး ကျန်သော (၃၆)ဦးသည် ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားရာနေရာတွင် သေဆုံးခဲ့သည်။ |} {| class="wikitable" style="width:100%; margin:1em auto; line-height:1.6; font-size: 90%;" |- ! colspan="6" style="background:#d4ac0d; color:black; text-align:center; font-size:1.15em; padding:0.5em;" | (ခ) အနည်းငယ်ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသူ (လူနာ)စာရင်း (၇၅)ဦး |- style="background:#fcf3cf; text-align:center; font-weight:bold;" | rowspan="2" style="width:10%;" | စဉ် | colspan="2" style="width:40%;" | လူကြီး (အသက် ၁၁ နှစ်အထက်) | colspan="2" style="width:40%;" | ကလေး (အသက် ၁နှစ်မှ ၁၁နှစ်ထိ) | rowspan="2" style="width:10%;" | စုစုပေါင်း |- style="background:#fcf3cf; text-align:center; font-weight:bold;" | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ |- | style="text-align:center;" | ၁ | style="text-align:center;" | ၃၃ | style="text-align:center;" | ၂၆ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၅၉ |- | style="text-align:center;" | ၂ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၁၀ | style="text-align:center;" | ၆ | style="text-align:center;" | ၁၆ |- | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | စုစုပေါင်း | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၃၃ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၂၆ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၁၀ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၆ | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | ၇၅ |} {| class="wikitable" style="width:100%; margin:1em auto; line-height:1.6; font-size: 90%;" |- ! colspan="6" style="background:#e67e22; color:white; text-align:center; font-size:1.15em; padding:0.5em;" | (ဂ) ပြင်းထန်းဒဏ်ရာရသူ လူနာစာရင်း (၃၇)ဦး |- style="background:#f9ebd2; text-align:center; font-weight:bold;" | rowspan="2" style="width:10%;" | စဉ် | colspan="2" style="width:40%;" | လူကြီး (အသက် ၁၁ နှစ်အထက်) | colspan="2" style="width:40%;" | ကလေး (အသက် ၁နှစ်မှ ၁၁နှစ်ထိ) | rowspan="2" style="width:10%;" | စုစုပေါင်း |- style="background:#f9ebd2; text-align:center; font-weight:bold;" | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ | style="width:20%;" | ကျား | style="width:20%;" | မ |- | style="text-align:center;" | ၁ | style="text-align:center;" | ၉ | style="text-align:center;" | ၁၉ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၂၈ |- | style="text-align:center;" | ၂ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ဝ | style="text-align:center;" | ၅ | style="text-align:center;" | ၄ | style="text-align:center;" | ၉ |- | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | စုစုပေါင်း | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၉ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၁၉ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၅ | style="background:#efefef; text-align:center;" | ၄ | style="background:#efefef; text-align:center; font-weight:bold;" | ၃၇ |- | colspan="6" style="background:#ffffff; font-size: 95%; padding:0.5em;" | '''မှတ်ချက်။''' ။ဤလူနာစာရင်းများသည် နမ့်ခမ်းဆေးရုံတွင် ရောက်ရှိလာသော လူနာစာရင်းသာ ဖြစ်သည်။ |} == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၆ ဘေးအန္တရာယ်များ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပေါက်ကွဲမှုများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်၏ သမိုင်း]] [[ကဏ္ဍ:နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]] dz275m4fhvm9a1e41706xfi90lxw8lv 0 286967 1036159 1035419 2026-06-05T10:54:12Z Mkant00 135890 1036159 wikitext text/x-wiki '''ကွင်း''' (ring) ဆိုသည်မှာ အက္ခရာသင်္ချာ တည်ဆောက်ပုံ (algebraic structure) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယင်းတည်ဆောက်ပုံတွင် အပေါင်း (addition) နှင့် မြှောက်ခြင်း (multiplication) တွက်ချက်မှုတို့ကို အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ (closure property) ရှိရန် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့ပြင် ၎င်းတွက်ချက်မှုနှစ်ခုသည် ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိနှင့် ဖြန့်ဝေရဂုဏ်သတ္တိများနှင့်ပတ်သက်၍ အချင်းချင်း ကိုက်ညီမှု ရှိကြသည်။ ကွင်းတစ်ခုအတွက် အခြေခံအကျဆုံး ဥပမာတစ်ခုမှာ သာမန် ကိန်းများပေါင်းခြင်း၊ မြှောက်ခြင်းတို့နှင့် တွဲဖက်ထားသော ကိန်းပြည့်များ (integers) အစု <math>\mathbb{Z}</math> ပင် ဖြစ်သည်။ <ref>{{Citation |last=Fischer |first=Gerd |last2=Springborn |first2=Boris |title=Lineare Algebra |series=Grundkurs Mathematik |date=2025 |issn=2626-613X |doi=10.1007/978-3-662-71261-0 |url=https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-662-71261-0 |access-date=2026-03-29}}</ref> '''ကွင်းသီအိုရီ''' (ring theory) သည် အက္ခရာသင်္ချာ (algebra) ၏ ဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းဘာသာရပ်သည် ကွင်းများ၏ ဂုဏ်သတ္တိများကို လေ့လာသည်။ == အမည်ပေးခြင်း == ကွင်းဟူသော သဘောတရားကို ရစ်ချတ် ဒက်ဒီကင်း (Richard Dedekind) က စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ''ကွင်း'' ဟူသော အမည်နာမကိုမူ ဒေးဗစ် ဟီလ်ဘတ် (David Hilbert) က စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>[https://jeff560.tripod.com/r.html ''Earliest Known Uses of Some of the Words of Mathematics (R)''.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118010721/https://jeff560.tripod.com/r.html |date=18 January 2021 }} 17. Juli 2007</ref><ref>[https://mathshistory.st-andrews.ac.uk/HistTopics/Ring_theory/ The development of Ring Theory] (17. Juli 2007)</ref> အချို့သော သီးသန့်အခြေအနေများတွင် ''ကွင်း'' ဟူသော အမည်အပြင် ''ဒိုမိန်း'' (domain) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကိုလည်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သုံးစွဲကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် စာပေကျမ်းဂန်များတွင် အင်တီဂရယ် ကွင်း (integral ring) ဟူသော စကားလုံးထက် အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း (integral domain) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ပိုမိုတွေ့ရှိရသည်။ == အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များ == သင်္ချာဘာသာရပ်ခွဲများနှင့် ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်များအပေါ် မူတည်၍ ကွင်း၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်မှာ အနည်းငယ် ကွဲလွဲမှုများ ရှိနိုင်သည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုနှင့်တစ်ခုကြား၌ပင် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် ကွာခြားသွားတတ်သည်။ အလားတူပင် မော်ဖစ်ဇင်များ (morphisms) ၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များမှာလည်း အနည်းငယ် ကွဲလွဲနိုင်သည်။ ထို့အပြင် တည်ဆောက်ပုံပိုင်းများနှင့် မူလတည်ဆောက်ပုံများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များမှာလည်း ပြောင်းလဲမှုများ ရှိတတ်သည်။ သင်္ချာနည်းကျအားဖြင့် ဆိုရလျှင် ဤသို့ ကွဲပြားနေသော ကွင်းသဘောတရားများသည် [[ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]] (category theory) အရ ကွဲပြားသော ကတ်တဂိုရီများ (categories) ပင် ဖြစ်ကြသည်။ === ကွင်း === '''ကွင်း''' (ring) <math>(R, +, \cdot)</math> ဆိုသည်မှာ အစု (set) <math>R</math> တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် <math>+</math> နှင့် <math>\cdot</math> ဟူသော နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု (binary operations) နှစ်ခု ပါဝင်သည်။ ယင်းတွက်ချက်မှုများသည် '''ကွင်း နဂိုမှန်အဆိုများ''' (ring axioms) ဟုခေါ်သော အောက်ပါ ဆက်သွယ်ချက်များနှင့် ပြည့်စုံရမည်။ <math>(R, +)</math> သည် '''အပေါင်း''' (addition) <math>+</math> အောက်တွင် အဘီလီယန်[[အုပ်စု (သင်္ချာ) |အုပ်စု]] (abelian group) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအုပ်စု၏ ထပ်တူရအစုဝင် (identity element) ကို ကွင်း <math>R</math> ၏ သုည အစုဝင်အဖြစ် <math>0</math> ဖြင့် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြသည်။ <math>(R, \cdot)</math> သည် '''မြှောက်ခြင်း''' (multiplication) <math>\cdot</math> အောက်တွင် ဆီမီးအုပ်စု (semigroup) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအမြှောက်လက္ခဏာကို အများအားဖြင့် ချန်လှပ်၍ ရေးသားလေ့ရှိသည်။ <math>(R, +, \cdot)</math> သည် အောက်ဖော်ပြပါ ဖြန့်ဝေခြင်း နိယာမများ (distributive laws) ပြည့်စုံရမည်။ <math>R</math> အတွင်းရှိ <math>a, b, c</math> အားလုံးအတွက်၊ :: <math>a \cdot (b + c) = (a \cdot b) + (a \cdot c) = a b + a c</math>       နှင့် :: <math>(a + b) \cdot c = (a \cdot c) + (b \cdot c) = a c + b c</math>       တို့ ဖြစ်ကြသည်။ မြှောက်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ဖလှယ်ရ ဂုဏ်သတ္တိ (commutative property) ပြည့်စုံသော ကွင်းကို ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring) ဟု ခေါ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ၎င်းကို ဖလှယ်၍မရသော ကွင်း (non-commutative ring) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ === ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်း (ring with unity) === ဆီမီးအုပ်စု <math>(R,\cdot)</math> တွင် နှစ်ဖက်စလုံးအတွက်အကျုံးဝင်သော ထပ်တူရအစုဝင် <math>1</math> ပါဝင်ခဲ့လျှင် ယင်းကို [[မိုနွိုက်]] (monoid) တစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ထိုအခါ <math>(R, +, \cdot)</math> ကို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်း (unital ring) ဟု ခေါ်သည်။ ဘယ်ဘက် သို့မဟုတ် ညာဘက် တစ်ဖက်တည်းအတွက်သာ ထပ်တူရအစုဝင် ပါဝင်သော ကွင်းများကို ကွင်းသီအိုရီ (ring theory) တွင် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းများအဖြစ် မသတ်မှတ်ပေ။ အချို့သော စာရေးသူများသည် ကွင်းတစ်ခုဆိုလျှင် အခြေခံအားဖြင့် ဖလှယ်ရ ဂုဏ်သတ္တိရှိပြီး ယူနစ်ပါဝင်သော ကွင်းဟုသာ နားလည်ထားကြသည်။ ယူနစ်မပါဝင်သော အခြားကွင်းများကိုမူ ဆူဒိုကွင်း (pseudo-ring) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာရပ်တွင် ယင်းကို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိမရှိသော ကွင်း (non-unital ring) သို့မဟုတ် အက္ခရာ 'i' ကို ဖယ်ရှားထားသည့် rng ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ [[ကွင်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (category of unital rings) တွင် ကွင်း [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]]များ (ring homomorphisms) သည် ၎င်းယူနစ်များကို မပြောင်းလဲစေဘဲ ထိန်းသိမ်းထားရမည်။ မည်သည့် ကွင်းကိုမဆို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းတစ်ခုအတွင်းသို့ ထည့်သွင်း (embed) နိုင်သည်။ ကွင်းတစ်ခုတွင် ထပ်တူရအစုဝင် <math>1</math> နှင့် သုညအစုဝင် <math>0</math> တို့ တူညီနေပါက မည်သည့်အစုဝင် <math>x</math> အတွက်မဆို <math>x = x \cdot 1 = x \cdot 0 = 0</math> ဖြစ်သွားမည်။ ထိုသို့ အစုဝင် သုည တစ်ခုတည်းသာ ပါဝင်သောကွင်းကို သုည ကွင်း (zero ring) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ယင်းကို အကြမ်းအားဖြင့် သုညဂဏန်း <math>0</math> ဖြင့်ပင် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring with unity) === ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ (commutative algebra) ဘာသာရပ်တွင် ကွင်းများကို '''ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ဖလှယ်ရ ကွင်းများ''' (commutative rings with unity) အဖြစ်သာ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ကြသည်။ == ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်နှင့် ကွင်းပိုင်း (ring homomorphism and subring) == '''ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်''' (ring homomorphism) ဆိုသည်မှာ ကွင်း <math>R</math> မှ ကွင်း <math>S</math> သို့ ဆက်သွယ်ထားသော ပုံဖော်မှု <math>f</math> တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းပုံဖော်မှုသည် အပေါင်းနှင့် မြှောက်ခြင်း တွက်ချက်မှုများကို ထိန်းသိမ်းထားရမည်။ ထို့ပြင် ထပ်တူရအစုဝင်ကိုလည်း မပြောင်းလဲစေရပေ။ အတိအကျဆိုရလျှင် မည်သည့် <math>x, y \in R</math> အတွက်မဆို <math>f(x+y)=f(x)+f(y)</math> နှင့် <math>f(xy)=f(x)f(y)</math> ဖြစ်ရမည်။ ထို့အပြင် <math>f(1)=1</math> ဖြစ်ရမည်။ ပုံဖော်မှု <math>f</math> သည် အဘီလီယန်အုပ်စုများဆိုင်ရာ ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်လည်း ဖြစ်သောကြောင့် <math>f(x-y)=f(x)-f(y)</math> နှင့် <math>f(-x)=-f(x)</math> အစရှိသည့် ဂုဏ်သတ္တိများနှင့်လည်း ပြည့်စုံသည်။ ထို့ပြင် <math>f(0)=0</math> လည်း ဖြစ်သည်။ ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် နှစ်ခုဖြစ်သော <math>f: R \rightarrow S</math> နှင့် <math>g: S \rightarrow T</math> တို့ကို ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင်လည်း နောက်ထပ် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခုဖြစ်သည့် <math>g \circ f: R \rightarrow T</math> ကို ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ '''ကွင်းပိုင်း''' (subring) ဆိုသည်မှာ မူလကွင်း <math>R</math> ၏ အစုပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအစုပိုင်းသည် အပေါင်းနှင့် မြှောက်ခြင်း တွက်ချက်မှုများအောက်တွင် အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ (closure property) ရှိရမည်။ ထို့ပြင် မူလကွင်း၏ ထပ်တူရအစုဝင် (identity element) လည်း ၎င်းအစုပိုင်းထဲတွင် ပါဝင်ရမည်။ ထိုအခါ ကွင်းပိုင်းမှ မူလကွင်းသို့ ဆက်သွယ်ထားသော ထပ်တူကျ ပုံဖော်မှုသည် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ == အိုင်ဒီးလ်နှင့် စားလဒ်ကွင်း == အိုင်ဒီးလ် (ideal) <math>\mathfrak{a}</math> ဆိုသည်မှာ ကွင်း <math>R</math> ၏ အပေါင်းဆိုင်ရာ အုပ်စုပိုင်း (subgroup) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် မည်သည့် <math>x \in R</math> နှင့် <math>y \in \mathfrak{a}</math> အတွက်မဆို ၎င်းတို့နှစ်ခု၏ မြှောက်လဒ် <math>xy</math> သည် <math>\mathfrak{a}</math> ထဲတွင် ပါဝင်ရမည်။ တနည်းအားဖြင့်ဆိုရသော် <math>R\mathfrak{a} \subseteq \mathfrak{a}</math> ဖြစ်ရမည်။ အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{a}</math> ကို အသုံးပြု၍ စားလဒ်ကွင်း (quotient ring) ကို တည်ဆောက်နိုင်သည်။ အချို့က ၎င်းကို အကြွင်းအတန်းအစားကွင်း (residue-class ring) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်းရှိ မြှောက်ခြင်းတွက်ချက်မှုသည် စားလဒ်အုပ်စု <math>R/\mathfrak{a}</math> အပေါ်သို့ ထူးခြားစွာသီးသန့် တည်ရှိနေသော မြှောက်ခြင်းတွက်ချက်မှုအဖြစ် သက်ရောက်သည်။ ထိုသို့ သက်ရောက်လာခြင်းကြောင့် <math>R/\mathfrak{a}</math> သည် ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ၎င်းစားလဒ်ကွင်း၏ အစုဝင်များသည် မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်းရှိ <math>\mathfrak{a}</math> ၏ ကိုဆက် (coset) များ ဖြစ်ကြသည်။ ကွင်း <math>R</math> မှ အစုဝင် <math>x</math> အသီးသီးကို သက်ဆိုင်ရာ ကိုဆက် <math>x+\mathfrak{a}</math> ဆီသို့ ပုံဖော်ပေးသော ပုံဖော်မှု <math>\phi: R \rightarrow R/\mathfrak{a}</math> သည် ဆာဂျက်တစ်ဖြစ်သော ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်း၌ <math>\mathfrak{a}</math> ကို ငုံထားသော အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{b}</math> များ ရှိကြသည်။ ထို့အတူ စားလဒ်ကွင်း <math>R/\mathfrak{a}</math> အတွင်း၌လည်း အိုင်ဒီးလ် <math>\overline{\mathfrak{b}}</math> များ ရှိကြသည်။ ထိုအိုင်ဒီးလ် နှစ်မျိုးကြားတွင် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု တိုက်ရိုက်ကိုက်ညီမှု ရှိပြီး <math>\mathfrak{b} = \phi^{-1}(\overline{\mathfrak{b}})</math> ဟူသော ဆက်သွယ်ချက်ဖြင့် အစဉ်လိုက်မပျက် ကိုက်ညီနေမည်ဖြစ်သည်။ မည်သည့် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် <math>f: R \rightarrow S</math> တွင်မဆို ကာနယ် (kernel) <math>f^{-1}(0)</math> ကို ရှာဖွေနိုင်သည်။ ထိုကာနယ်သည် မူလကွင်း <math>R</math> ၏ အိုင်ဒီးလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် <math>f</math> ၏ ပုံရိပ်သည် ပစ်မှတ်ကွင်း <math>S</math> ၏ ကွင်းပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ အဆိုပါ ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် <math>f</math> ကြောင့် ကာနယ်အိုင်ဒီးလ်ကို အသုံးပြုထားသော စားလဒ်ကွင်းနှင့် <math>f</math> ၏ ပုံရိပ်တို့ကြားတွင် ကွင်း အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် ထပ်တူညီမှု ရရှိသည်။ သင်္ချာဖော်ပြချက်များတွင် <math>x \equiv y \pmod{\mathfrak{a}}</math> ဟူသော သင်္ကေတအသုံးအနှုန်းကို မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ယင်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ <math>x-y</math> သည် အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{a}</math> ထဲတွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== *{{citation |last = Atiyah |first = Michael Francis |last2 = Macdonald |first2 = Ian G |title = Introduction to Commutative Algebra |date = 1969 |publisher = Westview Press }} ==အညွှန်း== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကွင်းသီအိုရီ]] [[ကဏ္ဍ:အက္ခရာသင်္ချာ]] p0bsrrkltv8oi3piz84ap5vaciamiv9 1036161 1036159 2026-06-05T11:14:22Z Mkant00 135890 1036161 wikitext text/x-wiki '''ကွင်း''' (ring) ဆိုသည်မှာ အက္ခရာသင်္ချာ တည်ဆောက်ပုံ (algebraic structure) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ယင်းတည်ဆောက်ပုံတွင် အပေါင်း (addition) နှင့် မြှောက်ခြင်း (multiplication) တွက်ချက်မှုတို့ကို အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ (closure property) ရှိရန် အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ထားသည်။ ထို့ပြင် ၎င်းတွက်ချက်မှုနှစ်ခုသည် ဖက်စပ်ရဂုဏ်သတ္တိနှင့် ဖြန့်ဝေရဂုဏ်သတ္တိများနှင့်ပတ်သက်၍ အချင်းချင်း ကိုက်ညီမှု ရှိကြသည်။ ကွင်းတစ်ခုအတွက် အခြေခံအကျဆုံး ဥပမာတစ်ခုမှာ သာမန် ကိန်းများပေါင်းခြင်း၊ မြှောက်ခြင်းတို့နှင့် တွဲဖက်ထားသော ကိန်းပြည့်များ (integers) အစု <math>\mathbb{Z}</math> ပင် ဖြစ်သည်။ <ref>{{Citation |last=Fischer |first=Gerd |last2=Springborn |first2=Boris |title=Lineare Algebra |series=Grundkurs Mathematik |date=2025 |issn=2626-613X |doi=10.1007/978-3-662-71261-0 |url=https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-662-71261-0 |access-date=2026-03-29}}</ref> '''ကွင်းသီအိုရီ''' (ring theory) သည် အက္ခရာသင်္ချာ (algebra) ၏ ဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းဘာသာရပ်သည် ကွင်းများ၏ ဂုဏ်သတ္တိများကို လေ့လာသည်။ == အမည်ပေးခြင်း == ကွင်းဟူသော သဘောတရားကို ရစ်ချတ် ဒက်ဒီကင်း (Richard Dedekind) က စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ''ကွင်း'' ဟူသော အမည်နာမကိုမူ ဒေးဗစ် ဟီလ်ဘတ် (David Hilbert) က စတင်မိတ်ဆက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>[https://jeff560.tripod.com/r.html ''Earliest Known Uses of Some of the Words of Mathematics (R)''.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118010721/https://jeff560.tripod.com/r.html |date=18 January 2021 }} 17. Juli 2007</ref><ref>[https://mathshistory.st-andrews.ac.uk/HistTopics/Ring_theory/ The development of Ring Theory] (17. Juli 2007)</ref> အချို့သော သီးသန့်အခြေအနေများတွင် ''ကွင်း'' ဟူသော အမည်အပြင် ''ဒိုမိန်း'' (domain) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကိုလည်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သုံးစွဲကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် စာပေကျမ်းဂန်များတွင် အင်တီဂရယ် ကွင်း (integral ring) ဟူသော စကားလုံးထက် အင်တီဂရယ် ဒိုမိန်း (integral domain) ဟူသော အသုံးအနှုန်းကို ပိုမိုတွေ့ရှိရသည်။ == အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များ == သင်္ချာဘာသာရပ်ခွဲများနှင့် ပြဋ္ဌာန်းစာအုပ်များအပေါ် မူတည်၍ ကွင်း၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်မှာ အနည်းငယ် ကွဲလွဲမှုများ ရှိနိုင်သည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အခန်းကဏ္ဍတစ်ခုနှင့်တစ်ခုကြား၌ပင် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် ကွာခြားသွားတတ်သည်။ အလားတူပင် မော်ဖစ်ဇင်များ (morphisms) ၏ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ချက်များမှာလည်း အနည်းငယ် ကွဲလွဲနိုင်သည်။ ထို့အပြင် တည်ဆောက်ပုံပိုင်းများနှင့် မူလတည်ဆောက်ပုံများ၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များမှာလည်း ပြောင်းလဲမှုများ ရှိတတ်သည်။ သင်္ချာနည်းကျအားဖြင့် ဆိုရလျှင် ဤသို့ ကွဲပြားနေသော ကွင်းသဘောတရားများသည် [[ကတ်တဂိုရီသီအိုရီ]] (category theory) အရ ကွဲပြားသော ကတ်တဂိုရီများ (categories) ပင် ဖြစ်ကြသည်။ === ကွင်း === '''ကွင်း''' (ring) <math>(R, +, \cdot)</math> ဆိုသည်မှာ အစု (set) <math>R</math> တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် <math>+</math> နှင့် <math>\cdot</math> ဟူသော နှစ်လုံးသွင်းတွက်ချက်မှု (binary operations) နှစ်ခု ပါဝင်သည်။ ယင်းတွက်ချက်မှုများသည် '''ကွင်း နဂိုမှန်အဆိုများ''' (ring axioms) ဟုခေါ်သော အောက်ပါ ဆက်သွယ်ချက်များနှင့် ပြည့်စုံရမည်။ <math>(R, +)</math> သည် '''အပေါင်း''' (addition) <math>+</math> အောက်တွင် အဘီလီယန်[[အုပ်စု (သင်္ချာ) |အုပ်စု]] (abelian group) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအုပ်စု၏ ထပ်တူရအစုဝင် (identity element) ကို ကွင်း <math>R</math> ၏ သုည အစုဝင်အဖြစ် <math>0</math> ဖြင့် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြသည်။ <math>(R, \cdot)</math> သည် '''မြှောက်ခြင်း''' (multiplication) <math>\cdot</math> အောက်တွင် ဆီမီးအုပ်စု (semigroup) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအမြှောက်လက္ခဏာကို အများအားဖြင့် ချန်လှပ်၍ ရေးသားလေ့ရှိသည်။ <math>(R, +, \cdot)</math> သည် အောက်ဖော်ပြပါ ဖြန့်ဝေခြင်း နိယာမများ (distributive laws) ပြည့်စုံရမည်။ <math>R</math> အတွင်းရှိ <math>a, b, c</math> အားလုံးအတွက်၊ :: <math>a \cdot (b + c) = (a \cdot b) + (a \cdot c) = a b + a c</math>       နှင့် :: <math>(a + b) \cdot c = (a \cdot c) + (b \cdot c) = a c + b c</math>       တို့ ဖြစ်ကြသည်။ မြှောက်ခြင်းနှင့်ပတ်သက်၍ ဖလှယ်ရ ဂုဏ်သတ္တိ (commutative property) ပြည့်စုံသော ကွင်းကို ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring) ဟု ခေါ်သည်။ ထိုသို့မဟုတ်ပါက ၎င်းကို ဖလှယ်၍မရသော ကွင်း (non-commutative ring) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ === ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်း (ring with unity) === ဆီမီးအုပ်စု <math>(R,\cdot)</math> တွင် နှစ်ဖက်စလုံးအတွက်အကျုံးဝင်သော ထပ်တူရအစုဝင် <math>1</math> ပါဝင်ခဲ့လျှင် ယင်းကို [[မိုနွိုက်]] (monoid) တစ်ခုဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ထိုအခါ <math>(R, +, \cdot)</math> ကို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်း (unital ring) ဟု ခေါ်သည်။ ဘယ်ဘက် သို့မဟုတ် ညာဘက် တစ်ဖက်တည်းအတွက်သာ ထပ်တူရအစုဝင် ပါဝင်သော ကွင်းများကို ကွင်းသီအိုရီ (ring theory) တွင် ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းများအဖြစ် မသတ်မှတ်ပေ။ အချို့သော စာရေးသူများသည် ကွင်းတစ်ခုဆိုလျှင် အခြေခံအားဖြင့် ဖလှယ်ရ ဂုဏ်သတ္တိရှိပြီး ယူနစ်ပါဝင်သော ကွင်းဟုသာ နားလည်ထားကြသည်။ ယူနစ်မပါဝင်သော အခြားကွင်းများကိုမူ ဆူဒိုကွင်း (pseudo-ring) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ အင်္ဂလိပ်ဘာသာရပ်တွင် ယင်းကို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိမရှိသော ကွင်း (non-unital ring) သို့မဟုတ် အက္ခရာ 'i' ကို ဖယ်ရှားထားသည့် rng ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ [[ကွင်းများ ကတ်တဂိုရီ]] (category of unital rings) တွင် ကွင်း [[ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်]]များ (ring homomorphisms) သည် ၎င်းယူနစ်များကို မပြောင်းလဲစေဘဲ ထိန်းသိမ်းထားရမည်။ မည်သည့် ကွင်းကိုမဆို ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ကွင်းတစ်ခုအတွင်းသို့ ထည့်သွင်း (embed) နိုင်သည်။ ကွင်းတစ်ခုတွင် ထပ်တူရအစုဝင် <math>1</math> နှင့် သုညအစုဝင် <math>0</math> တို့ တူညီနေပါက မည်သည့်အစုဝင် <math>x</math> အတွက်မဆို <math>x = x \cdot 1 = x \cdot 0 = 0</math> ဖြစ်သွားမည်။ ထိုသို့ အစုဝင် သုည တစ်ခုတည်းသာ ပါဝင်သောကွင်းကို သုည ကွင်း (zero ring) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။ ယင်းကို အကြမ်းအားဖြင့် သုညဂဏန်း <math>0</math> ဖြင့်ပင် သင်္ကေတပြု ဖော်ပြလေ့ရှိသည်။ === ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ဖလှယ်ရ ကွင်း (commutative ring with unity) === ဖလှယ်ရ အက္ခရာသင်္ချာ (commutative algebra) ဘာသာရပ်တွင် ကွင်းများကို '''ယူနစ်ရှိဂုဏ်သတ္တိရှိ ဖလှယ်ရ ကွင်းများ''' (commutative rings with unity) အဖြစ်သာ အဓိပ္ပာယ်သတ်မှတ်ကြသည်။ == ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်နှင့် ကွင်းပိုင်း (ring homomorphism and subring) == '''ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်''' (ring homomorphism) ဆိုသည်မှာ ကွင်း <math>R</math> မှ ကွင်း <math>S</math> သို့ ဆက်သွယ်ထားသော ပုံဖော်မှု <math>f</math> တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းပုံဖော်မှုသည် အပေါင်းနှင့် မြှောက်ခြင်း တွက်ချက်မှုများကို ထိန်းသိမ်းထားရမည်။ ထို့ပြင် ထပ်တူရအစုဝင်ကိုလည်း မပြောင်းလဲစေရပေ။ အတိအကျဆိုရလျှင် မည်သည့် <math>x, y \in R</math> အတွက်မဆို <math>f(x+y)=f(x)+f(y)</math> နှင့် <math>f(xy)=f(x)f(y)</math> ဖြစ်ရမည်။ ထို့အပြင် <math>f(1)=1</math> ဖြစ်ရမည်။ ပုံဖော်မှု <math>f</math> သည် အဘီလီယန်အုပ်စုများဆိုင်ရာ ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်လည်း ဖြစ်သောကြောင့် <math>f(x-y)=f(x)-f(y)</math> နှင့် <math>f(-x)=-f(x)</math> အစရှိသည့် ဂုဏ်သတ္တိများနှင့်လည်း ပြည့်စုံသည်။ ထို့ပြင် <math>f(0)=0</math> လည်း ဖြစ်သည်။ ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် နှစ်ခုဖြစ်သော <math>f: R \rightarrow S</math> နှင့် <math>g: S \rightarrow T</math> တို့ကို ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင်လည်း နောက်ထပ် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခုဖြစ်သည့် <math>g \circ f: R \rightarrow T</math> ကို ရရှိမည်ဖြစ်သည်။ '''ကွင်းပိုင်း''' (subring) ဆိုသည်မှာ မူလကွင်း <math>R</math> ၏ အစုပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းအစုပိုင်းသည် အပေါင်းနှင့် မြှောက်ခြင်း တွက်ချက်မှုများအောက်တွင် အပိတ်ဂုဏ်သတ္တိ (closure property) ရှိရမည်။ ထို့ပြင် မူလကွင်း၏ ထပ်တူရအစုဝင် (identity element) လည်း ၎င်းအစုပိုင်းထဲတွင် ပါဝင်ရမည်။ ထိုအခါ ကွင်းပိုင်းမှ မူလကွင်းသို့ ဆက်သွယ်ထားသော ထပ်တူကျ ပုံဖော်မှုသည် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ == အိုင်ဒီးလ်နှင့် စားလဒ်ကွင်း (ideal and quotient ring) == အိုင်ဒီးလ် (ideal) <math>\mathfrak{a}</math> ဆိုသည်မှာ ကွင်း <math>R</math> ၏ အပေါင်းဆိုင်ရာ အုပ်စုပိုင်း (subgroup) တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် မည်သည့် <math>x \in R</math> နှင့် <math>y \in \mathfrak{a}</math> အတွက်မဆို ၎င်းတို့နှစ်ခု၏ မြှောက်လဒ် <math>xy</math> သည် <math>\mathfrak{a}</math> ထဲတွင် ပါဝင်ရမည်။ တနည်းအားဖြင့်ဆိုရသော် <math>R\mathfrak{a} \subseteq \mathfrak{a}</math> ဖြစ်ရမည်။ အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{a}</math> ကို အသုံးပြု၍ စားလဒ်ကွင်း (quotient ring) ကို တည်ဆောက်နိုင်သည်။ အချို့က ၎င်းကို အကြွင်းအတန်းအစားကွင်း (residue-class ring) ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်းရှိ မြှောက်ခြင်းတွက်ချက်မှုသည် စားလဒ်အုပ်စု <math>R/\mathfrak{a}</math> အပေါ်သို့ ထူးခြားစွာသီးသန့် တည်ရှိနေသော မြှောက်ခြင်းတွက်ချက်မှုအဖြစ် သက်ရောက်သည်။ ထိုသို့ သက်ရောက်လာခြင်းကြောင့် <math>R/\mathfrak{a}</math> သည် ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ ၎င်းစားလဒ်ကွင်း၏ အစုဝင်များသည် မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်းရှိ <math>\mathfrak{a}</math> ၏ ကိုဆက် (coset) များ ဖြစ်ကြသည်။ ကွင်း <math>R</math> မှ အစုဝင် <math>x</math> အသီးသီးကို သက်ဆိုင်ရာ ကိုဆက် <math>x+\mathfrak{a}</math> ဆီသို့ ပုံဖော်ပေးသော ပုံဖော်မှု <math>\phi: R \rightarrow R/\mathfrak{a}</math> သည် ဆာဂျက်တစ်ဖြစ်သော ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ မူလကွင်း <math>R</math> အတွင်း၌ <math>\mathfrak{a}</math> ကို ငုံထားသော အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{b}</math> များ ရှိကြသည်။ ထို့အတူ စားလဒ်ကွင်း <math>R/\mathfrak{a}</math> အတွင်း၌လည်း အိုင်ဒီးလ် <math>\overline{\mathfrak{b}}</math> များ ရှိကြသည်။ ထိုအိုင်ဒီးလ် နှစ်မျိုးကြားတွင် တစ်ခုနှင့်တစ်ခု တိုက်ရိုက်ကိုက်ညီမှု ရှိပြီး <math>\mathfrak{b} = \phi^{-1}(\overline{\mathfrak{b}})</math> ဟူသော ဆက်သွယ်ချက်ဖြင့် အစဉ်လိုက်မပျက် ကိုက်ညီနေမည်ဖြစ်သည်။ မည်သည့် ကွင်း ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် <math>f: R \rightarrow S</math> တွင်မဆို ကာနယ် (kernel) <math>f^{-1}(0)</math> ကို ရှာဖွေနိုင်သည်။ ထိုကာနယ်သည် မူလကွင်း <math>R</math> ၏ အိုင်ဒီးလ်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် <math>f</math> ၏ ပုံရိပ်သည် ပစ်မှတ်ကွင်း <math>S</math> ၏ ကွင်းပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်လာသည်။ အဆိုပါ ဟိုမိုမော်ဖစ်ဇင် <math>f</math> ကြောင့် ကာနယ်အိုင်ဒီးလ်ကို အသုံးပြုထားသော စားလဒ်ကွင်းနှင့် <math>f</math> ၏ ပုံရိပ်တို့ကြားတွင် ကွင်း အိုင်ဆိုမော်ဖစ်ဇင် ထပ်တူညီမှု ရရှိသည်။ သင်္ချာဖော်ပြချက်များတွင် <math>x \equiv y \pmod{\mathfrak{a}}</math> ဟူသော သင်္ကေတအသုံးအနှုန်းကို မကြာခဏ အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။ ယင်း၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ <math>x-y</math> သည် အိုင်ဒီးလ် <math>\mathfrak{a}</math> ထဲတွင် ပါဝင်သည်ဟု ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== *{{citation |last = Atiyah |first = Michael Francis |last2 = Macdonald |first2 = Ian G |title = Introduction to Commutative Algebra |date = 1969 |publisher = Westview Press }} ==အညွှန်း== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကွင်းသီအိုရီ]] [[ကဏ္ဍ:အက္ခရာသင်္ချာ]] ovymi8kl5m5uxxs8hqqxxsxr71d82lj 0 287040 1036100 1035346 2026-06-05T03:42:39Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036100 wikitext text/x-wiki တာတိုင်ဘုရားများ သည် ဟံသာဝတီခေတ်တွင် တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည့် စေတီတော် (၁၁) ကို ဆိုလိုသည်။ ဤစေတီ ၁၁ ဆူသည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးနှင့် ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးတို့တွင် တည်ရှိသည်။<ref name="inf">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref><ref name="bago">https://pddbago.net/?page_id=26</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ဟံသာဝတီခေတ်တွင် ပဲခူးဟံသာဝတီမှ ရန်ကုန်သန်လျင်သို့ ရေလမ်းကြောင်းမှ သွားလာလိုပါက ပဲခူးမြစ်ကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ကုန်းလမ်းကြောင်းမှလည်း "ဒုံးလမ်းကြောင်း" ဟုခေါ်သည့် လမ်းကြောင်းကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ထိုကုန်းလမ်းကြောင်းသည် အတိုဆုံးလမ်းကြောင်းဖြစ်ကာ အချိန်မရွေး၊ ရာသီမရွေး အသုံးပြုနိုင်သည့် လမ်းကြောင်း ဖြစ်သည်။ လမ်းကြောင်းပေါ်တွင် ဟံသာဝတီဘုရင်တို့သည် ဘုရားများကို တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းဘုရားစေတီများကို "တာတိုင်ဘုရားများ" ဟု ခေါ်သည်။<ref name="inf"/><ref name="bago"/> ==ဘုရားစေတီများစာရင်း== ပဲခူးမှ သန်လျင်အထိ အစဉ်အတိုင်းရေတွက်ပါက အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။<ref name="inf"/><ref name="bago"/> #[[ရွှေမော်ဓောဘုရား(ပဲခူး)|ရွှေမော်ဓောဘုရား]] #[[ကျိုက်ပဒိုင်စေတီတော်]] #[[မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်]] #[[ကျိုက်မတ်ကော်စေတီတော်]] #[[မိုးကနိန်းကျိုက်သို့ပုသိမ်စေတီတော်]] #[[ကျိုက်ခရုစေတီတော်]] #[[ကျိုက်မထီးစေတီတော်]] #[[ရဲမွန်စေတီတော်]] #[[မြသိန်းတန်စေတီတော် (သုံးခွ)]] #[[ကျိုက်သမ္ဗာန်စေတီတော်]] #[[ကျိုက်ခေါက်စေတီတော်]]<ref name="inf"/><ref name="bago"/> ==ရုပ်ပုံများ== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] jjy6ewp7oky2a1eeg8mf2juf4ckdkbi 0 287072 1036074 1035512 2026-06-05T03:14:47Z Ninjastrikers 22896 1036074 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = နီဂရီတိုလူမျိုးများ<br />(Negrito peoples) | image = [[File:Taman Negara (30509997143).jpg|240px|မလေးရှားနိုင်ငံ တမန်နီဂါရာရှိ ဆီမန် (နီဂရီတို) လူမျိုးစုဝင်တစ်ဦး]] | caption = မလေးရှားနိုင်ငံ မလေးကျွန်းဆွယ်ရှိ ဆီမန် (Batek) နီဂရီတိုလူမျိုးစုဝင်တစ်ဦး | pop = မထင်ရှား (ထောင်ဂဏန်းမှ သောင်းဂဏန်းဝန်းကျင်) | regions = [[အရှေ့တောင်အာရှ]] နှင့် [[ကပ္ပလီကျွန်း]] | countries = {{Flag|India}} ([[အန်ဒမန်နှင့် နီကိုဘါကျွန်းစု]])<br />{{Flag|Malaysia}} (မလေးကျွန်းဆွယ်)<br />{{Flag|Thailand}} (ထိုင်းနိုင်ငံတောင်ပိုင်း)<br />{{Flag|Philippines}} (လူဇွန်၊ ဗီဆာယာနှင့် မင်ဒါနာအို) | languages = [[အန်ဒမန်ဘာသာစကားများ]]၊ [[အာဆလီးယန်းဘာသာစကားများ]] (အက်စ်ထရိုအေးရှားတစ်)၊ [[အော်စထရိုနီးရှန်း ဘာသာစကားများ]] | religions = [[ရိုးရာနတ်ကိုးကွယ်မှု]] (Animism)၊ [[အစ္စလာမ်ဘာသာ]]၊ [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]] | related = [[ဩစထရလို-မီလာနီးရှန်း အနွယ်များ]] (Australo-Melanesians)၊ အရှေ့တောင်အာရှ ရှေးဦးဌာနေ လူမျိုးစုများ }} '''နီဂရီတိုလူမျိုးများ''' ({{IPAc-en|n|ɪ|ˈ|ɡ|r|iː|t|oʊ}}; စပိန်ဘာသာစကားဖြင့် "လူမည်းအာဖရိကန်ကလေး" သို့မဟုတ် "လူမည်းအသေးစားလေး" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်) သို့မဟုတ် '''ကပ္ပလီလူမျိုးများ''' သည် [[အရှေ့တောင်အာရှ]] နှင့် အန်ဒမန်ကျွန်းစုများ၏ ဝေးလံခေါင်ဖျားသော ဒေသများတွင် နေထိုင်ကြသော လူမျိုးစုပေါင်းစုံကို ခြုံငုံ၍ ရည်ညွှန်းသည့် မနုဿဗေဒဆိုင်ရာ ဝေါဟာရတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ခေတ်သစ်အာရှသားများ တောင်ဘက်သို့ ရွှေ့ပြောင်းမလာမီကတည်းက အရှေ့တောင်အာရှ ရေကြောင်းဒေသတွင် ကနဦး အခြေချနေထိုင်ခဲ့ကြသည့် ရှေးဦးကျောက်ခေတ် အမဲလိုက်ကောက်ပဲသီးနှံရှာဖွေသူ မုဆိုးအနွယ်ဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။ နီဂရီတိုဟု မကြာခဏ ခွဲခြားဖော်ပြလေ့ရှိသော လူဦးရေများတွင် ကပ္ပလီကျွန်းသားများ ဖြစ်ကြသည့် ဂရိတ်အန်ဒမန်လူမျိုး၊ အွန်ဂီလူမျိုး၊ ဂျာရာဝါလူမျိုး နှင့် ကမ္ဘာနှင့် အဆက်အသွယ် လုံးဝဖြတ်တောက်ထားသည့် ဆန်တီနယ်လူမျိုးများ။မလေးရှားနိုင်ငံမှ ဆီမန်လူမျိုးများ (၎င်းတို့အနက် ဘတ်တက်လူမျိုးများ ပါဝင်သည်) နှင့် ထိုင်းနိုင်ငံတောင်ပိုင်း ကုန်းတွင်းပိုင်းတွင် နေထိုင်ကြသော မာနစ်လူမျိုးများ။ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ နီဂရီတိုလူမျိုးစု ၃၀ ခန့် ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့အနက် လူဇွန်ကျွန်းမှ အာတာလူမျိုးများ၊ ဗီဆာယာကျွန်းမှ အာတီနှင့် တူမန်ဒေါ့လူမျိုးများအပြင် မင်ဒါနာအိုကျွန်းမှ မာမန်ဝါလူမျိုးများမှာ ထင်ရှားသည်။ ၎င်းတို့သည် ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အရပ်ရပ်သို့ ကွဲပြားလျက်ရှိသော်လည်း ပုညှက်သော အရပ်အမောင်း၊ ရစ်တွန့်သော ဆံပင်နှင့် ညိုမည်းသော အသားအရေ စသည့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အသွင်အပြင်များ တူညီကြသည်။ ခေတ်သစ်မျိုးရိုးဗီဇ သုတေသနများအရ ဖိလစ်ပိုင်နီဂရီတိုများနှင့် အန်ဒမန်ကျွန်းစုသားများသည် အချင်းချင်း ဗီဇအရ ကွဲပြားမှုရှိသော်လည်း အရှေ့တောင်အာရှ၏ အစောဆုံး လူသားရွှေ့ပြောင်းအခြေချမှုသမိုင်း ကို ဖော်ပြနေသည့် အရေးကြီးသော ရှေးဦးဌာနေမျိုးရိုးဗီဇအလွှာ ကို ပိုင်ဆိုင်ထားကြဆဲ ဖြစ်သည်။ == အမည်ရင်းမြစ် == နီဂရီတို (Negrito) ဟူသော စကားလုံးသည် စပိန်ဘာသာစကား နှင့် ပေါ်တူဂီဘာသာစကား မှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="Endicott2013">{{cite book |last1=Endicott |first1=P. |title=The Background to Kawasan Negrito Studies |publisher=Routledge |year=2013 |pages=1–10}}</ref>။ စပိန်ဘာသာစကားတွင် အမည်းရောင်ကို Negro (နီဂရို) ဟု ခေါ်ဆိုပြီး၊ အရာဝတ္ထု သို့မဟုတ် လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးအား အချစ်စနိုးဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ သေးငယ်သည်ဟု ပြသရန်သော်လည်းကောင်း နောက်ဆက်တွဲပုဒ် "-ito" ကို ထည့်သွင်းအသုံးပြုကြသည်။ ထို့ကြောင့် "Negrito" ၏ တိုက်ရိုက်အဓိပ္ပာယ်မှာ "လူမည်းလေးများ" (Little black persons) ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်<ref name="Zaide1999">{{cite book |last1=Zaide |first1=S. |title=The Philippines: A Unique Nation |publisher=All-Nations Publishing |year=1999 |pages=32–34}}</ref>။ ၁၆ ရာစုတွင် ဖိလစ်ပိုင်ကျွန်းစုများသို့ ရောက်ရှိလာသော စပိန်ကွန်ကစ္စတာဒို (Conquistadors) များသည် ထိုဒေသတွင် အာဖရိကတိုက်သားများကဲ့သို့ အသားညိုမည်းပြီး အရပ်အမောင်း သေးငယ်သော ရှေးဦးမုဆိုးသားကောင်ရှာဖွေသူ လူမျိုးစုများကို စတင်တွေ့ရှိချိန်တွင် ဤအမည်ကို ပေးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="Zaide1999" />။ မြန်မာဘာသာစကားတွင် အသားမည်းသော လူမျိုးများ သို့မဟုတ် ကပ္ပလီပင်လယ်ပြင်ရှိ ကျွန်းသားများကို "ကပ္ပလီ" ဟု ခေါ်ဆိုခြင်းသည် အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာအတွင်းရှိ ကပ္ပလီကျွန်းစု (Andaman Islands) ကို အစွဲပြု၍ ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="ThanTun2004">{{cite book |last1=သန်းထွန်း |title=မြန်မာ့သမိုင်းပုံစံများ |publisher=မုံရွေးစာပေ |year=2004 |pages=45}}</ref>။ သို့သော် ၎င်းစကားလုံး၏ မူလမြစ်ဖျားမှာ ပါဠိနှင့် သက္ကတဘာသာစကားတို့မှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ဟိန္ဒူဒဏ္ဍာရီလာ ရာမယဏဇာတ်တော်မှ နတ်မျောက်ကြီး ဟနုမန် (Hanuman) ကို မလေးဘာသာစကားဖြင့် Handuman ဟု ခေါ်ဆိုရာမှတစ်ဆင့် အင်္ဂလိပ်လို Andaman ဖြစ်လာသည်ဟု ယူဆကြသည်<ref name="Temple1903">{{cite book |last1=Temple |first1=R. C. |title=The Andaman and Nicobar Islands |publisher=Government Printing, India |year=1903 |pages=2–5}}</ref>။ မြန်မာတို့သည် ထို "Andaman" ကျွန်းသားများကို အစွဲပြု၍ "ကပ္ပလီ" ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြသည်။ အချို့သော ဘာသာဗေဒပညာရှင်များ၏ အဆိုအရ သမိုင်းတစ်လျှောက် အာရပ်ကုန်သည်များသည် အစ္စလမ်ဘာသာဝင်မဟုတ်သော လူမည်းများကို Kafir (ခါဖီရ် - သစ္စာမဲ့သူ/ဘာသာမဲ့သူ) ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြရာမှ အရှေ့တောင်အာရှသို့ ရောက်ရှိသောအခါ ပင်လယ်ရေကြောင်းခရီးဖြင့် "ကပ္ပလီ" (သို့မဟုတ်) "ကပ္ပီရီ" (Cafri/Caffre) ဟူ၍ မြန်မာ့ဝေါဟာရထဲသို့ ပျော်ဝင်လာခြင်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်းလည်း ထောက်ပြကြသည်<ref name="HobsonJobson">{{cite book |last1=Yule |first1=H. |last2=Burnell |first2=A. C. |title=Hobson-Jobson: A Glossary of Colloquial Anglo-Indian Words and Phrases |publisher=John Murray |year=1903 |pages=140–142}}</ref>။ == မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ နောက်ခံသမိုင်း == နီဂရီတိုများသည် အာဖရိကမှ ရွှေ့ပြောင်းလာပြီးနောက် တောင်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းလမ်းကြောင်း အတိုင်း လိုက်ပါလာခဲ့ကြသည့် ရှေးဦးလူသားများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့၏ ထင်ရှားသော DNA လက္ခဏာများမှာ Y-Chromosome Haplogroup D နှင့် C အပြင်၊ Mitochondrial DNA (mtDNA) Haplogroup M ဆင်းသက်လာမှုများ ဖြစ်ကြသည်<ref name="AndamanGenetics">{{cite journal |last1=Reich |first1=D. |last2=Thangaraj |first2=K. |title=Reconstructing Indian population history |journal=Nature |volume=461 |issue=7263 |pages=489–494 |year=2009 |doi=10.1038/nature08365}}</ref>။ အရှေ့တောင်အာရှသို့ နောက်ပိုင်းတွင် (လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄,၀၀၀ ခန့်) ကျောက်ခေတ် စိုက်ပျိုးရေးသမားများဖြစ်သည့် ဩစထရိုအေးရှားတစ် နှင့် ဩစထရိုနီးရှန်း စကားပြော အုပ်စုများ တရုတ်ပြည်တောင်ပိုင်းမှတဆင့် စီးဝင်လာသောအခါ ဒေသခံ နီဂရီတိုများနှင့် သွေးနှောမှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်<ref name="Lipson2018" />။ မြန်မာ၊ ထိုင်း၊ လာအို၊ ကမ္ဘောဒီးယားနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့ ပါဝင်သော ကုန်းမကြီးဒေသတွင် လက်ရှိ နေထိုင်သူအများစုမှာ ဩစထရိုအေးရှားတစ်၊ တိုင်-ကဒိုင် နှင့် တရုတ်-တိဗက် နွယ်ဖွားများ ဖြစ်ကြသည်။ ကုန်းမကြီး အရှေ့တောင်အာရှသားများတွင် ရှေးဦး နီဂရီတို (Hòa Bìnhian မုဆိုးသားကောင်ရှာဖွေသူ အုပ်စုများနှင့် ဆင်တူသော) မျိုးရိုးဗီဇ ပါဝင်မှု အနည်းငယ် (ခန့်မှန်းခြေ ၅% မှ ၁၅% ဝန်းကျင်) ရှိနေဆဲဖြစ်ကြောင်း ရှေးဟောင်း DNA (aDNA) သုတေသနများက ဖော်ပြနေသည်<ref name="McColl2018">{{cite journal |last1=McColl |first1=H. |last2=Raghavan |first2=M. |title=The prehistoric admixture history of mainland Southeast Asia |journal=Science |volume=361 |issue=6397 |pages=88–92 |year=2018 |doi=10.1126/science.aat3628}}</ref>။ အထူးသဖြင့် မလေးရှားကျွန်းဆွယ်နှင့် ထိစပ်နေသော ထိုင်းနိုင်ငံတောင်ပိုင်းရှိ ဒေသခံများနှင့် ကမ္ဘောဒီးယားရှိ အချို့သော ကုန်းမြင့်မျိုးနွယ်စုများတွင် နီဂရီတို မျိုးရိုးဗီဇ ပိုမိုမြင့်မားစွာ ကျန်ရှိနေသည်ကို တွေ့ရသည်<ref name="Aghakhanian2015">{{cite journal |last1=Aghakhanian |first1=F. |last2=Phipps |first2=M. E. |title=Insights into the Genetic History of the Orang Asli of Malaysia |journal=BMC Genomics |volume=16 |pages=616 |year=2015 |doi=10.1186/s12864-015-1815-5}}</ref>။ အင်ဒိုနီးရှား၊ ဖိလစ်ပိုင်၊ မလေးရှား၊ စင်ကာပူနှင့် တီမောလက်စ်တေ နိုင်ငံများ ပါဝင်သော ကျွန်းစုဒေသတွင် နီဂရီတို မျိုးရိုးဗီဇ သက်ရောက်မှုမှာ ပိုမိုထင်ရှားပြီး ကွဲပြားမှု ရှိသည်။ဖိလစ်ပိုင်ရှိ လက်ရှိ ဩစထရိုနီးရှန်း စကားပြော လူဦးရေအများစုတွင် နီဂရီတို (Aeta) မျိုးရိုးဗီဇ သွေးနှောမှု အတော်အတန် မြင့်မားစွာ ပါဝင်နေသည်။ သုတေသနများအရ ဖိလစ်ပိုင်သားအချို့တွင် နီဂရီတို DNA ၁၀% မှ ၃၀% ထိ ပါဝင်ပတ်သက်မှု ရှိနေသည်<ref name="Larena2021">{{cite journal |last1=Larena |first1=M. |last2=McKenna |first2=J. |title=Multiple migrations to the Philippines during the last 50,000 years |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=118 |issue=13 |year=2021 |doi=10.1073/pnas.2026132118}}</ref>။ မလေးရှားနိုင်ငံရှိ အိုရန်းအက်စလီ (Orang Asli) စစ်မှန်သော ကနဦးသားမင်းများတွင် နီဂရီတို မျိုးရိုးဗီဇ အထင်ရှားဆုံး ရှိနေပြီး၊ ပတ်ဝန်းကျင် မလေးလူမျိုးများထံသို့လည်း သွေးနှော စီးဆင်းခဲ့သည်<ref name="Aghakhanian2015" />။ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတွင်မူ အနောက်ဘက်ကျွန်းများ (ဆူမားတြား၊ ဂျာဗား) ထက် အရှေ့ဘက်ကျွန်းစုများ (နူဆာတင်းဂါးရား၊ မာလုကု နှင့် ပါပူအာနှင့် နီးစပ်သော ဒေသများ) သို့ ရောက်ရှိလေလေ ရှေးဦးနီဂရီတိုနှင့် မီလာနီရှန်း (Melanesian) မျိုးရိုးဗီဇ ပိုမိုမြင့်မားလာလေလေ ဖြစ်သည်<ref name="Hudjashov2017">{{cite journal |last1=Hudjashov |first1=G. |last2=Karafet |first2=T. M. |title=Complex Patterns of Admixture on the Island of Sumba, Indonesia |journal=American Journal of Physical Anthropology |volume=163 |issue=4 |pages=731–743 |year=2017 |doi=10.1002/ajpa.23244}}</ref>။ ထူးခြားသော မျိုးရိုးဗီဇ သက်ရောက်မှုတစ်ခုမှာ ဖိလစ်ပိုင်ရှိ 'Ayta Magbukon' ဟုခေါ်သော နီဂရီတို အုပ်စုသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ရှေးဟောင်းလူသားမျိုးစိတ် ဖြစ်သည့် '''ဒန်းနီဆိုဗင် (Denisovan)''' DNA ပါဝင်မှု အမြင့်မားဆုံး (၅% ခန့်) ဖြစ်နေခြင်း ဖြစ်သည်<ref name="LarenaDenisovan">{{cite journal |last1=Larena |first1=M. |last2=Sanchez-Mazas |first2=A. |title=Philippine Ayta possess the highest level of Denisovan ancestry in the world |journal=Current Biology |volume=31 |issue=19 |pages=4219–4230 |year=2021 |doi=10.1016/j.cub.2021.07.022}}</ref>။ ဒေသတွင်း သွေးနှောမှုများကြောင့် ဤရှေးဟောင်း DNA အစအနများသည် လက်ရှိ ဖိလစ်ပိုင်နှင့် အရှေ့တောင်အာရှ ကျွန်းစုသားများ၏ ကိုယ်ခံအားစနစ်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်မှု မျိုးရိုးဗီဇများအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိနေစေခဲ့သည်။ ခြုံငုံ၍ဆိုရသော် နီဂရီတို မျိုးရိုးဗီဇသည် လက်ရှိ အရှေ့တောင်အာရှသားများ၏ ခန္ဓာဗေဒ၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများနှင့် ရောဂါခုခံနိုင်စွမ်း တို့တွင် ပျော်ဝင်လျက်ရှိသည်။ ကုန်းမကြီးသားများတွင် အရှေ့အာရှ (East Asian) ဗီဇက လွှမ်းမိုးပြီး နီဂရီတိုဗီဇ အနည်းငယ်သာ ကျန်ရှိတော့သော်လည်း၊ ကျွန်းစုနိုင်ငံများ (အထူးသဖြင့် ဖိလစ်ပိုင်နှင့် အရှေ့ဘက် အင်ဒိုနီးရှား) တွင်မူ နီဂရီတို မျိုးရိုးဗီဇ သက်ရောက်မှုသည် ယနေ့တိုင် သိသာထင်ရှားစွာ ကျန်ရစ်နေဆဲ ဖြစ်သည်။ == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ထိုင်းနိုင်ငံ လူမျိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:မလေးရှား လူမျိုးများ]] fkwxfdltmbqnzz2j68xhj39psokqbk6 100 287073 1036173 1035680 2026-06-05T11:45:59Z Salai Rungtoi 22844 1036173 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=02|content= <!-- All news items below this line --> '''ဘေးအန္တရာယ်နှင့် မတော်တဆမှုများ''' *[[၂၀၂၆ နမ့်ခမ်း ပေါက်ကွဲမှု]] ** [[နမ့်ခမ်းမြို့နယ်|နမ့်ခမ်းမြို့နယ်]]၊ [[ကောင်းတပ်ရွာ၊ နမ့်ခမ်းမြို့နယ်|ကောင်းတပ်]]ကျေးရွာအနီး ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် သေဆုံးသူ ၄၃ ဦးအထိရှိပြီး ယင်းတို့အနက် အသက်မပြည့်သေးသော ကလေးငယ် ၇ ဦး ပါဝင်ကြောင်း TNLA က ထုတ်ပြန်သည်။ အဆိုပါစာရင်းတွင် ပြင်းထန်ဒဏ်ရာရရှိသူ ၃၇ ဦးအနက် ကလေးငယ် ၉ ဦးအထိ ပါဝင်နေပြီး ဒဏ်ရာအနည်းငယ်ရရှိသူ ၇၅ ဦးတွင်လည်း ကလေးငယ် ၁၆ ဦး ပါဝင်နေသည်။[https://www.bbc.com/burmese/live/c3w2vz08q73t (BBC)] '''ဥပဒေနှင့် ရာဇဝတ်မှု''' *[[လိမ်လည်မှု ဂိုဏ်းစခန်း]] **[[မြန်မာနိုင်ငံရှိ အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှု လုပ်ငန်းများ]] *** [[ရှမ်းပြည်နယ်]] (အရှေ့ပိုင်း)၊ [[တာချီလိတ်မြို့]]အနီး ဝမ်လုံးကျေးရွာတွင် အွန်လိုင်းလိမ်လည်လောင်းကစားမှု ကျူးလွန်သူ မြန်မာနိုင်ငံသား အမျိုးသား ၁၉ ဦးနှင့် အမျိုးသမီး ၁၂ ဦး၊ စုစုပေါင်း ၃၁ ဦးတို့အား ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သည်။ [https://www.moi.gov.mm/news/83487 (MOI)] '''နိုင်ငံရေးနှင့် ရွေးကောက်ပွဲများ''' *[[တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်]] ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေးနှင့် [[တတိယအကြိမ် အမျိုးသားလွှတ်တော်]] ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေးတို့ကို နေပြည်တော်ရှိ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံတွင် စတင်ကျင်းပခဲ့သည်။ [https://www.moi.gov.mm/news/83494 (MOI)] [https://www.moi.gov.mm/news/83495 (MOI] <!-- All news items above this line -->}} s51cbhztcoivlnc0my5vlhn1kiaf9h3 0 287086 1036099 1035657 2026-06-05T03:42:25Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036099 wikitext text/x-wiki '''ကျိုက်ပဒိုင်စေတီတော်''' (သို့မဟုတ်) '''ကျိုက်ပဒိုင်ရွှေတိဂုံလေးစေတီတော်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သနပ္ပင်မြို့နယ်|သနပ်ပင်မြို့နယ်]]၊ [[ကျိုက်ပဒိုင်ကြီးရွာ၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်|ကျိုက်ပဒိုင်ကြီးရွာ]]တွင်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ [[တာတိုင်ဘုရားများ|တာတိုင်ဘုရား (၁၁) ဆူ]]တွင် ပါဝင်သည့် စေတီလည်း ဖြစ်သည်။<ref name="dir">https://pddbago.net/?page_id=145</ref><ref name="moi">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref><ref name="mrtv">https://mrtv.gov.mm/en/radioprogram/paikhuumiu-kiukpdiungkeraa-reheaangsmiungwng-rettigunlechntteaarng-chutteaangpnny</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== မဟာသက္ကရာဇ် ၁၀၉ ခုနှစ်တွင် ဂန္ဓဝါရီရသေ့သည် သုဝဏ္ဏပဗ္ဗတောင်တွင် မြတ်စွာဘုရား၏ ဆံတော်မြတ်သုံးဆူကို ဌာပနာက တည်ထားခဲ့သည်။ အုတ်ကျောက်တို့ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ စေတီကဲ့သို့ တည်ထားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ သက္ကရာဇ် ၂၆၄ ခုနှစ်တွင် ဟံသာဝတီခေတ် (၆) ဆက်မြောက်ဘုရင်ဖြစ်သည့် ဂိန္ဒရာဇာမြင်းသည် စေတီတော်ကို ဉာဏ်တော် ၇ တောင်ရှိသည့် စေတီတော်အဖြစ် တည်ကာ ရတနာ (၇) ပါးစီခြယ်ထားသည့် ရွှေထီးတော်ကို လှူဒါန်းခဲ့သည်။ ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ဒုတိယဟံသာဝတီခေတ်၊ တတိယဟံသာဝတီခေတ်များ ကုန်ဆုံးသည့်အချိန်အထိ စေတီတော်ကို ပြုပြင်မွမ်းမံမည့်သူ မရှိခဲ့ပေ။ နောင်အခါ ကလိပ္ပတံလက်ပံဖြူဆရာတော်သည် စေတီအနီးဝန်းကျင်ရှိ ရွာသူရွာသားများကို ဟောပြောစည်းရုံးကာ စေတီတော်အား ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှုများ ပြုုလုပ်ခဲ့သည်။ စေတီတော်သည် ဉာဏ်တော် ၇၂ တောင် (၁၀၈ ပေ) ရှိလာခဲ့သည်။ စေတီတော်၏ ပရဝဏ်သည် တစ်ဧကခွဲ ရှိသည်။ <ref name="mrtv"/> ==ဘုရားပွဲတော်== ကျိုက်ပဒိုင်ရွှေတိဂုံလေးစေတီတော်ကို နှစ်စဉ် တပေါင်းလပြည့်နေ့တွင် ကျင်းပသည်။<ref name="dir"/> ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ပဲခူးမြို့ ရွှေမော်ဓော်ဘုရားကြီး၏ တောင်ဘက်မုခ်ရှိ ဆံတော်တွင်း လမ်းမကြီးအတိုင်း သွားရောက်နိုင်သည်။<ref name="dir"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] krs0whf5ur7r7vrkb41drnjlq9nizmd 0 287129 1036061 1035611 2026-06-05T03:10:03Z Ninjastrikers 22896 1036061 wikitext text/x-wiki {{Infobox language | name = ပေကျင်းမန်ဒရင်း | nativename = {{lang|zh-Hant|北京官話}} / {{lang|zh-Hans|北京官话}}<br />''Běijīng Guānhuà'' | altname = ပေကျင်းစကား (Beijingese) | pronunciation = ပေကျင်းဒေသစကား: {{IPAc-cmn|b|ei|3|j|ing|1|-|g|uan|1|h|ua|4}} | region = [[ပေကျင်းမြို့]]၊ [[ဟဲပေ့ပြည်နယ်|ဟဲပေ့]]၊ [[အတွင်းမွန်ဂိုးလီးယား]]၊ [[လျောင်းနင်ပြည်နယ်|လျောင်းနင်]]နှင့် [[ထျန်းကျင်းမြို့]] | speakers = ၂၆.၇၆ သန်း | date = ၂၀၀၄ | ref = {{sfnp|Chinese Academy of Social Sciences|2012|p=42}} | familycolor = Sino-Tibetan | fam2 = [[တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]] | fam3 = [[တရုတ်ဘာသာစကား|တရုတ်]] | fam4 = [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်း]] | dia1 = ပေကျင်းဒေသစကား (Beijing dialect) | dia2 = ချန်သဲဒေသစကား (Chengde dialect) | dia3 = ချီဖုန်းဒေသစကား (Chifeng dialect) | map = Mandarín pekinés.png | mapcaption = ပေကျင်းမန်ဒရင်းစကား ပြောဆိုရာဒေသများ (ဇူလိုင် ၂၀၂၄) | iso6 = bjgh | linglist = cmn-bei | glotto = beij1235 | glottoname = Beijingic | glottofoot = no | lingua = 79-AAA-bb }} တရုတ်ဘာသာဗေဒတွင် '''ပေကျင်းမန်ဒရင်း''' ({{lang-zh|北京官话|pinyin=Běijīng Guānhuà}}) သည် ''Language Atlas of China'' မှ အသိအမှတ်ပြုထားသော [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်ဘာသာစကား]]၏ အဓိကခွဲဖြာမှုတစ်ခုကို ရည်ညွှန်းသည်။ ၎င်းစကားကို [[ပေကျင်းမြို့]]၊ [[ဟဲပေ့ပြည်နယ်|ဟဲပေ့]]၊ [[အတွင်းမွန်ဂိုးလီးယား]]၊ [[လျောင်းနင်ပြည်နယ်|လျောင်းနင်]]နှင့် [[ထျန်းကျင်းမြို့]] ဒေသများတွင် ကျယ်ပြန့်စွာ ပြောဆိုကြသည်<ref name="CASS2012">{{sfnp|Chinese Academy of Social Sciences|2012}}</ref>။ ၎င်းတို့အနက် အရေးကြီးဆုံးမှာ ပေကျင်းဒေသစကား (Beijing dialect) ဖြစ်ပြီး၊ ထိုစကားသည် ရုံးသုံးစံပြတရုတ်ဘာသာစကား (Standard Mandarin/Putonghua) ၏ အသံထွက်အခြေခံစံနှုန်းကို ပံ့ပိုးပေးထားသည်။ ပေကျင်းမန်ဒရင်းနှင့် ပေကျင်းဒေသစကား နှစ်မျိုးလုံးကို ဒေသအလိုက် "ပေကျင်းစကား" ဟုလည်း လွယ်ကူစွာ ခေါ်ဆိုလေ့ရှိသည်။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဘာသာစကားများ]] nr57j63cylh9dgvcd4c8kapb7cljrn5 0 287130 1036060 1035601 2026-06-05T03:09:36Z Ninjastrikers 22896 1036060 wikitext text/x-wiki {{Infobox language | name = အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်း | familycolor = Sino-Tibetan | fam2 = [[တရုတ်-တိဗက်နွယ်ဖွား ဘာသာစကားများ|တရုတ်-တိဗက်]] | fam3 = [[တရုတ်ဘာသာစကား|တရုတ်]] | fam4 = [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်း]] | speakers = ၂၆၀ သန်းခန့် | date = ၂၀၁၂ | ref = <ref name="LAC2">{{cite book | author = Chinese Academy of Social Sciences | script-title =zh:中国语言地图集(第2版):汉语方言卷 | title = Zhōngguó yǔyán dìtú jí (dì 2 bǎn): Hànyǔ fāngyán juǎn | trans-title = Language Atlas of China (2nd edition): Chinese dialect volume | publisher = The Commercial Press | location = Beijing | year = 2012 | page = 3 }}</ref> }} '''အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်း''' ({{lang-zh|西南官话|pinyin=Xīnán Guānhuà}}) သို့မဟုတ် '''အထက်ယန်ဇီ မန်ဒရင်း''' ({{lang-zh|上江官话|pinyin=Shàngjiāng Guānhuà}}) သည် [[တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်း]]ဒေသ အများစုတွင် ပြောဆိုကြသော [[မန်ဒရင်းဘာသာစကား|မန်ဒရင်းတရုတ်]] ဒေသိယစကားခွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းကို [[စီချွမ်ပြည်နယ်|စီချွမ်]]၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်|ယူနန်]]၊ [[ချုံချင့်မြို့]]၊ [[ကွေ့ကျိုးပြည်နယ်|ကွေ့ကျိုး]]၊ [[ဟူပေ့ပြည်နယ်|ဟူပေ့]] ပြည်နယ်အများစု၊ [[ဟူနန်ပြည်နယ်|ဟူနန်ပြည်နယ်]] အနောက်မြောက်ပိုင်း၊ [[ကွမ်ရှီးကျွမ့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ|ကွမ်ရှီးဒေသ]] မြောက်ပိုင်းနှင့် [[ရှန်းရှီးပြည်နယ်|ရှန်းရှီး]]၊ [[ကန်းစုပြည်နယ်|ကန်းစုပြည်နယ်]] တောင်ပိုင်းအချို့တွင် အဓိကပြောဆိုကြသည်။ [[File:WIKITONGUES-_Changjiu_and_Chaofen_speaking_Guiyangese.webm|thumb|ကနေဒါနိုင်ငံ၊ ရစ်ချ်မွန်ဟေးလ်တွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသော အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်းစကားပြောသူ နှစ်ဦး။]] အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်းဘာသာစကားကို ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူဦးရေ ၂၆၀ သန်းခန့် ပြောဆိုကြသည်။ ၎င်းကို သီးခြားဘာသာစကားတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်မည်ဆိုပါက မန်ဒရင်း၊ [[စပိန်ဘာသာစကား|စပိန်]]၊ [[အင်္ဂလိပ်ဘာသာစကား|အင်္ဂလိပ်]]၊ [[ဟင်ဒီဘာသာစကား|ဟိန္ဒီ]]၊ [[ပေါ်တူဂီဘာသာစကား|ပေါ်တူဂီ]]၊ [[အာရပ်ဘာသာစကား|အာရဗီ]]နှင့် [[ဘင်္ဂါလီဘာသာစကား|ဘင်္ဂါလီ]] ဘာသာစကားများပြီးလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် အပြောအများဆုံး အဋ္ဌမမြောက် ဘာသာစကား ဖြစ်လာမည်ဖြစ်သည်။ ပထဝီဝင်အနေအထားအရ အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်း (အထူးသဖြင့် ယူနန်ဒေသိယစကား) သည် [[မြန်မာနိုင်ငံ]]နှင့် ကုန်းချင်းတိုက်ရိုက်ထိစပ်နေသဖြင့် မြန်မာ့သမိုင်းနှင့် လူမှုစီးပွားရေးတွင် လွန်စွာဩဇာညောင်းသော ဘာသာစကား ဖြစ်သည်<ref name="Chang2014">{{cite book |last=Chang |first=Wen-Chin |title=Beyond Borders: Stories of Yunnanese Chinese Migrants of Burma |year=2014 |publisher=Cornell University Press |isbn=978-0-8014-5241-3}}</ref>။ မြန်မာနိုင်ငံသည် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအနက် အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်းအနွယ်ဝင်စကားကို မိခင်ဘာသာစကားအဖြစ် ပြောဆိုသည့် "ကုန်းတွင်းပိုင်းတရုတ်အသိုက်အဝန်း" အကြီးမားဆုံး တည်ရှိရာနိုင်ငံ ဖြစ်သည်<ref name="Suryadinata1997">{{cite book |author=Leo Suryadinata |title=Ethnic Chinese as Southeast Asians |year=1997 |publisher=Institute of Southeast Asian Studies |pages=24 |isbn=981-3055-52-9}}</ref>။ မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရမှ တရားဝင်တိုင်းရင်းသားအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားသော ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းရှိ [[ကိုးကန့်လူမျိုး]] များ၏ မူရင်းမိခင်ဘာသာစကားသည် အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်းအုပ်စုဝင် ယူနန်ဒေသိယစကား (ကိုးကန့်စကား) ဖြစ်သည်<ref name="Yang2014">{{cite book |last=Yang |first=Li |title=The House of Yang: Guardians of an Unknown Frontier |year=2014 |publisher=BookBaby |isbn=9781483538440}}</ref>။ ထို့အပြင် ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း ([[ဝဒေသ]]) နှင့် မိုင်းလား (အထူးဒေသ ၄) စသည့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်ဒေသများရှိ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ တိုင်းရင်းသားနယ်မြေများတွင်လည်း အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်းစကားကို ဒေသတွင်း ကြားခံဆက်သွယ်ရေး ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုကြသည်<ref name="Chang2014" />။ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များနောက်ပိုင်း နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး ပွင့်လင်းလာမှုနှင့်အတူ ယူနန်နွယ်ဖွား တရုတ်လူမျိုးသစ်များ အထက်မြန်မာပြည်သို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ထပ်မံစီးဝင်လာရာ မန္တလေးမြို့နှင့် အနီးတစ်ဝိုက်တွင် အနောက်တောင်ပိုင်း မန်ဒရင်စကားသည် စီးပွားရေးလောက၏ အဓိကလွှမ်းမိုးမှုရှိသော ကုန်သွယ်ရေးသုံး ဘာသာစကားတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} euxrvlrbyl9gh31gs33czfocdipz0xv 100 287134 1036169 1035612 2026-06-05T11:37:53Z Salai Rungtoi 22844 1036169 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=03|content= <!-- All news items below this line --> '''လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများနှင့် တိုက်ခိုက်မှုများ''' *[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] **[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ***[[အညာ စစ်မြေပြင်]] ****[[မကွေးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[ပေါက်မြို့နယ်]]နှင့် [[မြိုင်မြို့နယ်]]အစပ်ရှိ ရေပြာရဲစခန်းအား တော်လှန်ရေး ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များက တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး နယ်မြေရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်းများ ဆက်လက်ဆောင်ရွက်နေကြောင်း မြေပြင်သတင်းရင်းမြစ်အချို့က ပြောကြားသည်။ [https://www.bbc.com/burmese/live/c5yx1zj4j91t (BBC)] <!-- All news items above this line -->}} i2mjuy48v5widievktivofwma99bm22 0 287142 1036055 1035667 2026-06-05T03:04:45Z Ninjastrikers 22896 1036055 wikitext text/x-wiki {{Infobox ancient site | name = အေဂျီးယန်ယဉ်ကျေးမှု | native_name = Aegean civilization | alternate_name = | image = Reconstruccio Knossos.jpg | caption = အေဂျီးယန် ပင်လယ်ဒေသနှင့် ဆက်စပ်နေသော ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေ | map_type = | latitude = | longitude = | location = [[အေဂျီးယန်ပင်လယ်]]၊ [[ကရိကျွန်း]]၊ ဂရိကျွန်းဆွယ်၊ အာရှမိုင်းနား | region = မြေထဲပင်လယ် အရှေ့မြောက်ပိုင်း | type = ရှေးဟောင်းမြို့ပြ ယဉ်ကျေးမှုနယ်မြေ | part_of = ဥရောပတိုက် ယဉ်ကျေးမှု၏ မူလအစ | length = | width = | area = | height = | builder = ကရိကျွန်းသားများ၊ မီနိုယန်နှင့် မိုင်စီးနီးယန်း အနွယ်များ | material = ထုံးကျောက်၊ ဂျစ်ပဆမ်ကျောက်၊ နေလှန်းအုတ် | founded = ဘီစီ ၃၅ဝဝ ဝန်းကျင် | abandoned = ဘီစီ ၁ဝဝဝ ခန့် (ရှေးဦးဂရိလူမျိုးများ ကျူးကျော်မှုကြောင့် ပျက်သုဉ်း) | epochs = ကြေးသတ္တုခေတ် (Bronze Age) | cultures = မီနိုယန်ယဉ်ကျေးမှု (Minoan)၊ မိုင်စီးနီးယန်းယဉ်ကျေးမှု (Mycenaean) | dependency_of = | occupants = | event = ဂျာမန်အမျိုးသား ဟိုင်းနရစ် ရှလီးမန်း (၁၈၇ဝ) နှင့် အင်္ဂလိပ်အမျိုးသား ဆာအာသာ အက်ဗင် (၁၉ဝဝ) တို့က ပြန်လည်တူးဖော်ခဲ့သည်။ | excavations = နော့ဆပ် (Knossos)၊ မိုင်စီးနီး (Mycenae)၊ ထရွိုင်း (Troy)၊ တိုင်ရင်း (Tiryns) | archaeological_pho = | public_access = | website = | notes = ဥရောပတိုက်တွင် ရေပိုက်စနစ်နှင့် အုတ်တိုက်များကို ကနဦးဆုံး အသုံးပြုခဲ့သည့် အဆင့်မြင့်ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှု ဖြစ်သည်။ }} '''အေဂျီးယန်ယဉ်ကျေးမှု''' ({{lang-en|Aegean civilization}}) သည် မြေထဲပင်လယ် အရှေ့မြောက်ပိုင်း အေဂျီးယန်ပင်လယ်အတွင်းရှိ ကျွန်းများနှင့် ဝန်းကျင်ဒေသများတွင် ထွန်းကားခဲ့သော ယဉ်ကျေးမှုတစ်ခု ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် [[ဥရောပ]]တိုက် ယဉ်ကျေးမှု စတင်ပေါက်ပွားရာ မူလဒေသလည်း ဖြစ်သည်။ [[အေဂျင်ပင်လယ်|အေဂျီးယန်ပင်လယ်]]တွင်းရှိ ကျွန်းကြီးကျွန်းငယ်တို့သည် အာရှတိုက်နှင့် ဥရောပတိုက်တို့အကြားတွင် သဘာဝပေါင်းကူးတံတားသဖွယ် တည်ရှိနေကြသဖြင့်၊ လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၅,ဝဝဝ ကျော်ကတည်းက ဥရောပတိုက်၊ အာရှတိုက်၊ အာဖရိကတိုက်တို့နှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးအပြင် သမိုင်းကြောင်းအရပါ နက်ရှိုင်းစွာ ဆက်စပ်လျက် ရှိခဲ့သည်။ == ကရိကျွန်းနှင့် သတ္တုခေတ် ကုန်သွယ်ရေး == အေဂျီးယန်ပင်လယ်အတွင်းရှိ ကျွန်းများအနက် [[ကရိကျွန်း]] (Crete) သည် အကြီးဆုံးကျွန်း ဖြစ်သည်။ ကရိကျွန်းတွင် ရှေးဦးနေထိုင်သော တိုင်းရင်းသားတို့သည် အရပ်ပု၍ အသားညိုကြပြီး ပင်လယ်တွင်း၌ လှေ၊ သင်္ဘောများဖြင့် လှည့်လည်သွားလာကာ ပတ်ဝန်းကျင်တိုင်းပြည်များနှင့် ကူးလူးဆက်ဆံခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် တိုးတက်လျက်ရှိသော [[အီဂျစ်ပြည်]]နှင့် ကုန်သွယ်မှုပြုရာမှတစ်ဆင့် ဘီစီ ၃,ဝဝဝ ပြည့်နှစ်ခန့်မှစ၍ အီဂျစ်ယဉ်ကျေးမှုကို လက်ခံရရှိခဲ့ပြီး၊ ဘီစီ ၂,ဝဝဝ ပြည့်နှစ်သို့ ရောက်သောအခါ အဆင့်အတန်းမြင့်မားသော ယဉ်ကျေးမှုအဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ კရိကျွန်းသားတို့သည် ဘီစီ ၃,၅ဝဝ ပြည့်နှစ်ခန့်ကတည်းက ကြေးနီနှင့် ကြေးညိုသတ္တုများကို အသုံးချတတ်နေပြီ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အနီးအနားရှိ စိုက်ပရပ်ကျွန်းမှ ကြေးနီကိုလည်းကောင်း၊ ဥရောပတိုက်ဘက်မှ သံဖြူကိုလည်းကောင်း ရရှိကြသဖြင့် ကရိကျွန်းသည် သတ္တုကုန်သွယ်ရေးအတွက် ဗဟိုဌာန ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ထို့ပြင် လှော်တက်နှင့် ရွက်နှစ်မျိုးစလုံးပါဝင်သည့် '''"ဂယ်လီ"''' (Galley) ခေါ် သင်္ဘောများကို တီထွင်ခဲ့ကြပြီး၊ မိမိတို့၏ ကုန်သွယ်မှုကို ကာကွယ်ရန် သင်္ဘောတပ်များကိုပါ တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ == နေထိုင်မှုအဆင့်အတန်းနှင့် မီနိုဘုရင်များ ခေတ် == ရှေးနှစ်ပေါင်း ၅,ဝဝဝ ကျော်က ဥရောပတိုက်သားအများစု လူနေမှုအောက်ကျနောက်ကျ ရှိနေချိန်တွင် ဂရိကျွန်းသားများသည် ပြတင်းပေါက်များပါဝင်သည့် နေလှန်းအုတ်တိုက်များဖြင့် နေထိုင်နေကြပြီ ဖြစ်သည်။ ကြီးကျယ်သော အဆောက်အအုံများကို ထုံးကျောက် သို့မဟုတ် ဂျစ်ပဆမ်ကျောက်တို့ဖြင့် ဆောက်လုပ်ခဲ့ကြပြီး နန်းတော်များတွင် ရေပိုက်များပင် တပ်ဆင်ခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် မီနိုဘုရင်များ (Minoan) ခေတ်တွင် ကရိယဉ်ကျေးမှုသည် အေဂျီးယန်ပင်လယ်တစ်ခုလုံးတွင် လွှမ်းမိုးပြန့်နှံ့ခဲ့ပြီး အခြားလက်အောက်ခံနယ်များက ထိုဘုရင်များထံ အခွန်ဘဏ္ဍာ ဆက်သခဲ့ကြရသည်။ == ဂရိကျွန်းဆွယ်နှင့် အာရှမိုင်းနားသို့ ပြန့်ပွားခြင်း == ဘီစီ ၁,၆ဝဝ ပြည့်နှစ်တွင် အေဂျီးယန်ယဉ်ကျေးမှုသည် ဂရိကျွန်းဆွယ်ပေါ်သို့ စတင်ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ အစဦး၌ အားဂေါ့၊ မိုင်စီးနီး နှင့် တိုင်ရင်း စသည့် ဂရိမြို့များသည် ဂရိကုန်သည်များထံမှ ကုန်ပစ္စည်းများကို ဝယ်ယူခဲ့ကြရာမှ၊ နောက်ပိုင်းတွင် အတုယူကာ မိမိတို့၏ အိုးခွက်နှင့် နေအိမ်အဆောက်အအုံများကို တိုးတက်အောင် တီထွင်လာခဲ့ကြသည်။ မိုင်စီးနီးနှင့် တိုင်ရင်းမြို့များ ကြီးပွားစည်ကားခဲ့သော ဘီစီ ၁,၅ဝဝ မှ ၁,၂ဝဝ အချိန်ကာလကို '''"မိုင်စီးနီးယန်းခေတ်"''' (Mycenaean period) ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။ ထိုယဉ်ကျေးမှုသည် ဂရိကျွန်းဆွယ်တစ်ခုလုံးအပြင် အနောက်ဘက် [[စစ္စလီကျွန်း]]၊ [[အီတလီ]]နှင့် [[စပိန်နိုင်ငံ]]များသို့အထိ ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အာရှမိုင်းနား (Asia Minor) ဘက်တွင်လည်း အလားတူယဉ်ကျေးမှုမျိုး ထွန်းကားခဲ့ရာ အနောက်မြောက်ထောင့်ရှိ [[ထရွိုင်းမြို့]] (Troy) သည် အချက်အချာဌာန ဖြစ်ခဲ့သည်။ ထရွိုင်းမြို့သည် ဘီစီ ၂,၅ဝဝ ပြည့်နှစ်တွင် ကရိကျွန်း၏မြို့တော် နော့ဆပ် (Knossos) မြို့နှင့်အပြိုင် စည်ကားခဲ့ပြီး၊ နောင်နှစ်ပေါင်း ၁,ဝဝဝ အတွင်း ကျယ်ပြန့်သောနိုင်ငံကို ကြီးစိုးသည့် မြို့တော်ကြီး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ == ယဉ်ကျေးမှု ပျက်သုဉ်းခြင်းနှင့် ပြန်လည်ဖော်ထုတ်နိုင်မှု == ဘီစီ ၁,ဝဝဝ ခန့် တွင် သံသတ္တုကို အသုံးချတတ်သည့် ရှေးဦးဂရိလူမျိုးများ မြောက်ဘက်မှ တစ်သုတ်ပြီးတစ်သုတ် ဆင်းလာခဲ့ကြသည်။ ထိုသူတို့သည် အရိုင်းအစိုင်းဘဝတွင် ရှိကြသေးသဖြင့် ၎င်းတို့၏ လက်ချက်ကြောင့် ခန်းနားကြီးကျယ်ခဲ့သော မိုင်စီးနီး၊ ထရွိုင်းနှင့် နော့ဆပ်နိုင်ငံကြီးများနှင့်အတူ အေဂျီးယန်ယဉ်ကျေးမှုသည်လည်း ပျက်သုဉ်းကာ မထင်မရှားသာ ကျန်ရစ်ခဲ့တော့သည်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်ပြီးနောက် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၁ဝဝ ဝန်းကျင်ခန့်မှသာ အေဂျီးယန်ယဉ်ကျေးမှုကို အေဒီ ၁၈၇ဝ ဂျာမန်အမျိုးသား ဟိုင်းနရစ် ရှလီးမန်း (Heinrich Schliemann) က ထရွိုင်းမြို့ဟောင်းနေရာ၊ မိုင်စီးနီးမြို့နှင့် တိုင်ရင်းမြို့တို့ကို တူးဖော်ပြီး ယဉ်ကျေးမှုလက်ရာများကို စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။အေဒီ ၁၉ဝဝ အင်္ဂလိပ်အမျိုးသား ဆာအာသာ အက်ဗင် (Sir Arthur Evans) က ကရိကျွန်းရှိ နော့ဆပ်မြို့တော်နှင့် ဖီးစတပ်မြို့ဟောင်းနေရာများကို တူးဖော်ခဲ့သည်။ === ရှေးဟောင်းသုတေသန တွေ့ရှိချက်များ === တူးဖော်မှုများအရ ကျောက်လမ်းခင်းမြို့ကြီးများ၊ ခံတပ်များ၊ ရေပိုက်၊ ရေဆင်းမြောင်းနှင့် ရေချိုးခန်းများကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ ထို့ပြင် ရုပ်တုများ၊ လက်နက်များ၊ အိုးခွက်များနှင့်အတူ နံရံဆေးရေးပန်းချီများတွင် လူနှင့်နွား ယှဉ်ပြိုင်ကစားပုံ၊ ပွဲလမ်းသဘင် ချီတက်ပုံနှင့် ဘားဂျွန်းကစားပုံ စသည့် အဆင့်မြင့်အနုပညာ လက်ရာများကို တွေ့ရှိခဲ့ရသည်။ ရွှံ့ပြားပေါ်တွင် ရေးသားထားသော စာများကိုလည်း တူးဖော်ရရှိခဲ့သော်လည်း ယနေ့တိုင် ထိုစာများကို ဖတ်ရှုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။ == ကိုးကား == {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ကြေးခေတ်]] [[ကဏ္ဍ:ဂရိနိုင်ငံ၏ သမိုင်း]] 6h1u227sc13xx84idpsy40ayku7ym9u 0 287245 1035910 1035894 2026-06-04T12:18:21Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဗန်းစကား]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035910 wikitext text/x-wiki '''ဇာတ်ခေါင်းကွဲသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အသင်းအဖွဲ့များ ကွဲပြားပြတ်တောက်သည်" ဟု ဆိုလိုသည့်အခါ သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရှေးအခါက ယခုခေတ်ကာလကဲ့သို့ မိုးလုံလေလုံအဆောက်အဦ မရှိသဖြင့် ဇာတ်သဘင်အဖွဲ့များသည် နွေကာလ၌သာ နယ်လှည့်ကပြကြရသည်။ မိုးရာသီရောက်လျှင် ထိုဇာတ်သဘင်အဖွဲ့သည့် ဇာတ်ကခြင်းကို ရပ်နားကာ အသီးသီး မိမိနေရပ်သို့ ပြန်ကြရလေသည်။ နောက်တစ်နှစ် နွေရာသီကာလရောက်ချိန်၌ ဇာတ်ဆရာ သို့မဟုတ် ဇာတ်ခေါင်းအိမ်၌ ဆုံ၍ ဇာတ်ကပြကြရသည်။ ဤသဘောကို ပမာပြု၍ တစ်ကြိမ်တခါ ပေါင်းစုလုပ်ဆောင်ခဲ့သည့် အသင်းအဖွဲ့တစ်ခုသည် ကွဲပြားပျက်စီးသွားသည်ကို "ဇာခေါင်းကွဲသည်" ဟု ပြောဆိုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဗန်းစကား]] 84n0dopzshkws32mriphcc795lfla10 1035911 1035910 2026-06-04T12:18:36Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာဘာသာစကား]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035911 wikitext text/x-wiki '''ဇာတ်ခေါင်းကွဲသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အသင်းအဖွဲ့များ ကွဲပြားပြတ်တောက်သည်" ဟု ဆိုလိုသည့်အခါ သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရှေးအခါက ယခုခေတ်ကာလကဲ့သို့ မိုးလုံလေလုံအဆောက်အဦ မရှိသဖြင့် ဇာတ်သဘင်အဖွဲ့များသည် နွေကာလ၌သာ နယ်လှည့်ကပြကြရသည်။ မိုးရာသီရောက်လျှင် ထိုဇာတ်သဘင်အဖွဲ့သည့် ဇာတ်ကခြင်းကို ရပ်နားကာ အသီးသီး မိမိနေရပ်သို့ ပြန်ကြရလေသည်။ နောက်တစ်နှစ် နွေရာသီကာလရောက်ချိန်၌ ဇာတ်ဆရာ သို့မဟုတ် ဇာတ်ခေါင်းအိမ်၌ ဆုံ၍ ဇာတ်ကပြကြရသည်။ ဤသဘောကို ပမာပြု၍ တစ်ကြိမ်တခါ ပေါင်းစုလုပ်ဆောင်ခဲ့သည့် အသင်းအဖွဲ့တစ်ခုသည် ကွဲပြားပျက်စီးသွားသည်ကို "ဇာခေါင်းကွဲသည်" ဟု ပြောဆိုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဗန်းစကား]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာဘာသာစကား]] fzlo1ymp3ah849p26gznecwgbq6cwad 0 287246 1035914 1035896 2026-06-04T12:20:12Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035914 wikitext text/x-wiki '''ညိုမြလုပ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ဟန်လုပ်သည်၊ မူသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== တစ်စုံတရာကို ကြိုက်နှစ်သက်သော်လည်း ရှက်စနိုးနှင့် ဣန္ဒြေကို ချုပ်တည်းဟန်ဆောင်ပြီးမှ နှစ်သက်သည့်သဘောကို မသိမသာ ပြသခြင်း၊ နှစ်သက်ကြောင်းကိုလည်း ပြသမှုမရှိဘဲ အတွင်းစိတ်ကို သိစေခြင်းစသည့် အပြုအမူများပြုသည်ကို "ညိုမြလုပ်သည်" တင်စားပြောဆိုသည်။ ရှေးအခါက အငြိမ့်မင်းသမီးတစ်ဦး၏ ဟန်အမူအရာကို တင်စားပြောဆိုရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။ ထိုမင်းသမီးမှာ ယူနီဗာစတီမြသန်းကြည်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဗန်းစကား]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] lo1a1wpqv4dlit460qqgum1hray54r2 0 287247 1035915 1035898 2026-06-04T12:20:50Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035915 wikitext text/x-wiki '''ဋီကာချဲ့သည် ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အကျယ်ချဲ့သည်၊ အပိုဖြည့်စွက်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ပါဠိပိဋကတ်တော်များ၏ အဓိပ္ပါယ်တို့ကို အကျယ်ရှင်းလင်းရာတွင် ရဟန်းတော်တို့သည် အဋ္ဌကထာကျမ်းများကို ရေးသားဖွင့်ဆိုကြသည်။ ထိုအဋ္ဌကထာကျမ်းများကိုပင် ထပ်မံ၍ ပညာရှင်များက ချဲ့ထွင်ရေးသားကာ ရှင်းလင်းတင်ပြမှုများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ၎င်းကို အစွဲပြု၍ တစ်စုံတခုကို အကျယ်ချဲ့ထွင် ပြောဆိုနေခြင်းကို "ဋီကာချဲ့သည်" ဟု အသုံးပြုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဗန်းစကား]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] rv2mhtcl5ucchig61rsfq4ptmj28xd7 1035916 1035915 2026-06-04T12:21:00Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဗန်းစကား]]ကို ဖယ်ရှားခဲ့သည် 1035916 wikitext text/x-wiki '''ဋီကာချဲ့သည် ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အကျယ်ချဲ့သည်၊ အပိုဖြည့်စွက်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ပါဠိပိဋကတ်တော်များ၏ အဓိပ္ပါယ်တို့ကို အကျယ်ရှင်းလင်းရာတွင် ရဟန်းတော်တို့သည် အဋ္ဌကထာကျမ်းများကို ရေးသားဖွင့်ဆိုကြသည်။ ထိုအဋ္ဌကထာကျမ်းများကိုပင် ထပ်မံ၍ ပညာရှင်များက ချဲ့ထွင်ရေးသားကာ ရှင်းလင်းတင်ပြမှုများ ပြုလုပ်ကြသည်။ ၎င်းကို အစွဲပြု၍ တစ်စုံတခုကို အကျယ်ချဲ့ထွင် ပြောဆိုနေခြင်းကို "ဋီကာချဲ့သည်" ဟု အသုံးပြုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] gfpfhx680l253i5crz2oegtg1isajm0 3 287251 1035903 2026-06-04T12:11:46Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035903 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Htet Naing Htun ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၁၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) pkyf9ovbc6kjuvzu6gmt5ef17ga1vos 3 287252 1035904 2026-06-04T12:11:56Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035904 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-26683-76 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၁၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) okeojstimrpbq30hz834hms5pk5l76k 3 287253 1035905 2026-06-04T12:12:06Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035905 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Drex12440 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) n87b10hyml83ef92yflmopptnb5akgm 3 287254 1035906 2026-06-04T12:12:16Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035906 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Wailliam Arkar ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 49cfqc1f9hswtc79k6pl5z78932gevu 3 287255 1035907 2026-06-04T12:12:26Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035907 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33221-29 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) fs8i387w82jtxw082sagv63zyhakc5k 3 287256 1035908 2026-06-04T12:12:36Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035908 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Htet5820 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) f3nieuwpqu244tv8p3j14c068bh8bvu 3 287257 1035909 2026-06-04T12:12:46Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035909 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ah Gu Doi ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၂:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 6wbdkv11ymzk737cm688j7j5q2sa71u 14 287258 1035912 2026-06-04T12:19:42Z Salai Rungtoi 22844 "မြန်မာ ဗန်းစကားများ" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035912 wikitext text/x-wiki မြန်မာ ဗန်းစကားများ b5n0k57lux1djvagdzl0u5rloqbju0g 1035913 1035912 2026-06-04T12:19:53Z Salai Rungtoi 22844 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာဘာသာစကား]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035913 wikitext text/x-wiki မြန်မာ ဗန်းစကားများ [[ကဏ္ဍ:မြန်မာဘာသာစကား]] il0i6qzvnz7juw4mkmtxal100hbu69g 3 287259 1035925 2026-06-04T13:12:56Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035925 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Annawar min ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၂၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ia2os4rl4mbuhmx1mm3y9y51lkgsht7 3 287260 1035926 2026-06-04T13:13:06Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035926 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Wutouhuang ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) tqjzcjhgcbrk983868oe9hjdnurluog 3 287261 1035927 2026-06-04T13:13:16Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035927 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် ဆရာချစ် တို့ရိုးရာ ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၃:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 3ryinf59zgrleiwz2rfl0vdy6w3p1hw 3 287262 1035935 2026-06-04T14:13:27Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035935 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-26827-64 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) byj4mcgvwq7r6stkudicv9eu97utpn2 3 287263 1035936 2026-06-04T14:13:37Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035936 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် U They Naung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၄:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) b3zhgfsaw6j77qha4m81e59r696i2ep 0 287264 1035938 2026-06-04T14:17:59Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "{{Infobox river | country = Japan | length = {{cvt|96|km|mi}} | name = ခခိုမြစ် | name_native = {{native name list |tag1=ja|name1=加古川 |tag2=ja-Latn|name2=Kako-gawa}} | name_other = 加古川 | image = Kibitatown Onocoty Hyogopref Kako river.JPG | image_caption = The Kako River, viewed from a bridge in Ono. | map = {{Ma..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035938 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | country = Japan | length = {{cvt|96|km|mi}} | name = ခခိုမြစ် | name_native = {{native name list |tag1=ja|name1=加古川 |tag2=ja-Latn|name2=Kako-gawa}} | name_other = 加古川 | image = Kibitatown Onocoty Hyogopref Kako river.JPG | image_caption = The Kako River, viewed from a bridge in Ono. | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=300 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | pushpin_map = Japan | mapframe = | mapframe-zoom = | state_type = Prefecture | state = Hyōgo | basin_size = {{cvt|1730|km2|mi2}} | source1_elevation = {{cvt|962|m|ft}} | mouth = [[Harima Sea]] | mouth_coordinates = {{Coord|34|43|57|N|134|48|27|E|display=inline,title}} | source1 = Mount Awaga | source1_coordinates = {{coord|35|15|43|N|134|54|58|E}} | discharge1_avg = {{cvt|51.82|m3|cuft}} | basin_population = 640,000 | mouth_location = [[Hyōgo Prefecture]] | mouth_elevation = {{cvt|0|m|ft}} | source1_location = [[Hyōgo Prefecture]] | extra = <ref name=":10" /><ref name=":2"/><ref name=":12"/> | discharge1_location = [[Kakogawa, Hyōgo|Kakogawa]] }} '''ခခိုမြစ်''' (加古川, Kako-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တွင် ရေဝေရေလဲဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဤမြစ်၏ ရေဝေရေလဲဒေသ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ တောင်ဘက်သို့ ၉၆ ကီလိုမီတာ စီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည်။ ပင်လယ်အတွင်းစီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂေါ့မြို့တို့ကို ပိုင်းခြားထားသည်။ ဤမြစ်ကို အဆင့် (၁) ရှိသည့် မြစ်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ယယောအိခေတ်ကာလကတည်းက မြစ်ကို တူးမြောင်းတူးခြင်း၊ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း၊ ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရေအရင်းအမြစ်အတွက် အမျိုးမျိုး အသုံးပြုခဲ့သည်။ ခမိတခိနိုမြို့အနီးရှိ တိုရူးနဒကျောက်ဆောင်များ (Toryu-nada) သည် ထင်ရှားသည့် ခရီးသွားနေရာ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အယုဟုခေါ်သည့် ရေချိုငါးများအတွက် ကျက်စားရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} nt05xe1p65o5wt3y04lkrfof3ilv8ll 1035939 1035938 2026-06-04T14:19:48Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035939 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | country = Japan | length = {{cvt|96|km|mi}} | name = ခခိုမြစ် | name_native = {{native name list |tag1=ja|name1=加古川 |tag2=ja-Latn|name2=Kako-gawa}} | name_other = 加古川 | image = Kibitatown Onocoty Hyogopref Kako river.JPG | image_caption = The Kako River, viewed from a bridge in Ono. | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=300 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | pushpin_map = Japan | mapframe = | mapframe-zoom = | state_type = Prefecture | state = Hyōgo | basin_size = {{cvt|1730|km2|mi2}} | source1_elevation = {{cvt|962|m|ft}} | mouth = [[Harima Sea]] | mouth_coordinates = {{Coord|34|43|57|N|134|48|27|E|display=inline,title}} | source1 = Mount Awaga | source1_coordinates = {{coord|35|15|43|N|134|54|58|E}} | discharge1_avg = {{cvt|51.82|m3|cuft}} | basin_population = 640,000 | mouth_location = [[Hyōgo Prefecture]] | mouth_elevation = {{cvt|0|m|ft}} | source1_location = [[Hyōgo Prefecture]] | extra = <ref name=":10" /><ref name=":2"/><ref name=":12"/> | discharge1_location = [[Kakogawa, Hyōgo|Kakogawa]] }} '''ခခိုမြစ်''' (加古川, Kako-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တွင် ရေဝေရေလဲဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဤမြစ်၏ ရေဝေရေလဲဒေသ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ တောင်ဘက်သို့ ၉၆ ကီလိုမီတာ စီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည်။ ပင်လယ်အတွင်းစီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂေါ့မြို့တို့ကို ပိုင်းခြားထားသည်။ ဤမြစ်ကို အဆင့် (၁) ရှိသည့် မြစ်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ယယောအိခေတ်ကာလကတည်းက မြစ်ကို တူးမြောင်းတူးခြင်း၊ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း၊ ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရေအရင်းအမြစ်အတွက် အမျိုးမျိုး အသုံးပြုခဲ့သည်။ ခမိတခိနိုမြို့အနီးရှိ တိုရူးနဒကျောက်ဆောင်များ (Toryu-nada) သည် ထင်ရှားသည့် ခရီးသွားနေရာ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အယုဟုခေါ်သည့် ရေချိုငါးများအတွက် ကျက်စားရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] 6nvnyb80ix2hosl0pkuq21e22dz0cez 1036093 1035939 2026-06-05T03:31:41Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* ကိုးကား */ 1036093 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | country = Japan | length = {{cvt|96|km|mi}} | name = ခခိုမြစ် | name_native = {{native name list |tag1=ja|name1=加古川 |tag2=ja-Latn|name2=Kako-gawa}} | name_other = 加古川 | image = Kibitatown Onocoty Hyogopref Kako river.JPG | image_caption = The Kako River, viewed from a bridge in Ono. | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=300 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | pushpin_map = Japan | mapframe = | mapframe-zoom = | state_type = Prefecture | state = Hyōgo | basin_size = {{cvt|1730|km2|mi2}} | source1_elevation = {{cvt|962|m|ft}} | mouth = [[Harima Sea]] | mouth_coordinates = {{Coord|34|43|57|N|134|48|27|E|display=inline,title}} | source1 = Mount Awaga | source1_coordinates = {{coord|35|15|43|N|134|54|58|E}} | discharge1_avg = {{cvt|51.82|m3|cuft}} | basin_population = 640,000 | mouth_location = [[Hyōgo Prefecture]] | mouth_elevation = {{cvt|0|m|ft}} | source1_location = [[Hyōgo Prefecture]] | extra = <ref name=":10" /><ref name=":2"/><ref name=":12"/> | discharge1_location = [[Kakogawa, Hyōgo|Kakogawa]] }} '''ခခိုမြစ်''' (加古川, Kako-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တွင် ရေဝေရေလဲဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဤမြစ်၏ ရေဝေရေလဲဒေသ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ တောင်ဘက်သို့ ၉၆ ကီလိုမီတာ စီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည်။ ပင်လယ်အတွင်းစီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂေါ့မြို့တို့ကို ပိုင်းခြားထားသည်။ ဤမြစ်ကို အဆင့် (၁) ရှိသည့် မြစ်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ယယောအိခေတ်ကာလကတည်းက မြစ်ကို တူးမြောင်းတူးခြင်း၊ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း၊ ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရေအရင်းအမြစ်အတွက် အမျိုးမျိုး အသုံးပြုခဲ့သည်။ ခမိတခိနိုမြို့အနီးရှိ တိုရူးနဒကျောက်ဆောင်များ (Toryu-nada) သည် ထင်ရှားသည့် ခရီးသွားနေရာ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အယုဟုခေါ်သည့် ရေချိုငါးများအတွက် ကျက်စားရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== ခခိုမြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်။ အဝဂတောင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၉၆၂ မီတာ (၃၁၅၆ ပေ) ရှိသည်။ တန်းဘမြို့နှင့် နိရှိဝခိမြို့များကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဆုဂိဟရမြစ်၊ နိုမမြစ်တို့နှင့် ပေါင်းဆုံသွားသည်။ ထို့နောက်တွင် တောင်ဘက်ရှိ အိုနိုမြို့၊ မိခိမြို့များကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသွားပြီးနောက်တွင် တိုဂျောမြစ်၊ မန်းဂန်းဂျိမြစ်၊ မိရှုခုမြစ်များနှင့် ပေါင်းဆုံသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ ထိုပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂိုမြို့တို့ကို ပိုင်းခြားပေးထားသည်။<ref name=":10">{{Cite web |title=河川概要 |trans-title=Kako River outline |url=https://www.mlit.go.jp/river/toukei_chousa/kasen/jiten/nihon_kawa/0603_kakogawa/0603_kakogawa_00.html |access-date=2024-03-03 |website= |publisher=Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism |language=ja}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=加古川の概要 |trans-title=Kako River outline |url=https://www.kkr.mlit.go.jp/himeji/torikumi/river/about/about_kako.html |access-date=2024-03-03 |website= |publisher=Himeji River and National Highway Office |language=ja}}</ref><ref name=":12">{{Cite journal |year=2019 |title=加古川の水質現況 |trans-title=Current water quality status of Kako River |url=https://www.kkr.mlit.go.jp/himeji/torikumi/river/database/suishitsu/pdf/kako_h30.pdf |journal=Kako River Water Pollution Prevention Council |language=ja |pages=3-5}}</ref> မြစ်သည် အရှည် ၉၆ ကီလိုမီတာ (၆၀ မိုင်) ရှိသည်။ မြစ်ဝှမ်းဧရိယာသည် ၁၇၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၆၇၀ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များထဲတွင် မြစ်ဝှမ်းဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ် ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တစ်ခုလုံး၏ မြေဧရိယာ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်း ဖြစ်သည်။ ခခိုမြစ်တွင် မြစ်လက်တက်ပေါင်း ၁၂၉ ခု ပါဝင်နေသည်။ မြစ်ဝှမ်းဒေသအတွင်းပါဝင်နေသည့် မြေဧရိယာ၏ ၅၉ ရာခိုင်နှုန်းသည် တောင်ထူထပ်သည့်ဒေဖြစ်ကာ၊ ၂၆ ရာခိုင်နှုန်းသည် စိုက်ပျိုးမြေ၊ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် လူနေဧရိယာနှင့် ၄ ရာခိုင်နှုန်းသည် အခြားသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အသုံးပြုသည်။<ref name=":12" /><ref name=":2" /> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] 25rucwvvspic406ehnsrc60bn2zqu27 1036094 1036093 2026-06-05T03:31:56Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036094 wikitext text/x-wiki {{Infobox river | country = Japan | length = {{cvt|96|km|mi}} | name = ခခိုမြစ် | name_native = {{native name list |tag1=ja|name1=加古川 |tag2=ja-Latn|name2=Kako-gawa}} | name_other = 加古川 | image = Kibitatown Onocoty Hyogopref Kako river.JPG | image_caption = The Kako River, viewed from a bridge in Ono. | map = {{Maplink|zoom=|frame=yes|plain=yes|frame-align=center|frame-width=250|frame-height=300 |raw=[ { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#66F", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P403 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "stroke": "#555", "stroke-width": 2 }, "query": "SELECT ?id ?geo ?idLabel (?idLabel as ?title) WHERE { ?id wdt:P885 wd:{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}} . SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language 'en'. } }" }, { "type": "ExternalData", "service": "geoline", "properties": { "title": "{{wikidata|label|page={{PAGENAME}}}}", "stroke": "#05F", "stroke-width": 4 }, "ids": "{{wikidata|label|raw|page={{PAGENAME}}}}" } ] }} | pushpin_map = Japan | mapframe = | mapframe-zoom = | state_type = Prefecture | state = Hyōgo | basin_size = {{cvt|1730|km2|mi2}} | source1_elevation = {{cvt|962|m|ft}} | mouth = [[Harima Sea]] | mouth_coordinates = {{Coord|34|43|57|N|134|48|27|E|display=inline,title}} | source1 = Mount Awaga | source1_coordinates = {{coord|35|15|43|N|134|54|58|E}} | discharge1_avg = {{cvt|51.82|m3|cuft}} | basin_population = 640,000 | mouth_location = [[Hyōgo Prefecture]] | mouth_elevation = {{cvt|0|m|ft}} | source1_location = [[Hyōgo Prefecture]] | extra = <ref name=":10" /><ref name=":2"/><ref name=":12"/> | discharge1_location = [[Kakogawa, Hyōgo|Kakogawa]] }} '''ခခိုမြစ်''' (加古川, Kako-gawa) သည် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တွင် ရေဝေရေလဲဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။ ခရိုင်၏ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် ဤမြစ်၏ ရေဝေရေလဲဒေသ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်စီးဆင်းလာသည်။ တောင်ဘက်သို့ ၉၆ ကီလိုမီတာ စီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည်။ ပင်လယ်အတွင်းစီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂေါ့မြို့တို့ကို ပိုင်းခြားထားသည်။ ဤမြစ်ကို အဆင့် (၁) ရှိသည့် မြစ်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ယယောအိခေတ်ကာလကတည်းက မြစ်ကို တူးမြောင်းတူးခြင်း၊ ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း၊ ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ရေအရင်းအမြစ်အတွက် အမျိုးမျိုး အသုံးပြုခဲ့သည်။ ခမိတခိနိုမြို့အနီးရှိ တိုရူးနဒကျောက်ဆောင်များ (Toryu-nada) သည် ထင်ရှားသည့် ခရီးသွားနေရာ ဖြစ်သည်။ မြစ်သည် အယုဟုခေါ်သည့် ရေချိုငါးများအတွက် ကျက်စားရာနေရာလည်း ဖြစ်သည်။ ==ပထဝီသွင်ပြင်== ခခိုမြစ်သည် အဝဂတောင်မှ စတင်ဆင်းသက်လာသည်။ အဝဂတောင်သည် ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၉၆၂ မီတာ (၃၁၅၆ ပေ) ရှိသည်။ တန်းဘမြို့နှင့် နိရှိဝခိမြို့များကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းပြီးနောက်တွင် ဆုဂိဟရမြစ်၊ နိုမမြစ်တို့နှင့် ပေါင်းဆုံသွားသည်။ ထို့နောက်တွင် တောင်ဘက်ရှိ အိုနိုမြို့၊ မိခိမြို့များကို ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသွားပြီးနောက်တွင် တိုဂျောမြစ်၊ မန်းဂန်းဂျိမြစ်၊ မိရှုခုမြစ်များနှင့် ပေါင်းဆုံသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ဟရိမပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သွားသည်။ ထိုပင်လယ်အတွင်း စီးဝင်သည့်နေရာသည် ခခိုဂဝမြို့နှင့် တခဆဂိုမြို့တို့ကို ပိုင်းခြားပေးထားသည်။<ref name=":10">{{Cite web |title=河川概要 |trans-title=Kako River outline |url=https://www.mlit.go.jp/river/toukei_chousa/kasen/jiten/nihon_kawa/0603_kakogawa/0603_kakogawa_00.html |access-date=2024-03-03 |website= |publisher=Ministry of Land, Infrastructure, Transport and Tourism |language=ja}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |title=加古川の概要 |trans-title=Kako River outline |url=https://www.kkr.mlit.go.jp/himeji/torikumi/river/about/about_kako.html |access-date=2024-03-03 |website= |publisher=Himeji River and National Highway Office |language=ja}}</ref><ref name=":12">{{Cite journal |year=2019 |title=加古川の水質現況 |trans-title=Current water quality status of Kako River |url=https://www.kkr.mlit.go.jp/himeji/torikumi/river/database/suishitsu/pdf/kako_h30.pdf |journal=Kako River Water Pollution Prevention Council |language=ja |pages=3-5}}</ref> မြစ်သည် အရှည် ၉၆ ကီလိုမီတာ (၆၀ မိုင်) ရှိသည်။ မြစ်ဝှမ်းဧရိယာသည် ၁၇၃၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၆၇၀ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များထဲတွင် မြစ်ဝှမ်းဒေသအားဖြင့် အကြီးဆုံးမြစ် ဖြစ်သည်။ ဟယောဂေါ့ခရိုင်တစ်ခုလုံး၏ မြေဧရိယာ ၂၁ ရာခိုင်နှုန်း ဖြစ်သည်။ ခခိုမြစ်တွင် မြစ်လက်တက်ပေါင်း ၁၂၉ ခု ပါဝင်နေသည်။ မြစ်ဝှမ်းဒေသအတွင်းပါဝင်နေသည့် မြေဧရိယာ၏ ၅၉ ရာခိုင်နှုန်းသည် တောင်ထူထပ်သည့်ဒေဖြစ်ကာ၊ ၂၆ ရာခိုင်နှုန်းသည် စိုက်ပျိုးမြေ၊ ၁၁ ရာခိုင်နှုန်းသည် လူနေဧရိယာနှင့် ၄ ရာခိုင်နှုန်းသည် အခြားသော ရည်ရွယ်ချက်များအတွက် အသုံးပြုသည်။<ref name=":12" /><ref name=":2" /> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] [[ကဏ္ဍ:ဂျပန်နိုင်ငံရှိ မြစ်များ]] 0047ctdyi0l49tflbwm6upk1104zj9a 14 287265 1035940 2026-06-04T14:20:05Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "[[ကဏ္ဍ:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]]" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035940 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:ဟယောဂေါ့ခရိုင်ရှိ မြစ်များ]] qjaxvyi51htl4406tqgx3u9uymeje8k 0 287266 1035941 2026-06-04T14:24:44Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''ဟိတ်ထုတ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အစွမ်းအစ၊ ဂု..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035941 wikitext text/x-wiki '''ဟိတ်ထုတ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အစွမ်းအစ၊ ဂုဏ်ပကာသဏကို ဖော်ပြသည်" ဟု ဆိုလိုရာတွင် အသုံးပြုသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== စာစီစာကုံးရေးသားရာတွင် ပဏာမ၊ ပဋိညာဉ်၊ နိဒါန်း၊ ဟိတ်၊ ဥပမာ၊ သက်၊ နိဂုံး စသဖြင့် အစီအစဉ်အတိုင်း ပါဝင်ရေးသားရသည်။ ရေးသားလိုသည့် အကြောင်းအရာ၏ ပဓာနကျသည့်အပိုင်းကို ဟိတ်အပိုင်း (ဟေတွ) တွင် ရေးသားဖော်ပြရသည်။ ၎င်းကို ဟိတ်ထုတ်သည်ဟု ခေါ်သည်။ ထိုစကားမှတဆင့် "ဟိတ်ထုတ်သည်" ဟူသည့် ဗန်းစကား ဖြစ်ပေါ်လာသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} f78www7l1xkq9s9ko6qad4yx394krlv 0 287267 1035942 2026-06-04T14:27:45Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''သရေပွဲ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှစ်ဖက်အနိုင်အရှု..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035942 wikitext text/x-wiki '''သရေပွဲ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှစ်ဖက်အနိုင်အရှုံးမရှိသည့်ပွဲ" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးနှုန်းသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်= မွန်ဘာသာစကားမှ ဆင်းသက်လာသည်။ နှစ်ဖက်စလုံးအနိုင်အရှုံးမရှိဘဲ အစွမ်းအစတူညီစွာ ယှဉ်ပြိုင်ပြီးဆုံးသွားသည့် ပွဲကို ဆိုလိုသည်။ နှစ်ဖက် ဂုဏ်သရေပျက်သောပွဲဟု ဆိုလိုသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} aa4mc7ie8dhbhf9cl9ql49q9l5y7y2t 1035943 1035942 2026-06-04T14:28:16Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 /* =ရှင်းလင်းချက် */ 1035943 wikitext text/x-wiki '''သရေပွဲ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှစ်ဖက်အနိုင်အရှုံးမရှိသည့်ပွဲ" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးနှုန်းသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== မွန်ဘာသာစကားမှ ဆင်းသက်လာသည်။ နှစ်ဖက်စလုံးအနိုင်အရှုံးမရှိဘဲ အစွမ်းအစတူညီစွာ ယှဉ်ပြိုင်ပြီးဆုံးသွားသည့် ပွဲကို ဆိုလိုသည်။ နှစ်ဖက် ဂုဏ်သရေပျက်သောပွဲဟု ဆိုလိုသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} s5cmpafrb5fc8sl0ymkx9yez10eyp8h 1035944 1035943 2026-06-04T14:28:32Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035944 wikitext text/x-wiki '''သရေပွဲ''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှစ်ဖက်အနိုင်အရှုံးမရှိသည့်ပွဲ" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးနှုန်းသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== မွန်ဘာသာစကားမှ ဆင်းသက်လာသည်။ နှစ်ဖက်စလုံးအနိုင်အရှုံးမရှိဘဲ အစွမ်းအစတူညီစွာ ယှဉ်ပြိုင်ပြီးဆုံးသွားသည့် ပွဲကို ဆိုလိုသည်။ နှစ်ဖက် ဂုဏ်သရေပျက်သောပွဲဟု ဆိုလိုသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] esi155r1sok48jci6hjt2dsy582btz3 0 287268 1035945 2026-06-04T14:33:36Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''သပိတ်မှောက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ဖယ်ကြဉ်သည..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035945 wikitext text/x-wiki '''သပိတ်မှောက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ဖယ်ကြဉ်သည်၊ မဆက်ဆံဘဲ နေသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးနှုန်းသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရဟန်းတော်များသည် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးနောက်တွင် သပိတ်ကို ဆေးကြောကာ မှောက်ထားကြသည်။ သပိတ်ကို မှောက်ထားခြင်းသည် နောက်တစ်နေ့ အရုဏ်မတက်မီအထိ အစားအစာ စားသုံးခြင်း မပြုတော့ပြီဟု ပဋိညာဉ်ပြုသည်နှင့် တူသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် တစ်စုံတစ်ခုကို မပြုလုပ်လိုဘဲ ငြင်းပယ်၍ ဆန္ဒပြသည့်အခါ "သပိတ်မှောက်သည်" ဟု သုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} ctwae2ax0ub8k65jl4ha1d7niouab68 1035946 1035945 2026-06-04T14:33:58Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035946 wikitext text/x-wiki '''သပိတ်မှောက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ဖယ်ကြဉ်သည်၊ မဆက်ဆံဘဲ နေသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးနှုန်းသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရဟန်းတော်များသည် ဆွမ်းဘုဉ်းပေးပြီးနောက်တွင် သပိတ်ကို ဆေးကြောကာ မှောက်ထားကြသည်။ သပိတ်ကို မှောက်ထားခြင်းသည် နောက်တစ်နေ့ အရုဏ်မတက်မီအထိ အစားအစာ စားသုံးခြင်း မပြုတော့ပြီဟု ပဋိညာဉ်ပြုသည်နှင့် တူသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် တစ်စုံတစ်ခုကို မပြုလုပ်လိုဘဲ ငြင်းပယ်၍ ဆန္ဒပြသည့်အခါ "သပိတ်မှောက်သည်" ဟု သုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] dk8rm1ukbugv9d6e6sg3usvmqmo7an6 0 287269 1035947 2026-06-04T14:36:28Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''သဲရေကျသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein"/> ==အသုံးပြုပုံ== "အချည်းအနှီး အကျိုးမဲ့ဖြစ်သည်" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035947 wikitext text/x-wiki '''သဲရေကျသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein"/> ==အသုံးပြုပုံ== "အချည်းအနှီး အကျိုးမဲ့ဖြစ်သည်" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==ရှင်းလင်းချက်== သဲထဲသို့ ရေလောင်းချသည့်အခါ ရေသည် သဲအတွင်းစုပ်ဝင်ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ ထိုသဘောကို တင်စားကာ တစ်စုံတစ်ခုကို ကြိုးစားအားထုတ်ရာတွင်ဖြစ်စေ၊ ကျေးဇူးပြုရာတွင်ဖြစ်စေ အကျိုးမထင်ဘဲ အချည်းအနှီးဖြစ်ရသည်ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} 8nj6ku4ee0vsicr56l201wa27mlkop1 1035948 1035947 2026-06-04T14:37:00Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035948 wikitext text/x-wiki '''သဲရေကျသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein"/> ==အသုံးပြုပုံ== "အချည်းအနှီး အကျိုးမဲ့ဖြစ်သည်" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==ရှင်းလင်းချက်== သဲထဲသို့ ရေလောင်းချသည့်အခါ ရေသည် သဲအတွင်းစုပ်ဝင်ပျောက်ကွယ်သွားသည်။ ထိုသဘောကို တင်စားကာ တစ်စုံတစ်ခုကို ကြိုးစားအားထုတ်ရာတွင်ဖြစ်စေ၊ ကျေးဇူးပြုရာတွင်ဖြစ်စေ အကျိုးမထင်ဘဲ အချည်းအနှီးဖြစ်ရသည်ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] jfpggwezcrh2wxbm2zmahmmbrpy22db 0 287270 1035949 2026-06-04T14:40:08Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''သပွတ်အူလိုက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။ ==အသုံးပြုပုံ== "ရှုပ်ထွေးသည်" ဟု ပြောဆိုရာ၌ သုံးသည်။ ==ရှင်းလင်းချက်== သပွတ်သီး..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035949 wikitext text/x-wiki '''သပွတ်အူလိုက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။ ==အသုံးပြုပုံ== "ရှုပ်ထွေးသည်" ဟု ပြောဆိုရာ၌ သုံးသည်။ ==ရှင်းလင်းချက်== သပွတ်သီး၏ အတွင်းရှိ အူတိုက်သည် ခြောက်သွေ့သည့်အခါ အုံးဆံမျှင်ကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးရစ်ဆိုင်းလျက်ရှိသည်။ ထိုသပွတ်အူ၏ ပုံစံကို ပမာပြု၍ ရှုပ်ထွေးသောကိစ္စ၊ ရှုပ်ထွေးသောအရာတို့ကို သပွတ်အူကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။ ထို့အပြင် "အမေဘုတ်၏ ချည်ခင်ဖြစ်နေသည်" ဟူသည့် စကားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပါယ်တူ သုံးနှုန်းကြသည်လည်း ရှိသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} i3um096u77118ns4ya8wr5j1kw0o7ix 1035950 1035949 2026-06-04T14:40:38Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1035950 wikitext text/x-wiki '''သပွတ်အူလိုက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ရှုပ်ထွေးသည်" ဟု ပြောဆိုရာ၌ သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== သပွတ်သီး၏ အတွင်းရှိ အူတိုက်သည် ခြောက်သွေ့သည့်အခါ အုံးဆံမျှင်ကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးရစ်ဆိုင်းလျက်ရှိသည်။ ထိုသပွတ်အူ၏ ပုံစံကို ပမာပြု၍ ရှုပ်ထွေးသောကိစ္စ၊ ရှုပ်ထွေးသောအရာတို့ကို သပွတ်အူကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ထို့အပြင် "အမေဘုတ်၏ ချည်ခင်ဖြစ်နေသည်" ဟူသည့် စကားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပါယ်တူ သုံးနှုန်းကြသည်လည်း ရှိသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} fvxmsangsvjja1ramtp98k63hgainxp 1035951 1035950 2026-06-04T14:40:56Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035951 wikitext text/x-wiki '''သပွတ်အူလိုက်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ရှုပ်ထွေးသည်" ဟု ပြောဆိုရာ၌ သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== သပွတ်သီး၏ အတွင်းရှိ အူတိုက်သည် ခြောက်သွေ့သည့်အခါ အုံးဆံမျှင်ကဲ့သို့ ရှုပ်ထွေးရစ်ဆိုင်းလျက်ရှိသည်။ ထိုသပွတ်အူ၏ ပုံစံကို ပမာပြု၍ ရှုပ်ထွေးသောကိစ္စ၊ ရှုပ်ထွေးသောအရာတို့ကို သပွတ်အူကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ထို့အပြင် "အမေဘုတ်၏ ချည်ခင်ဖြစ်နေသည်" ဟူသည့် စကားဖြင့်လည်း အဓိပ္ပါယ်တူ သုံးနှုန်းကြသည်လည်း ရှိသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] 7i53jv77m4ynggum89ot2739ivzjv9y 0 287271 1035952 2026-06-04T14:46:00Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''မီးထိုးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှိုးဆော်သည်"..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035952 wikitext text/x-wiki '''မီးထိုးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှိုးဆော်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ဟင်းချက်ရာတွင်ဖြစ်စေ၊ ရေနွေးအိုးတည်ရာတွင်ဖြစ်စေ မီးအားလိုသည့်အခါတွင် မီးထိုးပေးရသည်။ ထိုသဘောကဲ့သို့ပင် အလုပ်ကိစ္စပြီးမြောက်စေရန်အတွက် စေ့ဆော်ခြင်း၊ နှိုးဆော်ခြင်းများ ပြုလုပ်သည်ကို "မီးထိုးသည်" ဟု တင်စား၍ သုံးနှုန်းသည်။ "အပူကပ်သည်" ဟူ၍ သုံးသည်လည်း ရှိသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} d5o4tvscaszs53q7q2oquyvnubghcil 1035953 1035952 2026-06-04T14:46:16Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035953 wikitext text/x-wiki '''မီးထိုးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "နှိုးဆော်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ဟင်းချက်ရာတွင်ဖြစ်စေ၊ ရေနွေးအိုးတည်ရာတွင်ဖြစ်စေ မီးအားလိုသည့်အခါတွင် မီးထိုးပေးရသည်။ ထိုသဘောကဲ့သို့ပင် အလုပ်ကိစ္စပြီးမြောက်စေရန်အတွက် စေ့ဆော်ခြင်း၊ နှိုးဆော်ခြင်းများ ပြုလုပ်သည်ကို "မီးထိုးသည်" ဟု တင်စား၍ သုံးနှုန်းသည်။ "အပူကပ်သည်" ဟူ၍ သုံးသည်လည်း ရှိသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] h4plbas4o6ypv3vpyps6h34worg9xrm 0 287272 1035958 2026-06-04T15:00:11Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''မိုးကျရွှေကိုယ်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ယခုမှ ရု..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035958 wikitext text/x-wiki '''မိုးကျရွှေကိုယ်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "ယခုမှ ရုတ်တရက် ပေါ်ထွက်လာသောသူ" (သို့မဟုတ်) "ပြိုင်ဘက်ကင်းအောင် ထူးကဲသာလွန်သူ" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== လူတစ်ဦးတစ်ယောက်သည် မိမိအရပ်ဒေသမဟုတ်သည့် အခြားတစ်နေရာသို့ ရောက်ရှိသွားပါက ထိုဒေသရှိ လူများကို ထိုအရပ်တစ်ပါးမှသူ၏ ဇစ်မြစ်ဇာတိကို မသိရှိရသောကြောင့် မိုးကျရွှေကိုယ်ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့အပြင် "ပျံကျ" ဟုလည်း ခေါ်ဝေါ်သေးသည်။<ref name="hlathamein"/> ထို့အပြင် သာမန်လူအချင်းချင်းထက်သာလွန်သောသူဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့်လည်း သုံးကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} 7d2phbueyiyyv14h80up24lxn9ymev5 0 287273 1035961 2026-06-04T15:04:04Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''ဝီခေါ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "မပြတ်လှည့်လည်သ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035961 wikitext text/x-wiki '''ဝီခေါ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "မပြတ်လှည့်လည်သွားလာသည်"၊ "ပါးနပ်လည်ပတ်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ကျင် (ဂျင်)ကို လှည်ပေါက်ကစားသည့်အခါ လည်နေသည့်အခါ တဝီဝီမြည်သံဖြစ်ပေါ်သည်။ ၎င်းကျင်လည်ပတ်သည့်အသံကို စွဲ၍ "ဝီခေါ်သည်" ဟု တင်စားသုံးစွဲကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} nz4p8atd9q02cke9s3h4bh1zsgjkjlh 1035962 1035961 2026-06-04T15:04:24Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035962 wikitext text/x-wiki '''ဝီခေါ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "မပြတ်လှည့်လည်သွားလာသည်"၊ "ပါးနပ်လည်ပတ်သည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ကျင် (ဂျင်)ကို လှည်ပေါက်ကစားသည့်အခါ လည်နေသည့်အခါ တဝီဝီမြည်သံဖြစ်ပေါ်သည်။ ၎င်းကျင်လည်ပတ်သည့်အသံကို စွဲ၍ "ဝီခေါ်သည်" ဟု တင်စားသုံးစွဲကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] isc0xhbo6a0xamnq3ksj8vzi7rhxqpx 0 287274 1035963 2026-06-04T15:08:31Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''ဝါဆိုသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လေးဖင့်ကြန့်ကြာ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035963 wikitext text/x-wiki '''ဝါဆိုသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လေးဖင့်ကြန့်ကြာသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရဟန်းတော်များသည် ဝါတွင်းကာလတွင် မိမိတို့ သီတင်းသုံးရာကျောင်းမှ အခြားအရပ်သို့ ခရီးထွက်ခြင်း မပြုကြဘဲ ဝါကပ်တော်မူကြသည်။ ၎င်းကို ဝါဆိုသည်ဟု ဆိုသည်။ ဝါတွင်းကာလမတိုင်မီ ခရီးထွက်ခွာသည့်ရဟန်းသည် ဝါတွင်းကာလတွင် မိမိ၏ မူလကျောင်းသို့ မပြန်နိုင်ဘဲ ဝါမကျွတ်မချင်း ဝါဆိုရာကျောင်းတွင် သီတင်းသုံးရသည်။ အချိန်ကာလကြာမြင့်စွာ ပြန်လည်မရောက်နိုင်သည်ကို ပမာပြု၍ တစ်စုံတယောက်သည် ထွက်ခွာသွားပြီး အချိန်ကြာမြင့်သော်လည်း ပြန်မလာသည့်အခါတွင် "ဝါဆိုသည်" ဟူသည့် စကားကို ပမာနှိုင်းသုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} 2m42ybfdg6ebti1zp6hgs6hm5nxhspm 1035964 1035963 2026-06-04T15:09:03Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035964 wikitext text/x-wiki '''ဝါဆိုသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လေးဖင့်ကြန့်ကြာသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ရဟန်းတော်များသည် ဝါတွင်းကာလတွင် မိမိတို့ သီတင်းသုံးရာကျောင်းမှ အခြားအရပ်သို့ ခရီးထွက်ခြင်း မပြုကြဘဲ ဝါကပ်တော်မူကြသည်။ ၎င်းကို ဝါဆိုသည်ဟု ဆိုသည်။ ဝါတွင်းကာလမတိုင်မီ ခရီးထွက်ခွာသည့်ရဟန်းသည် ဝါတွင်းကာလတွင် မိမိ၏ မူလကျောင်းသို့ မပြန်နိုင်ဘဲ ဝါမကျွတ်မချင်း ဝါဆိုရာကျောင်းတွင် သီတင်းသုံးရသည်။ အချိန်ကာလကြာမြင့်စွာ ပြန်လည်မရောက်နိုင်သည်ကို ပမာပြု၍ တစ်စုံတယောက်သည် ထွက်ခွာသွားပြီး အချိန်ကြာမြင့်သော်လည်း ပြန်မလာသည့်အခါတွင် "ဝါဆိုသည်" ဟူသည့် စကားကို ပမာနှိုင်းသုံးနှုန်းကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] su2pidotm3t9gzk12fv2qoirl003huk 0 287275 1035965 2026-06-04T15:09:39Z EricOng77 132463 Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1356309483|Ghosting (behavior)]]" 1035965 wikitext text/x-wiki {{Close relationships}}'''Ghosting''' ဆိုသည်မှာ ဆက်သွယ်မှုအားလုံးကို ရုတ်တရက် ရပ်တန့်ခြင်း၊ ရှင်းလင်းသော သတိပေးချက် သို့မဟုတ် ရှင်းလင်းချက်မရှိဘဲ အခြားသူတစ်ဦးနှင့် အဆက်အသွယ်ကို ရှောင်ရှားခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ ဆက်သွယ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများကို လျစ်လျူရှုခြင်းအတွက် အရပ်သုံး အသုံးအနှုန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ <ref>{{Cite journal |last=Daraj |first=Lateefa Rashed |date=2023 |title=Ghosting: Abandonment in the Digital Era |journal=[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]] |volume=4 |issue=1 |pages=36–45 |doi=10.3390/encyclopedia4010004 |hdl=1807/137213 |doi-access=free |hdl-access=free}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDarajBuhejjiPerlmutterJahrami2023">Daraj, Lateefa Rashed; Buhejji, Mariam Rashid; Perlmutter, Gretta; Jahrami, Haitham; Seeman, Mary V. (2023). [[doi:10.3390/encyclopedia4010004|"Ghosting: Abandonment in the Digital Era"]]. ''[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]]''. '''4''' (1): <span class="nowrap">36–</span>45. [[Digital object identifier|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.3390/encyclopedia4010004|10.3390/encyclopedia4010004]]</span>. [[Hdl (identifier)|hdl]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[hdl:1807/137213|1807/137213]]</span>.</cite></ref>ဒစ်ဂျစ်တယ်ဆက်သွယ်ရေး တိုးတက်လာခြင်းနှင့်အတူ၊ ghost လုပ်ခြင်း ကို အွန်လိုင်းပလက်ဖောင်းများ၏ အမည်မဖော်လိုမှုနှင့် အဆင်ပြေမှုကြောင့် ပဋိပက္ခ သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ မသက်မသာဖြစ်မှု မှ အလွယ်တကူ လွတ်မြောက်ရာတစ်ခုအဖြစ် မကြာခဏ ရှုမြင်လာကြသည်။ <ref>{{Cite news |last=Safronova |first=Valeriya |date=June 26, 2015 |title=Exes Explain Ghosting, the Ultimate Silent Treatment |url=https://www.nytimes.com/2015/06/26/fashion/exes-explain-ghosting-the-ultimate-silent-treatment.html |access-date=February 10, 2020 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> <ref>{{Cite web |date=February 5, 2016 |title=Where Did the Term "Ghosted" Come From? Origin of the Web's Favorite Term for Abandonment |url=https://www.mic.com/articles/134418/where-did-the-term-ghosted-come-from-origin-of-the-web-s-favorite-term-for-abandonment |access-date=February 10, 2020 |website=Mic |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Why Ghosting Is Leading the World's Mental Health Crisis {{!}} Psychology Today |url=https://www.psychologytoday.com/us/blog/the-power-slow/201710/why-ghosting-is-leading-the-worlds-mental-health-crisis |access-date=July 1, 2021 |website=www.psychologytoday.com |language=en}}</ref> ဒီအသုံးအနှုန်းဟာ ၂၀၀၀ ခုနှစ်များအစောပိုင်းမှာ စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့တာပါ ၊ ပုံမှန်အားဖြင့် ချိန်းတွေ့ခြင်း နှင့် အချစ်ရေးများကို ရည်ညွှန်းသည်။နောက်ဆယ်စုနှစ်တွင်၊ ထိုအသုံးအနှုန်းအသုံးပြုမှု မြင့်တက်လာခဲ့ပြီး လူမှုကွန်ရက် နှင့် အွန်လိုင်း ချိန်းတွေ့အက်ပ်များ၏ အသုံးပြုမှု မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ထိုအသုံးအနှုန်းသည် သူငယ်ချင်းများ၊ မိသားစုဝင်များ၊ အလုပ်ရှင်များနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအကြား အလားတူလုပ်ဆောင်မှုများကို ရည်ညွှန်းရန်လည်း တိုးချဲ့ထားသည်။ <ref>{{Cite magazine|title=Friendship Ghosting Is Real|url=https://time.com/4779713/friendship-ghosting/|archivedate=June 13, 2021|archive-date=July 27, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/}}<cite class="citation magazine cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ "Friendship Ghosting Is Real"]. ''Time''. Archived from [https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ the original] on July 27, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13,</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite news |date=May 26, 2021 |title='I've been ghosted by my insurer' |url=https://www.bbc.com/news/business-57258456 |access-date=June 13, 2021 |work=BBC News |language=en-GB}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[https://www.bbc.com/news/business-57258456 "'I've been ghosted by my insurer'"]. ''BBC News''. May 26, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13,</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite web |date=August 27, 2015 |title=I Was Ghosted by One of My Closest Friends |url=http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ |access-date=February 3, 2016 |website=Cosmopolitan}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ "I Was Ghosted by One of My Closest Friends"]. ''Cosmopolitan''. August 27, 2015<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 3,</span> 2016</span>.</cite></ref> 'Ghost' ဖြစ်သူတစ်ယောက်ဟာ အဲဒါက တခြားလူကို ဘယ်လိုခံစားရစေမလဲဆိုတာကို အကန့်အသတ်နဲ့သာ သိရှိနိုင်ပါတယ်။ Ghost လုပ်ခြင်းသည် လက်ခံရရှိသူအပေါ် အပျက်သဘောဆောင်သော စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အကျိုးသက်ရောက်မှုများနှင့် ဆက်စပ်နေပြီး စိတ်ကျန်းမာရေးပညာရှင် အချို့က စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလွဲသုံးစားပြုမှု သို့မဟုတ် ရက်စက်မှု ၏ ရန်လိုသော ပုံစံတစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ကြသည်။ <ref name=":0">{{Cite news |title=Why Ghosting Hurts So Much |url=https://www.psychologytoday.com/blog/living-forward/201511/why-ghosting-hurts-so-much |access-date=February 3, 2016 |work=Psychology Today}}</ref> p04xmei671kzf0wuxwcf1eod4vzzpyx 1035971 1035965 2026-06-04T15:14:43Z EricOng77 132463 1035971 wikitext text/x-wiki {{Close relationships}} '''အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting)''' ဆိုသည်မှာ လူမှုဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် လူတစ်ဦးနှင့် အဆက်အသွယ်လုပ်ခြင်းကို ခိုင်လုံသော သတိပေးချက် သို့မဟုတ် ရှင်းလင်းချက်တစ်စုံတစ်ရာမရှိဘဲ ရုတ်တရက် အပြီးတိုင်ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ ရှောင်ဖယ်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ ဆက်သွယ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများကိုပါ တမင်သက်သက် လျစ်လျူရှုခြင်းတို့ကို ရည်ညွှန်းသည့် အရပ်သုံး အသုံးအနှုန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Daraj |first=Lateefa Rashed |date=2023 |title=Ghosting: Abandonment in the Digital Era |journal=[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]] |volume=4 |issue=1 |pages=36–45 |doi=10.3390/encyclopedia4010004 |hdl=1807/137213 |doi-access=free |hdl-access=free}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDarajBuhejjiPerlmutterJahrami2023">Daraj, Lateefa Rashed; Buhejji, Mariam Rashid; Perlmutter, Gretta; Jahrami, Haitham; Seeman, Mary V. (2023). [[doi:10.3390/encyclopedia4010004|"Ghosting: Abandonment in the Digital Era"]]. ''[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]]''. '''4''' (1): <span class="nowrap">36–</span>45. [[Digital object identifier|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.3390/encyclopedia4010004|10.3390/encyclopedia4010004]]</span>. [[Hdl (identifier)|hdl]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[hdl:1807/137213|1807/137213]]</span>.</cite></ref> ဒစ်ဂျစ်တယ်ဆက်သွယ်ရေးစနစ် တိုးတက်လာခြင်းနှင့်အတူ အွန်လိုင်းပလက်ဖောင်းများ၏ အမည်မဖော်လိုမှုနှင့် အဆင်ပြေလွယ်ကူမှုတို့ကြောင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံရမည့် ပဋိပက္ခများ သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ မသက်မသာဖြစ်မှုများမှ အလွယ်တကူ လွတ်မြောက်ရာလမ်းတစ်ခုအဖြစ် အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ကို အသုံးချလာကြသည်။<ref>{{Cite news |last=Safronova |first=Valeriya |date=June 26, 2015 |title=Exes Explain Ghosting, the Ultimate Silent Treatment |url=https://www.nytimes.com/2015/06/26/fashion/exes-explain-ghosting-the-ultimate-silent-treatment.html |access-date=February 10, 2020 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> <ref>{{Cite web |date=February 5, 2016 |title=Where Did the Term "Ghosted" Come From? Origin of the Web's Favorite Term for Abandonment |url=https://www.mic.com/articles/134418/where-did-the-term-ghosted-come-from-origin-of-the-web-s-favorite-term-for-abandonment |access-date=February 10, 2020 |website=Mic |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Why Ghosting Is Leading the World's Mental Health Crisis {{!}} Psychology Today |url=https://www.psychologytoday.com/us/blog/the-power-slow/201710/why-ghosting-is-leading-the-worlds-mental-health-crisis |access-date=July 1, 2021 |website=www.psychologytoday.com |language=en}}</ref> ဤအသုံးအနှုန်းသည် ၂၀၀၀ ခုနှစ်များ အစောပိုင်းကာလတွင် စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး မူလအားဖြင့် ချိန်းတွေ့ခြင်းနှင့် အချစ်ရေးဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးများကိုသာ ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။ သို့သော် နောက်ပိုင်းဆယ်စုနှစ်များတွင် လူမှုကွန်ရက်များနှင့် အွန်လိုင်းချိန်းတွေ့အက်ပ် (Dating apps) များ အသုံးများလာခြင်းနှင့်အတူ ဤအပြုအမူသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။ ယခုအခါတွင် အဆိုပါအသုံးအနှုန်းကို အချစ်ရေးတွင်သာမက သူငယ်ချင်းချင်း၊ မိသားစုဝင်ချင်း၊ အလုပ်ရှင်နှင့် အလုပ်သမားအကြား သို့မဟုတ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအကြား အလားတူ အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်မှုများကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက်ပါ တိုးချဲ့အသုံးပြုလာကြသည်။<ref>{{Cite magazine|title=Friendship Ghosting Is Real|url=https://time.com/4779713/friendship-ghosting/|archivedate=June 13, 2021|archive-date=July 27, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/}}<cite class="citation magazine cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ "Friendship Ghosting Is Real"]. ''Time''. Archived from [https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ the original] on July 27, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13, Senator</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite news |date=May 26, 2021 |title='I've been ghosted by my insurer' |url=https://www.bbc.com/news/business-57258456 |access-date=June 13, 2021 |work=BBC News |language=en-GB}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[https://www.bbc.com/news/business-57258456 "'I've been ghosted by my insurer'"]. ''BBC News''. May 26, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13,</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite web |date=August 27, 2015 |title=I Was Ghosted by One of My Closest Friends |url=http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ |access-date=February 3, 2016 |website=Cosmopolitan}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ "I Was Ghosted by One of My Closest Friends"]. ''Cosmopolitan''. August 27, 2015<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 3,</span> 2016</span>.</cite></ref> အခြားသူတစ်ဦးအပေါ် အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ပြုလုပ်သူသည် မိမိ၏အပြုအမူကြောင့် တစ်ဖက်လူတွင် မည်မျှအထိ ထိခိုက်ခံစားရမည်ဆိုသည်ကို သိရှိနားလည်နိုင်စွမ်း အလွန်နည်းပါးတတ်သည်။ အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ခံရသူတွင် စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆိုးကျိုးများနှင့် နက်ရှိုင်းသော စိတ်ဒဏ်ရာများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သောကြောင့် စိတ်ကျန်းမာရေးပညာရှင်အချို့က ဤအပြုအမူကို စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလွဲသုံးစားပြုမှု (Emotional abuse) သို့မဟုတ် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ရန်လိုမှုပုံစံတစ်ရပ် (Passive-aggressive cruelty) အဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြကြသည်။<ref name=":0">{{Cite news |title=Why Ghosting Hurts So Much |url=https://www.psychologytoday.com/blog/living-forward/201511/why-ghosting-hurts-so-much |access-date=February 3, 2016 |work=Psychology Today}}</ref> tt39j0438t6wzuoj0kt1ot2wpad74h3 1035980 1035971 2026-06-04T15:32:02Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1035980 wikitext text/x-wiki {{Close relationships}} '''အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting)''' ဆိုသည်မှာ လူမှုဆက်ဆံရေးတစ်ခုတွင် လူတစ်ဦးနှင့် အဆက်အသွယ်လုပ်ခြင်းကို ခိုင်လုံသော သတိပေးချက် သို့မဟုတ် ရှင်းလင်းချက်တစ်စုံတစ်ရာမရှိဘဲ ရုတ်တရက် အပြီးတိုင်ဖြတ်တောက်ခြင်း၊ ရှောင်ဖယ်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ ဆက်သွယ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုများကိုပါ တမင်သက်သက် လျစ်လျူရှုခြင်းတို့ကို ရည်ညွှန်းသည့် အရပ်သုံး အသုံးအနှုန်းတစ်ခုဖြစ်သည်။<ref>{{Cite journal |last=Daraj |first=Lateefa Rashed |date=2023 |title=Ghosting: Abandonment in the Digital Era |journal=[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]] |volume=4 |issue=1 |pages=36–45 |doi=10.3390/encyclopedia4010004 |hdl=1807/137213 |doi-access=free |hdl-access=free}}<cite class="citation journal cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFDarajBuhejjiPerlmutterJahrami2023">Daraj, Lateefa Rashed; Buhejji, Mariam Rashid; Perlmutter, Gretta; Jahrami, Haitham; Seeman, Mary V. (2023). [[doi:10.3390/encyclopedia4010004|"Ghosting: Abandonment in the Digital Era"]]. ''[[Encyclopedia (journal)|Encyclopedia]]''. '''4''' (1): <span class="nowrap">36–</span>45. [[Digital object identifier|doi]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[doi:10.3390/encyclopedia4010004|10.3390/encyclopedia4010004]]</span>. [[Hdl (identifier)|hdl]]:<span class="id-lock-free" title="Freely accessible">[[hdl:1807/137213|1807/137213]]</span>.</cite></ref> ဒစ်ဂျစ်တယ်ဆက်သွယ်ရေးစနစ် တိုးတက်လာခြင်းနှင့်အတူ အွန်လိုင်းပလက်ဖောင်းများ၏ အမည်မဖော်လိုမှုနှင့် အဆင်ပြေလွယ်ကူမှုတို့ကြောင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ဆုံရမည့် ပဋိပက္ခများ သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ မသက်မသာဖြစ်မှုများမှ အလွယ်တကူ လွတ်မြောက်ရာလမ်းတစ်ခုအဖြစ် အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ကို အသုံးချလာကြသည်။<ref>{{Cite news |last=Safronova |first=Valeriya |date=June 26, 2015 |title=Exes Explain Ghosting, the Ultimate Silent Treatment |url=https://www.nytimes.com/2015/06/26/fashion/exes-explain-ghosting-the-ultimate-silent-treatment.html |access-date=February 10, 2020 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}</ref> <ref>{{Cite web |date=February 5, 2016 |title=Where Did the Term "Ghosted" Come From? Origin of the Web's Favorite Term for Abandonment |url=https://www.mic.com/articles/134418/where-did-the-term-ghosted-come-from-origin-of-the-web-s-favorite-term-for-abandonment |access-date=February 10, 2020 |website=Mic |language=en}}</ref> <ref>{{Cite web |title=Why Ghosting Is Leading the World's Mental Health Crisis {{!}} Psychology Today |url=https://www.psychologytoday.com/us/blog/the-power-slow/201710/why-ghosting-is-leading-the-worlds-mental-health-crisis |access-date=July 1, 2021 |website=www.psychologytoday.com |language=en}}</ref> ဤအသုံးအနှုန်းသည် ၂၀၀၀ ခုနှစ်များ အစောပိုင်းကာလတွင် စတင်ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး မူလအားဖြင့် ချိန်းတွေ့ခြင်းနှင့် အချစ်ရေးဆိုင်ရာ ဆက်ဆံရေးများကိုသာ ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။ သို့သော် နောက်ပိုင်းဆယ်စုနှစ်များတွင် လူမှုကွန်ရက်များနှင့် အွန်လိုင်းချိန်းတွေ့အက်ပ် (Dating apps) များ အသုံးများလာခြင်းနှင့်အတူ ဤအပြုအမူသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာခဲ့သည်။ ယခုအခါတွင် အဆိုပါအသုံးအနှုန်းကို အချစ်ရေးတွင်သာမက သူငယ်ချင်းချင်း၊ မိသားစုဝင်ချင်း၊ အလုပ်ရှင်နှင့် အလုပ်သမားအကြား သို့မဟုတ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအကြား အလားတူ အဆက်အသွယ်ဖြတ်တောက်မှုများကို ရည်ညွှန်းရန်အတွက်ပါ တိုးချဲ့အသုံးပြုလာကြသည်။<ref>{{Cite magazine|title=Friendship Ghosting Is Real|url=https://time.com/4779713/friendship-ghosting/|archivedate=June 13, 2021|archive-date=July 27, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/}}<cite class="citation magazine cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20210727133112/https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ "Friendship Ghosting Is Real"]. ''Time''. Archived from [https://time.com/4779713/friendship-ghosting/ the original] on July 27, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13, Senator</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite news |date=May 26, 2021 |title='I've been ghosted by my insurer' |url=https://www.bbc.com/news/business-57258456 |access-date=June 13, 2021 |work=BBC News |language=en-GB}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="">[https://www.bbc.com/news/business-57258456 "'I've been ghosted by my insurer'"]. ''BBC News''. May 26, 2021<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 13,</span> 2021</span>.</cite></ref> <ref>{{Cite web |date=August 27, 2015 |title=I Was Ghosted by One of My Closest Friends |url=http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ |access-date=February 3, 2016 |website=Cosmopolitan}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[http://www.cosmopolitan.com/lifestyle/a45446/friend-ghosted-me/ "I Was Ghosted by One of My Closest Friends"]. ''Cosmopolitan''. August 27, 2015<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">February 3,</span> 2016</span>.</cite></ref> အခြားသူတစ်ဦးအပေါ် အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ပြုလုပ်သူသည် မိမိ၏အပြုအမူကြောင့် တစ်ဖက်လူတွင် မည်မျှအထိ ထိခိုက်ခံစားရမည်ဆိုသည်ကို သိရှိနားလည်နိုင်စွမ်း အလွန်နည်းပါးတတ်သည်။ အရိပ်အယောင်ပြခြင်း (Ghosting) ခံရသူတွင် စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ဆိုးကျိုးများနှင့် နက်ရှိုင်းသော စိတ်ဒဏ်ရာများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သောကြောင့် စိတ်ကျန်းမာရေးပညာရှင်အချို့က ဤအပြုအမူကို စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အလွဲသုံးစားပြုမှု (Emotional abuse) သို့မဟုတ် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော ရန်လိုမှုပုံစံတစ်ရပ် (Passive-aggressive cruelty) အဖြစ် သတ်မှတ်ဖော်ပြကြသည်။<ref name=":0">{{Cite news |title=Why Ghosting Hurts So Much |url=https://www.psychologytoday.com/blog/living-forward/201511/why-ghosting-hurts-so-much |access-date=February 3, 2016 |work=Psychology Today}}</ref> ==ကိုးကား== {{reflist}} gyq2bgveltrcv33ry1ff7xgs7sdbmgx 3 287276 1035966 2026-06-04T15:13:48Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035966 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Moeswe3092 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) r9irxb3h8nrsu0dlvd203y17d55lkoe 3 287277 1035967 2026-06-04T15:13:58Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035967 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Berry Emrys ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၃၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) imkzsi8235x5n5bmfueva8fcg2r1uyj 3 287278 1035968 2026-06-04T15:14:08Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035968 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33261-99 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5vwtdw7hjx0vnvpo6gqtqxr6ruaffhs 3 287279 1035969 2026-06-04T15:14:18Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035969 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် H.a.n.xin1 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ml20h96ta73253eczfspf5ayp2yf9cs 3 287280 1035970 2026-06-04T15:14:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035970 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Arker min htet aung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၅:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ej6wcm99psa1jh5yksswawxzz3fs9we 0 287281 1035973 2026-06-04T15:19:10Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''လေဒူးလွှတ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အသံမြည်ရုံ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035973 wikitext text/x-wiki '''လေဒူးလွှတ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အသံမြည်ရုံမျှ ကြုံးဝါးသည်"၊ "ဝင့်ကြွား၍ ပြောဆိုသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== မြန်မာ့ရိုးရာလက်ဝှေ့ပွဲများတွင် လက်ဝှေ့သမားများသည်၊ လက်ပန်းပေါက်ခတ်ခြင်း၊ လက်ရုံးဆန့်တန်းကာ ဟန်ပြခြင်း၊ လေပြင်ကို ဒူးတိုက်ဟန်ပြုခြင်း စသဖြင့် "ဗိုလ်ရှိလျှင် ယှဉ်ပြိုင်ထိုးသတ်မည်၊ ထွက်ခဲ့လော့" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် လက်ဝှေ့ရေး ပြကြသည်။ ထိုသို့ လက်ဝှေ့ရေးပြသော်လည်း တကယ်ထိုးသတ်ရာတွင် တကယ်ပွဲဆိုင်မှ ဆိုင်ကြပေသည်။<ref name="hlathamein"/> ထိုသို့သော သဘောကို တင်စား၍ ဟန်ပြမျှသာ ကြုံးဝါးခြင်းကို "လေဒူးလွှတ်သည်" ဟု သုံးစွဲကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} h5o6om02trg3j65pwxgkbp16di3luhh 1035974 1035973 2026-06-04T15:19:46Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035974 wikitext text/x-wiki '''လေဒူးလွှတ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အသံမြည်ရုံမျှ ကြုံးဝါးသည်"၊ "ဝင့်ကြွား၍ ပြောဆိုသည်" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== မြန်မာ့ရိုးရာလက်ဝှေ့ပွဲများတွင် လက်ဝှေ့သမားများသည်၊ လက်ပန်းပေါက်ခတ်ခြင်း၊ လက်ရုံးဆန့်တန်းကာ ဟန်ပြခြင်း၊ လေပြင်ကို ဒူးတိုက်ဟန်ပြုခြင်း စသဖြင့် "ဗိုလ်ရှိလျှင် ယှဉ်ပြိုင်ထိုးသတ်မည်၊ ထွက်ခဲ့လော့" ဟူသည့် အဓိပ္ပါယ်ဖြင့် လက်ဝှေ့ရေး ပြကြသည်။ ထိုသို့ လက်ဝှေ့ရေးပြသော်လည်း တကယ်ထိုးသတ်ရာတွင် တကယ်ပွဲဆိုင်မှ ဆိုင်ကြပေသည်။<ref name="hlathamein"/> ထိုသို့သော သဘောကို တင်စား၍ ဟန်ပြမျှသာ ကြုံးဝါးခြင်းကို "လေဒူးလွှတ်သည်" ဟု သုံးစွဲကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] dnrlr21wso1f1t01fjt5o4ihqis4z26 0 287282 1035975 2026-06-04T15:22:25Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''လေကျယ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။ ==အသုံးပြုပုံ== "အပြောကြီးသည်"၊ "ဝင့်ကြွားပြောဆိုသည်" ဟူ၍ ဆိုလိုရာတွင် သုံးသည်။ ==ရှင်..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035975 wikitext text/x-wiki '''လေကျယ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။ ==အသုံးပြုပုံ== "အပြောကြီးသည်"၊ "ဝင့်ကြွားပြောဆိုသည်" ဟူ၍ ဆိုလိုရာတွင် သုံးသည်။ ==ရှင်းလင်းချက်== ဝင့်ကြွားပြောဆိုခြင်းကို ရှုတ်ချသောအားဖြင့် လေလည်သည်နှင့် နှိုင်းကာ လေလည်သံကျယ်သည်၊ "လေကျယ်သည်" ဟု ဆိုကြသည်။ ==ကိုးကား== {{reflist}} kt66i2udgx4s9jvy42rd2n8v2eyeg6f 1035976 1035975 2026-06-04T15:22:45Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1035976 wikitext text/x-wiki '''လေကျယ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အပြောကြီးသည်"၊ "ဝင့်ကြွားပြောဆိုသည်" ဟူ၍ ဆိုလိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ဝင့်ကြွားပြောဆိုခြင်းကို ရှုတ်ချသောအားဖြင့် လေလည်သည်နှင့် နှိုင်းကာ လေလည်သံကျယ်သည်၊ "လေကျယ်သည်" ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} mis58crr5ushshcbil2vc1x4hd6a2w4 1035977 1035976 2026-06-04T15:23:00Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035977 wikitext text/x-wiki '''လေကျယ်သည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "အပြောကြီးသည်"၊ "ဝင့်ကြွားပြောဆိုသည်" ဟူ၍ ဆိုလိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ဝင့်ကြွားပြောဆိုခြင်းကို ရှုတ်ချသောအားဖြင့် လေလည်သည်နှင့် နှိုင်းကာ လေလည်သံကျယ်သည်၊ "လေကျယ်သည်" ဟု ဆိုကြသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] 9b5notrh6uwlvwk5wh79b3e8lcqnqkj 0 287283 1035978 2026-06-04T15:26:05Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''လင်ကုန်ကူးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လင်မကြာခဏ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1035978 wikitext text/x-wiki '''လင်ကုန်ကူးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လင်မကြာခဏ ပြောင်းလဲသည်" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ကုန်သည်များသည် ကုန်ပစ္စည်းများကို ဝယ်ချည်ရောင်းချည် စသည်ဖြင့် အကြိမ်ကြိမ် အလဲအလှယ် လုပ်ကြသည်။ ထိုသဘောကို ပမာပြု၍ မိန်းမတစ်ဦးသည်လည်း လင်အဆက်ဆက် ပြောင်းလဲသည်ကို "လင်ကုန်ကူးသည်" ဟု သုံးစွဲသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} 33qf8rbbii2hq5g80oa5vmesg2mde85 1035979 1035978 2026-06-04T15:26:48Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1035979 wikitext text/x-wiki '''လင်ကုန်ကူးသည်''' သည် မြန်မာဗန်းစကား ဖြစ်သည်။<ref name="hlathamein">{{cite book |title= ဘန်းစကား |author= လှသမိန် |publisher= |location= |date= |pages= }}</ref> ==အသုံးပြုပုံ== "လင်မကြာခဏ ပြောင်းလဲသည်" ဟု ပြောဆိုရာတွင် သုံးသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ရှင်းလင်းချက်== ကုန်သည်များသည် ကုန်ပစ္စည်းများကို ဝယ်ချည်ရောင်းချည် စသည်ဖြင့် အကြိမ်ကြိမ် အလဲအလှယ် လုပ်ကြသည်။ ထိုသဘောကို ပမာပြု၍ မိန်းမတစ်ဦးသည်လည်း လင်အဆက်ဆက် ပြောင်းလဲသည်ကို "လင်ကုန်ကူးသည်" ဟု သုံးစွဲသည်။<ref name="hlathamein"/> ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:မြန်မာ ဗန်းစကားများ]] 6em91hdjxvvlo6gn4yr716516gdlue7 0 287284 1035981 2026-06-04T15:46:11Z Zawzawaungthwin 100038 ချင်းရွှေဟော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲသည် မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ) နှင့် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး အတွင်း ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း၊ ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ လောက်ကိုင်မြို့နယ် ရှိ တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့ဖြစ်သော ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို 1035981 wikitext text/x-wiki {{Infobox military conflict | conflict = ချင်းရွှေဟော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ | partof = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] | image = | caption = | map_type = Myanmar | latitude = 23.4931 | longitude = 98.7411 | map_size = 250 | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ချင်းရွှေဟော်မြို့၏ တည်နေရာ | map_label = ချင်းရွှေဟော် | place = [[ချင်းရွှေဟော်မြို့]]၊ [[လောက်ကိုင်မြို့နယ်]]၊ [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ [[ရှမ်းပြည်နယ်]] | date = ၂၇ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ | result = မြောက်ပိုင်းညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့ အောင်မြင်ပြီး မြို့ကို အပြီးသတ်ထိန်းချုပ်။ | combatant1 = {{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] * {{flagicon image|Army Flag of Myanmar.svg}}[[တပ်မတော်]] * {{flagicon image|Flag of the Myanmar Police Force.svg}} [[မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့|ရဲတပ်ဖွဲ့]] * [[ပယ်ဆောက်ချိန်]]ပြည်သူ့စစ်များ | combatant2 = [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]] * {{flagicon image|Flag of the Myanmar National Democratic Alliance Army.svg}} [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]] * [[File:Flag of the Ta'ang National Liberation Army.svg|23px|border]] [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] * {{flagicon image|Infobox AA.png}} [[အာရက္ခတပ်တော်|AA]] | commander1 = မသိရှိရ | commander2 = မသိရှိရ | strength1 = မသိရှိရ | strength2 = မသိရှိရ | casualties1 = စစ်သားနှင့် ရဲ အချို့ သေဆုံးပြီး သုံ့ပန်း ၁၈ ဦးထက်မနည်း ဖမ်းဆီးခံရ | casualties2 = မသိရှိရ | notes = ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ ပထမဆုံးရက်တွင် မြို့နှင့် တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေးဂိတ်ကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များက သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ | campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-2023)}} }} '''ချင်းရွှေဟော်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ'''သည် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] အတွင်း [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်း၊ [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]]၊ [[လောက်ကိုင်မြို့နယ်]] ရှိ တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးမြို့ဖြစ်သော [[ချင်းရွှေဟော်မြို့]]ကို [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]] က တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် တိုက်ပွဲဖြစ်သည်။ အဆိုပါ တိုက်ပွဲသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သော ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ အစောဆုံး မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=ကျော်ဦး |first=မြတ်ပန်း |date=2023-10-27 |title=တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်ရှိ ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို MNDAA သိမ်းယူ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/43988/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> == နောက်ခံအခြေအနေ == ချင်းရွှေဟော်မြို့သည် ၁၉၉၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာ ၁၉ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည့် တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်း တည်ရှိရာ မြို့ဖြစ်သည်။ [[တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ]]၊ [[ယူနန်ပြည်နယ်]]၊ လင်ချန်းခရိုင်၊ မိန်းတိန်မြို့နှင့် ကပ်လျက် တည်ရှိပြီး မန္တလေးမြို့မှ ၂၈၂ မိုင်၊ [[လားရှိုးမြို့]]မှ ၈၅ မိုင်၊ [[သိန္နီမြို့]]မှ ၅၃ မိုင်၊ [[ကွမ်းလုံမြို့]]မှ ၉ မိုင်နှင့် [[ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း|"ဝ" ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ]] [[ဟိုပန်မြို့]]မှ ၃ မိုင်ခန့်သာ ကွာဝေးသည်။ အဆိုပါမြို့သည် ဆန်ကွဲ၊ ရော်ဘာ၊ လက်ဖက်ခြောက်၊ ကြံနှင့် ဝဥများကို တရုတ်နိုင်ငံသို့ အဓိကတင်ပို့ပြီး၊ ဆောက်လုပ်ရေးပစ္စည်းများ၊ သံထည်နှင့် ဆေးဝါးများကို ပြန်လည်တင်သွင်းရာ အရေးပါသော နယ်စပ်စီးပွားရေး ဗဟိုချက် ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=ချင်းရွှေဟော်ကုန်သွယ်ရေးစခန်း {{!}} Commerce |url=https://commerce.gov.mm/my/content/%E1%80%81%E1%80%BB%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%9B%E1%80%BD%E1%80%BE%E1%80%B1%E1%80%9F%E1%80%B1%E1%80%AC%E1%80%BA%E1%80%80%E1%80%AF%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%85%E1%80%81%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8 |access-date=2026-06-04 |website=commerce.gov.mm}}</ref> ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ချင်းရွှေဟော်မြို့အတွင်း၌ တရုတ်နိုင်ငံက အလိုရှိနေသည့် "[[လိမ်လည်မှု ဂိုဏ်းစခန်း|ကျားဖြန့်]]" ခေါ် အွန်လိုင်းငွေလိမ်လည်သည့် ရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းများနှင့် လောင်းကစားရုံများ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့မှုကို အကြောင်းပြပြီး ညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့က အဆိုပါ ရာဇဝတ်မှုလုပ်ငန်းများ ပပျောက်ရေးနှင့် ထိုလုပ်ငန်းများကို နောက်ကွယ်မှ ကာကွယ်ပေးထားသူများကို နှိမ်နင်းရေးအတွက် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးဖြင့် တိုက်ပွဲဖော်ဆောင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Watch |first=Dawei |date=2023-10-27 |title=ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို ကိုးကန့်တပ်သိမ်းပိုက်၊ တရုတ်-မြန်မာကုန်သွယ်ရေးပြတ်တောက် |url=https://www.daweiwatch.com/27/10/2023/66313/ |access-date=2026-06-04 |website=Dawei Watch |language=en}}</ref> == တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်း == ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့ နံနက် ၄ နာရီဝန်းကျင်တွင် ညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့၏ ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး ထုတ်ပြန်ချက်နှင့်အတူ MNDAA တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် ချင်းရွှေဟော်မြို့ရှိ စစ်တပ်စခန်းများ နှင့် ရဲကင်းစခန်းတစ်ခုကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဝင်ရောက်ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ နံနက် ၉ နာရီခန့်တွင် တော်လှန်ရေးတပ်ဖွဲ့များက ချင်းရွှေဟော်တစ်မြို့လုံးကို အပြီးသတ် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=News |first=Mekong |date=2023-10-27 |title=ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို ကိုးကန့်တပ် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက် |url=https://mekongnewsmm.com/%E1%80%85%E1%80%85%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8%E1%80%9E%E1%80%90%E1%80%84%E1%80%BA%E1%80%B8/9698/ |access-date=2026-06-04 |website=Mekong News Myanmar |language=my-MM}}</ref> စစ်ဆင်ရေးစတင်သည့် အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက် တစ်ရက်တည်းမှာပင် MNDAA သည် ချင်းရွှေဟော်မြို့အပါအဝင် ကိုးကန့်တိုက်နယ်၊ မုံးကိုးဒေသနှင့် မူပန် (သိန္နီ) ခရိုင်အတွင်းရှိ စစ်တပ် စခန်းကြီး၊ စခန်းငယ် စုစုပေါင်း ၃၀ ကျော်ကို တပြိုင်နက်တည်း ထိုးစစ်ဆင်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ကြောင်း တရားဝင်သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=SHAN |date=2023-10-30 |title=MNDAA ချင်းရွှေဟော်မြို့ ကို ထိန်းချုပ်ထား |url=https://burmese.shannews.org/archives/37585 |access-date=2026-06-04 |website=သျှမ်းသံတော်ဆင့် |language=en-US}}</ref> === အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက် တိုက်ပွဲ အချိန်မှတ်တမ်းနှင့် စခန်းသိမ်းဆည်းရမိမှုများ === ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး စတင်သည့် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော တိုက်ပွဲများနှင့် စခန်းသိမ်းပိုက်နိုင်မှုများမှာ ထိုနေ့ နံနက် ၃ နာရီ ၅၀ မိနစ်တွင် ကိုးကန့်တိုက်နယ်အတွင်းရှိ ချင်းရွှေဟော်ဒေသ၌ တိုက်ပွဲများ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး၊ ချင်းရွှေဟော်တံတားရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းတစ်ခုကို ဦးစွာ တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် နံနက် ၆ နာရီ ၃၀ မိနစ်တွင် စစ်ကောင်စီတပ်စခန်း တည်ရှိရာ ကြာမိန်ခုတ်ဒေသကို ဆက်လက်ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့ရာ မွန်းလွဲ ၁၂ နာရီ ၅၀ မိနစ်တွင် အပြီးသတ် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။ ထို့ပြင် နံနက် ၇ နာရီ ၄၀ မိနစ်အချိန်၌ တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များသည် ဟိုပန်တာချန်ခုတ်စခန်း၊ ချင်းရွှေဟော်နယ်စပ်ဂိတ်၊ မာလူအိုက်ဖိုင်စခန်း၊ ပိုက်ထာပေါက်ပေါက်စခန်းနှင့် နန်တောင်ဟော်တောင်ကုန်း စသည့် စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို တပြိုင်နက်တည်း တိုက်ခိုက်သိမ်းယူခဲ့သည့်အပြင်၊ကွမ်းလုံ နှင့် ဟိုပန် အကြား   ဆက်သွယ်ထားသည့် ဖောင်ဆိပ် နမ့်တိန်ချောင်းတံတား ကိုလည်း ဖောက်ခွဲ ဖျက်ဆီးခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |title=Operation 1027 (၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး)ကို ဆင်နွှဲလိုက်ပြီဖြစ်ကြောင်း ညီနောင်မဟာမိတ် (၃) ဖွဲ့ထုတ်ပြန် |url=https://burmese.narinjara.com/local-news/detail/653b2f9dd7fb8da1adedf1b7 |access-date=2026-06-04 |website=burmese.narinjara.com |language=my}}</ref><ref>{{Cite web |date=2023-11-13 |title=၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး တစ်လပြည့် ရက်စွဲမှတ်တမ်း |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c032my447j5o |access-date=2026-06-04 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref><ref>{{Cite web |title=■ ကွမ်လုံ နှင့် ဟိုပန် အကြား ဆက်သွယ်ထားသည့် ဖောင်ဆိပ် နမ့်တိန်ချောင်းတံတား ဖောက်ခွဲ ခံရ |url=https://news-eleven.com/article/283094 |access-date=2026-06-04 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref><ref>{{Cite web |title=MNDAAတစ်နေ့အတွင်းအာဏာသိမ်း စစ်ကောင်စီနှင့် ကိုးကန့်ရုပ်သေးအဖွဲ့တို့၏ တပ်စခန်းပေါင်း(၃၀)ကျော်ကို သိမ်းပိုက်ပြီး ချင်းရွှေဟော်မြို့ကိုပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ |url=https://kokang123.blogspot.com/2023/10/mndaa_50.html |access-date=2026-06-04 |website=MNDAAတစ်နေ့အတွင်းအာဏာသိမ်း စစ်ကောင်စီနှင့် ကိုးကန့်ရုပ်သေးအဖွဲ့တို့၏ တပ်စခန်းပေါင်း(၃၀)ကျော်ကို သိမ်းပိုက်ပြီး ချင်းရွှေဟော်မြို့ကိုပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့}}</ref> == တိုက်ပွဲအပြီး အခြေအနေ == မြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် MNDAA တပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် မြို့တွင်းရှိ လောင်းကစားရုံများနှင့် အွန်လိုင်းငွေလိမ်လည်မှု (ကျားဖြန့်) လုပ်ငန်းခွင်များသို့ ဝင်ရောက်ကာ ဝန်ထမ်းများနှင့် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းဝင်များကို လိုက်လံဖမ်းဆီး ရှင်းလင်းခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၂၈ ရက်နေ့တွင် ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို အပြည့်အဝ ထိန်းချုပ်ပြီးနောက် မြို့ပုံမှန်ပြန်လည်လည်ပတ်နိုင်ရေးအတွက် စစ်ဘေးရှောင်မြို့ခံ ပြည်သူများကို နေအိမ်များသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ခွင့်ပြုခြင်း၊ သန့်ရှင်းရေးနှင့် အိမ်များ စစ်ဆေးခွင့်ပြုခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ လျှပ်စစ်မီး ပြန်လည်ရရှိရေးနှင့် နယ်စပ်ဂိတ် လုံခြုံရေးအတွက် MNDAA တပ်ဖွဲ့များက အပြည့်အဝ တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Agency |first=Yangon Khit Thit News |date=2023-10-31 |title=ချင်းရွှေဟော်မြို့ကို အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ပြန်လည် လည်ပတ်ရန် MNDAA က စတင်စီစဉ်၊ မြို့တွင်းသို့ ပြည်သူတချို့ကို ပြန်လည် ဝင်ခွင့်ပြုပြီး သန့်ရှင်းရေးနှင့်အိမ်များ စစ်ဆေးခွင့်ပြု |url=https://yktnews.com/2023/10/128978/ |access-date=2026-06-04 |website=Khit Thit Media |language=en-US}}</ref> ၂၀၂၃ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၂ ရက် တွင် ရှမ်းပြည်နယ်(မြောက်ပိုင်း) ချင်းရွှေဟော်၊ ဖောင်းဆိုင်၊ ကြူကုတ် စသည့်နေရာသုံးခုအား အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးအဖွဲ့အစည်းများအနေဖြင့် လက်လွှတ်ခဲ့ရကြောင်း နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဗိုလ်ချုပ်ဇော်မင်းထွန်းက ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=ရှမ်းပြည်နယ်(မြောက်ပိုင်း) ချင်းရွှေဟော်၊ ဖောင်းဆိုင်၊ ကြူကုတ် နေရာများအား အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးအဖွဲ့အစည်းများအနေဖြင့် လက်လွှတ်ခဲ့ရဟု နစကပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ပြောကြား |url=https://news-eleven.com/article/283406 |access-date=2026-06-04 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> == နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ရပ်များ == ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးအတွင်း တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေးအတွက် အရေးပါသော ကိုးကန့်ဒေသရှိ ချင်းရွှေဟော်ဂိတ်၊ ရန်လုံကျိုင်းဂိတ်၊ မူဆယ်မြို့နယ်ရှိ ကျင်စန်းကျော့ဂိတ်နှင့် မူဆယ် ၁၀၅ မိုင် ကုန်သွယ်ရေးဇုန်တို့ကို MNDAA က သိမ်းပိုက်ထိန်းချုပ်ခဲ့သည်။၂၀၂၄ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၉ ရက်မှ မတ်လ ၃ ရက်နေ့အထိ တရုတ်နိုင်ငံ၊ ကူမင်းမြို့၌ တရုတ်နိုင်ငံ၏ ကြားဝင်စေ့စပ်မှုဖြင့် စစ်ကောင်စီနှင့် မြောက်ပိုင်းညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့တို့ လေးကြိမ်မြောက် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါ ဆွေးနွေးပွဲအပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ် မတ်လ ၁၁ ရက်နေ့တွင် MNDAA ဘက်က ချင်းရွှေဟော်နယ်စပ်ဂိတ်နှင့် ကျင်စန်းကျော့ဂိတ်တို့ကို လူဝင်လူထွက်နှင့် ကုန်သွယ်မှုပြုလုပ်နိုင်ရန် ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=တရုတ် - မြန်မာနယ်စပ် ချင်းရွှေဟော်ဂိတ်ကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ် |url=https://burmese.dvb.no/post/643163 |access-date=2026-06-04 |website=DVB Burmese |language=en}}</ref> သို့ရာတွင် တပ်မတော် က [[လားရှိုးမြို့]]အနီးမှစ၍ သွားလာခွင့်များ ကန့်သတ်ပိတ်ဆို့ထားခြင်း၊ မန္တလေး-မူဆယ် ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးပေါ်ရှိ အဓိကကျသော ကျောက်မဲနှင့် သီပေါကြားရှိ ကျင်သီတံတား၊ သီပေါနှင့် လားရှိုးကြားရှိ စဉ့်အင်တံတားများ မိုင်းခွဲဖျက်ဆီးခံထားရပြီး ပြန်လည်ပြင်ဆင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးခြင်းတို့ကြောင့် လမ်းကြောင်းများ ပြတ်တောက်ကာ ချင်းရွှေဟော်ဂိတ် ပြန်ဖွင့်သော်လည်း ကုန်သွယ်မှုများ အမှန်တကယ် ပြုလုပ်နိုင်ခြင်း မရှိသေးပေ။ ထို့ကြောင့် နယ်စပ်ကုန်သည်များသည် လမ်းခရီးဝေးလံပြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစရိတ် ပိုမိုမြင့်မားသည့် ရှမ်းပြည်နယ်အရှေ့ပိုင်း [[ကျိုင်းတုံမြို့|ကျိုင်းတုံ]] - [[မိုင်းလားမြို့|မိုင်းလား]] လမ်းကြောင်းကို ပြောင်းလဲအသုံးပြု၍ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ကုန်သွယ်မှု ပြုလုပ်ခဲ့ကြရသည်။<ref>{{Cite web |last=အောင်နိုင် |date=2024-03-14 |title=တရုတ်နယ်စပ်ဂိတ်နှစ်ခုကို MNDAA ပြန်ဖွင့်ပေး |url=https://myanmar-now.org/mm/news/50139/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၄ ရက် တွင် ကိုးကန့်တပ်ဘက်က တရုတ် - မြန်မာနယ်စပ် ချင်းရွှေဟော်ဂိတ် မှနေ၍ နေ့စဉ်ကုန်တင်ကားရာချီ၍ ကုန်စည်စီးဆင်းမှုတွေပြန်လုပ်နေပြီဟု ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |date=2026-01-05 |title=ချင်းရွှေဟော်ဂိတ် ကုန်စည်စီးဆင်းမှု ပြန်စ |url=https://www.bbc.com/burmese/articles/c4g0xv79w0do |access-date=2026-06-04 |website=BBC News မြန်မာ |language=my}}</ref> ထိုသို့ ထုတ်ပြန်ပြီး နောက်တစ်ရက် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၅ ရက် တွင် စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီး [[ချစ်ဆွေ (သံအမတ်ကြီး)|ဦးချစ်ဆွေ]] နှင့် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ တရုတ်သံအမတ် မစ္စတာမာကျားတို့ နေပြည်တော် တွင် တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး အရေးပါသည့် တရုတ်-မြန်မာ ကုန်သွယ်ရေးအားလုံးနီးပါး နှင့် နယ်စပ်ဂိတ်များ ပြန်ဖွင့်နိုင်ရေး ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။<ref>{{Cite web |last=Htwe |first=Lway |date=2026-01-08 |title=တရုတ်-မြန်မာနယ်စပ်ဂိတ်တွေ ပြန်ဖွင့်ဖို့ စစ်ကောင်စီနဲ့ တရုတ်နိုင်ငံ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး |url=https://shwepheemyay.org/%E1%80%9C%E1%80%99%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%95%E1%80%94%E1%80%BA%E1%80%B8%E1%80%86%E1%80%80%E1%80%BA%E1%80%9E%E1%80%BD%E1%80%9A%E1%80%BA%E1%80%9B%E1%80%B1%E1%80%B8/military-council-meets-with-china-to-discuss-reopening-china-myanmar-border-gates/ |access-date=2026-06-04 |website=Shwe Phee Myay |language=en-US}}</ref> === တိုက်ပွဲမတိုင်မီ ကုန်သွယ်မှု ပမာဏ နှိုင်းယှဉ်ချက် === [[စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန|စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန]]၏ ထုတ်ပြန်ချက်များအရ တိုက်ပွဲများ မဖြစ်ပွားမီ ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလအတွင်း နယ်စပ်စခန်းများ၏ ကုန်သွယ်မှုအခြေအနေမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=Burmese |first=R. F. A. |date=2024-03-26 |title=ချင်းရွှေဟော်နဲ့ မူဆယ်နယ်စပ်ဂိတ် ပြန်ဖွင့်ပေမယ့် နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရေး မဖြစ်နိုင်သေး |url=https://www.rfa.org/burmese/program_2/china-myanmar-border-gate-03262024013956.html |access-date=2026-06-04 |website=မြန်မာဌာန |language=my}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- style="background:#efefef;" ! နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးစခန်း !! ကာလအပိုင်းအခြား !! ပို့ကုန်တန်ဖိုး (အမေရိကန်ဒေါ်လာ) !! သွင်းကုန်တန်ဖိုး (အမေရိကန်ဒေါ်လာ) |- | '''[[မူဆယ်မြို့|မူဆယ်နယ်စပ်စခန်း]]''' || ၂၀၂၃ အောက်တိုဘာ ၁ ရက် - ၂၄ ရက် || ၂၄.၁၃၁ သန်း || ၃၀.၃၅၃ သန်း |- | '''[[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်နယ်စပ်စခန်း]]''' || ၂၀၂၃ အောက်တိုဘာ ၁၄ ရက် - ၂၄ ရက် || ၆.၈၃၇ သန်း || ၂၃.၁၁၁ သန်း |} ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့ တိုက်ပွဲများ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အဆိုပါ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးဂိတ်များ၏ ကုန်သွယ်မှုကိန်းဂဏန်းများကို ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိတော့ပေ။သို့သော် စီးပွားရေးနှင့် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာန စာရင်းများအရ မြန်မာ-တရုတ် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး တွင် ပို့ကုန်တင်ပို့မှုမှာ ၂၀၂၄ ဘဏ္ဍာနှစ် ဧပြီ ၁ ရက်မှ မတ်လ ၁ ရက်နေ့အထိ အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၉၇၂ ဒသမ ၃၅၈ သန်း တင်ပို့ထားပြီး ပြီးခဲ့သည့် ဘဏ္ဍာနှစ် ကာလတူတွင် ဒေါ်လာ ၂၂၈၀ ဒသမ ၅၀၅ သန်း တင်ပို့ထားသောကြောင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက ဒေါ်လာ ၃၀၈ ဒသမ ၁၄၇ သန်း ကျဆင်းသွားခဲ့ရသည်။<ref>{{Cite web |last=ဧရာဝတီ |date=2024-03-14 |title=ချင်းရွှေဟော်ဂိတ် ပြန်ဖွင့်သော်လည်း ကုန်သွယ်မှု မလုပ်နိုင် |url=https://burma.irrawaddy.com/news/2024/03/14/380883.html |access-date=2026-06-04 |website=ဧရာဝတီ |language=en-US}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ပဋိပက္ခများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] 9q2f5a1a5ou9qxi3u1o8wn85vkowwzf 3 287285 1035986 2026-06-04T16:14:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035986 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Maylapyaewoon12 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) t4rdkdu2mpqwpd68yb5qlxco8qobndc 3 287286 1035987 2026-06-04T16:14:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035987 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nyunt Aung Win ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ee73td1llcjz4m12fesbkzl199ad1ix 3 287287 1035988 2026-06-04T16:14:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035988 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Student in Taiwan 2026 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၄၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) lofe6ezz9ejf96kzbm6o848qer47dru 3 287288 1035989 2026-06-04T16:15:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035989 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Chan Myae Nge ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) otabhz14ald8xcdb3mrcx8kchmm8a5z 3 287289 1035990 2026-06-04T16:15:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035990 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kaiduseng ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) nugjlthzfrf4oqov4t5alhu2ja09e44 3 287290 1035991 2026-06-04T16:15:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035991 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Annanoe11 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၆:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 1tz841tiq9jvzbldn8cesc3lmuu2cqv 0 287291 1035992 2026-06-04T16:20:35Z Zawzawaungthwin 100038 ဖောင်းဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲသည် မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ) နှင့် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးအတွင်း ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း၊ မူဆယ်ခရိုင်၊ မူဆယ်မြို့နယ် (မုံးကိုးဒေသ) အတွင်း တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်မျဉ်းအနီး၌ တည်ရှိသော ဖောင်းဆိုင်မြို့ 1035992 wikitext text/x-wiki {{Infobox military conflict | conflict = ဖောင်းဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ | partof = [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]] | image = | caption = | map_type = Myanmar | latitude = 24.1167 | longitude = 98.2167 | map_size = 250 | map_caption = မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ဖောင်းဆိုင်မြို့၏ တည်နေရာ | map_label = ဖောင်းဆိုင် | place = [[ဖောင်းဆိုင် (ကချင်)ရွာ၊ မူဆယ်မြို့နယ်|ဖောင်းဆိုင်မြို့]]၊ [[မုံးကိုးမြို့|မုံးကိုးမြို့နယ်]]၊ [[မူဆယ်မြို့နယ်]]၊ [[ရှမ်းပြည်နယ်]] | date = ၂၉ – ၃၀ အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ | result = မြောက်ပိုင်းညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့ အောင်မြင်ပြီး မြို့ကို အပြီးသတ်ထိန်းချုပ်။ | combatant1 = {{flagicon image|Flag of the Myanmar Armed Forces.svg}} [[နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ]] * {{flagicon image|Army Flag of Myanmar.svg}}[[တပ်မတော်]] * ချိန်ရှောက်လူ ဦးဆောင်သော ဒေသခံ ပြည်သူ့စစ်များ | combatant2 = [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]] * {{flagicon image|Flag of the Myanmar National Democratic Alliance Army.svg}} [[မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်|MNDAA]] * [[File:Flag of the Ta'ang National Liberation Army.svg|23px|border]] [[တအာင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်|TNLA]] * {{flagicon image|Infobox AA.png}} [[အာရက္ခတပ်တော်|AA]] | commander1 = [[တပ်မတော်]] | commander2 = [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့|ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]] | strength1 = ဗျူဟာကုန်းတပ်စခန်းအခြေစိုက်တပ်များ | strength2 = မသိရှိရ | casualties1 = သေဆုံးသူများပြား၊ သံချပ်ကာယာဉ် ၃ စီး ပျက်စီး/သိမ်းဆည်းခံရ | casualties2 = မသိရှိရ | notes = ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ ၄ ရက်မြောက်နေ့တွင် စစ်ရေးဗျူဟာအရ အရေးပါသော ဖောင်းဆိုင်ဗျူဟာကုန်းနှင့် တစ်မြို့လုံးကို တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များက သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။ | campaignbox = {{Campaignbox Myanmar Civil War (2021-2023)}} }} '''ဖောင်းဆိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲ'''သည် [[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] နှင့် [[၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး]]အတွင်း [[ရှမ်းပြည်နယ်]] မြောက်ပိုင်း၊ [[မူဆယ်ခရိုင်]]၊ [[မူဆယ်မြို့နယ်]] (မုံးကိုးဒေသ) အတွင်း တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်မျဉ်းအနီး၌ တည်ရှိသော ဖောင်းဆိုင်မြို့ရှိ စစ်တပ်စခန်းများကို [[ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့]] (MNDAA၊ TNLA၊ AA) က တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့သည့် တိုက်ပွဲဖြစ်သည်။ ဤတိုက်ပွဲသည် ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၇ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သည့် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ ၄ ရက်မြောက်နေ့၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သော အရေးပါသည့် ဗျူဟာမြောက် မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲတစ်ခု ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |title=ရှမ်းပြည်နယ်(မြောက်ပိုင်း) ချင်းရွှေဟော်၊ ဖောင်းဆိုင်၊ ကြူကုတ် နေရာများအား အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးအဖွဲ့အစည်းများအနေဖြင့် လက်လွှတ်ခဲ့ရဟု နစကပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ပြောကြား |url=https://news-eleven.com/article/283406 |access-date=2026-06-04 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> == နောက်ခံအခြေအနေ == ဖောင်းဆိုင်မြို့သည် တရုတ်-မြန်မာ နယ်စပ်မျဉ်းအနီးတွင် တည်ရှိပြီး ၂၀၁၄ ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၂,၀၀၀ ကျော် နေထိုင်သည့် မြို့ငယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် [[လောက်ကိုင်မြို့]]၏ မြောက်ဘက်၊ [[မူဆယ်မြို့|မူဆယ်]]နှင့် [[မုံးကိုးမြို့]]တို့၏ တောင်ဘက်တွင် တည်ရှိသဖြင့် [[ကိုးကန့်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ|ကိုးကန့်ဒေသ]]အတွက် စစ်ရေးဗျူဟာအရ လွန်စွာအရေးပါသော နယ်စပ်မြို့ဖြစ်သည်။ ဖောင်းဆိုင်နှင့် မုံးကိုးဒေသတစ်ဝိုက်တွင် စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် MNDAA တို့အကြား စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းသည့် ၂၀၂၁ ခုနှစ်မှစတင်ကာ မကြာခဏဆိုသလို တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |title=လားရှိုး၊ သိန္နီ၊ ကွတ်ခိုင်၊ မူဆယ်၊ ကြူကုတ်၊ မုံးကိုး၊ ဖောင်းဆိုင်ဒေသများ၊ ကွမ်းလုံ၊ ချင်းရွှေဟော်နှင့် လောက်ကိုင်ဒေသများတွင် တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေ |url=https://news-eleven.com/article/283276 |access-date=2026-06-04 |website=Eleven Media Group Co., Ltd |language=my}}</ref> ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး ဖော်ဆောင်မှု ၅ ရက်တာကာလအတွင်း တော်လှန်ရေးပူးပေါင်းတပ်များသည် ဖောင်းဆိုင်နှင့် [[ချင်းရွှေဟော်မြို့|ချင်းရွှေဟော်]]တို့ကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့သဖြင့် စစ်ကောင်စီတပ်များနှင့် ၎င်းတို့၏ လက်အောက်ခံ ပြည်သူ့စစ်များ အခြေစိုက်ရာ လောက်ကိုင်မြို့သည် အဆိုပါ အရေးပါသော မြို့နှစ်မြို့ကြားတွင် ညှပ်ပိတ်မိလျက် အခြေအနေဖြစ်သွားခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2023-12-01 |title=လောက်ကိုင်မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲကို MNDAA စတင်ဆင်နွှဲနေ |url=https://myanmar-now.org/mm/news/46285/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> == တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားခြင်း == ညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့သည် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး၏ ၃ ရက်မြောက်နေ့ဖြစ်သော ၂၀၂၃ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၂၉ ရက်နေ့မှ စတင်ကာ မုံးကိုးမြို့နယ်အတွင်းရှိ မန်းယန်၊ ကွမ်ထန်၊ ပိုက်ဖိန်ပေါက်ပေါက် တောင်ကုန်း၊ ကွမ်းလွန်နှင့် ဖောင်းဆိုင်ဒေသများရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်းများကို ထိုးစစ်ဆင် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ အောက်တိုဘာလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် မုံးကိုးမြို့နယ် နန်ကျွမ်းဒေသရှိ စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် "ချိန်ရှောက်လူ" ပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့တို့ကို ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး မုံးကိုးဒေသတွင်းရှိ စစ်ကောင်စီတပ်စခန်း ၁၂ ခုကိုလည်း သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Mknnj_La |date=2023-10-30 |title=ဖောင်းဆိုင်မြို့ကို သိမ်းပိုက်လိုက်ကြောင်း ညီနောင် ၃ ဖွဲ့ အသိပေး |url=https://www.myitkyinanewsjournal.com/the-3-brotherhood-alliance-announced-that-they-have-captured-hpawngseng/ |access-date=2026-06-04 |website=Myitkyina News Journal |language=en-US}}</ref> အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်နေ့မှစတင်၍ ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်ခဲ့သော ဖောင်းဆိုင်ဗျူဟာကုန်း စခန်းကြီးနှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ စခန်းငယ် ၄ ခုကို တိုက်ပွဲ ၄ ရက်မြောက်နေ့ဖြစ်သည့် အောက်တိုဘာလ ၃၀ ရက်နေ့ ညနေ ၆ နာရီခွဲခန့်တွင် အပြီးသတ် တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ကြောင်း ညီနောင်မဟာမိတ် ၃ ဖွဲ့က သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ တိုက်ပွဲအတွင်း စစ်ကောင်စီတပ်၏ သံချပ်ကာယာဉ် ၃ စီးနှင့် စစ်လက်နက်ပစ္စည်း အများအပြားကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့သည်။ ဖောင်းဆိုင်မြို့ကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များအားလုံးကို တိုက်ထုတ်ရှင်းလင်းနိုင်ခဲ့သဖြင့် ဒေသတွင်း၌ တိုက်ပွဲများ ငြိမ်သက်သွားခဲ့ပြီး MNDAA တပ်ဖွဲ့များက နယ်မြေရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်းများကို အဓိက ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=Now |first=Myanmar |date=2023-10-31 |title=တရုတ်−မြန်မာနယ်စပ်ရှိ ဖောင်းဆိုင်မြို့ကို MNDAA ဆက်ထိန်းချုပ်ထား |url=https://myanmar-now.org/mm/news/44262/ |access-date=2026-06-04 |website=Myanmar Now |language=en-US}}</ref> === စစ်ရေးအသုံးအဆောင်ပစ္စည်းများနှင့် သံချပ်ကာယာဉ်များ သိမ်းဆည်းရမိမှု === ဖောင်းဆိုင်တိုက်ပွဲအတွင်း MNDAA အဖွဲ့က စစ်ကောင်စီ၏ သံချပ်ကာယာဉ် ၃ စီးကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ရာ ၎င်းတို့အနက် ၂ စီးကို တိုက်ပွဲအတွင်း ဖြိုခွဲဖျက်ဆီးနိုင်ခဲ့ပြီး ကျန် ၁ စီးကိုမူ အကောင်းအတိုင်း သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ကြောင်း MNDAA ပြောခွင့်ရပုဂ္ဂိုလ် လီကျားဝေက အတည်ပြုခဲ့သည်။ ထိုသိမ်းဆည်းရမိသည့် သံချပ်ကာယာဉ်များထဲတွင် တရုတ်နိုင်ငံထုတ် တင့်ဖျက်ယာဉ် (Anti-tank ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသောယာဉ်) တစ်စီးပါဝင်ပြီး အဆိုပါယာဉ်မှာ ၂၀၁၅ ခုနှစ် ကိုးကန့်စစ်ပွဲဖြစ်ပွားစဉ်ကတည်းက စစ်ကောင်စီတပ်က ကိုးကန့်ဒေသတွင် အဓိကသုံးစွဲခဲ့သည့် ယာဉ်အမျိုးအစား ဖြစ်သည်။<ref>{{Cite web |last=LuduNwayOo |date=2023-11-02 |title=သိန္နီ၊ ချင်းရွှေဟော်၊ ဖောင်းဆိုင်နှင့် ပန်ဆိုင်းမြို့လေးမြို့ကို အလုံးစုံထိန်းချုပ်နိုင်ပြီဟု ညီနောင် သုံးဖွဲ့ အသိပေး |url=https://www.ludunwayoo.com/news-mm/2023/11/02/86778/ |access-date=2026-06-04 |website=LuduNwayOo |language=my-MM}}</ref> == တိုက်ပွဲအပြီး နောက်ဆက်တွဲအခြေအနေ == ဖောင်းဆိုင်စခန်း ဗျူဟာကုန်းကြီး ကျဆုံးသွားပြီးနောက် ထိုစခန်းမှ ထွက်ပြေးလွတ်မြောက်သွားသည့် စစ်ကောင်စီတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် အနီးအနားရှိ မုံးကိုးမြို့ပေါ်ရှိ စစ်ကောင်စီတပ်၏ ဗျူဟာကုန်းသို့ သွားရောက်ပူးပေါင်းခဲ့ကြပြီး စစ်ရေးပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ကြသည်။ စစ်ဆင်ရေး ၅ ရက်တာကာလအတွင်း အောက်တိုဘာလ ၃၁ ရက်နေ့အထိ စစ်ကောင်စီတပ်သား ရာနှင့်ချီကို ချေမှုန်းနိုင်ခဲ့ပြီး စခန်းပေါင်း ၇၀ ကျော်ကို သိမ်းပိုက်ထားနိုင်ခဲ့ကြောင်း၊ ဖောင်းဆိုင်နှင့် ချင်းရွှေဟော်မြို့များကို ပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင် ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ပြီဖြစ်ကြောင်း MNDAA ဘက်က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။<ref>{{Cite web |last=KNG |date=2023-10-31 |title=ရှမ်းမြောက် ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေးအဖြစ် မြို့ ၂ မြို့ကို အပြီးသတ်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ပြီး ၅ ရက်မြောက်အဖြစ် စစ်ဆင်ရေးများဆက်လက် ဆောင်ရွက်နေ |url=https://burmese.kachinnews.com/2023/10/31/zm1-128/ |access-date=2026-06-04 |website=Kachin News Group (KNG) |language=en-GB}}</ref> == ကိုးကား == {{Reflist}} [[ကဏ္ဍ:၂၀၂၃ ပဋိပက္ခများ]] [[ကဏ္ဍ:ရှမ်းပြည်နယ်ရှိ တိုက်ပွဲများ]] [[ကဏ္ဍ:မြန်မာပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁–လက်ရှိ) အတွင်း မြို့သိမ်းတိုက်ပွဲများ]] 6p6jg7um9dsi6dni6nlvuxfete2vkd2 3 287292 1035999 2026-06-04T17:15:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1035999 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ashinoaktamãcãra ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) lkwkyuxzpcrs8lawh4nmru3h2lkqivl 3 287293 1036000 2026-06-04T17:15:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036000 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33213-58 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 3vt1212hvykx5ttz5egyzqw81xdvfkq 3 287294 1036001 2026-06-04T17:15:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036001 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Derrick38 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၁၅၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ht620aslix4deeipnr78vee7e4rd6r4 3 287295 1036002 2026-06-04T17:16:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036002 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nyo Lynn Htut ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၁၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 6z3zobl6b0uhkdozxkomwhkmsdn4nnm 3 287296 1036003 2026-06-04T17:16:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036003 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Koashoka ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၇:၁၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) d567vtrn0ce6k1ey6wcwp4v2vqzf5op 3 287297 1036006 2026-06-04T18:16:31Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036006 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Rayhan Ahmed Tamim ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) hcclez11m8zits6dfj95s1oll3re8j5 3 287298 1036007 2026-06-04T18:16:41Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036007 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Lwin774 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ozpchto36oubxieoz4w7yha7vt1vw28 3 287299 1036008 2026-06-04T18:16:51Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036008 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် U Htay Oo ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၆၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) rsrazni5984gjhwlgyoy13h6n6ucppt 3 287300 1036009 2026-06-04T18:17:01Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036009 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် LoreEASalarms2.0YT ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) tqhajl2jwb7ddy2729mpcpq31k5n73d 3 287301 1036010 2026-06-04T18:17:11Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036010 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Hnin Phway Phway Hlaing ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 42b85m3bhfkcp0m1zzlq35c2g0tdeoi 3 287302 1036011 2026-06-04T18:17:21Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036011 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် JackyM59 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) bv9ny20o2qz9gah3netmtbgnhu3h9l5 3 287303 1036012 2026-06-04T18:17:31Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036012 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် GuneyBA ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၈:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) apuqrjjeaoe1196jn188zfuan08m7n4 3 287304 1036013 2026-06-04T19:17:42Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036013 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Goldenbrother ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) i3ddgsk654sfut0kyvurx0l90vnrux2 3 287305 1036014 2026-06-04T19:17:52Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036014 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Kyawzinlatt2521997 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၁၇၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 5jfs306yypymsmbki9xks3z995mpfg4 3 287306 1036015 2026-06-04T19:18:02Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036015 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33159-94 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၁၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) oc4tfhpe3evarl5xhy19vszd7y5y3aj 3 287307 1036016 2026-06-04T19:18:12Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036016 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Tr Ye win hlaing ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၉:၁၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) p7ua09p28mt5wwxz802w6xcy8tg7hlc 3 287308 1036018 2026-06-04T21:18:33Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036018 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် BasicWriting ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၁:၁၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) dfyjkmfhoofh4sqpd4wb04n3y6twr0s 3 287309 1036019 2026-06-04T21:18:43Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036019 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Befongbong ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၁:၁၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) c981lelshc9l1sf5czqrnn81wy7ynv5 3 287310 1036021 2026-06-04T21:28:26Z Gerges 111532 [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Hzea]] စာမျက်နှာကို [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:هزيا]] သို့ Gergesက ရွှေ့ခဲ့သည်: အသုံးပြုသူ "[[Special:CentralAuth/Hzea|Hzea]]" ကို "[[Special:CentralAuth/هزيا|هزيا]]" သို့ အမည်ပြောင်းလဲစဉ် စာမျက်နှာအား အလိုအလျောက် ရွှေ့ပြောင်းခြင်း 1036021 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:هزيا]] fcu6sd9iz3vn03ijvxijcskuiczh787 3 287311 1036025 2026-06-04T22:18:54Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036025 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thasung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၂:၁၈၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 4b0ezh83wnahwd5s412x0toixz1we4n 3 287312 1036026 2026-06-04T22:19:04Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036026 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-29242-10 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၂:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) gzqiezbfafdp50k9ab91cusvr75ofpj 3 287313 1036027 2026-06-04T22:19:14Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036027 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33248-38 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၂:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) mi984tl7beeksh42mtqli3pcfedd53h 3 287315 1036031 2026-06-04T23:19:25Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036031 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33287-79 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၃:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) a3pj734sosky3vfxck458s3918tycjw 3 287316 1036032 2026-06-04T23:19:35Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036032 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33367-12 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၃:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) gc359yipqmk2rggro4fn48fcvj65k0m 3 287317 1036033 2026-06-04T23:19:45Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036033 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် WobbegongKing ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၃:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) mnq93p76yqxd1h7tjdytjtbk4ez5scg 3 287318 1036034 2026-06-04T23:19:55Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036034 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် M.M.P2222 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၂၃:၁၉၊ ၄ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) pf73fh01ahf61a0b0n5stth8ocfqc8q 3 287319 1036036 2026-06-05T00:20:06Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036036 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nay Soe OO ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၀:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) eoqdr9vjjiggqgblw8deazmvgb8mz6g 3 287320 1036037 2026-06-05T01:20:17Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036037 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nayyemyint007 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၁:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 6g97hm1ufo6iyfbgfnyabwzkibbci29 3 287322 1036039 2026-06-05T02:20:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036039 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် May Zin Nyein ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၂:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) bulrkx3zdto380mjsxw1h23r1f2pay7 3 287323 1036040 2026-06-05T02:46:31Z Ninjastrikers 22896 /* ဇွန် ၂၀၂၆ */ အပိုင်းသစ် 1036040 wikitext text/x-wiki == ဇွန် ၂၀၂၆ == [[File:Information.svg|25px|alt=Information icon]] ဝီကီပီးဒီးယားမှ ကြိုဆိုပါတယ်။ မကြာမီက သင်ဖန်တီးလိုက်သော စာမျက်နှာ ဟာ စာမျက်နှာသစ်များအတွက် ဝီကီပီးဒီးယားရဲ့ [[WP:LOP|လမ်းညွှန်ချက်]]အချို့နဲ့ ကိုက်ညီမှုမရှိတဲ့အတွက် (မဖယ်ရှားရသေးပါက) မကြာမီအတွင်း [[WP:DP|ဖယ်ရှားခြင်း]] ခံရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ စမ်းသပ်မှုများကို [[Wikipedia:Sandbox|sandbox]] မှာ ပြုလုပ်ပေးပါ။ ဆောင်းပါးများ ဖန်တီးခြင်းနဲ့ပတ်သက်တဲ့ နောက်ထပ် အချက်အလက်များအတွက် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံး ဆောင်းပါး]]ကို ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။ တည်းဖြတ်ရေးသားခြင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး လေ့လာနိုင်ဖို့ ကျွန်ုပ်တို့ရဲ့ [[Wikipedia:Introduction|မိတ်ဆက် စာမျက်နှာ]]ကိုလည်း ဖတ်ရှုပေးပါ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။<!-- Template:uw-create1 --> [[User:Ninjastrikers|<span style="font-variant:small-caps;color:blue;font-family:Montserrat;">Ninja<span style="color:red">✮</span>Strikers</span>]] ^{<span style="color:Red;font-size:85%;">«[[User talk:Ninjastrikers|☎]]»</span>} ၀၂:၄၆၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 1kkiuhc0o6ph063s8a3gdkb1bnu1ynh 3 287324 1036086 2026-06-05T03:20:38Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036086 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Luu phil ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kn11i2zmi53as5ufy80r2etmz0w99l2 3 287325 1036087 2026-06-05T03:20:48Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036087 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33286-93 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 9t1neh6j8nbdpc1fa8nxfknfxla5m8n 3 287326 1036088 2026-06-05T03:20:58Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036088 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Aungmoekhant2002 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၀၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 4pazthyquj7asczniwnf4ofil36faa0 3 287327 1036089 2026-06-05T03:21:08Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036089 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Aung Pyae 30 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 2fepcoh5valwwbt00yxvq8mps0j453x 3 287328 1036090 2026-06-05T03:21:18Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036090 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-32237-93 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 6x06czv8edd7qj4waqqpkc6n2lwtos6 3 287329 1036091 2026-06-05T03:21:28Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036091 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33287-83 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၃:၂၁၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) r5abfteokzrhl8fdt9m3potifh58b8e 0 287330 1036095 2026-06-05T03:41:11Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "'''မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်''' သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ မိုးခိုင်ကြီးကျေးရွာ အနောက်မြောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသည့် စေ..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036095 wikitext text/x-wiki '''မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်''' သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ မိုးခိုင်ကြီးကျေးရွာ အနောက်မြောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကို "ကျိုက်မူးကမော့နွတ်မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ တာတိုင်ဘုရား ၁၁ ဆူ တွင် ပါဝင်သည့် စေတီတော်လည်း ဖြစ်သည်။<ref name="dir">https://pddbago.net/?page_id=170</ref><ref name="moi">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ==ကိုးကား== {{reflist}} 05x0iqwzwiwo81t47nb6evsn27z3fwi 1036096 1036095 2026-06-05T03:41:37Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036096 wikitext text/x-wiki '''မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်''' သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ မိုးခိုင်ကြီးကျေးရွာ အနောက်မြောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကို "ကျိုက်မူးကမော့နွတ်မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ တာတိုင်ဘုရား ၁၁ ဆူ တွင် ပါဝင်သည့် စေတီတော်လည်း ဖြစ်သည်။<ref name="dir">https://pddbago.net/?page_id=170</ref><ref name="moi">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] 4t4gzlarzmzsifrkt2hxlvwem8k149g 1036097 1036096 2026-06-05T03:41:48Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 [[commons:Help:Gadget-HotCat|HotCat]]ကို အသုံးပြု၍ [[Category:တာတိုင်ဘုရားများ]]ကို ပေါင်းထည့်ခဲ့သည် 1036097 wikitext text/x-wiki '''မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်''' သည် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်၊ မိုးခိုင်ကြီးကျေးရွာ အနောက်မြောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကို "ကျိုက်မူးကမော့နွတ်မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ တာတိုင်ဘုရား ၁၁ ဆူ တွင် ပါဝင်သည့် စေတီတော်လည်း ဖြစ်သည်။<ref name="dir">https://pddbago.net/?page_id=170</ref><ref name="moi">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref> ==သမိုင်းကြောင်း== ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] 9zv2q5ztii2bu2qpacicnhla7wboyek 1036105 1036097 2026-06-05T03:48:12Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 1036105 wikitext text/x-wiki '''မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်''' သည် [[ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး]]၊ [[သနပ္ပင်မြို့နယ်|သနပ်ပင်မြို့နယ်]]၊ [[မိုးခိုင်ကြီးရွာ၊ သနပ်ပင်မြို့နယ်|မိုးခိုင်ကြီးကျေးရွာ]] အနောက်မြောက်ဘက်တွင်တည်ရှိသည့် စေတီတော်တစ်ဆူ ဖြစ်သည်။ စေတီတော်ကို "ကျိုက်မူးကမော့နွတ်မိုးခိုင်ကြီးစေတီတော်" ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။ [[တာတိုင်ဘုရားများ|တာတိုင်ဘုရား ၁၁ ဆူ]] တွင် ပါဝင်သည့် စေတီတော်လည်း ဖြစ်သည်။<ref name="dir">https://pddbago.net/?page_id=170</ref><ref name="moi">https://www.moi.gov.mm/npe/saareaakphuumeaakmnny-ttaattiungbhuraamaachii</ref> ==အမည်နာမ== ==သမိုင်းကြောင်း== ==လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး== ==ကိုးကား== {{reflist}} [[ကဏ္ဍ:ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ]] [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] dl4mwq9t8w7nvvr88m3lbkxqm6egxoh 1036119 1036105 2026-06-05T07:18:32Z Ninjastrikers 22896 notability, short; redirect to main subject 1036119 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[တာတိုင်ဘုရားများ]] ci6xu1avuitk0t6u9vjh6rvknwh1wz5 14 287331 1036098 2026-06-05T03:42:09Z ခင်မောင်မောင်လွင် 40414 "[[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]]" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036098 wikitext text/x-wiki [[ကဏ္ဍ:တာတိုင်ဘုရားများ]] m0fyjjo40q7zehp4fiw1va3zfg0makk 3 287332 1036107 2026-06-05T04:21:38Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036107 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Raskolnikov1997 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၄:၂၁၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 7t9g1b9d55rgp01lvxervic4gos5v31 0 287333 1036109 2026-06-05T05:11:20Z Chenzeyan29 141880 Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1349356451|Polynesians]]" 1036109 wikitext text/x-wiki '''ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများသည်''' [[ပစိဖိတ် သမုဒ္ဒရာ|ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ]] ရှိ ပိုလီနီးရှားတြိဂံ အတွင်းရှိ ကျွန်းများပါဝင်သော ပိုလီနီးရှား ဒေသ တွင် မူလနေထိုင်သောပြီး အချင်းချင်းနီးကပ်စစွာဆက်နွယ်နေသော လူမျိုးစုများ ပါဝင်သော လူမျိုးရေးဘာသာစကားဆိုင်ရာ အုပ်စု တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် ၎င်းတို့၏ အစောပိုင်း သမိုင်းမတင်မီခေတ် မူလအစကို ကျွန်း အရှေ့တောင်အာရှမှ စတင်ခဲ့ပြီး [[ထိုင်ဝမ် တိုင်းရင်းသား လူမျိုးများ|ထိုင်ဝမ်တွင်]] Urheimat နှင့်အတူ ပိုကြီးသော Austronesian လူမျိုးစု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ သူတို့က အော်စထရိုနီးရှားဘာသာစကားမိသားစု ထဲက သမုဒ္ဒရာနွယ်ဖွား ဘာသာစကားခွဲဖြစ်တဲ့ ပိုလီနီးရှားဘာသာစကားတွေကို ပြောဆိုကြပါတယ်။ ဌာနေတိုင်းရင်းသား မော်ရီ လူမျိုးများသည် အများဆုံး ပိုလီနီးရှားလူဦးရေဖြစ်ပြီး <ref>{{Cite web |title=Māori population estimates: At 30 June 2022 |url=https://www.stats.govt.nz/information-releases/maori-population-estimates-at-30-june-2022/ |access-date=2023-01-31 |website=www.stats.govt.nz}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://www.stats.govt.nz/information-releases/maori-population-estimates-at-30-june-2022/ "Māori population estimates: At 30 June 2022"]. </cite></ref> ၎င်းနောက်တွင် ဆာမိုအာလူမျိုး ၊ ဌာနေဟာဝိုင်အီလူမျိုး ၊ တဟီတီလူမျိုး ၊ တွန်ဂါလူမျိုး နှင့် ကွတ်ခ်ကျွန်းစု မော်ရီလူမျိုး တို့ အသီးသီး ရှိကြသည်။ [[Category:Articles with unsourced statements from May 2023]] <sup class="noprint Inline-Template Template-Fact" style="white-space:nowrap;">&#x5B; ''[[ဝီကီပီးဒီးယား:ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်|<span title="This claim needs references to reliable sources. (May 2023)">ကိုးကားချက် လိုအပ်သည်</span>]]'' &#x5D;</sup> ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများ ၏ လှေများသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၏ အဝေးဆုံးထောင့်များသို့ ရောက်ရှိပြီး ဟာဝိုင်အီ၊ ရာပါနူး (အီစတာကျွန်း) နှင့် အာအိုတေရိုအာ (နယူးဇီလန်) ကဲ့သို့သော ဝေးလံသောကျွန်းများအထိ အခြေချနေထိုင်နိုင်ခဲ့သောကြောင့် ရေကြောင်းသွားလာရေးတွင် ထူးချွန်သောဂုဏ်သတင်းကို ရရှိခဲ့သည်။ <ref>{{Cite journal |last=Wilmshurst |first=Janet M. |author-link=Janet Wilmshurst |date=1 February 2011 |title=High-precision radiocarbon dating shows recent and rapid initial human colonization of East Polynesia |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |language=en |volume=108 |issue=5 |pages=1815–1820 |doi=10.1073/pnas.1015876108 |issn=0027-8424 |pmc=3033267 |pmid=21187404 |doi-access=free}}</ref> ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများသည် ကြယ်များ၊ ရေစီးကြောင်းများ၊ မိုးတိမ်များနှင့် ငှက်များ၏ ရွေ့လျားမှုများကို ဖတ်ရှုခြင်းအပါအဝင် ရှေးဟောင်း ရေကြောင်းသွားလာမှုစွမ်းရည်များကို အသုံးပြု၍ ဤရေကြောင်းခရီးစဉ်ကို ပြီးမြောက်အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ယင်းစွမ်းရည်များကို မျိုးဆက်အဆက်ဆက်မှ ယနေ့တိုင် လက်ဆင့်ကမ်းပေးခဲ့ကြသည်။ <ref>{{Cite web |last=DOUCLEFF |first=MICHAELEEN |date=23 January 2013 |title=How The Sweet Potato Crossed The Pacific Way Before The Europeans Did |url=https://www.npr.org/sections/thesalt/2013/01/22/169980441/how-the-sweet-potato-crossed-the-pacific-before-columbus |access-date=25 January 2020 |website=NPR}}</ref> q4ldhu6gi8ygi97bii4y3xowov6ifbw 1036112 1036109 2026-06-05T05:19:31Z Chenzeyan29 141880 1036112 wikitext text/x-wiki '''ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများသည်''' [[ပစိဖိတ် သမုဒ္ဒရာ|ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ]] ရှိ ပိုလီနီးရှားတြိဂံ အတွင်းရှိ ကျွန်းများပါဝင်သော ပိုလီနီးရှား ဒေသတွင် မူလနေထိုင်ပြီး အချင်းချင်း နီးကပ်စွာ ဆက်နွယ်နေသော လူမျိုးစုများ ပါဝင်သည့် လူမျိုးရေးဘာသာစကားဆိုင်ရာ အုပ်စုတစ်ခုဖြစ်သည်။အစောပိုင်း သမိုင်းမတင်မီခေတ် မူလအစကို အရှေ့တောင်အာရှမှ စတင်ခဲ့ပြီး [[ထိုင်ဝမ် တိုင်းရင်းသား လူမျိုးများ|ထိုင်ဝမ်တွင်]] Urheimat နှင့်အတူ ပိုကြီးသော အော်စထြိုနီးရှား လူမျိုးစု၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ထိုလူမျိုးများသည် အော်စထရိုနီးရှားဘာသာစကားမိသားစုထဲက သမုဒ္ဒရာနွယ်ဖွား ဘာသာစကားခွဲဖြစ်တဲ့ ပိုလီနီးရှားဘာသာစကားများကို ပြောဆိုကြသည်။နယူးဇီလန်၏ ဌာနေတိုင်းရင်းသား မော်ရီ လူမျိုးများသည် အများဆုံး ပိုလီနီးရှားလူဦးရေဖြစ်ပြီး<ref name="stats.govt.nz">{{Cite web |title=Māori population estimates: At 30 June 2022 |url=https://www.stats.govt.nz/information-releases/maori-population-estimates-at-30-june-2022/ |access-date=2023-01-31 |website=www.stats.govt.nz}}</ref> ၎င်းနောက်တွင် ဆာမိုအာလူမျိုး၊ ဌာနေဟာဝိုင်အီလူမျိုး၊ တဟီတီလူမျိုး၊ တွန်ဂါလူမျိုး နှင့် ကွတ်ခ်ကျွန်းစု မော်ရီလူမျိုး တို့ အသီးသီး ရှိကြသည်။ {{Infobox ethnic group | group = ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများ<br>(Polynesian people) | image = Polynesian Cultural Center - Canoe Pageant (8328364423).jpg | caption = ပိုလီနီးရှားလူမျိုးစုများ၏ ပုံရိပ်ကော်လာဂျ် | poptime = အကြမ်းဖျင်း ၂ သန်း ကျော် | popplace = [[ပိုလီနီးရှား]] (ပိုလီနီးရှားတြိဂံ)<br>([[နယူးဇီလန်နိုင်ငံ|နယူးဇီလန်]]၊ [[ဆမိုးအားနိုင်ငံ|ဆာမိုအာ]]၊ [[ဟာဝိုင်အီပြည်နယ်|ဟာဝိုင်အီ]]၊ [[တဟီတီကျွန်း|တဟီတီ]]၊ [[တွန်ဂါနိုင်ငံ|တွန်ဂါ]]၊ [[ကွတ်ကျွန်းစု|ကွတ်ခ်ကျွန်းစု]]၊ [[အီစတာကျွန်း|ရာပါနူး]]) | langs = [[ပိုလီနီးရှားဘာသာစကားများ]] ([[အော်စထရိုနီးရှန်း ဘာသာစကားများ]]) | rels = [[ခရစ်ယာန်ဘာသာ]]၊ ရိုးရာပိုလီနီးရှားဘာသာ | related = [[ထိုင်ဝမ် တိုင်းရင်းသား လူမျိုးများ|ထိုင်ဝမ်တိုင်းရင်းသားများ]]၊ [[မိုက်ခရိုနီးရှားလူမျိုးများ]]၊ မီလာနီးရှားလူမျိုးများ ([[အော်စထရိုနီးရှားလူမျိုးစုများ]]) }} ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများ၏ လှေများသည် ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာ၏ အဝေးဆုံးထောင့်များသို့ ရောက်ရှိပြီး ဟာဝိုင်အီ၊ ရာပါနူး (အီစတာကျွန်း) နှင့် အာအိုတေရိုအာ (နယူးဇီလန်) ကဲ့သို့သော ဝေးလံသောကျွန်းများအထိ အခြေချနေထိုင်နိုင်ခဲ့သောကြောင့် ရေကြောင်းသွားလာရေးတွင် ထူးချွန်သောဂုဏ်သတင်းကို ရရှိခဲ့သည်။<ref name="Wilmshurst2011">{{Cite journal |last=Wilmshurst |first=Janet M. |author-link=Janet Wilmshurst |date=1 February 2011 |title=High-precision radiocarbon dating shows recent and rapid initial human colonization of East Polynesia |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |language=en |volume=108 |issue=5 |pages=1815–1820 |doi=10.1073/pnas.1015876108 |issn=0027-8424 |pmc=3033267 |pmid=21187404 |doi-access=free}}</ref> ပိုလီနီးရှားလူမျိုးများသည် ကြယ်များ၊ ရေစီးကြောင်းများ၊ မိုးတိမ်များနှင့် ငှက်များ၏ ရွေ့လျားမှုများကို ဖတ်ရှုခြင်းအပါအဝင် ရှေးဟောင်း ရေကြောင်းသွားလာမှုစွမ်းရည်များကို အသုံးပြု၍ ဤရေကြောင်းခရီးစဉ်ကို ပြီးမြောက်အောင်မြင်ခဲ့ပြီး ယင်းစွမ်းရည်များကို မျိုးဆက်အဆက်ဆက်မှ ယနေ့တိုင် လက်ဆင့်ကမ်းပေးခဲ့ကြသည်။<ref name="NPR2013">{{Cite web |last=DOUCLEFF |first=MICHAELEEN |date=23 January 2013 |title=How The Sweet Potato Crossed The Pacific Way Before The Europeans Did |url=https://www.npr.org/sections/thesalt/2013/01/22/169980441/how-the-sweet-potato-crossed-the-pacific-before-columbus |access-date=25 January 2020 |website=NPR}}</ref> == ကိုးကားချက်များ == {{reflist}} kin1cv399nzx5n9rdh6zdij40b73b76 3 287334 1036115 2026-06-05T06:21:58Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036115 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ñann Khäm Äung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၁၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 2zu9y5xtnswph9mvpw76s97rtg2n6r3 3 287335 1036116 2026-06-05T06:22:08Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036116 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33307-56 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၆:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) cansjkcmqw9wx7v9nszjch1wey7y16g 3 287336 1036120 2026-06-05T07:22:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036120 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33325-56 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kd7cvbs1uxbdk2hv6qezehqikwo06hv 3 287337 1036121 2026-06-05T07:22:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036121 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Aungsano ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kj2rb476a6nqdbww11qj29r9ph9gc1c 3 287338 1036122 2026-06-05T07:22:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036122 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Khantkokonaing32 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) htz4cazgpuh7zyom10dzxemokknftqw 3 287339 1036123 2026-06-05T07:22:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036123 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Flash Start ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၇:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) q2k1f9dw3dbgp23m1u8hmrohyou78un 3 287340 1036136 2026-06-05T08:22:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036136 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Waihninhtet11 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၂၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 3hvy4ir2f1n2p0irl3fi6c9paede43u 3 287341 1036137 2026-06-05T08:23:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036137 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Aung Zay Phyo1997 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) cc8l0kvxe5ccnp4e5408czv1wl60iib 3 287342 1036138 2026-06-05T08:23:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036138 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Wai Htet Se ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) ej2a2sb8k51ha3w9izq9rz15l2woh2s 3 287343 1036139 2026-06-05T08:23:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036139 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Mgtintlwinoo984 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၈:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) je9dkcw4uutblwyij65xgf8nynkgoht 3 287344 1036141 2026-06-05T09:23:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036141 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Tzuki2 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) p4rdn0m7cl8kk7vmue6c9fln80c3jaa 3 287345 1036142 2026-06-05T09:23:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036142 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Lurn Wansi ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 9nkwasd2i5vhjgiry88in4tlfzvia8x 3 287346 1036143 2026-06-05T09:23:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036143 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Thandar Win (Twin) ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၀၉:၂၃၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) bpmnm9f6npy3e9srl80ncfffl96wj5h 3 287347 1036148 2026-06-05T10:24:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036148 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် CuriousK.26 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 48vi0g0aia9agcjoen9b7jelpsg3lvw 3 287348 1036149 2026-06-05T10:24:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036149 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Nyanlinpaing 09 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) se58ugpxy4xgd0ufn455spjvcd9ns1y 3 287349 1036150 2026-06-05T10:24:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036150 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် &#126;2026-33427-53 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kj1elmziksckw7hu373za1htcwsynok 3 287350 1036151 2026-06-05T10:24:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036151 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ohk soe ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) dso6qhaxcd46ad6xpfc4mcinkkhtvuj 3 287351 1036152 2026-06-05T10:24:49Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036152 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Waeyanpaing ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) kfa4lm91eljzfjil33m20y833ejcf5b 3 287352 1036153 2026-06-05T10:24:59Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036153 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် U Wine Aung ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၄၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) 26yhxjmuldaghjzk2ixlvdxecrl1ep7 3 287353 1036154 2026-06-05T10:25:09Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036154 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Ygk1090 ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၀:၂၅၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) h3xyxhac9y0ngpdyjhy1xn7fs2o2dur 2 287354 1036158 2026-06-05T10:53:14Z Thandar Win (Twin) 143829 "<div style="background-color: #fdfdfd; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 8px; padding: 25px; box-shadow: 0 4px 8px rgba(0,0,0,0.05); font-family: sans-serif; max-width: 900px; margin: 10px auto; overflow: hidden;"> <div style="background: linear-gradient(135deg, #9370db, #53378c); color: white; padding: 20px; border-radius: 6px;..." အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036158 wikitext text/x-wiki <div style="background-color: #fdfdfd; border: 1px solid #a2a9b1; border-radius: 8px; padding: 25px; box-shadow: 0 4px 8px rgba(0,0,0,0.05); font-family: sans-serif; max-width: 900px; margin: 10px auto; overflow: hidden;"> <div style="background: linear-gradient(135deg, #9370db, #53378c); color: white; padding: 20px; border-radius: 6px; margin-bottom: 20px; text-align: center;"> <h1 style="margin: 0; font-size: 26px; font-weight: bold; color: white; border: none;">မင်္ဂလာပါ၊ ကျွန်တော့်ရဲ့ Wiki Commons စာမျက်နှာမှ ကြိုဆိုပါတယ်။</h1> <p style="margin: 10px 0 0 0; opacity: 0.9; font-size: 15px;">Welcome from my Wikimedia Commons page</p> </div> <div style="float: left; width: 62%; padding-right: 3%;"> <h2 style="color: #9370db; border-bottom: 2px solid #9370db; padding-bottom: 5px; margin-top: 10px;">ကျွန်ုပ်အကြောင်း (About Me)</h2> <p style="line-height: 1.6; color: #202122;"> ကျွန်တော်ကတော့ မြန်မာနိုင်ငံက ဝီကီအသုံးပြုသူတစ်ဦး ဖြစ်ပါတယ်။ Wikimedia Commons မှာ အရည်အသွေးမြင့် ဓာတ်ပုံများ၊ ဒေသန္တရဗဟုသုတများနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ အဖိုးတန်အချက်အလက်များကို ထိန်းသိမ်းဝေမျှရန် ရည်ရွယ်ပြီး လှူဒါန်းမှုများ ပြုလုပ်လျှက်ရှိသလို မြန်မာဝီကီပီးဒီးယား စွယ်စုံကျမ်းတွင်လည်း မြန်မာ့ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုနှင့် သမိုင်းဝင် အဆောက်အအုံဆိုင်ရာ ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ရေးသားရန်နှင့် ဖြည့်စွက်အဆင့်မြှင့်တင်နိုင်ရန် ကြိုးပမ်းလျှက် ရှိပါတယ်။ </p> <h2 style="color: #9370db; border-bottom: 2px solid #9370db; padding-bottom: 5px;">စိတ်ဝင်စားသည့် ကဏ္ဍများ (Interests)</h2> <ul style="line-height: 1.8; color: #202122; padding-left: 20px;"> <li><b>ဓာတ်ပုံပညာ</b> (Photography) - ပတ်ဝန်းကျင် ရှုခင်းများနှင့် ဗိသုကာလက်ရာများ ရိုက်ကူးခြင်း</li> <li><b>ယဉ်ကျေးမှု ထိန်းသိမ်းခြင်း</b> (Cultural record) - မြန်မာ့ရိုးရာ အနုပညာနှင့် သမိုင်းဝင် အဆောက်အအုံများကို မှတ်တမ်းတင်ခြင်း</li> <li><b>3D နည်းပညာနှင့် ဒီဇိုင်း</b> (3D Design) - အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ ဖန်တီးမှုများ</li> </ul> <h2 style="color: #9370db; border-bottom: 2px solid #9370db; padding-bottom: 5px;">အသုံးပြုသည့် ကိရိယာများ (Equipment)</h2> <ul style="line-height: 1.8; color: #202122; padding-left: 20px;"> <li><b>Camera:</b> Canon EOS 80D; SAMSUNG Camera WB280F</li> <li><b>Lens:</b> EF-S 18-135mm f/3.5-5.6 IS USM; YONGNUO YN 50mm F/1.8 Canon EF</li> <li><b>Flash:</b> Godox TT520ii</li> </ul> </div> <table style="float: right; margin-left: 1em; margin-bottom: 1ex; width: 200px; border: 2px solid #9370db; border-collapse: collapse; clear: right;"> <tr> <th style="text-align: center; padding: 6px; font-weight: bold; color: #9370db;">သန္တာဝင်း</th> </tr> <tr> <td style="padding: 10;">{{User my}}</td> </tr> <tr> <td style="padding: 10;">{{User en-2}}</td> </tr> <tr> <td style="padding: 10;">{{User Engineer}}</td> </tr> </table> <div style="clear: right;"></div> </div> == Myanmar Settlement Photo Contest == <gallery> File:Shwebo Entrance.jpg|Shwebo_Entrance File:Aung Myay Buddha Gaya.jpg|Aung_Myay_Buddha_Gaya File:Mahar Ankhtookanthar.jpg|Mahar_Ankhtookanthar File:Botahtaung Harbour.jpg|Botahtaung_Harbour </gallery> <div style="clear: both;"></div> 0s72dypbu32npk6ll6cilzt9ew04nzy 100 287355 1036162 2026-06-05T11:21:16Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=06|day=04|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036162 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=04|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} 1hskg0jkeqry16g36e411a4iuq7lljv 1036164 1036162 2026-06-05T11:24:44Z Salai Rungtoi 22844 1036164 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=04|content= <!-- All news items below this line --> '''ဘေးအန္တရာယ်နှင့် မတော်တဆမှုများ''' *[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး|ဧရာဝတီတိုင်း၊]] ဖျာပုံခရိုင်၊ [[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]မှာ မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်ပြီး ရုတ်တရက် မိုးကြိုးပစ်ခံရတာကြောင့် အမျိုးသားတယောက် သေဆုံးခဲ့သည်။ [https://burmese.dvb.no/post/167152 (DVB)] <!-- All news items above this line -->}} aw5gqru4pw3tzf17cmm4m5gaylv30tv 1036168 1036164 2026-06-05T11:33:06Z Salai Rungtoi 22844 1036168 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=04|content= <!-- All news items below this line --> '''လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများနှင့် တိုက်ခိုက်မှုများ''' *[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] **[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ***[[အညာ စစ်မြေပြင်]] ****[[ပုဂံ]]တစ်ဖက်ကမ်းတွင်ရှိသော [[မြစ်ခြေမြို့]]နှင့် ၎င်း၏အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ကျေးရွာများသို့ စစ်တပ်၏ စစ်ကြောင်းဝင်ရောက်မှုကြောင့် အရပ်သား ၂၀ ခန့် သတ်ဖြတ်ခြင်းခံခဲ့ရကြောင်း ပခုက္ကူမြို့နယ် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားရေးနှင့် ဘေးအန္တရာယ်စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ တာဝန်ခံက ဘီဘီစီသို့ ပြောကြားသည်။ [https://www.bbc.com/burmese/live/c93x3k570ggt (BBC)] '''ဘေးအန္တရာယ်နှင့် မတော်တဆမှုများ''' *[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး|ဧရာဝတီတိုင်း၊]] ဖျာပုံခရိုင်၊ [[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]မှာ မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်ပြီး ရုတ်တရက် မိုးကြိုးပစ်ခံရတာကြောင့် အမျိုးသားတယောက် သေဆုံးခဲ့သည်။ [https://burmese.dvb.no/post/167152 (DVB)] '''နိုင်ငံရေးနှင့် ရွေးကောက်ပွဲများ''' *[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး]] **မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ မြို့နယ် ၆၀ တွင် စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည့်အပေါ် သက်တမ်းထပ်တိုးရန်အတွက် [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်|ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] အစည်းအဝေး၌ ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးနှင့် ရှေ့နေချုပ် ဒေါက်တာ[[သီတာဦး]]က အဆိုတင်သွင်းခဲ့သည်။ [https://www.bbc.com/burmese/live/c93x3k570ggt (BBC)] <!-- All news items above this line -->}} 8tc0xxpzsvsjd1y0i891n8mw9yn62lv 1036176 1036168 2026-06-05T11:48:59Z Salai Rungtoi 22844 1036176 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=04|content= <!-- All news items below this line --> '''လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများနှင့် တိုက်ခိုက်မှုများ''' *[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] **[[မြန်မာ့ပြည်တွင်းစစ် အချိန်မှတ်တမ်း (၂၀၂၁-လက်ရှိ)]] ***[[အညာ စစ်မြေပြင်]] ****[[ပုဂံ]]တစ်ဖက်ကမ်းတွင်ရှိသော [[မြစ်ခြေမြို့]]နှင့် ၎င်း၏အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ကျေးရွာများသို့ စစ်တပ်၏ စစ်ကြောင်းဝင်ရောက်မှုကြောင့် အရပ်သား ၂၀ ခန့် သတ်ဖြတ်ခြင်းခံခဲ့ရကြောင်း ပခုက္ကူမြို့နယ် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားရေးနှင့် ဘေးအန္တရာယ်စီမံခန့်ခွဲရေးဆိုင်ရာ တာဝန်ခံက ဘီဘီစီသို့ ပြောကြားသည်။ [https://www.bbc.com/burmese/live/c93x3k570ggt (BBC)] '''ဘေးအန္တရာယ်နှင့် မတော်တဆမှုများ''' *[[ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီး|ဧရာဝတီတိုင်း၊]] ဖျာပုံခရိုင်၊ [[ဘိုကလေးမြို့နယ်]]မှာ မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်ပြီး ရုတ်တရက် မိုးကြိုးပစ်ခံရတာကြောင့် အမျိုးသားတယောက် သေဆုံးခဲ့သည်။ [https://burmese.dvb.no/post/167152 (DVB)] '''နိုင်ငံရေးနှင့် ရွေးကောက်ပွဲများ''' *[[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] ဒုတိယပုံမှန်အစည်းအဝေးကို နေပြည်တော်ရှိ လွှတ်တော်အဆောက်အအုံ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် အစည်းအဝေးခန်းမ၌ ကျင်းပသည်။ [https://www.moi.gov.mm/news/83562 (MOI)] *[[မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး]] **မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ မြို့နယ် ၆၀ တွင် စစ်အုပ်ချုပ်ရေး ကြေညာထားသည့်အပေါ် သက်တမ်းထပ်တိုးရန်အတွက် [[တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်|ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်]] အစည်းအဝေး၌ ဥပဒေရေးရာဝန်ကြီးနှင့် ရှေ့နေချုပ် ဒေါက်တာ[[သီတာဦး]]က အဆိုတင်သွင်းခဲ့သည်။ [https://www.bbc.com/burmese/live/c93x3k570ggt (BBC)] <!-- All news items above this line -->}} b0lqwn8knzz682ajv7wzu6jcl1amqy8 100 287356 1036163 2026-06-05T11:22:05Z Salai Rungtoi 22844 "{{Current events|year=2026|month=06|day=05|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}}" အစချီသော စာလုံးတို့နှင့် စာမျက်နှာကို ဖန်တီးလိုက်သည် 1036163 wikitext text/x-wiki {{Current events|year=2026|month=06|day=05|content= <!-- All news items below this line --> <!-- All news items above this line -->}} c0lal95fisuq3noe0avbg6kin7yvcju 3 287357 1036165 2026-06-05T11:25:19Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036165 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Htet Shine Wai ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၅၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) abphx39n7fq2ey1uqqw10hd4oyeung3 3 287358 1036166 2026-06-05T11:25:29Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036166 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် Komoelay ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၅၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) a00man8x62awdyissdwq1h10uj0tiae 3 287359 1036167 2026-06-05T11:25:39Z Welcome-Bot 40494 ကြိုဆိုပါသည်! 1036167 wikitext text/x-wiki == ဝီကီပီးဒီးယားမှ နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုပါတယ် AwZa ! == {| class="plainlinks" cellspacing="0" cellpadding="0" style="margin:0 0 1em; width:100%;" | style="width:45%; vertical-align:top; border:1px solid #fad67d; background-color:#faf6ed;" | <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-colors-alacarte.svg|21px|link=|]] '''ပထမအဆင့် မိတ်ဆက်'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[Wikipedia:နိဒါန်း|ဝီကီပီးဒီးယား]]ရဲ့ '''[[Wikipedia:Five pillars|လမ်းစဉ်ငါးရပ်]]'''ကို ဦးစွာဖတ်ကြည့်ဖို့ အကြံပြုပါတယ်။ အကောင့်ကို မှတ်ပုံတင်ပြုလုပ်ပြီးတဲ့နောက် '''[[အကူအညီ:မိတ်ဆက်|မိတ်ဆက်ခြင်း]]''' နှင့် '''[[WP:FAQ|မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ]]''' က သင့်ကို အများကြီး အကူအညီပေးပါလိမ့်မယ်။ သူတို့တွေက ဝီကီပီးဒီးယားမှာ တည်းဖြတ်နည်းနဲ့ ရေးသားဟန်တွေ၊ အခြား သိသင့်တာတွေကို ပြောပြပေးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဝီကီပီးဒီးယားမှာ ပါဝင်ဖို့ သင့်မှာ နည်းပညာဆိုင်ရာတွေ တတ်ကျွမ်းနေဖို့ မလိုပါဘူး။ ပါဝင်ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ ''[[WP:BOLD|သတ္တိရှိပါ]]''။ ပြီးတော့ တခြားသူတွေအပေါ်မှာ ''ရိုးရိုးသားသား ပြုမူဆက်ဆံပါ''။ ဒီနေရာဟာ ''[[w:wiki|ဝီကီ]]'' ဖြစ်ပြီး အလွန့်အလွန် လွယ်ကူပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #fad67d; background-color:#faecc8; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Help-browser.svg|21px|link=| ]] '''အကူအညီရယူခြင်း'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> * အကူအညီလိုရင် ဝီကီပီးဒီးယား [[Wikipedia:လက်ဖက်ရည်ဆိုင်|လက်ဖက်ရည်ဆိုင်]]မှာ ဒါမှမဟုတ် [[ဖေ့စ်ဘွတ်ခ်|Facebook]] ထဲက [http://www.facebook.com/groups/my.wikipedia မြန်မာဝီကီအဖွဲ့ရဲ့စာမျက်နှာ] မှာ ဝင်ရောက်မေးမြန်း ဆွေးနွေးနိုင်ပါတယ်။ * ဝီကီကို ဘယ်လိုစသုံးရမယ် ဆိုတာကိုတော့ [[Wikipedia:Cheatsheet|တည်းဖြတ်နည်း]] စာမျက်နှာမှာ ကြည့်ပါ။ * တည်းဖြတ်ခြင်းအကြောင်း နှိုက်နှိုက်ချွတ်ချွတ်လေ့လာချင်တယ် ဆိုရင်တော့ [[Wikipedia:ဆောင်းပါးများကို တည်းဖြတ်ခြင်း|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * မေးမြန်းစရာတွေ ရှိတယ်ဆိုရင် [[WP:Q|ဒီနေရာမှာ]] မေးမြန်းနိုင်ပါတယ်။ * သင့်အနေနဲ့ [[WP:Administrators|စီမံခန့်ခွဲသူ]]တစ်ဦးဦးကိုလည်း သူတို့ရဲ့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာကနေတဆင့် ဆက်သွယ်နိုင်ပါတယ်။ * ယူနီကုဒ်ဖောင့် သွင်းဖို့ အခက်အခဲရှိရင် [https://unicodetoday.org/fonts/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ * ဘာကီးဘုတ် သုံးရမလဲ မသိရင် [https://unicodetoday.org/keyboards/ ဒီမှာ] ကြည့်ပါ။ </div> | style="padding:0 0.5em;" | | style="width:55%; vertical-align:top; border:1px solid #abd5f5; background-color:#f1f5fc;" | <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Gnome-applications-utilities.svg|21px|link=|]] '''မှတ်သားဖွယ်ရာများ'''</div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; padding:0.4em 1em 0.3em;"> * စမ်းသပ်ကြည့်ချင်တယ်ဆိုရင် [[Wikipedia:Sandbox|ဒီစာမျက်နှာ]]ကို သုံးပြီး စာမျက်နှာတည်းဖြတ်မှုကို စမ်းသပ်နိုင်ပါတယ်။ * ဆောင်းပါးသစ်တစ်ပုဒ် စတင်ရေးသားချင်တယ်ဆိုရင် [[WP:YFA|သင်၏ ပထမဆုံးဆောင်းပါး]] စာမျက်နှာကို ဖတ်ကြည့်ပါ။ * ဆောင်းပါးသစ်အတွက် အမည်ပေးဖို့ အခက်အခဲရှိနေရင် [[Wikipedia:ဆောင်းပါးခေါင်းစဉ်များ|ဒီစာမျက်နှာကို]] ဖတ်ကြည့်ပါ။ * [[Help:ပုံတင်နည်းလမ်းညွှန်]] မှာ ပုံတင်နည်း၊ ထည့်သွင်းအသုံးပြုနည်းတွေ ရှင်းပြထားပါတယ်။ * [[Wikipedia:ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ|ပုံအသုံးပြုခြင်း မူဝါဒ]] က မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှာ ဘယ်လိုပုံတွေ တင်သင့် မတင်သင့်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့ ကူညီပေးပါလိမ့်မယ်။ * ကျေးဇူးပြုပြီးတော့ ဆွေးနွေးချက် စာမျက်နှာတွေမှာ &#126;&#126;&#126;&#126; ရိုက်ထည့်ပြီး သင့်အမည်ကို လက်မှတ်ထိုးပေးပါ။ * သင့်အကောင့်အတွက် [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|gadgets]] (custom features) ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။ * [[wiktionary:my:Wiktionary:သတ်ပုံ|သတ်ပုံကျမ်း]]မှာ စာလုံးပေါင်း၊ သတ်ပုံသတ်ညွှန်းများ စစ်နိုင်ပါတယ်။ </div> <div style="border-bottom:1px solid #abd5f5; background-color:#d0e5f5; padding:0.2em 0.5em; font-size:110%;">[[File:Tango Globe of Letters.svg|21px|link=| ]] '''Welcome!'''</div> <div style="padding:0.4em 1em 0.3em;"> [[File:Nice Cup of Tea.jpg|200px|right|မြန်မာဝီကီပီးဒီးယားမှ လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုပါတယ်။ မိတ်ဆွေ စိတ်ပါဝင်စားရာ ကဏ္ဍတွင် ပါဝင်၍ ဆောင်းပါး ရေးသားနိုင်ပါတယ်။]] Welcome to '''Myanmar Wikipedia'''! I hope you enjoy improving and editing this [[ဝီကီပီးဒီးယား|Wikipedia]] project. These pages are especially useful for those who are literate in Burmese. However, even experienced Wikipedians who don't know any Burmese have helped out with other things, such as updating images from Commons, so don't be afraid to improve the wiki any way you can! Remember, someone else can always come later and fix any changes you make that are not perfect. Thank you. </div> |}<!-- Template:Welcome --> --[[အသုံးပြုသူ:Welcome-Bot|Welcome-Bot]] ([[အသုံးပြုသူ ဆွေးနွေးချက်:Welcome-Bot|ဆွေးနွေး]]) ၁၁:၂၅၊ ၅ ဇွန် ၂၀၂၆ (UTC) grtu75bnstj51xnngh4du14n31qyqw7